jīng
【经】
shí yǒu liù nián chūn jì sūn xíng fù huì qí hóu yú yáng gǔ qí hóu fú jí méng
十有六年春,季孙行父会齐侯于阳谷,齐侯弗及盟。
xià wǔ yuè gōng sì bù shì shuò
夏五月,公四不视朔。
liù yuè wù chén gōng zǐ suì jí qí hóu méng yú qī qiū
六月戊辰,公子遂及齐侯盟于郪丘。
qiū bā yuè xīn wèi fū rén jiāng shì hōng
秋八月辛未,夫人姜氏薨。
huǐ quán tái
毁泉台。
chu rén qín rén bā rén miè yōng
楚人、秦人、巴人灭庸。
dōng shí yǒu yī yuè sòng rén shì qí jūn chǔ jiù
冬十有一月,宋人弑其君杵臼。
chuán
【传】
shí liù nián chūn wáng zhēng yuè jí qí píng
十六年春,王正月,及齐平。
gōng yǒu jí shǐ jì wén zi huì qí hóu yú yáng gǔ qǐng méng
公有疾,使季文子会齐侯于阳谷,请盟。
qí hòu bù kěn yuē qǐng sì jūn jiàn
齐侯不肯,曰:“请俟君闲。
xià wǔ yuè gōng sì bù shì shuò jí yě
夏五月,公四不视朔,疾也。
gōng shǐ xiāng zhòng nà lù yú qí hóu gù méng yú qī qiū
公使襄仲纳赂于齐侯,故盟于郪丘。
yǒu shé zì quán gōng chū rù yú guó rú xiān jūn zhī shù
有蛇自泉宫出,入于国,如先君之数。
qiū bā yuè xīn wèi shēng jiāng hōng huǐ quán tái
秋八月辛未,声姜薨,毁泉台。
chu dà jī róng fá qí xī nán zhì yú fù shān shī yú dà lín
楚大饥,戎伐其西南,至于阜山,师于大林。
yòu fá qí dōng nán zhì yú yáng qiū yǐ qīn zǐ zhī
又伐其东南,至于阳丘,以侵訾枝。
yōng rén shuài qún mán yǐ pàn chu
庸人帅群蛮以叛楚。
jūn rén lǜ bǎi pú jù yú xuǎn jiāng fá chu
麇人率百濮聚于选,将伐楚。
yú shì shēn xi zhī běi mén bù qǐ chu rén móu xǐ yú bǎn gāo
于是申、息之北门不启,楚人谋徙于阪高。
wěi gǔ yuē bù kě
𫇭贾曰:“不可。
wǒ néng wǎng kòu yì néng wǎng
我能往,寇亦能往。
bù rú fá yōng
不如伐庸。
fu jūn yǔ bǎi pú wèi wǒ jī bù néng shī gù fá wǒ yě
夫麇与百濮,谓我饥不能师,故伐我也。
ruò wǒ chū shī bì jù ér guī
若我出师,必惧而归。
bǎi pú lí jū jiāng gè zǒu qí yì shuí xiá móu rén
百濮离居,将各走其邑,谁暇谋人?
nǎi chū shī
”乃出师。
xún yǒu wǔ rì bǎi pú nǎi ba
旬有五日,百濮乃罢。
zì lú yǐ wǎng zhèn lǐn tóng shí
自庐以往,振廪同食。
cì yú jù shì
次于句澨。
shǐ lú jí lí qīn yōng jí yōng fāng chéng
使庐戢棃侵庸,及庸方城。
yōng rén zhú zhī qiú zi yáng chuāng
庸人逐之,囚子扬窗。
sān xiǔ ér yì yuē yōng shī zhòng qún mán jù yān bù rú fù dà shī qiě qǐ wáng zú hé ér hòu jìn
三宿而逸,曰:“庸师众,群蛮聚焉,不如复大师,且起王卒,合而后进。
shī shū yuē bù kě
”师叔曰:“不可。
gū yòu yǔ zhī yù yǐ jiāo zhī
姑又与之遇以骄之。
bǐ jiāo wǒ nù ér hòu kě kè xiān jūn fén mào suǒ yǐ fú xíng xí yě
彼骄我怒,而后可克,先君蚡冒所以服陉隰也。
yòu yǔ zhī yù qī yù jiē běi wéi bì tiáo yú rén shí zhú zhī
”又与之遇,七遇皆北,唯裨、鯈、鱼人实逐之。
yōng rén yuē chu bù zú yǔ zhàn yǐ
庸人曰:“楚不足与战矣。
suì bù shè bèi
”遂不设备。
chu zi chéng rì huì shī yú lín pǐn fēn wéi èr duì zi yuè zì shí xī zi bèi zì rèn yǐ fá yōng
楚子乘驲,会师于临品,分为二队:子越自石溪,子贝自仞,以伐庸。
qín rén bā rén cóng chu shī qún mán cóng chu zi méng
秦人、巴人从楚师,群蛮从楚子盟。
suì miè yōng
遂灭庸。
sòng gōng zǐ bào lǐ yú guó rén sòng jī jié qí sù ér dài zhī
宋公子鲍礼于国人,宋饥,竭其粟而贷之。
nián zì qī shí yǐ shàng wú bù kuì yí yě shí jiā xiū zhēn yì
年自七十以上,无不馈饴也,时加羞珍异。
wú rì bù shù yú liù qīng zhī mén guó zhī cái rén wú bù shì yě qīn zì huán yǐ xià wú bù xù yě
无日不数于六卿之门,国之材人无不事也,亲自桓以下无不恤也。
gōng zǐ bào měi ér yàn xiāng fū rén yù tōng zhī ér bù kě nǎi zhù zhī shī
公子鲍美而艳,襄夫人欲通之,而不可,乃助之施。
zhāo gōng wú dào guó rén fèng gōng zi bào yǐ yīn fū rén
昭公无道,国人奉公子鲍以因夫人。
yú shì huá yuán wèi yòu shī gōng sūn you wèi zuǒ shī huá ǒu wèi sī mǎ lín guàn wèi sī tú dàng yì zhū wèi sī chéng gōng zǐ cháo wèi sī kòu
于是,华元为右师,公孙友为左师,华耦为司马,鳞鱹为司徒,荡意诸为司城,公子朝为司寇。
chū sī chéng dàng zú gōng sūn shòu cí sī chéng qǐng shǐ yì zhū wèi zhī
初,司城荡卒,公孙寿辞司城,请使意诸为之。
jì ér gào rén yuē jūn wú dào wú guān jìn jù jí yān
既而告人曰:“君无道,吾官近,惧及焉。
qì guān zé zú wú suǒ bì
弃官则族无所庇。
zi shēn zhī èr yě gū shū sǐ yān
子,身之贰也,姑纾死焉。
suī wáng zǐ yóu bù wáng zú
虽亡子,犹不亡族。
jì fū rén jiāng shǐ gōng tián mèng zhū ér shā zhī
”既,夫人将使公田孟诸而杀之。
gōng zhī zhī jǐn yǐ bǎo xíng
公知之,尽以宝行。
dàng yì zhū yuē hé shì zhū hóu
荡意诸曰:“盍适诸侯?
gōng yuē bù néng qí dài fū zhì yú jūn zǔ mǔ yǐ jí guó rén zhū hóu shuí nà wǒ
”公曰:“不能其大夫,至于君祖母以及国人,诸侯谁纳我?
qiě jì wéi rén jūn ér yòu wéi rén chén bù rú sǐ
且既为人君,而又为人臣,不如死。
jǐn yǐ qí bǎo cì zuǒ yòu ér shǐ xíng
”尽以其宝赐左右而使行。
fū rén shǐ wèi sī chéng qù gōng duì yuē chén zhī ér táo qí nán ruò hòu jūn hé
夫人使谓司城去公,对曰:“臣之而逃其难,若后君何?
dōng shí yī yuè jiǎ yín sòng zhāo gōng jiāng tián mèng zhū wèi zhì fū rén wáng jī shǐ shuài diàn gōng ér shā zhī
冬十一月甲寅,宋昭公将田孟诸,未至,夫人王姬使帅甸攻而杀之。
dàng yì zhū sǐ zhī
荡意诸死之。
shū yuē sòng rén shì qí jūn chǔ jiù
书曰:“宋人弑其君杵臼。
jūn wú dào yě
”君无道也。
wén gōng jí wèi shǐ mǔ dì xū wèi sī chéng
文公即位,使母弟须为司城。
huá ǒu zú ér shǐ dàng huǐ wèi sī mǎ
华耦卒而使荡虺为司马。