yáng tíng hé liáng chǔ jiǎng miǎn máo jì shí bǎo xiōng jiè
杨廷和梁储蒋冕毛纪石珤 (兄玠)
yáng tíng hé zì jiè fū xīn dū rén
杨廷和,字介夫,新都人。
fù chūn hú guǎng tí xué qiān shì
父春,湖广提学佥事。
tíng hé nián shí èr jǔ yú xiāng
廷和年十二举于乡。
chéng huà shí sì nián nián shí jiǔ xiān qí fù chéng jìn shì
成化十四年,年十九,先其父成进士。
gǎi shù jí shì gào guī qǔ hái cháo shòu jiǎn tǎo
改庶吉士,告归娶,还朝授检讨。
tíng hé wéi rén měi fēng zī xìng chén jìng xiáng shěn wéi wén jiǎn chàng yǒu fǎ
廷和为人美风姿,性沉静详审,为文简畅有法。
hǎo kǎo jiū zhǎng gù mín mò biān shì jí yī qiè fǎ jiā yán yù rán fù gōng fǔ wàng
好考究掌故、民瘼、边事及一切法家言,郁然负公辅望。
hóng zhì èr nián jìn xiū zhuàn
弘治二年进修撰。
xiàn zōng shí lù chéng yǐ yù zuǎn xiū jìn shì dú
《宪宗实录》成,以预纂修进侍读。
gǎi zuǒ chūn fāng zuǒ zhōng yǔn shì huáng tài zǐ jiǎng dú
改左春坊左中允,侍皇太子讲读。
xiū huì diǎn chéng chāo bài zuǒ chūn fāng dà xué shì chōng rì jiǎng guān
修《会典》成,超拜左春坊大学士,充日讲官。
zhèng dé èr nián yóu zhān shì rù dōng gé zhuān diǎn gào chì
正德二年由詹事入东阁,专典诰敕。
yǐ jiǎng yán zhǐ chì nìng xìng wǔ liú jǐn chuán zhǐ gǎi nán jīng lì bù zuǒ shì láng
以讲筵指斥佞幸,忤刘瑾,传旨改南京吏部左侍郎。
wǔ yuè qiān nán jīng hù bù shàng shū
五月迁南京户部尚书。
yòu sān yuè zhào hái jìn jiān wén yuān gé dà xué shì cān yù jī wù
又三月召还,进兼文渊阁大学士,参预机务。
míng nián jiā shǎo bǎo jiān tài zǐ tài bǎo
明年加少保兼太子太保。
jǐn zhāi huì diǎn xiǎo wù duó tíng hé yǔ dà xué shì li dōng yáng děng fèng èr jí
瑾摘《会典》小误,夺廷和与大学士李东阳等俸二级。
xún yǐ chéng xiào zōng shí lù gōng hái zhī
寻以成《孝宗实录》功还之。
míng nián jiā guāng lù dài fu zhù guó qiān gǎi lì bù shàng shū wǔ yīng diàn dà xué shì
明年加光禄大夫、柱国,迁改吏部尚书、武英殿大学士。
shí jǐn héng yì shén ér jiāo fāng zhāng sī cǎi wèi zhōng wài gòu
时瑾横益甚,而焦芳、张纟采为中外媾。
tíng hé yǔ dōng yáng wěi qū qí jiān xiǎo yǒu jì jiù ér yǐ
廷和与东阳委曲其间,小有剂救而已。
ān huà wáng tián fán fǎn yǐ zhū jǐn wèi míng
安化王寘𫔍反,以诛瑾为名。
tíng hé děng cǎo shè zhào qǐng zhuó biān jiāng chóu yuè yǐ lí zéi dǎng
廷和等草赦诏,请擢边将仇钺,以离贼党。
yuè guǒ zhí tián fán
钺果执寘𫔍。
huì zhāng yǒng fā jǐn zuì jǐn fú zhū tíng hé děng nǎi fù lùn gōng jìn shǎo fù jiān tài zǐ tài fù jǐn shēn diàn dà xué shì yǔ yī zi zhōng shū shè rén
会张永发瑾罪,瑾伏诛,廷和等乃复论功,进少傅兼太子太傅、谨身殿大学士,予一子中书舍人。
liú zéi liú liù liú qī qí yàn míng fǎn yáng yī qīng jiàn mǎ zhōng xī tǎo zhī
流贼刘六、刘七、齐彦名反,杨一清荐马中锡讨之。
tíng hé yán zhōng xī wén shì yě bù rèn cǐ
廷和言:“中锡,文士也,不任此。
shí yè yǐ xíng guǒ bù néng píng zéi
”时业已行,果不能平贼。
tíng hé qǐng dǎi zhōng xī xià yù yǐ lù wán dài zhī ér zhǎn gù shòu qiú zòng zéi zhě cān jiāng sāng yù
廷和请逮中锡下狱,以陆完代之,而斩故受赇纵贼者参将桑玉。
yǐ yòu yòng xué shì chén jì yán diào zhū biān bīng tǎo hé nán zéi zhào suì děng ér jiàn péng zé wèi zǒng zhì
已,又用学士陈霁言,调诸边兵讨河南贼赵𬭼等,而荐彭泽为总制。
zéi píng lùn gōng lù tíng hé yī zi jǐn yī wèi qiān hù
贼平论功,录廷和一子锦衣卫千户。
cí tè jiā shǎo shī tài zǐ tài shī huá gài diàn dà xué shì
辞,特加少师、太子太师、华盖殿大学士。
dōng yáng zhì zhèng tíng hé suì wéi shǒu fǔ
东阳致政,廷和遂为首辅。
zhāng yǒng jì qù jǐn ér jiāo bǔ de nán zi bì lóng wén zhě yǐ wéi gōng yuán gù tài jiàn liú yǒng chéng lì jì fēng hóu
张永既去瑾而骄,捕得男子臂龙文者以为功,援故太监刘永诚例,觊封侯。
tíng hé yán yǒng chéng cóng zǐ jù zì yǐ zhàn gōng fēng bó ěr qiě fēi yǒng chéng shēn shòu zhī yě nǎi zhǐ
廷和言“永诚从子聚自以战功封伯耳,且非永诚身受之也”,乃止。
péng zé jiāng xi tǎo yān běn shù wèn jì tíng hé
彭泽将西讨鄢本恕,问计廷和。
tíng hé yuē yǐ jūn cái zéi bù zú píng suǒ jiè zhě bān shī zǎo ěr
廷和曰:“以君才,贼不足平,所戒者班师早耳。
zé hòu pò zhū běn shù děng jí bān shī ér yú dǎng fù wèi qǐ bù kě zhì
”泽后破诛本恕等即班师,而余党复猬起不可制。
zé jì fā fù liú nǎi tàn yuē yáng gōng xiān jiàn wú bù jí yě
泽既发复留,乃叹曰:“杨公先见,吾不及也。
qián qīng gōng zāi tíng hé qǐng dì bì diàn xià zhào zuì jǐ qiú zhí yán
干清宫灾,廷和请帝避殿,下诏罪己,求直言。
yīn yǔ qí liáo shàng shū quàn dì zǎo cháo yàn bà gōng jiǔ miào jì sì chóng liǎng gōng xiào yǎng qín rì jiǎng
因与其僚上疏,劝帝早朝晏罢,躬九庙祭祀,崇两宫孝养,勤日讲。
fù miàn zòu kāi yán lù dá xià qíng hái biān bīng gé gōng shì ba huáng diàn chū xī sēng shěng gōng zuò jiǎn zhī zào fán shí yú tiáo jiē qiē zhì
复面奏开言路、达下情、还边兵、革宫市、罢皇店、出西僧、省工作、减织造,凡十余条,皆切至。
dì bù xǐng
帝不省。
xún yǐ fù zú qǐ bēn sāng bù xǔ
寻以父卒乞奔丧,不许。
sān qǐng nǎi xǔ
三请乃许。
qiǎn zhōng guān hù xíng
遣中官护行。
xuán fù qǐ zhī sān shū cí shǐ xǔ
旋复起之,三疏辞,始许。
gé chén zhī de zhōng fù mǔ sàng zhě zì tíng hé shǐ yě
阁臣之得终父母丧者,自廷和始也。
fú fu què jí zhào zhì
服甫阕,即召至。
dì fāng liè xuān fǔ shǐ shǐ cì tíng hé yáng jiǔ yín bì
帝方猎宣府,使使赐廷和羊酒、银币。
tíng hé shū xiè yīn qǐng huí luán bù bào
廷和疏谢,因请回銮,不报。
fù yǔ dà xué shì jiǎng miǎn chí zhì jū yōng yù shēn chū sài qǐng
复与大学士蒋冕驰至居庸,欲身出塞请。
dì lìng gǔ dà yòng è guān mén nǎi guī
帝令谷大用扼关门,乃归。
dì mìng huí luán rì qún chén gè zhì qí zhàng yíng tíng hé yuē cǐ lǐ sú yǐ shī zhī qīn jiù ěr
帝命回銮日群臣各制旗帐迎,廷和曰:“此里俗以施之亲旧耳。
tiān zǐ zhì zūn bù gǎn dú xiàn
天子至尊,不敢渎献。
dì zài shǐ shǐ yù yì zhí bù cóng nǎi yǐ
”帝再使使谕意,执不从,乃已。
dāng tíng hé bǐng zhèng dì héng bù shì cháo zì yóu dà tóng xuān fǔ yán suí jiān duō shī zhèng
当廷和柄政,帝恒不视朝,恣游大同、宣府、延绥间,多失政。
tíng hé wèi cháng bù jiàn jù bù tīng
廷和未尝不谏,俱不听。
tíng hé yì bù néng zhí zòu
廷和亦不能执奏。
yǐ shì yì yì bù zì dé shù yí jí qǐ hái gǔ dì yì bù tīng
以是邑邑不自得,数移疾乞骸骨,帝亦不听。
zhōng guān gǔ dà yòng wèi bīn zhāng xióng yì zǐ qián níng jiāng bīn bèi zì héng shén
中官谷大用、魏彬、张雄,义子钱宁、江彬辈,恣横甚。
tíng hé suī bù wéi xià rán yì bù néng yǒu suǒ cái jìn yǐ shì de shāo zì ān
廷和虽不为下,然亦不能有所裁禁,以是得稍自安。
yù shǐ xiāo huái fā níng wáng chén háo fǎn móu qián níng bèi yóu bì zhī dǐ huái lí jiàn
御史萧淮发宁王宸濠反谋,钱宁辈犹庇之,诋淮离间。
tíng hé qǐng rú xuān zōng yù zhào wáng gù shì qiǎn guì qī dà chén jī chì wǎng yù shōu qí hù wèi tún tián
廷和请如宣宗谕赵王故事,遣贵戚大臣赍敕往谕,收其护卫屯田。
yú shì mìng zhòng guān lài yì fù mǎ dū wèi cuī yuán děng wǎng wèi zhì ér chén háo fǎn
于是命中官赖义、驸马都尉崔元等往,未至而宸濠反。
dì yù shuài shī qīn zhēng tíng hé děng lì zǔ zhī
帝欲帅师亲征,廷和等力阻之。
dì nǎi zì chēng zǒng dū jūn wù wēi wǔ dà jiàng jūn zǒng bīng guān hòu jūn dū du fǔ tài shī zhèn guó gōng zhū shòu tǒng gè jīng biān jiāng shì nán tǎo
帝乃自称总督军务、威武大将军、总兵官、后军都督府、太师、镇国公朱寿,统各京边将士南讨。
ér ān biān bó xǔ tài wèi wēi wǔ fù jiāng jūn zuǒ dū du liú huī wèi píng zéi jiāng jūn qián qū zhèn shǒu fǔ àn xī tīng jié zhì
而安边伯许泰为威武副将军、左都督刘晖为平贼将军前驱,镇守、抚、按悉听节制。
mìng tíng hé yǔ dà xué shì máo jì jū shǒu
命廷和与大学士毛纪居守。
yǐ qián qīng kūn níng èr gōng gōng chéng tuī ēn lù yī zi jǐn yī wèi fù qiān hù cí
以干清、坤宁二宫工成,推恩录一子锦衣卫副千户,辞。
shí tíng hé dāng cǎo dà jiàng jūn zhēng nán chì yù xiè fú kěn dì xīn huì
时廷和当草大将军征南敕谕,谢弗肯,帝心恚。
huì tuī nán jīng lì bù shàng shū liú chūn lǐ dōng gé gào chì yǐ tíng hé sī qí xiāng rén qiè zé zhī
会推南京吏部尚书刘春理东阁诰敕,以廷和私其乡人,切责之。
tíng hé xiè zuì qǐ ba bù xǔ
廷和谢罪,乞罢,不许。
shǎo shī liáng chǔ děng qǐng yǔ jù ba fù bù xǔ
少师梁储等请与俱罢,复不许。
tíng hé fāng yǐn jí bù rù dì suì chuán zhǐ xíng zhī
廷和方引疾不入,帝遂传旨行之。
shí shí sì nián bā yuè yě
时十四年八月也。
dì jì nán liǎng gèng suì shuò
帝既南,两更岁朔。
tíng hé pō yǐ zhèn jìng chí zhòng wèi zhōng wài suǒ tuī fú
廷和颇以镇静持重,为中外所推服。
fán qǐng huí luán zhě shù shí shū jiē bù fù shěng
凡请回銮者数十疏,皆不复省。
dì guī zhu bi tōng zhōu
帝归,驻跸通州。
tíng hé děng jǔ gù shì qǐng dì hái dà nèi yù diàn shòu fú rán hòu zhèng chén háo děng zhū ér dì yǐ bù yù
廷和等举故事,请帝还大内御殿受俘,然后正宸濠等诛,而帝已不豫。
qū zhào tíng hé děng zhì tōng zhōu shòu shì jí xíng zài zhí chén háo děng lù zhī jià nǎi xuán
趋召廷和等至通州受事,即行在执宸濠等僇之,驾乃旋。
míng nián zhēng yuè dì jiāo sì ǒu xuè yú jí guī yú yuè yì dǔ
明年正月,帝郊祀,呕血舆疾归,逾月益笃。
shí dì wú sì
时帝无嗣。
sī lǐ zhōng guān wèi bīn děng zhì gé yán guó yī lì jié yǐ qǐng juān wàn jīn gòu zhī cǎo zé
司礼中官魏彬等至阁言:“国医力竭矣,请捐万金购之草泽。
tíng hé xīn zhī suǒ wèi bù yīng ér wēi yǐ lún xù zhī shuō fēng zhī bīn děng wěi wěi
”廷和心知所谓,不应,而微以伦序之说风之,彬等唯唯。
sān yuè shí sì rì bǐng yín gǔ dà yòng zhāng yǒng zhì gé yán dì bēng yú bào fáng
三月十四日丙寅,谷大用、张永至阁,言帝崩于豹房。
yǐ huáng tài hòu mìng yí bìn dà nèi qiě yì suǒ dāng lì
以皇太后命,移殡大内,且议所当立。
tíng hé jǔ huáng míng zǔ xùn shì zhī yuē xiōng zhōng dì jí shuí néng dú yān
廷和举《皇明祖训》示之曰:“兄终弟及,谁能渎焉!
xìng xiàn wáng cháng zi xiàn zōng zhī sūn xiào zōng zhī cóng zǐ dà xíng huáng dì zhī cóng dì xù dāng lì
兴献王长子,宪宗之孙,孝宗之从子,大行皇帝之从弟,序当立。
liáng chǔ jiǎng miǎn máo jì xián zàn zhī
”梁储、蒋冕、毛纪咸赞之。
nǎi lìng zhōng guān rù qǐ huáng tài hòu tíng hé děng hòu zuǒ shùn mén xià
乃令中官入启皇太后,廷和等候左顺门下。
qǐng zhī zhōng guān fèng yí zhào jí tài hòu yì zhǐ xuān yù qún chén yī rú tíng hé qǐng shì nǎi dìng
顷之,中官奉遗诏及太后懿旨,宣谕群臣,一如廷和请,事乃定。
tíng hé suì yǐ yí zhào lìng tài jiàn zhāng yǒng wǔ dìng hóu guō xūn ān biān bó xǔ tài shàng shū wáng xiàn xuǎn gè yíng bīng fēn bù huáng chéng sì mén jīng chéng jiǔ mén jí nán běi yào hài guǎng wèi yù shǐ yǐ qí shǔ qiān zōu
廷和遂以遗诏令太监张永、武定侯郭勋、安边伯许泰、尚书王宪选各营兵,分布皇城四门、京城九门及南北要害,广卫御史以其属扦掫。
chuán yí mìng ba wēi wǔ yíng tuán liàn zhū jūn
传遗命罢威武营团练诸军,
gè biān bīng rù wèi zhě jù zhòng lài sàn guī zhèn
各边兵入卫者俱重赉散归镇,
gé huáng diàn jí jūn mén bàn shì guān xiào xī hái wèi
革皇店及军门办事官校悉还卫,
hā mì tǔ lǔ fān fó láng jī zhū gòng shǐ jiē gěi shǎng qiǎn hái guó
哈密、土鲁番、佛郎机诸贡使皆给赏遣还国,
bào fáng fān sēng jí shǎo lín sēng jiào fāng lè rén nán jīng kuài mǎ chuán zhū fēi cháng lì zhě
豹房番僧及少林僧、教坊乐人、南京快马船、诸非常例者,
yī qiè bà qiǎn
一切罢遣。
yòu yǐ yí zhào shì nán jīng dǎi jī qiú fàng qiǎn sì fāng jìn xiàn nǚ zǐ tíng jīng shī bù jí gōng wu shōu xuān fǔ xíng gōng jīn bǎo guī zhū nèi kù
又以遗诏释南京逮击囚,放遣四方进献女子,停京师不急工务,收宣府行宫金宝归诸内库。
zhōng wài dà yuè
中外大悦。
shí píng lǔ bó jiāng bīn yōng zhòng bīng zài zhǒu yè jiān zhī tiān xià è zhī xīn bù zì ān
时平虏伯江彬拥重兵在肘腋间,知天下恶之,心不自安。
qí dǎng dū du qiān shì li cóng yóu hěn xiá quàn bīn chéng jiàn yǐ qí jiā zhòng fǎn bù shèng zé běi zǒu sài wài
其党都督佥事李琮尤狠黠,劝彬乘间以其家众反,不胜则北走塞外。
bīn yóu yù wèi jué
彬犹豫未决。
yú shì tíng hé móu yǐ huáng tài hòu zhǐ bǔ zhū bīn suì yǔ tóng guān jiǎng miǎn máo jì jí sī lǐ zhōng guān wēn xiáng sì rén móu
于是廷和谋以皇太后旨捕诛彬,遂与同官蒋冕、毛纪及司礼中官温祥四人谋。
zhāng yǒng cì zhī qí yì yì mì wèi bèi
张永伺知其意,亦密为备。
sī lǐ wèi bīn zhě gù yǔ bīn yǒu lián
司礼魏彬者,故与彬有连。
tíng hé yǐ qí ruò kě xié yě yīn tí dà xíng míng jīng yǔ bīn xiáng jí tā zhōng guān zhāng ruì chén yán děng wéi xiáng yán jiāng bīn fǎn zhuàng yǐ wēi yǔ chù zhī
廷和以其弱可胁也,因题大行铭旌,与彬、祥及他中官张锐、陈严等为详言江彬反状,以危语怵之。
bīn xīn dòng wéi ruì lì yán jiāng bīn wú zuì tíng huó miàn zhé zhī
彬心动,惟锐力言江彬无罪,廷和面折之。
miǎn yuē jīn rì bì le cǐ nǎi lín
冕曰:“今日必了此,乃临。
yán yì cóng páng zàn jué yīn bǐ xiáng bīn děng rù bái huáng tài hòu
”严亦从旁赞决,因俾祥、彬等入白皇太后。
liáng jiǔ wèi bào tíng hé miǎn yì zì wēi
良久未报,廷和、冕益自危。
qǐng zhī yán zhì yuē bīn yǐ qín yǐ
顷之,严至曰:“彬已擒矣。
bīn jì zhū zhōng wài xiāng qìng
”彬既诛,中外相庆。
tíng hé zǒng cháo zhèng jǐ sì shí rì xìng shì zǐ shǐ rù jīng shī jí dì wèi
廷和总朝政几四十日,兴世子始入京师即帝位。
tíng hé cǎo shàng dēng jí zhào shū wén shū fáng guān hū zhì gé zhōng yán yù qù zhào zhōng bù biàn zhě shù shì
廷和草上登极诏书,文书房官忽至阁中,言欲去诏中不便者数事。
tíng hé yuē wǎng zhě shì jǔ yǔ dòng chēng shàng yì
廷和曰:“往者事龃龉,动称上意。
jīn yì xīn tiān zi yì yé
今亦新天子意耶?
wú chái hè dēng jí hòu dāng miàn zòu shàng wèn shuí yù xuē zhào cǎo zhě
吾侪贺登极后,当面奏上,问谁欲削诏草者!
miǎn jì yì xiāng jì fā wēi yán qí rén yǔ sè
”冕、纪亦相继发危言,其人语塞。
yǐ ér zhào xià zhèng dé zhōng dù zhèng lí jué qiě jǐn
已而诏下,正德中蠹政厘抉且尽。
suǒ cái tài jǐn yī zhū wèi nèi jiān jú qí xiào gōng yì wéi shù shí sì wàn bā qiān qī bǎi jiǎn cáo liáng bǎi wǔ shí sān wàn èr qiān yú shí
所裁汰锦衣诸卫、内监局旗校工役为数十四万八千七百,减漕粮百五十三万二千余石。
qí zhōng guì yì zǐ chuán shēng qǐ shēng yī qiè ēn xìng de guān zhě dà bàn jiē chì qù
其中贵、义子、传升、乞升一切恩幸得官者大半皆斥去。
zhōng wài chēng xīn tiān zi shèng rén qiě sòng tíng hé gōng
中外称新天子“圣人”,且颂廷和功。
ér zhū shī zhí zhī tú xián tíng hé cì gǔ tíng hé rù cháo yǒu xié bái rèn cì yú páng zhě
而诸失职之徒衔廷和次骨,廷和入朝有挟白刃伺舆旁者。
shì wén zhào yǐ yíng zú bǎi rén wèi chū rù
事闻,诏以营卒百人卫出入。
dì yù jīng yán tíng hé zhī jīng yán shì
帝御经筵,廷和知经筵事。
xiū wǔ zōng shí lù chōng zǒng cái
修《武宗实录》,充总裁。
tíng hé xiān yǐ jiā tè jìn yī pǐn mǎn jiǔ zài jiān zhī dà xué shì fèng cì chì jīng yù
廷和先已加特进,一品满九载,兼支大学士俸,赐敕旌谕。
zhì shì jiā zuǒ zhù guó
至是加左柱国。
dì zhào duì zhě sān wèi láo bèi zhì
帝召对者三,慰劳备至。
tíng hé yì yù yǒu suǒ fā shū yǐn yòng zhèng rén bù liè zài wèi
廷和益欲有所发摅,引用正人,布列在位。
jǐ shì yù shǐ jiāo zhāng lùn wáng qióng zuì zhuàng xià zhào yù
给事、御史交章论王琼罪状,下诏狱。
qióng pò shū jié tíng hé yǐ zì jiě
琼迫,疏讦廷和以自解。
fǎ sī dāng qióng jiān dǎng lǜ lùn sǐ qióng lì zì biàn de jiǎn shù biān
法司当琼奸党律论死,琼力自辨,得减戍边。
huò yí fǎ sī chéng tíng hé zhǐ zhě
或疑法司承廷和指者。
huì shí bǎo zì lǐ bù shàng shū zhǎng zhān shì fǔ gǎi lì bù tíng hé fù zòu gǎi zhī zhǎng zhān shì sī gào chì
会石珤自礼部尚书掌詹事府,改吏部,廷和复奏改之掌詹事司诰敕。
rén huò wèi tíng hé tài zhuān
人或谓廷和太专。
rán tíng hé yǐ dì suī chōng nián xìng yīng mǐn zì xìn kě fǔ tài píng shì shì yǒu suǒ chí zhèng
然廷和以帝虽冲年,性英敏,自信可辅太平,事事有所持诤。
qián níng jiāng bīn suī fú zhū ér zhāng ruì zhāng zhōng yú jīng xǔ tài děng yù jiǔ bù jué
钱宁、江彬虽伏诛,而张锐、张忠、于经、许泰等狱久不决。
tíng hé děng yán bù zhū cǐ cáo zé guó fǎ bù zhèng gōng dào bù míng jiǔ miào zhī líng bù ān wàn xìng zhī xīn bù fú huò luàn zhī jī wèi xi tài píng zhī zhì wèi zhēn
廷和等言:“不诛此曹,则国法不正,公道不明,九庙之灵不安,万姓之心不服,祸乱之机未息,太平之治未臻。
dì nǎi jí mò qí zī chǎn
”帝乃籍没其资产。
tíng hé fù shū qǐng jìng tiān jiè fǎ zǔ xun lóng xiào dào bǎo shèng gōng wu mín yì qín xué wèn shèn mìng lìng míng shǎng fá zhuān wěi rèn nà jiàn zhèng qīn shàn rén jié cái yòng
廷和复疏请敬天戒,法祖训,隆孝道,保圣躬,务民义,勤学问,慎命令,明赏罚,专委任,纳谏诤,亲善人,节财用。
yǔ duō kǎi qiē jiē yōu zhào bào kě
语多剀切,皆优诏报可。
jí yì dà lǐ tíng hé chí lùn yì bù náo zú yǐ shì wǔ dì yì
及议“大礼”,廷和持论益不挠,卒以是忤帝意。
xiān shì wǔ zōng bēng tíng hé cǎo yí zhào
先是,武宗崩,廷和草遗诏。
yán huáng kǎo xiào zōng jìng huáng dì qīn dì xìng xiàn wáng cháng zi mǒu lún xù dāng lì
言皇考孝宗敬皇帝亲弟兴献王长子某,伦序当立。
zūn fèng zǔ xùn xiōng zhōng dì jí zhī wén gào yú zōng miào qǐng yú cí shòu huáng tài hòu yíng sì huáng dì wèi
遵奉《祖训》兄终弟及之文,告于宗庙,请于慈寿皇太后,迎嗣皇帝位。
jì lìng lǐ guān shàng lǐ yí zhuàng qǐng yóu dōng ān mén rù jū wén huá diàn
既令礼官上礼仪状,请由东安门入居文华殿。
yì rì bǎi guān sān shàng jiān quàn jìn sì lìng zhǐ yú yǔn zé rì jí wèi
翼日,百官三上笺劝进,俟令旨俞允,择日即位。
qí jiān wén jiē xún huáng zǐ sì wèi gù shì
其笺文皆循皇子嗣位故事。
shì zōng lǎn lǐ bù zhuàng wèi yí zhào yǐ wú sì huáng dì wèi fēi wéi huáng zǐ yě
世宗览礼部状,谓:“遗诏以吾嗣皇帝位,非为皇子也。
jí zhì jīng zhǐ chéng wài
”及至京,止城外。
tíng hé gù qǐng rú lǐ bù suǒ jù yí shì zōng bù tīng
廷和固请如礼部所具仪,世宗不听。
nǎi yù xíng diàn shòu jiān yóu dà míng mén zhí rù gào dà xíng jǐ yán rì zhōng jí dì wèi
乃御行殿受笺,由大明门直入,告大行几筵,日中即帝位。
zhào cǎo yán fèng huáng xiōng yí zhào rù fèng zōng tiāo dì chí huí jiǔ zhī shǐ bào kě
诏草言“奉皇兄遗诏入奉宗祧”,帝迟回久之,始报可。
yuè sān rì qiǎn guān wǎng yíng dì mǔ xìng xiàn fēi
越三日,遣官往迎帝母兴献妃。
wèi jǐ mìng lǐ guān yì xìng xiàn wáng zhǔ sì chēng hào
未几,命礼官议兴献王主祀称号。
tíng hé jiǎn hàn dìng táo wáng sòng pú wáng shì shòu shàng shū máo chéng yuē shì zú wèi jù
廷和检汉定陶王、宋濮王事授尚书毛澄曰:“是足为据,
yi zūn xiào zōng yuē huáng kǎo
宜尊孝宗曰‘皇考’,
chēng xiàn wáng wèi huáng shū kǎo xīng guó dài wáng
称献王为‘皇叔考兴国大王’,
mǔ fēi wèi huáng shū mǔ xīng guó tài fēi
母妃为‘皇叔母兴国太妃’,
zì chēng zhí huáng dì míng
自称‘侄皇帝’名,
bié lì yì wáng cì zǐ chóng rén wáng wèi xīng wáng
别立益王次子崇仁王为兴王,
fèng xiàn wáng sì
奉献王祀。
yǒu yì yì zhě jí jiān xié dāng zhǎn
有异议者即奸邪,当斩。
jìn shì zhāng cōng yǔ shì láng wáng zàn yán dì rù jì dà tǒng fēi wéi rén hòu
”进士张璁与侍郎王瓒言,帝入继大统,非为人后。
zàn wēi yán zhī tíng hé kǒng qí náo yì gǎi zàn guān nán jīng
瓒微言之,廷和恐其挠议,改瓒官南京。
wǔ yuè chéng huì tíng chén yì shàng rú tíng hé yán
五月,澄会廷臣议上,如廷和言。
dì bú yuè
帝不悦。
rán měi zhào tíng hè cóng róng cì chá wèi yù yù yǒu suǒ gēng dìng tíng hé zú bù kěn shùn dì zhǐ
然每召廷和从容赐茶慰谕,欲有所更定,廷和卒不肯顺帝指。
nǎi xià tíng chén zài yì
乃下廷臣再议。
tíng hé xié jiǎng miǎn máo jì zòu yán qián dài rù jì zhī jūn zhuī chóng suǒ shēng zhě jiē bù hé diǎn lǐ
廷和偕蒋冕、毛纪奏言:“前代入继之君,追崇所生者,皆不合典礼。
wéi sòng rú chéng yí pú yì zuì de yì lǐ zhī zhèng kě wèi wàn shì fǎ
惟宋儒程颐《濮议》最得义理之正,可为万世法。
zhì xìng xiàn wáng sì suī chóng rén wáng zhǔ zhī tā rì huáng sì fán yǎn réng yǐ dì èr zi wèi xìng xiàn wáng hòu ér gǎi fēng chóng rén wáng wèi qīn wáng zé tiān lǐ rén qíng liǎng quán wú shī
至兴献王祀,虽崇仁王主之,他日皇嗣繁衍,仍以第二子为兴献王后,而改封崇仁王为亲王,则天理人情,两全无失。
dì yì bú yuè mìng bó kǎo diǎn lǐ wù qiú zhì dāng
”帝益不悦,命博考典礼,务求至当。
tíng hé miǎn jì fù yán sān dài yǐ qián shèng mò rú shùn wèi wén zhuī chóng qí suǒ shēng fù gǔ sǒu yě
廷和、冕、纪复言:“三代以前,圣莫如舜,未闻追崇其所生父瞽瞍也。
sān dài yǐ hòu xián mò rú hàn guāng wǔ wèi wén zhuī chóng qí suǒ shēng fù nán dùn jūn yě
三代以后,贤莫如汉光武,未闻追崇其所生父南顿君也。
wéi huáng shàng qǔ fǎ èr jūn zé shèng dé wú lěi shèng xiào yǒu guāng yǐ
惟皇上取法二君,则圣德无累,圣孝有光矣。
chéng děng yì zài sān zhí zòu
”澄等亦再三执奏。
dì liú zhōng bù xià
帝留中不下。
qī yuè zhāng cōng shàng shū wèi dāng jì tǒng bù jì sì
七月,张璁上疏谓当继统,不继嗣。
dì qiǎn sī lǐ tài jiàn chí shì tíng hé yán cǐ yì zūn zǔ xùn jù gǔ lǐ yi cóng
帝遣司礼太监持示廷和,言此议遵祖训,据古礼,宜从。
tíng hé yuē xiù cái ān zhī guó jiā shì tǐ fù chí rù
廷和曰“秀才安知国家事体”,复持入。
wú hé dì yù wén huá diàn zhào tíng hé miǎn jì shòu yǐ shǒu chì lìng zūn fù mǔ wèi dì hòu
无何,帝御文华殿召廷和、冕、纪,授以手敕,令尊父母为帝、后。
tíng hé tuì ér shàng zòu yuē lǐ wèi wéi suǒ hòu zhě wèi fù mǔ ér yǐ qí suǒ shēng zhě wèi bǎi shū fù mǔ gài bù wéi jiàng qí fú ér yòu yì qí míng yě
廷和退而上奏曰:“《礼》谓为所后者为父母,而以其所生者为伯叔父母,盖不惟降其服而又异其名也。
chén bù gǎn ē yú shùn zhǐ
臣不敢阿谀顺旨。
réng fēng hái shǒu zhào
”仍封还手诏。
qún chén yì jiē zhí qián yì
群臣亦皆执前议。
dì bù tīng
帝不听。
dài jiǔ yuè mǔ fēi zhì jīng dì zì dìng yí yóu zhōng mén rù yè jiàn tài miào fù shēn yù yù jiā chēng xìng xiàn dì hòu wèi huáng
迨九月,母妃至京,帝自定仪由中门入,谒见太庙,复申谕欲加称兴献帝、后为“皇”。
tíng hé yán hàn xuān dì jì xiào zhāo hòu shì shǐ huáng sūn wáng fū rén yuē dào kǎo dào hòu guāng wǔ shàng jì yuán dì jù lù nán dùn jūn yǐ shàng lì miào zhāng líng jiē wèi cháng zhuī zūn
廷和言:“汉宣帝继孝昭后,谥史皇孙、王夫人曰悼考、悼后,光武上继元帝,钜鹿、南顿君以上立庙章陵,皆未尝追尊。
jīn ruò jiā huáng zì yǔ xiào miào cí shòu bìng shì wàng suǒ hòu ér zhòng běn shēng rèn sī ēn ér qì dà yì chén děng bù dé cí qí zé
今若加皇字,与孝庙、慈寿并,是忘所后而重本生,任私恩而弃大义,臣等不得辞其责。
yīn zì qǐng chì bà
”因自请斥罢。
tíng chén zhèng zhě bǎi yú rén
廷臣诤者百余人。
dì bù dé yǐ nǎi yǐ jiā jìng yuán nián zhào chēng xiào zōng wèi huáng kǎo cí shòu huáng tài hòu wèi shèng mǔ xìng xiàn dì hòu wèi běn shēng fù mǔ bù chēng huáng
帝不得已,乃以嘉靖元年诏称孝宗为“皇考”,慈寿皇太后为“圣母”,兴献帝、后为本生父母,不称“皇”。
dàng shì shí tíng hé xiān hòu fēng hái yù pī zhě sì zhí zòu jǐ sān shí shū dì cháng hū hū yǒu suǒ hèn
当是时,廷和先后封还御批者四,执奏几三十疏,帝常忽忽有所恨。
zuǒ yòu yīn chéng jiàn yán tíng hé zì wú rén chén lǐ
左右因乘间言廷和恣无人臣礼。
yán guān shǐ dào cáo jiā suì jiāo hé tíng hé
言官史道、曹嘉遂交劾廷和。
dì wèi báo zhé dào jiā yǐ ān tíng hé rán yì nèi yí yǐ
帝为薄谪道、嘉以安廷和,然意内移矣。
xún lùn dìng cè gōng fēng tíng hé miǎn jì bó jué suì lù qiān dàn tíng hé gù cí
寻论定策功,封廷和、冕、纪伯爵,岁禄千石,廷和固辞。
gǎi yīn jǐn yī wèi zhǐ huī shǐ fù cí
改荫锦衣卫指挥使,复辞。
dì yǐ shǎng tài qīng jiā yīn sì pǐn jīng zhí shì xí fù cí
帝以赏太轻,加荫四品京职世袭,复辞。
huì mǎn sì kǎo chāo bài tài fù fù sì cí ér zhǐ
会满四考,超拜太傅,复四辞而止。
tè cì chì jīng yì xī yàn yú lǐ bù jiǔ qīng jiē yǔ yān
特赐敕旌异,锡宴于礼部,九卿皆与焉。
dì pō shì zhāi jiào
帝颇事斋醮。
tíng hé lì yán bù kě yǐn liáng wǔ sòng huī wèi yù yōu zhǐ bào nà
廷和力言不可,引梁武、宋徽为喻,优旨报纳。
jiāng zuǒ bǐ suì bù dēng zhōng guān qǐng qiǎn guān dū zhī zào
江左比岁不登,中官请遣官督织造。
gōng bù jí jǐ shì yù shǐ yán zhī jiē bù tīng qù nèi gé zhuàn chì
工部及给事、御史言之,皆不听,趣内阁撰敕。
tíng hé děng bù fèng mìng yīn jí yán mín kùn cái jié qǐng wú qiǎn
廷和等不奉命,因极言民困财竭,请毋遣。
dì qù yù jí qiě jiè wú dú rǎo zhí niù
帝趣愈急,且戒毋渎扰执拗。
tíng hé lì zhēng yán chén děng yǔ jǔ cháo dà chén yán guān yán zhī bù tīng gù èr sān xié nìng zhī yán shì tīng bì xià néng dú yǔ èr sān xié nìng gòng zhì zǔ zōng tiān xià zāi
廷和力争,言:“臣等与举朝大臣、言官言之不听,顾二三邪佞之言是听,陛下能独与二三邪佞共治祖宗天下哉?
qiě bì xià yǐ zhī zào wèi lèi cháo jiù lì bù zhī hóng wǔ yǐ lái hé cháng yǒu zhī chuàng zì chéng huà hóng zhì ěr
且陛下以织造为累朝旧例,不知洪武以来何尝有之,创自成化、弘治耳。
xiàn zōng xiào zōng ài mín jié cái měi zhèng fēi yī bì xià bù qǔ fǎ dú fǎ qí bù měi zhě hé yě
宪宗、孝宗爱民节财美政非一,陛下不取法,独法其不美者,何也?
jí wèi yī zhào zhōng guān zhī xìng lù chù sāi dài jìn tiān xià fāng chuán sòng shèng dé jīn hū yǒu cǐ hé yǐ qǔ xìn
即位一诏,中官之幸路绌塞殆尽,天下方传诵圣德,今忽有此,何以取信?
yīn qǐng jiū nǐ zhǐ zhě hé rén yí yǒu jiǎ yù pī yǐ xíng qí sī zhě
”因请究拟旨者何人,疑有假御批以行其私者。
dì wèi xiè bù shěn bǐ jiè suǒ qiǎn guān wú zòng sì ér yǐ bù néng zhǐ yě
帝为谢不审,俾戒所遣官毋纵肆而已,不能止也。
tíng hé xiān lèi shū qǐ xiū qí hòu qǐng yì lì
廷和先累疏乞休,其后请益力。
yòu yǐ chí kǎo xiàn dì yì bù hé shū yǔ lù bù píng
又以持考献帝议不合,疏语露不平。
sān nián zhēng yuè dì tīng zhī qù
三年正月,帝听之去。
zé yǐ yīn cí guī jiù fēi dà chén dào
责以因辞归咎,非大臣道。
rán yóu cì xǐ shū gěi yú lǐn yóu hù rú lì shēn qián yìn zǐ jǐn yī wèi zhǐ huī shǐ zhī mìng
然犹赐玺书,给舆廪邮护如例,申前荫子锦衣卫指挥使之命。
jǐ shì yù shǐ qǐng liú tíng hé jiē bù bào
给事、御史请留廷和,皆不报。
tíng hé qù shǐ yì chēng xiào zōng wèi huáng bó kǎo
廷和去,始议称孝宗为“皇伯考”。
yú shì tíng hé zi xiū zhuàn shèn lǜ qún chén fú quē kū zhēng zhàng zhé yún nán
于是,廷和子修撰慎率群臣伏阙哭争,杖谪云南。
jì ér wáng bāng qí wū jié tíng hé jí qí cì zǐ bīng bù zhǔ shì dūn xù xiū zhuàn jīn chéng xūn xiāng rén shì dú yè guì zhāng yǔ péng zé dì chōng jiāo guān qǐng shǔ jù dǎi xià zhào yù
既而王邦奇诬讦廷和及其次子兵部主事惇、婿修撰金承勋、乡人侍读叶桂章与彭泽弟冲交关请属,俱逮下诏狱。
jū zhì wú zhuàng nǎi de jiě
鞫治无状,乃得解。
qī nián míng lún dà diǎn chéng zhào dìng yì lǐ zhū chén zuì
七年,《明伦大典》成,诏定议礼诸臣罪。
yán tíng hé miù zhǔ pú yì zì guǐ mén shēng tiān zǐ dìng cè guó lǎo fǎ dāng lù shì gū xuē zhí wéi mín
言廷和谬主《濮议》,自诡门生天子、定策国老,法当僇市,姑削职为民。
míng nián liù yuè zú nián qī shí yī
明年六月卒,年七十一。
jū jiǔ zhī dì wèn dà xué shì li shí tài cāng suǒ jī jǐ hé
居久之,帝问大学士李时:“太仓所积几何?
shí duì yuē kě zhī shù nián
”时对曰:“可支数年。
yóu bì xià chū nián zhào shū cái gé rǒng yuán suǒ zhì
由陛下初年诏书裁革冗员所致。
dì kǎi rán yuē
”帝慨然曰;
cǐ yáng tíng hé gōng bù kě méi yě
“此杨廷和功,不可没也。
lóng qìng chū fù guān zèng tài bǎo shì wén zhōng
”隆庆初,复官,赠太保,谥文忠。
chū tíng hé rù gé dōng yáng wèi yuē wú yú wén hàn pō yǒu yī rì zhī cháng ruò jīng jì shì xū guī jiè fū
初,廷和入阁,东阳谓曰:“吾于文翰,颇有一日之长,若经济事须归介夫。
jí wǔ zōng zhī zhōng zú ān shè jì zhě tíng hé lì yě rén yǐ dōng yáng wèi zhī yán
”及武宗之终,卒安社稷者,廷和力也,人以东阳为知言。
dì tíng yí bīng bù yòu shì láng
弟廷仪,兵部右侍郎。
zi shèn dūn sūn yǒu rén jiē jìn shì
子慎、惇,孙有仁,皆进士。
shèn zì yǒu chuán
慎自有传。
liáng chǔ zì shū hòu guǎng dōng shùn dé rén
梁储,字叔厚,广东顺德人。
shòu yè chén xiàn zhāng
受业陈献章。
jǔ chéng huà shí sì nián huì shì dì yī xuǎn shù jí shì shòu biān xiū xún jiān sī jīng jú jiào shū
举成化十四年会试第一,选庶吉士,授编修,寻兼司经局校书。
hóng zhì sì nián jìn shì jiǎng
弘治四年,进侍讲。
gǎi xiǎn mǎ shì wǔ zōng yú dōng gōng
改洗马,侍武宗于东宫。
cè fēng ān nán què qí kuì
册封安南,却其馈。
jiǔ zhī zhuó hàn lín xué shì tóng xiū huì diǎn qiān shǎo zhān shì bài lì bù yòu shì láng
久之,擢翰林学士,同修《会典》,迁少詹事,拜吏部右侍郎。
zhèng dé chū gǎi zuǒ jìn shàng shū zhuān diǎn gào chì zhǎng zhān shì fǔ
正德初,改左,进尚书,专典诰敕,掌詹事府。
liú jǐn zhāi huì diǎn xiǎo cī chǔ zuò jiàng yòu shì láng
刘瑾摘《会典》小疵,储坐降右侍郎。
xiào zōng shí lù chéng fù shàng shū xún jiā tài zǐ shǎo bǎo diào nán jīng lì bù
《孝宗实录》成,复尚书,寻加太子少保,调南京吏部。
jǐn zhū yǐ lì bù shàng shū jiān wén yuān gé dà xué shì rù cān jī wù
瑾诛,以吏部尚书兼文渊阁大学士,入参机务。
lǚ jiā shǎo fù tài zǐ tài fù jìn jiàn jí diàn
屡加少傅、太子太傅,进建极殿。
shí nián yáng tíng hé zāo sàng qù chǔ wéi shǒu fǔ
十年,杨廷和遭丧去,储为首辅。
jìn shǎo shī tài zǐ tài shī huá gài diàn dà xué shì
进少师、太子太师、华盖殿大学士。
shí fāng jiàn qián qīng kūn níng gōng yòu yíng tài sù diàn tiān é fáng chuán wù chǔ xié tóng guān jìn guì yáng yī qīng qiē jiàn
时方建干清、坤宁宫,又营太素殿、天鹅房、船坞,储偕同官靳贵、杨一清切谏。
míng nián chūn yǐ guó běn wèi dìng qǐng zé zōng shì xián zhě jū jīng shī bèi chǔ èr zhī xuǎn jiē bù bào
明年春,以国本未定,请择宗室贤者居京师,备储贰之选,皆不报。
qí qiū yī qīng ba jiǎng miǎn dài zhī
其秋,一清罢,蒋冕代之。
zhì míng nián guì yì ba máo jì rù gé
至明年,贵亦罢,毛纪入阁。
dì hǎo wēi xíng cháng chū xī ān mén jīng sù fǎn
帝好微行,尝出西安门,经宿返。
chǔ děng jiàn bù tīng rán yóu lǜ wài tíng zhī
储等谏,不听,然犹虑外廷知。
shì chūn cóng jìn xìng yán zhào bǎi guān zhì zuǒ shùn mén míng gào yǐ jiāo sì bì xìng nán hǎi zǐ guān liè
是春,从近幸言召百官至左顺门,明告以郊祀毕,幸南海子观猎。
chǔ děng jì tíng chén jiàn jiē bù nà
储等暨廷臣谏,皆不纳。
bā yuè shuò wēi fú cóng shù shí qí xìng chāng píng
八月朔,微服从数十骑幸昌平。
cì rì chǔ miǎn jì shǐ jué zhuī zhì shā hé bù jí lián shū qǐng huí luán
次日,储、冕、纪始觉,追至沙河不及,连疏请回銮。
yuè shí yǒu sān rì nǎi xuán
越十有三日乃旋。
chǔ děng yǐ guó wú chǔ fù ér dì pán yóu bù xī zhōng wài wēi yí lì shēn jiàn chǔ zhī qǐng yì bù bào
储等以国无储副,而帝盘游不息,中外危疑,力申建储之请,亦不报。
jiǔ yuè dì chí chū jū yōng guān xìng xuān fǔ mìng gǔ dà yòng shǒu guān wú zòng tíng chén chū
九月,帝驰出居庸关,幸宣府,命谷大用守关,无纵廷臣出。
suì yóu xuān fǔ dǐ dà tóng yù kòu yú yīng zhōu jǐ dài
遂由宣府抵大同,遇寇于应州,几殆。
chǔ děng yōu jù qǐng huí luán yì jí
储等忧惧,请回銮益急。
zhāng shí yú shàng dì bù wéi dòng suì chú jìng zhù xuān fǔ
章十余上,帝不为动,岁除竟驻宣府。
dàng shì shí dì shī dé mí shén
当是时,帝失德弥甚。
qún xiǎo qiè quán zhuó luàn cháo zhèng rén qíng huáng huáng
群小窃权,浊乱朝政,人情惶惶。
chǔ jù bù kè rèn yǐ tíng hé fú què lǚ qǐng zhào zhī
储惧不克任,以廷和服阕,屡请召之。
tíng hé hái cháo chǔ suì ràng ér chù qí xià
廷和还朝,储遂让而处其下。
fèng yáng shǒu bèi zhōng guān qiū dé jí zhèn shǒu yán suí níng xià dà tóng xuān fǔ zhū zhōng guān jiē qǐ gèng chì shū jiān lǐ mín shì dì xǔ zhī
凤阳守备中官丘德及镇守延绥、宁夏、大同、宣府诸中官皆乞更敕书兼理民事,帝许之。
chǔ děng jí yán bù kě fú tīng
储等极言不可,弗听。
shí sān nián qī yuè dì cóng jiāng bīn yán jiāng biàn yóu sāi shàng
十三年七月,帝从江彬言,将遍游塞上。
tuō yán biān guān duō jǐng mìng zǒng dū jūn wù wēi wǔ dà jiàng jūn zǒng bīng guān zhū shòu tǒng liù shī wǎng zhēng lìng nèi gé cǎo chì
托言边关多警,命总督军务、威武大将军、总兵官朱寿统六师往征,令内阁草敕。
gé chén bù kě dì fù jí bǎi guān zuǒ shùn mén miàn yù
阁臣不可,帝复集百官左顺门面谕。
tíng hé miǎn zài gào chǔ jì qì jiàn zhòng yì qì dì yì bù kě huí
廷和、冕在告,储、纪泣谏,众亦泣,帝意不可回。
yǐ ér jì yì yǐn jí
已而纪亦引疾。
chǔ dú tíng zhēng lěi rì dì jìng bù tīng
储独廷争累日,帝竟不听。
yú yuè dì yǐ dà jiàng jūn shòu sù qīng biān jìng lìng jiā fēng zhèn guó gōng
逾月,帝以“大将军寿”肃清边境,令加封“镇国公”。
chǔ jì shàng yán gōng suī guì rén chén ěr
储、纪上言:“公虽贵,人臣耳。
bì xià chéng zǔ zōng yè wèi tiān xià jūn nài hé miù zì biǎn sǔn
陛下承祖宗业,为天下君,奈何谬自贬损。
jì fēng guó gōng zé jiāng shòu yǐ gào quàn zhuī fēng sān dài
既封国公,则将授以诰券,追封三代。
zǔ zōng zài tiān zhī líng yì kěn rú bì xià biǎn sǔn fǒu
祖宗在天之灵亦肯如陛下贬损否?
kuàng tiě quàn bì yǒu miǎn sǐ zhī wén bì xià shòu fú wú jiāng hé gān zì fěi bó méng cǐ bù xiáng zhī cí
况铁券必有免死之文,陛下寿福无疆,何甘自菲薄,蒙此不祥之辞。
míng jì bù zhèng yán zì bù shùn
名既不正,言自不顺。
chén děng duàn bù gǎn ē yì gǒu cóng qǔ tā rì lù shēn wáng jiā zhī huò yě
臣等断不敢阿意苟从,取他日戮身亡家之祸也。
bù bào
”不报。
dì suì lì xuān fǔ dà tóng zhí dǐ yán suí
帝遂历宣府、大同,直抵延绥。
chǔ děng shū cù shí shàng xī zhì bù xǐng
储等疏数十上,悉置不省。
qín wáng qǐng guān zhōng xián tián wèi mù dì jiāng bīn qián níng zhāng zhōng děng jiē wèi zhī qǐng
秦王请关中闲田为牧地,江彬、钱宁、张忠等皆为之请。
dì pái qún yì xǔ zhī mìng gé chén cǎo zhì
帝排群议许之,命阁臣草制。
tíng hé miǎn yǐn jí dì nù shén
廷和、冕引疾,帝怒甚。
chǔ dù bù kě zhēng nǎi shàng zhì cǎo yuē tài zǔ gāo huáng dì zhuó lìng cí tǔ bù bì fān fēng
储度不可争,乃上制草曰:“太祖高皇帝著令,兹土不畀藩封。
fēi lìn yě niàn qí tǔ guǎng ráo fān fēng de zhī duō xù shì mǎ fù ér qiě jiāo jiān rén yòu wèi bù guǐ bù lì zōng shè
非吝也,念其土广饶,藩封得之,多蓄士马,富而且骄,奸人诱为不轨,不利宗社。
wáng jīn de dì yi yì jǐn
王今得地,宜益谨。
wú shōu jù jiān rén wú duō xù shì mǎ wú tīng kuáng rén móu bù guǐ zhèn jí biān fāng wēi wǒ shè jì shì shí suī yù bǎo qīn qīn bù kě de yǐ
毋收聚奸人,毋多蓄士马,毋听狂人谋不轨,震及边方,危我社稷,是时虽欲保亲亲不可得已。
dì hài yuē ruò shì qí kě yú
”帝骇曰:“若是其可虞!
shì suì qǐn
”事遂寝。
míng nián dì jiāng nán xún
明年,帝将南巡。
yán guān fú què jiàn chǔ miǎn jì yì yǐ wéi yán
言官伏阙谏,储、冕、纪亦以为言。
huì zhū cáo duō jiàn zhě nǎi zhǐ
会诸曹多谏者,乃止。
níng wáng chén háo fǎn dì nán zhēng chǔ miǎn hù cóng
宁王宸濠反,帝南征,储、冕扈从。
zài dào wén zéi miè lián shū qǐng jià xuán
在道闻贼灭,连疏请驾旋。
dǐ yáng zhōu dì yì nán jīng xíng jiāo lǐ
抵扬州,帝议南京行郊礼。
chǔ miǎn jì cǐ yì xíng zé huí luán yì wú rì jí chén bù kě shū sān shàng shǐ de qǐng
储、冕计此议行,则回銮益无日,极陈不可,疏三上始得请。
dì yǐ chén háo xiè jiāng zhì wèn chǔ zhì zhī yi
帝以宸濠械将至,问处置之宜。
chǔ děng qǐng rú xuān zōng zhēng gāo xù gù shì zuì rén jì dé jí rì bān shī
储等请如宣宗征高煦故事,罪人既得,即日班师。
yòu yīn jiāo qī gǎi bǔ sì fāng zāi yì biān jǐng qǐ hái shèng yú
又因郊期改卜,四方灾异、边警,乞还乘舆。
shū bā jiǔ shàng dì shū wú hái yì
疏八九上,帝殊无还意。
shì qiū xíng zài yǒu wù ruò shǐ shǒu duò dì qián sè bì yòu jìn yù fù rén shì zhōng ruò xuán rén shǒu zhuàng
是秋,行在有物若豕首堕帝前,色碧,又进御妇人室中,若悬人首状。
rén qíng yì jīng
人情益惊。
chǔ miǎn wēi yán jiàn dì pō xīn dòng
储、冕危言谏,帝颇心动。
ér qún xiǎo yóu yù dǎo dì yóu zhè xi fàn jiāng hàn
而群小犹欲导帝游浙西,泛江、汉。
chǔ miǎn yì jù shǒu shū guì qì xíng gōng mén wài lì wèi zhì yǒu
储、冕益惧,手疏跪泣行宫门外,历未至酉。
dì qiǎn rén qǔ shū rù yù zhī qǐ
帝遣人取疏入,谕之起。
kòu tóu yán wèi fèng yú zhǐ bù gǎn qǐ yě
叩头言:“未奉俞旨,不敢起也。
dì bù dé yǐ xǔ bù rì hái jīng nǎi kòu tóu chū
”帝不得已,许不日还京,乃叩头出。
dì bēng yáng tíng hé děng dìng cè yíng xìng shì zǐ
帝崩,杨廷和等定策迎兴世子。
gù shì dāng yǐ nèi gé yī rén yǔ zhōng guì xūn qī xié lǐ guān wǎng
故事,当以内阁一人与中贵勋戚偕礼官往。
tíng hé yù liú jiǎng miǎn zì zhù ér lǜ chǔ lǎo huò dàn xíng nǎi yáng xī chǔ bèi lǎo zǔ qí xíng
廷和欲留蒋冕自助,而虑储老或惮行,乃佯惜储惫老,阻其行。
chǔ fèn yuē shì shú yǒu dà yú cǐ zhě gǎn yǐ bèi cí
储奋曰:“事孰有大于此者,敢以惫辞!
suì yǔ dìng guó gōng xú guāng zuò děng yíng shì zǐ ān lù dǐ
”遂与定国公徐光祚等迎世子安陆邸。
jì jí wèi jǐ shì zhōng zhāng jiǔ xù děng hé chǔ jié nà quán jiān chí lù gù chǒng
既即位,给事中张九叙等劾储结纳权奸,持禄固宠。
chǔ sān shū qiú qù mìng cì chì chí chuán qiǎn xíng rén hù xíng suì gěi lǐn lì rú zhì
储三疏求去,命赐敕驰传,遣行人护行,岁给廪隶如制。
zú zi jūn zòu qǐng zèng shì
卒,子钧奏请赠谥。
lì bù shì láng guì è děng yán chǔ lì shēn fǔ zhèng yǒu gàn gōng yì yīn lù shàng liǎng jīng yán guān dàn zhāng
吏部侍郎桂萼等言,储立身辅政,有干公议,因录上两京言官弹章。
dì niàn xiān cháo jiù chén tè zèng tài shī shì wén kāng
帝念先朝旧臣,特赠太师,谥文康。
xiān shì chǔ zi cì shū wèi jǐn yī bǎi hù
先是,储子次摅为锦衣百户。
jū jiā yǔ fù rén yáng duān zhēng mín tián duān shā tián zhǔ cì shū suì miè duān jiā èr bǎi yú rén
居家与富人杨端争民田,端杀田主,次摅遂灭端家二百余人。
shì fā wǔ zōng yǐ chǔ gù jǐn fā biān wèi lì gōng
事发,武宗以储故,仅发边卫立功。
hòu hái zhí lèi mào gōng zhì guǎng dōng dōu zhǐ huī qiān shì
后还职,累冒功至广东都指挥佥事。
jiǎng miǎn zì jìng zhī quán zhōu rén
蒋冕,字敬之,全州人。
xiōng shēng nán jīng hù bù shàng shū yǐ jǐn hòu chēng
兄升,南京户部尚书,以谨厚称。
miǎn jǔ chéng huà èr shí sān nián jìn shì xuǎn shù jí shì shòu biān xiū
冕举成化二十三年进士,选庶吉士,授编修。
hóng zhì shí sān nián tài zǐ chū gé jiān sī jīng jú jiào shū
弘治十三年,太子出阁,兼司经局校书。
zhèng dé zhōng lèi guān lì bù zuǒ shì láng gǎi zhǎng zhān shì fǔ diǎn gào chì jìn lǐ bù shàng shū réng zhǎng fǔ shì
正德中,累官吏部左侍郎,改掌詹事府,典诰敕,进礼部尚书,仍掌府事。
miǎn qīng jǐn yǒu qì shí yā fù shí wàng
冕清谨有器识,雅负时望。
shí yī nián mìng jiān wén yuān gé dà xué shì yù jī wù
十一年命兼文渊阁大学士,预机务。
míng nián gǎi wǔ yīng diàn jiā tài zǐ tài fù
明年改武英殿,加太子太傅。
jìn xìng mào biān gōng dà xíng shēng shǎng miǎn jí liáng chǔ yì yīn jǐn yī shì qiān hù
近幸冒边功,大行升赏,冕及梁储亦荫锦衣世千户。
liǎng rén lì cí nǎi gǎi wén yīn
两人力辞,乃改文荫。
dì zhī yǐ wēi wǔ dà jiàng jūn xíng biān yě miǎn shí bìng zài gào shū jiàn yuē bì xià zì sǔn wēi zhòng xià tóng chén zǐ tǎng suǒ guò zhū wáng yǐ dà jiàng jūn lǐ jiàn bì xià hé cí zé zhī
帝之以“威武大将军”行边也,冕时病在告,疏谏曰:“陛下自损威重,下同臣子,倘所过诸王以大将军礼见,陛下何辞责之?
nǎng ruì huáng dì běi zhēng liù jūn guān shǔ jìn sān shí wàn yóu qiě xiàn yú tǔ mù
曩睿皇帝北征,六军官属近三十万,犹且陷于土木。
jīn sù wèi dān ruò jīng xíng biān jiǎo níng bù hán xīn
今宿卫单弱,经行边徼,宁不寒心?
qǐng zhì zuǒ yòu yǐn dǎo zhě zuì
请治左右引导者罪。
bù bào
”不报。
shí sì nián hù dì nán zhēng hái jiā shǎo fù jiān tài zǐ tài fù hù bù shàng shū jǐn shēn diàn dà xué shì
十四年扈帝南征还,加少傅兼太子太傅、户部尚书、谨身殿大学士。
dì bēng yǔ yáng tíng hé xié zhū jiāng bīn
帝崩,与杨廷和协诛江彬。
shì zōng jí wèi yì dìng cè gōng jiā bó jué gù cí
世宗即位,议定策功,加伯爵,固辞。
gǎi yīn jǐn yī shì zhǐ huī yòu cí
改荫锦衣世指挥,又辞。
nǎi yīn wǔ pǐn wén zhí réng jìn yī jiē
乃荫五品文职,仍进一阶。
yù shǐ zhāng péng shū píng dà chén xián fǒu qǐng ba miǎn
御史张鹏疏评大臣贤否,请罢冕。
yù shǐ zhào yǒng hēng dǐ shí bǎo bù kě zhǎng quán héng
御史赵永亨诋石珤不可掌铨衡。
miǎn bǎo suì qiú qù
冕、珤遂求去。
cháo yì bù píng zhū jǐ shì yù shǐ jiē yán qí bù kě qù
朝议不平,诸给事、御史皆言其不可去。
dì nǎi mìng hóng lú yù liú zài xià yōu zhào shǐ qǐ shì shì
帝乃命鸿胪谕留,再下优诏,始起视事。
jiā jìng sān nián qiǎn guān zhī zào jiāng nán mìng miǎn cǎo chì
嘉靖三年遣官织造江南,命冕草敕。
miǎn yǐ jiāng nán bèi zāi jù shū qǐng zhǐ dì bù cóng chì yì jiǔ bù jìn
冕以江南被灾,具疏请止,帝不从,敕亦久不进。
dì zé qí wéi màn miǎn yǐn zuì ér zhǐ
帝责其违慢,冕引罪而止。
dà lǐ yì qǐ miǎn gù zhí wéi rén hòu zhī shuō yǔ tíng hé děng lì zhēng zhī
“大礼”议起,冕固执为人后之说,与廷和等力争之。
dì shǐ ér wǎn yù jì yǐ qiáo ràng miǎn zhí yì bù huí
帝始而婉谕,继以谯让,冕执议不回。
jí tíng hé bà zhèng miǎn dāng guó dì yù yù zūn chóng suǒ shēng
及廷和罢政,冕当国,帝愈欲尊崇所生。
zhú lǐ bù shàng shū wāng jùn yǐ chù miǎn ér yòng xí shū dài zhī qiě zhào zhāng cōng guì è
逐礼部尚书汪俊以怵冕,而用席书代之,且召张璁、桂萼。
wù qíng shén fèi miǎn nǎi kàng shū jí jiàn yuē bì xià sì chéng pī jī gù yīn lún xù sù dìng
物情甚沸,冕乃抗疏极谏曰:“陛下嗣承丕基,固因伦序素定。
rán fēi shèng mǔ zhāo shèng huáng tài hòu yì zhǐ yǔ wǔ zōng huáng dì yí zhào zé jiāng wú suǒ shòu mìng
然非圣母昭圣皇太后懿旨与武宗皇帝遗诏,则将无所受命。
jīn jì shòu mìng yú wǔ zōng zì dāng wèi wǔ zōng zhī hòu
今既受命于武宗,自当为武宗之后。
tè xiōng dì zhī míng bù róng wěn gù dàn xiōng wǔ zōng kǎo xiào zōng mǔ zhāo shèng
特兄弟之名不容紊,故但兄武宗,考孝宗,母昭圣。
ér yú xiào miào wǔ miào jiē chēng sì huáng dì chēng chén chēng yù míng yǐ shì jì tǒng chéng sì zhī yì
而于孝庙、武庙皆称嗣皇帝,称臣,称御名,以示继统承祀之义。
jīn nǎi yù wèi běn shēng fù mǔ lì miào fèng xiān diàn cè chén suī zhì yú duàn duàn zhī qí bù kě
今乃欲为本生父母立庙奉先殿侧,臣虽至愚,断断知其不可。
zì gǔ rén jūn sì wèi wèi zhī chéng tiāo jiàn zuò jiē zhǐ zōng sì ér yán
自古人君嗣位谓之承祧践阼,皆指宗祀而言。
lǐ wéi rén hòu zhě wéi dà zōng yǐ dà zōng zūn zhī tǒng yě yì zhǔ zōng miào jì sì ér yán
《礼》为人后者惟大宗,以大宗尊之统也,亦主宗庙祭祀而言。
zì hàn zhì jīn wèi yǒu wèi běn shēng fù mǔ lì miào dà nèi zhě
自汉至今,未有为本生父母立庙大内者。
hàn xuān dì wèi shū zǔ zhāo dì hòu zhǐ lì suǒ shēng fù miào yú zàng suǒ
汉宣帝为叔祖昭帝后,止立所生父庙于葬所。
guāng wǔ zhōng xīng běn fēi chéng tǒng píng dì ér zhǐ lì sì qīn miào yú zhāng líng
光武中兴,本非承统平帝,而止立四亲庙于章陵。
sòng yīng zōng fù pú ān yì wáng yì zhǐ jí yuán lì miào
宋英宗父濮安懿王,亦止即园立庙。
bì xià xiān nián yǒu zhǐ lì miào ān lù yǔ qián dài shì tóng de qí dāng yǐ
陛下先年有旨,立庙安陆,与前代适同,得其当矣。
qǐ kě jì fèng dà zōng zhī sì yòu jiān fèng xiǎo zōng zhī sì
岂可既奉大宗之祀,又兼奉小宗之祀?
fu qíng jì zhòng yú suǒ shēng yì bì bù zhuān yú suǒ hòu jiāng xiào wǔ èr miào zhī líng ān suǒ tuō hu
夫情既重于所生,义必不专于所后,将孝、武二庙之灵安所托乎!
qiè kǒng xiàn dì zhī líng yì jiāng bù néng ān suī shèng xīn yì zì bù néng ān yě
窃恐献帝之灵亦将不能安,虽圣心亦自不能安也。
ěr zhě fù yǔn wāng jùn zhī qù qù zhāng cōng guì è zhī lái rén xīn yì hài
迩者复允汪俊之去,趣张璁、桂萼之来,人心益骇。
shì rì tíng yì jiàn miào tiān běn qíng míng hū biàn yīn huì zhì mù fēng léi dà zuò
是日廷议建庙,天本晴明,忽变阴晦,至暮风雷大作。
tiān yì rú cǐ bì xià kě bù sī biàn jì zāi
天意如此,陛下可不思变计哉?
yīn lì qiú qù
”因力求去。
dì de shū bú yuè yóu yǐ dà chén gù yōu zhào dá zhī
帝得疏不悦,犹以大臣故,优诏答之。
wèi jǐ fù qǐng ba jiàn miào zhī yì qiě qǐ tǐ shū zhōng zài yǐ tiān biàn wéi yán
未几,复请罢建庙之议,且乞体,疏中再以天变为言。
dì yì bú yuè suì lìng chí chuán guī gěi yuè lǐn suì fu rú zhì
帝益不悦,遂令驰传归,给月廪、岁夫如制。
miǎn dāng zhèng dé zhī jì zhǔ hūn zhèng luàn chí zhèng bù náo yǒu kuāng bì gōng
冕当正德之季,主昏政乱,持正不挠,有匡弼功。
shì zōng chū cháo zhèng suī xīn ér shàng xià hàn gé mí shén miǎn shǒu zhī bù yí
世宗初,朝政虽新,而上下扞格弥甚,冕守之不移。
dài tíng hé wéi shǒu fǔ jǐn liǎng yuè yuè zú jǔ yǔ yǐ qù lùn zhě wèi yǒu gǔ dà chén fēng
代廷和为首辅仅两阅月,卒龃龉以去,论者谓有古大臣风。
míng lún dà diǎn chéng luò zhí xián zhù jiǔ zhī zú
《明伦大典》成,落职闲住,久之卒。
lóng qìng chū fù guān shì wén dìng
隆庆初复官,谥文定。
máo jì zì wéi zhī yè xiàn rén
毛纪,字维之,掖县人。
chéng huà mò jǔ xiāng shì dì yī dēng jìn shì xuǎn shù jí shì
成化末,举乡试第一,登进士,选庶吉士。
hóng zhì chū shòu jiǎn tǎo jìn xiū zhuàn chōng jīng yán jiǎng guān jiǎn shì dōng gōng jiǎng dú
弘治初,授检讨,进修撰,充经筵讲官,简侍东宫讲读。
huì diǎn chéng qiān shì dú
《会典》成,迁侍读。
wǔ zōng lì gǎi zuǒ yù dé
武宗立,改左谕德。
zuò huì diǎn xiǎo wù jiàng shì dú
坐《会典》小误,降侍读。
xiào zōng shí lù chéng zhuó shì jiǎng xué shì wèi jiǎng guān
《孝宗实录》成,擢侍讲学士,为讲官。
zhèng dé wǔ nián jìn xué shì qiān hù bù yòu shì láng
正德五年进学士,迁户部右侍郎。
shí nián yóu lì bù zuǒ shì láng bài lǐ bù shàng shū
十年,由吏部左侍郎拜礼部尚书。
wū sī cáng rù gòng qí shǐ yán yǒu huó fó néng qián zhī huò fú
乌思藏入贡,其使言有活佛能前知祸福。
dì qiǎn zhōng guān liú yǔn yíng zhī
帝遣中官刘允迎之。
xié jǐn yī guān bǎi sān shí wèi zú jí sī pú lì shù qiān rén chú liáng zhōu chē fèi yǐ bǎi wàn jì
携锦衣官百三十,卫卒及私仆隶数千人,刍粮、舟车费以百万计。
jì děng shàng yán zì jīng shī zhì wū sī cáng èr wàn yú lǐ gōng sī fán fèi bù kě shèng yán
纪等上言:“自京师至乌思藏二万余里,公私烦费,不可胜言。
qiě zì sì chuān yā zhōu chū jìng guò cháng hé xī xíng shù yuè ér hòu zhì
且自四川雅州出境,过长河西行数月而后至。
wú yǒu yóu yì cūn shì
无有邮驿、村市。
yī qiè zī fèi qǔ bàn sì chuān
一切资费,取办四川。
sì chuān lián suì yòng bīng liú zéi fu píng mán kòu fù qǐ
四川连岁用兵,流贼甫平,蛮寇复起。
kùn jié zhī yú zhòng jiā cǐ lèi kǒng shēng yì wài biàn
困竭之余,重加此累,恐生意外变。
shū zài shàng nèi gé liáng chǔ jìn guì yáng yī qīng jiē qiē jiàn bù bào
”疏再上,内阁梁储、靳贵、杨一清皆切谏,不报。
jiāo sì bì qǐng qín cháo jiǎng yòu yǐ chǔ sì wèi jiàn qǐ zǎo dìng dà jì yì bù tīng
郊祀毕,请勤朝讲,又以储嗣未建,乞早定大计,亦不听。
xún gǎi lǐ gào chì zhǎng zhān shì fǔ
寻改理诰敕,掌詹事府。
shí èr nián jiān dōng gé dà xué shì rù yù jī wù
十二年兼东阁大学士入预机务。
qí qiū jiā tài zǐ tài bǎo gǎi wén yuān gé
其秋加太子太保,改文渊阁。
dì nán zhēng jì zuǒ yáng tíng hé jū shǒu
帝南征,纪佐杨廷和居守。
jià xuán jìn shǎo bǎo hù bù shàng shū wǔ yīng diàn dà xué shì
驾旋,晋少保、户部尚书、武英殿大学士。
shì zōng jí wèi lù dìng cè gōng jiā bó jué zài shū cí miǎn
世宗即位,录定策功,加伯爵,再疏辞免。
jiā jìng chū dì yù zhuī zūn xìng xiàn dì gé chén zhí zòu wǔ zhǐ
嘉靖初,帝欲追尊兴献帝,阁臣执奏,忤旨。
sān nián tíng hé miǎn xiāng jì qù guó
三年,廷和、冕相继去国。
jì wéi shǒu fǔ fù zhí rú chū
纪为首辅,复执如初。
dì yù qù běn shēng zhī chēng jì yǔ shí bǎo hé shū zhēng zhī
帝欲去本生之称,纪与石珤合疏争之。
dì zhào jiàn píng tái wěi qū yù yì jì zhōng bù cóng
帝召见平台,委曲谕意,纪终不从。
cháo chén fú què kū zhēng zhě jù dǎi xì jì jù shū qǐ yuán
朝臣伏阙哭争者,俱逮系,纪具疏乞原。
dì nù chuán zhǐ zé jì yào jié péng jiān bèi jūn bào sī
帝怒,传旨责纪要结朋奸,背君报私。
jì nǎi shàng yán yuē nǎng méng shèng yù guó jiā zhèng shì shāng què kě fǒu rán hòu shī xíng
纪乃上言曰:“曩蒙圣谕,国家政事商榷可否,然后施行。
cǐ chéng nèi gé zhí yè yě chén yú bù néng yǎng fù míng mìng
此诚内阁职业也,臣愚不能仰副明命。
ěr zhě dà lǐ zhī yì píng tái zhào duì sī lǐ chuán yù bù zhī qí jǐ sì hū shāng què yǐ
迩者大礼之议,平台召对,司礼传谕,不知其几似乎商榷矣。
ér jiē duàn zì shèng xīn bù méng yǔn nà hé kě fǒu zhī yǒu
而皆断自圣心,不蒙允纳,何可否之有。
zhì yú chī fá tíng chén dòng zhì shù bǎi nǎi zǔ zōng lái suǒ wèi yǒu zhě yì jiē chū zì zhōng zhǐ chén děng bù dé yù wén
至于笞罚廷臣,动至数百,乃祖宗来所未有者,亦皆出自中旨,臣等不得与闻。
xuān zhào tú qín hàn gé rú gù
宣召徒勤,捍格如故。
wèi liú suī qiè jié zé suí jiā
慰留虽切,诘责随加。
chén suī yǒu tǐ guó zhī xīn bù néng zì jìn
臣虽有体国之心,不能自尽。
sòng sī mǎ guāng gào shén zōng yuē bì xià suǒ yǐ yòng chén gài chá qí kuáng zhí shù yǒu bǔ yú guó jiā ruò tú yǐ lù wèi róng zhī ér bù qǔ qí yán shì yǐ guān sī fēi qí rén yě
宋司马光告神宗曰:‘陛下所以用臣,盖察其狂直,庶有补于国家,若徒以禄位荣之而不取其言,是以官私非其人也。
chén yǐ lù wèi zì róng ér bù néng jiù zhèng shì tú dào qiè míng qì yǐ sī qí shēn yě
臣以禄位自荣,而不能救正,是徒盗窃名器以私其身也。
chén yú bì xià gǎn jǔ yǐ wéi gào
’臣于陛下,敢举以为告。
fu yào jié péng jiān bèi jūn bào sī zhèng chén píng rì suǒ tòng fèn ér shēn jí zhě
夫要结朋奸,背君报私,正臣平日所痛愤而深疾者。
yǒu yī yú cǐ zuì hé zhǐ bà chù
有一于此,罪何止罢黜!
jīn bì xià yǐ zhī yí chén shàng kě yī rì tiǎn yán cháo níng jiān zāi
今陛下以之疑臣,尚可一日腼颜朝宁间哉。
qǐ cì hái gǔ guī xiāng lǐ yǐ quán zhōng shǐ
乞赐骸骨归乡里,以全终始。
yóu wàng bì xià fǎ zǔ diǎn xué rèn xián nà jiàn shěn shì fēi biàn zhōng xié yǐ yǎng hé píng zhī fú
尤望陛下法祖典学,任贤纳谏,审是非,辨忠邪,以养和平之福。
dì xián jì kàng zhí yǔn qí qù chí yì gěi fu lǐn rú gù shì
”帝衔纪亢直,允其去,驰驿给夫廪如故事。
jì yǒu xué shí jū guān lián jìng jiǎn zhòng
纪有学识,居官廉静简重。
yǔ tíng hé miǎn zhèng sè lì cháo bìng wèi jìn shēn suǒ yǐ lài
与廷和、冕正色立朝,并为缙绅所倚赖。
qí dài miǎn yì jǐn sān yuè
其代冕亦仅三月。
hòu míng lún dà diǎn chéng zhuī lùn duó guān
后《明伦大典》成,追论夺官。
jiǔ zhī tíng hé miǎn jiē lún sàng jì yǐ ēn zhào xù fù dì yì qiě wàng zhī
久之,廷和、冕皆沦丧,纪以恩诏叙复,帝亦且忘之。
èr shí yī nián nián bā shí fǔ àn yǐ wén
二十一年,年八十,抚按以闻。
zhào qiǎn guān cún wèn zài cì fu lǐn
诏遣官存问,再赐夫廪。
yòu sān nián zú
又三年卒。
zèng tài bǎo shì wén jiǎn
赠太保,谥文简。
zi qú jìn shì tài pú qīng
子渠,进士,太仆卿。
shí bǎo zì bāng yàn gǎo chéng rén
石珤,字邦彦,藁城人。
fù yù shān dōng àn chá shǐ
父玉,山东按察使。
bǎo yǔ xiōng jiè tóng jǔ chéng huà mò nián jìn shì gǎi shù jí shì shòu jiǎn tǎo shù xiè bìng jū jiā
珤与兄玠同举成化末年进士,改庶吉士,授检讨,数谢病居家。
xiào zōng mò shǐ jìn xiū zhuàn
孝宗末,始进修撰。
zhèng dé gǎi yuán zhuó nán jīng shì dú xué shì
正德改元,擢南京侍读学士。
lì liǎng jīng jì jiǔ qiān nán jīng lì bù yòu shì láng
历两京祭酒,迁南京吏部右侍郎。
zhào gǎi lǐ bù jìn zuǒ shì láng
召改礼部,进左侍郎。
wǔ zōng shǐ yóu xuān fǔ bǎo shàng shū lì jiàn bù bào
武宗始游宣府,珤上疏力谏,不报。
gǎi zhǎng hàn lín yuàn shì
改掌翰林院事。
tíng chén jiàn nán xún huò jiāng bù cè bǎo shū jiù zhī
廷臣谏南巡,祸将不测,珤疏救之。
shí liù nián bài lǐ bù shàng shū zhǎng zhān shì fǔ
十六年拜礼部尚书,掌詹事府。
shì zōng lì dài wáng qióng wèi lì bù shàng shū
世宗立,代王琼为吏部尚书。
zì qún xiǎo qiè bǐng quán zhèng hún zhuó
自群小窃柄,铨政混浊。
bǎo gāng fāng xiè qǐng tuō zhū fàn qīng yì zhě duō jiàn chù shí wàng dà fú ér nèi gé yáng tíng hé yǒu suǒ bú yuè
珤刚方,谢请托,诸犯清议者多见黜,时望大孚,而内阁杨廷和有所不悦。
fu èr yuè fù gǎi zhǎng zhān shì fǔ diǎn gào chì
甫二月,复改掌詹事府,典诰敕。
jiā jìng yuán nián qiǎn sì quē lǐ jí dōng yuè
嘉靖元年遣祀阙里及东岳。
shì jùn huán jiā lǚ qǐ zhì shì
事竣还家,屡乞致仕。
yán guān yǐ bǎo wàng zhòng jiāo zhāng qǐng liú nǎi qǐ fù guān
言官以珤望重,交章请留,乃起赴官。
sān nián wǔ yuè zhào yǐ lì bù shàng shū jiān wén yuān gé dà xué shì rù cān jī wù
三年五月,诏以吏部尚书兼文渊阁大学士入参机务。
dì yù yǐ fèng xiān diàn cè bié jiàn yī shì sì xiàn dì bǎo kàng shū yán qí fēi lǐ
帝欲以奉先殿侧别建一室祀献帝,珤抗疏言其非礼。
jí tíng chén fú què qì zhēng bǎo yǔ máo jì zhù zhī
及廷臣伏阙泣争,珤与毛纪助之。
wú hé dà lǐ yì dìng jì qù wèi
无何,“大礼”议定,纪去位。
bǎo fù jiàn yuē dà lǐ yī shì yǐ fèng chén duàn wú kě yán yǐ
珤复谏曰:“大礼一事已奉宸断,无可言矣。
dàn chén fǎn fù sī zhī zhōng yǒu bù ān yú xīn zhě
但臣反复思之,终有不安于心者。
xīn suǒ bù ān ér bù yǐ yán yán kǒng chù wǔ ér bù gǎn jǐn zé bì xià jiāng yān yòng chén chén yì hé yǐ yǎng bào jūn fù zāi
心所不安而不以言,言恐触忤而不敢尽,则陛下将焉用臣,臣亦何以仰报君父哉?
fu xiào zōng huáng dì yǔ zhāo shèng huáng tài hòu nǎi bì xià gǔ ròu zhì qīn yě
夫孝宗皇帝与昭圣皇太后,乃陛下骨肉至亲也。
jīn shǐ shū jiàn chán nìng xiǎo rén zhé xíng lí jiàn dàn zhī xī hé qǔ chǒng bù fù wèi bì xià tǐ chá
今使疏贱谗佞小人辄行离间,但知希合取宠,不复为陛下体察。
cí mèng dōng shí xiǎng zài ěr bì xià dēng xiàn duì yuè rú qīn jiàn zhī níng bù shǎo dòng yú zhōng hu
兹孟冬时享在迩,陛下登献对越,如亲见之,宁不少动于中乎?
fu shì wáng rú shì cún
夫事亡如事存。
bì xià chéng liè shèng zhī tǒng yǐ zǒng bǎi shén lín wàn fāng yān dé bù jiā shèn zhòng gù tīng xì rén zhī shuō gàn bù yì zhī diǎn zāi
陛下承列圣之统,以总百神,临万方,焉得不加慎重,顾听细人之说,干不易之典哉?
dì de zòu bú yuè jiè wù fù yán
”帝得奏不悦,戒勿复言。
míng nián jiàn shì miào yú tài miào dōng
明年建世庙于太庙东。
dì yù cóng hé yuān yán huǐ shén gōng jiān fá lín mù yǐ tōng niǎn dào
帝欲从何渊言,毁神宫监,伐林木,以通辇道。
jǐ shì zhōng hán jiè yù shǐ yáng qín yè zhōng děng jiāo jiàn wǔ zhǐ duó fèng
给事中韩楷,御史杨秦、叶忠等交谏,忤旨夺俸。
jǐ shì zhōng wèi dào jì yán zhī biǎn zhì diào wài
给事中卫道继言之,贬秩调外。
bǎo fù kàng zhāng jí yán bù kě fú tīng
珤复抗章,极言不可,弗听。
jí shì miào chéng dì yù fèng zhāng shèng huáng tài hòu yè jiàn zhāng cōng guì è lì zhǔ zhī
及世庙成,帝欲奉章圣皇太后谒见,张璁、桂萼力主之。
lǐ guān liú lóng děng zhēng bù de zhū fǔ chén yǐ wéi yán dì bù bào qù jù yí
礼官刘龙等争不得,诸辅臣以为言,帝不报,趣具仪。
bǎo nǎi shàng shū yuē bì xià yù fèng huáng tài hòu yè jiàn shì miào chén qiè yǐ wéi cóng lìng gù xiào ér xiào yǒu dà yú cóng lìng zhě
珤乃上疏曰:“陛下欲奉皇太后谒见世庙,臣窃以为从令固孝,而孝有大于从令者。
chén chéng bù gǎn ē yú yǐ wù jūn shàng
臣诚不敢阿谀以误君上。
qiè wéi zǔ zōng jiā fǎ hòu fēi yǐ rù gōng wèi yǒu wú gù fù chū zhě
窃惟祖宗家法,后妃已入宫,未有无故复出者。
qiě tài miào zūn yán fēi shí xiǎng xiá jì suī tiān zǐ yì bù qīng rù kuàng hòu fēi hu
且太庙尊严,非时享祫祭,虽天子亦不轻入,况后妃乎?
cōng bèi suǒ yǐn miào jiàn zhī lǐ jīn fèng xiān diàn shì yě
璁辈所引庙见之礼,今奉先殿是也。
shèng zǔ shén zōng xíng zhī bǎi wǔ shí nián yǐ wèi dìng zhì zhōng jiān nà hòu nà fēi bù zhī fán jǐ wèi yǒu gǎn yì jí zhě hé zhì jīn rì hū chàng cǐ yì
圣祖神宗行之百五十年,已为定制,中间纳后纳妃不知凡几,未有敢议及者,何至今日忽倡此议?
bǐ róng yuè nìng chén qǐ yǒu zhōng ài zhī shí ér bì xià nǎi yù tīng zhī hu
彼容悦佞臣岂有忠爱之实,而陛下乃欲听之乎?
qiě yīn yáng yǒu dìng wèi bù kě qīn yuè
且阴阳有定位,不可侵越。
bì xià wèi tiān dì bǎi shén zhī zhǔ zhì mǔ hòu wú gù chū rù tài miào jiē mén shì kūn xíng qián shì yīn qīn yáng wèi bù kě zhī dà zhě yě
陛下为天地百神之主,致母后无故出入太庙街门,是坤行干事,阴侵阳位,不可之大者也。
chén qǐ bù zhī jūn mìng dāng chéng dì kǒng shàng lèi shèng dé shì yǐ bù gǎn shùn zhǐ qǔ cóng yǐ chéng jūn fù zhī guò fù fù zǎi zhī dé yě
臣岂不知君命当承,第恐上累圣德,是以不敢顺旨曲从,以成君父之过,负覆载之德也。
zòu rù dì dà yùn
”奏入,帝大愠。
bǎo wéi rén qīng jiè duān liàng zī zī fèng guó
珤为人清介端亮,孜孜奉国。
shù yǐ lì xíng wáng dào qīng xīn shěng shì biàn zhōng xié dūn kuān dà wú jí jìn xiào wèi dì yán
数以力行王道,清心省事,辨忠邪,敦宽大,毋急近效为帝言。
dì jiàn wèi yū kuò fú shàn yě
帝见为迂阔,弗善也。
yì dà lǐ shí dì yù yuán yǐ zì zhù ér bǎo jù lǐ zhēng chí lùn jiān què shī dì yì cōng è bèi yì bú yuè
议“大礼”时,帝欲援以自助,而珤据礼争,持论坚确,失帝意,璁、萼辈亦不悦。
cōng è zhāo xī móu fǔ zhèng gōng jī fèi hóng wú xū rì yǐ bǎo xíng gāo bù néng yǒu suǒ jiā
璁、萼朝夕谋辅政,攻击费宏无虚日,以珤行高,不能有所加。
zhì míng nián chūn jiān rén wáng bāng qí jié yáng tíng hé wū bǎo jí hóng wèi jiān dǎng liǎng rén suì qǐ guī
至明年春,奸人王邦奇讦杨廷和,诬珤及宏为奸党,两人遂乞归。
dì xǔ hóng chí yì ér zé bǎo guī yuàn cháo tíng shī dà chén yì yī qiè ēn diǎn jiē bù yú
帝许宏驰驿,而责珤归怨朝廷,失大臣谊,一切恩典皆不予。
guī zhuāng fú bèi chē yī liàng ér yǐ
归,装襆被车一辆而已。
dōu rén tàn yì wèi zì lái zǎi chén qù guó wú ruò bǎo zhě
都人叹异,谓自来宰臣去国,无若珤者。
zì bǎo jí yáng tíng hé jiǎng miǎn máo jì yǐ qiáng jiàn bà zhèng qì jiā jìng jì mì wù dà chén wú jìn nì ěr zhī yán zhě yǐ
自珤及杨廷和、蒋冕、毛纪以强谏罢政,迄嘉靖季,密勿大臣无进逆耳之言者矣。
bǎo jiā guān zì tài zǐ tài bǎo zhì shǎo bǎo
珤加官,自太子太保至少保。
qī nián dōng zú shì wén yǐn
七年冬卒,谥文隐。
lóng qìng chū gǎi shì wén jiè
隆庆初,改谥文介。
jiè zì bāng xiù
玠,字邦秀。
hóng zhì zhōng yóu sì shuǐ zhī xiàn zhào wèi yù shǐ
弘治中,由汜水知县召为御史。
chū hé dà tóng jūn chǔ àn gān sù jí shǎn xī suǒ tiáo shàng biān wù xī zhōng jī yí wèi dōu yù shǐ dài shān suǒ wěi jì
出核大同军储,按甘肃及陕西,所条上边务,悉中机宜,为都御史戴珊所委寄。
cháng yīn zāi yì hé nán jīng xíng bù shàng shū dí xuān yǐ xià èr shí qī rén
尝因灾异劾南京刑部尚书翟瑄以下二十七人。
zhèng dé zhōng lèi guān yòu fù dōu yù shǐ xún fǔ dà tóng zhào bài bīng bù yòu shì láng
正德中,累官右副都御史,巡抚大同,召拜兵部右侍郎。
hǎi xī bù zhǎng shù fàn biān tài níng sān wèi yǔ bié bù xiāng gōng jiǔ quē gòng shì qiǎn jiè yǐ zuǒ shì láng jiān qiān dū yù shǐ wǎng liáo dōng xún shì
海西部长数犯边,泰宁三卫与别部相攻,久缺贡市,遣玠以左侍郎兼佥都御史往辽东巡视。
chū guān fǔ yù jiē shòu yuē shù
出关抚谕,皆受约束。
dì dà xǐ xǐ shū jiā láo zhào hái
帝大喜,玺书嘉劳,召还。
zuǒ dōu yù shǐ lù wán qiān tíng tuī dài zhě sān shàng xī bù yòng zuì hòu tuī jiè nǎi yǐ wéi yòu dū yù shǐ zhǎng yuàn shì
左都御史陆完迁,廷推代者,三上悉不用,最后推玠,乃以为右都御史掌院事。
yù shǐ li yǐn hé jiè yín yuán bù bào
御史李隐劾玠夤缘,不报。
shí nián bài hù bù shàng shū
十年拜户部尚书。
zhōng guān shǐ dà zhèn yún nán qǐng dú lǐng yín chǎng wu
中官史大镇云南,请独领银场务。
dù fǔ zhèn hú guǎng qǐng jiè yán chuán shuì yín wèi jìn gòng zī
杜甫镇湖广,请借盐船税银为进贡资。
liú dé shǒu liáng zhōu qǐng dài shí chá liù bǎi yǐn
刘德守凉州,请带食茶六百引。
jiè jiē zhí bù kě
玠皆执不可。
xī sēng chǎn jiào wáng qǐng chuán sān bǎi sōu fàn zài shí yán jiè jí yán qí hài
西僧阐教王请船三百艘贩载食盐,玠极言其害。
dì chū chū jū yōng jiè qiē jiàn
帝初出居庸,玠切谏。
jí zài xuān fǔ xū yín bǎi wàn liǎng jiè chí bù kě
及在宣府,需银百万两,玠持不可。
dì fú cóng nǎi jìn qí bàn
帝弗从,乃进其半。
wáng qióng yù yǐ hā mì shì hài péng zé jiè dú tíng yù zhī
王琼欲以哈密事害彭泽,玠独廷誉之。
jiān mín yù móu yán lì zhě huì zhū níng wèi qǐng jiè bù kě lián zhāng zhí zòu
奸民欲牟盐利者,贿朱宁为请,玠不可,连章执奏。
tíng chén jiàn nán xún guì què xià zhū dà chén mò gǎn yán jiè dú lùn jiù
廷臣谏南巡跪阙下,诸大臣莫敢言,玠独论救。
qún xiǎo jī dì nù yán zhǐ zé lìng zì chén suì yǐn jí qù
群小激帝怒,严旨责令自陈,遂引疾去。
cì chì chí chuán gěi lǐn lì rú gù shì
赐敕驰传给廪隶如故事。
jiā jū èr nián zú zèng tài zǐ shǎo fù
家居二年卒,赠太子少傅。
jiè yǒu cāo xíng jū guān yì chí zhèng
玠有操行,居官亦持正。
qí wèi dōu yù shǐ shí hú shì níng lùn níng wáng jiè yǔ li shì shí qǐng zuì shì níng yǐ shì wéi rén suǒ jī
其为都御史时,胡世宁论宁王,玠与李士实请罪世宁,以是为人所讥。
zàn yuē wǔ zōng zhī jì jūn dé rì huāng bì xìng pán jié zuǒ yòu
赞曰:武宗之季,君德日荒,嬖幸盘结左右。
tíng hé wèi xiāng suī wú néng gǎi yú qí dé rán liú zéi chì ér wú tǔ bēng zhī yú zōng fān pàn ér wú wǎ jiě zhī huàn zhě gù lài miào táng yǒu jīng jì zhī yuǎn lüè yě
廷和为相,虽无能改于其德,然流贼炽而无土崩之虞,宗藩叛而无瓦解之患者,固赖庙堂有经济之远略也。
zhì qí zhū dà jiān jué dà cè fú wēi dìng qīng gōng zài shè jì jí zhōu bó hán qí dài wú yǐ guò
至其诛大奸,决大策,扶危定倾,功在社稷,即周勃、韩琦殆无以过。
chǔ suī méng wù yì ér dà jié wú diàn
储虽蒙物议,而大节无玷。
jiǎng miǎn máo jì shí bǎo qīng zhōng gěng liàng jiē zhuó rán yǒu gǔ dà chén fēng
蒋冕、毛纪、石珤,清忠鲠亮,皆卓然有古大臣风。
zì shí jué hòu zhèng fǔ rì yǐ quán shì xiāng qīng
自时厥后,政府日以权势相倾。
huò zhī wéi tiǎn niǎn chí lù zì gù
或脂韦淟涊,持禄自固。
qiú rú zhū rén qǐ kě duō de zāi
求如诸人,岂可多得哉。