jīng
【经】
shí yǒu sì nián chūn wèi gōng shū xū lái bēn
十有四年春,卫公叔戌来奔。
wèi zhào yáng chū bēn sòng
卫赵阳出奔宋。
èr yuè xīn sì chu gōng zǐ jié chén gōng sūn tā rén shuài shī miè dùn yǐ dùn zi zāng guī
二月辛巳,楚公子结、陈公孙佗人帅师灭顿,以顿子牂归。
xià wèi běi gōng jié lái bēn
夏,卫北宫结来奔。
wǔ yuè wū yuè bài wú yú zuì lǐ
五月,于越败吴于槜李。
wú zǐ guāng zú
吴子光卒。
gōng huì qí hóu wèi hóu yú qiān
公会齐侯、卫侯于牵。
gōng zhì zì huì
公至自会。
qiū qí hóu sòng gōng huì yú táo
秋,齐侯、宋公会于洮。
tiān wáng shǐ shí shàng lái guī shèn
天王使石尚来归脤。
wèi shì zǐ kuǎi kuì chū bēn sòng
卫世子蒯聩出奔宋。
wèi gōng mèng kōu chū bēn zhèng
卫公孟𫸩出奔郑。
sòng gōng zhī dì chén zì xiāo lái bēn
宋公之弟辰自萧来奔。
dà sōu yú bǐ pú
大搜于比蒲。
zhū zǐ lái huì gōng
邾子来会公。
chéng jǔ fù jí xiāo
城莒父及霄。
chuán
【传】
shí sì nián chūn wèi hóu zhú gōng shū xū yǔ qí dǎng gù zhào yáng bēn sòng xū lái bēn
十四年春,卫侯逐公叔戌与其党,故赵阳奔宋,戌来奔。
liáng yīng fù è dǒng ān yú wèi zhī wén zǐ yuē bù shā ān yú shǐ zhōng wéi zhèng yú zhào shì zhào shì bì děi jìn guó
梁婴父恶董安于,谓知文子曰:“不杀安于,使终为政于赵氏,赵氏必得晋国。
hé yǐ qí xiān fā nàn yě tǎo yú zhào shì
盍以其先发难也,讨于赵氏?
wén zǐ shǐ gào yú zhào mèng yuē fàn zhōng xíng shì suī xìn wéi luàn ān yú zé fā zhī shì ān yú yǔ móu luàn yě
”文子使告于赵孟曰:“范、中行氏虽信为乱,安于则发之,是安于与谋乱也。
jìn guó yǒu mìng shǐ huò zhě sǐ
晋国有命,始祸者死。
èr zi jì fú qí zuì yǐ gǎn yǐ gào
二子既伏其罪矣,敢以告。
zhào mèng huàn zhī
”赵孟患之。
ān yú yuē wǒ sǐ ér jìn guó níng zhào shì dìng jiāng yān yòng shēng
安于曰:“我死而晋国宁,赵氏定,将焉用生?
rén shuí bù sǐ wú sǐ mò yǐ
人谁不死,吾死莫矣。
nǎi yì ér sǐ
”乃缢而死。
zhào mèng shī zhū shì ér gào yú zhī shì yuē zhǔ mìng lù zuì rén ān yú jì fú qí zuì yǐ gǎn yǐ gào
赵孟尸诸市而告于知氏曰:“主命戮罪人,安于既伏其罪矣,敢以告。
zhī bó cóng zhào mèng méng ér hòu zhào shì dìng sì ān yú yú miào
”知伯从赵孟盟,而后赵氏定,祀安于于庙。
dùn zi zāng yù shì jìn bèi chu ér jué chén hǎo
顿子牂欲事晋背楚,而绝陈好。
èr yuè chu miè dùn
二月,楚灭顿。
xià wèi běi gōng jié lái bēn gōng shū xū zhī gù yě
夏,卫北宫结来奔,公叔戌之故也。
wú fá yuè
吴伐越。
yuè zi gōu jiàn yù zhī chén yú zuì lǐ
越子勾践御之,陈于槜李。
gōu jiàn huàn wú zhī zhěng yě shǐ sǐ shì zài qín yān bù dòng
勾践患吴之整也,使死士再,禽焉,不动。
shǐ zuì rén sān xíng shǔ jiàn yú jǐng ér cí yuē èr jūn yǒu zhì chén jiān qí gǔ bù mǐn yú jūn zhī xíng qián bù gǎn táo xíng gǎn guī sǐ
使罪人三行,属剑于颈,而辞曰:“二君有治,臣奸旗鼓,不敏于君之行前,不敢逃刑,敢归死。
suì zì jǐng yě
”遂自刭也。
shī shǔ zhī mù yuè zi yīn ér fá zhī dà bài zhī
师属之目,越子因而伐之,大败之。
líng gū fú yǐ gē jī hé lú hé lú shāng jiāng zhǐ qǔ qí yī jù
灵姑浮以戈击阖庐,阖庐伤将指,取其一屦。
hái zú yú xíng qù zuì lǐ qī lǐ
还卒于陉,去槜李七里。
fū chāi shǐ rén lì yú tíng gǒu chū rù bì wèi jǐ yuē fū chāi ér wàng yuè wáng zhī shā ér fù hu
夫差使人立于庭,苟出入,必谓己曰:“夫差,而忘越王之杀而父乎?
zé duì yuē wéi bù gǎn wàng
”则对曰:“唯,不敢忘!
sān nián nǎi bào yuè
”过了三年,夫差就向越国报仇。
jìn rén wéi zhāo gē gōng huì qí hóu wèi hóu yú pí shàng liáng zhī jiān móu jiù fàn zhōng xíng shì
晋人围朝歌,公会齐侯、卫侯于脾、上梁之间,谋救范、中行氏。
xī chéng fù xiǎo wáng táo jiǎ lǜ dí shī yǐ xí jìn zhàn yú jiàng zhōng bù kè ér hái
析成鲋、小王桃甲率狄师以袭晋,战于绛中,不克而还。
shì fù bēn zhōu xiǎo wáng táo jiǎ rù yú zhāo gē
士鲋奔周,小王桃甲入于朝歌。
qiū qí hóu sòng gōng huì yú táo fàn shì gù yě
秋,齐侯、宋公会于洮,范氏故也。
wèi hóu wèi fū rén nán zǐ zhào sòng cháo huì yú táo
卫侯为夫人南子召宋朝,会于洮。
tài zǐ kuǎi kuì xiàn yú yú qí guò sòng yě
大子蒯聩献盂于齐,过宋野。
yě rén gē zhī yuē jì dìng ěr lóu zhū hé guī wú ài jiā
野人歌之曰:“既定尔娄猪,盍归吾艾豭。
tài zǐ xiū zhī wèi xì yáng sù yuē cóng wǒ ér cháo shǎo jūn shǎo jūn jiàn wǒ wǒ gù nǎi shā zhī
”大子羞之,谓戏阳速曰:“从我而朝少君,少君见我,我顾,乃杀之。
sù yuē nuò
”速曰:“诺。
nǎi cháo fū rén
”乃朝夫人。
fū rén jiàn tài zǐ tài zǐ sān gù sù bù jìn
夫人见大子,大子三顾,速不进。
fū rén jiàn qí sè tí ér zǒu yuē kuǎi kuì jiāng shā yú
夫人见其色,啼而走,曰:“蒯聩将杀余。
gōng zhí qí shǒu yǐ dēng tái
”公执其手以登台。
tài zǐ bēn sòng jǐn zhú qí dǎng
大子奔宋,尽逐其党。
gù gōng mèng chā tú chū bēn zhèng zì zhèng bēn qí
故公孟[插图]出奔郑,自郑奔齐。
tài zǐ gào rén yuē xì yáng sù huò yú
大子告人曰:“戏阳速祸余。
xì yáng sù gào rén yuē tài zǐ zé huò yú
”戏阳速告人曰:“大子则祸余。
tài zǐ wú dào shǐ yú shā qí mǔ
大子无道,使余杀其母。
yú bù xǔ jiāng qiāng yú yú
余不许,将戕于余。
ruò shā fū rén jiāng yǐ yú shuō
若杀夫人,将以余说。
yú shì gù xǔ ér fú wèi yǐ shū yú sǐ
余是故许而弗为,以纾余死。
yàn yuē mín bǎo yú xìn
谚曰:‘民保于信。
wú yǐ xìn yì yě
’吾以信义也。
dōng shí èr yuè jìn rén bài fàn zhōng xíng shì zhī shī yú lù huò jí qín gāo qiáng
冬十二月,晋人败范、中行氏之师于潞,获籍秦、高彊。
yòu bài zhèng shī jí fàn shì zhī shī yú bǎi quán
又败郑师及范氏之师于百泉。