xǔ jìng zì wén xiū rǔ nán píng yú rén
许靖字文休，汝南平舆人。
shǎo yǔ cóng dì shào jù zhī míng bìng yǒu rén lún zāng pǐ zhī chēng ér sī qíng bù xié
少与从弟劭俱知名，并有人伦臧否之称，而私情不协。
shào wèi jùn gōng cáo pái bìn jìng bù dé chǐ xù yǐ mǎ mó zì jǐ
劭为郡功曹，排摈靖不得齿叙，以马磨自给。
yǐng chuān liú yì wèi rǔ nán tài shǒu nǎi jǔ jìng jì lì chá xiào lián chú shàng shū láng diǎn xuǎn jǔ
颍川刘翊为汝南太守，乃举靖计吏，察孝廉，除尚书郎，典选举。
líng dì bēng dǒng zhuó bǐng zhèng yǐ hàn yáng zhōu bì wèi lì bù shàng shū yǔ jìng gòng móu yì jìn tuì tiān xià zhī shì shā tài huì zhuó xiǎn bá yōu zhì
灵帝崩，董卓秉政，以汉阳周毖为吏部尚书，与靖共谋议，进退天下之士，沙汰秽浊，显拔幽滞。
jìn yòng yǐng chuān xún shuǎng hán róng chén jì děng wéi gōng qīng jùn shǒu
进用颍川荀爽、韩融、陈纪等为公、卿、郡守，
bài shàng shū hán fù wèi jì zhōu mù
拜尚书韩馥为冀州牧，
shì zhōng liú dài wèi yǎn zhōu cì shǐ
侍中刘岱为兖州刺史，
yǐng chuān zhāng zī wèi nán yáng tài shǒu
颍川张咨为南阳太守，
chén liú kǒng zhòu wèi yù zhōu cì shǐ
陈留孔伷为豫州刺史，
dōng jùn zhāng miǎo wèi chén liú tài shǒu
东郡张邈为陈留太守，
ér qiān jìng ba jùn tài shǒu
而迁靖巴郡太守，
bù jiù
不就，
bǔ yù shǐ zhōng chéng
补御史中丞。
fù děng dào guān gè jǔ bīng hái xiàng jīng dū yù yǐ zhū zhuō
馥等到官，各举兵还向京都，欲以诛卓。
zhuō nù bì yuē zhū jūn yán dāng bá yòng shàn shì zhuō cóng jūn jì bù yù wéi tiān xià rén xīn
卓怒毖曰：“诸君言当拔用善士，卓从君计，不欲违天下人心。
ér zhū jūn suǒ yòng rén zhì guān zhī rì hái lái xiàng tú
而诸君所用人，至官之日，还来相图。
zhuō hé yòng xiāng fù
卓何用相负！
huà bì lìng chū wū wài zhǎn zhī
”叱毖令出，于外斩之。
jìng cóng xiōng chén xiāng chàng yòu yǔ zhòu hé guī jìng jù zhū bēn zhòu
靖从兄陈相玚，又与伷合规，靖惧诛，奔伷。
zhòu zú yī yáng zhōu cì shǐ chén yī
伷卒，依扬州刺史陈祎。
yī sǐ wú jùn dū wèi xǔ gòng kuài jī tài shǒu wáng lǎng sù yǔ jìng yǒu jiù gù wǎng bǎo yān
祎死，吴郡都尉许贡、会稽太守王朗素与靖有旧，故往保焉。
jìng shōu xù qīn lǐ jīng jì zhèn shàn chū wū rén hòu
靖收恤亲里，经纪振赡，出于仁厚。
sūn cè dōng dù jiāng jiē zǒu jiāo zhōu yǐ bì qí nán jìng shēn zuò àn biān xiān zài fù cóng shū qīn xī fā nǎi cóng hòu qù dāng shí jiàn zhě mò bù tàn xī
孙策东渡江，皆走交州以避其难，靖身坐岸边，先载附从，疏亲悉发，乃从后去，当时见者莫不叹息。
jì zhì jiāo zhǐ jiāo zhǐ tài shǒu shì xiè hòu jiā jìng dài
既至交阯，交阯太守士燮厚加敬待。
chén guó yuán huī yǐ jì yù jiāo zhōu huī yǔ shàng shū lìng xún yù shū yuē xǔ wén xiū yīng cái wěi shì zhì lüè zú yǐ jì shì
陈国袁徽以寄寓交州，徽与尚书令荀彧书曰：“许文休英才伟士，智略足以计事。
zì liú dàng yǐ lái yǔ qún shì xiāng suí měi yǒu huàn jí cháng xiān rén hòu jǐ yǔ jiǔ zú zhōng wài tóng qí jī hán
自流宕已来，与群士相随，每有患急，常先人后己，与九族中外同其饥寒。
qí jì gāng tóng lèi rén shù cè yǐn jiē yǒu xiào shì bù néng fù yī èr chén zhī ěr
其纪纲同类，仁恕恻隐，皆有效事，不能复一二陈之耳。
jù lù zhāng xiáng xián wáng mìng shǐ jiāo bù chéng shì mù jìng yù yǔ shì yào jìng jù ér bù xǔ
”钜鹿张翔衔王命使交部，乘势募靖，欲与誓要，靖拒而不许。
jìng yǔ cáo gōng shū yuē
靖与曹公书曰：
shì lù róng yí huò luàn suì hé nú qiè tōu shēng zì cuàn mán mò chéng kuò shí nián jí xiōng lǐ fèi
世路戎夷，祸乱遂合，驽怯偷生，自窜蛮貊，成阔十年，吉凶礼废。
xī zài kuài jī de suǒ yí shū cí zhǐ kuǎn mì jiǔ yāo bù wàng
昔在会稽，得所贻书，辞旨款密，久要不忘。
pò wū yuán shù fāng mìng pǐ zú shān dòng qún nì jīn tú sì sài suī xiàn xīn běi fēng yù xíng mǐ yóu
迫于袁术方命圮族，扇动群逆，津涂四塞，虽县心北风，欲行靡由。
zhèng lǐ shī tuì shù bīng qián jìn kuài jī qīng fù jǐng xìng shī jù sān jiāng wǔ hú jiē wèi lǔ tíng
正礼师退，术兵前进，会稽倾覆，景兴失据，三江五湖，皆为虏庭。
lín shí kùn è wú suǒ kòng gào
临时困厄，无所控告。
biàn yǔ yuán pèi shān zi xiào děng fú shè cāng hǎi nán zhì jiāo zhōu
便与袁沛、邓子孝等浮涉沧海，南至交州。
jīng lì dōng ōu mǐn yuè zhī guó xíng jīng wàn lǐ bú jiàn hàn dì piào báo fēng bō jué liáng rú cǎo jī piǎo jiàn zhēn sǐ zhě dà bàn
经历东瓯、闽、越之国，行经万里，不见汉地，漂薄风波，绝粮茹草，饥殍荐臻，死者大半。
jì jì nán hǎi yǔ lǐng shǒu r xiào dé xiāng jiàn zhī zú xià zhōng yì fèn fā zhěng chì yuán róng xi yíng dà jià xún shěng zhōng yuè
既济南海，与领守儿孝德相见，知足下忠义奋发，整饬元戎，西迎大驾，巡省中岳。
chéng cǐ xiū wèn qiě bēi qiě xǐ jí yǔ yuán pèi jí xú yuán xián fù gòng yán zhuāng yù běi shàng jīng zhōu
承此休问，且悲且憙，即与袁沛及徐元贤复共严装，欲北上荆州。
huì cāng wú zhū xiàn yí yuè fēng qǐ zhōu fǔ qīng fù dào lù zǔ jué yuán xián bèi hài lǎo ruò bìng shā
会苍梧诸县夷、越蜂起，州府倾覆，道路阻绝，元贤被害，老弱并杀。
jìng xún xún zhǔ àn wǔ qiān yú lǐ fù yù jí lì bó mǔ yǔn mìng bìng jí qún cóng zì zhū qī zǐ yī shí lüè jìn
靖寻循渚岸五千馀里，复遇疾疠，伯母陨命，并及群从，自诸妻子，一时略尽。
fù xiāng fú shì qián dào cǐ jùn jì wèi bīng hài jí bìng wáng zhě shí yí yī èr
复相扶侍，前到此郡，计为兵害及病亡者，十遗一二。
shēng mín zhī jiān xīn kǔ zhī shén qǐ kě jù chén zāi
生民之艰，辛苦之甚，岂可具陈哉！
jù zú diān pú yǒng wèi wáng lǔ yōu cuì cǎn cǎn wàng qǐn yǔ shí
惧卒颠仆，永为亡虏，忧瘁惨惨，忘寝与食。
yù fù fèng cháo gòng shǐ zì huò jì tōng guī sǐ què tíng ér jīng zhōu shuǐ lù wú jīn jiāo bù yì shǐ duàn jué
欲附奉朝贡使，自获济通，归死阙庭，而荆州水陆无津，交部驿使断绝。
yù shàng yì zhōu fù yǒu jùn fáng gù guān zhǎng lì yī bù dé rù
欲上益州，复有峻防，故官长吏，一不得入。
qián lìng jiāo zhǐ tài shǒu shì wēi yàn shēn xiāng fēn tuō wū yì zhōu xiōng dì yòu jìng yì zì yǔ shū xīn kǔ kěn cè ér fù jì mò wèi yǒu bào yìng
前令交阯太守士威彦，深相分讬于益州兄弟，又靖亦自与书，辛苦恳恻，而复寂寞，未有报应。
suī yǎng zhān guāng líng yán jǐng qǐ zhǒng hé yóu jiǎ yì zì zhì zāi
虽仰瞻光灵，延颈企踵，何由假翼自致哉？
zhī shèng zhǔ yǔn míng xiǎn shòu zú xià zhuān zhēng zhī rèn fán zhū nì jié duō suǒ zhū tǎo xiǎng lì jìng zhě yī xīn shùn cóng zhě tóng guī yǐ
知圣主允明，显授足下专征之任，凡诸逆节，多所诛讨，想力竞者一心，顺从者同规矣。
yòu zhāng zi yún xī zài jīng shī zhì kuāng wáng shì jīn suī lín huāng yù bù dé cān yù běn cháo yì guó jiā zhī fān zhèn zú xià zhī wài yuán yě
又张子云昔在京师，志匡王室，今虽临荒域，不得参与本朝，亦国家之藩镇，足下之外援也。
ruò jīng chu píng hé wáng zé nán zhì zú xià hū yǒu shēng mìng wū zi yún qín jiàn bǎo shǔ lìng de jiǎ tú yóu jīng zhōu chū bù rán dāng fù xiāng shào jiè wū yì zhōu xiōng dì shǐ xiāng nà shòu
若荆、楚平和，王泽南至，足下忽有声命于子云，勤见保属，令得假途由荆州出，不然，当复相绍介于益州兄弟，使相纳受。
tǎng tiān jiǎ qí nián rén huǎn qí huò de guī sǐ guó jiā jiě bū táo zhī fù mǐn qū jiǔ quán jiāng fù hé hèn
倘天假其年，人缓其祸，得归死国家，解逋逃之负，泯躯九泉，将复何恨！
ruò shí yǒu xiǎn yì shì yǒu lì dùn rén mìng wú cháng yǔn méi bù dá zhě zé yǒng xián zuì zé rù wū yì tǔ yǐ
若时有险易，事有利钝，人命无常，陨没不达者，则永衔罪责，入于裔土矣。
xī yíng qiū yì zhōu zhàng yuè zhuān zhēng bó lù zuǒ hàn hǔ bēn jǐng bì
昔营邱翼周，杖钺专征，博陆佐汉，虎贲警跸。
hàn shū huò guāng chuán yuē guāng chū dōu yì láng yǔ lín dào shàng chēng jǐng bì
汉书霍光传曰：“光出都肄郎羽林，道上称警跸。
wèi xiáng hǔ bēn suǒ chū yě
”未详虎贲所出也。
jīn rì zú xià fú wēi chí qīng wèi guó zhù shí bǐng shī wàng zhī rèn jiān huò guāng zhī zhòng
今日足下扶危持倾，为国柱石，秉师望之任，兼霍光之重。
wǔ hòu jiǔ bó zhì yù zài shǒu zì gǔ jí jīn rén chén zhī zūn wèi yǒu jí zú xià zhě yě
五侯九伯，制御在手，自古及今，人臣之尊未有及足下者也。
fu jué gāo zhě yōu shēn lù hòu zhě zé zhòng zú xià jù jué gāo zhī rèn dāng zé zhòng zhī de yán chū wū kǒu jí wéi shǎng fá yì zhī suǒ cún biàn wèi huò fú
夫爵高者忧深，禄厚者责重，足下据爵高之任，当责重之地，言出于口，即为赏罚，意之所存，便为祸福。
xíng zhī dé dào jí shè jì yòng níng
行之得道，即社稷用宁；
xíng zhī shī dào jí sì fāng sǎn luàn
行之失道，即四方散乱。
guó jiā ān wēi zài wū zú xià
国家安危，在于足下；
bǎi xìng zhī mìng xiàn wū zhí shì
百姓之命，县于执事。
zì huá jí yí yóng yóng zhù wàng
自华及夷，颙颙注望。
zú xià rèn cǐ qǐ kě bù yuǎn lǎn zǎi jí fèi xīng zhī yóu róng rǔ zhī jī qì wàng jiù è kuān hé qún sī shěn liàng wǔ cái wèi guān zé rén
足下任此，岂可不远览载籍废兴之由，荣辱之机，弃忘旧恶，宽和群司，审量五材，为官择人？
gǒu de qí rén suī chóu bì jǔ
苟得其人，虽雠必举；
gǒu fēi qí rén suī qīn bù shòu
苟非其人，虽亲不授。
yǐ níng shè jì yǐ jì xià mín shì lì gōng chéng zé xì yīn wū guǎn xián lè xūn wū jīn shí yuàn jūn miǎn zhī
以宁社稷，以济下民，事立功成，则系音于管弦，勒勋于金石，愿君勉之！
wèi guó zì zhòng wèi mín zì ài
为国自重，为民自爱。
xiáng hèn jìng zhī bù zì nà sōu suǒ jìng suǒ jì shū shū jǐn tóu zhī yú shuǐ
”翔恨靖之不自纳，搜索靖所寄书疏，尽投之于水。
hòu liú zhāng suì shǐ shǐ zhāo jìng jìng lái rù shǔ
后刘璋遂使使招靖，靖来入蜀。
zhāng yǐ jìng wèi ba jùn guǎng hàn tài shǒu
璋以靖为巴郡、广汉太守。
nán yáng sòng zhòng zǐ wū jīng zhōu yǔ shǔ jùn tài shǒu wáng shāng shū yuē wén xiū tì tǎng guī wěi yǒu dāng shì zhī jù zú xià dāng yǐ wéi zhǐ nán
南阳宋仲子于荆州与蜀郡太守王商书曰：“文休倜傥瑰玮，有当世之具，足下当以为指南。
jiàn ān shí liù nián zhuǎn zài shǔ jùn
”建安十六年，转在蜀郡。
shí jiǔ nián xiān zhǔ kè shǔ yǐ jìng wèi zuǒ jiāng jūn zhǎng shǐ
十九年，先主克蜀，以靖为左将军长史。
xiān zhǔ wèi hàn zhōng wáng jìng wèi tài fù
先主为汉中王，靖为太傅。
jí jí zūn hào cè jìng yuē zhèn huò fèng hóng yè jūn lín wàn guó sù xiāo huáng huáng jù bù néng suí
及即尊号，策靖曰：“朕获奉洪业，君临万国，夙宵惶惶，惧不能绥。
bǎi xìng bù qīn wǔ pǐn bù xùn rǔ zuò sī tú qí jìng fū wǔ jiào zài kuān
百姓不亲，五品不逊，汝作司徒，其敬敷五教，在宽。
jūn qí xù zāi
君其勖哉！
bǐng dé wú dài chēng zhèn yì yān
秉德无怠，称朕意焉。
jìng suī nián yú qī shí ài lè rén wù yòu nà hòu jìn qīng tán bù juàn
靖虽年逾七十，爱乐人物，诱纳后进，清谈不倦。
chéng xiàng zhū gě liàng jiē wèi zhī bài
丞相诸葛亮皆为之拜。
zhāng wǔ èr nián zú
章武二年卒。
zi qīn xiān jìng yāo méi
子钦，先靖夭没。
qīn zi yóu jǐng yào zhōng wèi shàng shū
钦子游，景耀中为尚书。
shǐ jìng xiōng shì yǐng chuān chén jì yǔ chén jùn yuán huàn píng yuán huá xīn dōng hǎi wáng lǎng děng qīn shàn xīn lǎng jí jì zǐ qún wèi chū wèi gōng fǔ dà chén xián yǔ jìng shū shēn chén jiù hǎo qíng yì kuǎn zhì wén duō gù bù zài
始靖兄事颍川陈纪，与陈郡袁涣、平原华歆、东海王朗等亲善，歆、朗及纪子群，魏初为公辅大臣，咸与靖书，申陈旧好，情义款至，文多故不载。
mí dǔ zì zi zhòng dōng hǎi qú rén yě
麋竺字子仲，东海朐人也。
zǔ shì huò zhí tóng kè wàn rén zī chǎn jù yì
祖世货殖，僮客万人，赀产钜亿。
hòu xú zhōu mù táo qiān pì wéi bié jià cóng shì
后徐州牧陶谦辟为别驾从事。
qiān zú dǔ fèng qiān yí mìng yíng xiān zhǔ wū xiǎo pèi
谦卒，竺奉谦遗命，迎先主于小沛。
jiàn ān yuán nián lǚ bù chéng xiān zhǔ zhī chū jù yuán shù xí xià pī lǔ xiān zhǔ qī zǐ
建安元年，吕布乘先主之出拒袁术，袭下邳，虏先主妻子。
xiān zhǔ zhuǎn jūn guǎng líng hǎi xī dǔ wū shì jìn mèi wū xiān zhǔ wèi fū rén nú kè èr qiān jīn yín huò bì yǐ zhù jūn zī
先主转军广陵海西，竺于是进妹于先主为夫人，奴客二千，金银货币以助军资；
yú shí kùn kuì lài cǐ fù zhèn
于时困匮，赖此复振。
hòu cáo gōng biǎo dǔ lǐng yíng jùn tài shǒu dǔ dì fāng wèi péng chéng xiāng jiē qù guān suí xiān zhǔ zhōu xuán
后曹公表竺领嬴郡太守，竺弟芳为彭城相，皆去官，随先主周旋。
xiān zhǔ jiāng shì jīng zhōu qiǎn dǔ xiān yǔ liú biǎo xiāng wén yǐ dǔ wèi zuǒ jiāng jūn cóng shì zhōng láng
先主将适荆州，遣竺先与刘表相闻，以竺为左将军从事中郎。
yì zhōu jì píng bài wèi ān hàn jiāng jūn bān zài jūn shī jiāng jūn zhī yòu
益州既平，拜为安汉将军，班在军师将军之右。
dǔ yōng róng dūn yǎ ér gàn hé fēi suǒ zhǎng
竺雍容敦雅，而干翮非所长。
shì yǐ dài zhī yǐ shàng bīn zhī lǐ wèi cháng yǒu suǒ tǒng yù
是以待之以上宾之礼，未尝有所统御。
rán shǎng cì yōu chǒng wú yǔ wéi bǐ
然赏赐优宠，无与为比。
fāng wèi nán jùn tài shǒu yǔ guān yǔ gòng shì ér sī hǎo xié èr pàn yíng sūn quán yǔ yīn fù bài
芳为南郡太守，与关羽共事，而私好携贰，叛迎孙权，羽因覆败。
dǔ miàn fù qǐng zuì xiān zhǔ wèi yù yǐ xiōng dì zuì bù xiāng jí chóng dài rú chū
竺面缚请罪，先主慰谕以兄弟罪不相及，崇待如初。
dǔ cán huì fā bìng suì yú zú
竺惭恚发病，岁馀卒。
zi wēi guān zhì hǔ bēn zhōng láng jiàng
子威，官至虎贲中郎将。
wēi zi zhào hǔ qí jiān
威子照，虎骑监。
zì dǔ zhì zhào jiē biàn gōng mǎ shàn shè yù yún
自竺至照，皆便弓马，善射御云。
sūn qián zì gōng yòu běi hǎi rén yě
孙干字公祐，北海人也。
xiān zhǔ lǐng xú zhōu pì wéi cóng shì hòu suí cóng zhōu xuán
先主领徐州，辟为从事，后随从周旋。
xiān zhǔ zhī bèi cáo gōng qiǎn qián zì jié yuán shào jiāng shì jīng zhōu qián yòu yǔ mí dǔ jù shǐ liú biǎo jiē rú yì zhǐ
先主之背曹公，遣干自结袁绍，将适荆州，干又与麋竺俱使刘表，皆如意指。
hòu biǎo yǔ yuán shàng shū shuō qí xiōng dì fēn zhēng zhī biàn yuē měi yǔ liú zuǒ jiāng jūn sūn gōng yòu gòng lùn cǐ shì wèi cháng bù tòng xīn rù gǔ xiāng wéi bēi shāng yě
后表与袁尚书，说其兄弟分争之变，曰：“每与刘左将军、孙公祐共论此事，未尝不痛心入骨，相为悲伤也。
qí jiàn zhòng rú cǐ
”其见重如此。
xiān zhǔ dìng yì zhōu qián zì cóng shì zhōng láng wèi bǐng zhōng jiāng jūn jiàn lǐ cì mí dǔ yǔ jiǎn yōng tóng děng
先主定益州，干自从事中郎为秉忠将军，见礼次麋竺，与简雍同等。
qǐng zhī zú
顷之，卒。
jiǎn yōng zì xiàn hé zhuō jùn rén yě
简雍字宪和，涿郡人也。
shǎo yǔ xiān zhǔ yǒu jiù suí cóng zhōu xuán
少与先主有旧，随从周旋。
xiān zhǔ zhì jīng zhōu yōng yǔ mí dǔ sūn qián tóng wéi cóng shì zhōng láng cháng wèi tán kè wǎng lái shǐ mìng
先主至荆州，雍与麋竺、孙干同为从事中郎，常为谈客，往来使命。
xiān zhǔ rù yì zhōu liú zhāng jiàn yōng shén ài zhī
先主入益州，刘璋见雍，甚爱之。
hòu xiān zhǔ wéi chéng dū qiǎn yōng wǎng shuō zhāng zhāng suì yǔ yōng tóng yú ér zài chū chéng guī mìng
后先主围成都，遣雍往说璋，璋遂与雍同舆而载，出城归命。
xiān zhǔ bài yōng wèi zhāo dé jiāng jūn
先主拜雍为昭德将军。
yōu yóu fēng yì xìng jiǎn ào dié dàng zài xiān zhǔ zuò xí yóu jī jù qīng yǐ wēi yí bù sù zì zòng shì
优游风议，性简傲跌宕，在先主坐席，犹箕踞倾倚，威仪不肃，自纵适；
zhū gě liàng yǐ xià zé dú shàn yī tà xiàng zhěn wò yǔ wú suǒ wèi qū
诸葛亮已下则独擅一榻，项枕卧语，无所为屈。
shí tiān hàn jìn jiǔ niàng zhě yǒu xíng
时天旱禁酒，酿者有刑。
lì wū rén jiā suǒ de niàng jù lùn zhě yù lìng yǔ zuò jiǔ zhě tóng fá
吏于人家索得酿具，论者欲令与作酒者同罚。
yōng yǔ xiān zhǔ yóu guān jiàn yī nán nǚ háng dào wèi xiān zhǔ yuē bǐ rén yù xíng yín hé yǐ bù fù
雍与先主游观，见一男女行道，谓先主曰：“彼人欲行淫，何以不缚？
xiān zhǔ yuē qīng hé yǐ zhī zhī
”先主曰：“卿何以知之？
yōng duì yuē bǐ yǒu qí jù yǔ yù niàng zhě tóng xiān zhǔ dà xiào ér yuán yù niàng zhě
”雍对曰：“彼有其具，与欲酿者同”先主大笑，而原欲酿者。
yōng zhī huá jī jiē cǐ lèi yě
雍之滑稽，皆此类也。
yī jí zì jī bó shān yáng rén
伊籍字机伯，山阳人。
shǎo yī yì rén zhèn nán jiāng jūn liú biǎo
少依邑人镇南将军刘表。
xiān zhǔ zhī zài jīng zhōu jí cháng wǎng lái zì tuō
先主之在荆州，籍常往来自讬。
biǎo zú suì suí xiān zhǔ nán dù jiāng cóng rù yì zhōu
表卒，遂随先主南渡江，从入益州。
yì zhōu jì dìng yǐ jí wèi zuǒ jiāng jūn cóng shì zhōng láng jiàn dài yà wū jiǎn yōng sūn qián děng
益州既定，以籍为左将军从事中郎，见待亚于简雍、孙干等。
qiǎn dōng shǐ wū wú sūn quán wén qí cái biàn yù nì shé yǐ cí
遣东使于吴，孙权闻其才辩，欲逆折以辞。
jí shì rù bài quán yuē láo shì wú dào zhī jūn hu
籍适入拜，权曰：“劳事无道之君乎？
jí jì duì yuē yī bài yì qǐ wèi zú wèi láo jí zhī jī jié lèi jiē rú cǐ quán shén yì zhī
”籍既对曰：“一拜一起，未足为劳”籍之机捷，类皆如此，权甚异之。
hòu qiān zhāo wén jiāng jūn yǔ zhū gě liàng fǎ zhèng liú ba li yán gòng zào shǔ kē
后迁昭文将军，与诸葛亮、法正、刘巴、李严共造蜀科；
shǔ kē zhī zhì yóu cǐ wǔ rén yān
蜀科之制，由此五人焉。
qín mì zì zi chì guǎng hàn mián zhú rén yě
秦宓字子敕，广汉绵竹人也。
shǎo yǒu cái xué zhōu jùn pì mìng zhé chēng jí bù wǎng
少有才学，州郡辟命，辄称疾不往。
zòu jì zhōu mù liú yān jiàn rú shì rèn dìng zǔ yuē xī bǎi lǐ jiǎn shū yǐ qí ài ér dìng cè gān luō zǐ qí yǐ tóng guān ér lì gōng gù shū měi huáng fà ér yì chēng yán yuān gù zhī xuǎn shì yòng néng bù jū zhǎng yòu míng yǐ
奏记州牧刘焉，荐儒士任定祖曰：“昔百里、蹇叔以耆艾而定策，甘罗、子奇以童冠而立功，故书美黄发，而易称颜渊，固知选士用能，不拘长幼，明矣。
nǎi zhě yǐ lái hǎi nèi chá jǔ lǜ duō yīng jùn ér yí jiù chǐ zhòng lùn bù qí yì tóng xiāng bàn cǐ nǎi chéng píng zhī xiáng bù fēi luàn shì zhī jí wù yě
乃者以来，海内察举，率多英隽而遗旧齿，众论不齐，异同相半，此乃承平之翔步，非乱世之急务也。
fu yù jiù wēi fǔ luàn xiū jǐ yǐ ān rén zé yi zhuó luò chāo lún yǔ shí shū qù zhèn jīng lín guó hài dòng sì fāng shàng dàng tiān xīn xià hé rén yì
夫欲救危抚乱，修己以安人，则宜卓荦超伦，与时殊趣，震惊邻国，骇动四方，上当天心，下合人意；
tiān rén jì hé nèi xǐng bù jiù suī zāo xiōng luàn hé yōu hé jù
天人既和，内省不疚，虽遭凶乱，何忧何惧！
xī chu yè gōng hào lóng shén lóng xià zhī hǎo wěi chè tiān hé kuàng wū zhēn
昔楚叶公好龙，神龙下之，好伪彻天，何况于真？
jīn chǔ shì rén ān rén yì zhí dào liú míng sì yuǎn rú lìng jiàn chá zé yī zhōu sī fú
今处士任安，仁义直道，流名四远，如令见察，则一州斯服。
xī tāng jǔ yī yǐn bù rén zhě yuǎn hé wǔ gòng èr gōng shuāng míng zhú bó gù tān xún cháng zhī gāo ér hū wàn rèn zhī sōng lè miàn qián zhī shì ér wàng tiān xià zhī yù sī chéng wǎng gǔ zhī suǒ zhòng shèn yě
昔汤举伊尹，不仁者远，何武贡二龚，双名竹帛，故贪寻常之高而忽万仞之嵩，乐面前之饰而忘天下之誉，斯诚往古之所重慎也。
fu yù záo shí suǒ yù pōu bàng qiú zhū jīn nǎi suí hé bǐng rán yǒu rú jiǎo rì fù hé yí zāi
甫欲凿石索玉，剖蚌求珠，今乃随、和炳然，有如皎日，复何疑哉！
chéng zhī zhòu bù cāo zhú rì yǒu yú guāng dàn yú qíng qū qū tān chén suǒ jiàn
诚知昼不操烛，日有馀光，但愚情区区，贪陈所见”
liú zhāng shí mì tóng jùn wáng shāng wèi zhì zhōng cóng shì yǔ mì shū yuē pín jiàn kùn kǔ yì hé shí kě yǐ zhōng shēn
刘璋时，宓同郡王商为治中从事，与宓书曰：“贫贱困苦，亦何时可以终身！
biàn hé xuàn yù yǐ yào shì yi yī lái yǔ zhōu zūn xiāng jiàn
卞和衒玉以耀世，宜一来，与州尊相见。
mì dá shū yuē xī yáo yōu xǔ yóu fēi bù hóng yě xǐ qí liǎng ěr
”宓答书曰：“昔尧优许由，非不弘也，洗其两耳；
chu pìn zhuāng zhōu fēi bù guǎng yě zhí gān bù gù
楚聘庄周，非不广也，执竿不顾。
yì yuē què hū qí bù kě bá fu hé xuàn zhī yǒu
易曰'确乎其不可拔'，夫何衒之有？
qiě yǐ guó jūn zhī xián zi wèi liáng fǔ bù yǐ shì shí jiàn xiāo zhāng zhī cè wèi zú wèi zhì yě
况且以国君的贤明，你作为贤良的辅臣，不在此时献出萧何、张良的计策，实在不为智。
pū de pù bèi hu lǒng mǔ zhī zhōng
仆得曝背乎陇亩之中，
sòng yán shì zhī dān piáo
诵颜氏之箪瓢，
yǒng yuán xiàn zhī péng hù
咏原宪之蓬户，
shí áo xiáng wū lín zé
时翱翔于林泽，
yǔ jū ruò zhī děng chóu
与沮、溺之等俦，
tīng xuán yuán zhī bēi yín
听玄猿之悲吟，
chá hè míng wū jiǔ gāo
察鹤鸣于九皋，
ān shēn wéi lè
安身为乐，
wú yōu wèi fú
无忧为福，
chù kōng xū zhī míng
处空虚之名，
jū bù líng zhī guī
居不灵之龟，
zhī wǒ zhě xī
知我者希，
zé wǒ guì yǐ
则我贵矣。
sī nǎi pū dé zhì zhī qiū yě hé kùn kǔ zhī qi yān
斯乃仆得志之秋也，何困苦之戚焉！
hòu shāng wèi yán jūn píng li hóng lì cí mì yǔ shū yuē jí bìng fú nì fu zhī zú xià wèi yán li lì cí kě wèi hòu dǎng qín lèi zhě yě
”后商为严君平、李弘立祠，宓与书曰：“疾病伏匿，甫知足下为严、李立祠，可谓厚党勤类者也。
guān yán wén zhāng guān mào tiān xià yóu yí yì cāo shān yuè bù yí shǐ yáng zi bù tàn gù zì zhāo míng
观严文章，冠冒天下，由、夷逸操，山岳不移，使扬子不叹，固自昭明。
rú li zhòng yuán bù zāo fǎ yán lìng míng bì lún qí wú hǔ bào zhī wén gù yě kě wèi pān lóng fù fèng zhě yǐ
如李仲元不遭法言，令名必沦，其无虎豹之文故也，可谓攀龙附凤者矣。
rú yáng zi yún qián xīn zhù shù yǒu bǔ wū shì ní pān bù zǐ xíng cān shèng shī yú jīn hǎi nèi tán yǒng jué cí
如扬子云潜心著述，有补于世，泥蟠不滓，行参圣师，于今海内，谈咏厥辞。
bāng yǒu sī rén yǐ yào sì yuǎn guài zi tì cí bù lì cí táng
邦有斯人，以耀四远，怪子替兹，不立祠堂。
shǔ běn wú xué shì wén wēng qiǎn xiàng rú dōng shòu qī jīng hái jiào lì mín wū shì shǔ xué bǐ wū qí lǔ
蜀本无学士，文翁遣相如东受七经，还教吏民，于是蜀学比于齐、鲁。
gù dì lǐ zhì yuē wén wēng chàng qí jiào xiàng rú wèi zhī shī
故地里志曰：‘文翁倡其教，相如为之师。
hàn jiā de shì shèng wū qí shì
’汉家得士，盛于其世；
zhòng shū zhī tú bù dá fēng shàn xiàng rú zhì qí lǐ
仲舒之徒，不达封禅，相如制其礼。
fu néng zhì lǐ zào lè yí fēng yì sú fēi lǐ suǒ zhì yǒu yì wū shì zhě hu
夫能制礼造乐，移风易俗，非礼所秩有益于世者乎！
suī yǒu wáng sūn zhī lèi yóu kǒng zǐ dà qí huán zhī bà gōng yáng xián shū shù zhī ràng
虽有王孙之累，犹孔子大齐桓之霸，公羊贤叔术之让。
pū yì shàn zhǎng qīng zhī huà yi lì cí táng sù dìng qí míng
仆亦善长卿之化，宜立祠堂，速定其铭”
xiān shì li quán cóng mì jiè zhàn guó cè mì yuē zhàn guó cóng héng yòng zhī hé wéi
先是，李权从宓借战国策，宓曰：“战国从横，用之何为？
quán yuē zhòng ní yán píng huì jù zhòng shū yǐ chéng chūn qiū zhǐ guī zhī wén gù hǎi yǐ hé liú wèi dà jūn zǐ yǐ bó shí wèi hóng
”权曰：“仲尼、严平，会聚众书，以成春秋、指归之文，故海以合流为大，君子以博识为弘。
mì bào yuē shū fēi shǐ jì zhōu tú zhòng ní bù cǎi
”宓报曰：“书非史记周图，仲尼不采；
dào fēi xū wú zì rán yán píng bù yǎn
道非虚无自然，严平不演。
hǎi yǐ shòu yū suì yī dàng qīng
海以受淤，岁一荡清；
jūn zǐ bó shí fēi lǐ bù shì
君子博识，非礼不视。
jīn zhàn guó fǎn fù yí qín zhī shù shā rén zì shēng wáng rén zì cún jīng zhī suǒ jí
今战国反复仪、秦之术，杀人自生，亡人自存，经之所疾。
gù kǒng zǐ fā fèn zuò chūn qiū dà hu jū zhèng fù zhì xiào jīng guǎng chén dé xíng
故孔子发愤作春秋，大乎居正，复制孝经，广陈德行。
dù jiàn fáng méng yù yǒu suǒ yì shì yǐ lǎo shì jué huò wū wèi méng qǐ bù xìn xié
杜渐防萌，预有所抑，是以老氏绝祸于未萌，岂不信邪！
chéng tāng dà shèng dǔ yě yú ér yǒu liè zhú zhī shī dìng gōng xián zhě jiàn nǚ lè ér qì cháo shì ruò cǐ bèi lèi yān kě shèng chén
成汤大圣，睹野鱼而有猎逐之失，定公贤者，见女乐而弃朝事，若此辈类，焉可胜陈。
dào jiā fǎ yuē bú jiàn suǒ yù shǐ xīn bù luàn
道家法曰：‘不见所欲，使心不乱。
shì gù tiān dì zhēn guàn rì yuè zhēn míng
’是故天地贞观，日月贞明；
qí zhí rú shǐ jūn zǐ suǒ lǚ
其直如矢，君子所履。
hóng fàn jì zāi fā wū yán mào hé zhàn guó zhī jué quán hū zāi
洪范记灾，发于言貌，何战国之谲权乎哉！
huò wèi mì yuē zú xià yù zì bǐ wū cháo xǔ sì hào hé gù yáng wén zǎo jiàn guī yǐng hu
或谓宓曰：“足下欲自比于巢、许、四皓，何故扬文藻见瑰颖乎？
mì dá yuē pū wén bù néng jìn yán yán bù néng jìn yì hé wén zǎo zhī yǒu yáng hu
”宓答曰：“仆文不能尽言，言不能尽意，何文藻之有扬乎！
xī kǒng zǐ sān jiàn āi gōng yán chéng qī juǎn shì gài yǒu bù kě hēi hēi yě
昔孔子三见哀公，言成七卷，事盖有不可嘿嘿也。
jiē yú xíng qiě gē lùn jiā yǐ guāng piān
接舆行且歌，论家以光篇；
yú fǔ yǒng cāng láng xián zhě yǐ yào zhāng
渔父咏沧浪，贤者以耀章。
cǐ èr rén zhě fēi yǒu yù wū shí zhě yě
此二人者，非有欲于时者也。
fu hǔ shēng ér wén bǐng fèng shēng ér wǔ sè qǐ yǐ wǔ cǎi zì shì huà zāi
夫虎生而文炳，凤生而五色，岂以五采自饰画哉？
tiān xìng zì rán yě
天性自然也。
gài hé luò yóu wén xìng liù jīng yóu wén qǐ jūn zǐ yì wén dé cǎi zǎo qí hé shāng
盖河、洛由文兴，六经由文起，君子懿文德，采藻其何伤！
yǐ pū zhī yú yóu chǐ gé zi chéng zhī wù kuàng xián wū jǐ zhě hu
以仆之愚，犹耻革子成之误，况贤于己者乎！
xiān zhǔ jì dìng yì zhōu guǎng hàn tài shǒu xià hóu zuǎn qǐng mì wèi shī yǒu jì jiǔ lǐng wǔ guān yuàn chēng yuē zhòng fù
先主既定益州，广汉太守夏侯纂请宓为师友祭酒，领五官掾，称曰仲父。
mì chēng jí wò zài dì shè zuǎn jiāng gōng cáo gǔ piáo zhǔ bù wáng pǔ chú shàn jí mì dì yàn tán mì wò rú gù
宓称疾，卧在第舍，纂将功曹古朴、主簿王普，厨膳即宓第宴谈，宓卧如故。
zuǎn wèn pǔ yuē zhì wū guì zhōu yǎng shēng zhī jù shí jué yú zhōu yǐ bù zhī shì rén hé rú yú zhōu yě
纂问朴曰：“至于贵州养生之具，实绝馀州矣，不知士人何如馀州也？
pǔ duì yuē nǎi zì xiān hàn yǐ lái qí jué wèi zhě huò bù rú yú zhōu ěr zhì wū zhù zuò wèi shì shī shì bù fù wū yú zhōu yě
”朴对曰：“乃自先汉以来，其爵位者或不如馀州耳，至于著作为世师式，不负于馀州也。
yán jūn píng jiàn huáng lǎo zuò zhǐ guī yáng xióng jiàn yì zuò tài xuán jiàn lùn yǔ zuò fǎ yán sī mǎ xiàng rú wèi wǔ dì zhì fēng shàn zhī wén yú jīn tiān xià suǒ gòng wén yě
严君平见黄、老作指归，扬雄见易作太玄，见论语作法言，司马相如为武帝制封禅之文，于今天下所共闻也。
zuǎn yuē zhòng fù hé rú
”纂曰：“仲父何如？
mì yǐ bù jī jiá yuē yuàn míng fǔ wù yǐ zhòng fù zhī yán jiǎ wū xiǎo cǎo mín qǐng wèi míng fǔ chén qí běn jì
”宓以簿击颊，曰：“愿明府勿以仲父之言假于小草，民请为明府陈其本纪。
shǔ yǒu wèn fù zhī shān jiāng chū qí fù dì yǐ huì chāng shén yǐ jiàn fú gù néng wò yě qiān lǐ
蜀有汶阜之山，江出其腹，帝以会昌，神以建福，故能沃野千里。
huái jì sì dú jiāng wèi qí shǒu cǐ qí yī yě
淮、济四渎，江为其首，此其一也。
yǔ shēng shí niǔ jīn zhī wèn shān jùn shì yě
禹生石纽，今之汶山郡是也。
xī yáo zāo hóng shuǐ gǔn suǒ bù zhì yǔ shū jiāng jué hé dōng zhù yú hǎi wèi mín chú hài shēng mín yǐ lái gōng mò xiān zhě cǐ qí èr yě
昔尧遭洪水，鲧所不治，禹疏江决河，东注于海，为民除害，生民已来功莫先者，此其二也。
tiān dì bù zhì fáng xīn jué zhèng cān fá cān fá zé yì zhōu fēn yě sān huáng chéng zhī chē chū gǔ kǒu jīn zhī xié gǔ shì yě
天帝布治房心，决政参伐，参伐则益州分野，三皇乘祗车出谷口，今之斜谷是也。
cǐ biàn bǐ zhōu zhī qiān mò míng fǔ yǐ yǎ yì lùn zhī hé ruò wū tiān xià hu
此便鄙州之阡陌，明府以雅意论之，何若于天下乎？
wū shì zuǎn qūn xún wú yǐ fù dá
”于是纂逡巡无以复答。
yì zhōu pì mì wéi cóng shì jì jiǔ
益州辟宓为从事祭酒。
xiān zhǔ jì chēng zūn hào jiāng dōng zhēng wú mì chén tiān shí bì wú qí lì zuò xia yù yōu bì rán hòu dài chū
先主既称尊号，将东征吴，宓陈天时必无其利，坐下狱幽闭，然后贷出。
jiàn xìng èr nián chéng xiàng liàng lǐng yì zhōu mù xuǎn mì yíng wéi bié jià xún bài zuǒ zhōng láng jiàng zhǎng shuǐ xiào wèi
建兴二年，丞相亮领益州牧，选宓迎为别驾，寻拜左中郎将、长水校尉。
wú qiǎn shǐ zhāng wēn lái pìn bǎi guān jiē wǎng jiàn yān
吴遣使张温来聘，百官皆往饯焉。
zhòng rén jiē jí ér mì wèi wǎng liàng lèi qiǎn shǐ cù zhī wēn yuē bǐ hé rén yě
众人皆集而宓未往，亮累遣使促之，温曰：“彼何人也？
liàng yuē yì zhōu xué shì yě
”亮曰：“益州学士也。
jí zhì wēn wèn yuē jūn xué hu
”及至，温问曰：“君学乎？
mì yuē wǔ chǐ tóng zǐ jiē xué hé bì xiǎo rén
”宓曰：“五尺童子皆学，何必小人！
wēn fù wèn yuē tiān yǒu tóu hu
”温复问曰：“天有头乎？
mì yuē yǒu zhī
”宓曰：“有之。
wēn yuē zài hé fāng yě
“温曰：“在何方也？
mì yuē zài xī fāng
“宓曰：“在西方。
shī yuē nǎi juàn xi gù
诗曰：'乃眷西顾。
yǐ cǐ tuī zhī tóu zài xī fāng
'以此推之，头在西方。
wēn yuē tiān yǒu ěr hu
“温曰：“天有耳乎？
mì yuē tiān chù gāo ér tīng bēi shī yún hè míng yú jiǔ gāo shēng wén yú tiān
”宓曰：“天处高而听卑，诗云：'鹤鸣于九皋，声闻于天。
ruò qí wú ěr hé yǐ tīng zhī
'若其无耳，何以听之？
wēn yuē tiān yǒu zú hu
”温曰：“天有足乎？
mì yuē yǒu
”宓曰：“有。
shī yún tiān bù jiān nán zhī zǐ bù yóu
诗云：'天步艰难，之子不犹。
ruò qí wú zú hé yǐ bù zhī
'若其无足，何以步之？
wēn yuē tiān yǒu xìng hu
“温曰：“天有姓乎？
mì yuē yǒu
“宓曰：“有。
wēn yuē hé xìng
”温曰：“何姓？
mì yuē xìng liú
”宓曰：“姓刘。
wēn yuē hé yǐ zhī zhī
”温曰：“何以知之？
dá yuē tiān zǐ xìng liú gù yǐ cǐ zhī zhī
”答曰：“天子姓刘，故以此知之。
wēn yuē rì shēng wū dōng hu
”温曰：“日生于东乎？
mì yuē suī shēng yú dōng ér méi wū xi
”宓曰：“虽生于东而没于西。
dá wèn rú xiǎng yīng shēng ér chū wū shì wēn dà jìng fú
”答问如响，应声而出，于是温大敬服。
mì zhī wén biàn jiē cǐ lèi yě
宓之文辩，皆此类也。
qiān dà sī nóng sì nián zú
迁大司农，四年卒。
chū mì jiàn dì xì zhī wén wǔ dì jiē tóng yī zú mì biàn qí bù rán zhī běn
初宓见帝系之文，五帝皆同一族，宓辨其不然之本。
yòu lùn huáng dì wáng bà huàn lóng zhī shuō shén yǒu tōng lǐ
又论皇帝王霸豢龙之说，甚有通理。
qiáo yǔn nán shǎo shí shù wǎng zī fǎng jì lù qí yán wū chūn qiū rán fǒu lùn wén duō gù bù zài
谯允南少时数往谘访，纪录其言于春秋然否论，文多故不载。
píng yuē xǔ jìng sù yǒu míng yù jì yǐ dǔ hòu wèi chēng yòu yǐ rén wù wéi yì suī xíng shì jǔ dòng wèi xī yǔn dàng jiǎng jì yǐ wéi dà jiào láng miào qì yě
评曰：许靖夙有名誉，既以笃厚为称，又以人物为意，虽行事举动，未悉允当，蒋济以为“大较廊庙器“也。
mí dǔ sūn qián jiǎn yōng yī jí jiē yōng róng fēng yì jiàn lǐ wū shì
麋竺、孙干、简雍、伊籍，皆雍容风议，见礼于世。
qín mì shǐ mù féi dùn zhī gāo ér wú ruò yú zhī shí
秦宓始慕肥遯之高，而无若愚之实。
rán zhuān duì yǒu yú wén zǎo zhuàng měi kě wèi yī shí zhī cái shì yǐ
然专对有馀，文藻壮美，可谓一时之才士矣。