本草纲目 · 李时珍 · Chapter 79 of 877

金部·水银粉

PinyinModern Translation
Size

shì míng

释名

yì míng gǒng fěn qīng fěn qiào fěn nì fěn

亦名汞粉、轻粉、峭粉、腻粉。

yóu shuǐ yín bái fán shí yán hé liàn ér chéng

由水银、白矾、食盐合炼而成。

qì wèi

气味

xīn kǔ yǒu dú

辛、苦、有毒。

zhǔ zhì

主治

xiǎo ér xián chuǎn

小儿涎喘。

yòng mò shòu jīng de jī shōu yí gè qǔ chū dàn qīng jiā shuǐ yín fěn shí qián bàn hé

用末受精的鸡收一个,取出蛋清,加水银粉十钱拌合。

zhuāng yín qì nèi fàng zài tāng píng shàng zhēng shú gěi bìng r fú xià huò tǔ tán huò xià xiè bìng jí yù

装银器内,放在汤瓶上蒸熟,给病儿服下,或吐痰,或下泄,病即愈。

dàn shuǐ yín yǒu dú qì xū xiǎo ér bù néng yòng cǐ fāng

但水银有毒,气虚小儿,不能用此方。

xiǎo ér ǒu rǔ

小儿呕乳。

yòng shuǐ yín fěn yī qián yán gǔ qù pí qī lì gòng yán yún hé chéng wán zǐ rú má zi dà

用水银粉一钱、盐鼓(去皮)七粒,共研匀,合成丸子,如麻子大。

měi fú sān wán

每服三丸。

huò xiāng tāng sòng xià

藿香汤送下。

dà xiǎo biàn bì zhàng mèn yù sǐ chí xù liǎng sān tiān yǒu shēng mìng wēi xiǎn

大小便闭(胀闷欲死,持续两三天,有生命危险)。

yòng shuǐ yín fěn yī qián shēng má yóu yī hé hé yún kōng fù shí fú xià

用水银粉一钱、生麻油一合,和匀,空腹时服下。

dà biàn yōng jié

大便壅结。

yòng shuǐ yín fěn bàn qián shā táng yī xiǎo cuō yán chéng wán zǐ rú wú zǐ dà

用水银粉半钱、沙糖一小撮,研成丸子,如梧子大。

měi fú wǔ wán lín wò shí wēn kāi shuǐ sòng xià

每服五丸,临卧时温开水送下。

yòu fāng shuǐ yín fěn èr qián qiān dān yī qián gòng yán xì

又方:水银粉二钱、铅丹一钱,共研细。

měi cì yī qián mǐ tāng sòng xià

每次一钱,米汤送下。

xuè lì fù tòng

血痢腹痛。

yòng shuǐ yín fěn wǔ qián fěn xī sān qián gòng yán yún

用水银粉五钱、粉锡三钱,共研匀。

jiā shuǐ jìn guò de zhēng bǐng xīn shǎo xǔ hé wèi wán rú lǜ dòu dà

加水浸过的蒸饼心少许,和为丸,如绿豆大。

měi fú qī zhì shí wán ài tāng sòng xià

每服七至十丸,艾汤送下。

xiāo zhōng shì shí chī de duō rén tǐ shòu dà biàn yìng jié cháng jiě xiǎo biàn

消中嗜食(吃得多,人体瘦,大便硬结,常解小便)。

yòng shuǐ yín fěn yī qián yán xì jiāng zhī lán yún qīng shuǐ sòng xià

用水银粉一钱,研细,姜汁拦匀,清水送下。

hòu fú zhū dǔ wán bǔ zhī

后服猪肚丸补之。

yī qiè xū fēng àn zhǐ tou yùn mù xuàn má bì bù rén děng zhèng

一切虚风(按:指头晕目眩、麻痹不仁等症)。

yòng shuǐ yín fěn yī liǎng tāng jiān zài yòng màn huǒ bèi gān jiā shè xiāng bàn liǎng yán xì

用水银粉一两,汤煎,再用慢火焙干,加麝香半两,研细。

měi fú èr zhì sān fēn wēn shuǐ diào xià

每服二至三分,温水调下。

shuǐ qì zhǒng tòng

水气肿痛。

yòng shuǐ yín fěn yī qián zhuāng rù wū jī de dàn zhōng dàn yào xiān qù huáng zài yòng miàn bǐng bāo hǎo zhēng shú bō qù dàn ké jiā chǎo tíng lì yī qián tóng zhēng bǐng dǎo chéng wán zǐ rú lǜ dòu dà

用水银粉一钱,装入乌鸡的蛋中(蛋要先去黄),再用面饼包好蒸熟,剥去蛋壳,加炒葶苈一钱,同蒸饼捣成丸子,如绿豆大。

měi fú sān zhì wǔ wán yì tiān fú sān cì chē qián tāng sòng xià

每服三至五丸,一天服三次,车前汤送下。

jí xiào

极效。

dòu hòu shēng yì

痘后生翳。

yòng shuǐ yín fěn qiān dān děng fēn wèi mò

用水银粉、铅丹,等分为末。

zuǒ yì chuī yòu ěr yòu yì chuī zuǒ ěr

左翳吹右耳,右翳吹左耳。

yá tòng

牙痛。

yòng shuǐ yín yī qián dà suàn yī bàn hé dǎo chéng bǐng ān zài quán gǔ qián xiàn jí lèi wō zhōng xiān yòng yī méi tóng qián diàn zhù

用水银一钱、大蒜一瓣,合捣成饼,安在颧骨前陷(即肋窝)中,先用一枚铜钱垫住。

ān bǐng hòu zài yòng bèi ké gài hǎo zhā láo

安饼后再用贝壳盖好,扎牢。

yī yè kě yù

一夜可愈。

zuǒ yá tòng ān zài yòu biān yòu yá tòng ān zài zuǒ lián

左牙痛,安在右边,右牙痛安在左连。

yá gān liú nóng liú xiě chóng shí

牙疳(流脓、流血、虫蚀)。

yòng shuǐ yín fěn yī qián huáng lián yī liǎng gòng yán wèi mò chá huàn chù

用水银粉一钱,黄连一两,共研为末,搽患处。

xiǎo ér ěr làn

小儿耳烂。

yòng shuǐ yín fěn zǎo zǐ huī děng fēn yán mò diào yóu chá huàn chù

用水银粉、枣子灰,等分研末,调油搽患处。

yǎn biān làn

眼边烂。

yòng shuǐ yín fěn hé kǒu shuǐ diǎn yǎn jiǎn nèi

用水银粉和口水点眼睑内。

yì tiān diǎn èr sān cì

一天点二、三次。

xiǎo ér tóu chuāng

小儿头疮。

yòng cōng zhī diào shuǐ yín fěn tu chá

用葱汁调水银粉涂搽。

xiǎo ér shēng xuǎn

小儿生癣。

yòng zhū yóu diào shuǐ yín fěn tu chá

用猪油调水银粉涂搽。

lián chuāng

臁疮。

yǐ jī zhī wēn xǐ huàn chù shì gàn hòu yòng cōng zhī diào shuǐ yín fěn tu chá

以齑汁温洗患处,拭干后,用葱汁调水银粉涂搽。

yòu fāng shuǐ yín fěn wǔ fēn huáng là yī liǎng

又方:水银粉五分,黄蜡一两。

xiān bǎ shuǐ yín fěn pù zhǐ shàng zài pù huáng là fù zài chuāng shàng huáng shuǐ liú chū jí yù

先把水银粉铺纸上,再铺黄蜡,缚在疮上,黄水流出即愈。

gè zhǒng dú jū dú yōng bāo kuò yáng méi chuāng

各种毒疽毒痈(包括杨梅疮)。

yòng shuǐ yín fěn yī liǎng dān shā xióng huáng gè èr qián bàn bái fán lǜ fán gè èr liǎng bàn yán yún zhuāng guàn yán ní fēng kǒu wén wǔ huǒ liàn shēng

用水银粉一两,丹砂、雄黄各二钱半,白矾、绿矾各二两半,研匀,装罐,盐泥封口,文武火炼升。

liàn bì kāi fēng guàn kǒu yǒu xǔ duō fěn mò

炼毕开封,罐口有许多粉末。

qǔ cǐ fěn měi sān qián jiā rǔ xiāng mò yào gè wǔ fēn jiǔ zài tài yǐ gāo zhī lèi de gāo yào shàng tiē huàn chù yǒu jī xiào

取此粉每三钱加乳香、没药各五分,酒在太乙膏之类的膏药上,贴患处,有奇效。

cǐ fāng míng wǔ bǎo shuāng

此方名“五宝霜”。

fù fāng

附方

shuǐ yín fěn yǒu dú bù kě cháng fú jí fú yòng guò liàng yǐ miǎn gǒng zhòng dú

水银粉有毒,不可常服及服用过量,以免汞中毒。

shuǐ yín fěn de wàn fēn zhǔ yào shì gān gǒng jí lǜ huà yà gǒng

水银粉的万分,主要是甘汞,即氯化亚汞HgCl。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →