xiào huán huáng dì huì zhì sù zōng zēng sūn yě
孝桓皇帝讳志,肃宗曾孙也。
zǔ fù hé jiān xiào wáng kāi fù lǐ wú hóu yì mǔ yǎn shì
祖父河间孝王开,父蠡吾侯翼,母匽氏。
yì zú dì xí jué wèi hóu
翼卒,帝袭爵为侯。
běn chū yuán nián liáng tài hòu zhēng dì dào xià mén tíng jiāng qī yǐ nǚ dì
本初元年,梁太后征帝到夏门亭,将妻以女弟。
huì zhì dì bēng tài hòu suì yǔ xiōng dà jiàng jūn jì dìng cè jìn zhōng rùn yuè gēng yín shǐ jì chí jié yǐ wáng qīng gài chē yíng dì rù nán gōng qí rì jí huáng dì wèi shí nián shí wǔ
会质帝崩,太后遂与兄大将军冀定策禁中,闰月庚寅,使冀持节,以王青盖车迎帝入南宫,其日即皇帝位,时年十五。
tài hòu yóu lín cháo zhèng
太后犹临朝政。
qiū qī yuè yǐ mǎo zàng xiào zhì huáng dì yú jìng líng
秋七月乙卯,葬孝质皇帝于静陵。
qí wáng xǐ hōng
齐王喜薨。
xīn sì yè gāo miào guāng wǔ miào
辛巳,谒高庙、光武庙。
bǐng xū zhào yuē xiào lián lián lì jiē dāng diǎn chéng mù mín jìn jiān jǔ shàn xīng huà zhī běn héng bì yóu zhī
丙戌,诏曰:"孝廉、廉吏皆当典城牧民,禁奸举善,兴化之本,恒必由之。
zhào shū lián xià fēn míng kěn cè ér zài suǒ wán xí suì zhì dài màn xuǎn jǔ guāi cuò hài jí yuán yuán
诏书连下,分明恳恻,而在所玩习,遂至怠慢,选举乖错,害及元元。
qǐng suī pō shéng zhèng yóu wèi chéng gǎi
顷虽颇绳正,犹未惩改。
fāng jīn huái yí wèi liàn jūn shī lǚ chū bǎi xìng pí cuì kùn yú zhēng fā
方今淮夷未殓,军师屡出,百姓疲悴,困于征发。
shù wàng qún lì huì wǒ láo mín juān dí tān huì yǐ qí xiū xiáng
庶望群吏,惠我劳民,蠲涤贪秽,以祈休详。
qí lìng zhì mǎn bǎi shí shí suì yǐ shàng yǒu shū cái yì xíng nǎi de cān xuǎn
其令秩满百石,十岁以上,有殊才异行,乃得参选。
zāng lì zǐ sūn bù dé chá jǔ
臧吏子孙,不得察举。
dù jué xié wěi qǐng tuō zhī yuán
杜绝邪伪请托之原。
lìng lián bái shǒu dào zhě de xìn qí cāo
令廉白守道者得信其操。
gè míng shǒu suǒ sī jiāng guān jué hòu
各明守所司,将观厥后。
jiǔ yuè wù xū zhuī zūn huáng zǔ hé jiān xiào wáng yuē xiào mù huáng fū rén zhào shì yuē xiào mù huáng hòu huáng kǎo lǐ wú hóu yuē xiào chóng huáng
九月戊戌,追尊皇祖河间孝王曰孝穆皇,夫人赵氏曰孝穆皇后,皇考蠡吾侯曰孝崇皇。
dōng shí yuè jiǎ wǔ zūn huáng mǔ yǎn shì wèi xiào chóng bó yuán guì rén
冬十月甲午,尊皇母匽氏为孝崇博园贵人。
jiàn hé yuán nián chūn zhèng yuè xīn hài shuò rì yǒu shí zhī
建和元年春正月辛亥朔,日有食之。
zhào sān gōng jiǔ qīng xiào wèi gè yán dé shī
诏三公、九卿、校尉各言得失。
wù wǔ dà shè tiān xià
戊午,大赦天下。
cì shǐ gèng láo yī suì
赐史更劳一岁;
nán zǐ jué rén èr jí wèi fù hòu jí sān lǎo xiào tì lì tián rén sān jí
男子爵,人二级,为父后及三老、孝悌、力田人三级;
guān guǎ gū dú dǔ lóng pín bù néng zì cún zhě sù rén wǔ hú
鳏、寡、孤、独、笃癃、贫不能自存者粟,人五斛;
zhēn fù bó rén sān pǐ
贞妇帛,人三匹。
zāi hài suǒ shāng shén sì yǐ shàng wù shōu tián zū
灾害所伤什四以上,勿收田租;
qí bù mǎn zhě yǐ shí chú zhī
不及此数的照实际情况减免。
èr yuè jīng yáng èr zhōu rén duō è sǐ qiǎn sì fǔ yuàn fēn háng zhèn gěi
二月,荆、扬二州人多饿死,遣四府掾分行赈给。
pèi guó yán huáng lóng jiàn qiáo
沛国言黄龙见谯。
xià sì yuè gēng yín jīng shī dì zhèn
夏四月庚寅,京师地震。
zhào dà jiàng jūn gōng qīng xiào wèi jǔ xián liáng fāng zhèng néng zhí yán jí jiàn zhě gè yī rén
诏大将军、公、卿、校尉举贤良方正、能直言极谏者各一人。
yòu mìng liè hóu jiāng dài fū yù shǐ yè zhě qiān dàn liù bǎi shí bó shì yì láng láng guān gè shàng fēng shì zhǐ chén dé shī
又命列侯、将、大夫、御史、谒者、千石、六百石、博士、议郎、郎官各上封事,指陈得失。
yòu zhào dà jiàng jūn gōng qīng jùn guó jǔ zhì xiào dǔ xíng zhī shì gè yī rén
又诏大将军、公、卿、郡、国举至孝笃行之士各一人。
rén chén zhào zhōu jùn bù dé pò xié qū zhú zhǎng lì
壬辰,诏州郡不得迫胁驱逐长吏。
zhǎng lì zāng mǎn sān shí wàn ér bù jiū jǔ zhě cì shǐ èr qiān dàn yǐ zòng bì wèi zuì
长吏臧满三十万而不纠举者,刺史、二千石以纵避为罪。
ruò yǒu shàn xiāng jiǎ yìn shòu zhě yǔ shā rén tóng qì shì lùn
若有擅相假印绶者,与杀人同弃市论。
bǐng wǔ zhào jùn guó xì qiú jiǎn sǐ zuì yī děng wù chī
丙午,诏郡国系囚减死罪一等,勿笞。
wéi móu fǎn dà nì bù yòng cǐ shū
唯谋反大逆,不用此书。
yòu zhào yuē bǐ qǐ líng yíng mí lì shí jié lì yì jì guǎng tú lì yóu qín
又诏曰:"比起陵茔,弥历时节,力役既广,徒隶尤勤。
qǐng yǔ zé bù zhān mì yún fù sàn tǎng huò zài cí
顷雨泽不沾,密云复散,倘或在兹。
qí lìng tú zuò líng zhě jiǎn xíng gè liù yuè
其令徒作陵者减刑各六月。
shì yuè lì fù líng wáng dài xiōng bó qiú tíng hòu biàn wèi fù líng wáng
是月,立阜陵王代兄勃遒亭侯便为阜陵王。
jùn guó liù dì liè shuǐ yǒng jǐng yì
郡国六地裂,水涌井溢。
zhī cǎo shēng zhōng huáng cáng fǔ
芝草生中黄藏府。
liù yuè tài wèi hú guǎng ba dà sī nóng dù qiáo wèi tài wèi
六月,太尉胡广罢,大司农杜乔为太尉。
qiū qī yuè bó hǎi wáng hóng hōng lì dì dì lǐ wú hóu kuī wèi bó hǎi wáng
秋七月,勃海王鸿薨,立帝弟蠡吾侯悝为勃海王。
bā yuè yǐ wèi lì huáng hòu liáng shì
八月乙未,立皇后梁氏。
jiǔ yuè dīng mǎo jīng shī dì zhèn
九月丁卯,京师地震。
tài wèi dù qiáo miǎn
太尉杜乔免。
dōng shí yuè sī tú zhào jiè wèi tài wèi sī kōng yuán tāng wèi sī tú qián tài wèi hú guǎng wéi sī kōng
冬十月,司徒赵戒为太尉,司空袁汤为司徒,前太尉胡广为司空。
shí yī yuè jì yīn yán yǒu wǔ sè dà niǎo jiàn yú jǐ shì
十一月,济阴言有五色大鸟见于己氏。
wù wǔ jiǎn tiān xià sǐ zuì yī děng shù biān
戊午,减天下死罪一等,戍边。
qīng hé liú wén fǎn shā guó xiāng shè gǎo yù lì qīng hé wáng suàn wèi tiān zǐ
清河刘文反,杀国相射暠,欲立清河王蒜为天子;
shì jué fú zhū
事觉伏诛。
suàn zuò biǎn wèi wèi shì hou xǐ guì yáng zì shā
蒜坐贬为尉氏候,徙桂阳,自杀。
qián tài wèi li gù dù qiáo jiē xià yù sǐ
前太尉李固、杜乔皆下狱死。
chén liú dào zéi li jiān zì chēng huáng dì fú zhū
陈留盗贼李坚自称皇帝,伏诛。
èr nián chūn zhēng yuè jiǎ zǐ huáng dì jiā yuán fú
二年春正月甲子,皇帝加元服。
gēng wǔ dà shè tiān xià
庚午,大赦天下。
cì hé jiān bó hǎi èr wáng huáng jīn gè bǎi jīn péng chéng zhū guó wáng gè wǔ shí jīn
赐河间、勃海二王黄金各百斤,彭城诸国王各五十斤;
gōng zhǔ dà jiàng jūn sān gōng tè jìn hóu zhōng èr qiān dàn èr qiān dàn jiāng dài fū láng lì cóng guān sì xìng jí liáng shān xiǎo hòu zhū fū rén yǐ xià bó gè yǒu chà
公主、大将军、三公、特进、侯、中二千石、二千石、将、大夫、郎吏、从官、四姓及梁、邓小侯、诸夫人以下帛,各有差。
nián bā shí yǐ shàng cì mǐ jiǔ ròu jiǔ shí yǐ shàng jiā bó èr pǐ mián sān jīn
年八十以上赐米、酒、肉,九十以上加帛二匹,绵三斤。
sān yuè wù chén dì cóng huáng tài hòu xìng dà jiàng jūn liáng jì fǔ
三月戊辰,帝从皇太后幸大将军梁冀府。
bái mǎ qiāng kòu guǎng hàn shǔ guó shā zhǎng lì yì zhōu cì shǐ lǜ bǎn dùn mán tǎo pò zhī
白马羌寇广汉属国,杀长吏,益州刺史率板楯蛮讨破之。
xià sì yuè bǐng zǐ fēng dì dì shuò wèi píng yuán wáng fèng xiào chóng huáng sì
夏四月丙子,封帝弟硕为平原王,奉孝崇皇祀。
zūn xiào chóng huáng fū rén mǎ shì wèi xiào chóng yuán guì rén
尊孝崇皇夫人马氏为孝崇园贵人。
jiā hé shēng dà sī nóng tǎng cáng
嘉禾生大司农帑藏。
wǔ yuè guǐ chǒu běi gōng yè tíng zhōng dé yáng diàn jí zuǒ yè mén huǒ chē jià yí xìng nán gōng
五月癸丑,北宫掖廷中德阳殿及左掖门火,车驾移幸南宫。
liù yuè gǎi qīng hé wèi gān líng lì ān píng wáng de zi jīng hóu lǐ wèi gān líng wáng
六月,改清河为甘陵,立安平王得子经侯理为甘陵王。
qiū qī yuè jīng shī dà shuǐ
秋七月,京师大水。
hé dōng yán mù lián lǐ
河东言木连理。
dōng shí yuè cháng píng chén jǐng zì hào huáng dì zi shǔ zhì guān shǔ yòu nán dùn guǎn bó yì chēng zhēn rén bìng tú jǔ bīng xī fú zhū
冬十月,长平陈景自号"黄帝子",署置官属,又南顿管伯亦称"真人",并图举兵,悉伏诛。
sān nián chūn sān yuè jiǎ shēn péng chéng wáng dìng hōng
三年春三月甲申,彭城王定薨。
xià sì yuè dīng mǎo huì rì yǒu shí zhī
夏四月丁卯晦,日有食之。
wǔ yuè yǐ hài zhào yuē gài wén tiān shēng zhēng mín bù néng xiāng lǐ wèi zhī lì jūn shǐ sī mù zhī
五月乙亥,诏曰:"盖闻天生蒸民,不能相理,为之立君,使司牧之。
jūn dào de yú xià zé xiū xiáng zhe hu shàng
君道得于下,则休祥著乎上;
zhù shì shī qí xù zé jiù zhēng jiàn hu xiàng
庶事失其序,则咎征见乎象。
jiān zhě rì shí huǐ quē yáng guāng huì àn zhèn zhī jù qián sī fěi huáng qǐ chǔ
间者,日食毁缺,阳光晦暗,朕祗惧潜思,匪遑启处。
chuán bù yún hū rì shí xiū dé yuè shí xiū xíng
传不云乎:'日食修德,月食修刑。
xī xiào zhāng dì mǐn qián shì jìn xǐ gù jiàn chū zhī yuán bìng méng ēn zé liú xǐ zhě shǐ hái gù jùn mò rù zhě miǎn wèi shù mín
'昔孝章帝愍前世禁徙,故建初之元,并蒙恩泽,流徙者使还故郡,没入者免为庶民。
xiān huáng dé zhèng kě bù wu hu
先皇德政,可不务乎!
qí zì yǒng jiàn yuán nián qì hu jīn suì fán zhū yāo è zhī qīn cóng zuò jí lì mín jiǎn sǐ xǐ biān zhě xī guī běn jùn
其自永建元年迄乎今岁,凡诸妖恶,支亲从坐,及吏民减死徙边者,悉归本郡;
wéi mò rù zhě bù cóng cǐ lìng
唯没入者不从此令。
liù yuè gēng zǐ zhào dà jiàng jūn sān gōng tè jìn hóu qí yǔ qīng xiào wèi jǔ xián liáng fāng zhèng néng zhí yán jí jiàn zhī shì gè yī rén
六月庚子,诏大将军、三公、特进、侯,其与卿、校尉举贤良方正、能直言极谏之士各一人。
yǐ mǎo zhèn xiàn líng qǐn wū
乙卯,震宪陵寝屋。
qiū qī yuè gēng shēn lián xiàn yǔ ròu
秋七月庚申,廉县雨肉。
bā yuè yǐ chǒu yǒu xīng bèi yú tiān shì
八月乙丑,有星孛于天市。
jīng shī dà shuǐ
京师大水。
jiǔ yuè jǐ mǎo dì zhèn
九月己卯,地震。
gēng yín de yòu zhèn
庚寅,地又震。
zhào sǐ zuì yǐ xià jí wáng mìng zhě shú gè yǒu chà
诏死罪以下及亡命者赎,各有差。
jùn guó wǔ shān bēng
郡国五山崩。
dōng shí yuè tài wèi zhào jiè miǎn
冬十月,太尉赵戒免。
sī tú yuán tāng wèi tài wèi dà sī nóng hé nèi zhāng xīn wèi sī tú
司徒袁汤为太尉,大司农河内张歆为司徒。
shí yī yuè jiǎ shēn zhào yuē zhèn shè zhèng shī zhōng zāi shěng lián réng sān guāng bù míng yīn yáng cuò xù
十一月甲申,诏曰:"朕摄政失中,灾眚连仍,三光不明,阴阳错序。
jiān mèi wù tàn chèn rú jí shǒu
监寐寤叹,疢如疾首。
jīn jīng shī sī shè sǐ zhě xiāng zhěn jùn xiàn qiān mò chǔ chù yǒu zhī shén wéi zhōu wén yǎn zì zhī yì
今京师厮舍,死者相枕,郡县阡陌,处处有之,甚违周文掩胔之义。
qí yǒu jiā shǔ ér pín wú yǐ zàng zhě gěi zhí rén sān qiān sàng zhǔ bù sān pǐ
其有家属而贫无以葬者,给直,人三千,丧主布三匹;
ruò wú qīn shǔ kě yú guān ruán de zàng zhī biǎo zhì xìng míng wèi shè cí jì
若无亲属,可于官壖地葬之,表识姓名,为设祠祭。
yòu xǐ zài zuò bù jí bìng zhì yī yào sǐ wáng hòu mái cáng
又徙在作部,疾病致医药,死亡厚埋藏。
mín yǒu bù néng zì zhèn jí liú yí zhě bǐng gǔ rú kē
民有不能自振及流移者,禀谷如科。
zhōu jùn jiǎn chá wu chóng ēn shī yǐ kāng wǒ mín
州郡检察,务崇恩施,以康我民。
hé píng yuán nián chūn zhèng yuè jiǎ zǐ dà shè tiān xià gǎi yuán hé píng
和平元年春正月甲子,大赦天下,改元和平。
yǐ chǒu zhào yuē nǎng zhě zāo jiā bù zào xiān dì zǎo shì
乙丑,诏曰:"曩者遭家不造,先帝早世。
yǒng wéi dà zōng zhī zhòng shēn sī sì xù zhī fú xún móu tái fǔ jī zhī zhào zhàn
永惟大宗之重,深思嗣续之福,询谋台辅,稽之兆占。
jì jiàn míng zhé kè dìng tǒng yè tiān rén xié hé wàn guó xián níng
既建明哲,克定统业,天人协和,万国咸宁。
yuán fú yǐ jiā jiāng jí wěi fù ér sì fāng dào qiè pō yǒu wèi jìng gù jiǎ yán lín zhèng yǐ xū ān mì
元服已加,将即委付,而四方盗窃,颇有未静,故假延临政,以须安谧。
xìng lài gǔ gōng yù wǔ zhī zhù cán chǒu xiāo dàng mín hé nián rěn pǔ tiān shuài tǔ xiá ěr qià tóng
幸赖股肱御侮之助,残丑消荡,民和年稔,普天率土,遐迩洽同。
yuǎn lǎn fù zǐ míng bì zhī yì jìn mù xiān gū guī shòu zhī fǎ jí jīn lìng chén huáng dì chēng zhì
远览'复子明辟'之义,近慕先姑归授之法,及今令辰,皇帝称制。
qún gōng qīng shì qián gōng ěr wèi lù lì yī yì miǎn tóng duàn jīn
群公卿士,虔恭尔位,勠力一意,勉同断金。
zhǎn yě dà chéng zé suǒ wàng yǐ
'展也大成',则所望矣。
èr yuè fú fēng yāo zéi péi yōu zì chēng huáng dì fú zhū
二月,扶风妖贼裴优自称皇帝,伏诛。
jiǎ yín huáng tài hòu liáng shì bēng
甲寅,皇太后梁氏崩。
sān yuè chē jià xǐ xìng běi gōng
三月,车驾徙幸北宫。
jiǎ wǔ zàng shùn liè huáng hòu
甲午,葬顺烈皇后。
xià wǔ yuè gēng chén zūn bó yuán yǎn guì rén yuē xiào chóng huáng hòu
夏五月庚辰,尊博园匽贵人曰孝崇皇后。
qiū qī yuè zǐ tóng shān bēng
秋七月,梓潼山崩。
dōng shí yī yuè xīn sì jiǎn tiān xià sǐ zuì yī děng xǐ biān shù
冬十一月辛巳,减天下死罪一等,徙边戍。
yuán jiā yuán nián chūn zhèng yuè jīng shī jí yì shǐ guāng lù dài fu jiāng yī yào àn xíng
元嘉元年春正月,京师疾疫,使光禄大夫将医药案行。
guǐ yǒu dà shè tiān xià gǎi yuán yuán jiā
癸酉,大赦天下,改元元嘉。
èr yuè jiǔ jiāng lú jiāng dà yì
二月,九江、庐江大疫。
jiǎ wǔ hé jiān wáng jiàn hōng
甲午,河间王建薨。
xià sì yuè jǐ chǒu ān píng wáng de hōng
夏四月己丑,安平王得薨。
jīng shī hàn
京师旱。
rèn chéng liáng guó jī mín xiāng shí
任城、梁国饥,民相食。
sī tú zhāng xīn ba guāng lù xūn wú xióng wèi sī tú
司徒张歆罢,光禄勋吴雄为司徒。
qiū qī yuè wǔ líng mán pàn
秋七月,武陵蛮叛。
dōng shí yuè sī kōng hú guǎng ba
冬十月,司空胡广罢。
shí yī yuè xīn sì jīng shī dì zhèn
十一月辛巳,京师地震。
rùn yuè gēng wǔ rèn chéng wáng chóng hōng
闰月庚午,任城王崇薨。
tài cháng huáng qióng wèi sī kōng
太常黄琼为司空。
èr nián chūn zhēng yuè xī yù zhǎng shǐ wáng jìng wèi yú tián guó suǒ shā
二年春正月,西域长史王敬为于窴国所杀。
bǐng chén jīng shī dì zhèn
丙辰,京师地震。
xià sì yuè jiǎ yín xiào chóng huáng hòu yǎn shì bēng
夏四月甲寅,孝崇皇后匽氏崩。
gēng wǔ cháng shān wáng bào hōng
庚午,常山王豹薨。
wǔ yuè xīn mǎo zàng xiào chóng huáng hòu yú bó líng
五月辛卯,葬孝崇皇后于博陵。
qiū qī yuè gēng chén rì yǒu shí zhī
秋七月庚辰,日有食之。
bā yuè jì yīn yán huáng lóng jiàn jù yáng jīn chéng yán huáng lóng jiàn yǔn jiē
八月,济阴言黄龙见句阳,金城言黄龙见允街。
dōng shí yuè yǐ hài jīng shī dì zhèn
冬十月乙亥,京师地震。
shí yī yuè sī kōng huáng qióng miǎn
十一月,司空黄琼免。
shí èr yuè tè jìn zhào jiè wèi sī kōng
十二月,特进赵戒为司空。
yòu běi píng tài shǒu hé mín zuò zāng xià yù sǐ
右北平太守和旻坐臧,下狱死。
yǒng xīng yuán nián chūn èr yuè zhāng yè yán bái lù jiàn
永兴元年春二月,张掖言白鹿见。
sān yuè dīng hài xìng hóng chí
三月丁亥,幸鸿池。
xià wǔ yuè bǐng shēn dà shè tiān xià gǎi yuán yǒng xīng
夏五月丙申,大赦天下,改元永兴。
dīng yǒu jǐ nán wáng guǎng hōng wú zi guó chú
丁酉,济南王广薨,无子,国除。
qiū qī yuè jùn guó sān shí èr huáng
秋七月,郡国三十二蝗。
hé shuǐ yì
河水溢。
bǎi xìng jī qióng liú rǒng dào lù zhì yǒu shù shí wàn hù jì zhōu yóu shén
百姓饥穷,流冗道路,至有数十万户,冀州尤甚。
zhào zài suǒ zhèn gěi fá jué ān wèi jū yè
诏在所赈给乏绝,安慰居业。
dōng shí yuè tài wèi yuán tāng miǎn tài cháng hú guǎng wéi tài wèi
冬十月,太尉袁汤免,太常胡广为太尉。
sī tú wú xióng ba sī kōng zhào jiè miǎn
司徒吴雄罢,司空赵戒免;
yǐ tài pū huáng qióng wèi sī tú guāng lù xūn fáng zhí wèi sī kōng
以太仆黄琼为司徒,光禄勋房植为司空。
shí yī yuè dīng chǒu zhào jiǎn tiān xià sǐ zuì yī děng xǐ biān shù
十一月丁丑,诏减天下死罪一等,徙边戍。
shì suì wǔ líng tài shǒu yìng fèng zhāo yòu pàn mán jiàng zhī
是岁,武陵太守应奉招诱叛蛮,降之。
èr nián chūn zhēng yuè jiǎ wǔ dà shè tiān xià
二年春正月甲午,大赦天下。
èr yuè xīn chǒu chū tīng cì shǐ èr qiān dàn xíng sān nián sàng fú
二月辛丑,初听刺史、二千石行三年丧服。
guǐ mǎo jīng shī dì zhèn zhào gōng qīng xiào wèi jǔ xián liáng fāng zhèng néng zhí yán jí jiàn zhě gè yī rén
癸卯,京师地震,诏公、卿、校尉举贤良方正、能直言极谏者各一人。
zhào yuē bǐ zhě xīng chén miù yuè kūn líng zhèn dòng zāi yì zhī jiàng bì bù kōng fā
诏曰:"比者星辰谬越,坤灵震动,灾异之降,必不空发。
chì jǐ xiū zhèng shù wàng yǒu bǔ
敕己修政,庶望有补。
qí yú fú zhì dù yǒu yú chǐ cháng shì zhě jiē yi sǔn shěng
其舆服制度有逾侈长饰者,皆宜损省。
jùn xiàn wu cún jiǎn yuē shēn míng jiù lìng rú yǒng píng gù shì
郡县务存俭约,申明旧令,如永平故事。
liù yuè péng chéng sì shuǐ zēng zhǎng nì liú
六月,彭城泗水增长逆流。
zhào sī lì xiào wèi bù cì shǐ yuē huáng zāi wéi hài shuǐ biàn réng zhì wǔ gǔ bù dēng rén wú sù chǔ
诏司隶校尉、部刺史曰:"蝗灾为害,水变仍至,五谷不登,人无宿储。
qí lìng suǒ shāng jùn guó zhǒng wú jīng yǐ zhù rén shí
其令所伤郡国种芜菁以助人食。
jīng shī huáng
京师蝗。
dōng hǎi qú shān bēng
东海朐山崩。
jiǔ yuè dīng mǎo shuò rì yǒu shí zhī
九月丁卯朔,日有食之。
zhào yuē cháo zhèng shī zhōng yún hàn zuò hàn chuān líng yǒng shuǐ huáng zhōng niè màn cán wǒ bǎi gǔ tài yáng kuī guāng jī jǐn jiàn zhēn
诏曰:"朝政失中,云汉作旱,川灵涌水,蝗螽孽蔓,残我百谷,太阳亏光,饥馑荐臻。
qí bù bèi hài jùn xiàn dāng wèi jī něi zhě chǔ
其不被害郡县,当为饥馁者储。
tiān xià yī jiā qù bù mí làn zé wèi guó bǎo
天下一家,趣不糜烂,则为国宝。
qí jìn jùn guó bù dé mài jiǔ cí sì cái zú
其禁郡、国不得卖酒,祠祀裁足。
tài wèi hú guǎng miǎn sī tú huáng qióng wèi tài wèi
太尉胡广免,司徒黄琼为太尉。
rùn yuè guāng lù xūn yǐn sòng wèi sī tú
闰月,光禄勋尹颂为司徒。
jiǎn tiān xià sǐ zuì yī děng xǐ biān shù
减天下死罪一等,徙边戍。
shǔ jùn li bó zhà chēng zōng shì dāng lì wèi tài chū huáng dì fú zhū
蜀郡李伯诈称宗室,当立为"太初皇帝",伏诛。
dōng shí yī yuè jiǎ chén xiào liè shàng lín yuàn suì zhì hán gǔ guān cì suǒ guò dào bàng nián jiǔ shí yǐ shàng qián gè yǒu chà
冬十一月甲辰,校猎上林苑,遂至函谷关,赐所过道傍年九十以上钱,各有差。
tài shān láng yá zéi gōng sūn jǔ děng fǎn pàn shā zhǎng lì
太山、琅邪贼公孙举等反叛,杀长吏。
yǒng shòu yuán nián chūn zhèng yuè wù shēn dà shè tiān xià gǎi yuán yǒng shòu
永寿元年春正月戊申,大赦天下,改元永寿。
èr yuè sī lì jì zhōu jī rén xiāng shí
二月,司隶、冀州饥,人相食。
chì zhōu jùn zhèn gěi pín ruò
敕州郡赈给贫弱。
ruò wáng hóu lì mín yǒu jī gǔ zhě yī qiè tè shí fēn zhī sān yǐ zhù bǐng dài
若王侯吏民有积谷者,一切貣十分之三,以助禀贷;
qí bǎi xìng lì mín zhě yǐ jiàn qián gù zhí
其百姓吏民者,以见钱雇直。
wáng hóu xū xīn zū nǎi cháng
王侯须新租乃偿。
xià sì yuè bái wū jiàn qí guó
夏四月,白乌见齐国。
liù yuè luò shuǐ yì huài hóng dé yuàn
六月,洛水溢,坏鸿德苑。
nán yáng dà shuǐ
南阳大水。
sī kōng fáng zhí miǎn tài cháng hán yǎn wèi sī kōng
司空房植免,太常韩𬙂为司空。
zhào tài shān láng yá yù zéi zhě wù shōu zū fù fù gèng suàn sān nián
诏太山、琅琊遇贼者,勿收租、赋,复更、算三年。
yòu zhào bèi shuǐ sǐ liú shī shī hái zhě lìng jùn xiàn gōu qiú shōu zàng
又诏被水死流失尸骸者,令郡县钩求收葬;
jí suǒ táng tū yā nì wù gù qī suì yǐ shàng cì qián rén èr qiān
及所唐突压溺物故,七岁以上赐钱,人二千。
huài bài lú shè wáng shī gǔ shí yóu pín zhě bǐng rén èr hú
坏败庐舍,亡失谷食,尤贫者禀,人二斛。
ba jùn yì zhōu jùn shān bēng
巴郡、益州郡山崩。
qiū qī yuè chū zhì tài shān láng yá dū wèi guān
秋七月,初置太山、琅邪都尉官。
nán xiōng nú zuǒ yù jiān tái qí qiě qú bó dé děng pàn kòu měi jì ān dìng shǔ guó dū wèi zhāng huàn tǎo chú zhī
南匈奴左薁鞬台耆、且渠伯德等叛,寇美稷,安定属国都尉张奂讨除之。
èr nián chūn zhēng yuè chū tīng zhōng guān de xíng sān nián fú
二年春正月,初听中官得行三年服。
èr yuè jiǎ shēn dōng hǎi wáng zhēn hōng
二月甲申,东海王臻薨。
sān yuè shǔ jùn shǔ guó yí pàn
三月,蜀郡属国夷叛。
qiū qī yuè xiān bēi kòu yún zhōng
秋七月,鲜卑寇云中。
tài shān zéi gōng sūn jǔ děng kòu qīng yǎn xú èr zhōu qiǎn zhōng láng jiàng duàn jiǒng tǎo pò zhǎn zhī
太山贼公孙举等寇青、兖、徐二州,遣中郎将段颎讨,破斩之。
dōng shí yī yuè zhì tài guān yòu jiān chéng guān
冬十一月,置太官右监丞官。
shí èr yuè jīng shī dì zhèn
十二月,京师地震。
sān nián chūn zhēng yuè jǐ wèi dà shè tiān xià
三年春正月己未,大赦天下。
xià sì yuè jiǔ zhēn mán yí pàn tài shǒu mào shì tǎo zhī zhàn mò
夏四月,九真蛮夷叛,太守皃式讨之,战殁;
qiǎn jiǔ zhēn dū wèi wèi lǎng jī pò zhī
遣九真都尉魏朗击破之。
fù tún jù rì nán
恢复屯兵据守日南。
rùn yuè gēng chén huì rì yǒu shí zhī
闰月庚辰晦,日有食之。
liù yuè chū yǐ xiǎo huáng mén wèi shǒu gōng lìng zhì rǒng cóng yòu pú yè guān
六月,初以小黄门为守宫令,置冗从右仆射官。
jīng shī huáng
京师蝗。
qiū qī yuè hé dōng dì liè
秋七月,河东地裂。
dōng shí yī yuè sī tú yǐn sòng hōng
冬十一月,司徒尹颂薨。
cháng shā mán pàn kòu yì yáng
长沙蛮叛,寇益阳。
sī kōng hán yǎn wèi sī tú tài cháng běi hǎi sūn lǎng wèi sī kōng
司空韩𬙂为司徒,太常北海孙朗为司空。
yán xī yuán nián chūn sān yuè jǐ yǒu chū zhì hóng dé yuàn lìng
延熹元年春三月己酉,初置鸿德苑令。
xià wǔ yuè jǐ yǒu dà huì gōng qīng yǐ xià shǎng cì gè yǒu chà
夏五月己酉,大会公卿以下,赏赐各有差。
jiǎ xū huì rì yǒu shí zhī
甲戌日晦日,发生了日食。
jīng shī huáng
京师蝗。
liù yuè wù yín dà shè tiān xià gǎi yuán yán xī
六月戊寅,大赦天下,改元延熹。
bǐng xū fēn zhōng shān zhì bó líng jùn yǐ fèng xiào chóng huáng yuán líng
丙戌,分中山置博陵郡,以奉孝崇皇园陵。
dà yú
大雩。
qiū qī yuè jǐ sì yún yáng dì liè
秋七月二十五日,云阳地裂。
jiǎ zǐ tài wèi huáng qióng miǎn tài cháng hú guǎng wéi tài wèi
甲子,太尉黄琼免,太常胡广为太尉。
dōng shí yuè xiào liè guǎng chéng suì xìng shàng lín yuàn
冬十月,校猎广成,遂幸上林苑。
shí èr yuè xiān bēi kòu biān shǐ xiōng nú zhōng láng jiàng zhāng huàn lǜ nán chán yú jī pò zhī
十二月,鲜卑寇边,使匈奴中郎将张奂率南单于击破之。
èr nián chūn èr yuè xiān bēi kòu yàn mén
二年春二月,鲜卑寇雁门。
jǐ hài fù líng wáng biàn hōng
己亥,阜陵王便薨。
shǔ jùn yí kòu cán líng shā xiàn lìng
蜀郡夷寇蚕陵,杀县令。
sān yuè fù duàn cì shǐ èr qiān dàn xíng sān nián sàng
三月,复断刺史、二千石行三年丧。
xià jīng shī yǔ shuǐ
夏,京师雨水。
liù yuè xiān bēi kòu liáo dōng
六月,鲜卑寇辽东。
qiū qī yuè chū zào xiǎn yáng yuàn zhì chéng
秋七月,初造显阳苑,置丞。
bǐng wǔ huáng hòu liáng shì bēng
丙午,皇后梁氏崩。
yǐ chǒu zàng yì xiàn huáng hòu yú yì líng
乙丑,葬懿献皇后于懿陵。
dà jiàng jūn liáng jì móu wéi luàn
大将军梁冀谋为乱。
bā yuè dīng chǒu dì yù qián diàn zhào sī lì xiào wèi zhāng biāo jiàng bīng wéi jì dì shōu dà jiàng jūn yìn shòu jì yǔ qī jiē zì shā
八月丁丑,帝御前殿,诏司隶校尉张彪将兵围冀第,收大将军印绶,冀与妻皆自杀。
wèi wèi liáng shū hé nán yǐn liáng yìn tún qí xiào wèi liáng ràng yuè qí xiào wèi liáng zhōng zhǎng dà xiào wèi liáng jǐ děng jí zhōng wài zōng qīn shù shí rén jiē fú zhū
卫尉梁淑、河南尹梁胤、屯骑校尉梁让、越骑校尉梁忠、长大校尉梁戟等,及中外宗亲数十人,皆伏诛。
tài wèi hú guǎng zuò miǎn
太尉胡广坐免。
sī tú hán yǎn sī kōng sūn lǎng xià yù
司徒韩𬙂、司空孙朗下狱。
rén wǔ lì huáng hòu shān shì zhuī fèi yì líng wèi guì rén zhǒng
壬午,立皇后邓氏,追废懿陵为贵人冢。
zhào yuē liáng jì jiān bào zhuó luàn wáng shì
诏曰:"梁冀奸暴,浊乱王室。
xiào zhì huáng dì cōng mǐn zǎo mào jì xīn huái jì wèi sī xíng shā dú
孝质皇帝聪敏早茂,冀心怀忌畏,私行杀毒。
yǒng lè tài hòu qīn zūn mò èr jì yòu è jué jìn hái jīng shī shǐ zhèn lí mǔ zǐ zhī ài gé gù fù zhī ēn
永乐太后亲尊莫二,冀又遏绝,禁还京师,使朕离母子之爱,隔顾复之恩。
huò hài shēn dà zuì xìn rì zī
祸害深大,罪衅日滋。
lài zōng miào zhī líng jí zhōng cháng shì dān chāo xú huáng jù yuàn zuǒ guàn táng héng shàng shū lìng yǐn xūn děng jī fèn jiàn cè nèi wài xié tóng lòu kè zhī jiān jié nì xiāo yí
赖宗庙之灵,及中常侍单超、徐璜、具瑗、左悺、唐衡、尚书令尹勋等激愤建策,内外协同,漏刻之间,桀逆枭夷。
sī chéng shè jì zhī yòu chén xià zhī lì yi bān qìng shǎng yǐ chou zhōng xūn
斯诚社稷之佑,臣下之力,宜班庆赏,以酬忠勋。
qí fēng chāo děng wǔ rén wéi xiàn hòu xūn děng qī rén wèi tíng hòu
其封超等五人为县侯,勋等七人为亭侯。
yú shì jiù gù ēn sī duō shòu fēng jué
"于是旧故恩私,多受封爵。
dà sī nóng huáng qióng wèi tài wèi guāng lù dài fu zhōng shān zhù tián wèi sī tú dà hóng lú liáng guó shèng yǔn wèi sī kōng
大司农黄琼为太尉,光禄大夫中山祝恬为司徒,大鸿胪梁国盛允为司空。
chū zhì mì shū jiān guān
初置秘书监官。
dōng shí yuè rén shēn xíng xìng cháng ān
冬十月壬申,行幸长安。
yǐ yǒu xìng wèi zhōng gōng
乙酉,幸未中宫。
jiǎ wǔ cí gāo miào
甲午,祠高庙。
shí yī yuè gēng zǐ suì yǒu shì shí yī líng
十一月庚子,遂有事十一陵。
rén yín zhōng cháng shì dān chāo wèi chē qí jiāng jūn
壬寅,中常侍单超为车骑将军。
shí èr yuè jǐ sì zhì zì cháng ān cì cháng ān mín sù rén shí hú yuán líng rén wǔ hú xíng suǒ guò xiàn sān hú
十二月己巳,至自长安,赐长安民粟人十斛,园陵人五斛,行所过县三斛。
shāo dāng děng bā zhǒng qiāng pàn kòu lǒng yòu hù qiāng xiào wèi duàn jiǒng zhuī jī yú luó tíng pò zhī
烧当等八种羌叛,寇陇右,护羌校尉段颎追击于罗亭,破之。
tiān zhú guó lái xiàn
天竺国来献。
sān nián chūn zhēng yuè bǐng shēn dà shè tiān xià
三年春正月丙申,大赦天下。
bǐng wǔ chē qí jiāng jūn dān chāo hōng
丙午,车骑将军单超薨。
rùn yuè shāo hé qiāng pàn kòu zhāng yè hù qiāng xiào wèi duàn jiǒng zhuī jī yú jī shí dà pò zhī
闰月,烧何羌叛,寇张掖,护羌校尉段颎追击于积石,大破之。
bái mǎ lìng li yún zuò zhí jiàn xià yù sǐ
白马令李云坐直谏,下狱死。
xià sì yuè shàng jùn yán gān lù jiàng
夏四月,上郡言甘露降。
wǔ yuè jiǎ xū hàn zhōng shān bēng
五月甲戌,汉中山崩。
liù yuè xīn chǒu sī tú zhù tián hōng
六月辛丑,司徒祝恬薨。
qiū qī yuè sī kōng shèng yǔn wèi sī tú tài cháng yú fàng wèi sī kōng
秋七月,司空盛允为司徒,太常虞放为司空。
cháng shā mán kòu jùn jiè
长沙蛮寇郡界。
jiǔ yuè tài shān láng yá zéi láo bǐng děng fù pàn kòu lüě bǎi xìng
九月,太山、琅邪贼劳丙等复叛,寇掠百姓。
qiǎn yù shǐ zhōng chéng zhào mǒu chí jié dū zhōu jùn tǎo zhī
遣御史中丞赵某持节督州郡讨之。
dīng hài zhào wú shì zhī guān quán jué fèng fēng nián rú gù
丁亥,诏无事之官权绝奉,丰年如故。
dōng shí yī yuè rì nán mán zéi lǜ zhòng yì jùn jiàng
冬十一月,日南蛮贼率众诣郡降。
lè jiě qiāng wéi yǔn jiē duàn jiǒng jī pò zhī
勒姐羌围允街,段颎击破之。
tài shān zéi shū sūn wú jì gōng shā dū wèi hóu zhāng
太山贼叔孙无忌攻杀都尉侯章。
shí èr yuè qiǎn zhōng láng jiàng zōng zī tǎo pò zhī
十二月,遣中郎将宗资讨破之。
wǔ líng mán kòu jiāng líng chē qí jiāng jūn féng gǔn tǎo jiē jiàng sàn
武陵蛮寇江陵,车骑将军冯绲讨,皆降散。
jīng zhōu cì shǐ dù shàng tǎo cháng shā mán píng zhī
荆州刺史度尚讨长沙蛮,平之。
sì nián chūn zhēng yuè xīn yǒu nán gōng jiā dé diàn huǒ
四年春正月辛酉,南宫嘉德殿火。
wù zǐ bǐng shǔ huǒ
戊子,丙署火。
dà yì
大疫。
èr yuè rén chén wǔ kù huǒ
二月壬辰,武库火。
sī tú shèng yǔn miǎn dà sī nóng zhǒng gǎo wèi sī tú
司徒盛允免,大司农种暠为司徒。
sān yuè shěng rǒng cóng yòu pú yè guān
三月,省冗从右仆射官。
tài wèi huáng qióng miǎn
太尉黄琼免。
xià sì yuè tài cháng liú ju wèi tài wèi
夏四月,太常刘矩为太尉。
jiǎ yín fēng hé jiān wáng kāi zi bó wèi rèn chéng wáng
甲寅,封河间王开子博为任城王。
wǔ yuè xīn yǒu yǒu xīng bèi yú xīn
五月辛酉,有星孛于心。
dīng mǎo yuán líng cháng shòu mén huǒ
丁卯,原陵长寿门火。
jǐ mǎo jīng shī yǔ báo
己卯,京师雨雹。
liù yuè jīng zhào fú fēng jí liáng zhōu dì zhèn
六月,京兆、扶风及凉州地震。
gēng zǐ dài shān jí bó yóu lái shān bìng tuí liè
庚子,岱山及博尤来山并穨裂。
jǐ yǒu dà shè tiān xià
己酉,大赦天下。
sī kōng yú fàng miǎn qián tài wèi huáng qióng wèi sī kōng
司空虞放免,前太尉黄琼为司空。
qián wéi shǔ guó yí kòu chāo bǎi xìng yì zhōu cì shǐ shān yù jī pò zhī
犍为属国夷寇钞百姓,益州刺史山昱击破之。
líng wú qiāng yǔ xiān lián zhū zhǒng bìng pàn kòu sān fǔ
零吾羌与先零诸种并叛,寇三辅。
qiū qī yuè jīng shī yú
秋七月,京师雩。
jiǎn gōng qīng yǐ xià fèng tè wáng hóu bàn zū
减公卿以下奉,貣王侯半租。
zhàn mài guān nèi hóu hǔ bēn yǔ lín tí qí yíng shì wǔ dài fū qián gè yǒu chà
占卖关内侯、虎贲、羽林、缇骑营士、五大夫钱各有差。
jiǔ yuè sī kōng huáng qióng miǎn dà hóng lú liú chǒng wèi sī kōng
九月,司空黄琼免,大鸿胪刘宠为司空。
dōng shí yuè tiān zhú guó lái xiàn
冬十月,天竺国来献。
nán yáng huáng wǔ yǔ xiāng chéng huì de kūn yáng lè jì yāo yán xiāng shǔ jiē fú zhū
南阳黄武与襄城惠得、昆阳乐季𫍚言相署,皆伏诛。
xiān lián chén dī qiāng yǔ zhū zhǒng qiāng kòu bìng liáng èr zhōu shí yī yuè zhōng láng jiàng huáng fǔ guī jī pò zhī
先零沈氐羌与诸种羌寇并、凉二州,十一月,中郎将皇甫规击破之。
shí èr yuè fu yú wáng qiǎn shǐ lái xiàn
十二月,夫馀王遣使来献。
wǔ nián chūn zhēng yuè shěng tài guān yòu jiān chéng
五年春正月,省太官右监丞。
rén wǔ nán gōng bǐng shǔ huǒ
壬午,南宫丙署火。
sān yuè chén dī qiāng kòu zhāng yè jiǔ quán
三月,沈氐羌寇张掖、酒泉。
rén wǔ jì běi wáng cì hōng
壬午,济北王次薨。
xià sì yuè cháng shā zéi qǐ kòu guì yáng cāng wú
夏四月,长沙贼起,寇桂阳、苍梧。
jīng mǎ yì xiàng tū rù gōng diàn
惊马逸象突入宫殿。
yǐ chǒu gōng líng dōng què huǒ
乙丑,恭陵东阙火。
wù chén hǔ bēn yè mén huǒ
戊辰,虎贲掖门火。
jǐ sì
己巳。
tài xué xī mén zì huài
太学西门自坏。
wǔ yuè kāng líng yuán qǐn huǒ
五月,康陵园寝火。
cháng shā líng líng zéi qǐ gōng guì yáng cāng wú nán hǎi jiāo zhǐ qiǎn yù shǐ zhōng chéng shèng xiū dū zhōu jùn tǎo zhī bù kè
长沙、零陵贼起,攻桂阳、苍梧、南海、交阯,遣御史中丞盛修督州郡讨之,不克。
yǐ hài jīng shī dì zhèn
乙亥,京师地震。
zhào gōng qīng gè shàng fēng shì
诏公、卿各上封事。
jiǎ shēn zhōng cáng fǔ chéng lù shǔ huǒ
甲申,中藏府承禄署火。
qiū qī yuè jǐ wèi nán gōng chéng shàn tà huǒ
秋七月己未,南宫承善闼火。
niǎo wú qiāng kòu hàn yáng lǒng xī jīn chéng zhū jùn bīng tǎo pò zhī
鸟吾羌寇汉阳、陇西、金城,诸郡兵讨破之。
bā yuè gēng zǐ zhào jiǎn hǔ bēn yǔ lín zhù sì bù rèn shì zhě bàn fèng wù yǔ dōng yī
八月庚子,诏减虎贲、羽林住寺不任事者半奉,勿与冬衣;
qí gōng qīng yǐ xià gěi dōng yī zhī bàn
其公卿以下给冬衣之半。
ài xiàn zéi fén shāo cháng shā jùn xiàn kòu yì yáng shā lìng
艾县贼焚烧长沙郡县,寇益阳,杀令。
yòu líng líng mán yì pàn kòu cháng shā
又零陵蛮亦叛,寇长沙。
jǐ mǎo ba láng yá dū wèi guān
己卯,罢琅邪都尉官。
dōng shí yuè wǔ líng mán pàn kòu jiāng líng nán jùn tài shǒu li sù zuò bēn běi qì shì
冬十月,武陵蛮叛,寇江陵,南郡太守李肃坐奔北弃市;
xīn chǒu yǐ tài cháng féng gǔn wèi chē qí jiāng jūn tǎo zhī
辛丑,以太常冯绲为车骑将军,讨之。
jiǎ gōng qīng yǐ xià fèng
假公卿以下奉。
yòu huàn wáng hóu zū yǐ zhù jūn liáng chū zhuó lóng zhōng cáng qián hái zhī
又换王侯租以助军粮,出濯龙中藏钱还之。
shí yī yuè féng gǔn dà pò pàn mán yú wǔ líng
十一月,冯绲大破叛蛮于武陵。
jīng zhào hǔ yá dū wèi zōng qiān zuò zāng xià yù sǐ
京兆虎牙都尉宗谦坐臧,下狱死。
diān nà qiāng kòu wǔ wēi zhāng yè jiǔ quán
滇那羌寇武威、张掖、酒泉。
tài wèi liú ju miǎn tài cháng yáng bǐng wèi tài wèi
太尉刘矩免,太常杨秉为太尉。
liù nián chūn èr yuè wù wǔ sī tú zhǒng gǎo hōng
六年春二月戊午,司徒种暠薨。
sān yuè wù xū dà shè tiān xià
三月戊戌,大赦天下。
wèi wèi yǐng chuān xǔ xǔ wèi sī tú
卫尉颍川许栩为司徒。
xià sì yuè xīn hài kāng líng dōng shǔ huǒ
夏四月辛亥,康陵东署火。
wǔ yuè xiān bēi kòu liáo dōng shǔ guó
五月,鲜卑寇辽东属国。
qiū qī yuè jiǎ shēn píng líng yuán qǐn huǒ
秋七月甲申,平陵园寝火。
guì yáng dào zéi li yán děng kòu jùn jiè
桂阳盗贼李研等寇郡界。
wǔ líng mán fù pàn tài shǒu chén fèng yǔ zhàn dà pò jiàng zhī
武陵蛮复叛,太守陈奉与战,大破降之。
lǒng xī tài shǒu sūn qiāng tǎo diān nà qiāng pò zhī
陇西太守孙羌讨滇那羌,破之。
bā yuè chē qí jiāng jūn féng gǔn miǎn
八月,车骑将军冯绲免。
dōng shí yuè bǐng chén xiào liè guǎng chéng suì xìng hán gǔ guān shàng lín yuàn
冬十月丙辰,校猎广成,遂幸函谷关、上林苑。
shí yī yuè sī kōng liú chǒng miǎn
十一月,司空刘宠免。
nán hǎi zéi kòu jùn jiè
南海贼寇郡界。
shí èr yuè wèi wèi zhōu jǐng wèi sī kōng
十二月,卫尉周景为司空。
qī nián chūn zhēng yuè gēng yín pèi wáng róng hōng
七年春正月庚寅,沛王荣薨。
sān yuè guǐ hài yǔn shí yú hù
三月癸亥,陨石于鄠。
xià sì yuè bǐng yín liáng wáng chéng hōng
夏四月丙寅,梁王成薨。
wǔ yuè jǐ chǒu jīng shī yǔ báo
五月己丑,京师雨雹。
qiū qī yuè xīn mǎo zhào wáng qián hōng
秋七月辛卯,赵王干薨。
yě wáng shān shàng yǒu sǐ lóng
野王山上有死龙。
jīng zhōu cì shǐ dù shàng jī líng líng guì yáng dào zéi jí mán yí dà pò píng zhī
荆州刺史度尚击零陵、桂阳盗贼及蛮夷,大破平之。
dōng shí yuè rén yín nán xún shòu
冬十月壬寅,南巡狩。
gēng shēn xìng zhāng líng cí jiù zhái suì yǒu shì yú yuán miào cì shǒu lìng yǐ xià gè yǒu chà
庚申,幸章陵,祠旧宅,遂有事于园庙,赐守令以下各有差。
wù chén xìng yún mèng lín hàn shuǐ
戊辰,幸云梦,临汉水;
hái xìng xīn yě cí hú yáng xīn yě gōng zhǔ lǔ āi wáng shòu zhāng jìng hóu miào
还,幸新野,祠湖阳、新野公主、鲁哀王、寿张敬侯庙。
hù qiāng xiào wèi duàn jiǒng jī dāng jiān qiāng pò zhī
护羌校尉段颎击当煎羌,破之。
shí èr yuè xīn chǒu chē jià hái gōng
十二月辛丑,车驾还宫。
bā nián chūn zhēng yuè qiǎn zhōng cháng shì zuǒ guàn zhī kǔ xiàn cí lǎo zi
八年春正月,遣中常侍左悺之苦县,祠老子。
bó hǎi wáng kuī móu fǎn jiàng wèi yǐng táo wáng
勃海王悝谋反,降为瘿陶王。
bǐng shēn huì rì yǒu shí zhī
丙申晦,日有食之。
zhào gōng qīng xiào wèi jǔ xián liáng fāng zhèng
诏公、卿、校尉举贤良方正。
èr yuè jǐ yǒu nán gōng jiā dé shǔ huáng lóng jiàn
二月己酉,南宫嘉德署黄龙见。
qiān qiū wàn suì diàn huǒ
千秋万岁殿火。
tài pú zuǒ chēng yǒu zuì zì shā
太仆左称有罪自杀。
guǐ hài huáng hòu shān shì fèi
癸亥,皇后邓氏废。
hé nán yǐn shān wàn shì hǔ bēn zhōng láng jiàng shān huì xià yù sǐ
河南尹邓万世、虎贲中郎将邓会下狱死。
hù qiāng xiào wèi duàn jiǒng jī hǎn jie qiāng pò zhī
护羌校尉段颎击罕姐羌,破之。
sān yuè xīn sì dà shè tiān xià
三月辛巳,大赦天下。
xià sì yuè jiǎ yín ān líng yuán qǐn huǒ
夏四月甲寅,安陵园寝火。
dīng sì huài jùn guó zhū fáng sì
丁巳,坏郡国诸房祀。
jì yīn dōng jùn jì běi hé shuǐ qīng
济阴、东郡、济北河水清。
wǔ yuè rén shēn ba tài shān dū wèi guān
五月壬申,罢太山都尉官。
bǐng xū tài wèi yáng bǐng hōng
丙戌,太尉杨秉薨。
liù yuè bǐng chén gōu shì dì liè
六月丙辰,缑氏地裂。
guì yáng hú lán zhū gài děng fù fǎn gōng méi jùn xiàn zhuǎn kòu líng líng líng líng tài shǒu chén qiú jù zhī
桂阳胡兰、朱盖等复反,攻没郡县,转寇零陵,零陵太守陈球拒之;
qiǎn zhōng láng jiàng dù shàng cháng shā tài shǒu kàng xú děng jī lán gài dà pò zhǎn zhī
遣中郎将度尚、长沙太守抗徐等击兰、盖,大破斩之。
cāng wú tài shǒu zhāng xù wèi zéi suǒ zhí yòu guì yáng tài shǒu rèn yìn bèi dí wèi nuò jiē qì shì
苍梧太守张叙为贼所执,又桂阳太守任胤背敌畏懦,皆弃市。
rùn yuè jiǎ wǔ nán gōng cháng qiū hé huan diàn hòu gōu dùn yè tíng shuò píng shǔ huǒ
闰月甲午,南宫长秋和欢殿后钩楯、掖庭、朔平署火。
liù yuè duàn jiǒng jī dāng jiān qiāng yú huáng zhōng dà pò zhī
六月,段颎击当煎羌于湟中,大破之。
qiū qī yuè tài zhōng dài fū chén fán wèi tài wèi
秋七月,太中大夫陈蕃为太尉。
bā yuè wù chén chū lìng jùn guó yǒu tián zhě mǔ liǎn shuì qián
八月戊辰,初令郡国有田者亩敛税钱。
jiǔ yuè dīng wèi jīng shī dì zhèn
九月丁未,京师地震。
dōng shí yuè sī kōng zhōu jǐng miǎn tài cháng liú mào wèi sī kōng
冬十月,司空周景免,太常刘茂为司空。
xīn sì lì guì rén dòu shì wèi huáng hòu
辛巳,立贵人窦氏为皇后。
bó hǎi yāo zéi gài dēng děng chēng tài shàng huáng dì yǒu yù yìn guī bì tiě quàn xiāng shǔ zhì jiē fú zhū
勃海妖贼盖登等称"太上皇帝",有玉印、珪、璧、铁券,相署置,皆伏诛。
shí yī yuè rén zǐ dé yáng diàn xi gē huáng mén běi sì huǒ yán jí guǎng yì shén hǔ mén shāo shā rén
十一月壬子,德阳殿西合、黄门北寺火,延及广义、神虎门,烧杀人。
shǐ zhōng cháng shì guǎn bà zhī kǔ xiàn cí lǎo zi
使中常侍管霸之苦县,祠老子。
jiǔ nián chūn zhēng yuè xīn mǎo shuò rì yǒu shí zhī
九年春正月辛卯朔,日有食之。
zhào gōng qīng xiào wèi jùn guó jǔ zhì xiào
诏公、卿、校尉、郡国举至孝。
pèi guó dài yì de huáng jīn yìn wú wén zì suì yǔ guǎng líng rén lóng shàng děng gòng jì jǐng zuò fú shū chēng tài shàng huáng fú zhū
沛国戴异得黄金印,无文字,遂与广陵人龙尚等共祭井,作符书,称"太上皇",伏诛。
jǐ yǒu zhào yuē bǐ suì bù dēng mín duō jī qióng yòu yǒu shuǐ hàn jí yì zhī kùn
己酉,诏曰:"比岁不登,民多饥穷,又有水旱疾疫之困。
dào zéi zhēng fā nán zhōu yóu shén
盗贼征发,南州尤甚。
zāi yì rì shí qiǎn gào lèi zhì
灾异日食,谴告累至。
zhèng luàn zài yǔ réng huò jiù zhēng
政乱在予,仍获咎征。
qí lìng dà sī nóng jué jīn suì diào dù zhēng qiú jí qián nián suǒ diào wèi bì zhě wù fù shōu zhài
其令大司农绝今岁调度征求,及前年所调未毕者,勿复收责。
qí zāi hàn dào zéi zhī jùn wù shōu zū yú jùn xī bàn rù
其灾旱盗贼之郡,勿收租,馀郡悉半入。
sān yuè guǐ sì jīng shī yǒu huǒ guāng zhuǎn háng rén xiāng jīng zào
三月癸巳,京师有火光转行,人相惊噪。
sī lì yù zhōu jī sǐ zhě shén sì wǔ zhì yǒu miè hù zhě qiǎn sān fǔ yuàn zhèn bǐng zhī
司隶、豫州饥死者什四五,至有灭户者,遣三府掾赈禀之。
chén liú tài shǒu wéi yì zuò zāng zì shā
陈留太守韦毅坐臧自杀。
xià sì yuè jì yīn dōng jùn jì běi píng yuán hé shuǐ qīng
夏四月,济阴、东郡、济北、平原河水清。
sī tú xǔ xǔ miǎn
司徒许栩免。
wǔ yuè tài cháng hú guǎng wéi sī tú
五月,太常胡广为司徒。
liù yuè nán xiōng nú jí wū huán xiān bēi kòu yuán biān jiǔ jùn
六月,南匈奴及乌桓、鲜卑寇缘边九郡。
qiū qī yuè chén dī qiāng kòu wǔ wēi zhāng yè
秋七月,沈氐羌寇武威、张掖。
zhào jǔ wǔ měng sān gōng gè èr rén qīng xiào wèi gè yī rén
诏举武猛,三公各二人,卿、校尉各一人。
tài wèi chén fán miǎn
太尉陈蕃免。
gēng wǔ cí huáng lǎo yú zhuó lóng gōng
庚午,祠黄、老于濯龙宫。
qiǎn shǐ xiōng nú zhōng láng jiàng zhāng huàn jī nán xiōng nú wū huán xiān bēi
遣使匈奴中郎将张奂击南匈奴、乌桓、鲜卑。
jiǔ yuè guāng lù xūn zhōu jǐng wèi tài wèi
九月,光禄勋周景为太尉。
nán yáng tài shǒu chéng jìn tài yuán tài shǒu liú zhì bìng yǐ zèn qì shì
南阳太守成瑨、太原太守刘质,并以谮弃市。
sī kōng liú mào miǎn
司空刘茂免。
dà qín guó wáng qiǎn shǐ fèng xiàn
大秦国王遣使奉献。
dōng shí èr yuè luò chéng bàng zhú bǎi kū shāng
冬十二月,洛城傍竹柏枯伤。
guāng lù xūn rǔ nán xuān fēng wèi sī kōng
光禄勋汝南宣酆为司空。
nán xiōng nú wū huán lǜ zhòng yì zhāng huàn jiàng
南匈奴、乌桓率众诣张奂降。
sī lì xiào wèi li yīng děng èr bǎi yú rén shòu wū wèi dǎng rén bìng zuò xià yù shū míng wáng fǔ
司隶校尉李膺等二百余人受诬为党人,并坐下狱,书名王府。
yǒng kāng yuán nián chūn zhèng yuè xiān lián qiāng kòu sān fǔ zhōng láng jiàng zhāng huàn pò píng zhī
永康元年春正月,先零羌寇三辅,中郎将张奂破平之。
dāng jiān qiāng kòu wǔ wēi hù qiāng xiào wèi duàn jiǒng zhuī jī yú luán niǎo dà pò zhī
当煎羌寇武威,护羌校尉段颎追击于鸾鸟,大破之。
xī qiāng xī píng
西羌悉平。
fu yú wáng kòu xuán tú tài shǒu gōng sūn yù yǔ zhàn pò zhī
夫馀王寇玄菟,太守公孙域与战,破之。
xià sì yuè xiān lián qiāng kòu sān fǔ
夏四月,先零羌寇三辅。
wǔ yuè bǐng shēn jīng shī jí shàng dǎng dì liè
五月丙申,京师及上党地裂。
lú jiāng zéi qǐ kòu jùn jiè
庐江贼起,寇郡界。
rén zǐ huì rì yǒu shí zhī
壬子晦,日有食之。
zhào gōng qīng xiào wèi jǔ xián liáng fāng zhèng
诏公、卿、校尉举贤良方正。
liù yuè gēng shēn dà shè tiān xià xī chú dǎng gù gǎi yuán yǒng kāng
六月庚申,大赦天下,悉除党锢,改元永康。
bǐng yín fù líng wáng tǒng hōng
丙寅,阜陵王统薨。
qiū bā yuè wèi jùn yán jiā hé shēng gān lù jiàng
秋八月,魏郡言嘉禾生,甘露降。
ba jùn yán huáng lóng jiàn
巴郡言黄龙见。
liù zhōu dà shuǐ bó hǎi hǎi yì
六州大水,勃海海溢。
zhào zhōu jùn cì nì sǐ zhě qī suì yǐ shàng qián rén èr qiān
诏州郡赐溺死者七岁以上钱,人二千;
yī jiā jiē bèi hài zhě xī wèi shōu liǎn
一家皆被害者,悉为收敛;
qí wáng shī gǔ shí bǐng rén sān hú
其亡失谷食,禀人三斛。
dōng shí yuè xiān lián qiāng kòu sān fǔ shǐ xiōng nú zhōng láng jiàng zhāng huàn jī pò zhī
冬十月,先零羌寇三辅,使匈奴中郎将张奂击破之。
shí yī yuè xī hé yán bái tú jiàn
十一月,西河言白菟见。
shí èr yuè rén shēn fù yǐng táo wáng kuī wèi bó hǎi wáng
十二月壬申,复瘿陶王悝为勃海王。
dīng chǒu dì bēng yú dé yáng qián diàn
丁丑,帝崩于德阳前殿。
nián sān shí liù
年三十六。
wù yín zūn huáng hòu yuē huáng tài hòu tài hòu lín cháo
戊寅,尊皇后曰皇太后,太后临朝。
shì suì fù bó líng hé jiān èr jùn bǐ fēng pèi
是岁,复博陵、河间二郡,比丰、沛。
lùn yuē qián shǐ chēng huán dì hào yīn lè shàn qín shēng
论曰:前史称桓帝好音乐,善琴笙。
shì fāng lín ér kǎo zhuó lóng zhī gōng shè huá gài yǐ cí fú tú lǎo zi sī jiāng suǒ wèi tīng yú shén hu
饰芳林而考濯龙之宫,设华盖以祠浮图、老子,斯将所谓"听于神"乎!
jí zhū liáng jì fèn wēi nù tiān xià yóu qǐ qí xiū xī
及诛梁冀,奋威怒,天下犹企其休息。
ér wǔ yá sì nüè liú yǎn sì fāng
而五邪嗣虐,流衍四方。
zì fēi zhōng xián lì zhēng lǚ zhé jiān fēng suī yuàn yī zhēn liú zhì yì bù kě de yǐ
自非忠贤力争,屡折奸锋,虽愿依斟流彘,亦不可得已。
zàn yuē huán zì zōng zhī yuè jī tiān lù
赞曰:桓自宗支,越跻天禄。
zhèng yí wǔ xìng xíng yín sān yù
政移五幸,刑淫三狱。
qīng gōng suī jī huáng shēn mǐ xù
倾宫虽积,皇身靡续。