jīng
【经】
shí yǒu qī nián chūn qí rén xú rén fá yīng shì
十有七年春,齐人、徐人伐英氏。
xià miè xiàng
夏,灭项。
qiū fū rén jiāng shì huì qí hóu yú biàn
秋,夫人姜氏会齐侯于卞。
jiǔ yuè gōng zhì zì huì
九月,公至自会。
dōng shí yǒu èr yuè yǐ hài qí hóu xiǎo bái zú
冬十有二月乙亥,齐侯小白卒。
chuán
【传】
shí qī nián chūn qí rén wèi xú fá yīng shì yǐ bào lóu lín zhī yì yě
十七年春,齐人为徐伐英氏,以报娄林之役也。
xià jìn tài zǐ yǔ wèi zhì yú qín qín guī hé dōng ér qī zhī
夏,晋大子圉为质于秦,秦归河东而妻之。
huì gōng zhī zài liáng yě liáng bó qī zhī
惠公之在梁也,梁伯妻之。
liáng yíng yùn guò qī bo zhāo fù yǔ qí zi bo zhī
梁嬴孕过期,卜招父与其子卜之。
qí zǐ yuē jiāng shēng yī nán yī nǚ
其子曰:“将生一男一女。
zhāo yuē rán
”招曰:“然。
nán wéi rén chén nǚ wéi rén qiè
男为人臣,女为人妾。
gù míng nán yuē yǔ nǚ yuē qiè
”故名男曰圉,女曰妾。
jí zi yǔ xi zhì qiè wèi huàn nǚ yān
及子圉西质,妾为宦女焉。
shī miè xiàng
师灭项。
huái zhī huì gōng yǒu zhū hóu zhī shì wèi guī ér qǔ xiàng
淮之会,公有诸侯之事未归,而取项。
qí rén yǐ wéi tǎo ér zhǐ gōng
齐人以为讨而止公。
qiū shēng jiāng yǐ gōng gù huì qí hóu yú biàn
秋,声姜以公故,会齐侯于卞。
jiǔ yuè gōng zhì
九月,公至。
shū yuē zhì zì huì
书曰:“至自会。
yóu yǒu zhū hóu zhī shì yān qiě huì zhī yě
”犹有诸侯之事焉,且讳之也。
qí hóu zhī fū rén sān wáng jī xú yíng cài jī jiē wú zi
齐侯之夫人三:王姬,徐嬴,蔡姬,皆无子。
qí hóu hǎo nèi duō nèi chǒng nèi bì rú fū rén zhě liù rén zhǎng wèi jī shēng wǔ mèng
齐侯好内,多内宠,内嬖如夫人者六人:长卫姬生武孟。
shǎo wèi jī shēng huì gōng zhèng jī shēng xiào gōng gé yíng shēng zhāo gōng mì jī shēng yì gōng sòng huá zi shēng gōng zi yōng
少卫姬生惠公,郑姬生孝公,葛嬴生昭公,密姬生懿公,宋华子生公子雍。
gōng yǔ guǎn zhòng shǔ xiào gōng yú sòng xiāng gōng yǐ wéi tài zǐ
公与管仲属孝公于宋襄公,以为大子。
yōng wū yǒu chǒng yú wèi gòng jī yīn sì rén diāo yǐ jiàn xiū yú gōng yì yǒu chǒng gōng xǔ zhī lì wǔ mèng
雍巫有宠于卫共姬,因寺人貂以荐羞于公,亦有宠,公许之立武孟。
guǎn zhòng zú wǔ gōng zi jiē qiú lì
管仲去世后,五位公子都争夺君位。
dōng shí yuè yǐ hài qí huán gōng zú
冬季十月乙亥日,齐桓公去世。
yì yá rù yǔ sì rén diāo yīn nèi chǒng yǐ shā qún lì ér lì gōng zǐ wú kuī
易牙入,与寺人貂因内宠以杀群吏,而立公子无亏。
xiào gōng bēn sòng
孝公奔宋。
shí èr yuè yǐ hài fù xīn sì yè bìn
十二月乙亥赴,辛巳夜殡。