huái nán lì wáng cháng zhě gāo zǔ shǎo zǐ yě qí mǔ gù zhào wáng zhāng áo měi rén
淮南厉王刘长,是汉高祖刘邦的小儿子,他的母亲原是赵王张敖的美人。
gāo zǔ bā nián cóng dōng yuán guò zhào zhào wáng xiàn zhī měi rén
高祖八年,刘邦从东垣经过赵国,赵王献上美人给他。
lì wáng mǔ de xìng yān yǒu shēn
厉王的母亲得到宠幸,怀了身孕。
zhào wáng áo fú gǎn nèi gōng wèi zhù wài gōng ér shě zhī
赵王张敖不敢让她住在王宫里,就在外面建了房子安置她。
jí guàn gāo děng móu fǎn bǎi rén shì fā jué bìng dǎi zhì wáng jǐn shōu bǔ wáng mǔ xiōng dì měi rén xì zhī hé nèi
等到贯高等人在柏人县谋反的事情败露,牵连到赵王,朝廷逮捕了赵王,并把赵王的母亲、兄弟、美人都抓了起来,关押在河内郡。
lì wáng mǔ yì xì gào lì yuē de xìng shàng yǒu shēn
厉王的母亲也被关押,她告诉狱吏说:“我曾得到皇上宠幸,怀有身孕。”
lì yǐ wén shàng shàng fāng nù zhào wáng wèi lǐ lì wáng mǔ
狱吏把这事报告给皇上,皇上当时正对赵王发怒,没有理会厉王的母亲。
lì wáng mǔ dì zhào jiān yīn pì yáng hòu yán lǚ hòu lǚ hòu dù fú kěn bái pì yáng hòu bù qiáng zhēng
厉王母亲的弟弟赵兼通过辟阳侯审食其向吕后求情,吕后嫉妒,不肯说明,辟阳侯也没有尽力争取。
jí lì wáng mǔ yǐ shēng lì wáng huì jí zì shā
等到厉王的母亲生下厉王后,心中怨恨,就自杀了。
lì fèng lì wáng yì shàng shàng huǐ lìng lǚ hòu mǔ zhī ér zàng lì wáng mǔ zhēn dìng
狱吏抱着厉王去见皇上,皇上后悔了,命令吕后抚养他,并把厉王的母亲安葬在真定。
zhēn dìng lì wáng mǔ zhī jiā zài yān fù shì xiàn yě
真定是厉王母亲的家乡,她家世代居住在那个县。
gāo zǔ shí yī nián yuè huái nán wáng qíng bù fǎn lì zǐ zhǎng wèi huái nán wáng wáng qíng bù gù dì fán sì jùn
高祖十一年七月,淮南王黥布造反,高祖封儿子刘长为淮南王,统治黥布原来的封地,一共四个郡。
shàng zì jiāng bīng jī miè bù lì wáng suì jí wèi
皇上亲自率军攻打并消灭了黥布,厉王于是正式即位。
lì wáng zǎo shī mǔ cháng fù lǚ hòu xiào huì lǚ hòu shí yǐ gù de xìng wú huàn hài ér cháng xīn yuàn pì yáng hòu fú gǎn fā
厉王早年失去母亲,一直依附吕后,所以在孝惠帝和吕后时期,因此得到宠幸没有祸患,但他心里一直怨恨辟阳侯,只是不敢发作。
jí xiào wén dì chū jí wèi huái nán wáng zì yǐ wéi zuì qīn jiāo jiǎn shù bù fèng fǎ
等到孝文帝刚即位时,淮南王自认为与皇帝关系最亲近,骄横跋扈,多次不遵守法令。
shàng yǐ qīn gù cháng kuān shè zhī
皇上因为亲戚的缘故,常常宽恕赦免他。
sān nián rù cháo
文帝三年,淮南王入朝觐见。
shén héng
他非常蛮横。
cóng shàng rù yuàn yòu liè yǔ shàng tóng chē cháng wèi shàng dà xiōng
跟随皇上到园林打猎,和皇上同坐一辆车,常常称呼皇上为“大哥”。
lì wáng yǒu cái lì lì néng gāng dǐng nǎi wǎng qǐng pì yáng hòu
厉王有才能和力气,力气大到能举起鼎,于是就去拜访辟阳侯。
pì yáng hòu chū jiàn zhī jí zì xiù tiě chuí chuí pì yáng hòu lìng cóng zhě wèi jìng jǐng zhī
辟阳侯出来见他,厉王就从袖子里拿出铁椎击打辟阳侯,并命令随从魏敬割断他的喉咙。
lì wáng nǎi chí zǒu què xià ròu tǎn xiè yuē chén mǔ bù dàng zuò zhào shì qí shí pì yáng hòu lì néng de zhī lǚ hòu fú zhēng zuì yī yě
厉王然后骑马跑到宫门前,脱去上衣谢罪说:“我的母亲不应该因为赵国的事情受牵连,当时辟阳侯有能力向吕后说情救她,却没有力争,这是第一条罪状。
zhào wáng rú yì zǐ mǔ wú zuì lǚ hòu shā zhī pì yáng hòu fú zhēng zuì èr yě
赵王如意和他的母亲没有罪过,吕后杀害他们,辟阳侯不力争,这是第二条罪状。
lǚ hòu wáng zhū lǚ yù yǐ wēi liú shì pì yáng hòu fú zhēng zuì sān yě
吕后封吕氏家族的人为王,想要危害刘氏江山,辟阳侯不力争,这是第三条罪状。”
chén jǐn wèi tiān xià zhū zéi chén pì yáng hòu bào mǔ zhī chóu jǐn fú què xià qǐng zuì
臣在此为天下铲除奸贼辟阳侯,报母亲之仇,现伏于宫门前请罪。
xiào wén shāng qí zhì wèi qīn gù fú zhì shè lì wáng
”汉文帝怜悯他的心意,因是至亲的缘故,没有治罪,赦免了淮南厉王。
dàng shì shí báo tài hòu jí tài zǐ zhū dà chén jiē dàn lì wáng lì wáng yǐ cǐ guī guó yì jiāo zì bù yòng hàn fǎ chū rù chēng jǐng bì chēng zhì zì wèi fǎ lìng nǐ wū tiān zǐ
那时,薄太后、太子及众大臣都畏惧厉王,厉王因此回到封国后更加骄纵放肆,不遵守汉朝律法,出入仿照天子仪仗,自称制令,自行制定法令,效仿皇帝规格。
liù nián lìng nán zǐ dàn děng qī shí rén yǔ jí pú hóu chái wǔ tài zǐ qí móu yǐ jú chē sì shí chéng fǎn gǔ kǒu lìng rén shǐ mǐn yuè xiōng nú
六年,他指使男子但等七十人与棘蒲侯柴武的太子奇密谋,用四十辆大车在谷口造反,并派人联络闽越和匈奴。
shì jué zhì zhī shǐ shǐ zhào huái nán wáng
事情败露,朝廷追查,派使者召淮南王进京。
huái nán wáng zhì cháng ān
淮南王抵达长安。
chéng xiàng chén zhāng cāng diǎn kè chén féng jìng xíng yù shǐ dài fū shì zōng zhèng chén yì tíng wèi chén hè bèi dào zéi zhōng wèi chén fú mèi sǐ yán huái nán wáng zhǎng fèi xiān dì fǎ
“丞相张仓、典客冯敬、代理御史大夫宗正逸、廷尉贺、备盗贼中尉福冒死上奏:淮南王刘长废弃先帝法令,
bù tīng tiān zǐ zhào
不听从天子诏命,
jū chǔ wú dù
生活起居没有节制,
wèi huáng wū gài shèng yú
乘坐黄盖车驾,
chū rù nǐ wū tiān zǐ
出入模仿天子仪制,
shàn wéi fǎ lìng
擅自制定法令,
bù yòng hàn fǎ
不采用汉朝律法。
jí suǒ zhì lì yǐ qí láng zhōng chūn wèi chéng xiàng jù shōu hàn zhū hóu rén jí yǒu zuì wáng zhě nì yǔ jū wèi zhì jiā shì cì qí cái wù jué lù tián zhái jué huò zhì guān nèi hóu fèng yǐ èr qiān dàn suǒ bù dàng de yù yǐ yǒu wéi
并且他任命的官员,让他的郎中春担任丞相,聚集收容汉朝诸侯国的逃犯以及有罪逃亡的人,藏匿他们并提供住所,为他们安家,赏赐财物、爵位、俸禄、田宅,爵位甚至封到关内侯,给予二千石俸禄,这些本不该他们所得,意图有所图谋。
dài fū dàn shì wǔ kāi zhāng děng qī shí rén yǔ jí pú hóu tài zǐ qí móu fǎn yù yǐ wēi zōng miào shè jì
大夫但、士五开章等七十人与棘蒲侯太子奇策划造反,企图危害国家宗庙社稷。
shǐ kāi zhāng yīn gào zhǎng yǔ móu shǐ mǐn yuè jí xiōng nú fā qí bīng
派开章暗中告知刘长,合谋让闽越和匈奴出兵。
kāi zhāng zhī huái nán jiàn zhǎng zhǎng shù yǔ zuò yǔ yǐn shí wèi jiā shì qǔ fù yǐ èr qiān dàn fèng fèng zhī
开章到淮南见到刘长,刘长多次与他同坐交谈、共进饮食,为他安家娶妻,用二千石俸禄供养他。
kāi zhāng shǐ rén gào dàn yǐ yán zhī wáng
开章派人通知但,说已经向淮南王进言。
chūn shǐ shǐ bào dàn děng
春派使者回复但等人。
lì jué zhī shǐ cháng ān wèi qí děng wǎng bǔ kāi zhāng
官吏察觉后,派长安尉奇等人前往逮捕开章。
zhǎng nì bù yú yǔ gù zhōng wèi jiān jì móu shā yǐ bì kǒu
刘长藏匿不交人,与原中尉蕑忌密谋,杀死开章以灭口。
wèi guān guǒ yī qīn zàng zhī féi líng yì mán lì yuē bù zhī ān zài
置办棺椁衣被,将他葬在肥陵邑,欺骗官吏说‘不知道在哪里’。
yòu xiáng jù tǔ shù biǎo qí shàng yuē kāi zhāng sǐ mái cǐ xià
又假装堆起土堆,立上标记,写着‘开章死,埋于此’。
jí cháng shēn zì zéi shā wú zuì zhě yī rén
以及刘长亲自杀害无辜者一人;
lìng lì lùn shā wú zuì zhě liù rén
命令官吏判处并杀害了六名无辜的人;
wèi wáng mìng qì shì zuì zhà bǔ mìng zhě yǐ chú zuì
为逃避死刑而伪造逮捕令来消除罪行;
shàn zuì rén zuì rén wú gào hé xì zhì chéng dàn chōng yǐ shàng shí sì rén
擅自给人定罪,被定罪者无人控告,被判处城旦舂以上刑罚的有十四人;
shè miǎn zuì rén sǐ zuì shí bā rén chéng dàn chōng yǐ xià wǔ shí bā rén
赦免罪犯,包括死刑犯十八人,城旦舂以下刑罚的五十八人;
cì rén jué guān nèi hóu yǐ xià jiǔ shí sì rén
赐予人们爵位,从关内侯以下共九十四人。
qián rì zhǎng bìng bì xià yōu kǔ zhī shǐ shǐ zhě cì shū zǎo fǔ
前些日子刘长生病,陛下担忧痛苦,派使者赐予书信和枣脯。
zhǎng bù yù shòu cì bù kěn jiàn bài shǐ zhě
刘长不愿接受赏赐,不肯接见并拜谢使者。
nán hǎi mín chù lú jiāng jiè zhōng zhě fǎn huái nán lì zú jī zhī
居住在庐江境内的南海百姓造反,淮南的官吏士兵前去镇压。
bì xià yǐ huái nán mín pín kǔ qiǎn shǐ zhě cì zhǎng bó wǔ qiān pǐ yǐ cì lì zú láo kǔ zhě
陛下因淮南百姓贫困,派遣使者赐给刘长五千匹帛,用来赏赐辛苦的官吏士兵。
zhǎng bù yù shòu cì màn yán yuē wú láo kǔ zhě
刘长不愿接受赏赐,谎称‘没有辛苦的人’。
nán hǎi mín wáng zhī shàng shū xiàn bì huáng dì jì shàn fán qí shū bù yǐ wén
南海百姓王织上书向皇帝献玉璧,忌擅自烧毁了他的上书,没有上报。
lì qǐng zhào zhì jì zhǎng bù qiǎn màn yán yuē jì bìng
官吏请求召忌来治罪,刘长不派遣,谎称‘忌生病了’。
chūn yòu qǐng zhǎng yuán rù jiàn zhǎng nù yuē nǚ yù lí wǒ zì fù hàn
春天又请求见刘长,希望入朝觐见,刘长愤怒地说‘你想离开我去依附汉朝’。
zhǎng dāng qì shì chén qǐng lùn rú fǎ
刘长应当被判处死刑,臣请求依法论处。
zhì yuē zhèn bù rěn zhì fǎ wū wáng qí yǔ liè hóu èr qiān dàn yì
皇帝下诏说:“我不忍心对王动用刑法,请与列侯及二千石官员商议。”
chén cāng chén jìng chén yì chén fú chén hè mèi sǐ yán chén jǐn yǔ liè hóu lì èr qiān dàn chén yīng děng sì shí sān rén yì jiē yuē zhǎng bù fèng fǎ dù bù tīng tiān zǐ zhào nǎi yīn jù tú dǎng jí móu fǎn zhě hòu yǎng wáng mìng yù yǐ yǒu wéi
“臣张仓、臣敬、臣逸、臣福、臣贺冒死进言:臣等谨慎地与列侯及二千石官员臣婴等四十三人商议,都说‘刘长不遵守法度,不听从天子诏令,暗中聚集党羽和谋反者,厚待亡命之徒,意图有所作为’。
chén děng yì lùn rú fǎ
臣等建议依法论处。
zhì yuē zhèn bù rěn zhì fǎ wū wáng qí shè zhǎng sǐ zuì fèi wù wáng
皇帝下诏说:“我不忍心对王动用刑法,赦免刘长的死罪,废除其王位。”
chén cāng děng mèi sǐ yán zhǎng yǒu dà sǐ zuì bì xià bù rěn zhì fǎ xìng shè fèi wù wáng
“臣张仓等冒死进言:刘长犯有重大死罪,陛下不忍心动用刑法,幸而赦免,废除其王位。
chén qǐng chù shǔ jùn yán dào qióng yóu qiǎn qí zǐ mǔ cóng jū xiàn wèi zhù gài jiā shì jiē lǐn shí gěi xīn cài yán chǐ chuī shí qì xí rù
臣请求将他安置在蜀郡严道的邛邮,让他的母亲和子女随同居住,当地县府为他们修建房屋,并提供粮食、柴火、蔬菜、盐、豆豉、炊具和床席被褥。
chén děng mèi sǐ qǐng qǐng bù gào tiān xià
臣等冒死请求,请将此公告天下。”
zhì yuē jì shí zhǎng gěi ròu rì wǔ jīn jiǔ èr dòu
皇帝下诏说:“计算供给刘长的食物,每天给肉五斤,酒二斗。
lìng gù měi rén cái rén de xìng zhě shí rén cóng jū
让以前受宠的美人、才人共十人随同居住。
tā kě
其他可以照办。”
jǐn zhū suǒ yǔ móu zhě
把所有参与谋划的人都杀光了。
wū shì nǎi qiǎn huái nán wáng zài yǐ zī chē lìng xiàn yǐ cì chuán
于是就把淮南王遣送走,用囚车装载,命令沿途各县依次传递押送。
shì shí yuán àng jiàn shàng yuē shàng sù jiāo huái nán wáng fú wèi zhì yán fù xiāng yǐ gù zhì cǐ
这时袁盎劝谏皇上说:“皇上平时骄纵淮南王,不给他安排严厉的太傅和国相,所以才弄到这个地步。
qiě huái nán wáng wéi rén gāng jīn bào cuī shé zhī
况且淮南王为人刚强,现在突然这样摧残折磨他。
chén kǒng zú féng wù lù bìng sǐ
我担心他最终会遭遇风寒病死。
bì xià wèi yǒu shā dì zhī míng nài hé
陛下会背上杀害弟弟的恶名,这可怎么办啊!
shàng yuē wú tè kǔ zhī ěr jīn fù zhī
”皇上说:“我只是让他吃点苦头罢了,很快就会让他回来的。
xiàn chuán huái nán wáng zhě jiē bù gǎn fā chē fēng
”各县负责押送淮南王的人都不敢打开囚车的封条。
huái nán wáng nǎi wèi shì zhě yuē shuí wèi nǎi gōng yǒng zhě
淮南王就对侍从说:“谁说你们老爷是勇敢的人?
wú ān néng yǒng
我哪里算得上勇敢!
wú yǐ jiāo gù bù wén wú guò zhì cǐ
我因为骄纵的缘故,听不到自己的过错,才落到这个地步。
rén shēng yī shì jiān ān néng yì yì rú cǐ
人生在世,怎么能这样郁闷憋屈!
nǎi bù shí sǐ
”于是绝食而死。
zhì yōng yōng lìng fā fēng yǐ sǐ wén
到了雍县,雍县县令打开封条,发现人已死,便上报了死讯。
shàng kū shén bēi wèi yuán àng yuē wú bù tīng gōng yán zú wáng huái nán wáng
皇上哭得非常伤心,对袁盎说:“我没听你的话,最终害死了淮南王。
àng yuē bù kě nài hé yuán bì xià zì kuān
”袁盎说:“事已至此,无可奈何,希望陛下自己宽心。
shàng yuē wèi zhī nài hé
皇上问:“那该怎么办呢?”
àng yuē dú zhǎn chéng xiàng yù shǐ yǐ xiè tiān xià nǎi kě
”袁盎又说:“只有杀了丞相和御史大夫来向天下人谢罪才行。
shàng jí lìng chéng xiàng yù shǐ dài kǎo zhū xiàn chuán sòng huái nán wáng bù fā fēng kuì shì zhě jiē qì shì
”皇上立即命令丞相和御史大夫逮捕查办各县那些押送淮南王时不敢打开封条、不敢送食物给侍从的人,把他们全部处死示众。
nǎi yǐ liè hóu zàng huái nán wáng wū yōng shǒu zhǒng sān shí hù
于是按照列侯的规格在雍县安葬了淮南王,并安排三十户人家为他守墓。
xiào wén bā nián shàng lián huái nán wáng huái nán wáng yǒu zi sì rén jiē qī bā suì nǎi fēng zǐ ān wèi fù líng hóu zi bó wèi ān yáng hóu zi cì wèi yáng zhōu hóu zi liáng wèi dōng chéng hóu
孝文帝八年,皇上怜悯淮南王,淮南王有四个儿子,都只有七八岁,于是封他的儿子刘安为阜陵侯,刘勃为安阳侯,刘赐为阳周侯,刘良为东成侯。
xiào wén shí èr nián mín yǒu zuò gē gē huái nán lì wáng yuē yī chǐ bù shàng kě fèng
孝文帝十二年,民间有人作歌谣唱淮南厉王说:“一尺布,还可以缝补;
yī dǒu sù shàng kě chōng
一斗粟,还可以舂米。
xiōng dì èr rén bù néng xiāng róng
兄弟两人却不能相容。
shàng wén zhī nǎi tàn yuē yáo shùn fàng zhú gǔ ròu zhōu gōng shā guǎn cài tiān xià chēng shèng
”皇上听到后,叹息说:“尧舜放逐自己的骨肉至亲,周公诛杀管叔、蔡叔,天下人都称颂他们是圣人。
hé zhě
为什么呢?
bù yǐ sī hài gōng
不能因为私利损害公义。
tiān xià qǐ yǐ wǒ wèi tān huái nán wáng de yá
天下人难道会认为我是贪图淮南王的封地吗?
nǎi xǐ chéng yáng wáng wáng huái nán gù dì ér zhuī zūn shì huái nán wáng wèi lì wáng zhì yuán fù rú zhū hóu yí
于是改封城阳王去统治淮南旧地,并追封淮南王为厉王,设置陵园,恢复诸侯的礼仪规格。
xiào wén shí liù nián xǐ huái nán wáng xǐ fù gù chéng yáng
汉文帝十六年,将淮南王刘喜迁回原来的城阳国。
shàng lián huái nán lì wáng fèi fǎ bù guǐ zì shǐ shī guó zǎo sǐ nǎi lì qí sān zi fù líng hóu ān wèi huái nán wáng ān yáng hóu bó wèi héng shān wáng yáng zhōu hóu cì wèi lú jiāng wáng jiē fù de lì wáng shí de cān fēn zhī
皇上怜悯淮南厉王因违法乱纪,导致自己失去封国早逝,于是册封他的三个儿子:阜陵侯刘安为淮南王,安阳侯刘勃为衡山王,阳周侯刘赐为庐江王,让他们重新获得厉王时期的封地,三人平分。
dōng chéng hóu liáng qián hōng wú hòu yě
东城侯刘良此前已去世,没有后代。
xiào jǐng sān nián wú chǔ qī guó fǎn wú shǐ zhě zhì huái nán huái nán wáng yù fā bīng yīng zhī
汉景帝三年,吴楚等七国叛乱,吴国使者来到淮南,淮南王打算起兵响应。
qí xiāng yuē dài wáng bì yù fā bīng yīng wú chén yuán wèi jiāng
他的国相说:“大王如果一定要起兵响应吴国,我愿意担任将领。”
wáng nǎi shǔ xiàng bīng
淮南王于是把军队交给国相指挥。
huái nán xiāng yǐ jiàng bīng yīn chéng shǒu bù tīng wáng ér wèi hàn
淮南国相已经掌握军队,便据城防守,不听从淮南王而效忠汉朝;
hàn yì shǐ qǔ chéng hóu jiàng bīng jiù huái nán huái nán yǐ gù de wán
汉朝也派曲城侯率军救援淮南:淮南因此得以保全。
wú shǐ zhě zhì lú jiāng lú jiāng wáng fú yīng ér wǎng lái shǐ yuè
吴国使者到了庐江,庐江王没有响应,却与南越互相往来。
wú shǐ zhě zhì héng shān héng shān wáng jiān shǒu wú èr xīn
吴国使者到了衡山,衡山王坚守城池,没有二心。
xiào jǐng sì nián wú chǔ yǐ pò héng shān wáng cháo shàng yǐ wéi zhēn xìn nǎi láo kǔ zhī yuē nán fāng bēi shī
汉景帝四年,吴楚叛军已被击败,衡山王入朝觐见,皇上认为他忠诚可靠,于是慰劳他说:“南方地势低洼潮湿。”
xǐ héng shān wáng wáng jì běi suǒ yǐ bāo zhī
改封衡山王为济北王,以示褒奖。
jí hōng suì cì shì wèi zhēn wáng
等到他去世,便赐谥号为贞王。
lú jiāng wáng biān yuè shù shǐ shǐ xiāng jiāo gù xǐ wèi héng shān wáng wáng jiāng běi
庐江王封地靠近南越,多次派使者互相往来,因此改封他为衡山王,统治长江以北地区。
huái nán wáng rú gù
淮南王封地照旧。
huái nán wáng ān wéi rén hào dú shū gǔ qín bù xǐ yì liè gǒu mǎ chí chěng yì yù yǐ xíng yīn dé fǔ xún bǎi xìng liú yù tiān xià
淮南王刘安为人喜欢读书弹琴,不喜欢打猎、跑马等游乐,也想暗中施恩惠安抚百姓,在天下博取美名。
shí shí yuàn wàng lì wáng sǐ shí yù pàn nì wèi yǒu yīn yě
他时常怨恨厉王之死,总想谋反,只是没有机会。
jí jiàn yuán èr nián huái nán wáng rù cháo
到了孝武帝建元二年前,淮南王入京朝见皇上。
sù shàn wǔ ān hóu wǔ ān hóu shí wéi tài wèi nǎi nì wáng bà shàng yǔ wáng yǔ yuē fāng jīn shàng wú tài zǐ dài wáng qīn gāo huáng dì sūn xíng rén yì tiān xià mò bù wén
他一向与武安侯交好,武安侯当时担任太尉,于是在霸上迎接淮南王,对他说:“如今皇上没有太子,大王是高皇帝的亲孙子,施行仁义,天下无人不知。
jí gōng chē yī rì yàn jià fēi dài wáng dāng shuí lì zhě
一旦皇上驾崩,除了大王还有谁该继位呢!”
huái nán wáng dà xǐ hòu yí wǔ ān hóu jīn cái wù
淮南王非常高兴,送给武安侯大量金银财物。
yīn jié bīn kè fǔ xún bǎi xìng wèi pàn nì shì
他暗中结交宾客,安抚百姓,进行谋反的准备。
jiàn yuán liù nián huì xīng jiàn huái nán wáng xīn guài zhī
建元六年,彗星出现,淮南王心里觉得奇怪。
huò shuō wáng yuē xiān wú jūn qǐ shí huì xīng chū cháng shù chǐ rán shàng liú xuè qiān lǐ
有人对淮南王说:“先前吴国起兵时,彗星出现长达数尺,结果还是血流千里。
jīn huì xīng zhǎng jìng tiān tiān xià bīng dāng dà qǐ
如今彗星横贯整个天空,天下恐怕要发生大规模战乱。
wáng xīn yǐ wéi shàng wú tài zǐ tiān xià yǒu biàn zhū hóu bìng zhēng yù yì zhì qì xiè gōng zhàn jù jī jīn qián lù yí jùn guó zhū hóu yóu shì qí cái
”淮南王心想皇帝没有太子,天下若有变故,诸侯必定互相争夺,于是更加积极地准备武器和攻城器械,并积聚钱财贿赂各郡国诸侯和游士奇才。
zhū biàn shì wèi fāng lüè zhě wàng zuò yāo yán chǎn yú wáng wáng xǐ duō cì jīn qián ér móu fǎn zī shén
那些能言善辩的谋士为他出谋划策,编造蛊惑人心的言论,奉承讨好淮南王;淮南王很高兴,赏赐他们大量钱财,谋反的意图也越发强烈。
huái nán wáng yǒu nǚ líng huì yǒu kǒu biàn
淮南王有个女儿名叫陵,聪明伶俐,口才很好。
wáng ài líng cháng duō yǔ jīn qián wèi zhōng xiòng cháng ān yuē jié shàng zuǒ yòu
淮南王宠爱陵,经常给她很多钱,让她在长安暗中打探消息,结交皇帝身边的人。
yuán shuò sān nián shàng cì huái nán wáng jǐ zhàng bù cháo
元朔三年,皇帝赐给淮南王几案和手杖,准许他不用上朝。
huái nán wáng wáng hòu tú wáng ài xìng zhī
淮南王的王后叫荼,淮南王很宠爱她。
wáng hòu shēng tài zǐ qiān qiān qǔ wáng huáng tài hòu wài sūn xiū chéng jūn nǚ wèi fēi
王后生了太子迁,太子迁娶了王皇太后的外孙女修成君的女儿为妃。
wáng móu wèi fǎn jù wèi tài zǐ fēi zhī ér nèi xiè shì nǎi yǔ tài zǐ móu lìng zhà fú ài sān yuè bù tóng xí
淮南王暗中准备谋反的器具,担心太子妃知道后泄露秘密,便与太子商议,让太子假装不爱太子妃,三个月不与太子妃同床。
wáng nǎi xiáng wèi nù tài zǐ bì tài zǐ shǐ yǔ fēi tóng nèi sān yuè tài zǐ zhōng bù jìn fēi
淮南王于是假装对太子发怒,把太子关起来,让他和太子妃在同一屋内待了三个月,但太子始终不接近太子妃。
fēi qiú qù wáng nǎi shàng shū xiè guī qù zhī
太子妃请求离去,淮南王便上书向皇帝谢罪,送她回了娘家。
wáng hòu tú tài zǐ qiān jí nǚ líng de ài xìng wáng shàn guó quán qīn duó mín tián zhái wàng zhì xì rén
王后荼、太子迁和女儿陵仗着淮南王的宠爱,把持国政,侵占百姓的田地住宅,随意抓人关押。
yuán shuò wǔ nián tài zǐ xué yòng jiàn zì yǐ wéi rén mò jí wén láng zhōng léi bèi qiǎo nǎi zhào yǔ xì
元朔五年,太子学习剑术,自以为没人比得上,听说郎中雷被剑术精妙,便召来比试。
bèi yī zài cí ràng wù zhōng tài zǐ
雷被一再推辞谦让,不小心刺中了太子。
tài zǐ nù bèi kǒng
太子大怒,雷被很害怕。
cǐ shí yǒu yù cóng jūn zhě zhé yì jīng shī bèi jí yuán fèn jī xiōng nú
当时有想从军的人可以直接前往京城,雷被便希望去抗击匈奴。
tài zǐ qiān shù è bèi wū wáng wáng shǐ láng zhōng lìng chì miǎn yù yǐ jìn hòu bèi suì wáng zhì cháng ān shàng shū zì míng
太子迁多次在淮南王面前说雷被的坏话,淮南王派郎中令斥责并罢免了雷被,想以此警示后人;雷被于是逃到长安,上书为自己辩白。
zhào xià qí shì tíng wèi hé nán
皇帝下诏将此事交给廷尉和河南郡处理。
hé nán zhì dǎi huái nán tài zǐ wáng wáng hòu jì yù wú qiǎn tài zǐ suì fā bīng fǎn jì yóu yù shí yú rì wèi dìng
河南郡审理此案,要逮捕淮南太子;淮南王和王后商量不送太子去,便打算起兵造反,但又犹豫不决,十多天都没定下来。
huì yǒu zhào jí xùn tài zǐ
这时皇帝下诏,命令就地审问太子。
dàng shì shí huái nán xiāng nù shòu chūn chéng liú tài zǐ dǎi bù qiǎn hé bù jìng
当时,淮南国相对寿春县丞扣留太子、不送他去受审很生气,弹劾他不敬。
wáng yǐ qǐng xiāng xiāng fú tīng
淮南王为县丞向国相求情,国相不答应。
wáng shǐ rén shàng shū gào xiāng shì xià tíng wèi zhì
皇帝派人上书告发淮南王刘安,事情交由廷尉审理。
zōng jì lián wáng wáng shǐ rén hòu cì hàn gōng qīng gōng qīng qǐng dài bǔ zhì wáng
追查的线索牵连到淮南王,他派人暗中打探朝廷大臣的动向,大臣们请求逮捕并惩治淮南王。
wáng kǒng shì fā tài zǐ qiān móu yuē hàn shǐ jí dǎi wáng wáng lìng rén yī wèi shì yī chí jǐ jū tíng zhōng wáng páng yǒu fēi shì zé cì shā zhī chén yì shǐ rén cì shā huái nán zhōng wèi nǎi jǔ bīng wèi wǎn
淮南王担心事情败露,太子刘迁献计说:“如果朝廷使者来逮捕父王,就让人穿上卫士的衣服,手持兵器站在庭院里,一旦父王身边出现异常情况,就立刻刺杀使者,我也派人刺杀淮南国的中尉,然后起兵,也不算晚。”
shì shí shàng bù xǔ gōng qīng qǐng ér qiǎn hàn zhōng wèi hóng jí xùn yàn wáng
当时皇帝没有批准大臣们的请求,而是派了汉朝的中尉殷宏去淮南国查问核实情况。
wáng wén hàn shǐ lái jí rú tài zǐ móu jì
淮南王听说朝廷使者要来,就按照太子的计策做了准备。
hàn zhōng wèi zhì wáng shì qí yán sè hé xùn wáng yǐ chì léi bèi shì ěr wáng zì dù wú hé bù fā
汉朝中尉到达后,淮南王见他态度平和,只是询问了斥责雷被的事情,淮南王自己估计没什么大事,就没有动手。
zhōng wèi hái yǐ wén
中尉返回朝廷,将情况报告给皇帝。
gōng qīng zhì zhě yuē huái nán wáng ān yōng è fèn jī xiōng nú zhě léi bèi děng fèi gé míng zhào dāng qì shì
负责审理的大臣们说:“淮南王刘安阻挠雷被等愿意奋勇抗击匈奴的人,废弃并违抗皇帝的明确诏令,应当判处死刑。”
zhào fú xǔ
皇帝下诏不同意。
gōng qīng qǐng fèi wù wáng zhào fú xǔ
大臣们请求废除淮南王的王位,皇帝下诏不同意。
gōng qīng qǐng xuē wǔ xiàn zhào xuē èr xiàn
大臣们请求削去淮南王的五个县,皇帝下诏只削去两个县。
shǐ zhōng wèi hóng shè huái nán wáng zuì fá yǐ xuē dì
派中尉殷宏去赦免淮南王的罪过,以削减封地作为惩罚。
zhōng wèi rù huái nán jiè xuān yán shè wáng
中尉进入淮南国境内,宣布赦免淮南王。
wáng chū wén hàn gōng qīng qǐng zhū zhī wèi zhī de xuē dì wén hàn shǐ lái kǒng qí bǔ zhī nǎi yǔ tài zǐ móu cì zhī rú qián jì
淮南王起初听说朝廷大臣请求处死他,不知道只是削减封地,听说朝廷使者来了,害怕是来逮捕他的,于是又和太子策划像之前那样的刺杀计划。
jí zhōng wèi zhì jí hè wáng wáng yǐ gù bù fā
等到中尉到来,竟然是来祝贺淮南王的,淮南王因此没有动手。
qí hòu zì shāng yuē wú xíng rén yì jiàn xuē shén chǐ zhī
之后他自我感伤说:“我施行仁义却被削减封地,感到非常耻辱。”
rán huái nán wáng xuē dì zhī hòu qí wèi fǎn móu yì shén
然而淮南王在被削减封地之后,他谋反的意图更加严重了。
zhū shǐ dào cóng cháng ān lái wèi wàng yāo yán yán shàng wú nán hàn bù zhì jí xǐ
那些从长安来的使者,如果散布虚妄的妖言,说皇帝没有儿子,汉朝治理不善,他就高兴;
jí yán hàn tíng zhì yǒu nán wáng nù yǐ wéi wàng yán fēi yě
如果说朝廷治理得好,皇帝有儿子,淮南王就生气,认为那是胡说八道,不是真的。
wáng rì yè yǔ wu bèi zuǒ wú děng àn yú dì tú bù shǔ bīng suǒ cóng rù
淮南王日夜与伍被、左吴等人查看地图,部署军队进攻的路线。
wáng yuē shàng wú tài zǐ gōng chē jí yàn jià tíng chén bì zhēng jiāo dōng wáng bù jí cháng shān wáng zhū hóu bìng zhēng wú kě yǐ wú bèi hu
淮南王说:“皇上没有太子,一旦驾崩,朝廷大臣必定会征召胶东王,或者就是常山王,诸侯们都会争夺皇位,我怎么能不做好准备呢!
qiě wú gāo zǔ sūn qīn xíng rén yì bì xià yù wǒ hòu wú néng rěn zhī
况且我是高祖的孙子,亲自施行仁义,陛下待我优厚,我还能忍耐;
wàn shì zhī hòu wú níng néng běi miàn chén shì shù zǐ hu
等到陛下去世之后,我难道还能向那小子称臣吗!”
wáng zuò dōng gōng zhào wu bèi yǔ móu yuē jiāng jūn shàng
淮南王坐在东宫,召见伍被一起谋划,说:“将军请上前来。”
bèi chàng rán yuē shàng kuān shè dài wáng wáng fù ān dé cǐ wáng guó zhī yǔ hu
伍被怅然说道:“皇上已经宽恕了大王,大王怎么还能说出这种亡国的话呢!
chén wén zǐ xū jiàn wú wáng wú wáng bù yòng nǎi yuē chén jīn jiàn mí lù yóu gū sū zhī tái yě
我听说伍子胥劝谏吴王,吴王不听,伍子胥就说‘我现在仿佛看到麋鹿在姑苏台上游荡了’。
jīn chén yì jiàn gōng zhōng shēng jīng jí lù zhān yī yě
如今我也看到王宫里长满荆棘,露水沾湿衣裳的景象了。”
wáng nù xì wu bèi fù mǔ qiú zhī sān yuè
淮南王发怒,将伍被的父母抓起来,关押了三个月。
fù zhào yuē jiāng jūn xǔ guǎ rén hu
后来又召见伍被问道:“将军答应我的请求了吗?”
bèi yuē bù zhí lái wèi dài wáng huà ěr
伍被说:“不,我只是来为大王谋划罢了。
chén wén cōng zhě tīng wū wú shēng míng zhě jiàn wū wèi xíng gù shèng rén wàn jǔ wàn quán
我听说听觉敏锐的人能在无声中听到动静,视力好的人能在事物未成形时就看见征兆,所以圣人做事万无一失。
xī wén wáng yī dòng ér gōng xiǎn yú qiān shì liè wéi sān dài cǐ suǒ wèi yīn tiān xīn yǐ dòng zuò zhě yě gù hǎi nèi bù qī ér suí
从前周文王一次行动就功业显赫千载,被列为夏商周三代圣王之一,这就是所谓顺应天意而行动,所以天下人不约而同地追随他。
cǐ qiān suì zhī kě jiàn zhě
这是千年历史可以证明的。
fu bǎi nián zhī qín jìn shì zhī wú chǔ yì zú yǐ yù guó jiā zhī cún wáng yǐ
至于百年之前的秦朝,近代的吴楚七国之乱,也足以说明国家存亡的道理了。
chén bù gǎn bì zǐ xū zhī zhū yuán dài wáng wú wèi wú wáng zhī tīng
我不敢逃避像伍子胥那样被杀的命运,只希望大王不要像吴王那样听不进忠言。
xī qín jué shèng rén zhī dào shā shù shì fán shī shū qì lǐ yì shàng zhà lì rèn xíng fá zhuǎn fù hǎi zhī sù zhì zhī xī hé
从前秦朝废弃圣人的治国之道,杀害方士儒生,焚烧诗书,抛弃礼义,崇尚欺诈暴力,滥用刑罚,还要从沿海地区转运粮食到西河一带。
dàng shì zhī shí nán zǐ jí gēng bù zú wū zāo nǚ zǐ fǎng jì bù zú wū gài xíng
那个时候,男子拼命耕种还不够填饱肚子,女子辛勤纺织还不够遮体蔽身。
qiǎn méng tián zhù cháng chéng dōng xī shù qiān lǐ bào bīng lù shī cháng shù shí wàn sǐ zhě bù kě shèng shǔ jiāng shī qiān lǐ liú xiě qǐng mǔ bǎi xìng lì jié yù wéi luàn zhě shí jiā ér wǔ
派蒙恬修筑长城,东西绵延几千里,常年有几十万军队在外风餐露宿,死掉的人不计其数,尸体遍布千里,流血染红田亩,百姓筋疲力尽,十户人家中就有五户想造反。
yòu shǐ xú fú rù hǎi qiú shén yì wù hái wèi wěi cí yuē chén jiàn hǎi zhōng dà shén yán yuē rǔ xī huáng zhī shǐ yá
又派徐福到海上寻找神仙和奇异之物,徐福回来编造谎话说:‘我见到海中的大神,他问我:“你是西方皇帝的使者吗?”
chén dá yuē rán
我回答说:“是的。”
rǔ hé qiú
“你来求什么?”
yuē yuán qǐng yán nián yì shòu yào
我说:“希望求得延年益寿的仙药。”
shén yuē rǔ qín wáng zhī lǐ báo de guān ér bù dé qǔ
海神说:“你们秦王送的礼物太微薄,只能让你看看,但不能拿走。”
jí cóng chén dōng nán zhì péng lái shān jiàn zhī chéng gōng què yǒu shǐ zhě tóng sè ér lóng xíng guāng shàng zhào tiān
于是大神带我向东南走到蓬莱山,看见灵芝仙草装点的宫殿,有个使者肤色如铜、身形似龙,身上光芒直照天空。
wū shì chén zài bài wèn yuē yi hé zī yǐ xiàn
于是我再次叩拜问道:“应该用什么礼物来进献?”
hǎi shén yuē yǐ lìng míng nán zǐ ruò zhèn nǚ yǔ bǎi gōng zhī shì jí de zhī yǐ
海神说:“送来童男童女和各种工匠,就能得到仙药了。”’
qín huáng dì dà yuè qiǎn zhèn nán nǚ sān qiān rén zī zhī wǔ gǔ zhǒng zhǒng bǎi gōng ér xíng
秦始皇非常高兴,派遣三千童男童女,带上五谷种子和各种工匠出发。
xú fú de píng yuán guǎng zé zhǐ wáng bù lái
徐福找到一片平原大泽,就在那里称王,不再回来了。
wū shì bǎi xìng bēi tòng xiāng sī yù wéi luàn zhě shí jiā ér liù
于是百姓悲痛思念,想要造反的人家达到了十分之六。
yòu shǐ wèi tuó yú wǔ lǐng gōng bǎi yuè
又派尉佗越过五岭攻打百越。
wèi tuó zhī zhōng guó láo jí zhǐ wáng bù lái shǐ rén shàng shū qiú nǚ wú fū jiā zhě sān wàn rén yǐ wéi shì zú yī bǔ
尉佗知道中原百姓疲惫不堪,便停止称王不再回来,派人上书,请求三万没有丈夫的女子,用来为士兵缝补衣物。
qín huáng dì kě qí wàn wǔ qiān rén
秦始皇批准了一万五千人。
wū shì bǎi xìng lí xīn wǎ jiě yù wéi luàn zhě shí jiā ér qī
于是百姓离心离德,想要造反的人家达到了十分之七。
kè wèi gāo huáng dì yuē shí kě yǐ
有门客对高皇帝说:‘时机到了。’
gāo huáng dì yuē dài zhī shèng rén dāng qǐ dōng nán jiān
高皇帝说:‘再等等,圣人将在东南方兴起。’
bù yī nián chén shèng wú guǎng fā yǐ
不到一年,陈胜、吴广就起义了。
gāo huáng shǐ wū fēng pèi yī chàng tiān xià bù qī ér xiǎng yìng zhě bù kě shèng shǔ yě
高皇帝从丰沛起兵,一呼百应,天下响应的人数多得数不清。
cǐ suǒ wèi dǎo xiá hou jiān yīn qín zhī wáng ér dòng zhě yě
这就是所谓的抓住漏洞、等待时机,趁着秦朝灭亡而行动。
bǎi xìng yuán zhī ruò hàn zhī wàng yǔ gù qǐ wū xíng chén zhī zhōng ér lì wèi tiān zǐ gōng gāo sān wáng dé chuán wú qióng
百姓归附他,就像干旱时盼望雨水一样,所以他能在军队中崛起并成为天子,功绩超过三王,德行流传无穷。
jīn dài wáng jiàn gāo huáng dì dé tiān xià zhī yì yě dú bù guān jìn shì zhī wú chǔ hu
如今大王看到高皇帝得天下容易,难道没看到近代的吴楚之乱吗?
fu wú wáng cì hào wèi liú shì jì jiǔ fù bù cháo wáng sì jùn zhī zhòng dì fāng shù qiān lǐ nèi zhù xiāo tóng yǐ wéi qián dōng zhǔ hǎi shuǐ yǐ wéi yán shàng qǔ jiāng líng mù yǐ wéi chuán yī chuán zhī zài dāng zhōng guó shù shí liǎng chē guó fù mín zhòng
吴王被赐予刘氏祭酒的名号,又不来朝见,统治四个郡的民众,土地纵横数千里,在国内熔炼铜矿铸钱,在东部煮海水制盐,从江陵取木材造船,一艘船的载重量相当于中原几十辆马车,国家富裕,人口众多。
xíng zhū yù jīn bó lù zhū hóu zōng shì dà chén dú dòu shì bù yǔ
他用珠玉金帛贿赂诸侯、宗室和大臣,唯独窦氏不参与。
jì dìng móu chéng jǔ bīng ér xi
计划已定,便起兵向西进军。
pò wū dà liáng bài wū hú fù bēn zǒu ér dōng zhì wū dān tú yuè rén qín zhī shēn sǐ jué sì wèi tiān xià xiào
在大梁被击败,在狐父又遭失败,向东逃跑到丹徒,被越人擒获,身死国灭,成为天下的笑柄。
fu yǐ wú yuè zhī zhòng bù néng chéng gōng zhě hé
以吴越的众多兵力却不能成功,是为什么呢?
chéng nì tiān dào ér bù zhī shí yě
实在是违背天道而不识时务啊。
fāng jīn dài wáng zhī bīng zhòng bù néng shí fēn wú chǔ zhī yī tiān xià ān níng yǒu wàn bèi wū qín zhī shí yuán dài wáng cóng chén zhī jì
如今大王的兵力还不到吴楚的十分之一,天下安定程度比秦朝时强过万倍,希望大王听从我的计策。
dài wáng bù cóng chén zhī jì jīn jiàn dài wáng shì bì bù chéng ér yǔ xiān xiè yě
大王如果不听从我的计策,现在就能预见大王的事情必定不成,而且话会先泄露出去。
chén wén wēi zǐ guò gù guó ér bēi wū shì zuò mài xiù zhī gē shì tòng zhòu zhī bù yòng wáng zǐ bǐ gàn yě
我听说微子经过故国而悲伤,于是创作了《麦秀之歌》,这是痛惜纣王不任用王子比干。
gù mèng zǐ yuē zhòu guì wèi tiān zǐ sǐ céng bù ruò pǐ fū
所以孟子说‘纣贵为天子,死时还不如一个平民’。
shì zhòu xiān zì jué wū tiān xià jiǔ yǐ fēi sǐ zhī rì ér tiān xià qù zhī
这是因为纣王早就自己断绝了与天下的联系,不是死的时候天下才抛弃他。
jīn chén yì qiè bēi dài wáng qì qiān shèng zhī jūn bì qiě cì jué mìng zhī shū wèi qún chén xiān sǐ wū dōng gōng yě
如今我也暗自悲伤大王放弃千乘之君的尊位,必将收到赐死的诏书,在群臣之前,死在东宫。
wū shì qì yuàn jié ér bù yáng tì mǎn kuāng ér héng liú jí qǐ lì jiē ér qù
于是怨气郁结无法宣泄,眼泪盈眶横流满面,随即起身,踏着台阶离去。
wáng yǒu niè zǐ bù hài zuì zhǎng wáng fú ài wáng wáng hòu tài zǐ jiē bù yǐ wèi zi xiōng shù
淮南王有个庶出的儿子叫刘不害,年纪最大,但淮南王不喜欢他,淮南王、王后以及太子都不把他当作儿子或兄长看待。
bù hài yǒu zi jiàn cái gāo yǒu qì cháng yuàn wàng tài zǐ bù xǐng qí fù
刘不害有个儿子叫刘建,才能出众、有气节,常常怨恨太子不关心自己的父亲;
yòu yuàn shí zhū hóu jiē dé fēn zǐ dì wèi hóu ér huái nán dú èr zi yī wèi tài zǐ jiàn fù dú bù dé wèi hóu
又不满当时其他诸侯都能分封子弟为侯,而淮南王只有两个儿子,一个当了太子,刘建的父亲却偏偏没能封侯。
jiàn yīn jié jiāo yù gào bài tài zǐ yǐ qí fù dài zhī
刘建暗中结交势力,想告发太子使其垮台,让自己的父亲取而代之。
tài zǐ zhī zhī shù bǔ xì ér bàng chī jiàn
太子得知此事,多次逮捕并鞭打刘建。
jiàn jù zhī tài zǐ zhī móu yù shā hàn zhōng wèi jí shǐ suǒ shàn shòu chūn zhuāng zhǐ yǐ yuán shuò liù nián shàng shū wū tiān zǐ yuē dú yào kǔ wū kǒu lì wū bìng zhōng yán nì wū ěr lì wū xíng
刘建完全清楚太子企图杀害汉中尉的阴谋,便让与他交好的寿春人庄芷在元朔六年上书给天子说:“良药苦口利于病,忠言逆耳利于行。
jīn huái nán wáng sūn jiàn cái néng gāo huái nán wáng wáng hòu tú tú zi tài zǐ qiān cháng jí hài jiàn
如今淮南王的孙子刘建,才能卓越,但淮南王的王后荼和她的儿子太子迁常常嫉妒迫害刘建。
jiàn fù bù hài wú zuì shàn shù bǔ xì yù shā zhī
刘建的父亲刘不害没有罪过,却屡次被擅自逮捕,想要杀害他。
jīn jiàn zài kě zhēng wèn jù zhī huái nán yīn shì
现在刘建还在,可以召来审问,他能完全知晓淮南王的隐秘之事。”
shū wén shàng yǐ qí shì xià tíng wèi tíng wèi xià hé nán zhì
奏书呈上后,皇上将此事交给廷尉处理,廷尉又转交河南郡查办。
shì shí gù pì yáng hòu sūn shěn qīng shàn chéng xiàng gōng sūn hóng yuàn huái nán lì wáng shā qí dà fù nǎi shēn gòu huái nán shì wū hóng hóng nǎi yí huái nán yǒu pàn nì jì móu shēn qióng zhì qí yù
当时已故辟阳侯的孙子审卿与丞相公孙弘交好,怨恨淮南厉王杀了自己的祖父,于是向公孙弘极力渲染淮南王的事情,公孙弘便怀疑淮南王有反叛的图谋,彻底追查此案。
hé nán zhì jiàn cí yǐn huái nán tài zǐ jí dǎng yǔ
河南郡审讯刘建,供词牵连到淮南太子及其党羽。
huái nán wáng huàn zhī yù fā wèn wu bèi yuē hàn tíng zhì luàn
淮南王为此忧虑,打算起兵,问伍被说:“汉朝朝廷是治世还是乱世?”
wu bèi yuē tiān xià zhì
伍被说:“天下太平。”
wáng yì bù shuō wèi wu bèi yuē gōng hé yǐ yán tiān xià zhì yě
淮南王心中不悦,对伍被说:“您凭什么说天下太平?”
bèi yuē bèi qiè guān cháo tíng zhī zhèng jūn chén zhī yì fù zǐ zhī qīn fū fù zhī bié zhǎng yòu zhī xù jiē de qí lǐ shàng zhī jǔ cuò zūn gǔ zhī dào fēng sú jì gāng wèi yǒu suǒ quē yě
伍被说:“我私下观察朝廷的政事,君臣之间的道义,父子之间的亲情,夫妇之间的分别,长幼之间的次序,都合乎常理,皇上的举措遵循古制,风俗法度没有缺失。
zhòng zhuāng fù jiǎ zhōu liú tiān xià dào wú bù tōng gù jiāo yì zhī dào héng
满载货物的富商,通行天下,道路无处不通,所以贸易兴盛。
nán yuè bīn fú qiāng bó rù xiàn dōng ōu rù jiàng guǎng cháng yú kāi shuò fāng xiōng nú shé chì shāng yì shī yuán bù zhèn
南越归顺,羌僰进贡,东瓯投降,拓展榆塞,开辟朔方,匈奴折翅受伤,失去外援一蹶不振。
suī wèi jí gǔ tài píng zhī shí rán yóu wèi zhì yě
虽然还比不上古代的太平盛世,但也可以算是治世了。”
wáng nù bèi xiè sǐ zuì
淮南王大怒,伍被连忙谢罪称自己该死。
wáng yòu wèi bèi yuē shān dōng jí yǒu bīng hàn bì shǐ dà jiàng jūn jiāng ér zhì shān dōng gōng yǐ wéi dà jiàng jūn hé rú rén yě
淮南王又对伍被说:“如果崤山以东发生战事,汉朝必定派大将军统兵控制山东,您认为大将军是怎样的人?”
bèi yuē bèi suǒ shàn zhě huáng yì cóng dà jiàng jūn jī xiōng nú hái gào bèi yuē dà jiàng jūn yù shì dà fū yǒu lǐ wū shì zú yǒu ēn zhòng jiē lè wèi zhī yòng
伍被说:“我有个好友叫黄义,曾跟随大将军攻打匈奴,回来后告诉我说:‘大将军对待士大夫彬彬有礼,对士兵有恩德,众人都乐意为他效力。
qí shàng xià shān ruò fěi cái gàn jué rén
他骑马上下山如飞,才能超群。”
bèi yǐ wéi cái néng rú cǐ shù jiāng xí bīng wèi yì dāng yě
他被认为有这样的才能,多次带兵打仗,不容易对付。
jí yè zhě cáo liáng shǐ cháng ān lái yán dà jiàng jūn hào lìng míng dāng dí yǒng gǎn cháng wèi shì zú xiān
等到谒者曹梁从长安出使回来,说大将军号令严明,面对敌人勇敢,常常冲在士兵前面。
xiū shè chuān jǐng wèi tōng xū shì zú jǐn de shuǐ nǎi gǎn yǐn
军队休息时,挖井还没出水,一定要等到士兵们都喝上水,自己才敢喝。
jūn ba zú jǐn yǐ dù hé nǎi dù
军队撤退时,士兵们都已渡过河,自己才渡河。
huáng tài hòu suǒ cì jīn bó jǐn yǐ cì jūn lì
皇太后赏赐的金银布帛,全都分给了军官们。
suī gǔ míng jiàng fú guò yě
即使是古代的名将也比不上他。
wáng mò rán
淮南王沉默不语。
huái nán wáng jiàn jiàn yǐ zhēng zhì kǒng guó yīn shì qiě jué yù fā bèi yòu yǐ wéi nán nǎi fù wèn bèi yuē gōng yǐ wéi wú xīng bīng shì yá fēi yě
淮南王见刘建已经被抓去审问,担心自己国内的秘密事情将要暴露,想起兵造反,伍被又认为困难,于是又问伍被说:“您认为吴王起兵是对还是错呢?
bèi yuē yǐ wéi fēi yě
伍被说:“我认为是错的。
wú wáng zhì fù guì yě jǔ shì bù dàng shēn sǐ dān tú tóu zú yì chǔ zǐ sūn wú yí lèi
吴王极其富贵,起事不得当,死在丹徒,头和脚分在两处,子孙一个也没留下。
chén wén wú wáng huǐ zhī shén
我听说吴王非常后悔。
yuán wáng shú lǜ zhī wú wéi wú wáng zhī suǒ huǐ
希望大王仔细考虑,不要像吴王那样后悔。
wáng yuē nán zǐ zhī suǒ sǐ zhě yī yán ěr
淮南王说:“大丈夫为了一句话去死罢了。
qiě wú hé zhī fǎn hàn jiāng yī rì guò chéng gāo zhě sì shí yú rén
况且吴王哪里懂得造反,汉朝将领一天之内经过成皋的就有四十多人。
jīn wǒ lìng lóu huǎn xiān yào chéng gāo zhī kǒu zhōu bèi xià yǐng chuān bīng sāi huán yuán yī quē zhī dào chén dìng fā nán yáng bīng shǒu wǔ guān
现在我命令楼缓先占据成皋的关口,周被率领颍川的军队堵住轘辕、伊阙的道路,陈定调动南阳的军队守住武关。
hé nán tài shǒu dú yǒu luò yáng ěr hé zú yōu
河南太守只剩下洛阳而已,有什么可担心的。
rán cǐ běi shàng yǒu lín jìn guān hé dōng shàng dǎng yǔ hé nèi zhào guó
但这样北面还有临晋关、河东、上党和河内、赵国。
rén yán yuē jué chéng gāo zhī kǒu tiān xià bù tōng
人们说‘堵住成皋的关口,天下就不通了’。
jù sān chuān zhī xiǎn zhāo shān dōng zhī bīng jǔ shì rú cǐ gōng yǐ wéi hé rú
占据三川的险要地势,招集崤山以东的军队,这样起事,您认为怎么样?
bèi yuē chén jiàn qí huò wèi jiàn qí fú yě
伍被说:“我只看到灾祸,没看到福气。
wáng yuē zuǒ wú zhào xián zhū jiāo rú jiē yǐ wéi yǒu fú shén shì jiǔ chéng gōng dú yǐ wéi yǒu huò wú fú hé yě
淮南王说:“左吴、赵贤、朱骄如都认为有福气,十件事有九件能成,唯独您认为有灾祸没有福气,为什么呢?
bèi yuē dài wáng zhī qún chén jìn xìng sù néng shǐ zhòng zhě jiē qián xì zhào yù yú wú kě yòng zhě
伍被说:“大王身边那些一向能驱使众人的亲信大臣,都已经被抓进诏狱了,剩下的没有可用的人。
wáng yuē chén shèng wú guǎng wú lì zhuī zhī dì qiān rén zhī jù qǐ wū dà zé fèn bì dà hū ér tiān xià xiǎng yìng xi zhì wū xì ér bīng bǎi èr shí wàn
淮南王说:“陈胜、吴广连立锥之地都没有,聚集了上千人,在大泽乡起义,振臂一呼天下响应,向西打到戏水时军队已有一百二十万。
jīn wú guó suī xiǎo rán ér shèng bīng zhě kě de shí yú wàn fēi zhí shì shù zhī zhòng luàn záo jí qín yě gōng hé yǐ yán yǒu huò wú fú
现在我的封国虽然小,但能打仗的士兵可以有十多万,不只是那些被罚守边的乌合之众,拿着农具木棍的人,您凭什么说只有灾祸没有福气呢?”
bèi yuē wǎng zhě qín wèi wú dào cán zéi tiān xià
伍被说:“从前秦朝暴虐无道,残害天下。
xìng wàn shèng zhī jià zuò ē páng zhī gōng shōu tài bàn zhī fù fā lǘ zuǒ zhī shù fù bù níng zi xiōng bù biàn dì zhèng kē xíng jùn tiān xià áo rán ruò jiāo mín jiē yǐn lǐng ér wàng qīng ěr ér tīng bēi hào yǎng tiān kòu xīn ér yuàn shàng gù chén shèng dà hū tiān xià xiǎng yìng
动用万乘之尊的车驾,修建阿房宫,征收大半的赋税,征发贫苦百姓去戍边,父亲无法使儿子安宁,兄长无法让弟弟安适,政令苛刻刑罚严酷,天下百姓煎熬如同被火烧焦,人人都伸长脖子盼望,侧着耳朵倾听,悲愤地呼号仰天,捶胸怨恨朝廷,所以陈胜一声呼喊,天下纷纷响应。
dāng jīn bì xià lín zhì tiān xià yī qí hǎi nèi fàn ài zhēng zhù bù dé shī huì
如今陛下统治天下,统一四海,广泛爱护百姓,广施恩德。
kǒu suī wèi yán shēng jí léi tíng lìng suī wèi chū huà chí rú shén xīn yǒu suǒ huái wēi dòng wàn lǐ xià zhī yīng shàng yóu yǐng xiǎng yě
口中虽未发话,声势却如雷霆般迅疾;命令虽未下达,教化却如神明般迅速传播;心中有所想法,威势便能震动万里;下面响应上面,如同影子随形、回声应声一样迅速。
ér dà jiàng jūn cái néng bù tè zhāng hán yáng xióng yě
而大将军(卫青)的才能并不比章邯、杨熊更突出。
dài wáng yǐ chén shèng wú guǎng yù zhī bèi yǐ wéi guò yǐ
大王用陈胜、吴广的例子来比喻,我认为是不恰当的。
wáng yuē gǒu rú gōng yán bù kě jiǎo xìng yá
”淮南王说:“如果真像你说的那样,难道就不能侥幸成功吗?
bèi yuē bèi yǒu yú jì
”伍被说:“我有个愚笨的计策。
wáng yuē nài hé
”武王说:“什么计策?
bèi yuē dāng jīn zhū hóu wú yì xīn bǎi xìng wú yuàn qì
”伍被说:“如今诸侯没有异心,百姓没有怨气。
shuò fāng zhī jùn tián dì guǎng shuǐ cǎo měi mín xǐ zhě bù zú yǐ shí qí de
北方朔方郡土地广阔,水草丰美,迁移去的百姓还不足以充实那里。
chén zhī yú jì kě wěi wèi chéng xiàng yù shǐ qǐng shū xǐ jùn guó háo jié rèn xiá jí yǒu nài zuì yǐ shàng shè lìng chú qí zuì chǎn wǔ shí wàn yǐ shàng zhě jiē xǐ qí jiā shǔ shuò fāng zhī jùn yì fā jiǎ zú jí qí huì rì
我的愚计是,可以伪造丞相和御史的奏请文书,迁徙各郡国的豪强、侠客以及犯有耐罪(剃去鬓须的轻罪)以上罪行的人,赦免他们的罪过,家产在五十万钱以上的,都将他们的家属迁往朔方郡,并增派士兵,催促他们限期到达。
yòu wěi wèi zuǒ yòu dū sī kōng shàng lín zhōng dōu guān zhào yù shū zhū hóu tài zǐ xìng chén
再伪造左右都司空、上林苑以及中都官诏狱的文书,逮捕诸侯王的太子和宠臣。
rú cǐ zé mín yuàn zhū hóu jù jí shǐ biàn wǔ suí ér shuō zhī tǎng kě jiǎo xìng shén dé yī hu
这样一来,百姓就会怨恨,诸侯就会恐惧,然后立即派能言善辩的人去游说他们,或许能有十分之一的侥幸成功机会吧?
wáng yuē cǐ kě yě
”淮南王说:“这办法可行。
suī rán wú yǐ wéi bù zhì ruò cǐ
不过,我认为事情不至于到这种地步。
wū shì wáng nǎi lìng guān nú rù gōng zuò huáng dì xǐ chéng xiàng yù shǐ dà jiàng jūn jūn lì zhōng èr qiān dàn dōu guān lìng chéng yìn jí páng jìn jùn tài shǒu dū wèi yìn hàn shǐ jié fǎ guān yù rú wu bèi jì
”于是淮南王就命令官奴进宫,伪造皇帝玉玺,以及丞相、御史、大将军、军吏、中二千石官员、都官令、丞的官印,还有附近郡的太守、都尉官印,汉朝使者的符节和法冠,打算按照伍被的计策行事。
shǐ rén wěi dé zuì ér xi shì dà jiāng jūn chéng xiàng
派人假装犯罪逃往西方,去侍奉大将军和丞相;
yī rì fā bīng shǐ rén jí cì shā dà jiàng jūn qīng ér shuō chéng xiàng xià zhī rú fā mēng ěr
一旦起兵,就派人立即刺杀大将军卫青,然后游说丞相使其屈服,这就像揭开蒙布一样容易。
wáng yù fā guó zhōng bīng kǒng qí xiāng èr qiān dàn bù tīng
淮南王想调动封国内的军队,又担心国相和二千石级别的官员不听从。
wáng nǎi yǔ wu bèi móu xiān shā xiāng èr qiān dàn
淮南王于是与伍被谋划,先杀掉国相和二千石官员;
wěi shī huǒ gōng zhōng xiāng èr qiān dàn jiù huǒ zhì jí shā zhī
假装宫中失火,等国相和二千石官员来救火时,一到就杀掉他们。
jì wèi jué yòu yù lìng rén yī qiú dào yī chí yǔ xí cóng dōng fāng lái hū yuē nán yuè bīng rù jiè yù yīn yǐ fā bīng
这个计策还没决定,又想派人穿上追捕盗贼的差役衣服,拿着插有羽毛的紧急文书,从东方跑来,大喊‘南越军队入侵边界了’,想借此机会发兵。
nǎi shǐ rén zhì lú jiāng kuài jī wèi qiú dào wèi fā
于是派人到庐江、会稽郡假扮追捕盗贼的差役,但还没有行动。
wáng wèn wu bèi yuē wú jǔ bīng xī xiāng zhū hóu bì yǒu yīng wǒ zhě
淮南王问伍被说:“我起兵向西进攻,诸侯中一定有人响应我;
jí wú yīng nài hé
如果没有回应,该怎么办?
bèi yuē nán shōu héng shān yǐ jī lú jiāng yǒu xún yáng zhī chuán shǒu xià zhì zhī chéng jié jiǔ jiāng zhī pǔ jué yù zhāng zhī kǒu qiáng nǔ lín jiāng ér shǒu yǐ jìn nán jùn zhī xià dōng shōu jiāng dū kuài jī nán tōng jìn yuè qū qiáng jiāng huái jiān yóu kě de yán suì yuè zhī shòu
伍被说:“向南夺取衡山以进攻庐江,拥有寻阳的船只,守住下雉的城池,在九江的港口集结,封锁豫章的出口,用强弩沿江防守,以阻止南郡的军队南下,向东夺取江都、会稽,向南与强大的越国联通,在江淮之间顽强抵抗,或许还能多活些时日。”
wáng yuē shàn wú yǐ yì cǐ
淮南王说:“好,没有比这更好的办法了。”
jí zé zǒu yuè ěr
情况紧急时就逃往越国吧。
wū shì tíng wèi yǐ wáng sūn jiàn cí lián huái nán wáng tài zǐ qiān wén
于是廷尉根据王孙建的供词牵连到淮南王太子刘迁的事情上报了。
shàng qiǎn tíng wèi jiān yīn bài huái nán zhōng wèi dài bǔ tài zǐ
皇上派廷尉监去任命淮南中尉,并逮捕太子。
zhì huái nán huái nán wáng wén yǔ tài zǐ móu zhào xiāng èr qiān dàn yù shā ér fā bīng
到了淮南,淮南王听说后,与太子商议召见丞相和二千石官员,想杀了他们然后起兵。
zhào xiāng xiāng zhì
召见丞相,丞相来了;
nèi shǐ yǐ chū wèi jiě
内史以外出为借口推脱。
zhōng wèi yuē chén shòu zhào shǐ bù dé jiàn wáng
中尉说:“我奉诏令出使,不能见大王。”
wáng niàn dú shā xiāng ér nèi shǐ zhōng wèi bù lái wú yì yě jí bà xiāng
淮南王想,只杀丞相而内史和中尉不来,没有用处,就放走了丞相。
wáng yóu yù jì wèi jué
淮南王犹豫不决,计划没有定下来。
tài zǐ niàn suǒ zuò zhě móu cì hàn zhōng wèi suǒ yǔ móu zhě yǐ sǐ yǐ wéi kǒu jué nǎi wèi wáng yuē qún chén kě yòng zhě jiē qián xì jīn wú zú yǔ jǔ shì zhě
太子想到自己所犯的是谋划刺杀汉中尉的罪,参与谋划的人已经死了,以为口供断了,就对淮南王说:“可用的群臣都已被抓,现在没有足够的人一起举事。
wáng yǐ fēi shí fā kǒng wú gōng chén yuán huì dǎi
大王如果时机不对就起兵,恐怕不会成功,我愿意被逮捕。”
wáng yì tōu yù xiū jí xǔ tài zǐ
淮南王也暗中想罢休,就答应了太子。
tài zǐ jí zì jǐng bù shū
太子随即自杀,但没有死。
wu bèi zì yì lì yīn gào yǔ huái nán wáng móu fǎn fǎn zōng jì jù rú cǐ
伍被主动到官府投案,于是告发了与淮南王谋反的事,谋反的经过全部如此。
lì yīn bǔ tài zǐ wáng hòu wéi wáng gōng jǐn qiú bǔ wáng suǒ yǔ móu fǎn bīn kè zài guó zhōng zhě suǒ de fǎn jù yǐ wén
官府于是逮捕太子、王后,包围王宫,全部搜捕在国内与淮南王谋反的宾客,找到了谋反的证据并上报。
shàng xià gōng qīng zhì suǒ lián yǐn yǔ huái nán wáng móu fǎn liè hóu èr qiān dàn háo jié shù qiān rén jiē yǐ zuì qīng zhòng shòu zhū
皇上交给公卿处理,牵连到与淮南王谋反的列侯、二千石官员、豪杰数千人,都根据罪行轻重被处死。
héng shān wáng cì huái nán wáng dì yě dāng zuò shōu yǒu sī qǐng dài bǔ héng shān wáng
衡山王刘赐,是淮南王的弟弟,应当连坐被捕,有关部门请求逮捕衡山王。
tiān zǐ yuē zhū hóu gè yǐ qí guó wèi běn bù dàng xiāng zuò
天子说:“诸侯各自以自己的封国为根本,不应当互相连坐。
yǔ zhū hóu wáng liè hóu huì yì chéng xiàng zhū hóu yì
与诸侯王、列侯会同丞相商议。”
zhào wáng péng zǔ liè hóu chén ràng děng sì shí sān rén yì jiē yuē huái nán wáng ān shén dà nì wú dào móu fǎn míng bái dāng fú zhū
赵王刘彭祖、列侯臣让等四十三人商议,都说:“淮南王刘安大逆不道,谋反事实清楚,应当处死。”
jiāo xī wáng chén duān yì yuē huái nán wáng ān fèi fǎ xíng yá huái zhà wěi xīn yǐ luàn tiān xià yíng huò bǎi xìng bèi pàn zōng miào wàng zuò yāo yán
胶西王臣端议论说:“淮南王刘安废弃法度,行为邪恶,心怀欺诈,扰乱天下,迷惑百姓,背叛宗庙,胡言乱语。”
chūn qiū yuē chén wú jiāng jiāng ér zhū
《春秋》上说:‘臣子不得有叛逆之心,若有则当诛杀。’
ān zuì zhòng wū jiāng móu fǎn xíng yǐ dìng
刘安的罪行比叛逆更重,谋反的事实已经确凿。
chén duān suǒ jiàn qí shū jié yìn tú jí tā nì wú dào shì yàn míng bái shén dà nì wú dào dāng fú qí fǎ
我所看到的那些书信、符节、印章、地图以及其他大逆不道的证据都清清楚楚,实属罪大恶极,应当依法惩处。
ér lùn guó lì èr bǎi shí yǐ shàng jí bǐ zhě zōng shì jìn xìng chén bù zài fǎ zhōng zhě bù néng xiāng jiào dāng jiē miǎn guān xuē jué wèi shì wǔ wú de huàn wèi lì
至于那些俸禄在二百石以上的官员及同等地位者,以及皇族中受宠幸却未受法律制裁的臣子,若未能尽到规劝之责,都应免去官职、削除爵位,贬为平民,并且不得再担任官吏。
qí fēi lì tā shú sǐ jīn èr jīn bā liǎng
若非官吏,则需缴纳二斤八两黄金来赎免死罪。
yǐ zhāng chén ān zhī zuì shǐ tiān xià míng zhī chén zǐ zhī dào wú gǎn fù yǒu xié pì bèi pàn zhī yì
以此昭示刘安的罪行,让天下人都明白为臣为子应守的本分,不敢再有邪僻背叛的念头。
chéng xiàng hóng tíng wèi tāng děng yǐ wén tiān zǐ shǐ zōng zhèng yǐ fú jié zhì wáng
”丞相公孙弘、廷尉张汤等人将此事上奏,天子派宗正持符节去惩治淮南王。
wèi zhì huái nán wáng ān zì jǐng shā
宗正还未到达,淮南王刘安便自刎而死。
wáng hòu tú tài zǐ qiān zhū suǒ yǔ móu fǎn zhě jiē zú
王后荼、太子刘迁以及其他参与谋反的人都被灭族。
tiān zǐ yǐ wu bèi yǎ cí duō yǐn hàn zhī měi yù wù zhū
汉武帝因为伍被平常的言论中曾多次赞美朝廷,所以想不杀他。
tíng wèi tāng yuē bèi shǒu wèi wáng huà fǎn móu bèi zuì wú shè
廷尉张汤说:“伍被首先为淮南王策划谋反,其罪不可赦免。
suì zhū bèi
”于是处死了伍被。
guó chú wèi jiǔ jiāng jùn
淮南国被废除,改为九江郡。
héng shān wáng cì wáng hòu chéng shū shēng zǐ sān rén cháng nán shuǎng wèi tài zǐ cì nán xiào cì nǚ wú cǎi
衡山王刘赐,王后乘舒生了三个孩子,长子刘爽是太子,次子刘孝,小女儿刘无采。
yòu jī xú lái shēng zǐ nán nǚ sì rén měi rén jué jī shēng zǐ èr rén
此外,姬妾徐来生了四个孩子,美人厥姬生了两个孩子。
héng shān wáng huái nán wáng xiōng dì xiāng zé wàng lǐ jié jiān bù xiāng néng
衡山王与淮南王兄弟之间因礼节问题互相指责,关系不和。
héng shān wáng wén huái nán wáng zuò wéi pàn nì fǎn jù yì xīn jié bīn kè yǐ yīng zhī kǒng wèi suǒ bìng
衡山王听说淮南王在准备谋反的器具,也暗中结交宾客以作应对,唯恐被淮南王吞并。
yuán guāng liù nián héng shān wáng rù cháo qí yè zhě wèi qìng yǒu fāng shù yù shàng shū shì tiān zǐ wáng nù gù hé qìng sǐ zuì qiáng bǎng fú zhī
元光六年,衡山王入朝觐见,他的谒者卫庆懂得方术,想上书为天子效力,衡山王因此发怒,故意以死罪弹劾卫庆,严刑拷打逼他认罪。
héng shān nèi shǐ yǐ wéi fēi shì què qí yù
衡山国内史认为这样做不对,驳回了这个案件。
wáng shǐ rén shàng shū gào nèi shǐ nèi shǐ zhì yán wáng bù zhí
衡山王派人上书控告内史,内史受审时,指出衡山王行事不公。
wáng yòu shù qīn duó rén tián huài rén zhǒng yǐ wéi tián
衡山王还多次侵占他人田地,毁坏坟墓来开垦农田。
yǒu sī qǐng dǎi zhì héng shān wáng
有关部门请求逮捕并惩治衡山王。
tiān zǐ bù xǔ wèi zhì lì èr bǎi shí yǐ shàng
天子没有批准,只是为他设置了俸禄二百石以上的官吏。
héng shān wáng yǐ cǐ huì yǔ xī cí zhāng guǎng chāng móu qiú néng wéi bīng fǎ hòu xīng qì zhě rì yè cóng róng wáng mì móu fǎn shì
衡山王因此心怀怨恨,与奚慈、张广昌谋划,寻找懂得兵法、观测星象的人,日夜与衡山王秘密策划反叛之事。
wáng hòu chéng shū sǐ lì xú lái wèi wáng hòu
王后乘舒去世后,立徐来为新王后。
jué jī jù xìng
厥姬和徐来都受到衡山王的宠爱。
liǎng rén xiāng dù jué jī nǎi è wáng hòu xú lái wū tài zǐ yuē xú lái shǐ bì gǔ dào shā tài zǐ mǔ
两人互相嫉妒,厥姬就在太子面前诋毁王后徐来,说:“徐来指使婢女用巫蛊之术害死了太子的母亲。”
tài zǐ xīn yuàn xú lái
太子因此心里怨恨徐来。
xú lái xiōng zhì héng shān tài zǐ yǔ yǐn yǐ rèn cì shāng wáng hòu xiōng
徐来的哥哥来到衡山,太子与他饮酒,用刀刺伤了王后的哥哥。
wáng hòu yuàn nù shù huǐ è tài zǐ wū wáng
王后怨恨愤怒,多次在衡山王面前诋毁太子。
tài zǐ nǚ dì wú cǎi jià qì guī yǔ nú jiān yòu yǔ kè jiān
太子的妹妹刘无采,出嫁后被休弃回家,与奴仆私通,又与宾客私通。
tài zǐ shǔ ràng wú cǎi wú cǎi nù bù yǔ tài zǐ tōng
太子多次责备无采,无采生气,不再与太子来往。
wáng hòu wén zhī jí shàn yù wú cǎi
王后听说后,就刻意善待无采。
wú cǎi jí zhōng xiōng xiào shǎo shī mǔ fù wáng hòu wáng hòu yǐ jì ài zhī yǔ gòng huǐ tài zǐ wáng yǐ gù shù jī chī tài zǐ
无采和她的二哥刘孝从小失去母亲,依附王后,王后用计谋笼络他们,和他们一起诋毁太子,衡山王因此多次鞭打太子。
yuán shuò sì nián zhōng rén yǒu zéi shāng wáng hòu jiǎ mǔ zhě wáng yí tài zǐ shǐ rén shāng zhī chī tài zǐ
元朔四年间,有人刺伤了王后的继母,衡山王怀疑是太子指使人干的,又鞭打太子。
hòu wáng bìng tài zǐ shí chēng bìng bù shì
后来衡山王生病,太子时常声称自己有病不去侍奉。
xiào wáng hòu wú cǎi è tài zǐ tài zǐ shí bù bìng zì yán bìng yǒu xǐ sè
刘孝、王后、无采一起诋毁太子说:“太子其实没病,自己说有病,脸上还有喜色。”
wáng dà nù yù fèi tài zǐ lì qí dì xiào
衡山王大怒,想废掉太子,改立他的弟弟刘孝。
wáng hòu zhī wáng jué fèi tài zǐ yòu yù bìng fèi xiào
王后知道衡山王决心废掉太子,又想连刘孝一起废掉。
wáng hòu yǒu shì zhě shàn wǔ wáng xìng zhī wáng hòu yù lìng shì zhě yǔ xiào luàn yǐ wū zhī yù bìng fèi xiōng dì ér lì qí zi guǎng dài tài zǐ
王后有个侍女,擅长跳舞,衡山王宠幸她,王后想让侍女与刘孝淫乱来败坏他,想一并废掉兄弟俩而立自己的儿子刘广取代太子。
tài zǐ shuǎng zhī zhī niàn hòu shù è jǐ wú yǐ shí yù yǔ luàn yǐ zhǐ qí kǒu
太子刘爽知道了,想到王后屡次诋毁自己没完没了,想与她淫乱来堵住她的嘴。
wáng hòu yǐn tài zǐ qián wéi shòu yīn jù wáng hòu gǔ qiú yǔ wáng hòu wò
王后饮酒时,太子上前敬酒,趁机抱住王后的大腿,要求与王后同寝。
wáng hòu nù yǐ gào wáng
王后大怒,把这事告诉了衡山王。
wáng nǎi zhào yù fù ér chī zhī
衡山王于是召来太子,想把他绑起来鞭打。
tài zǐ zhī wáng cháng yù fèi jǐ lì qí dì xiào nǎi wèi wáng yuē xiào yǔ wáng yù zhě jiān wú cǎi yǔ nú jiān wáng qiáng shí qǐng shàng shū
太子知道衡山王一直想废掉自己改立弟弟刘孝,就对衡山王说:“刘孝与父王的侍从私通,无采与奴仆私通,父王请努力加餐,我要上书告发。”
jí bèi wáng qù
说完就违背衡山王的命令离开了。
wáng shǐ rén zhǐ zhī mò néng jìn nǎi zì jià zhuī bǔ tài zǐ
衡山王派人阻拦他,没能阻止,就亲自驾车追捕太子。
tài zǐ wàng è yán wáng xiè xì tài zǐ gōng zhōng
太子口出恶言,衡山王用刑具把太子拘禁在宫中。
xiào rì yì qīn xìng
刘孝日益受到亲近和宠幸。
wáng qí xiào cái néng nǎi pèi zhī wáng yìn hào yuē jiāng jūn lìng jū wài zhái duō gěi jīn qián zhāo zhì bīn kè
王奇欣赏刘孝的才能,于是赐给他王印,封为将军,让他住在宫外的宅邸,提供大量金钱,招揽宾客。
bīn kè lái zhě wēi zhī huái nán héng shān yǒu nì jì rì yè cóng róng quàn zhī
前来的宾客中,有人隐约察觉淮南王、衡山王有谋反的意图,日夜找机会劝说他。
wáng nǎi shǐ xiào kè jiāng dū rén jiù hè chén xǐ zuò péng chē zú shǐ kè tiān zǐ xǐ jiàng xiàng jūn lì yìn
衡山王便派刘孝的门客江都人救赫、陈喜制造战车和箭矢,私刻天子玉玺,以及将相、军吏的官印。
wáng rì yè qiú zhuàng shì rú zhōu qiū děng shù chēng yǐn wú chǔ fǎn shí jì huà yǐ yuē shù
衡山王日夜搜罗像周丘那样的壮士,多次引用吴楚七国之乱时的策略,来制定计划。
héng shān wáng fēi gǎn xiào huái nán wáng qiú jí tiān zǐ wèi wèi huái nán qǐ bìng qí guó yǐ wéi huái nán yǐ xi fā bīng dìng jiāng huái zhī jiān ér yǒu zhī wàng rú shì
衡山王不敢效仿淮南王直接谋求天子之位,而是害怕淮南王起兵吞并自己的封国,认为淮南王西进后,自己可发兵平定江淮地区并占据它,期望如此。
yuán shuò wǔ nián qiū héng shān wáng dāng cháo guò huái nán huái nán wáng nǎi kūn dì yǔ chú qián què yuē shù fǎn jù
元朔五年秋天,衡山王本应入朝,途经淮南,淮南王以兄弟之情与他交谈,消除之前的隔阂,约定共同准备反叛。
héng shān wáng jí shàng shū xiè bìng shàng cì shū bù cháo
衡山王随即上书称病,皇帝下诏准许他不来朝见。
yuán shuò liù nián zhōng héng shān wáng shǐ rén shàng shū qǐng fèi tài zǐ shuǎng lì xiào wèi tài zǐ
元朔六年,衡山王派人上书请求废黜太子刘爽,改立刘孝为太子。
shuǎng wén jí shǐ suǒ shàn bái yíng zhī cháng ān shàng shū yán xiào zuò péng chē zú shǐ yǔ wáng yù zhě jiān yù yǐ bài xiào
刘爽听说后,立即派与自己交好的白嬴前往长安上书,告发刘孝制造战车箭矢,与衡山王的侍从通奸,想借此搞垮刘孝。
bái yíng zhì cháng ān wèi jí shàng shū lì bǔ yíng yǐ huái nán shì xì
白嬴到达长安,还没来得及上书,就被官吏逮捕,因涉及淮南王谋反案而被关押。
wáng wén shuǎng shǐ bái yíng shàng shū kǒng yán guó yīn shì jí shàng shū fǎn gào tài zǐ shuǎng suǒ wéi bù dào qì shì zuì shì
衡山王听说刘爽派白嬴上书,担心泄露封国内的秘密,便上书反告太子刘爽行为不端、犯有应处弃市之罪。
shì xià pèi jùn zhì
案件交予沛郡查办。
yuán nián dōng yǒu sī gōng qīng xià pèi jùn qiú bǔ suǒ yǔ huái nán móu fǎn zhě wèi de de chén xǐ wū héng shān wáng zǐ xiào jiā
元狩元年冬天,朝廷公卿大臣责令沛郡搜捕参与淮南王谋反之人未果,却在衡山王之子刘孝家中抓获了陈喜。
lì hé xiào shǒu nì xǐ
官吏弹劾刘孝窝藏陈喜。
xiào yǐ wéi chén xǐ yā shù yǔ wáng jì móu fǎn kǒng qí fā zhī wén lǜ xiān zì gào chú qí zuì yòu yí tài zǐ shǐ bái yíng shàng shū fā qí shì jí xiān zì gào gào suǒ yǔ móu fǎn zhě jiù hè chén xǐ děng
刘孝认为陈喜多次与衡山王谋划反叛,担心他供出实情,又听说法律有自首可免罪的规定,同时怀疑太子刘爽派白嬴上书揭发此事,便抢先自首,告发了共同谋反的救赫、陈喜等人。
tíng wèi zhì yàn gōng qīng qǐng dài bǔ héng shān wáng zhì zhī
廷尉审讯查证后,公卿大臣请求逮捕衡山王治罪。
tiān zǐ yuē wù bǔ
天子说:“不要逮捕。”
qiǎn zhōng wèi ān dà xíng xi jí wèn wáng wáng jù yǐ qíng shí duì
派遣中尉司马安、大行令李息前去讯问衡山王,衡山王如实交代了全部情况。
lì jiē wéi wáng gōng ér shǒu zhī
官吏们包围并看守了王宫。
zhōng wèi dà xíng hái yǐ wén gōng qīng qǐng qiǎn zōng zhèng dà xíng yǔ pèi jùn zá zhì wáng
中尉和大行令返回,将情况上报,公卿大臣请求派宗正、大行令与沛郡官员共同审理衡山王。
wáng wén jí zì jǐng shā
衡山王得知后,当即自刎而死。
xiào xiān zì gào fǎn chú qí zuì
刘孝因率先自首谋反之事,被免去谋反罪;
zuò yǔ wáng yù bì jiān qì shì
但因与衡山王的侍婢通奸,被判处弃市。
wáng hòu xú lái yì zuò gǔ shā qián wáng hòu chéng shū jí tài zǐ shuǎng zuò wáng gào bù xiào jiē qì shì
王后徐来也因用巫蛊害死前王后乘舒而获罪,太子刘爽则因被衡山王控告不孝,均被处以弃市。
zhū yǔ héng shān wáng móu fǎn zhě jiē zú
所有参与衡山王谋反的人都被灭族。
guó chú wèi héng shān jùn
封国被废除,改为衡山郡。
tài shǐ gōng yuē shī zhī suǒ wèi róng dí shì yīng jīng shū shì chéng xìn zāi shì yán yě
太史公说:《诗经》里讲的“打击戎狄,惩戒荆舒”,这话确实没错啊。
huái nán héng shān qīn wéi gǔ ròu jiāng tǔ qiān lǐ liè wéi zhū hóu bù wu zūn fán chén zhí yǐ chéng fǔ tiān zǐ ér zhuān xié xié pì zhī jì móu wèi pàn nì réng fù zǐ zài wáng guó gè bù zhōng qí shēn wèi tiān xià xiào
淮南王、衡山王本是骨肉至亲,拥有千里疆土,封为诸侯,却不尽力履行藩臣的职责来辅佐天子,反而专门搞歪门邪道,图谋叛乱,结果父子两代都丢了封国,自己也没得善终,被天下人耻笑。
cǐ fēi dú wáng guò yě yì qí sú báo chén xià jiān mí shǐ rán yě
这不只是诸侯王自己的过错,也是当地风俗浇薄,臣下逐渐影响造成的。
fu jīng chǔ piào yǒng qīng hàn hǎo zuò luàn nǎi zì gǔ jì zhī yǐ
那荆楚地区的人剽悍勇猛、轻率凶暴,喜欢作乱,这是自古以来就有记载的。
huái nán duō héng jǔ shì fēi zhèng
淮南王行事多蛮横,做事不正派。
tiān zǐ kuān rén qí guò bù gēng
天子宽厚仁慈,他们的过错却不改正。
jiàn chē zhì huò dǒu sù chéng yǒng
囚车招来灾祸,一斗粟米引发歌谣(讽喻兄弟不和)。
wáng ān hào xué nǚ líng zuò xiòng
刘安喜好学问,女儿刘陵充当间谍。
xiōng dì bù hé qīng guó yǔn mìng
兄弟不和睦,导致国家覆灭、性命不保。