jīng
【经】
shí yǒu èr nián chūn wáng zhēng yuè chéng bó lái bēn
十有二年春,王正月,郕伯来奔。
qǐ bó lái cháo
杞伯来朝。
èr yuè gēng zǐ zǐ shū jī zú
二月庚子,子叔姬卒。
xià chu rén wéi cháo
夏,楚人围巢。
qiū téng zǐ lái cháo
秋,滕子来朝。
qín bó shǐ shù lái pìn
秦伯使术来聘。
dōng shí yǒu èr yuè wù wǔ jìn rén qín rén zhàn yú hé qū
冬十有二月戊午,晋人、秦人战于河曲。
jì sūn xíng fù shuài shī chéng zhū jí yùn
季孙行父帅师城诸及郓。
chuán
【传】
shí èr nián chūn chéng bó zú chéng rén lì jūn
十二年春,郕伯卒,郕人立君。
tài zǐ yǐ fu zhōng yǔ chéng guī lái bēn
大子以夫钟与郕邽来奔。
gōng yǐ zhū hóu nì zhī fēi lǐ yě
公以诸侯逆之,非礼也。
gù shū yuē chéng bó lái bēn
故书曰:“郕伯来奔。
bù shū de zūn zhū hóu yě
”不书地,尊诸侯也。
qǐ huán gōng lái cháo shǐ cháo gōng yě
杞桓公来朝,始朝公也。
qiě qǐng jué shū jī ér wú jué hūn gōng xǔ zhī
且请绝叔姬而无绝昏,公许之。
èr yuè shū jī zú bù yán qǐ jué yě
二月,叔姬卒,不言杞,绝也。
shū shū jī yán fēi nǚ yě
书叔姬,言非女也。
chu lìng yǐn dà sūn bó zú chéng jiā wèi lìng yǐn
楚令尹大孙伯卒,成嘉为令尹。
qún shū pàn chu
群舒叛楚。
xià zi kǒng zhí shū zǐ píng jí zōng zǐ suì wéi cháo
夏,子孔执舒子平及宗子,遂围巢。
qiū téng zhāo gōng lái cháo yì shǐ cháo gōng yě
秋,滕昭公来朝,亦始朝公也。
qín bó shǐ xī qǐ shù lái pìn qiě yán jiāng fá jìn
秦伯使西乞术来聘,且言将伐晋。
xiāng zhòng cí yù yuē jūn bù wàng xiān jūn zhī hǎo zhào lín lǔ guó zhèn fǔ qí shè jì zhòng zhī yǐ dà qì guǎ jūn gǎn cí yù
襄仲辞玉曰:“君不忘先君之好,照临鲁国,镇抚其社稷,重之以大器,寡君敢辞玉。
duì yuē bù tiǎn bì qì bù zú cí yě
”对曰:“不腆敝器,不足辞也。
zhǔ rén sān cí
”主人三辞。
bīn dá yuē guǎ jūn yuàn jiǎo fú yú zhōu gōng lǔ gōng yǐ shì jūn bù tiǎn xiān jūn zhī bì qì shǐ xià chén zhì zhū zhí shì yǐ wéi ruì jié yào jié hǎo mìng suǒ yǐ jiè guǎ jūn zhī mìng jié èr guó zhī hǎo shì yǐ gǎn zhì zhī
宾答曰:“寡君愿徼福于周公、鲁公以事君,不腆先君之敝器,使下臣致诸执事以为瑞节,要结好命,所以藉寡君之命,结二国之好,是以敢致之。
xiāng zhòng yuē bù yǒu jūn zǐ qí néng guó hu
”襄仲曰:“不有君子,其能国乎?
guó wú lòu yǐ
国无陋矣。
hòu huì zhī
”厚贿之。
qín wèi líng hú zhī yì gù dōng qín bó fá jìn qǔ jī mǎ
秦为令狐之役故,冬,秦伯伐晋,取羁马。
jìn rén yù zhī
晋人御之。
zhào dùn jiāng zhōng jūn xún lín fù zuǒ zhī
赵盾将中军,荀林父佐之。
xì quē jiāng shàng jūn yú pián zuǒ zhī
郤缺将上军,臾骈佐之。
luán dùn jiāng xià jūn xū jiǎ zuǒ zhī
栾盾将下军,胥甲佐之。
fàn wú xù yù róng yǐ cóng qín shī yú hé qū
范无恤御戎,以从秦师于河曲。
yú pián yuē qín bù néng jiǔ qǐng shēn lěi gù jūn yǐ dài zhī
臾骈曰:“秦不能久,请深垒固军以待之。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
qín rén yù zhàn qín bó wèi shì huì yuē ruò hé ér zhàn
秦人欲战,秦伯谓士会曰:“若何而战?
duì yuē zhào shì xīn chū qí shǔ yuē yú pián bì shí wèi cǐ móu jiāng yǐ lǎo wǒ shī yě
”对曰:“赵氏新出其属曰臾骈,必实为此谋,将以老我师也。
zhào yǒu cè shì yuē chuān jìn jūn zhī xù yě yǒu chǒng ér ruò bù zài jūn shì hǎo yǒng ér kuáng qiě è yú pián zhī zuǒ shàng jūn yě ruò shǐ qīng zhě sì yān qí kě
赵有侧室曰穿,晋君之婿也,有宠而弱,不在军事,好勇而狂,且恶臾骈之佐上军也,若使轻者肆焉,其可。
qín bó yǐ bì qí zhàn yú hé
”秦伯以璧祈战于河。
shí èr yuè wù wǔ qín jūn yǎn jìn shàng jūn zhào chuān zhuī zhī bù jí
十二月戊午,秦军掩晋上军,赵穿追之,不及。
fǎn nù yuē guǒ liáng zuò jiǎ gù dí shì qiú dí zhì bù jī jiāng hé sì yān
反,怒曰:“裹粮坐甲,固敌是求,敌至不击,将何俟焉?
jūn lì yuē jiāng yǒu dài yě
”军吏曰:“将有待也。
chuān yuē wǒ bù zhī móu jiāng dú chū
”穿曰:“我不知谋,将独出。
nǎi yǐ qí shǔ chū
”乃以其属出。
xuān zǐ yuē qín huò chuān yě huò yī qīng yǐ
宣子曰:“秦获穿也,获一卿矣。
qín yǐ shèng guī wǒ hé yǐ bào
秦以胜归,我何以报?
nǎi jiē chū zhàn jiāo suí
”乃皆出战,交绥。
qín xíng rén yè jiè jìn shī yuē liǎng jūn zhī shì jiē wèi yìn yě míng rì qǐng xiāng jiàn yě
秦行人夜戒晋师曰:“两君之士皆未慭也,明日请相见也。
yú pián yuē shǐ zhě mù dòng ér yán sì jù wǒ yě jiāng dùn yǐ
”臾骈曰:“使者目动而言肆,惧我也,将遁矣。
báo zhū hé bì bài zhī
薄诸河,必败之。
xū jiǎ zhào chuān dāng jūn mén hū yuē sǐ shāng wèi shōu ér qì zhī bù huì yě
”胥甲、赵穿当军门呼曰:“死伤未收而弃之,不惠也;
bù dài qī ér báo rén yú xiǎn wú yǒng yě
不待期而薄人于险,无勇也。
nǎi zhǐ
于是成子留了下来。
qín shī yè dùn
秦师夜遁。
fù qīn jìn rù xiá
复侵晋,入瑕。
chéng zhū jí yùn shū shí yě
城诸及郓,书时也。