百家姓 · 佚名 · Chapter 306 of 438

PinyinModern Translation
Size

lì shǐ lái yuán

历史来源

chū zì yǐ bǎo shì wèi shì

1、出自以宝饰为氏。

gǔ dài qú hé jù tōng zhǐ yī zhǒng jīn yín zhì chéng de ěr huán cǐ wù chuàng shǐ rén de hòu dài zǐ sūn suì yǐ qú wèi xìng chēng qú xìng

古代“璩”和“鐻”通,指一种金、银制成的耳环,此物创始人的后代子孙遂以“璩”为姓,称璩姓。

gǔ rén hěn kàn zhòng yù jiāng yù de jiān zhì guāng cǎi chún cuì fā shēng děng lái bǐ yù rén de pǐn dé bìng qiě jì yǐ jí xiáng de xiàng zhēng suǒ yǐ pèi dài yù shì hěn guāng cǎi de shì

古人很看重玉,将玉的坚致、光采、纯粹、发声等来比喻人的品德,并且寄以吉祥的象征,所以佩带玉是很光采的事。

bìng rèn wéi pèi yù bù néng suí yì jiě qù

并认为佩玉不能随意解去。

zhè yàng yù de zhì pǐn yě duō zhǒng duō yàng ér yǔ yù yǒu guān de wù yì bān dōu jiā xié yù páng qú zì jiù zhǐ yù zuò de ěr huán dāng rán shì gāo guì zhī wù yú shì jiù chǎn shēng le qú xìng

这样,玉的制品也多种多样,而与玉有关的物,一般都加斜玉旁,璩字就指玉做的耳环,当然是高贵之物,于是就产生了璩姓。

chū zì jī xìng yǔ qú xìng tóng yuán yǐ yì míng wéi xìng

2、出自姬姓,与蘧姓同源,以邑名为姓。

xī zhōu chū nián dà fēn fēng shí kāng shū xìng jī míng fēng bèi fēng yú wèi dōu yú zhāo gē jīn hé nán shěng qí xiàn xī nán

西周初年大分封时,康叔(姓姬名封)被封于卫,都于朝歌(今河南省淇县西南)。

zhì chūn qiū shí qī wèi guó yǒu yī wèi yǒu gōng de gōng zú zǐ dì bèi wèi jūn fēng yú qú wèi bó jué shǐ chēng qú bó

至春秋时期,卫国有一位有功的公族子弟被卫君封于蘧,为伯爵,史称蘧伯。

qú bó de hòu dài yǐ qú wèi xìng

蘧伯的后代以蘧为姓。

yóu yú qú yǔ qú dú yīn xiāng tóng suǒ yǐ qú xìng zài fā zhǎn guò chéng zhōng ér gǔ dài yù huán chēng zuò qú yóu yú qú hěn gāo guì bù fèn qú xìng rén bǎ xìng shì gǎi wéi yì sī jiào hǎo de qú xìng yú shì qú xìng jiù gǎi chéng qú xìng

由于蘧与璩读音相同,所以蘧姓在发展过程中,而古代玉环称作璩,由于璩很高贵,部分蘧姓人把姓氏改为意思较好的璩姓,于是蘧姓就改成璩姓。

yě yǒu shǎo shù qú xìng rén dān bǎ cǎo tóu qù diào gǎi wéi jù xìng

也有少数蘧姓人单把草头去掉,改为遽姓。

jiā zú míng rén

家族名人

qú ài táng dài liáng lì

蘧瑷:唐代良吏,

céng rèn táng guāng lù dài fu

曾任唐光禄大夫,

jū yù zhāng jīn jiāng xī shěng nán chāng shì

居豫章(今江西省南昌市),

yú táng cháo tiān bǎo nián jiān méng yuān zāo cān

于唐朝天宝年间蒙冤遭参,

wèi bì huò jiāng qí quán jiā fēn sān xìng gè zì táo wáng

为避祸将其全家分三姓各自逃亡,

jí yì qú xìng wèi qú jù hé qú

即易“蘧”姓为“璩”、“瞿”和“渠”,

yīn tóng zì yì

音同字异,

réng wèi yī jiā

仍为一家。

qú bó yù míng yuàn zhǎng tǎn xiàn bó yù cūn rén shì wèi sān gōng xiàn gōng xiāng gōng líng gōng yīn xián dé wén míng zhū hóu

蘧伯玉:名瑗,长坦县伯玉村人,事卫三公(献公、襄公、灵公),因贤德闻名诸侯。

qú bó yù pǐn dé gāo shàng guāng míng lěi luò kǒng zǐ yǔ shàn zhě yú qí yàn yīng yú zhèng zǐ chǎn yú wèi bó yù

蘧伯玉品德高尚,光明磊落,孔子与善者,于齐晏婴,于郑子产,于卫伯玉。

kǒng zǐ jǐ cì shì wèi duō jū qú bó yù jiā kě jiàn kǒng zǐ yǔ bó yù xiāng jiāo zhī hòu

孔子几次适卫,多居蘧伯玉家,可见孔子与伯玉相交之厚。

bó yù dǔ xíng bù juàn shèn dé shēn sī

伯玉笃行不倦,慎德深思。

yī cì tā shǐ rén dào kǒng zǐ nà lǐ kǒng zǐ wèn fū zǐ zhǐ bó yù hé wéi

一次,他使人到孔子那里,孔子问:“夫子(指伯玉)何为?

duì yuē fū rén yù guǎ qí guò wèi néng yě

”对曰:“夫人欲寡其过未能也。

shǐ zhě chū kǒng zǐ yuē shǐ hū

”使者出,孔子曰:“使乎!

shǐ hū jì zàn bó yù zhī dé yì zàn bó yù qí shǐ zhě

使乎1既赞伯玉之德,亦赞伯玉其使者。

lún yǔ kǒng zǐ zàn jūn zǐ zāi qú bó yù

《论语》孔子赞:“君子哉蘧伯玉!

bāng yǒu dào zé shì

邦有道,则仕;

bāng wú dào zé kě juǎn ér huái zhī

邦无道,则可卷而怀之。

huái nán zǐ yuán dào xun shuō qú bó yù nián wǔ shí ér zhī sì shí jiǔ nián fēi

”《淮南子·原道训》说:“蘧伯玉年五十而知四十九年非。

bó yù què shì yī wèi qiú jìn shén jí ér yòu shàn yú gǎi guò de rén

”伯玉确是一位求进甚急而又善于改过的人。

le fán sì xun zài xī qú bó yù dāng èr shí suì shí yǐ jué qián rì zhī fēi ér jǐn gǎi zhī yǐ

《了凡四训》载:“昔蘧伯玉当二十岁时,已觉前日之非而尽改之矣。

zhì èr shí yī suì nǎi zhī qián zhī suǒ gǎi wèi jǐn yě

至二十一岁,乃知前之所改,未尽也;

jí èr shí èr suì huí shì èr shí yī suì yóu zài mèng zhōng suì fù yī suì dì dì gǎi zhī xíng nián wǔ shí ér yóu zhī sì shí jiǔ nián zhī fēi gǔ rén gǎi guò zhī xué rú cǐ

及二十二岁,回视二十一岁,犹在梦中,岁复一岁,递递改之,行年五十,而犹知四十九年之非,古人改过之学如此。

qú bó yù xián míng wén yú xiá ěr rén men shí fēn jìng zhòng tā

”蘧伯玉贤名闻于遐迩,人们十分敬重他。

wèi guó dài fū shǐ yú shēn zhì qú bó yù de cái néng yú rén pǐn duō cì xiàng wèi líng gōng jǔ jiàn dàn líng gōng bù tīng

卫国大夫史鱼深知蘧伯玉的才能与人品,多次向卫灵公举荐,但灵公不听。

shǐ yú lín sǐ cǎi yòng shī jiàn de bàn fǎ lì jiàn qú bó yù

史鱼临死采用“尸谏”的办法力荐蘧伯玉。

tā gào sù ér zi wǒ zài cháo bù néng jǔ jiàn qú bó yù shì wǒ huó bù néng zhèng jūn sǐ wú yǐ chéng lǐ

他告诉儿子:“我在朝不能举荐蘧伯玉,是我活不能正君,死无以成礼。

wǒ sǐ hòu nǐ bù bì jiāng wǒ de shī tǐ zhì sāng zhèng táng kě yǐ zhì yú chuāng xià děng líng gōng wèn qǐ lái zài jiāng shí qíng gào sù tā gǔ rén chēng zhè zhǒng fāng fǎ wèi shī jiàn

我死后,你不必将我的尸体‘治丧正堂’,可以置于窗下,等灵公问起来,再将实情告诉他”(古人称这种方法为“尸谏”)。

shǐ yú de ér zi àn zhào fù qīn de yí yán qù bàn

史鱼的儿子按照父亲的遗言去办。

wèi líng gōng qián lái diào yàn duì shī tǐ zhì yú chuāng xià fēi cháng qí guài shǐ yú de ér zi jiù jiāng fù qīn de huà zhuǎn gào líng gōng

卫灵公前来吊唁,对尸体置于窗下非常奇怪,史鱼的儿子就将父亲的话转告灵公。

líng gōng xǐng wù dào shì guǎ rén zhī guò yě

灵公醒悟道:“是寡人之过也。

yú shì qǐ yòng le qú bó yù

”于是启用了蘧伯玉。

qú bó kūn míng cháo tóng chéng rén nà lǐ shì xué zhě huì cuì zhī de ér qú yù shǐ hòu lái qù guǎng dōng hé jiāng xī zuò guān shí jiù hěn zhòng shì wén huà jiào yù

璩伯昆:明朝桐城人,那里是学者荟萃之地,而璩御史后来去广东和江西做官时,就很重视文化教育。

qú guāng yuè míng cháo rén jǔ wèi jìn shì ér dāng guān wén wǔ quán cái

璩光岳:明朝人,举为进士而当官,文武全才。

qiān xǐ fēn bù

迁徙分布

quē qú xìng zài dà lù hé tái wān dōu méi yǒu liè rù bǎi jiā xìng qián yī bǎi wèi

(缺)璩姓在大陆和台湾都没有列入百家姓前一百位。

qú shì gǔ dài yī zhǒng yóu jīn yín zhì chéng de yù huán gǔ shí hou de rén rèn wéi yù shí shì hěn gāo guì de dōng xī suǒ yǐ jiù yǒu rén yǐ zhè zhǒng qì wù wèi xìng chēng wéi qú shì chéng wéi qú xìng de yī zhī

璩是古代一种由金、银制成的玉环,古时候的人认为玉石是很高贵的东西,所以就有人以这种器物为姓,称为璩氏,成为璩姓的一支。

lìng yī zhī yuán chū yú jī xìng xī zhōu chū nián dà fēn fēng shí kāng shū xìng jī míng fēng bèi fēng yú wèi dōu yú zhāo gē jīn hé nán shěng qí xiàn xī nán

另一支源出于姬姓,西周初年大分封时,康叔(姓姬名封)被封于卫,都于朝歌(今河南省淇县西南)。

zhì chūn qiū shí qī wèi guó yǒu yī wèi yǒu gōng de gōng zú zǐ dì bèi wèi jūn fēng yú qú wèi bó jué shǐ chēng qú bó

至春秋时期,卫国有一位有功的公族子弟被卫君封于蘧,为伯爵,史称蘧伯。

qú bó de hòu dài yǐ qú wèi xìng

蘧伯的后代以蘧为姓。

yóu yú qú yǔ qú dú yīn xiāng tóng suǒ yǐ qú xìng zài fā zhǎn guò chéng zhōng bù fèn qú xìng rén bǎ xìng shì gǎi wéi yì sī jiào hǎo de qú xìng yě yǒu shǎo shù qú xìng rén dān bǎ cǎo tóu qù diào gǎi wéi jù xìng

由于蘧与璩读音相同,所以蘧姓在发展过程中,部分蘧姓人把姓氏改为意思较好的璩姓,也有少数蘧姓人单把草头去掉,改为遽姓。

yīn cǐ qú qú jù xìng tóng yuán bìng cún yú shì

因此璩、蘧、遽姓同源,并存于世。

qú xìng zhǔ yào fēn bù zài hé nán hú nán ān huī fú jiàn shān xī hú běi zhè jiāng hé běi shān dōng jiāng xī zhè jiāng jiāng sū děng děng shèng qú xìng de wàng zú duō chū zì lí yáng yě jiù shì jīn tiān jiāng běi huái nán yí dài

璩姓主要分布在河南、湖南、安徽、福建、山西、湖北、浙江、河北、山东、江西、浙江、江苏等等剩璩姓的望族多出自黎阳,也就是今天江北淮南一带。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →