明史 · 佚名 · Chapter 162 of 333

列传·卷五十

PinyinModern Translation
Size

yǐn chāng lóng gěng tōng chén è dài lún lín cháng mào chén zuò guō xún liú qiú zi yuè huá chén jiàn hé guān zhōng tóng mèng qǐ yáng jí zhāng lún zi xuán yīng liáo zhuāng ní jìng shèng qián děng yáng xuān zi yuán shèng yóng děng

尹昌隆耿通(陈谔) 戴纶(林长懋) 陈祚(郭循) 刘球(子钺釪)陈鉴(何观) 钟同(孟玘杨集) 章纶(子玄应) 廖庄倪敬(盛灊等) 杨瑄(子源盛颙等)

yǐn chāng lóng zì yàn qiān tài hé rén

尹昌隆,字彦谦,泰和人。

hóng wǔ zhōng jìn shì jí dì

洪武中进士及第。

shòu xiū zhuàn gǎi jiān chá yù shǐ

授修撰,改监察御史。

huì dì chū jí wèi shì cháo yàn

惠帝初即位,视朝晏。

chāng lóng shū jiàn yuē gāo huáng dì jī míng ér qǐ mèi shuǎng ér cháo wèi rì chū ér lín bǎi guān gù néng shù jì xián xī tiān xià yì ān

昌隆疏谏曰:“高皇帝鸡鸣而起,昧爽而朝,未日出而临百官,故能庶绩咸熙,天下乂安。

bì xià sì shǒu dà yè yi zhuī shéng zǔ wǔ jīng jīng yè yè yōu qín wàn jǐ

陛下嗣守大业,宜追绳祖武,兢兢业业,忧勤万几。

jīn nǎi jí yú yàn ān rì shàng shù kè yóu wèi lín cháo

今乃即于晏安,日上数刻,犹未临朝。

qún chén sù wèi pí yú cì hou kuàng zhí fèi yè shàng xià xiè chí

群臣宿卫,疲于伺候,旷职废业,上下懈弛。

bō zhī tiān xià chuán zhī sì yì fēi shè jì fú yě

播之天下,传之四裔,非社稷福也。

dì yuē chāng lóng yán qiē zhí lǐ bù qí xuān shì tiān xià shǐ zhī zhèn guò

”帝曰:“昌隆言切直,礼部其宣示天下,使知朕过。

wèi jǐ yǐ dì zhèn shàng yán zhé fú níng zhī xiàn

”未几,以地震上言,谪福宁知县。

yàn bīng jì bī chāng lóng yǐ běi lái zòu zhāng dòng yǐn zhōu gōng fǔ chéng wáng wèi cí quàn dì bà bīng xǔ wáng rù cháo

燕兵既逼,昌隆以北来奏章动引周公辅成王为词,劝帝罢兵,许王入朝。

shè yǒu cuō diē biàn jǔ wèi ràng zhī

设有蹉跌,便举位让之。

ruò shěn yín bù duàn jìn tuì shī jù jiāng qiú wèi dān tú bù yī qiě bù kě de

若沈吟不断,进退失据,将求为丹徒布衣且不可得。

chéng zǔ rù jīng shī chāng lóng míng zài jiān chén zhōng

成祖入京师,昌隆名在奸臣中。

yǐ qián zòu dài sǐ mìng fu shì zǐ yú běi píng

以前奏贷死,命傅世子于北平。

yǒng lè èr nián cè shì zǐ wèi huáng tài zǐ zhuó chāng lóng zuǒ chūn fāng zuǒ zhōng yǔn

永乐二年册世子为皇太子,擢昌隆左春坊左中允。

suí shì kuāng jiàn tài zǐ shén zhòng zhī

随事匡谏,太子甚重之。

jiě jìn zhī chù tóng rì gǎi chāng lóng lǐ bù zhǔ shì

解缙之黜,同日改昌隆礼部主事。

shàng shū lǚ zhèn fāng yòng shì xìng kè zhì

尚书吕震方用事,性刻忮。

dāng qí dú chǔ jīng sī yǐ shǒu zhǐ guā méi wěi zé bì yǒu mì móu shēn jì

当其独处精思,以手指刮眉尾,则必有密谋深计。

guān shǔ xiāng jiè wú gǎn bái shì zhě

官属相戒,无敢白事者。

chāng lóng qián bái shì zhèn nù bù yīng

昌隆前白事,震怒不应;

yí shí yòu bái zhī zhèn yù nù fú yī qǐ

移时又白之,震愈怒,拂衣起。

chāng lóng tuì bái tài zǐ qǔ lìng zhǐ xíng zhī

昌隆退白太子,取令旨行之。

zhèn dà nù zòu chāng lóng jiǎ tuō gōng liáo yīn yù shù jié qián xù wú jūn xīn

震大怒,奏昌隆假托宫僚,阴欲树结,潜蓄无君心。

dǎi xià yù

逮下狱。

xún yù shè fù guān

寻遇赦复官。

fù yōu qǐ fù

父忧起复。

yè zhèn zhèn wēn yán jiē zhī

谒震,震温言接之。

rù lǐ qián zòu fù xià jǐn yī wèi yù jí qí jiā

入理前奏,复下锦衣卫狱,籍其家。

dì fán xún xìng xià zhào yù zhě lǜ yú yǐ cóng wèi zhī suí jià zhòng qiú chāng lóng yǔ yān

帝凡巡幸,下诏狱者率舆以从,谓之随驾重囚,昌隆与焉。

hòu shù nián gǔ wáng móu fǎn shì fā

后数年,谷王谋反事发。

yǐ wáng qián zòu chāng lóng wèi zhǎng shǐ zuò yǐ tóng móu zhào gōng qīng zá wèn

以王前奏昌隆为长史,坐以同谋,诏公卿杂问。

chāng lóng biàn bù yǐ zhèn zhé zhī

昌隆辩不已,震折之。

yù jù zhì jí xíng sǐ yí qí zú

狱具,置极刑死,夷其族。

hòu zhèn bìng qiě sǐ hào hū yǐn xiāng yán jiàn chāng lóng shǒu yù shā zhī yún

后震病且死,号呼“尹相”,言见昌隆守欲杀之云。

gěng tōng qí dōng rén

耿通,齐东人。

hóng wǔ zhòng jǔ yú xiāng

洪武中举于乡。

shòu xiāng yáng jiào shòu

授襄阳教授。

yǒng lè chū zhuó xíng kē jǐ shì zhōng lì zuǒ yòu jǐ shì

永乐初,擢刑科给事中,历左右给事。

gāng zhí gǎn yán

刚直敢言。

cháng hé dōu yù shǐ chén yīng yù shǐ yuán gāng tán héng péng bǐ wèi méng bì gòu xiàn wú gū gāng héng yǐ xià yù yīng zhǎng guān bù yí dú yòu

尝劾都御史陈瑛、御史袁纲、覃珩朋比为蒙蔽,构陷无辜,纲、珩已下狱,瑛长官,不宜独宥。

yòu yán xiāo qí zhū wèi cāng huài gōng bù shì láng chén shòu bù yù xiū liáng zhì wú suǒ shòu duō sǔn hào bìng mín

又言:骁骑诸卫仓坏,工部侍郎陈寿不预修,粮至无所受,多损耗病民;

gōng bù shàng shū sòng lǐ bù xù xià jiàng yì mǎn bù jí qiǎn guī duō zhì shī suǒ

工部尚书宋礼不恤下,匠役满,不即遣归,多至失所。

yīng děng jiē bèi juān zé

瑛等皆被镌责。

dàng shì shí jǐ shì zhōng gǎn yán zhě tōng yǔ chén è

当是时,给事中敢言者,通与陈谔。

jǔ cháo dàn qí fēng cǎi

举朝惮其风采。

jiǔ zhī zhuó dà lǐ sì yòu chéng

久之,擢大理寺右丞。

dì běi xún tài zǐ jiān guó

帝北巡,太子监国。

hàn wáng gāo xù móu duó dí yīn jié dì zuǒ yòu wèi chán jiān gōng liáo duō de zuì zhě

汉王高煦谋夺嫡,阴结帝左右为谗间,宫僚多得罪者。

jiān guó suǒ xíng shì lǜ duō gēng zhì

监国所行事,率多更置。

tōng cóng róng jiàn dì tài zǐ shì wú dà guò wù kě wú gèng yě

通从容谏帝:“太子事无大过误,可无更也。

shù yán zhī dì bú yuè

”数言之,帝不悦。

shí nián qiū yǒu yán tōng shòu qǐng tuō gù chū rén zuì zhě

十年秋,有言通受请托故出人罪者。

dì zhèn nù mìng dū chá yuàn huì wén wǔ dà chén jū zhī wǔ mén yuē bì shā tōng wú shè

帝震怒,命都察院会文武大臣鞫之午门,曰:“必杀通无赦。

qún chén rú zhǐ dāng tōng zuì zhǎn

”群臣如旨,当通罪斩。

dì yuē shī chū xì gù ěr tōng wèi dōng gōng guān shuō huài zǔ fǎ lí jiàn wǒ fù zǐ bù kě shù qí zhì zhī jí xíng

帝曰:“失出,细故耳,通为东宫关说,坏祖法,离间我父子,不可恕,其置之极刑。

tíng chén bù gǎn zhēng jìng lùn jiān dǎng zhé sǐ

”廷臣不敢争,竟论奸党,磔死。

chén è zì kè zhōng fān yú rén

陈谔,字克忠,番愚人。

yǒng lè zhōng yǐ xiāng jǔ rù tài xué shòu xíng kē jǐ shì zhōng

永乐中,以乡举入太学,授刑科给事中。

yù shì gāng guǒ tán hé wú suǒ bì

遇事刚果,弹劾无所避。

měi zòu shì dà shēng rú zhōng

每奏事,大声如钟。

dì lìng è zhī shù rì zòu duì rú gù

帝令饿之数日,奏对如故。

yuē shì tiān xìng yě

曰:“是天性也。

měi jiàn hū wèi dà shēng xiù cái

”每见,呼为“大声秀才”。

cháng yán shì wǔ zhǐ mìng kǎn yì fèng tiān mén lù qí shǒu

尝言事忤旨,命坎瘗奉天门,露其首。

qī rì bù sǐ shè chū hái zhí

七日不死,赦出还职。

yǐ fù wǔ zhǐ fá xiū xiàng fáng

已,复忤旨,罚修象房。

pín bù néng gù yì gōng zì cāo zuò

贫不能雇役,躬自操作。

shì jià zhì wèn wèi shuí

适驾至,问为谁。

è pú fú qián jù dào suǒ yǐ

谔匍匐前,具道所以。

dì lián zhī mìng fù guān

帝怜之,命复官。

lì rèn shùn tiān fǔ yǐn zhèng shàng yán zhì

历任顺天府尹,政尚严鸷。

zhí zhèng jì zhī chū wèi hú guǎng àn chá shǐ

执政忌之,出为湖广按察使。

gǎi shān xī zuò shì luò zhí

改山西,坐事落职。

rén zōng jí wèi yù shè dāng hái gù guān

仁宗即位,遇赦当还故官。

dì yǐ è qián zài hú guǎng pō zhí chǔ wáng xì gù zhé hǎi yán zhī xiàn

帝以谔前在湖广颇摭楚王细故,谪海盐知县。

qiān jīng wáng zhǎng shǐ wèi wáng fǔ suǒ yàn kǔ

迁荆王长史,为王府所厌苦。

xuān dé sān nián qiān zhèn jiāng tóng zhī

宣德三年迁镇江同知。

zhì shì guī zú

致仕归,卒。

dài lún gāo mì rén

戴纶,高密人。

yǒng lè zhōng zì chāng yì xùn dǎo zhuó lǐ kē jǐ shì zhōng yǔ biān xiū lín cháng mào jù shì huáng tài sūn shuō shū

永乐中,自昌邑训导擢礼科给事中,与编修林长懋俱侍皇太孙说书。

lì zhōng yǔn yù dé

历中允、谕德。

rén zōng jí wèi tài sūn wèi tài zǐ qiān xiǎn mǎ réng shì jiǎng dú

仁宗即位,太孙为太子,迁洗马,仍侍讲读。

shǐ chéng zǔ mìng tài sūn xí wǔ shì tài sūn yì yǎ hǎo zhī shí chū qí shè

始成祖命太孙习武事,太孙亦雅好之,时出骑射。

lún yǔ cháng mào yǐ tài sūn chūn qiū fāng fù bù yí huāng xué wèn ér shì yóu tián shí shí jìn jiàn

纶与长懋以太孙春秋方富,不宜荒学问而事游畋,时时进谏。

lún yòu jù shū wèi dì yán zhī

纶又具疏为帝言之。

tā rì tài sūn shì dì wèn gōng chén xiāng de zhě shuí yě

他日,太孙侍,帝问:“宫臣相得者谁也?

tài sūn yǐ lún duì

”太孙以纶对。

yīn chū lún zòu fù zhī tài sūn yóu cǐ yuàn lún

因出纶奏付之,太孙由此怨纶。

cháng mào zhě pú tián rén

长懋者,莆田人。

yǐ xiāng jiàn lì qīng zhōu jiào shòu zhuó biān xiū

以乡荐历青州教授,擢编修。

rén zōng chū jìn zhōng yǔn

仁宗初,进中允。

wéi rén gāng yán lěi jìn zhí yán yǔ lún shàn

为人刚严,累进直言,与纶善。

xuān zōng jí wèi jiā ēn gōng liáo zhuó lún bīng bù shì láng

宣宗即位,加恩宫僚,擢纶兵部侍郎。

qǐng zhī fù yǐ jiàn liè wǔ zhǐ mìng cān zàn jiāo zhǐ jūn wù

顷之,复以谏猎忤旨,命参赞交阯军务。

ér cháng mào zì nán jīng lái hòu zhì yì chū wèi yù lín zhī zhōu

而长懋自南京来,后至,亦出为郁林知州。

wú hé zuò yuàn wàng bìng dǎi zhì jīng xià jǐn yī wèi yù

无何,坐怨望,并逮至京,下锦衣卫狱。

dì lín jū zhī lún kàng biàn chù dì nù lì chuí sǐ jí qí jiā

帝临鞫之,纶抗辩,触帝怒,立箠死,籍其家。

zhū fù hé nán zhī fǔ xián tài pú sì qīng xī wén jiē bèi xì

诸父河南知府贤、太仆寺卿希文皆被系。

ér cháng mào zài yù shí nián yīng zōng lì nǎi de shì

而长懋在狱十年,英宗立,乃得释。

fù qí guān hái shǒu yù lín yǒu huì zhèng

复其官,还守郁林,有惠政。

qí zú yě zhōu rén lì miào sì zhī

其卒也,州人立庙祀之。

chén zuò zì yǒng xī wú rén

陈祚,字永锡,吴人。

yǒng lè zhōng jìn shì

永乐中进士。

zhuó hé nán cān yì

擢河南参议。

shí wǔ nián yǔ bù zhèng shǐ zhōu wén bāo wáng wén zhèn hé shū yán jiàn dū běi jīng fēi biàn bìng zhé jūn zhōu tài hé shān diàn hù

十五年与布政使周文褒、王文振合疏,言建都北京非便,并谪均州太和山佃户。

gōng gēng lì zuò chǔ zhī yàn rán

躬耕力作,处之晏然。

rén zōng lì zhào xuǎn yòng qiān zhé zhū chén zuò zài xuǎn zhòng

仁宗立,诏选用迁谪诸臣,祚在选中。

huì dì bēng bù guǒ yòng

会帝崩,不果用。

xuān dé èr nián mìng xiàn chén jí jūn zhōu qún shì zhī zuò cè dì yī

宣德二年命宪臣即均州群试之,祚策第一。

shì lì bù fù dì yī

试吏部,复第一。

suì zhuó yù shǐ xún àn fú jiàn

遂擢御史,巡按福建。

fāng miàn dà lì duō bèi dàn jī jìn zhǐ hé mǎi mǐn rén dé zhī

方面大吏多被弹击,禁止和买,闽人德之。

hái zòu bái tǎ hé shàng tōng shào bó hú xià zhù dà jiāng sū sōng zhōu jí duō cóng wǎng lái qiǎn xiá yān sè qǐng kāi jùn

还奏白塔河上通邵伯湖,下注大江,苏、松舟楫,多从往来,浅狭湮塞,请开浚。

cóng zhī zhuǎn cáo guǒ biàn

从之,转漕果便。

xún chū àn jiāng xī

寻出按江西。

shí tiān xià chéng píng dì pō shì yóu liè wán hǎo

时天下承平,帝颇事游猎玩好。

zuò chí shū quàn qín shèng xué

祚驰疏劝勤圣学。

qí lüè yuē dì wáng zhī xué xiān míng lǐ míng lǐ zài dú shū

其略曰:“帝王之学先明理,明理在读书。

bì xià suī yǒu shèng dé ér jīng yán wèi shén xīng jǔ jiǎng xué wèi yǒu chéng dù shèng xián jīng wēi gǔ jīn zhì luàn qǐ néng zhōu zhī dòng xī

陛下虽有圣德,而经筵未甚兴举,讲学未有程度,圣贤精微,古今治乱,岂能周知洞晰?

zhēn dé xiù dà xué yǎn yì yī shū shèng xián gé yán wú bù bì zài

真德秀《大学衍义》一书,圣贤格言,无不毕载。

yuàn yú tīng zhèng zhī xiá mìng rú chén jiǎng shuō fēi yǒu dà gù wú de jiàn duàn

愿于听政之暇,命儒臣讲说,非有大故,无得间断。

shǐ zhī gǔ jīn ruò hé ér zhì zhèng shì ruò hé ér de

使知古今若何而治,政事若何而得。

bì néng kāi guǎng cōng míng zēng guāng dé yè

必能开广聪明,增光德业。

ér xié nìng zhī yǐ qí qiǎo dàng shèng xīn zhě zì xiàn shū yuǎn tiān xià rén mín shòu fú wú qióng yǐ

而邪佞之以奇巧荡圣心者自见疏远,天下人民受福无穷矣。

dì jiàn shū dà nù yuē shù rú wèi zhèn wèi dú dà xué yé

”帝见疏大怒曰:“竖儒谓朕未读《大学》耶!

báo zhèn zhì cǐ bù kě bù zhū

薄朕至此,不可不诛。

xué shì chén xún dùn shǒu yuē sú shì chù yuǎn bù zhī shàng wú shū bù dú yě

”学士陈循顿首曰:“俗士处远,不知上无书不读也。

dì yì shāo jiě

”帝意稍解。

xià zuò yù dǎi qí jiā rén shí yú kǒu gé bié jìn xì zhě wǔ nián qí fù jìng yǔ sǐ

下祚狱,逮其家人十余口,隔别禁系者五年,其父竟瘐死。

qí shí xíng bù zhǔ shì guō xún jiàn zhí xī nèi huáng chéng xiū lí gōng dǎi rù miàn jié zhī

其时,刑部主事郭循谏拓西内皇城修离宫,逮入面诘之。

xún kàng biàn bù qū yì xià yù

循抗辩不屈,亦下狱。

yīng zōng lì zuò yǔ xún jiē de shì fù guān

英宗立,祚与循皆得释复官。

zuò zài àn hú guǎng

祚再按湖广。

yǐ zòu liáo wáng guì xiá zuì yǒu suǒ yǐn yǔ xún fǔ shì láng wú zhèng dǎi zhì jīng xià yù

以奏辽王贵烚罪有所隐,与巡抚侍郎吴政逮至京,下狱。

xún shè chū

寻赦出。

shí wáng zhèn yòng shì fǎ wu yán jùn zuò shàng yán nǎi zhě fǎ sī lùn yù duō wéi dìng lǜ

时王振用事,法务严峻,祚上言:“乃者法司论狱,多违定律。

rú shì láng wú xǐ wù jǔ zhǔ shì wú yuè yi zuò gòng jǔ fēi qí rén lǜ nǎi zuò yǐ zòu shì yǒu guī bì lǜ zhǎn

如侍郎吴玺误举主事吴𫐄,宜坐贡举非其人律,乃坐以奏事有规避律斩。

jí yuè zì jīng sǐ yù guān yù zú zuì yīng dì jiǎn nǎi yuán bù yīng wéi zhòng zuì gài zhàng zhī

及𫐄自经死,狱官狱卒罪应递减,乃援不应为重罪,概杖之。

yī shì rú cǐ yú kě tuī yǐ

一事如此,余可推矣。

tiān shí bù shùn zāi lì shù jiàn wèi bì fēi cǐ

天时不顺,灾沴数见,未必非此。

dì shì zhī yǐ qí zhāng shì fǎ sī

”帝是之,以其章示法司。

xún gǎi nán jīng qiān fú jiàn àn chá shǐ qiān shì

寻改南京,迁福建按察使佥事。

yǒu wēi huì shén cí bù zǎi sì diǎn zhě xī chè qù

有威惠,神祠不载祀典者悉撤去。

jiǔ zhī yǐ jí guī zú

久之,以疾归,卒。

zuò tiān zī yán yì suī zǐ dì hǎn jiē qí yán xiào dú zhòng lǐ rén xíng liàng

祚天资严毅,虽子弟罕接其言笑,独重里人邢量。

liàng bó xué shì yǐn yú bo bì wū shù chuán huò jìng rì bù jǔ huǒ

量博学士,隐于卜,敝屋数椽,或竟日不举火。

zuò shù jiā cè jiù zhì yí wǎng wǎng zhì mù

祚数挟册就质疑,往往至暮。

guō xún zì xún chū lú líng rén

郭循,字循初,庐陵人。

jū guān yǒu cái yù

居官有才誉。

jì fù zhí jìn láng zhōng yǐ shàng shū wèi yuán jiàn zhuó guǎng dōng cān zhèng yǒu jiǎo kòu gōng

既复职,进郎中,以尚书魏源荐,擢广东参政,有剿寇功。

jǐng tài chū zú

景泰初卒。

liú qiú zì tíng zhèn ān fú rén

刘球,字廷振,安福人。

yǒng lè shí jiǔ nián jìn shì

永乐十九年进士。

jiā jū dú shū shí nián cóng xué zhě shén zhòng

家居读书十年,从学者甚众。

shòu lǐ bù zhǔ shì

授礼部主事。

hú yíng jiàn shì jīng yán yǔ xiū xuān zōng shí lù gǎi hàn lín shì jiǎng

胡濙荐侍经筵,与修《宣宗实录》,改翰林侍讲。

cóng dì pín zhī pú tián yí yī xià bù

从弟玭知莆田,遗一夏布。

qiú fēng hái yí shū jiè zhī

球封还,贻书戒之。

zhèng tǒng liù nián dì yǐ wáng zhèn yán dà jǔ zhēng lù chuān

正统六年,帝以王振言,大举征麓川。

qiú shàng shū yuē

球上疏曰:

dì wáng zhī yù sì yì bì yòu qí xiǎo ér fáng qí dà

帝王之驭四裔,必宥其小而防其大。

suǒ yǐ shì huǎn jí zhī yi wèi tiān xià jiǔ ān jì yě

所以适缓急之宜,为天下久安计也。

zhōu fá chóng bù kè tuì xiū dé jiào yǐ dài qí jiàng

周伐崇不克,退修德教以待其降。

zhì yú xiǎn yǔn zé mìng nán zhòng chéng shuò fāng yǐ bèi zhī

至于𤞤狁,则命南仲城朔方以备之。

hàn zhēng nán yuè bù lì jí bà bīng cì shū tōng hǎo

汉征南越不利,即罢兵赐书通好。

zhì yú xiōng nú suī yǐ hé qīn yóu mù mín xǐ jū sāi xià rù sù shí biān fù mìng wèi shàng shǒu yún zhōng jù zhī

至于匈奴,虽已和亲,犹募民徙居塞下,入粟实边,复命魏尚守云中拒之。

jīn lù chuān cán kòu sī rèn fā sù běn jī shǔ yǐ biān jiāng shī yù zhì qín dà bīng

今麓川残寇思任发素本羁属,以边将失驭,致勤大兵。

suī qú kuí wèi jiān yì duō lù qún chǒu wèi zhū wèi shě wú xì qīng zhòng

虽渠魁未歼,亦多戮群丑,为诛为舍,无系轻重。

xǐ shū yuán qí zuì xìn shǐ de zì xīn shén shèng dé yě

玺书原其罪衅,使得自新,甚盛德也。

biān jiāng bù dá shèng yì fù yì dà jǔ

边将不达圣意,复议大举。

yù zhūn shí èr wàn zhòng yú yún nán yǐ qù qí jiàng bù jiàng zé gōng zhī

欲屯十二万众于云南,以趣其降,不降则攻之。

bù lǜ wáng shī bù kě qīng chū mán xìng bù kě zhòu xún dì xiǎn bù kě yòng zhòng kè bīng bù kě jiǔ yān

不虑王师不可轻出,蛮性不可骤驯,地险不可用众,客兵不可久淹。

kuàng nán fāng shuǐ hàn xiāng réng jūn mín jiāo kùn ruò fù dòng zhòng fēn rǎo wèi yōu

况南方水旱相仍,军民交困,若复动众,纷扰为忧。

chén qiè wèi yi huǎn tiān zhū rú zhōu hàn zhī yú chóng yuè yě

臣窃谓宜缓天诛,如周、汉之于崇、越也。

zhì yú wǎ là zhōng wèi biān huàn

至于瓦剌,终为边患。

jí qí wèi jí sāo dòng zhèng yi yǐ shí fáng yù

及其未即骚动,正宜以时防御。

nǎi yù yí gān sù shǒu jiāng yǐ shì nán zhēng cu ran yǒu jǐng hé yǐ wèi yù

乃欲移甘肃守将以事南征,卒然有警,何以为御?

chén qiè yǐ wéi yi shèn fáng è rú zhōu hàn zhī yú xiǎn yǔn xiōng nú yě

臣窃以为宜慎防遏,如周、汉之于𤞤狁、匈奴也。

fú wàng bì xià ba dà jǔ zhī yì

伏望陛下罢大举之议。

tuī xuǎn zhì móu jiàng shuài fǔ yǐ cái shí dà chén liàng diào guān jūn fēn tún jīn chǐ zhū yào hài

推选智谋将帅,辅以才识大臣,量调官军,分屯金齿诸要害。

jié mù bāng zhū mán yǐ wéi yuán chéng jiàn jìn gōng yīn biàn fǔ yù kòu zì kě fú

结木邦诸蛮以为援,乘间进攻,因便抚谕,寇自可服。

zhì yú xī běi zhàng sāi dāng chì biān chén xún shì

至于西北障塞,当敕边臣巡视。

jùn zhù gōu yuán zēng shàn chéng bǎo qín xùn liàn yán shǒu wàng yǐ fáng bù yú yǒu bèi wú huàn zhī dào yě

浚筑沟垣,增缮城堡,勤训练,严守望,以防不虞,有备无患之道也。

zhāng xià bīng bù

章下兵部。

wèi nán zhēng yǐ yǒu chéng mìng bù yòng qiú yán

谓南征已有成命,不用球言。

bā nián wǔ yuè léi zhèn fèng tiān diàn

八年五月雷震奉天殿。

qiú yìng zhào shàng yán suǒ yí xiān zhě shí shì

球应诏上言所宜先者十事。

qí lüè yuē

其略曰:

gǔ shèng wáng bù zuò wú yì gù xīn zhèng ér tiān bù wéi zhī

古圣王不作无益,故心正而天不违之。

chén yuàn huáng shàng qín yù jīng yán shù jìn rú chén jiǎng qiú zhì dào

臣愿皇上勤御经筵,数进儒臣,讲求至道。

wù shǐ xué wèn gōng zhì lǐ yù pàn rán zé shèng xīn zhèng ér tiān xīn zì shùn

务使学问功至,理欲判然,则圣心正而天心自顺。

fu zhèng yóu yǐ chū zé quán bù xià yí

夫政由已出,则权不下移。

tài zǔ tài zōng rì shì sān cháo shí zhào dà chén yú biàn diàn cái jué shù zhèng quán guī zǒng yú shàng

太祖、太宗日视三朝,时召大臣于便殿裁决庶政,权归总于上。

huáng shàng lín yù jiǔ nián shì tǐ rì shú

皇上临御九年,事体日熟。

yuàn shǒu èr shèng chéng guī fù qīn jué gù shì shǐ quán guī yú yī

愿守二圣成规,复亲决故事,使权归于一。

gǔ zhī zé dà chén zhě bì xún zhū zuǒ yòu dài fū guó rén

古之择大臣者,必询诸左右、大夫、国人。

jí qí yǒu fàn suī zhì dà bì yì bù jiā xíng dì cì zhī sǐ

及其有犯,虽至大辟亦不加刑,第赐之死。

jīn yòng dà chén wèi cháng jiē chū gōng lùn

今用大臣未尝皆出公论。

jí yǒu xiǎo shī zhé zhì gù chuí chu zhī

及有小失,辄桎梏箠楚之;

rán wèi jǐ shí yòu fù qí zhí

然未几时,又复其职。

shén fēi suǒ yǐ dài dà chén yě

甚非所以待大臣也。

zì jīn zé rèn dà chén yi yǔn qiè zhòng lùn

自今择任大臣,宜允惬众论。

xiǎo fàn zé zhì zhī

小犯则置之。

guǒ bù kě róng xià fǎ sī dìng zuì shǐ zì wèi jì

果不可容,下法司定罪,使自为计。

wù zhé xì zhù bù guāi gòng tiān zhí zhī yì

勿辄系,庶不乖共天职之意。

jīn zhī tài cháng jí gǔ zhī zhì zōng bì děi qīng shèn xí lǐ zhī chén rán hòu kě jiāo shén míng

今之太常,即古之秩宗,必得清慎习礼之臣,然后可交神明。

jīn qīng èr jiē quē yi xuǎn zé rú chén shǐ lǐng qí zhí

今卿贰皆缺,宜选择儒臣,使领其职。

gǔ zhě xǐng fāng xún shòu suǒ yǐ chá lì dé shī wèn mín jí kǔ

古者省方巡狩,所以察吏得失,问民疾苦。

liǎng hàn táng sòng shèng shí shù qiǎn shǐ xún xíng jùn xiàn hóng yǒng jiān yì cháng xíng zhī

两汉、唐、宋盛时,数遣使巡行郡县,洪、永间亦尝行之。

jīn jiǔ bù jǔ gù lì duō tān nüè mín bù liáo shēng ér jūn wèi yóu shén

今久不举,故吏多贪虐,民不聊生,而军卫尤甚。

yi zé gōng míng lián gàn zhī chén fēn háng tiān xià

宜择公明廉干之臣,分行天下。

gǔ rén jūn bù qīn xíng yù bì fù lǐ guān gài kǒng xùn xǐ nù ér yǒu suǒ qīng zhòng yě

古人君不亲刑狱,必付理官,盖恐徇喜怒而有所轻重也。

ěr fǎ sī suǒ shàng yù duō fèng chì zēng jiǎn qīng zhòng fǎ sī bù néng zhí zòu

迩法司所上狱,多奉敕增减轻重,法司不能执奏。

jí xùn tā qiú yòu guān wàng yǐ wéi qīng zhòng mín yòng duō yuān

及讯他囚,又观望以为轻重,民用多冤。

yi shǐ gè jǔ qí zhí

宜使各举其职。

zhì yùn zhuān shū mǐ zhū lì jūn fēi gǔ fǎ yóu yi ba zhī

至运砖输米诸例,均非古法,尤宜罢之。

chūn qiū yíng zhù xī shū jiè láo mín yě

《春秋》营筑悉书,戒劳民也。

jīng shī xīng zuò wǔ liù nián yǐ yuē bù fán mín ér yì jūn jūn dú fēi guó jiā chì zǐ hu

京师兴作五六年矣,曰“不烦民而役军”,军独非国家赤子乎?

kuàng yíng zuò duō wán yi bà gōng yǐ sū qí lì

况营作多完,宜罢工以苏其力。

gè chù shuǐ hàn yǒu sī jì bù zhèn jiù qǐng jiǎn zū shuì huò yì tú shì xū wén

各处水旱,有司既不振救,请减租税,或亦徒事虚文。

yi lìng hù bù yǐ shí zhèn jì liàng jiā jiǎn miǎn shǐ bù zhì shī yè

宜令户部以时振济,量加减免,使不致失业。

lù chuān lián nián yòng bīng sǐ zhě shí qī bā jūn zī jué shǎng bù kě shèng jì

麓川连年用兵,死者十七八,军赀爵赏不可胜计。

jīn yòu qiǎn jiǎng guì yuǎn zhēng miǎn diàn zé xiàn sī rèn fā

今又遣蒋贵远征缅甸,责献思任发。

guǒ qín yǐ guī bù guò xiāo zhū tōng qú ér yǐ

果擒以归,不过枭诸通衢而已。

miǎn jiāng xié yǐ wéi gōng bì qiú yǔ mù bāng gòng fēn qí de

缅将挟以为功,必求与木邦共分其地。

bù yǔ zé zhì nù yǔ zhī zé liǎng mán zuò dà shì jiǎn yī lù chuān shēng èr lù chuān yě

不与则致怒,与之则两蛮坐大,是减一麓川生二麓川也。

shè yǒu cuō tuó bīng shì wú yǐ

设有蹉跎,兵事无已。

chén jiàn huáng shàng měi lù zhòng qiú duō yòu lìng cóng jūn rén xīn ruò cǐ

臣见皇上每录重囚,多宥令从军,仁心若此。

jīn yù shēng de yī shī dì zhī cuàn kòu ér qū shù wàn wú zuì zhī zhòng yǐ jiù sǐ dì qǐ bù yǒu guāi yú hǎo shēng zhī rén zāi

今欲生得一失地之窜寇,而驱数万无罪之众以就死地,岂不有乖于好生之仁哉?

kuàng sī jī fā yǐ cháng qiǎn rén lái gòng fēi wú huǐ guò qǐ miǎn zhī yì

况思机发已尝遣人来贡,非无悔过乞免之意。

ruò chì miǎn zhǎn rèn fā shǒu lái xiàn réng chì sī jī fā jǐn xuē sì jìng zhī de fēn yú gè zhài xīn fù zhī mán zé yī fāng kě níng yǐ

若敕缅斩任发首来献,仍敕思机发尽削四境之地,分于各寨新附之蛮,则一方可宁矣。

yǐ běi gòng shǐ rì zēng bāo cáng huò xīn chéng wéi nán cè

迤北贡使日增,包藏祸心,诚为难测。

yi fēn qiǎn jǐ shì yù shǐ yuè shì jīng biān guān jūn jí shí xùn liàn wù shǐ jiè gōng gè chǎng fú yì sī jiā

宜分遣给事、御史阅视京边官军,及时训练,勿使借工各厂,服役私家。

gōng wǔ jǔ zhī xuǎn yǐ qiú liáng jiàng dìng zhào mù zhī fǎ yǐ lái wǔ yǒng

公武举之选以求良将,定召募之法以来武勇。

guǎng tún tián gōng yán fǎ yǐ hòu chǔ xù

广屯田,公盐法,以厚储蓄。

zhù wǔ bèi wú quē ér wài huàn yǒu fáng

庶武备无缺,而外患有防。

shū rù xià tíng yì

疏入,下廷议。

yán qiú suǒ zòu wéi zé tài cháng guān yi cóng lìng lì bù tuī jǔ

言球所奏,惟择太常官宜从,令吏部推举。

xiū zhuàn dǒng lín suì qǐ gǎi guān tài cháng fèng xiǎng sì shì

修撰董璘遂乞改官太常,奉享祀事。

chū qiú yán lù chuān shì zhèn gù yǐ xián zhī

初,球言麓川事,振固已衔之。

qīn tiān jiàn zhèng péng dé qīng zhě qiú xiāng rén yě sù wèi zhèn fù xīn

钦天监正彭德清者,球乡人也,素为振腹心。

fán tiān wén yǒu biàn jiē nì bù zòu yǐ zhèn shì wèi jiān gōng qīng duō qū yè

凡天文有变,皆匿不奏,倚振势为奸,公卿多趋谒。

qiú jué bù yǔ tōng

球绝不与通。

dé qīng hèn zhī suì zhāi shū zhōng lǎn quán yǔ wèi zhèn yuē cǐ zhǐ gōng ěr

德清恨之,遂摘疏中揽权语,谓振曰:“此指公耳。

zhèn yì dà nù

”振益大怒。

huì lín shū shàng zhèn suì zhǐ qiú tóng móu bìng dǎi xià zhào yù shǔ zhǐ huī mǎ shùn shā qiú

会璘疏上,振遂指球同谋,并逮下诏狱,属指挥马顺杀球。

shùn shēn yè xié yī xiǎo xiào chí dāo zhì qiú suǒ

顺深夜携一小校持刀至球所。

qiú fāng wò qǐ lì dà hū tài zǔ tài zōng

球方卧,起立,大呼太祖、太宗。

jǐng duàn tǐ yóu zhí

颈断,体犹植。

suì zhī jiě zhī yì yù hù xià

遂支解之,瘗狱户下。

lín cóng páng qiè xuè qún yí qiú jiā

璘从旁窃血裙遗球家。

hòu qí zi yuè qiú dé yī bì guǒ qún yǐ liàn

后其子钺求得一臂,裹裙以殓。

shùn yǒu zi bìng jiǔ hū qǐ zuó shùn fā quán qiě cù zhī yuē lǎo zéi lìng ěr tā rì huò yú wǒ

顺有子病久,忽起捽顺发,拳且蹴之曰:“老贼,令尔他日祸逾我!

wǒ liú qiú yě

我,刘球也。

shùn jīng jì

”顺惊悸。

é ér zi sǐ xiǎo xiào yì sǐ

俄而子死,小校亦死。

lín zì dé wén gāo yóu rén

璘,字德文,高邮人。

yǒu xiào xíng

有孝行。

yù jiě suì guī bù fù chū

狱解,遂归,不复出。

qiú sǐ shù nián wǎ là guǒ rù kòu

球死数年,瓦剌果入寇。

yīng zōng běi shòu zhèn bèi shā

英宗北狩,振被杀。

cháo shì lì jī shùn bì zhī

朝士立击顺,毙之。

ér dé qīng zì tǔ mù dùn hái xià yù lùn zhǎn xún yǔ sǐ

而德清自土木遁还,下狱论斩,寻瘐死。

zhào lù qí shī

诏戮其尸。

jǐng dì lián qiú zhōng zèng hàn lín xué shì shì zhōng mǐn lì cí yú xiāng

景帝怜球忠,赠翰林学士,谥忠愍,立祠于乡。

qiú èr zi zhǎng yuè cì huá

球二子,长钺、次釪。

jiē dǔ xué gōng gēng yǎng mǔ

皆笃学,躬耕养母。

qiú jì dé xù xiōng dì nǎi chū yìng jǔ xiān hòu chéng jìn shì

球既得恤,兄弟乃出应举,先后成进士。

yuè guǎng dōng cān zhèng

钺,广东参政;

huá yún nán àn chá shǐ

釪,云南按察使。

chén jiàn zì zhēn míng gāo ān rén

陈鉴,字贞明,高安人。

xuān dé èr nián jìn shì

宣德二年进士。

shòu xíng rén

授行人。

zhèng tǒng zhōng zhuó yù shǐ

正统中,擢御史。

chū àn shùn tiān

出按顺天。

yán jīng shī fēng sú jiāo lí qí gù yǒu wǔ yī shì fú guò shèn

言京师风俗浇漓,其故有五:一,事佛过甚;

èr yíng sàng pò jiā

二,营丧破家;

sān fú shí mǐ lì

三,服食靡丽;

sì yōu chàng wèi dù

四,优倡为蠹;

wǔ bó sāi chéng fēng

五,博塞成风。

zhāng xià lǐ bù gé bù xíng

章下礼部,格不行。

gǎi àn guì zhōu

改按贵州。

shí lù chuān qiú sī rèn fā zi sī jī fā dùn mèng yǎng lǚ shàng shū qiú yòu zuì tōng gòng

时麓川酋思任发子思机发遁孟养,屡上书求宥罪通贡。

bù xǔ

不许。

fù dà jǔ yuǎn zhēng bīng lián bù jiě

复大举远征,兵连不解。

yún guì jūn mín pí bì

云、贵军民疲敝。

miáo chéng jī shān dòng mǐn zhè jiān dào zéi dà qǐ

苗乘机煽动,闽、浙间盗贼大起。

jǔ cháo jiē zhī qí bù kě chéng liú qiú huò wú gǎn jiàn zhě

举朝皆知其不可,惩刘球祸,无敢谏者。

shí sì nián zhēng yuè jiàn kàng shū yán zéi qiú yuǎn dùn bù wéi biān huàn yi zhuān zé yún nán shǒu chén xiàng jī jiǎo miè wú yuǎn láo jìn lǚ

十四年正月,鉴抗疏言贼酋远遁,不为边患,宜专责云南守臣相机剿灭,无远劳禁旅。

wáng zhèn nù yù kùn zhī gǎi jiàn yún nán cān yì shǐ fù téng chōng zhāo zéi

王振怒,欲困之,改鉴云南参议,使赴腾冲招贼。

yǐ fù zhí jiàn wèi xún àn shí cháng qǐng gǎi sì chuān bō zhōu xuān wèi sī lì guì zhōu wèi jiàn zuì lìng bīng bù hé zhī lùn sǐ xì yù

已,复摭鉴为巡按时尝请改四川播州宣慰司隶贵州,为鉴罪,令兵部劾之,论死系狱。

jǐng dì sì wèi nǎi de shè

景帝嗣位,乃得赦。

xún shòu hé nán cān yì

寻授河南参议。

zhì shì guī zú

致仕归,卒。

zì zhèng tǒng zhōng liú qiú yǐ wǔ wáng zhèn yuān sǐ jiàn jì xià yù zhōng wài mò gǎn yán shì zhě shù nián

自正统中,刘球以忤王振冤死,鉴继下狱,中外莫敢言事者数年。

zhì jǐng dì shí yán lù shǐ kāi zhēng fā fèn shàng shū

至景帝时,言路始开,争发愤上书。

yǒu hé guān zhě fù yǐ yán dé zuì qù

有何观者,复以言得罪去。

guān yǐ shàn shū wèi zhōng shū shè rén

观以善书为中书舍人。

jǐng tài èr nián hé shàng shū wáng zhí bèi zhèng tǒng shí ē fù quán jiān bù yí zài zuǒ yòu

景泰二年劾尚书王直辈正统时阿附权奸,不宜在左右。

zhōng guì jiàn quán jiān yǔ yǐ wéi qīn yǐ jī dì nù xià kē dào cān yì

中贵见“权奸”语,以为侵已,激帝怒,下科道参议。

lì kē máo yù zhǔ zòu gǎo lì dǐ guān lín cōng yè shèng chí zhī nǎi shān xuē zòu shàng

吏科毛玉主奏稿,力诋观,林聪、叶盛持之,乃删削奏上。

huì yù shǐ shū yì shàng zhōng yǒu guān kǎo mǎn bù qiān sī hàn lì bù yǔ

会御史疏亦上,中有“观考满不迁,私憾吏部”语。

dì nù xià guān zhào yù zhàng zhī zhé jiǔ xī wèi jīng lì

帝怒,下观诏狱,杖之,谪九溪卫经历。

zhōng tóng zì shì jīng jí ān yǒng fēng rén

钟同,字世京,吉安永丰人。

fù fù xuān dé zhōng jìn shì jí dì

父复,宣德中进士及第。

lì guān xiū zhuàn yǔ liú qiú shàn

历官修撰,与刘球善。

qiú shàng fēng shì yuē yǔ jù fù qī quàn zhǐ zhī

球上封事,约与俱,复妻劝止之。

qiú yì fù dǐ yāo xié xíng

球诣复邸,邀偕行。

fù yǐ tā wǎng qī cóng píng jiān lì yuē rǔ zì shàng shū hé lèi tā rén wèi

复已他往,妻从屏间詈曰:“汝自上疏,何累他人为!

qiú chū tàn yuē bǐ nǎi móu jí fù rén

”球出叹曰:“彼乃谋及妇人。

suì dú shàng zòu jìng sǐ

”遂独上奏,竟死。

jū wú hé fù yì bìng sǐ

居无何,复亦病死。

qī shēn huǐ zhī měi kū zhé yuē zǎo zhī ěr hé ruò yǔ liú jūn xié sǐ

妻深悔之,每哭辄曰:“早知尔,曷若与刘君偕死。

tóng yòu wén mǔ yán jí gǎn fèn sī chéng fù zhì

”同幼闻母言,即感奋,思成父志。

cháng rù jí ān zhōng jié cí jiàn suǒ sì ōu yáng xiū yáng bāng yì zhū rén tàn yuē sǐ bù rù cǐ fēi fū yě

尝入吉安忠节祠,见所祀欧阳修、杨邦乂诸人,叹曰:“死不入此,非夫也。

jǐng tài èr nián jǔ jìn shì míng nián shòu yù shǐ

景泰二年举进士,明年授御史。

huái xiàn tài zǐ jì hōng zhōng wài wàng fù yí wáng yú dōng gōng

怀献太子既薨,中外望复沂王于东宫。

tóng yǔ láng zhōng zhāng lún zǎo cháo yǔ jí yí wáng jiē qì xià yīn yǔ yuē shū qǐng fù chǔ

同与郎中章纶早朝,语及沂王,皆泣下,因与约疏请复储。

wǔ nián wǔ yuè tóng yīn shàng shū lùn shí zhèng suì jí fù chǔ shì qí lüè yuē

五年五月,同因上疏论时政,遂及复储事,其略曰:

jìn de zéi dié yán yě xiān shǐ zhēn jīng shī jí lín qīng xū shí qī chū qiū dà jǔ shēn rù zhí xià hé nán

近得贼谍,言也先使侦京师及临清虚实,期初秋大举深入,直下河南。

chén wén zhī bù shèng hán xīn ér miào táng dà chén jiē tián bù jiè yì

臣闻之不胜寒心,而庙堂大臣皆恬不介意。

xī qín fá zhào zhū hóu zì ruò kǒng zǐ shùn dú yōu zhī rén jiē yǐ wéi kuáng

昔秦伐赵,诸侯自若,孔子顺独忧之,人皆以为狂。

chén jīn zhě zhī yán hé yǐ yì cǐ

臣今者之言,何以异此。

chén cǎo máo shí wén sì rén gòu è qiāng lù zhí chén liú qiú suì zhì tíng chén qián kǒu

臣草茅时,闻寺人构恶,戕戮直臣刘球,遂致廷臣箝口。

jiǎ shǐ dāng shí fàn yán yǒu rén bì néng jiàn zhǐ shàng huáng zhī xíng hé zhì yǒu meng chen zhī huò

假使当时犯颜有人,必能谏止上皇之行,何至有蒙尘之祸。

bì xià hè rán zhōng xīng chú jiān dǎng jīng zhōng zhí

陛下赫然中兴,锄奸党,旌忠直。

mìng liù shī yù dí yú jiāo bù zhàn ér sān jūn zhī qì zì bèi

命六师御敌于郊,不战而三军之气自倍。

chén wèi bì xià fāng qiě biān tà sì yì zuò zhì tài píng nài hé biān fēn fu xi chuāng yí wèi fù ér chǐ xīn jù shēng shī tiān xià wàng

臣谓陛下方且鞭挞四裔,坐致太平,奈何边氛甫息,疮痍未复,而侈心遽生,失天下望。

fú yuàn qǔ jiàn qián chē hòu zì fèn lì

伏愿取鉴前车,厚自奋厉。

wú xùn huò sè wú gān xī yóu

毋徇货色,毋甘嬉游。

qīn shù zhèng yǐ zǒng wēi quán dūn lún lǐ yǐ hòu fēng sú biàn xié zhèng yǐ zhuān wěi rèn yán shǎng fá yǐ zhāng shàn è chóng fēng xiàn yǐ zhèng jì gāng

亲庶政以总威权,敦伦理以厚风俗,辨邪正以专委任,严赏罚以彰善恶,崇风宪以正纪纲。

qù fú fèi ba rǒng yuán

去浮费,罢冗员。

jìn sēng dào zhī dù mín zé xián jiāng yǐ xùn shì

禁僧道之蠹民,择贤将以训士。

rán hòu qīn lǜ qún chén xiè guò jiāo miào rú chéng tāng zhī liù shì zì zé táng tài zōng zhī shí jiàn jí gǎi shù jī tiān yì kě huí guó shì kě zhèn

然后亲率群臣,谢过郊庙,如成汤之六事自责,唐太宗之十渐即改,庶几天意可回,国势可振。

yòu yán

又言:

fù yǒu tiān xià gù dāng chuán zhī yú zi

父有天下,固当传之于子。

nǎi zhě tài zǐ hōng shì zú zhī tiān mìng yǒu zài

乃者太子薨逝,足知天命有在。

chén qiè yǐ wéi shàng huáng zhī zǐ jí bì xià zhī zǐ

臣窃以为上皇之子,即陛下之子。

yí wáng tiān zī hòu zhòng zú lìng zōng shè yǒu tuō

沂王天资厚重,足令宗社有托。

fú wàng kuò tiān dì zhī liàng dūn yǒu yú zhī rén juān jí jù yí jiàn fù chǔ wèi shí zǔ zōng wú jiāng zhī xiū

伏望扩天地之量,敦友于之仁,蠲吉具仪,建复储位,实祖宗无疆之休。

yòu yán

又言:

bì xià mìng jiāng shuài gè chén fāng lüè

陛下命将帅各陈方略。

jīng xún yú shí hù xiāng wěi zé

经旬逾时,互相委责。

jí shí hēng liǔ pǔ yǒu yán yòu bù guò yōng rén rú zǐ zhī jì

及石亨、柳溥有言,又不过庸人孺子之计。

píng shí shàng ěr yī dàn yǒu jí jiāng hé cè zhì zhī

平时尚尔,一旦有急,将何策制之?

fu yù dí zhī fāng mò xiān yòng xián

夫御敌之方,莫先用贤。

bì xià qiú xián ruò kě ér dà chén zhī pái yì yóu shén suǒ jǔ zhě lǜ duō qīn jiù fù hòu zhī jiā

陛下求贤若渴,而大臣之排抑尤甚,所举者率多亲旧富厚之家。

jí cháng cái qū yì shú kěn wéi yán

即长材屈抑,孰肯为言?

cháo chén qī màn ruò cǐ chén suǒ yǐ fǔ yīng liú tì wèi jīn rì fáng xián bìng guó zhě chǒu yě

朝臣欺谩若此,臣所以抚膺流涕,为今日妨贤病国者丑也。

shū rù dì bù yì

疏入,帝不怿。

xià tíng chén jí yì

下廷臣集议。

níng yáng hóu chén mào lì bù shàng shū wáng zhí děng qǐng dì nà qí yán yīn yǐn zuì qiú ba

宁阳侯陈懋、吏部尚书王直等请帝纳其言,因引罪求罢。

dì wèi liú zhī

帝慰留之。

yuè shù rì zhāng lún yì shū yán fù chǔ shì suì bìng xià zhào yù

越数日,章纶亦疏言复储事,遂并下诏狱。

míng nián bā yuè dà lǐ shǎo qīng liáo zhuāng yì yǐ yán yí wáng shì yǔ zhàng

明年八月,大理少卿廖庄亦以言沂王事予杖。

zuǒ yòu yán shì yóu tóng chàng dì nǎi fēng jù tǐng jiù yù zhōng zhàng zhī tóng jìng sǐ

左右言:事由同倡,帝乃封巨梃就狱中杖之,同竟死。

shí nián sān shí èr

时年三十二。

tóng zhī shàng shū yě cè mǎ chū mǎ fú de bù kěn qǐ

同之上疏也,策马出,马伏地不肯起。

tóng huà yuē wú bù wèi sǐ ěr xī wèi zhě

同叱曰:“吾不畏死,尔奚为者!

mǎ yóu pán pì zài sì nǎi xíng

”马犹盘辟再四,乃行。

tóng sǐ mǎ cháng hào shù shēng yì sǐ

同死,马长号数声亦死。

yīng zōng fù wèi zèng tóng dà lǐ zuǒ sì chéng lù qí zi qǐ wèi guó zi shēng xún shòu xián níng zhī xiàn

英宗复位,赠同大理左寺丞,录其子启为国子生,寻授咸宁知县。

qǐ qǐng fù yí hái guī zàng zhào gěi zhōu chē lù fèi

启请父遗骸归葬,诏给舟车路费。

chéng huà zhōng shòu cì zǐ yuè tōng zhèng zhī shì gěi tóng qī luó shì yuè lǐn

成化中,授次子越通政知事,给同妻罗氏月廪。

xún cì tóng shì gōng mǐn cóng sì zhōng jié cí yǔ qiú lián wèi jìng rú tóng chū zhì

寻赐同谥恭愍,从祀忠节祠,与球联位,竟如同初志。

fāng tóng xià yù shí yǒu lǐ bù láng mèng qǐ zhě yì shū yán fù chǔ shì

方同下狱时,有礼部郎孟玘者,亦疏言复储事。

dì bù zuì

帝不罪。

ér jìn shì yáng jí shàng shū yú qiān yuē jiān rén huáng zēng xiàn yì yì chǔ bù guò wèi táo sǐ jì ěr gōng děng jù chéng zhī

而进士杨集上书于谦曰:“奸人黄矰献议易储,不过为逃死计耳,公等遽成之。

gōng guó jiā zhù shí dú bù sī suǒ yǐ shàn hòu hu

公国家柱石,独不思所以善后乎?

jīn tóng děng yòu xià yù yǐ tuō zhū rén sǐ zhàng xià ér gōng děng zuò xiǎng chóng gāo rú qīng yì hé

今同等又下狱矣,脱诸人死杖下,而公等坐享崇高,如清议何!

qiān yǐ shū shì wáng wén

”谦以书示王文。

wén yuē shū shēng bù zhī jì huì yào wèi yǒu dǎn dāng jìn yī guān chù zhī

文曰:“书生不知忌讳,要为有胆,当进一官处之。

nǎi yǐ jí zhī ān zhōu

”乃以集知安州。

qǐ mǐn rén

玘,闽人;

jí cháng shú rén yě

集,常熟人也。

zhāng lún zì dà jīng yuè qīng rén

章纶,字大经,乐清人。

zhèng tǒng sì nián jìn shì

正统四年进士。

shòu nán jīng lǐ bù zhǔ shì

授南京礼部主事。

jǐng tài chū zhào wèi yí zhì láng zhōng

景泰初,召为仪制郎中。

lún jiàn guó jiā duō gù měi kāng kǎi lùn shì

纶见国家多故,每慷慨论事。

cháng shàng tài píng shí liù cè fǎn fù wàn yú yán

尝上太平十六策,反复万余言。

yě xiān jì yì hé qǐng lì tú xiū rǎng yǐ dài qí biàn

也先既议和,请力图修攘以待其变。

zhōng guān xīng ān qǐng dì jiàn dà lóng fú sì chéng jiāng lín xìng

中官兴安请帝建大隆福寺成,将临幸。

lún jù shū jiàn hé dōng yán yùn pàn guān jǐ nán yáng hào chú guān wèi xíng yì shàng zhāng jiàn dì jí ba xìng

纶具疏谏,河东盐运判官济南杨浩除官未行,亦上章谏,帝即罢幸。

hào hòu lèi guān fù dōu yù shǐ xún fǔ yán suí

浩后累官副都御史,巡抚延绥。

lún yòu yīn zāi yì qǐng qiú zhì biàn zhī yóu yǔ pō qiē zhì

纶又因灾异请求致变之由,语颇切至。

wǔ nián wǔ yuè zhōng tóng shàng zòu qǐng fù chǔ

五年五月,钟同上奏请复储。

yuè èr rì lún yì kàng shū chén xiū dé mǐ zāi shí sì shì

越二日,纶亦抗疏陈修德弭灾十四事。

qí dà zhě wèi nèi guān bù kě gàn wài zhèng nìng chén bù kě jiǎ shì quán hòu gōng bù kě shèng shēng sè

其大者谓:“内官不可干外政,佞臣不可假事权,后宫不可盛声色。

fán yīn shèng zhī shǔ qǐng xī jìn ba

凡阴盛之属,请悉禁罢。

yòu yán xiào dì zhě bǎi xíng zhī běn

”又言:“孝弟者,百行之本。

yuàn tuì cháo hòu cháo yè liǎng gōng huáng tài hòu xiū wèn ān shì shàn zhī yí

愿退朝后朝谒两宫皇太后,修问安视膳之仪。

shàng huáng jūn lín tiān xià shí yǒu sì nián shì tiān xià zhī fù yě

上皇君临天下十有四年,是天下之父也;

bì xià qīn shòu cè fēng shì shàng huáng zhī chén yě

陛下亲受册封,是上皇之臣也。

bì xià yǔ shàng huáng suī shū xíng tǐ shí tóng yī rén

陛下与上皇,虽殊形体,实同一人。

fú dú fèng yíng hái gōng zhī zhào yuē lǐ wéi jiā ér wú tì yì yǐ bēi ér fèng zūn

伏读奉迎还宫之诏曰:‘礼惟加而无替,义以卑而奉尊。

wàng bì xià yǔn dǎo sī yán

’望陛下允蹈斯言。

huò shuò wàng huò jié dàn lǜ qún chén cháo jiàn yán hé mén yǐ zhǎn yǒu yú zhī qíng shí tiān xià zhī zhì yuàn yě

或朔望,或节旦,率群臣朝见延和门,以展友于之情,实天下之至愿也。

gèng qǐng fù wāng hòu yú zhōng gōng zhèng tiān xià zhī mǔ yí

更请复汪后于中宫,正天下之母仪;

hái yí wáng zhī chǔ wèi dìng tiān xià zhī dà běn

还沂王之储位,定天下之大本。

rú cǐ zé hé qì chōng yì zāi lì zì mǐ

如此则和气充溢,灾沴自弭。

shū rù dì dà nù

”疏入,帝大怒。

shí rì yǐ míng gōng mén bì

时日已暝,宫门闭。

nǎi chuán zhǐ zì mén xì zhōng chū lì zhí lún jí zhōng tóng xià zhào yù

乃传旨自门隙中出,立执纶及钟同下诏狱。

bǎng lüè cǎn kù bī yǐn zhǔ shǐ jí jiāo tōng nán gōng zhuàng

榜掠惨酷,逼引主使及交通南宫状。

bīn sǐ wú yī yǔ

濒死,无一语。

huì dà fēng yáng shā zhòu huì yù de shāo huǎn lìng gù zhī

会大风扬沙,昼晦,狱得稍缓,令锢之。

míng nián zhàng liáo zhuāng què xià

明年杖廖庄阙下。

yīn fēng zhàng jiù yù zhōng zhàng lún tóng gè bǎi

因封杖就狱中杖纶、同各百。

tóng jìng sǐ lún zhǎng xì rú gù

同竟死,纶长系如故。

yīng zōng fù wèi guō dēng yán lún yǔ liáo zhuāng lín cōng zuǒ dǐng ní jìng děng jiē zhí yán wǔ shí yi jiā jīng zhuó

英宗复位,郭登言纶与廖庄、林聪、左鼎、倪敬等皆直言忤时,宜加旌擢。

dì nǎi lì shì lún

帝乃立释纶。

mìng nèi shì jiǎn qián shū bù dé

命内侍检前疏,不得。

nèi shì cóng páng sòng shù yǔ dì jiē tàn zài sān zhuó lǐ bù yòu shì láng

内侍从旁诵数语,帝嗟叹再三,擢礼部右侍郎。

lún jì yǐ dà jié wèi dì suǒ zhòng ér xìng kàng zhí bù néng xié sú

纶既以大节为帝所重,而性亢直,不能谐俗。

shí hēng guì xìng zhāo gōng qīng yǐn lún cí bù wǎng yòu shù yǔ shàng shū yáng shàn lùn shì bù hé

石亨贵幸招公卿饮,纶辞不往,又数与尚书杨善论事不合。

hēng shàn gòng duǎn lún

亨、善共短纶。

nǎi diào nán jīng lǐ bù jiù gǎi lì bù

乃调南京礼部,就改吏部。

xiàn zōng jí wèi yǒu sī yǐ yí zhào qǐng dà hūn

宪宗即位,有司以遗诏请大婚。

lún yán shān líng shàng xīn yuán shuò wèi gǎi bǎi rì cóng jí xīn níng zì ān

纶言:“山陵尚新,元朔未改,百日从吉,心宁自安。

bì xià jiàn zuò zhī chū dāng yǐ xiào zhì tiān xià sān gāng wǔ cháng shí yuán yú cǐ

陛下践阼之初,当以孝治天下,三纲五常实原于此。

qǐ sì lái chūn jǔ xíng

乞俟来春举行。

yì suī bù cóng tiān xià xián zhòng qí yán

”议虽不从,天下咸重其言。

chéng huà yuán nián liǎng huái jī zòu jiù huāng sì shì

成化元年,两淮饥,奏救荒四事。

jiē bào kě

皆报可。

sì nián qiū zi xuán yīng yǐ mào jí jǔ jīng wéi

四年秋,子玄应以冒籍举京闱。

jǐ shì zhōng zhū qīng yù shǐ yáng zhì děng yīn hé lún mìng shì láng yè shèng kān zhī

给事中朱清、御史杨智等因劾纶,命侍郎叶盛勘之。

míng nián lún jí qiān dū yù shǐ gāo míng kǎo chá shù guān liǎng rén yì bù xié

明年,纶及佥都御史高明考察庶官,两人议不协。

shū jì shàng lún fù dú zòu jǐ shì zhōng wáng ràng bù fù kǎo chá qiě yán míng gāng bì zì yòng jǐ yán duō bú jiàn cóng qǐ yǔ míng jù ba

疏既上,纶复独奏给事中王让不赴考察,且言明刚愎自用,己言多不见从,乞与明俱罢。

zhāng bìng xià shèng děng

章并下盛等。

yú shì ràng jí xià kǎo zhū chén lián zhāng hé lún

于是让及下考诸臣连章劾纶。

lún yì lǚ shū qiú ba

纶亦屡疏求罢。

dì bù tīng

帝不听。

jì ér shèng děng kān shàng xuán yìng shí mào jí

既而盛等勘上玄应实冒籍。

dì yòu lún ér suǒ zòu tā shì yì xī bù wèn

帝宥纶,而所奏他事,亦悉不问。

wèi jǐ fù zhuǎn lǐ bù

未几,复转礼部。

wēn zhōu zhī fǔ fàn kuí bèi lùn diào guān

温州知府范奎被论调官。

lún yán wēn zhōu chén xiāng jùn kuí dà de mín xīn

纶言:“温州臣乡郡,奎大得民心。

jiě guān zhī rì shì mín sān wàn rén kū qì pān yuán liú shí bā rì nǎi de qù

解官之日,士民三万人哭泣攀辕,留十八日乃得去。

qǐng hái zhī yǐ wèi mín wàng

请还之以慰民望。

zhāng xià suǒ sī jìng bào qǐn

”章下所司,竟报寝。

lún xìng gàng hǎo zhí yán bù wéi dāng shì zhě suǒ xǐ

纶性戆,好直言,不为当事者所喜。

wèi shì láng èr shí nián bù dé qiān qǐng lǎo qù

为侍郎二十年,不得迁,请老去。

jiǔ zhī zú

久之卒。

jū shù nián qí qī zhāng shì shàng qí zòu gǎo qiě qǐ ēn

居数年,其妻张氏上其奏稿,且乞恩。

dì jiā tàn zèng nán jīng lǐ bù shàng shū shì gōng yì guān yī zi hóng lú diǎn bù

帝嘉叹,赠南京礼部尚书,谥恭毅,官一子鸿胪典簿。

xuán yīng hòu jǔ jìn shì wèi nán jīng jǐ shì zhōng

玄应后举进士,为南京给事中。

xié tóng guān lùn chén yuè zuì wǔ zhǐ tíng fèng

偕同官论陈钺罪,忤旨停俸。

xiào zōng sì wèi shàng zhì běn wǔ shì

孝宗嗣位,上治本五事。

shì zhōng guǎng dōng bù zhèng shǐ

仕终广东布政使。

liáo zhuāng zì ān zhǐ jí shuǐ rén

廖庄,字安止,吉水人。

xuān dé wǔ nián jìn shì

宣德五年进士。

bā nián gǎi shù jí shì yǔ zhī xiàn kǒng you liàng děng qī rén lì shì liù kē

八年改庶吉士,与知县孔友谅等七人历事六科。

yīng zōng chū shòu xíng kē jǐ shì zhōng

英宗初,授刑科给事中。

zhèng tǒng èr nián yù shǐ yuán liàng qǐng rú zhào shū juān biān jūn qīn méi liáng xiǎng bù yǔn

正统二年,御史元亮请如诏书蠲边军侵没粮饷,不允。

àn chá shǐ gōng suì yì qǐng rú zhào shū yòu dào fàn zhī wèi huò zhě fǎ sī yì qǐn bù xíng

按察使龚𬭼亦请如诏书宥盗犯之未获者,法司亦寝不行。

zhuāng yǐ zhào shū dāng xìn shàng zhāng zhēng zhī

庄以诏书当信,上章争之。

wǔ nián zhào jīng guān chū xiū huāng zhèng jiān zhēng mín bū

五年诏京官出修荒政,兼征民逋。

zhuāng lǜ shǐ zhě dū qù kùn mín qǐng kuān zāi shāng zhōu xiàn sì qiū chéng

庄虑使者督趣困民,请宽灾伤州县,俟秋成。

cóng zhī

从之。

zhèn huāng shǎn xī quán huó shén zhòng

振荒陕西,全活甚众。

hái zòu kuān xù jiǔ shì duō yì xíng

还奏宽恤九事,多议行。

yáng shì qí jiā rén fàn fǎ xié tóng guān lùn liè

杨士奇家人犯法,偕同官论列。

huò yuē dú bù wéi yáng gōng dì hu

或曰:“独不为杨公地乎?

yuē zhèng suǒ yǐ wèi yáng gōng yě

”曰:“正所以为杨公也。

bā nián mìng yǔ yù shǐ zhāng jì tóng shǔ dà lǐ sì shì

”八年命与御史张骥同署大理寺事。

yú yuè shòu zuǒ sì chéng

逾月,授左寺丞。

shí yī nián qiān nán jīng dà lǐ shǎo qīng

十一年迁南京大理少卿。

yú èr nián jiān rén chén fū zhě yǔ suǒ qīn gǔ fú zhēng xí zhǐ huī zhí

逾二年,奸人陈玞者,与所亲贾福争袭指挥职。

nán jīng xíng bù shì láng qí sháo nà fū huì yù duó fú guān yǔ zhī wèi zhuāng suǒ bó

南京刑部侍郎齐韶纳玞贿,欲夺福官与之,为庄所驳。

sháo chuí fú zhì sǐ bèi dǎi

韶捶福至死,被逮。

fū yì wū zhuāng jù zhēng xià zhào yù

玞亦诬庄,俱征下诏狱。

huì sháo tā zuì bìng fā qì shì zhuāng nǎi de shì

会韶他罪并发,弃市,庄乃得释。

jǐng tài wǔ nián qī yuè shàng shū yuē chén nǎng zài cháo jiàn shàng huáng qiǎn shǐ cè fēng bì xià měi yù qìng jié bì lìng qún chén cháo yè dōng wǔ ēn lǐ lóng qià qún chén jiē gǎn tàn wèi shàng huáng xiōng dì yǒu ài rú cǐ

景泰五年七月上疏曰:“臣曩在朝,见上皇遣使册封陛下,每遇庆节,必令群臣朝谒东庑,恩礼隆洽,群臣皆感叹,谓上皇兄弟友爱如此。

jīn bì xià fèng tiān xià yǐ shì shàng huáng yuàn shí shí cháo jiàn nán gōng huò jiǎng míng jiā fǎ huò shāng lüè zhì dào suì shí lìng jié bǐ qún chén cháo jiàn yǐ wèi shàng huáng zhī xīn zé zǔ zōng zài tiān zhī shén ān tiān dì zhī xīn yì ān yǐ

今陛下奉天下以事上皇,愿时时朝见南宫,或讲明家法,或商略治道,岁时令节,俾群臣朝见,以慰上皇之心,则祖宗在天之神安,天地之心亦安矣。

tài zǐ zhě tiān xià zhī běn

太子者,天下之本。

shàng huáng zhī zǐ bì xià zhī yóu zǐ yě

上皇之子,陛下之犹子也。

yi lìng qīn rú chén xí shū cè yǐ dài huáng sì zhī shēng shǐ tiān xià chén mín xiǎo rán zhī bì xià yǒu gōng tiān xià zhī xīn qǐ bù měi yú

宜令亲儒臣,习书策,以待皇嗣之生,使天下臣民晓然知陛下有公天下之心,岂不美欤?

gài tiān xià zhě tài zǔ tài zōng zhī tiān xià

盖天下者,太祖、太宗之天下。

rén zōng xuān zōng jì tǐ shǒu chéng zhě cǐ tiān xià yě

仁宗、宣宗继体守成者,此天下也。

shàng huáng běi zhēng yì wèi cǐ tiān xià yě

上皇北征,亦为此天下也。

jīn bì xià fǔ ér yǒu zhī yi niàn zǔ zōng chuàng yè zhī jiān nán sī suǒ yǐ xì shǔ tiān xià zhī rén xīn jí mǐ zāi zhào xiáng zhī dào mò guò yú cǐ

今陛下抚而有之,宜念祖宗创业之艰难,思所以系属天下之人心,即弭灾召祥之道莫过于此。

shū rù bù bào

”疏入,不报。

míng nián zhuāng yǐ mǔ sāng fù jīng guān gěi kān hé yì dōng jiǎo mén cháo jiàn

明年,庄以母丧,赴京关给勘合,诣东角门朝见。

dì yì zhuāng qián shū mìng tíng zhàng bā shí zhé dìng qiāng yì chéng

皇上想起廖庄前头的奏疏,命将他廷杖八十下,贬为定羌驿丞。

tiān shùn chū zhào hái

天顺初,召还。

shí mǔ sāng wèi zhōng fù zāo fù sāng tè yǔ jì zàng mìng qǐ fù réng guān nán jīng

时母丧未终,复遭父丧,特予祭葬,命起复,仍官南京。

tiān shùn wǔ nián jiù zhuó lǐ bù yòu shì láng gǎi xíng bù

天顺五年就擢礼部右侍郎,改刑部。

chéng huà chū zhào wèi xíng bù zuǒ shì láng

成化初,召为刑部左侍郎。

yú nián zú

逾年卒。

zèng shàng shū shì gōng mǐn

赠尚书,谥恭敏。

zhuāng xìng gāng xǐ miàn shé rén guò ér shí tǎn huái wú jiè dì

庄性刚,喜面折人过,而实坦怀无芥蒂。

bù xiè xì jǐn hǎo cún xiè bīn kè wèi huān xiá

不屑细谨,好存谢宾客为欢狎。

jì guān fǎ sī huò quàn shāo píng xiè wǎng lái yuǎn xián yí

任司法官后,有人劝他稍稍辞谢一些交往,以免嫌疑。

zhuāng xiào yuē xī rén yǒu yán chén mén rú shì chén xīn rú shuǐ wú wú kuì wú xīn ér yǐ

庄笑曰:“昔人有言‘臣门如市,臣心如水’,吾无愧吾心而已。

zú zhī rì wú yǐ wéi liǎn zhòng póu qián zhù qí sàng

”卒之日,无以为敛,众裒钱助其丧。

chū jǐng dì shí yīng zōng zài nán gōng zuǒ yòu wèi lí jiàn

初,景帝时,英宗在南宫,左右为离间。

jí huái xiàn tài zǐ hōng qún xiǎo kǒng yí wáng fù lì chán gòu yù shén

及怀宪太子薨,群小恐沂王复立,谗构愈甚。

gù zhōng tóng zhāng lún yǔ zhuāng xiāng jì lì yán jiē dé zuì

故钟同、章纶与庄相继力言,皆得罪。

rán dì pō gǎn wù

然帝颇感悟。

liù nián qī yuè xīn sì xíng kē jǐ shì zhōng xú zhèng qǐng jiān yán shì

六年七月辛巳,刑科给事中徐正请间言事。

jí zhào rù nǎi yán shàng huáng lín yù suì jiǔ yí wáng cháng wèi chǔ fù tiān xià chén mín yǎng dài

亟召入,乃言:“上皇临御岁久,沂王尝位储副,天下臣民仰戴。

yi qiān zhì suǒ fēng zhī de yǐ jué rén wàng

宜迁置所封之地,以绝人望。

bié xuǎn qīn wáng zǐ yù zhī gōng zhōng

别选亲王子育之宫中。

dì jīng è dà nù lì huà chū zhī

”帝惊愕,大怒,立叱出之。

yù zhèng qí zuì lǜ hài zhòng nǎi mìng zhé yuǎn rèn ér dì nù wèi jiě

欲正其罪,虑骇众,乃命谪远任,而帝怒未解。

jǐ fù de qí yín huì shì zhé shù tiě lǐng wèi

己,复得其淫秽事,谪戍铁岭卫。

gài dì suī nù tóng děng suǒ yán guò jī ér xiǎo rén zhī yán yì wèi jù tīng yě

盖帝虽怒同等所言过激,而小人之言亦未遽听也。

dài yīng zōng fù bì yú qiān wáng wén yǐ móu lì wài fān zhū sǐ qí shì suì bù bái yún

迨英宗复辟,于谦、王文以谋立外藩,诛死,其事遂不白云。

ní jìng zì rǔ jìng wú xī rén

倪敬,字汝敬,无锡人。

zhèng tǒng shí sān nián jìn shì

正统十三年进士。

zhuó yù shǐ

擢御史。

jǐng tài chū jī fǔ jī mìng chū shì

景泰初,畿辅饥,命出视。

qǐng juān tián zū hù bù chí bù kě

请蠲田租,户部持不可。

zài shū zhēng jìng de qǐng

再疏争,竟得请。

xún àn shān xī

巡按山西。

shí yǒu rù sù bǔ guān lìng jìng zòu ba zhī

时有入粟补官令,敬奏罢之。

shù jiāng qīn xiǎng zhě xī àn zhì háo huá liǎn jì

戍将侵饷者,悉按治,豪猾敛迹。

zài àn fú jiàn

再按福建。

shí yì jiāng fù yín yě jìng wèi xíng kàng shū lùn de qǐn

时议将复银冶,敬未行,抗疏论,得寝。

jì zhì zòu ba zhū sī qì wù làn qǔ yú mín zhě

既至,奏罢诸司器物滥取于民者。

zhèn shǒu nèi chén dài xì bǎo tān héng jìng liè qí zuì yǐ wén

镇守内臣戴细保贪横,敬列其罪以闻。

dì zhào xì bǎo hái mìng jìng bǔ zhì qí dǎng lì mín xiāng qìng

帝召细保还,命敬捕治其党,吏民相庆。

dài hái liú jiā sì yuè dǎi zhì xún fù zhí

代还,留家四月,逮治,寻复职。

liù nián qī yuè yǐ shí duō zāi yì xié tóng guān wú jiāng shèng chǎng jiāng yīn dù yòu wú hú huáng ràng ān fú luō jùn gù shǐ wāng qīng shàng yán fǔ kù zhī cái bù yí wú gù ér yǔ

六年七月,以时多灾异,偕同官吴江盛昶、江阴杜宥、芜湖黄让、安福罗俊、固始汪清上言:“府库之财,不宜无故而予;

yóu guān zhī shì bù yí fēi shí ér xíng

游观之事,不宜非时而行。

nǎng yǐ zhāi sēng lǚ chū tǎng jīn yì mǐ bù zhī zhì fēng mù yǔ zhī biān zú qū shì jí gōng zhī pín mín yòu hé yǐ jì zhī

曩以斋僧,屡出帑金易米,不知栉风沐雨之边卒,趋事急公之贫民,又何以济之?

jìn wén zào lóng zhōu zuò yàn shì yíng shàn rì zēng xī yóu bù shǎo fēi suǒ yǐ yǎng shèng gōng yě

近闻造龙舟,作燕室,营缮日增,嬉游不少,非所以养圣躬也。

zhāng lún zhōng tóng zhí yán jiàn wǔ yōu gù yú nián fēi suǒ yǐ zhāo shèng dé yě

章纶、钟同直言见忤,幽锢逾年,非所以昭圣德也。

yuàn ba sāng mén zhī gōng chuò yàn yì zhī yú zhǐ xīng zuò zhī yì kuān zhí chén zhī qiú

愿罢桑门之供,辍宴佚之娱,止兴作之役,宽直臣之囚。

dì de shū bù yì xià zhī lǐ bù

”帝得疏不怿,下之礼部。

bù chén chēng qí zhōng ài

部臣称其忠爱。

dì bào wén rán yì zhōng bù shì

帝报闻,然意终不释。

wèi jǐ zhào dōu yù shǐ xiāo wéi zhēn kǎo chá qí shǔ yù lìng qù zhī

未几,诏都御史萧维祯考察其属,谕令去之。

yù shǐ bà chù zhě shí liù rén ér jìng děng yù yān

御史罢黜者十六人,而敬等预焉;

jiē zhé wèi diǎn shǐ jìng de guǎng xī yí shān

皆谪为典史,敬得广西宜山。

yīng zōng fù bì zhào jiē shòu zhī xiàn nǎi yǐ jìng zhī xiáng fú

英宗复辟,诏皆授知县,乃以敬知祥符。

ān yuǎn hóu liǔ pǔ qì jìng xī zhēng qǐng yǐ zì suí gǎi dōu dū fǔ dōu shì

安远侯柳溥器敬,西征,请以自随,改都督府都事。

yú nián shī hái zú

逾年师还,卒。

shì lèi xī zhī

士类惜之。

shèng chǎng děng wǔ rén jiē jìn shì

盛昶等五人,皆进士。

chǎng jùn shuǎng fù qì

昶隽爽负气。

cháng àn guǎng dōng hé xún fǔ shì láng jiē jī bù zhí jī zuò zuǒ qiān

尝按广东,劾巡抚侍郎揭稽不职,稽坐左迁。

chǎng hòu wèi luó jiāng zhī xiàn zhuó xù zhōu zhī fǔ bìng yǒu yù kòu gōng

昶后为罗江知县,擢叙州知府,并有御寇功。

dù yòu wèi yīng dé zhī xiàn

杜宥为英德知县。

lín jìng duō kòu chuàng lì xiàn chéng

邻境多寇,创立县城。

cháng bèi wéi liáng jǐn yòu sǐ shǒu bù xià

尝被围粮尽,宥死守不下。

yè zhuì sǐ shì fén qí yíng zéi shǐ jīng kuì

夜缒死士焚其营,贼始惊溃。

yí sháo zhōu tōng pàn xiè bìng guī

移韶州通判,谢病归。

huáng ràng zhī ān yuè qiān zhōng fǔ dōu shì

黄让知安岳,迁中府都事。

yǐ tà jǐn yī wèi lì wèi mén dá suǒ zèn shù guǎng xī

以挞锦衣卫隶,为门达所谮,戍广西。

shè hái fù guàn dài

赦还,复冠带。

pín shén kè gēng zì jǐ

贫甚,课耕自给。

luō jùn cháng xún àn sì chuān yǒu lián shēng

罗俊尝巡按四川,有廉声。

shì zhōng nán xióng zhī fǔ

仕终南雄知府。

yáng xuān zì tíng xiàn fēng chéng rén

杨瑄,字廷献,丰城人。

jǐng tài wǔ nián jìn shì

景泰五年进士。

shòu yù shǐ

授御史。

gāng zhí shàng qì jié

刚直尚气节。

jǐng dì bù yù tíng chén qǐng lì dōng gōng dì bù yǔn

景帝不豫,廷臣请立东宫,帝不允。

xuān yǔ tóng guān qián jìn fán yīng děng yuē shū zhēng huì duó mén shì qǐ nǎi yǐ

瑄与同官钱琎、樊英等约疏争,会“夺门”事起,乃已。

tiān shùn chū yìn mǎ jī nèi

天顺初,印马畿内。

zhì hé jiān mín su cáo jí xiáng shí hēng duó qí tián

至河间,民诉曹吉祥、石亨夺其田。

xuān yǐ wén bìng liè èr rén hù chǒng zhuān quán zhuàng

瑄以闻,并列二人怙宠专权状。

dì yǔ dà xué shì li xián xú yǒu zhēn yuē zhēn yù shǐ yě

帝语大学士李贤、徐有贞曰:“真御史也。

suì qiǎn guān àn hé ér mìng lì bù shi xuān míng jiāng zhuó yòng

”遂遣官按核,而命吏部识瑄名,将擢用。

jí xiáng wén zhī jù su yú dì qǐng zuì zhī

吉祥闻之惧,诉于帝,请罪之。

bù xǔ

不许。

wèi jǐ

未几,

hēng xī zhēng hái

亨西征还,

shì huì xīng jiàn

适彗星见,

shí sān dào zhǎng dào yù shǐ zhāng péng shèng yóng zhōu bīn fèi guǎng zhāng kuān wáng jiàn zhào wén bó péng liè zhāng kuí li rén yí shào tóng zhèng miǎn táo fù jí yù shǐ liú tài wèi hàn kāng jì jiāng hé hēng jí xiáng zhū wéi fǎ shì

十三道掌道御史张鹏、盛颙、周斌、费广、张宽、王鉴、赵文博、彭烈、张奎、李人仪、邵铜、郑冕、陶复及御史刘泰、魏翰、康骥将劾亨、吉祥诸违法事。

xiān yī rì jǐ shì zhōng wáng xuàn xiè yú hēng

先一日,给事中王铉泄于亨。

hēng yǔ jí xiáng qì sù dì wū péng děng wéi yǐ zhū nèi guān zhāng yǒng cóng zǐ jié dǎng pái xiàn yù wèi yǒng bào chóu

亨与吉祥泣诉帝,诬鹏等为已诛内官张永从子,结党排陷,欲为永报仇。

míng rì shū rù dì dà nù shōu péng jí xuān

明日疏入,帝大怒,收鹏及瑄。

yù wén huá diàn xī zhào zhū yù shǐ zhì dàn zhāng bǐ zì dú

御文华殿,悉召诸御史,掷弹章,俾自读。

bīn qiě dú qiě duì shén sè zì ruò

斌且读且对,神色自若。

zhì mào gōng làn zhí dì jí zhī yuē bǐ shuài jiàng shì yíng jià cháo tíng lùn gōng xíng shǎng hé yún mào làn

至冒功滥职,帝诘之曰:“彼帅将士迎驾,朝廷论功行赏,何云冒滥?

bīn yuē dāng shí yíng jià zhǐ shù bǎi rén guāng lù cì jiǔ zhuàn míng shù jù zài

”斌曰:“当时迎驾止数百人,光禄赐酒馔,名数具在。

jīn chāo qiān zhì shù qiān rén fēi mào làn ér hé

今超迁至数千人,非冒滥而何?

dì mò rán jìng xià xuān péng jí zhū yù shǐ yú yù

”帝默然,竟下瑄、鹏及诸御史于狱。

bǎng lüè bèi zhì jí zhǔ shǐ zhě xuān děng wú suǒ yǐn nǎi zuò dōu yù shǐ gěng jiǔ chóu luó qǐ zhǔ móu yì xià yù

榜掠备至,诘主使者,瑄等无所引,乃坐都御史耿九畴、罗绮主谋,亦下狱。

lùn xuān péng sǐ yú qiǎn shù

论瑄、鹏死,余遣戍。

hēng děng fù zèn zhū yán guān

亨等复谮诸言官。

dì yù lì bù jǐ shì yù shǐ nián yú sān shí zhě liú zhī yú xī diào wài

帝谕吏部,给事、御史年逾三十者留之,余悉调外。

shàng shū wáng áo liè shàng jǐ shì zhōng hé qǐ děng shí sān rén yù shǐ wú zhēn děng èr shí sān rén

尚书〈王翱〉列上给事中何玘等十三人,御史吴祯等二十三人。

zhào yǐ qǐ děng wéi zhōu pàn guān zhēn děng wéi zhī xiàn

诏以玘等为州判官,祯等为知县。

huì dà fēng zhèn léi bá mù fà wū xū yú dà yǔ báo

会大风震雷,拔木发屋,须臾大雨雹。

hēng jí xiáng jiā dà mù jù zhé èr rén yì jù

亨、吉祥家大木俱折,二人亦惧。

zhǎng qīn tiān jiàn lǐ bù shì láng tāng xù běn hēng dǎng yì yán shàng tiān shì jǐng yi xù xíng yù

掌钦天监礼部侍郎汤序本亨党,亦言上天示警,宜恤刑狱。

yú shì dì gǎn wù shù xuān péng tiě lǐng wèi yú biǎn zhī xiàn tài hàn jì sān rén fù zhí ér qǐ zhēn děng yì dé wú diào

于是帝感悟,戍瑄、鹏铁岭卫,余贬知县,泰、翰、骥三人复职,而玘、祯等亦得无调。

qǐ péng xíng bàn dào shì chéng tiān mén zāi sì shè fàng hái

玘、鹏行半道,适承天门灾,肆赦放还。

huò wèi dāng yì hēng jí xiáng xiè èr rén zú bù wǎng fù zhé shù nán dān

或谓当诣亨、吉祥谢,二人卒不往,复谪戍南丹。

xiàn zōng jí wèi bìng hái gù guān

宪宗即位,并还故官。

xuān xún qiān zhè jiāng fù shǐ

瑄寻迁浙江副使。

àn xíng hǎi dào jìn jiàng xiào sī zòng shù zú

按行海道,禁将校私纵戍卒。

xiū hàn hǎi táng zhù hǎi yán dī àn èr qiān sān bǎi zhàng mín de diàn jū

修捍海塘,筑海盐堤岸二千三百丈,民得奠居。

wèi fù shǐ shí yú nián zhèng jì zhuó rán jìn àn chá shǐ

为副使十余年,政绩卓然,进按察使。

xī hú shuǐ jiù kě gài zhū xiàn tián sì shí liù wàn qǐng shí yīn sāi guò bàn xuān qǐng jùn zhī

西湖水旧可溉诸县田四十六万顷,时堙塞过半,瑄请浚之。

shè fáng zhì zhá yǐ lì guàn gài gōng wèi jiù zú

设防置闸,以利灌溉,功未就,卒。

hǎi yán rén cí sì zhī

海盐人祠祀之。

zi yuán zì běn qīng yòu xí tiān wén shòu wǔ guān jiān hòu

子源,字本清,幼习天文,授五官监候。

zhèng dé yuán nián liú jǐn děng luàn zhèng yuán shàng yán zì bā yuè chū dà jiǎo jí xīn sù zhōng xīng dòng yáo bù zhǐ

正德元年,刘瑾等乱政,源上言:“自八月初,大角及心宿中星动摇不止。

dà jiǎo tiān wáng zhī zuò xīn sù zhōng xīng tiān wáng zhèng wèi yě jù yi ān jìng jīn nǎi dòng yáo

大角,天王之坐,心宿中星,天王正位也,俱宜安静,今乃动摇。

qí zhàn yuē rén zhǔ bù ān guó yǒu yōu

其占曰:‘人主不安,国有忧。

yì zhě bì xià qīng jǔ yì yóu yì liè wú dù yǐ zhì rán yě

’意者陛下轻举逸游,弋猎无度,以致然也。

yòu běi dǒu dì èr dì sān dì sì xīng míng bù rú cháng

又北斗第二第三第四星,明不如常。

dì èr yuē tiān xuán hòu fēi zhī xiàng

第二曰天璇,后妃之象。

hòu fēi bù dé qí chǒng zé bù míng guǎng yíng gōng shì wàng záo shān líng zé bù míng

后妃不得其宠则不明,广营宫室妄凿山陵则不明。

dì sān yuē tiān jī bù ài bǎi xìng zhòu xīng zhēng yáo zé bù míng

第三曰天机,不爱百姓,骤兴征徭则不明。

dì sì yuē tiān quán hào lìng bù dàng zé bù míng

第四曰天权,号令不当则不明。

fú yuàn bì xià zhī wèi tiān jiè ān jū shēn gōng jué xī xì jìn yóu tián ba qí shè tíng gōng zuò shēn yán hào lìng wú qīng chū rù yì yuǎn chǒng xìng cái jié cì yǔ qīn yuán lǎo dà chén rì shì jiǎng xí kè xiū jué dé yǐ mǐ zāi biàn

伏愿陛下祗畏天戒,安居深宫,绝嬉戏,禁游畋,罢骑射,停工作,申严号令,毋轻出入,抑远宠幸,裁节赐予,亲元老大臣,日事讲习,克修厥德,以弭灾变。

shū xià lǐ bù shàng shū zhāng shēng děng chēng yuán zhōng ài

”疏下礼部,尚书张升等称源忠爱。

bào wén

报闻。

dài shí yuè mái wù shí zuò yuán yán cǐ zhòng xié zhī qì yīn mào yú yáng chén qī qí jūn xiǎo rén shàn quán xià jiāng pàn shàng

迨十月,霾雾时作,源言:“此众邪之气,阴冒于阳,臣欺其君,小人擅权,下将叛上。

yǐn pì shén qiè

”引譬甚切。

jǐn nù jiǎo zhǐ zhàng sān shí shì zhī

瑾怒,矫旨杖三十,释之。

yòu shàng yán zì zhèng dé èr nián lái zhàn de huǒ xīng rù tài wēi yuán dì zuò qián huò dōng huò xi wǎng lái bù yī qǐ shōu lǎn zhèng bǐng sī huàn yù fáng

又上言:“自正德二年来,占得火星入太微垣帝座前,或东或西,往来不一,乞收揽政柄,思患预防。

gài zhuān zhǐ jǐn yě

”盖专指瑾也。

jǐn dà nù zhào ér huà zhī yuē ruò hé guān yì xué wèi zhōng chén

瑾大怒,召而叱之曰:“若何官,亦学为忠臣?

yuán lì shēng yuē guān dà xiǎo yì zhōng yī yě

”源厉声曰:“官大小异,忠一也。

yòu jiǎo zhǐ zhàng liù shí zhé shù sù zhōu

”又矫旨杖六十,谪戍肃州。

xíng zhì hé yáng yì yǐ chuàng zú

行至河阳驿,以创卒。

qí qī zhǎn lú dí fù zhī zàng yì hòu

其妻斩芦荻覆之,葬驿后。

yáng shì fù zǐ yǐ zhōng jiàn míng tiān xià wèi shì lùn zhòng

杨氏父子以忠谏名天下,为士论重。

ér yuán xiǎo chén kàng jié yóu rén suǒ nán

而源小臣抗节,尤人所难。

tiān qǐ chū cì shì zhōng huái

天启初,赐谥忠怀。

shèng yóng zì shí wàng wú xī rén

盛颙,字时望,无锡人。

zhōu bīn zì guó yòng chāng lí rén

周斌,字国用,昌黎人。

wáng jiàn tài yuán rén

王鉴,太原人。

zhào wén bó dài zhōu rén

赵文博,代州人。

péng liè xiá jiāng rén

彭烈,峡江人。

li rén yí lóng chāng rén

李人仪,隆昌人。

shào tóng mǐn xiàn rén

邵铜,闽县人。

zhèng miǎn lè píng rén

郑冕,乐平人。

jiē jìn shì shòu yù shǐ

皆进士,授御史。

yóng jiàng shù lù zhī xiàn

颙降束鹿知县;

bīn jiāng yīn

斌,江阴;

jiàn fū shī

鉴,肤施;

wén bó chún huà

文博,淳化;

liè jiāng pǔ

烈,江浦;

rén yí xiāng yáng

人仪,襄阳;

tóng bó luó

铜,博罗;

miǎn héng shān

冕,衡山。

bìng yǒu shàn zhèng

并有善政。

shù lù yáo yì kǔ bù jūn yóng wèi lì jiǔ zé fǎ jì zhě mò néng yì

束鹿徭役苦不均,颙为立九则法,继者莫能易。

mǔ yōu qù

母忧去。

fú chú mín xiāng shuài yì què qǐ hái

服除,民相率诣阙乞还。

yóng zài rèn yì bù yòng biān pū

颙再任,益不用鞭扑。

sòng zhě yù zhī zhé kòu tóu bù fù biàn

讼者,谕之,辄叩头不复辩。

lín yì sòng bù jué yì jiē fù sù piàn yán zhé zhī gè xīn yàn qù

邻邑讼不决,亦皆赴诉,片言折之,各心厌去。

jiāo wài yǒu xì de zhēng lái zhù shì jū zhī suì chéng shì hào wèi qīng guān diàn

郊外有隙地,争来筑室居之,遂成市,号为“清官店”。

bīn zài jiāng yīn yǒu huì zhèng

斌在江阴,有惠政。

mín gē yuē hàn wèi zāi zhōu gōng dǎo zhī gān lù lái

民歌曰:“旱为灾,周公祷之甘露来;

shuǐ wéi huàn zhōu gōng dǎo zhī yīn yǔ sàn

水为患,周公祷之阴雨散。

tiān shùn qī nián xiān yǐ jiàn zhuó kāi fēng zhī fǔ

”天顺七年,先以荐擢开封知府。

ér yóng děng zhì xiàn zōng sì wèi suǒ sī yǐ zhì xíng wén

而颙等至宪宗嗣位,所司以治行闻。

dì yuē zhū chén zhí jiàn wèi quán xìng suǒ pái yòu néng chēng zhí qí xī yǔ jùn

帝曰:“诸臣直谏为权幸所排,又能称职,其悉予郡。

yú shì zhuó yóng zhī shào wǔ

”于是擢颙知邵武;

jiàn yán ān

鉴,延安;

wén bó wèi huī

文博,卫辉;

liè hé nán

烈,河南;

rén yí jīng zhōu

人仪,荆州;

tóng wēn zhōu

铜,温州;

miǎn héng zhōu

冕,衡州。

yóng fù yǐ rèn zhì jù diào yán píng

颙复以任治剧,调延平。

xún àn yù shǐ shàng yóng zhèng jì

巡按御史上颙政绩;

shǎn xī hú guǎng shǒu chén yì shàng jiàn rén yí jū xiàn shí zhì xíng

陕西、湖广守臣亦上鉴、人仪居县时治行。

jiē tè cì fēng gào

皆特赐封诰。

yóng lèi qiān shǎn xī zuǒ bù zhèng shǐ

颙累迁陕西左布政使。

shí sān biān duō jǐng suì fù jiàn jī

时三边多警,岁复洊饥。

yóng jīng huà kuì xiǎng wú quē jūn mín xī ān

颙经画馈饷无缺,军民悉安。

chéng huà shí qī nián zhào wèi xíng bù yòu shì láng

成化十七年召为刑部右侍郎。

jū èr nián shān dōng hàn jī dào qǐ gǎi yóng zuǒ fù dōu yù shǐ wǎng xún fǔ

居二年,山东旱饥,盗起,改颙左副都御史往巡抚。

yóng zhì lù dǎo dà yǔ zhān gài gǎo hé fù sū

颙至露祷,大雨沾溉,稿禾复苏。

jǔ jiù huāng zhī zhèng jì zhèn yú sù shàng bǎi yú wàn dàn

举救荒之政,既振,余粟尚百余万石。

yòu tuī xíng jiǔ zé fǎ yú zhū fǔ chù bào chú kē mín shén dé zhī

又推行九则法于诸府,黜暴除苛,民甚德之。

jū sān nián yǐ lǎo zhì shì

居三年,以老致仕。

hóng zhì zhōng zú

弘治中卒。

bīn lì guǎng dōng yòu bù zhèng shǐ

斌,历广东右布政使。

chū qù jiāng yīn mín lì shēng cí

初去江阴,民立生祠。

jí zì kāi fēng qiān qù mín yì tì qì zhuī sòng yān

及自开封迁去,民亦涕泣追送焉。

jiàn chū wèi yù shǐ cháng yú zuǒ shùn mén miàn chì zhōng guān fēi lǐ

鉴,初为御史,尝于左顺门面斥中官非礼。

zhōng guān nù shén yīn kǎo chá shǔ dōu yù shǐ xiāo wéi zhēn qù zhī wéi zhēn bù kě ér zhǐ

中官怒甚,因考察属都御史萧维祯去之,维祯不可而止。

wén bó zhōng xún fǔ hé nán yòu fù dōu yù shǐ

文博,终巡抚河南右副都御史。

liè guǎng dōng zuǒ bù zhèng shǐ

烈,广东左布政使。

fèi guǎng děng wú kǎo

费广等无考。

zàn yuē zhí yán gǎn jiàn zhī shì jī yú shì biàn fèn bù gù shēn huò zuì gù qí suǒ gān xīn ěr

赞曰:直言敢谏之士,激于事变,奋不顾身,获罪固其所甘心耳。

rán guān yǐn chāng lóng sǐ yú lǚ zhèn

然观尹昌隆死于吕震;

gěng tōng xiàn yú gāo xù

耿通陷于高煦;

liú qiú zhī bì chén jiàn zhī xì yóu yú wáng zhèn

刘球之毙,陈鉴之系,由于王振;

yáng xuān zhī shù ě yú shí hēng cáo jí xiáng

杨瑄之戍,厄于石亨、曹吉祥;

nǎi zhì dài lún jiàn yóu liè chén zuò qǐng qín xué zhōng tóng zhāng lún liáo zhuāng chàng fù chǔ ní jìng děng zhí yán shí shì jiē yòng gǔ huò

乃至戴纶谏游猎,陈祚请勤学,钟同、章纶、廖庄倡复储,倪敬等直言时事,皆用贾祸。

zhōng chén zhī zhì yì ér bù shēn yì kě bēi fu

忠臣之志抑而不伸,亦可悲夫。

✦ You read 列传·卷五十

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.