明史 · 佚名 · Chapter 208 of 333

列传·卷九十六

PinyinModern Translation
Size

zhāng qín wāng yīng zhěn xiāo míng fèng gāo gōng sháo qí zhī luán yuán zōng rú xǔ xiāng qīng gù jì zi zhāng zhì zhāng qiáo yú shān wāng shān wéi shāng chén lí guàn wáng rǔ méi péng rǔ shí zhèng zì bì qi xián liú huì zi huáng cháng qián wēi hóng yuán fāng guàn lǚ huái zhōu sī jiān yán jīng

张芹汪应轸萧鸣凤(高公韶) 齐之鸾袁宗儒许相卿顾济(子章志) 章侨余珊(汪珊) 韦商臣黎贯(王汝梅) 彭汝实郑自璧戚贤刘绘(子黄裳) 钱薇洪垣(方瓘) (吕怀) 周思兼颜鲸

zhāng qín zì wén lín xiá jiāng rén

张芹,字文林,峡江人。

hóng zhì shí wǔ nián jìn shì

弘治十五年进士。

shòu fú zhōu tuī guān

授福州推官。

zhèng dé zhōng zhào wèi nán jīng yù shǐ

正德中,召为南京御史。

níng xià jì píng dà xué shì li dōng yáng yì jìn guān yìn zǐ

宁夏既平,大学士李东阳亦进官荫子。

qín kàng shū yuē dōng yáng jǐn hòu yǒu yú zhèng zhí bù zú

芹抗疏曰:“东阳谨厚有余,正直不足;

rú yǎ zú zhòng jié yì wú wén

儒雅足重,节义无闻。

nì jǐn luàn zhèng dōng yáng wèi gù mìng dà chén jì bù néng è zhī yú shǐ jí è jì jì zhāng yòu bù néng lì yǔ zhī kàng

逆瑾乱政,东阳为顾命大臣,既不能遏之于始,及恶迹既彰,又不能力与之抗。

zhī wéi shùn cóng wéi qí zhǐ shǐ

脂韦顺从,惟其指使。

jīn pàn zéi dǐ píng dōng yáng hé lì

今叛贼底平,东阳何力?

mào gōng shòu shǎng hé yǐ fú rén xīn

冒功受赏,何以服人心?

qǐ lì cì bà chì duó qí jiā ēn wèi dà chén shì jūn bù zhōng zhě jiè

乞立赐罢斥,夺其加恩,为大臣事君不忠者戒。

shū chū dōng yáng tì qì bù néng biàn

”疏出,东阳涕泣不能辩。

dì zé qín gū míng lìng duì zhuàng

帝责芹沽名,令对状。

qín qǐng zuì tíng fèng sān yuè

芹请罪,停俸三月。

jǐ shì zhōng dòu míng yán shì xià yù qín shū jiù zhī

给事中窦明言事下狱,芹疏救之。

dì cháng chí mǎ shāng biān xiū wáng sī qiē jiàn zuò yuǎn shù

帝尝驰马伤,编修王思切谏,坐远戍。

qín yuē bǐ fēi jiàn guān shàng ěr wú chái kě zuò shì hu

芹曰:“彼非谏官尚尔,吾侪可坐视乎!

suì shàng shū yuē mèng zǐ yán cóng shòu wú yàn wèi zhī huāng

”遂上疏曰:“孟子言:‘从兽无厌谓之荒’。

lǎo dān yuē chí chěng tián liè shǐ rén xīn fā kuáng

老聃曰:‘驰骋田猎,使人心发狂’。

xīn kuáng zhì huāng hé shì bù wàng

心狂志荒,何事不忘?

jiē shèn yán wú yì yǒu hài yě

皆甚言无益有害也。

jīn qīng wàn shèng zhī zūn chéng wēi mào xiǎn wàn yī yǒu bù kě huì huáng sì wèi dàn rú zōng miào shè jì hé

今轻万乘之尊,乘危冒险,万一有不可讳,皇嗣未诞,如宗庙社稷何!

dì bù xǐng

”帝不省。

xún chū wèi huī zhōu zhī fǔ

寻出为徽州知府。

níng wáng chén háo fǎn yán zhě yǐ qín jiā jiāng xī lǜ zéi jié qí qīn shǔ qǔ dào chū huī

宁王宸濠反,言者以芹家江西,虑贼劫其亲属,取道出徽。

nǎi gǎi zhī háng zhōu

乃改知杭州。

yǐ fù huán huī zhōu

已,复还徽州。

jiā jìng chū qiān zhè jiāng hǎi dào fù shǐ

嘉靖初,迁浙江海道副使。

lì yòu cān zhèng yòu bù zhèng shǐ

历右参政、右布政使。

zuò wèi hǎi dào shí wō rén zhēng gòng wù shāng jū mín bà guī

坐为海道时倭人争贡误伤居民,罢归。

qín shì jì mǔ xiào chí shēn jiǎn sù xǐ páo lì shí zhōng qí shēn

芹事继母孝,持身俭素,枲袍粝食终其身。

wāng yīng zhěn zì zi sù zhè jiāng shān yīn rén

汪应轸,字子宿,浙江山阴人。

shǎo yǒu zhì cāo

少有志操。

zhèng dé shí èr nián chéng jìn shì xuǎn shù jí shì

正德十二年成进士,选庶吉士。

shí sì nián zhào jiāng nán xún

十四年,诏将南巡。

yīng zhěn kàng yán zì xià zhào yǐ lái chén mín páng huáng mò yǒu gù zhì

应轸抗言:“自下诏以来,臣民旁皇,莫有固志。

lín qīng yǐ nán lǜ qì yè bà shì táo cuàn shān gǔ

临清以南,率弃业罢市,逃窜山谷。

gǒu bù jí shōu chéng mìng kǒng biàn shēng bù cè

苟不即收成命,恐变生不测。

xī gǔ yǒng jiàn hàn chéng dì wèi bì xià yàn gāo měi zhī zūn hào hǎo pǐ fū zhī bēi zì

昔谷永谏汉成帝,谓:‘陛下厌高美之尊号,好匹夫之卑字。

shù lí shēn gōng tǐng shēn chén yè yǔ qún xiǎo xiāng zhú

数离深宫,挺身晨夜,与群小相逐。

diǎn mén hù fèng sù wèi zhě zhí gàn gē ér shǒu kōng gōng

典门户奉宿卫者,执干戈而守空宫’。

qí yán qiè zhòng yú jīn

其言切中于今。

fu gǔ yǒng xié yú zhī chén

夫谷永,谐谀之臣;

chéng dì yōng àn zhī zhǔ

成帝,庸暗之主。

yǒng yán ér chéng dì róng zhī

永言而成帝容之。

qǐ yǐ bì xià shèng míng bù néng fǔ nà zhí jiàn zāi

岂以陛下圣明,不能俯纳直谏哉?

shū rù liú zhōng

”疏入,留中。

jì fù xié xiū zhuàn shū fēn děng lián zhāng yǐ qǐng

继复偕修撰舒芬等连章以请。

guì què mén shòu zhàng jǐ bì

跪阙门,受杖几毙。

jiào xí jùn nǐ shòu jǐ shì zhōng

教习竣,拟授给事中。

yǒu zhǐ bǔ wài suì chū wèi sì zhōu zhī zhōu

有旨补外,遂出为泗州知州。

tǔ jí mín duò bù zhī nóng sāng

土瘠民惰,不知农桑。

yīng zhěn quàn zhī gēng mǎi sāng zhí zhī

应轸劝之耕,买桑植之。

mù jiāng nán nǚ gōng jiào yǐ cán sāo zhī zuò

募江南女工,教以蚕缫织作。

yóu shì mín zú yī shí

由是民足衣食。

dì fāng nán zhēng zhōng shǐ yì sāo dào lù

帝方南征,中使驿骚道路。

yīng zhěn lǜ zhuàng fū bǎi yú rén liè shuǐ cì zhōu zhì jí wǎn zhī chū jìng

应轸率壮夫百余人列水次,舟至,即挽之出境。

chē jià zhù nán jīng mìng zhōu jìn měi fù shàn gē chuī zhě shù shí rén

车驾驻南京,命州进美妇善歌吹者数十人。

yīng zhěn yán zhōu zǐ nǚ huāng lòu wú yǐ yìng chì zhǐ

应轸言:“州子女荒陋,无以应敕旨。

chén xiàng mù yǒu sāng fù qǐng nà zhī gōng zhōng chuán shòu cán shì

臣向募有桑妇,请纳之宫中,传受蚕事。

shì suì qǐn

”事遂寝。

shì zōng jiàn zuò zhào wèi hù kē jǐ shì zhōng

世宗践阼,召为户科给事中。

shān dōng kuàng dào qǐ lüè dōng chāng gǔn zhōu liú rù jī fǔ hé nán jìng

山东矿盗起,掠东昌、衮州,流入畿辅、河南境。

yīng zhěn zòu yán mǐ dào yǔ yù kòu bù tóng

应轸奏言:“弭盗与御寇不同。

yù kòu zhī fǎ qū zhī jìng wài ér yǐ

御寇之法,驱之境外而已。

ruò mǐ dào ér zòng shǐ chū jìng shì jià huò yú lín guó yě

若弭盗而纵使出境,是嫁祸于邻国也。

fán yī fāng yǒu jǐng bù xíng pū miè zhì yán màn tā jìng zhě jù yi zhòng lùn

凡一方有警,不行扑灭,致延蔓他境者,俱宜重论。

bào kě

”报可。

zài kē suì yú suǒ shàng fán sān shí yú shū xián qiè shí bì

在科岁余,所上凡三十余疏,咸切时弊。

yǐ biàn yǎng qǐ gǎi nán suì diào nán jīng hù kē

以便养,乞改南,遂调南京户科。

zhāng cōng guì è zài nán jīng fāng yì zhuī zūn xiàn huáng dì

张璁、桂萼在南京,方议追尊献皇帝。

yā zhī yīng zhěn míng yù yǐ yǐ zì zhù

雅知应轸名,欲倚以自助。

yīng zhěn yǔ yì bù hé jí zòu qǐng zūn lǐ jīng chóng zhèng tǒng yǐ ān rén xīn

应轸与议不合,即奏请遵礼经、崇正统,以安人心。

bù bào

不报。

jiā jìng sān nián chūn chū wèi jiāng xī qiān shì

嘉靖三年春,出为江西佥事。

jū èr nián jù shū yǐn jí bù sì mìng ér guī wèi xún àn suǒ hé

居二年,具疏引疾,不俟命而归,为巡按所劾。

zhào suǒ sī dǎi wèn

诏所司逮问。

yīng zhěn zì chén qīn lǎo xiān xiōng dì qǐ xiū shì yǎng

应轸自陈亲老,鲜兄弟,乞休侍养。

lì bù wèi zhī qǐng nǎi miǎn dǎi

吏部为之请,乃免逮。

jiǔ zhī tíng chén jiāo jiàn qǐ gù guān shì jiāng xī xué zhèng

久之,廷臣交荐,起故官,视江西学政。

fù jiān guī bìng zú

父艰归,病卒。

xiāo míng fèng zì zi yōng zhè jiāng shān yīn rén

萧鸣凤,字子雝,浙江山阴人。

shǎo cóng wáng shǒu rén yóu jǔ xiāng shì dì yī

少从王守仁游,举乡试第一。

zhèng dé jiǔ nián chéng jìn shì shòu yù shǐ

正德九年成进士,授御史。

fù shǐ hú shì níng xià yù kàng zhāng jiù zhī

副使胡世宁下狱,抗章救之。

tóng guān nèi jiāng gāo gōng sháo hé wáng qióng wù biān jì yán sōng pān fù jiāng wú kūn qǐng zēng shè zǒng bīng yú chéng dū qióng jí yǐ kūn rèn zhī

同官内江高公韶劾王琼误边计,言:“松潘副将吴坤请增设总兵于成都,琼即以坤任之。

huā dāng běn wǒ shǔ wèi rì píng líng

花当本我属卫,日凭陵。

yóu běn bīng fēi rén zhì xiǎo chǒu qīng zhōng guó

由本兵非人,致小丑轻中国。

qióng nù zòu jié gōng sháo

”琼怒,奏讦公韶。

zhōng zhǐ zé gōng sháo yīn jié wài fān jiāo tōng jiàn dié lìng shǒu shí

中旨责公韶阴结外蕃,交通间谍,令首实。

míng fèng shàng shū yuē gōng sháo hé qióng suǒ lùn zhě tiān xià zhī shì

鸣凤上疏曰:“公韶劾琼,所论者天下之事。

qióng bù dàng chěng fèn zì biàn yǐ qián jiàn guān kǒu

琼不当逞忿恣辩,以箝谏官口。

zhōng zhǐ zé míng fèng dǎng bì ér zhé gōng sháo fù mín diǎn shǐ

”中旨责鸣凤党庇,而谪公韶富民典史。

míng fèng yòu hé jiāng bīn shì chǒng zì sì màn jiāng nán tú

鸣凤又劾江彬恃宠恣肆,蔓将难图。

shì lùn zhuàng zhī

士论壮之。

xún xún shì shān hǎi zhū guān

寻巡视山海诸关。

wǔ zōng jiāng chū sài bǔ hǔ míng fèng shū jiàn yīn jù chén guān sī póu kè jūn mín jí kǔ zhuàng

武宗将出塞捕虎,鸣凤疏谏,因具陈官司掊克,军民疾苦状。

bù bào

不报。

yǐn jí guī

引疾归。

qǐ dū nán jī xué zhèng

起督南畿学政。

zhū shēng yǐ bǐ qián yù shǐ chén xuǎn yuē chén tài shān

诸生以比前御史陈选,曰“陈,泰山;

xiāo běi dǒu

萧,北斗”。

jiā jìng chū qiān hé nán fù shǐ réng dū xué zhèng

嘉靖初,迁河南副使,仍督学政。

kǎo chá shí yí bèi hé

考察拾遗被劾。

lì bù xī qí xué xíng diào wèi hú guǎng bīng bèi fù shǐ

吏部惜其学行,调为湖广兵备副使。

míng nián fù gǎi dū guǎng dōng xué zhèng

明年复改督广东学政。

míng fèng sān dū xué zhèng lián wú sī

鸣凤三督学政,廉无私。

rán xìng gāng hěn yǐ fèn tà zhào qìng zhī fǔ zhèng zhāng

然性刚狠,以愤挞肇庆知府郑璋。

zhāng cán huì tóu hé qù yóu shì wù lùn dà huá

璋惭恚,投劾去,由是物论大哗。

bā nián kǎo chá liǎng jīng yán guān jiāo zhāng lùn zuò jiàng diào

八年考察,两京言官交章论,坐降调。

yǐ yǔ zhāng xiāng dǐ jié

已,与璋相诋讦。

jiē xià xún àn yù shǐ dǎi zhì

皆下巡按御史逮治。

míng fèng suì bù chū

鸣凤遂不出。

gōng sháo zhèng dé zhōng wèi yù shǐ cháng hé zǒng bīng guān guō xūn zuì

公韶,正德中为御史,尝劾总兵官郭勋罪。

duo yán huā dāng rù kòu yòu hé zǒng bīng guān suì ān bó chén huì zhōng guān wáng xīn xún fǔ wáng zhuō huì zuò jiě zhí

朵颜花当入寇,又劾总兵官遂安伯陈鏸、中官王欣、巡抚王倬,鏸坐解职。

shì zōng lì qǐ zhé jí

世宗立,起谪籍。

lì yòu fù dōu yù shǐ xún fǔ jiāng xī

历右副都御史,巡抚江西。

zhōng hù bù yòu shì láng

终户部右侍郎。

qí zhī luán zì ruì qīng tóng chéng rén

齐之鸾,字瑞卿,桐城人。

zhèng dé liù nián jìn shì

正德六年进士。

gǎi shù jí shì shòu xíng kē jǐ shì zhōng

改庶吉士,授刑科给事中。

shí yī nián dōng dì jiāng zhì sì yú jīng chéng xī piān

十一年冬,帝将置肆于京城西偏。

zhī luán shàng yán jìn wén yǒu huā jiǔ pù zhī shè huò yún chē jià jiāng lín xìng huò yún cháo tíng shōu qí xi

之鸾上言:“近闻有花酒铺之设,或云车驾将临幸,或云朝廷收其息。

bì xià guì wèi tiān zǐ fù yǒu sì hǎi nǎi zhì jìng zhuī dāo zhī lì rú chàng yōu guǎn shè hu

陛下贵为天子,富有四海,乃至竞锥刀之利,如倡优馆舍乎?

yīng zhōu zòu jié dì jiàng chì zǒng dū jūn wù wēi wǔ dà jiàng jūn zǒng bīng guān zhū shòu jiǎo kòu yǒu gōng yi tè jiā gōng jué

”应州奏捷,帝降敕:“总督军务威武大将军总兵官朱寿剿寇有功,宜特加公爵”。

zhì xià jǔ cháo dà hài

制下,举朝大骇。

zhī luán xié zhū jǐ shì zhōng shàng yán zì gǔ tiān zǐ yì yǒu qīn lín zhàn zhèn kān dìng huò luàn zhě chéng gōng zhī hòu bù guò nán miàn shòu hè lēi zhī jīn shí bō zhī gē sòng yǐ ěr wèi yǒu jiā jué chóu láo rú jīn rì zhī diān dǎo zhě

之鸾偕诸给事中上言:“自古天子亦有亲临战阵勘定祸乱者,成功之后,不过南面受贺,勒之金石,播之歌颂已耳,未有加爵酬劳,如今日之颠倒者。

bù zhī bì xià hé suǒ qǔ yì wèi cǐ bù xiáng zhī jǔ yǐ hài tiān xià ěr mù yí bǎi shì zhī jī xiào yě

不知陛下何所取义,为此不祥之举,以駴天下耳目,贻百世之讥笑也。

wèi jǐ qǐng zhào hái biān xiū wáng sī jǐ shì zhōng zhāng yuán chén dǐng yù shǐ zhōu guǎng gāo gōng sháo li xī xú wén huá li wěn shī rú liú yù shēng qiān shì hán bāng qí píng shì luō qiáo jiē bù tīng

未几,请召还编修王思,给事中张原、陈鼎,御史周广、高公韶、李熙、徐文华、李稳、施儒、刘寓生,佥事韩邦奇,评事罗侨,皆不听。

dì jiāng xún biān fù zì chēng wēi wǔ dà jiàng jūn

帝将巡边,复自称威武大将军。

yù shǐ yuán zōng rú shū jiàn dà xué shì yáng tíng hé jiǎng miǎn máo jì yǐ qù jiù zhēng

御史袁宗儒疏谏,大学士杨廷和、蒋冕、毛纪以去就争。

zhī luán xié tóng guān yán sān chén jū shī bǎo zhī zhòng shēn xì ān wēi ěr zhě xiān hòu chēng jí

之鸾偕同官言:“三臣居师保之重,身系安危,迩者先后称疾。

jīn liù fēi lín biān yú yuè yǐ zōng miào shè jì bǎi guān wàn xìng jì kōng chéng zhōng

今六飞临边逾月矣,宗庙社稷百官万姓寄空城中。

rén xīn wēi yí jǐ wù cóng jī fù dù mén qiú jué qù

人心危疑,几务丛积,复杜门求决去。

wàn yī shì qǐ cāng cù zhì yú fèn bài sān chén jiāng hé cí xiè tiān xià

万一事起仓卒,至于偾败,三臣将何辞谢天下?

qǐ bì xià yǐ shè jì wéi zhòng jí fǎn chén jū yǔ dà chén gòng tú zhì lǐ

乞陛下以社稷为重,亟返宸居,与大臣共图治理。

yǐ ér yù shǐ li rùn děng fù zhēng zhī zú bù xǐng

”已而御史李润等复争之,卒不省。

zhī luán zài qiān bīng kē zuǒ jǐ shì zhōng

之鸾再迁兵科左给事中。

zhōng guān mǎ yǒng chéng sǐ zhào shòu qí jiā jiǔ shí yú rén guān

中官马永成死,诏授其家九十余人官。

zhī luán yán yǒng chéng guì xiǎn yòng shì shí yǒu yú nián xiōng dì zǐ zhí jiē gāo jué měi guān

之鸾言:“永成贵显,用事十有余年,兄弟子侄皆高爵美官。

ér qí chái fù wèi chén qǐ jiāng jí bǎi rén

而其侪复为陈乞,将及百人。

yǒng chéng hé gōng ēn làn rú cǐ kǒng tiān xià wén ér jiě tǐ yě

永成何功,恩滥如此,恐天下闻而解体也。

dì jiāng nán xún zhī luán xié tóng guān jí yù shǐ yáng bǐng zhōng děng jiāo zhāng lì jiàn

”帝将南巡,之鸾偕同官及御史杨秉中等交章力谏。

zhāng rù èr rì wèi bào

章入二日,未报。

zhī luán děng bù zhī suǒ chū fú què sì mìng zì chén zhì shēn

之鸾等不知所出,伏阙俟命,自辰至申。

dì lìng zhōng guān chuán yù nǎi tuì

帝令中官传谕,乃退。

míng rì tuō jí miǎn cháo yù yǐ wèi zhī luán děng zuì

明日托疾免朝,欲以为之鸾等罪。

huì zhū cáo láng huáng gǒng děng lián zhāng lì jiàn nǎi zhǐ bù xíng

会诸曹郎黄巩等联章力谏,乃止不行。

rán gǒng děng xià yù zhàng qiǎn zhī luán bèi yì bù gǎn jiù yě

然巩等下狱杖谴,之鸾辈亦不敢救也。

chén háo fǎn zhāng zhōng xǔ tài děng nán zhēng mìng zhī luán xié zuǒ jǐ shì zhōng zhù xù cóng jūn jì gōng

宸濠反,张忠、许泰等南征,命之鸾偕左给事中祝续从军纪功。

wèi zhì zéi yǐ miè

未至,贼已灭。

qún xiǎo jì wáng shǒu rén zèn huǐ bǎi duān zhī luán lì bái qí wū

群小忌王守仁,谮毁百端,之鸾力白其诬。

zhōng tài guǎng sōu nì dǎng zhū yǐn wú gū zhī luán duō suǒ kāi shì

忠、泰广搜逆党,株引无辜,之鸾多所开释。

qiě qǐng juān tián zū tíng lì yì kuān bū fù dì pō cǎi nà

且请蠲田租、停力役、宽逋负,帝颇采纳。

chū mào xú xìng zhì shì shǐ fù yān

初冒徐姓,至是始复焉。

shì zōng jiàn zuò shǒu shàng shū yán zǔ zōng fǎ zhì xī fēn gēng yú qún xiǎo

世宗践阼,首上疏言:“祖宗法制,悉纷更于群小。

bǔ jiù zhī dào zài xiān dìng shèng zhì cì guǎng yán lù

补救之道,在先定圣志,次广言路。

xiān cháo yuán xiōng suī qù gēn jù pán hù lián màn zī duō yóu kǒng qiǎo xiāng yíng jié huò yāo dìng cè zhī shǎng huò jiǎ yíng hù zhī láo yǐ qǔ lián gù chǒng

先朝元凶虽去,根据盘互,连蔓滋多,犹恐巧相营结,或邀定策之赏,或假迎扈之劳,以取怜固宠。

tiān xià shì qǐ kān ruò bèi gèng huài

天下事岂堪若辈更坏!

yán zhě jiǔ è yú quán jiān yù tǔ zhōng gěng mèn fèn zhī qì bì yǒu bù gù jì huì zhì yú nì ěr zhě zài jiā nà ér yōu róng zhī

言者久遏于权奸,欲吐忠鲠懑愤之气,必有不顾忌讳,至于逆耳者,在嘉纳而优容之。

ruò shāo huò yì cái zé xiǎo rén yòu chéng zhī yǐ chóu zhōng zhí

若稍或抑裁,则小人又乘之以雠忠直。

yán lù yī sāi bù kě fù kāi dà wéi xīn zhèng lèi yǐ

言路一塞,不可复开,大为新政累矣。

bì xià chéng jǔ ěr nián luàn zhèng jǐn fǎn qí chū zhōng xīng zhī liè kě yǐ lì dǔ

陛下诚举迩年乱政,尽返其初,中兴之烈可以立睹。

dì jiā nà zhī

”帝嘉纳之。

yòu hé xǔ tài jí bīng bù shàng shū wáng xiàn èr rén jìng huò qiǎn

又劾许泰及兵部尚书王宪,二人竟获谴。

qí qiū dà jì jīng guān bèi zhòng shāng zhé chóng dé chéng

其秋大计京官,被中伤,谪崇德丞。

lǚ qiān níng xià qiān shì

屡迁宁夏佥事。

jī mín cǎi péng zi wèi shí zhī luán wèi qǔ èr fēng yī jìn yú dì yī yǐ yí gé chén

饥民采蓬子为食,之鸾为取二封,一进于帝,一以贻阁臣。

qiě yán shí shì kě yōu zhě sān kě xī zhě sì yǔ jí qiē

且言时事可忧者三,可惜者四,语极切。

dì fù zhī suǒ sī

帝付之所司。

shí fāng dà xiū biān qiáng zhī luán dǒng yì

时方大修边墙,之鸾董役。

xún fǔ hú dōng gāo chēng qí néng jǔ yǐ zì dài

巡抚胡东皋称其能,举以自代。

lì hé nán shān dōng fù shǐ

历河南、山东副使。

zhào wèi shùn tiān fǔ chéng

召为顺天府丞。

wèi xíng dào fā liú zhèn fǔ

未行,盗发,留镇抚。

xún zhuó hé nán àn chá shǐ

寻擢河南按察使。

zú guān

卒官。

yuán zōng rú zì chún fu xióng xiàn rén

袁宗儒,字醇夫,雄县人。

zhèng dé sān nián jìn shì

正德三年进士。

shòu yù shǐ

授御史。

shí èr nián dōng dì zài dà tóng yǐ jiāo sì jiāng huí luán jì ér fù zhǐ

十二年冬,帝在大同,以郊祀将回銮,既而复止。

zōng rú lǜ tóng guān lì jiàn

宗儒率同官力谏。

míng nián xià xiào zhēn chún huáng hòu jiāng zàng dì hái jīng

明年夏,孝贞纯皇后将葬,帝还京。

zōng rú děng fù yǐn zāi yì lì qǐng ba huáng diàn qiǎn biān bīng jì yòu jiàn dì xún biān

宗儒等复引灾异,力请罢皇店,遣边兵,既又谏帝巡边。

yǔ jí wēi qiè

语极危切。

jiē bù bào

皆不报。

zhuó dà lǐ sì chéng

擢大理寺丞。

jiā jìng sān nián zhēng dà lǐ tíng zhàng

嘉靖三年争“大礼”,廷杖。

lì guān yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ guì zhōu

历官右佥都御史,巡抚贵州。

lì bù shàng shū guì è yì zōng rú gǎi diào suì jiě zhí guī

吏部尚书桂萼议宗儒改调,遂解职归。

wèi jǐ qǐ yún yáng gǎi shān dōng

未几,起郧阳,改山东。

zuò shǔ lì zhèn jī wú shù bù néng jué chá bà miǎn

坐属吏振饥无术,不能觉察,罢免。

yǐ jiàn qǐ zuǒ fù dōu yù shǐ

以荐起左副都御史。

hù bì chéng tiān hái jīng zú

扈跸承天,还京卒。

xǔ xiāng qīng zì bó tái hǎi níng rén

许相卿,字伯台,海宁人。

zhèng dé shí èr nián jìn shì

正德十二年进士。

shì zōng lì shòu bīng kē jǐ shì zhōng

世宗立,授兵科给事中。

huàn guān zhāng ruì zhāng zhōng yǒu zuì lùn sǐ dì fù kuān zhī

宦官张锐、张忠有罪论死,帝复宽之。

jǐ shì zhōng gù jì shū zhēng dì xià suǒ sī yì zú yù kuān qí sǐ

给事中顾济疏争,帝下所司议,卒欲宽其死。

xiāng qīng yán tiān xià wàng bì xià wèi xiào huáng bì xià nài hé zì chǔ yǐ zhèng dé

相卿言:“天下望陛下为孝皇,陛下奈何自处以正德?

dì yì jiā xìng xiàn dì huáng hào xiāng qīng fù zhēng zhī

”帝议加兴献帝皇号,相卿复争之。

jiā jìng èr nián zhào yīn zhōng guān zhāng qīn yì zǐ li xián wèi jǐn yī shì xí zhǐ huī

嘉靖二年诏荫中官张钦义子李贤为锦衣世袭指挥。

xiāng qīng yán yú qiān zi miǎn zhǐ jǐn yī qiān hù wáng shǒu rén zǐ zhèng xiàn zhǐ jǐn yī bǎi hù

相卿言:“于谦子冕止锦衣千户,王守仁子正宪止锦衣百户。

xián zhōng guān sī yǎng fǎn guò zhī

贤中官厮养,反过之。

zhōng xūn dà chén yì céng bù ruò jìn xìng nú xùn guó qín shì zhī chén shuí bù jiě tǐ

忠勋大臣裔曾不若近幸奴,殉国勤事之臣谁不解体?

bù chén péng zé kē chén xǔ fù lǐ ān pán xiāng jì yán zhī xī jù bù nà

部臣彭泽、科臣许复礼、安磐相继言之,悉拒不纳。

wú nǎi zhòng nèi shì ér qīng shì dà fū zāi

毋乃重内侍而轻士大夫哉!

xún fù yán tiān xià zhèng quán chū yú yī zé zhì èr sān zé luàn

寻复言:“天下政权出于一则治,二三则乱;

gōng qīng dài fū cān yì zé zhì fěi rén tiě gàn zé luàn

公卿大夫参议则治,匪人僣干则乱。

bì xià jì tǒng zhī chū dēng yòng lǎo chéng jiā nà zhōng dǎng cái yì jiǎo xìng cuàn jí xiān xié kě wèi míng qiě gāng yǐ

陛下继统之初,登用老成,嘉纳忠谠,裁抑侥幸,窜殛𪫺邪,可谓明且刚矣。

céng wèi zài qī piān tīng sī nì bǐ zhèng jí xíng míng shǎo bì gāng shǎo xùn cāo quán wèi de qí shù ér yīn cì páng qiè zhě de jū zhōng zhì zhī

曾未再期,偏听私昵,秕政亟行,明少蔽,刚少逊,操权未得其术,而阴伺旁窃者得居中制之。

rú cuī wén yǐ zuǒ dào wǎng shàng shī bǎo tái jiàn yán zhī ér bù tīng

如崔文以左道罔上,师保台谏言之而不听。

luō hóng zài shǒu zhí dǎi xì tíng chén shū qī shí shàng ér bù xíng

罗洪载守职逮系,廷臣疏七十上而不行。

jìn yòu bì cuī wén nú duó fǎ sī zhī shǒu chì lín jùn yǐ wéi zhǐ nù yán guān zhī zòu rǎo

近又庇崔文奴夺法司之守,斥林俊以违旨,怒言官之奏扰。

shì shè zhōng rén qǔ jiàng wēn zhǐ fàn fǎ bù zuì qǐng qǐ bì cóng

事涉中人,曲降温旨,犯法不罪,请乞必从。

cǐ yǔ zhèng dé cháo hé yì zāi

此与正德朝何异哉!

jùn guó zhī wàng yě qí qù zhì jué yǐ

俊,国之望也,其去志决矣。

jùn qù lèi jùn zhě bì bù liú

俊去,类俊者必不留。

bì xià jiāng yǔ èr sān jìn xí sī rén gòng lǐ tiān xià hu

陛下将与二三近习私人共理天下乎?

jīn rì tiān xià yǔ xiān cháo yì

今日天下,与先朝异。

wǔ zōng shí shì yǐ diàn wēi rán yuán qì yóu zhuàng tiáo jì shì yí kě yǐ lì qǐ

武宗时,势已阽危,然元气犹壮,调剂适宜,可以立起。

hé yě

为什么呢?

chéng xiào zōng zhī zé yě

承孝宗之泽也。

jīn rì bìng suī shāo sū ér yuán qì yǐ jié tiáo jì wú fāng jiāng zhì bù qǐ

今日病虽稍苏,而元气已竭,调剂无方,将至不起。

hé yě

为什么呢?

chéng wǔ zōng zhī luàn yě

承武宗之乱也。

fú yuàn shēn chá luàn jī shōu hái zhèng bǐng qǔ wén bèi zhì zhī zhòng diǎn

伏愿深察乱机,收还政柄,取文辈置之重典。

rán hòu wu xué qīn xián qù chán yuǎn sè yán fǎng zhōng yán shēn xù mín yǐn

然后务学亲贤,去谗远色,延访忠言,深恤民隐。

wù shǐ gōng fǔ yī tǐ shàng xià yī xīn ér hòu tiān xià kě wèi yě

务使宫府一体,上下一心,而后天下可为也。

tóng guān zhào hàn děng yì jiē yǐ wén wéi yán dì zú bù tīng

”同官赵汉等亦皆以文为言,帝卒不听。

wèi jǐ yǐ jǐ shì zhōng li xué céng zhāng qiáo zhǔ shì lín yīng cōng jiē yán shì duó fèng fù shàng shū jiàn

未几,以给事中李学曾、章侨、主事林应骢皆言事夺俸,复上疏谏。

zhǐ dì qì jiāo zhì dài gān dǎo guò qiān

指帝气骄志怠,甘蹈过愆。

cí shén qiè

词甚切。

wèi jǐ shì sān nián suǒ yán jiē bù tīng suì xiè bìng guī

为给事三年,所言皆不听,遂谢病归。

bā nián zhào yǎng bìng sān nián yǐ shàng bù fù dōu zhě xī luò zhí xián zhù xiāng qīng suì fèi

八年,诏养病三年以上不赴都者,悉落职闲住,相卿遂废。

xià yán gù yǔ tóng liáo xiāng shàn jì bǐng zhèng zhāo zhī xiè fú yīng

夏言故与同僚相善,既秉政,招之,谢弗应。

gù jì zì zhōu qīng kūn shān rén

顾济,字舟卿,昆山人。

zhèng dé shí èr nián jìn shì

正德十二年进士。

shòu xíng rén zhuó xíng kē jǐ shì zhōng

授行人,擢刑科给事中。

wǔ zōng zì nán dōu hái wò bìng bào fáng wéi jiāng bīn děng shì

武宗自南都还,卧病豹房,惟江彬等侍。

jì yán bì xià gū jì yú wài liǎng gōng gé jué gǔ ròu rì shū

济言:“陛下孤寄于外,两宫隔绝,骨肉日疏。

suǒ shì yǐ wéi ān zhě guǒ hé rén zāi

所恃以为安者,果何人哉?

hàn gāo dì wò bìng shù rì fán kuài pái tà jǐng yǐ zhào gāo zhī shì

汉高帝卧病数日,樊哙排闼,警以赵高之事。

jīn qún chén zhōng qǐ wú kuài yōu zhě

今群臣中岂无哙忧者!

yuàn bì xià shèn zé tíng chén gēng fān rù zhí qǐ jū dòng xī xián shǐ yù wén

愿陛下慎择廷臣更番入直,起居动息咸使与闻。

yī qiè yín qiǎo xì jù shāng shēng bài dé zhī shì xī xíng bǐng jué zé bǎo yǎng yǒu dào shèng gōng zì ān

一切淫巧戏剧,伤生败德之事,悉行屏绝,则保养有道,圣躬自安。

bù bào

”不报。

zài yú yuè ér dì bēng

再逾月而帝崩。

shì zōng jí wèi zhī yuè jì shàng shū yuē bì xià jiàn zuò chú bì nà jiàn chén mín yǒng yuè sī jiàn dé huà zhī chéng

世宗即位之月,济上疏曰:“陛下践阼,除弊纳谏,臣民踊跃,思见德化之成。

rán lì fǎ fēi nàn shǒu fǎ wéi nán

然立法非难,守法为难;

tīng jiàn fēi nàn lè jiàn wéi nán

听谏非难,乐谏为难。

jīn xīn zhèng suǒ lí duō bù biàn yú jiān háo quán xìng

今新政所厘,多不便于奸豪权悻。

chén kǒng pán jù jì shēn wán zòng wèi yǐ fēi yī hù gōng wéi bì qǐng tuō zuǒ yòu

臣恐盘据既深,玩纵未已,非依怙宫闱,必请托左右。

chí fǎ bù gù zé cǐ bèi jiāng cóng jù ér huài zhī

持法不固,则此辈将丛聚而坏之。

cǐ shǒu fǎ zhī nán yě

此守法之难也。

táng tài zōng zhēn guàn chū měi dǎo qún chén shǐ yán

唐太宗贞观初,每导群臣使言。

jí zhì wǎn nián jiàn zhě nǎi duō wǔ zhǐ

及至晚年,谏者乃多忤旨。

bì xià shǒu bì yán lù chén gōng mǐ bù yīn shì nà zhōng

陛下首辟言路,臣工靡不因事纳忠。

gāo yuǎn zhě shì shè yú yū kuò qiē zhí zhě huò guò yú fàn yán

高远者似涉于迂阔,切直者或过于犯颜。

ruò nù qí fàn yán qí yán bì bù rù

若怒其犯颜,其言必不入;

shì wéi yū kuò zé jì bì bù xíng

视为迂阔,则计必不行。

cǐ lè jiàn zhī nán yě

此乐谏之难也。

xún fù yán nèi chén zhāng xióng zhāng ruì děng guà wù xiān dì yè yǐ dǎi zhì yòu huò kuān jiǎ

”寻复言:“内臣张雄、张锐等,诖误先帝,业已逮治,又获宽假。

yuàn duàn yǐ dà yì

愿断以大义。

bǐ wú suǒ shòu jiān

俾无所售奸。

dì pō jiā nà

”帝颇嘉纳。

jì yòu hé sī lǐ xiāo jìng dǎng bì ruì děng ér sān fǎ sī huì xùn yī wéi wú dà chén jié

既又劾司礼萧敬党庇锐等,而三法司会讯依违,无大臣节。

bù tīng

不听。

dì yù jiā xìng xiàn dì huáng hào jì yán bù kě

帝欲加兴献帝皇号,济言不可。

xún qǐng shì yǎng guī yuè shù nián zú

寻请侍养归,越数年卒。

zi zhāng zhì jiā jìng sān shí èr nián jìn shì

子章志,嘉靖三十二年进士。

lèi guān nán jīng bīng bù shì láng

累官南京兵部侍郎。

zòu jiǎn jìn fèng mǎ kuài chuán é nán dōu rén sì zhī

奏减进奉马快船额,南都人祀之。

zhāng qiáo zì chù rén lán xī rén

章侨,字处仁,兰溪人。

zhèng dé shí èr nián jìn shì

正德十二年进士。

shòu xíng rén

授行人。

jiā jìng yuán nián zhuó lǐ kē jǐ shì zhōng

嘉靖元年擢礼科给事中。

shū hé zhōng guān xiāo jìng ruì jǐng xián děng

疏劾中官萧敬、芮景贤等。

yòu yán sān dài yǐ xià zhèng xué mò rú zhū xī

又言:“三代以下正学莫如朱熹。

jìn yǒu cōng míng cái zhì chàng yì xué yǐ hào zhào tiān xià hào gāo wu míng zhě mǐ rán zōng zhī

近有聪明才智,倡异学以号召,天下好高务名者靡然宗之。

qǔ lù jiǔ yuān zhī jiǎn biàn dǐ zhū xī wèi zhī lí

取陆九渊之简便,诋朱熹为支离。

qǐ xíng tiān xià tòng wèi jìn gé

乞行天下,痛为禁革。

yù shǐ liáng shì biāo yì yán zhī

”御史梁世骠亦言之。

dì wéi xià zhào shēn jìn

帝为下诏申禁。

xún yòu qǐng yī zǔ zōng gù shì zǎo cháo bān tuì xǔ bǎi guān yǐ cì qǐ shì

寻又请依祖宗故事,早朝班退,许百官以次启事。

jīng yán rì jiǎng cì qīng wèn mì wù dà chén qín zhào duì

经筵日讲,赐清问,密勿大臣勤召对。

yòu jiǎn rú chén shí shù rén gēng fān zhí biàn diàn yǐ bèi zī fǎng

又简儒臣十数人,更番直便殿,以备咨访。

shàng nà qí yán ér bù néng yòng

上纳其言,而不能用。

jiān rén hé yuān qǐng lì shì shì yú tài miào dōng běi qiáo lì yán qí bù kě

奸人何渊请立世室于太庙东北,侨力言其不可。

wèi jǐ yòu yán tiān shè zhī zào nèi chén tān héng shū shèn

未几,又言:“添设织造内臣,贪横殊甚。

xíng hù zhì fèi chǎn yù zǐ yǐ cháng

行户至废产鬻子以偿。

wéi jí tíng gé yǔ tiān xià gēng shǐ

惟急停革,与天下更始。

shū rù bù xǐng

”疏入,不省。

yòu yīn tiáo liè yíng wù hé dìng guó gōng xú guāng zuò yáng wǔ hòu xuē lún bù zhí lún suì jiě rèn

又因条列营务,劾定国公徐光祚、阳武侯薛伦不职,伦遂解任。

xún qǐng chì zhāng cōng huò tāo děng bù tīng

寻请斥张璁、霍韬等,不听。

xiào líng sī xiāng gǔ dà yòng qǐ hái jīng zhì jí

孝陵司香谷大用乞还京治疾。

qiáo yán dà yòng chū lián nì jǐn hòu yǐn níng bīn shù bā dǎng zhī xiōng niàng shí liù nián zhī huò zhì xiān dì bù dé zhèng qí zhōng

侨言:“大用初连逆瑾,后引宁、彬,树‘八党’之凶,酿十六年之祸,至先帝不得正其终。

ruò bù zǎo è jué kǒng chéng jiān sì xì qún xiōng jìng qǐ bù zhì fù luàn tiān xià bù zhǐ

若不早遏绝,恐乘间伺隙,群凶竞起,不至复乱天下不止。

zhāng xià suǒ sī

”章下所司。

wú tíng jǔ qǐng zhào jiā jū dà chén yì lǐ qiáo hé qí yīn fù xié shuō

吴廷举请召家居大臣议礼,侨劾其阴附邪说。

mèng qiū shí xiǎng tài miào dì qiǎn jīng shān hóu cuī yuán

孟秋时享太庙,帝遣京山侯崔元。

qiáo yán fèng mìng lín shí cāng huáng jiù wèi chéng jìng hé cún

侨言:“奉命临时,仓皇就位,诚敬何存?

dì nù duó qí fèng èr yuè

”帝怒,夺其俸二月。

lì lǐ kē zuǒ jǐ shì zhōng

历礼科左给事中。

chū zhī héng zhōu fǔ zhōng fú jiàn bù zhèng shǐ

出知衡州府,终福建布政使。

yú shān zì dé huī tóng chéng rén

余珊,字德辉,桐城人。

zhèng dé sān nián jìn shì

正德三年进士。

shòu xíng rén zhuó yù shǐ

授行人,擢御史。

shù jí shì xǔ chéng míng děng bà jiào xí liú hàn lín zhě shí qī rén

庶吉士许成名等罢教习,留翰林者十七人。

shān yǐ wéi làn shū lùn zhī

珊以为滥,疏论之。

yǔ qīn nèi gé bù nà

语侵内阁,不纳。

qián qīng gōng zāi shū chén bì zhèng jí zhǐ yì zǐ xī sēng zhī miù

干清宫灾,疏陈弊政,极指义子、西僧之谬。

xún yán zhǎng lú fā zhōng guān jiān lì shì

巡盐长芦,发中官奸利事。

wèi suǒ wū xiè xì zhào yù zhé ān lù pàn guān

为所诬,械系诏狱,谪安陆判官。

yí zhī lǐ zhōu

移知澧州。

shì zōng lì zhuó jiāng xī qiān shì tǎo píng méi huā tóng zéi

世宗立,擢江西佥事,讨平梅花峒贼。

qiān sì chuān fù shǐ bèi bīng wēi mào

迁四川副使,备兵威、茂。

jiā jìng sì nián èr yuè yìng zhào chén shí jiàn qí lüè yuē

嘉靖四年二月应诏陈十渐,其略曰:

bì xià yǒu yáo shùn tāng wǔ zhī zī ér wú jì qì yī zhōu zhī zuǒ zhì shí shì jiàn bù kè zhōng zhě yǒu shí

陛下有尧、舜、汤、武之资,而无稷、契、伊、周之佐,致时事渐不克终者有十。

zhèng dé jiān nì jǐn zhuān quán jiǎ zǐ luàn zhèng bù zhī jì gāng wèi hé wù xìng bì xià qǐ ér zhèn zhī

正德间,逆瑾专权,假子乱政,不知纪纲为何物,幸陛下起而振之。

wèi jǐ ér shì lè yīn xún zhèng duō gǒu jiǎn míng shí guāi miù gōng fǔ yì tóng fēn ná xiè tà

未几而事乐因循,政多苟简,名实乖谬,宫府异同,纷拏泄沓。

yǐ wéi zài cháo tíng ér bù zài cháo tíng yǐ wéi zài gōng shěng ér bù zài gōng shěng suì zhì tiān zǐ yǐ qí xīn wèi xīn bǎi guān wàn mín yì gè yǐ qí xīn wèi xīn

以为在朝廷而不在朝廷,以为在宫省而不在宫省,遂至天子以其心为心,百官万民亦各以其心为心。

cǐ jì gāng zhī tuí qí jiàn yī yě

此纪纲之颓,其渐一也。

zhèng dé jiān shì dà fū guǎ lián xiǎn chǐ qū fù quán mén xìng bì xià qǐ ér zuò zhī

正德间,士大夫寡廉鲜耻,趋附权门,幸陛下起而作之。

nǎi jīn zé qián rì zhī qù zhě fù lái lái zhě bù qù

乃今则前日之去者复来,来者不去。

zì fu fú chén yī shì zhī rén zhuó zhǎng quán héng shǒu qǔ ruǎn měi zhī wéi

自夫浮沉一世之人擢掌铨衡,首取软美脂韦。

zhòng fù guì báo míng jiǎn zhě liè zhī yǒu wèi zhì yú nìng chéng fēng lián chǐ dào báo

重富贵薄名检者,列之有位,致谀佞成风,廉耻道薄。

shèn zhě hòu bó zhuān jiū dàn bà lì yì lǐ lè

甚者侯伯专纠弹,罢吏议礼乐。

shì mén fù kāi jiǎ fàn réng jiù

市门复开,贾贩仍旧。

cǐ fēng sú zhī huài qí jiàn èr yě

此风俗之坏,其渐二也。

zhèng dé jiān guó bǐng xià yí wáng líng bù zhèn shì yǐ yǒu ān huà nán chāng zhī biàn lài bì xià qǐ ér zhěng sù zhī

正德间,国柄下移,王灵不振,是以有安化、南昌之变,赖陛下起而整肃之。

nǎi sāi shàng shù zú jìn yì jiāo zì

乃塞上戍卒近益骄恣。

nǎng shā xǔ xún fǔ ér gū xī qǐng suì shā zhāng xún fǔ ér xiào yóu

曩杀许巡抚而姑息,顷遂杀张巡抚而效尤。

nǎng fù gǔ cān jiāng yǐ lì wēi jìn yòu fù guì zǒng bīng ér bào yuàn

曩缚贾参将以立威,近又缚桂总兵而报怨。

zhì yú guān yāo zéi xiào zhī ér qiāng zhǔ shì běi biān kù lì fǎng zhī ér zéi xiàn guān

致榆关妖贼效之而戕主事,北边库吏仿之而贼县官。

bì xià huò bǐ rú gū xī zhī tán qiān sú lì quán yí zhī jì suì shǐ miào táng hào lìng chū yú èr sān shù zú zhī kǒu

陛下惑鄙儒姑息之谈,牵俗吏权宜之计,遂使庙堂号令出于二三戍卒之口。

cǐ guó shì zhī shuāi qí jiàn sān yě

此国势之衰,其渐三也。

zì nì jǐn yǐ lái yǐ bāo jū yì jiàng shuài gù biān fáng jǐn huài lài bì xià qǐ ér shēn yán zhī

自逆瑾以来,以苞苴易将帅,故边防尽坏,赖陛下起而申严之。

rán jī bì yǐ jiǔ wèi néng zhòu fù

然积弊已久,未能骤复。

jīn duo yán zhí zhú yú liáo hǎi qiāng róng tiào liáng yú xi chuān běi dí róu lìn yú shā mò

今朵颜蹢躅于辽海,羌戎跳梁于西川,北狄蹂躏于沙漠。

kòu shì fāng zhāng ér shí ròu zhī tú bù néng zǎo jiàn yù liào jí qiú zhì yù zhī fāng nǎi jiǎ zhèn jìng zhī xū míng yǎn wú néng zhī shí jì

寇势方张,而食肉之徒不能早见预料,亟求制驭之方,乃假镇静之虚名,掩无能之实迹。

shèn qiě zhà shì jié gōng làn yāo shǎng lài xū zhāng láo fá jùn qǔ guān jiē ér sāi shàng duō shì rì shén

甚且诈饰捷功,滥邀赏赉,虚张劳伐,峻取官阶,而塞上多事日甚。

cǐ wài yì zhī qiáng qí jiàn sì yě

此外裔之强,其渐四也。

zì nì jǐn yǐ lái jǐn tiān xià zhī zhī gāo shū rù quán guì zhī shì shì yǐ yǒu liú zhào lán yān zhī luàn lài bì xià qǐ ér bǎo hù zhī

自逆瑾以来,尽天下之脂膏,输入权贵之室,是以有刘、赵、蓝、鄢之乱,赖陛下起而保护之。

nǎi jìn nián yǐ lái huáng zhǐ juān fàng bái zhǐ cuī zhēng

乃近年以来,黄纸蠲放,白纸催征;

é wài zhī liǎn xià jí jī tún

额外之敛,下及鸡豚;

zhī zào zhī xū zì wèi shāng gǔ

织造之需,自为商贾。

jiāng huái mǔ zǐ xiāng shí gǔn yù dào zéi héng xíng chuān shǎn hú guì pí yú gòng xiǎng

江、淮母子相食,衮、豫盗贼横行,川、陕、湖、贵疲于供饷。

tián yě áo áo wú lè shēng zhī xīn

田野嗷嗷,无乐生之心。

cǐ bāng běn zhī yáo qí jiàn wǔ yě

此邦本之摇,其渐五也。

zhèng dé cháo yì guān méng huò jiā guó jǐ kōng xìng bì xià qǐ ér shōu lù zhī

正德朝,衣冠蒙祸,家国几空,幸陛下起而收录之。

nǎi wèi jǐ ér kuáng gǔ zhī yán yī míng zhé chì

乃未几而狂瞽之言,一鸣辄斥。

xī yóu zhé qiān wài rèn jīn huò biān pèi xiá huāng

昔犹谪迁外任,今或编配遐荒。

xī yóu jìn gù zhōng shēn jīn zhì chuí sǐ diàn bì

昔犹禁锢终身,今至箠死殿陛。

gài zì lǚ rán zōu shǒu yì děng qù ér diàn gé kōng gù qīng wāng jùn děng qù ér bù sì kōng zhāng yuán hú qióng děng sǐ ér yán lù kōng

盖自吕柟、邹守益等去而殿阁空,顾清、汪俊等去而部寺空,张原、胡琼等死而言路空。

jiān yǒu yī èr zhōng zhí shì yòu wèi quán jiān pái jǐ ér wéi zhī bǐ bù tōng zhì bì xià ěr áo mù xuàn hū bù zì zhī qí zài bào yú zhī sì yǐ

间有一二忠直士,又为权奸排挤而违之,俾不通,致陛下耳嚣目眩,忽不自知其在鲍鱼之肆矣。

cǐ rén cái zhī diāo qí jiàn liù yě

此人才之凋,其渐六也。

zhèng dé cháo jiān xié dié jìn zhōng jiàn bù wén xìng bì xià qǐ ér kāi tōng zhī

正德朝,奸邪迭进,忠谏不闻,幸陛下起而开通之。

gù yuè shí wèi jiǔ ér cǐ fēng fù jiàn

顾阅时未久,而此风复见。

jiàng xīn wèi chéng qí fèn nì ěr huò dòng zhū yán

降心未惩其愤,逆耳或动诸颜。

bù chāo shuō ér zhé rén yǐ yán jí yì duó ér yú rén yǐ zhà

不剿说而折人以言,即臆度而虞人以诈。

cháo jìn yī fēng mù tóu qiān lǐ

朝进一封,暮投千里。

shèn zhì sān mù náng tóu jiǔ quán hán qì

甚至三木囊头,九泉含泣。

cǐ yán lù zhī sāi qí jiàn qī yě

此言路之塞,其渐七也。

zhèng dé cháo zhōng xián pái chì tiān xià jǐ wēi lài bì xià qǐ ér zhǔ chí zhī

正德朝,忠贤排斥,天下几危,赖陛下起而主持之。

qǐ qī yī zhuǎn shùn jiān xiān xié tóu xì ér qǐ

岂期一转瞬间,𪫺邪投隙而起。

shì liù yì yǐ wén jiān yán jiǎ zhōu guān ér duó hàn zhèng

饰六艺以文奸言,假《周官》而夺汉政。

jiān bái yì tóng mó léng liǎng kě

坚白异同,模棱两可。

shì gài dà jiān sì zhōng dà zhà shì xìn

是盖大奸似忠,大诈似信。

wáng mǎng nì qíng yú xià shì zhī rì ān shí gòu miàn yú rù xiàng zhī chū

王莽匿情于下士之日,安石垢面于入相之初。

suī yǒu shèng zhé shuí qí biàn zhī

虽有圣哲,谁其辨之?

chén kǒng zhèng bù dí yá qún yīn rì shèng

臣恐正不敌邪,群阴日盛。

cǐ xié zhèng zhī xiáo qí jiàn bā yě

此邪正之淆,其渐八也。

zhèng dé zhī shì dà chén rì shū xiǎo rén rì qīn zhì zhèng shì guāi luàn lài bì xià shào tǒng táng lián fù qīn

正德之世,大臣日疏,小人日亲,致政事乖乱,赖陛下绍统,堂廉复亲。

nǎi zì dà lǐ yì qǐ fán ǒu shī shèng yì zhě qiǎn zhé zhī biān chī zhī liú cuàn zhī bì yī wǎng jǐn yān ér hòu yǐ

乃自大礼议起,凡偶失圣意者,谴谪之,鞭笞之,流窜之,必一网尽焉而后已。

yóu shì xiǎo rén kuī sì qiǎo fā qí zhòng yǐ tóu zhǔ hǎo yǐ yì gōng míng

由是小人窥伺,巧发奇中,以投主好,以弋功名。

bì xià jì yòng xiān rù wéi zhǔ shùn zhī wú bù hé nì zhī wú bù nù

陛下既用先入为主,顺之无不合,逆之无不怒。

yóu shì dà chén gù wàng xiǎo chén wèi jù shàng xià guāi lì jìn chéng kuí gū ér tài jiāo zhī fēng xī yǐ

由是大臣顾望,小臣畏惧,上下乖戾,浸成睽孤,而泰交之风息矣。

cǐ jūn chén zhī kuì qí jiàn jiǔ yě

此君臣之睽,其渐九也。

zhèng dé zhī shì tiān míng dì zhèn wù guài rén yāo céng wú xū suì lài bì xià shào tǒng zāi yì shǐ chú

正德之世,天鸣地震,物怪人妖,曾无虚岁,赖陛下绍统,灾异始除。

nǎi qǐng suì yǐ lái yǔ báo shā qín shòu léi fēng bá shù wū fù rén chǎn zǐ liǎng tóu wú jí zhòu huì rú yè sì fāng zǎo lǎo zòu bào bù jué céng hé yì zhèng dé zhī jì hu

乃顷岁以来,雨雹杀禽兽,雷风拔树屋,妇人产子两头,无极昼晦如夜,四方早潦,奏报不绝,曾何异正德之季乎?

qiě jīng shī yīn mái zhī qì shàng báo tài yáng bái zhòu míng míng hǎn yǒu huī cǎi yóu wéi kě wèi

且京师阴霾之气,上薄太阳,白昼冥冥,罕有晖采,尤为可畏。

cǐ zāi yì zhī zhēn qí jiàn shí yě

此灾异之臻,其渐十也。

cǐ shí zhě tiān zǐ yǒu yī wú yǐ bǎo sì hǎi

此十者,天子有一,无以保四海。

bì xià shèng míng hé yǐ zhì cǐ

陛下圣明,何以致此?

wú nǎi fǔ bì zhào zhī yú

无乃辅弼召之欤?

qiè jiàn jīn rì zhī wèi fǔ bì dì yī rén zhě tú yǐ jiān nìng bàn shí hù ēn

窃见今日之为辅弼第一人者,徒以奸佞,伴食怙恩。

zhì shàng jī tiān biàn xià zhào mín zāi zhōng shī wù wàng

致上激天变,下召民灾,中失物望。

chén nì zhī qí fēi tiān xià zhī dì yī liú ér bì xià nǎi rèn xìn zhī bù zhì yú yú làn bù yǐ

臣逆知其非天下之第一流,而陛下乃任信之,不至于鱼烂不已。

yuàn jí qù qí rén gèng qiú cái jiān wén wǔ rú qián dà xué shì yáng yī qīng lǎo chéng hòu zhòng rú jīn dà xué shì shí bǎo zhě bìng zhì zuǒ yòu zhù bì zhèng kě chú tiān xià kě zhì

愿亟去其人,更求才兼文武如前大学士杨一清,老成厚重如今大学士石珤者,并置左右,庶弊政可除,天下可治。

chén yòu wén xiàn huáng dì hǎo xián xià shì róng wù shù rén tiān xià suǒ gòng zhī yě

臣又闻献皇帝好贤下士,容物恕人,天下所共知也。

jīn yì lǐ zhū chén yī yán wèi hé zhé yǐ bèi nì jiā zhī

今议礼诸臣,一言未合,辄以悖逆加之。

zhé pèi sǐ xǐ cháo níng wèi kōng

谪配死徙,朝宁为空。

cǐ qǐ xiàn huáng dì yì

此岂献皇帝意?

gǒu fēi qí yì suī zūn yǐ tiān xià wú dàng yě

苟非其意,虽尊以天下,无当也。

bì xià hé bù qǐ ér yòng zhī shǐ jùn bēn qīng miào yǐ wèi xiàn huáng dì zài tiān zhī líng zāi

陛下何不起而用之,使骏奔清庙,以慰献皇帝在天之灵哉!

shū fǎn fù wàn sì qiān yán zuì wéi kǎi qiē dì fù zhī suǒ sī

疏反复万四千言,最为剀切,帝付之所司。

qí suǒ chì fǔ bì dì yī rén wèi fèi hóng yě

其所斥辅弼第一人,谓费宏也。

shān lǜ jǐ qīng yán jū guān yǒu wēi huì

珊律己清严,居官有威惠。

wài jiān guī shì mín cí zhī míng huàn

外艰归,士民祠之名宦。

hòu fù shǐ hú dōng gāo yè cí dú gù shān tàn yuē cǐ wú shī yě

后副使胡东皋谒祠,独顾珊叹曰:“此吾师也。

fú què yǐ gù guān lì guǎng dōng

”服阕,以故官莅广东。

zhōng sì chuān àn chá shǐ

终四川按察使。

xiān shì yǒu yù shǐ wāng shān zhě yú jiā jìng yuán nián qī yuè shū chén shí jiàn

先是,有御史汪珊者,于嘉靖元年七月疏陈十渐。

lüè yán bì xià chū jí wèi tiān xià xīn rán wàng zhì ěr lái jiàn bù rú chū

略言:“陛下初即位,天下忻然望治,迩来渐不如初。

chū měi shì dú duàn jīn qī lǐ zuǒ yòu huò qián yí yīn duó

初每事独断,今戚里左右,或潜移阴夺。

chū měi shì zī fǎng dà chén jīn lǐ mào suī lóng ér shí yì rì shū

初每事咨访大臣,今礼貌虽隆,而实意日疏。

chū ba zhū bù jīng yín cí jīn shāo shāo yì fù

初罢诸不经淫祠,今稍稍议复。

chū bǐng jué wán hǎo jīn jiào fāng zhū sī huò yǐ xīn shēng qiǎo jì jìn

初屏绝玩好,今教坊诸司或以新声巧伎进。

chū rì lǎn zòu zhāng jīn huò zhì bù xǐng zhé lìng zuǒ yòu kě fǒu

初日览奏章,今或置不省,辄令左右可否。

chū lí gé rǒng shí rǒng fèi jīn téng xiāng yǒng shì bù xíng hé shí yù mǎ shí shù bù dé jī chá

初厘革冗食冗费,今腾骧勇士不行核实,御马实数不得稽察。

chū cái gé jǐn yī mào làn jīn dà chén jìn shì yǐ yíng lì shòu shì yīn jiù dǐ qí xiào jǐn bǔ qīn jūn

初裁革锦衣冒滥,今大臣近侍以迎立授世阴,旧邸旗校尽补亲军。

chū zhōng guān yǒu zuì chéng yǐ chéng fǎ jīn fàn zhě duō dài sǐ jǔ cháo zhēng bù de

初中官有罪,惩以成法,今犯者多贷死,举朝争不得。

chū zhōng guān yǒu guò bù fù rèn yòng jīn zhèn shǒu shǒu bèi yíng qiú yì zhì xìng mén fù qǐ

初中官有过不复任用,今镇守守备营求易置,悻门复启。

chū nà jiàn rú liú jīn zhèng shì bù biàn zhě yán guān lùn zòu zhí yuē yǒu zhǐ yí yí jù rén

初纳谏如流,今政事不便者,言官论奏,直曰‘有旨’,𫍙𫍙拒人。

dì pō nà qí shuō

”帝颇纳其说。

wèi jǐ chū wèi hé nán fù shǐ lì guān zhì nán jīng hù bù yòu shì láng

未几,出为河南副使,历官至南京户部右侍郎。

shān zì dé shēng guì chí rén

珊,字德声,贵池人。

zhèng dé liù nián jìn shì

正德六年进士。

xún fǔ guì zhōu shí tǎo dū yún pàn miáo yǒu gōng

巡抚贵州时,讨都匀叛苗有功。

wéi shāng chén zì xī yǐn cháng xīng rén

韦商臣,字希尹,长兴人。

jiā jìng èr nián jìn shì

嘉靖二年进士。

shòu dà lǐ píng shì

授大理评事。

míng nián dōng shāng chén yǐ dà lǐ chū dìng tíng chén xià lì biǎn zhé zhě wú xū rì nǎi shàng shū yuē chén suǒ jū guān yǐ píng yù wèi zhí

明年冬,商臣以“大礼”初定,廷臣下吏贬谪者无虚日,乃上疏曰:“臣所居官,以平狱为职。

nǎi zì shòu rèn yǐ lái

乃自授任以来,

qiè jiàn qún chén yǐ yì lǐ wǔ zhǐ zhě

窃见群臣以议礼忤旨者,

zuǒ qiān zé lì bù shì láng hé mèng chūn yī rén

左迁则吏部侍郎何孟春一人,

zhé shù zé xué shì fēng xī děng bā rén

谪戍则学士丰熙等八人,

zhàng bì zé biān xiū wáng sī děng shí qī rén

杖毙则编修王思等十七人,

yǐ fú zhōng shǐ dǎi wèn

以咈中使逮问,

zé fù shǐ liú bǐng jiàn

则副使刘秉鉴,

bù zhèng mǎ qīng

布政马卿,

zhī fǔ luō yù chá zhòng dào děng shí rén

知府罗玉、查仲道等十人,

yǐ shī yí jiù xì

以失仪就系,

zé yù shǐ yè qí zhǔ shì cài qián děng wǔ rén

则御史叶奇、主事蔡干等五人,

yǐ jīng cháo guān wèi suǒ shǔ jié zòu xià yù

以京朝官为所属讦奏下狱,

zé shǎo qīng lè hù yù shǐ rèn luò děng sì rén

则少卿乐頀、御史任洛等四人。

cǐ jiē bù píng zhī shén shàng gàn tiān xiàng xià hài zhòng xīn

此皆不平之甚,上干天象,下骇众心。

chén qiè yǐ wéi jiē suǒ dāng yòu

臣窃以为皆所当宥。

kuàng bǐ zhě shuǐ hàn yì lì xīng yǔn dì zhèn shān bēng quán yǒng fēng báo huáng nǎn zhī hài dài biàn tiān xià yǒu shí mò bù hán xīn

况比者水旱疫疠,星陨地震,山崩泉涌,风雹蝗蝻之害,殆遍天下,有识莫不寒心。

jí jīn píng fǎn shù yù fù shù zhě zhī guān lù sǐ zhě zhī hòu shì dǎi xì zhě zhī qiú zhèng gào jié zhě zhī zuì yì mǐ zāi ráng huàn zhī yī dào yě

及今平反庶狱,复戍者之官,录死者之后,释逮系者之囚,正告讦者之罪,亦弭灾禳患之一道也。

dì zé yǐ gū míng mài zhí zhé qīng jiāng chéng liàng yí dé ān tuī guān

”帝责以沽名卖直,谪清江丞,量移德安推官。

qiān hé nán qiān shì

迁河南佥事。

tǎo píng yǒng níng jù kòu yǐ gōng shòu shǎng

讨平永宁巨寇,以功受赏。

yī wáng nüè shā qí fēi shāng chén lùn rú lǜ

伊王虐杀其妃,商臣论如律。

cháng zhì lǐ jū jǐ shì zhōng dù tóng shā rén zuì

尝治里居给事中杜桐杀人罪。

tóng gòu zhī lì bù shàng shū wāng hóng

桐构之吏部尚书汪𬭎。

fu qiān sì chuān cān yì suì yǐ kǎo chá luò zhí guī

甫迁四川参议,遂以考察落职归。

yán guān xuē zōng kǎi qi xián dài xǐ bèi jiāo zhāng jiù bù nà

言官薛宗铠、戚贤、戴铣辈交章救,不纳。

jiā jū shù shí nián zú

家居数十年,卒。

lí guàn zì yī qīng cóng huà rén

黎贯,字一卿,从化人。

zhèng dé shí èr nián jìn shì

正德十二年进士。

gǎi shù jí shì shòu yù shǐ

改庶吉士,授御史。

shuā juàn fú jiàn hé zhèn shǒu nèi guān shàng chūn qīn guān tǎng zhuàng xī zhuī huán zhī

刷卷福建,劾镇守内官尚春侵官帑状,悉追还之。

shì zōng rù jì guàn qǐng fù qǐ jū zhù zhī zhì mìng cí chén biān lèi zhāng zòu bèi zuǎn shù cóng zhī

世宗入继,贯请复起居注之制,命词臣编类章奏备纂述,从之。

dēng jí zhào shū jìn sì fāng gòng xiàn hòu zhèn shǒu zhōng guì gòng rú gù

登极诏书禁四方贡献,后镇守中贵贡如故。

guàn shàng yán bì xià míng zhào fu bān ér zhū nèi chén qū shuō yíng sī xī ēn gù chǒng

贯上言:“陛下明诏甫颁,而诸内臣曲说营私,希恩固宠。

qí jiǎ cháo mìng yǐ zhēng qǔ zhě wèi zhī é ér zì jiā yǐ xiàn zhě wèi zhī é wài wǎng nüè bǎi xìng zhì cháo tíng zhī zé yōng ér bù liú fēi suǒ yǐ zhāo dà xìn zhāng jūn dé yě

其假朝命以征取者谓之额,而自挟以献者谓之额外,罔虐百姓,致朝廷之泽壅而不流,非所以昭大信,彰君德也。

jiā jìng èr nián dì cóng yù tián bó jiǎng lún qǐng yú chéng tiān lì xìng xiàn dì jiā miào yǐ lún zi róng fèng sì

嘉靖二年,帝从玉田伯蒋轮请,于承天立兴献帝家庙,以轮子荣奉祀。

guàn yán bì xià xìn yī yú chén zhī shuō wěi sì shì yú wài qī

贯言:“陛下信一谀臣之说,委祀事于外戚。

shén bù xīn fēi lèi xiàn dì bì jiāng tǔ zhī

神不歆非类,献帝必将吐之。

bù tīng

庄公不听。

xún shū yán guó chū xià qiū èr shuì mài sì bǎi qī shí yī wàn ér jīn sǔn jiǔ wàn

寻疏言:“国初,夏秋二税,麦四百七十一万,而今损九万。

mǐ èr qiān sì bǎi qī shí sān wàn ér jīn sǔn èr bǎi wǔ shí wàn

米二千四百七十三万,而今损二百五十万。

yǐ suì rù zé rì jiǎn yǐ suì chū zé rì zēng

以岁入则日减,以岁出则日增。

qǐ chì suǒ sī tōng jī zǔ zōng yǐ lái fù é jí jīn rì jīng fèi zhī shù liè jí shàng wén

乞敕所司通稽祖宗以来赋额及今日经费之数,列籍上闻。

zhī fù rù yǒu xiàn zé fèi yòng bù róng bù jié

知赋入有限,则费用不容不节。

dì jiā nà yān

”帝嘉纳焉。

chū àn jiāng xī fù sāng guī

出按江西,父丧归。

jiǔ zhī qǐ gù guān

久之,起故官。

huì dì cóng zhāng fú jìng yì qù kǒng zǐ wáng hào gǎi chēng xiān shī bìng sǔn biān dòu yì wǔ zhī shù

会帝从张孚敬议,去孔子王号,改称先师,并损笾豆佾舞之数。

biān xiū xú jiē yǐ jiàn zhé

编修徐阶以谏谪。

yù zhì gǎi zhèng sì diǎn shuō bān shì tíng chén

御制《改正祀典说》,颁示廷臣;

ér fú jìng fù wèi sì diǎn huò wèn yǐ xī hé dì yì

而孚敬复为《祀典或问》,以希合帝意。

yì yǐ dìng guàn lǜ tóng guān hé shū zhēng zhī

议已定,贯率同官合疏争之。

dì zhèn nù yuē guàn děng wèi zhèn yǐ zūn huáng kǎo wèi huáng dì kǒng zǐ qǐ fǎn bù kě chēng wáng

帝震怒,曰:“贯等谓朕已尊皇考为皇帝,孔子岂反不可称王?

jiān nì shén yǐ

奸逆甚矣。

qí xī xià fǎ sī àn zhì

其悉下法司按治。

yú shì dōu yù shǐ wāng hóng yán bǐ zhě yán guān lùn shì měi xié zhòng yǐ líng rén yuē cǐ tiān xià gōng yì yě bù zhī chàng zhī zhě zhǐ yī rén

”于是都御史汪𬭎言:“比者言官论事,每挟众以凌人曰:‘此天下公议也’,不知倡之者止一人。

qǐng jiū chàng yì zhī rén míng zhèng qí zuì

请究倡议之人,明正其罪。

dì rán zhī

”帝然之。

yǐ ér xíng bù shàng shū xǔ zàn děng shàng qí yù dāng shú zhàng hái zhí dì tè mìng chǐ guàn wèi mín

已而刑部尚书许赞等上其狱,当赎杖还职,帝特命褫贯为民。

jiǔ zhī zú yú jiā

久之,卒于家。

fāng guàn děng shàng shū shí lǐ kē dū jǐ shì zhōng huá yáng wáng rǔ méi yì lǜ tóng guān kàng lùn qiě yuē bì xià wàn jǐ zhī yú liú shén diǎn lǐ shén shèng jǔ yě

方贯等上疏时,礼科都给事中华阳王汝梅亦率同官抗论,且曰:“陛下万几之余,留神典礼,甚盛举也。

dàn kǒng shēng shì zhī chén wàng fēng fēn qǐ jīn rì xiàn yī yì wèi mǒu zhì dāng gé míng rì jìn yī shuō wèi mǒu zhì dāng fù guó jiā zì cǐ duō shì yǐ

但恐生事之臣望风纷起,今日献一议,谓某制当革,明日进一说,谓某制当复,国家自此多事矣。

kuàng zǔ zōng chéng fǎ shǒu zhī bǎi liù shí nián zòng shǐ shǎo bù rú gǔ xún ér xíng zhī yì wèi wèi guò hé bì fēn fēn shì gēng yì hu

况祖宗成法,守之百六十年,纵使少不如古,循而行之,亦未为过,何必纷纷事更易乎?

dì lǎn zòu chì qí wéi zhǐ yǐ sì diǎn shuō shì zhī

”帝览奏,斥其违旨,以《祀典说》示之。

rǔ méi zì jì yuán yóu xíng rén lì lǐ kē dū jǐ shì zhōng

汝梅,字济元,由行人历礼科都给事中。

bā nián èr yuè yǐ zāi yì qiú yán

八年二月以灾异求言。

rǔ méi yán bǐ lái zhāng zòu duō féng yíng qǐng fēn bié zhōng nìng wú xìn yú yán

汝梅言:“比来章奏多逢迎,请分别忠佞,毋信谀言。

dà chén zòu shì jìn duō liú zhōng qǐng xī fù zhī gōng lùn

大臣奏事,近多留中,请悉付之公论。

rén zhǔ zhī xué cí mìng fēi suǒ zhòng

人主之学,词命非所重。

jīn yī shì zhī xíng dòng fán chén hàn yì shǎo xiè yǐ

今一事之行,动烦宸翰,亦少亵矣。

yi fǎng zǔ zōng gù shì shí yù píng tái zhào jiàn zǎi zhí miàn jué dà yì jì shěng bǐ zhá zhī láo qiě jué yōng bì zhī hài

宜仿祖宗故事,时御平台,召见宰执,面决大议,既省笔札之劳,且绝壅蔽之害。

shū rù wǔ zhǐ

”疏入,忤旨。

jí xià yán qǐng fēn sì tiān de rǔ méi fù xié tóng guān lì zhēng

及夏言请分祀天地,汝梅复偕同官力争。

xún chū wèi zhè jiāng cān zhèng zú guān

寻出为浙江参政,卒官。

péng rǔ shí zì zǐ chōng jiā dìng zhōu rén

彭汝实,字子充,嘉定州人。

zhèng dé shí liù nián jìn shì

正德十六年进士。

shòu nán jīng lì kē jǐ shì zhōng

授南京吏科给事中。

jiā jìng sān nián shū yán jiǔ jiāng dào qǐ shā shāng guān jūn

嘉靖三年疏言:“九江盗起,杀伤官军。

cāo jiāng wu wén dìng bù jí yì jiǎo yìng chéng bó sūn yuè yōng bīng bù chū jù yi qiè zé

操江伍文定不即议剿,应城伯孙钺拥兵不出,俱宜切责。

dì bìng cóng zhī

”帝并从之。

lǚ rán zōu shǒu yì xià yù rǔ shí kàng zhāng jiù

吕柟、邹守益下狱,汝实抗章救。

yòu yīn zāi yì shàng yán ěr zhě huáng fēng hēi wù chūn zǎo dōng léi dì zhèn quán jié yáng shā yǔ tǔ

又因灾异上言:“迩者黄风黑雾,春早冬雷,地震泉竭,扬沙雨土。

jiā yǐ qún xiǎo shèng zhǎng dào zéi gōng xíng wàn mín shī yè

加以群小盛长,盗贼公行,万民失业。

mù yì cǎo yāo shí shí jiàn gào

木异草妖,时时见告。

tiān biàn yú shàng dì biàn yú xià rén wù biàn yú zhōng ér xiū xǐng zhī zhào wú guò jù wén

天变于上,地变于下,人物变于中,而修省之诏无过具文。

tíng bì zhī jiān zhōng xié wèi biàn yǐ féng yíng wèi hé lǐ yǐ shǒu zhèng wèi gū zhí

廷陛之间,忠邪未辨,以逢迎为合礼,以守正为沽直。

cháng jīng jù ér jué gāng zì rú yú tián jiǎ dì héng cì wú yǐ

长鲸巨鲕决纲自如,腴田甲第横赐无已。

bì xià chūn qiū yǐ yú zhì xué ér jīng yán jìn jiǎng lüè wú wèn nàn huáng gé piào nǐ yī cháng pī dá

陛下春秋已逾志学,而经筵进讲略无问难,黄阁票拟依常批答。

qì yàn xián yú nǚ chǒng wěi fù xīn yú diāo dāng

弃燕闲于女宠,委腹心于貂珰。

èr liáo zhū zhāng shàng rán huǎn sǐ li lóng sū jìn jìng dé wú tā

二廖诸张尚然缓死,李隆、苏晋竟得无他。

rú cǐ ér wàng tiān yì huí rén xīn gǎn bù kě de yǐ

如此而望天意回,人心感,不可得矣。

dà xué shì fèi hóng yǐ zi zuò shì bèi lùn bù chū lǐ bù shì láng wēn rén hé yǐ qìng wáng tái hóng shì tīng kān

大学士费宏以子坐事被论不出,礼部侍郎温仁和以庆王台浤事听勘。

rǔ shí yán yi tīng èr chén bì wèi yǐ míng jìn tuì zhī yì

汝实言宜听二臣避位,以明进退之义。

yīn jiàn shí bǎo luō qīn shùn gù qīng jiǎng miǎn kě dài hóng li tíng xiāng cuī xǐ chén ruò shuǐ hé táng xǔ gào kě dài rén hé

因荐石珤、罗钦顺、顾清、蒋冕可代宏,李廷相、崔铣、湛若水、何瑭、许诰可代仁和。

zhāng xià suǒ sī

章下所司。

jiān rén wáng bāng qí zhī jié yáng tíng hé péng zé yě rǔ shí yán bāng qí xiān hòu liǎng shū shǐ wèi huáng hài zhī yǔ zhōng zá bǐ xiè zhī cí

奸人王邦奇之讦杨廷和、彭泽也,汝实言:“邦奇先后两疏,始为惶骇之语,终杂鄙亵之辞。

zhōng suǒ yǐn shì duō diān dǎo xiáo huò zhì wèi fèi hóng shí bǎo yè rù yáng yī qīng mén

中所引事,多颠倒淆惑,至谓费宏、石珤夜入杨一清门。

jīn bù wén zhào wèn yī qīng yī qīng yòu jiǔ bù wéi bái hé yě

今不闻召问一清,一清又久不为白,何也?

bì xià jí wèi zhī chū tíng hé cái shěng rǒng yuán shù wàn zuò cǐ cóng nù bà qù

陛下即位之初,廷和裁省冗员数万,坐此丛怒罢去。

jīn qí zhǎng zǐ yè yǐ kuáng yú fā qiǎn yì kě yǐ yǐ

今其长子业以狂愚发遣,亦可已矣。

ér qún xiǎo xù fèn màn lián bù yǐ bìng qí cì zi jí xù yòu fù xià yù

而群小蓄忿,蔓连不已,并其次子及婿又复下狱。

fu wū gào zhī lǜ shì qí suǒ wū qīng zhòng fǎn zuò cǐ guó fǎ yě

夫诬告之律,视其所诬轻重反坐,此国法也。

yuàn zhuī jiū zhǔ shǐ zhī rén yǔ gào rén tóng zuì wú lìng gǒu miǎn yí jī wài fān

愿追究主使之人,与告人同罪,毋令苟免,贻讥外蕃。

bù tīng

庄公不听。

rǔ shí shù yán shí zhèng quē shī yòu cháng lì zhēng dà lǐ wèi cōng è děng suǒ è

汝实数言时政缺失,又尝力争“大礼”,为璁、萼等所恶。

yǐ qīn lǎo zài shū qǐng gǎi jìn dì jiào zhí ér jǔ gòng shì gāo rèn shuō wáng biǎo zì dài

以亲老再疏请改近地教职,而举贡士高任说、王表自代。

zhāng xià lì bù chéng cōng è zhǐ yán rǔ shí chàng yán gǔ zhòng náo luàn dà lǐ qiě yǔ yù shǐ fāng fèng chéng qǐ chōng péng dǎng tōng huì

章下,吏部承璁、萼指,言:“汝实倡言鼓众,挠乱大礼,且与御史方凤、程启充朋党通贿。

zì zhī kǎo chá bù róng nǎi yù cí zūn jū bēi bù dàng tīng qí xìng miǎn

自知考察不容,乃欲辞尊居卑,不当听其幸免。

suì duó zhí xián zhù

”遂夺职闲住。

yǔ qǐ chōng jí xú wén huá ān pán jiē tóng lǐ shí chēng jiā dìng sì jiàn

与启充及徐文华、安磐皆同里,时称“嘉定四谏”。

zhèng zì bì zì cǎi dōng xiáng fú rén lì jí jīng shī

郑自璧,字采东,祥符人,隶籍京师。

zhèng dé shí èr nián jìn shì

正德十二年进士。

gǎi shù jí shì chú gōng kē jǐ shì zhōng

改庶吉士,除工科给事中。

shì zōng jiàn zuò zhōng wài jìng yán shí zhèng

世宗践阼,中外竞言时政。

zì bì qǐng cǎi yǒu guān huà lǐ zhě lèi ji chéng shū yǐ bèi guān lǎn cóng zhī

自璧请采有关化理者,类辑成书,以备观览,从之。

chū zhèng dé zhōng yān rén duō duó mín yè wèi zhuāng tián zhì shì yīn mín su qiǎn shǐ wǎng kān

初,正德中,奄人多夺民业为庄田,至是因民诉,遣使往勘。

zì bì fù bèi yán qí bì dì mìng kān zhě yán zhì mín huàn shāo chú

自璧复备言其弊,帝命勘者严治,民患稍除。

jiā jìng èr nián hòu fù chén wàn yán cí huáng huá fang cì dì qǐng xī ān mén wài xīn zhái zhào yǔ zhī

嘉靖二年,后父陈万言辞黄华坊赐第,请西安门外新宅,诏予之。

zì bì yǐ suǒ qǐng zhái yǐ zhōu zhī mín bù dàng duó yǔ ān pán lì zhēng

自璧以所请宅已鬻之民,不当夺,与安磐力争。

bù tīng

不听。

míng nián zhēng dà lǐ shòu zhàng

明年争“大礼”受杖。

sān qiān zhì bīng kē dū jǐ shì zhōng

三迁至兵科都给事中。

zhōng guān li néng yǐ xiū dūn pù wèi cí qǐng dìng shān hǎi guān shuì é

中官李能以修墩堡为词,请定山海关税额。

zhōng guān zhāng zhōng shàng shū jīn xiàn mín děng lùn gān sù gōng yìn zǐ jǐn yī qí xià cān suí jiē jìn zhì

中官张忠、尚书金献民等论甘肃功,荫子锦衣,其下参随皆进秩。

zhèn shǒu jiāng xī zhōng guān lí jiàn cān suí yú cháng é

镇守江西中官黎鉴,参随逾常额。

zhōng guān wǔ zhōng cóng zǐ yīng mào gōng zhuó fù qiān hù

中官武忠从子英冒功,擢副千户。

jǐn yī guān cái gé zhě duō yín yuán fù zhí ér sī lǐ jiān zòu shōu yǐ tài zhū jiang jìn wǔ bǎi rén

锦衣官裁革者多夤缘复职,而司礼监奏收已汰诸匠近五百人。

xiào líng jìng jūn yú xǐ shàn fù jīng zòu biàn

孝陵净军于喜擅赴京奏辨。

ān biān bó xǔ tài shù sǐ qí zi qǐng xí zǔ zhí

安边伯许泰戍死,其子请袭祖职。

zhōng guān fú ān huáng yīng xiān hòu sǐ guān qí qīn shǔ

中官扶安黄英先后死,官其亲属。

zì bì jiē kàng shū zhēng dì duō bù tīng

自璧皆抗疏争,帝多不听。

cháng xié tóng guān hé guō xūn jiān tān

尝偕同官劾郭勋奸贪。

jí li fú dá shì qǐ fù hé xūn jiāo jié yāo rén

及李福达事起,复劾勋交结妖人。

dì yǐ xūn gù jiàng zhǐ zé zì bì

帝以勋故,降旨责自璧。

liù nián sān yuè xuān fǔ shī shì

六年三月,宣府失事。

fù hé zǒng bīng fu duó bìng jí zhèn shǒu zhōng guān wáng dài xún fǔ zhōu jīn fù jiāng shí chén děng zuì

复劾总兵傅铎,并及镇守中官王玳、巡抚周金、副将时陈等罪。

duó dǎi wèn chén chǐ guàn dài ér dài jīn zé lì gōng shú zuì

铎逮问,陈褫冠带,而玳、金责立功赎罪。

lǐ bù shì láng guì è qǐng qǐ wáng qióng yú biān

礼部侍郎桂萼请起王琼于边。

zì bì lǜ tóng guān yǔ yù shǐ tán zuǎn děng yán qióng zuì yi zhuī zhì è yǐn jiān xié qǐng bìng lùn

自璧率同官与御史谭缵等言琼罪宜追治,萼引奸邪,请并论。

bù nà

不纳。

zì bì zuì gǎn yán suǒ yán jiē quán xìng zhí shēng zhèn cháo yě

自璧最敢言,所言皆权幸,直声震朝野。

cè mù zhě gòng wèi fēi yǔ wén yú shàng

侧目者共为蜚语,闻于上。

lì bù yǐ zī tuī tài pú shǎo qīng bù yòng

吏部以资推太仆少卿,不用。

zhì shì kē dào gòng hé zhōng zhǐ jiàng èr jí diào wài rèn suì zhé jiāng yīn xiàn chéng

至是科道共劾,中旨降二级,调外任,遂谪江阴县丞。

mìng xià dà chén xìng qí qù wú jiù zhě

命下,大臣幸其去,无救者。

hòu tíng chén lǚ lùn jiàn jìng bù zhào

后廷臣屡论荐,竟不召。

qi xián zì xiù fu quán jiāo rén

戚贤,字秀夫,全椒人。

jiā jìng wǔ nián jìn shì

嘉靖五年进士。

shòu guī ān zhī xiàn

授归安知县。

xiàn yǒu xiāo zǒng guǎn miào bào sài wú xū rì

县有萧总管庙,报赛无虚日。

huì jiǔ zǎo xián dǎo bù yàn chén běn ǒu yú hé

会久早,贤祷不验,沉本偶于河。

jū shù rì zhōu guò qí de mù ǒu yuè rù zhōu zhōu zhōng rén jiē jīng

居数日,舟过其地,木偶跃入舟,舟中人皆惊。

xián xú xiào yuē shì tè wèi fén ěr

贤徐笑曰:“是特未焚耳。

qù fén zhī

”趣焚之。

qián lìng jiàn lì rù àn bàng shè jiè zhī yuē shuǐ zhōng rén chū xiè yǐ lái

潜令健隶入岸傍社,诫之曰:“水中人出,械以来。

yǐ guǒ huò shù rén

”已,果获数人。

gài jiān mín mù shàn qiú zhě wèi zhī yě

盖奸民募善泅者为之也。

zhī fǔ wàn yún péng cāo xià jí xián shù wǔ zhī

知府万云鹏操下急,贤数忤之。

dāng shàng jì yǒu huǐ yún péng zhě jiāng bèi chù

当上计,有毁云鹏者,将被黜。

xián zǒu lì bù bái qí wang yún péng jìng de miǎn

贤走吏部白其枉,云鹏竟得免。

ér shàng shū guì è dú xīn yì xián sàng qù qǐ zhī táng xiàn

而尚书桂萼独心异贤,丧去,起知唐县。

zhào wèi lì kē jǐ shì zhōng

召为吏科给事中。

shí sì nián chūn dāng dà jì wài lì

十四年春,当大计外吏。

dà jì ba zhě lì yǒng bù yòng ér shì shí yán shì zhū chén wǔ bǐng chén yì lǜ jiǎ jì diǎn gù zhī

大计罢者,例永不用,而是时言事诸臣忤柄臣意,率假计典锢之。

xián nǎi xiān shì yán suǒ chù yǒu wèi dāng zhě yi tīng yán guān lùn jiù

贤乃先事言所黜有未当者,宜听言官论救。

dì chēng shàn cóng qí qǐng

帝称善,从其请。

huì cān yì wáng cún wéi shāng chén yán shì wǔ yào rén qián jǐ shì zhōng yè hóng hé wāng hóng bèi zhé guǒ zài chù zhōng

会参议王存、韦商臣言事忤要人,前给事中叶洪劾汪𬭎被谪,果在黜中。

xián fāng kān shì shǎn xī jǐ shì zhōng xuē zōng kǎi yīn jù xián shū shēn jiù

贤方勘事陕西,给事中薛宗铠因据贤疏伸救。

lì bù chí bù kě dì suì mìng yǐ zhī

吏部持不可,帝遂命已之。

jí xián hái cháo yǐ hóng zì héng shí zhāng fú jìng bì zhī nǎi tiáo qí zuì zhuàng yuē fǔ chén fú jìng bù fù xīn yǐ cāo lì bù zhī quán xuán lì hài yǐ qián yán guān zhī kǒu

及贤还朝,以𬭎恣横,实张孚敬庇之,乃条其罪状曰:“辅臣孚敬布腹心以操吏部之权,悬利害以箝言官之口。

jí rú kǎo chá yī shì bì xià qǔ tīng chén yán xǔ qí shēn xuě zhèng fáng dà chén xíng sī yě

即如考察一事,陛下曲听臣言,许其申雪,正防大臣行私也。

jīn yán guān wèi hóng děng biàn jiù fú jìng nǎi qǔ bì zhǒng chén qiǎo yán zǔ è

今言官为洪等辩救,孚敬乃曲庇冢臣,巧言阻遏。

bì xià yǒu yáo shùn zhī rén zhī míng fǔ chén fù bó gǔn fāng mìng zhī zuì

陛下有尧、舜知人之明,辅臣负伯鲧方命之罪。

fàng liú zhī diǎn jù zài wéi bì xià yǐ wēi duàn zhī

放流之典具在,惟陛下以威断之。

dì nèi jiā xián yán ér zhòng wéi fú jìng hóng yì hóng děng jìng bù fù

”帝内嘉贤言,而重违孚敬、𬭎意,洪等竟不复。

zài yǐ sàng qù

再以丧去。

bǔ xíng kē dū jǐ shì zhōng

补刑科都给事中。

xià yán bǐng guó huì dāng xuǎn shù jí shì bù néng wú suǒ xùn

夏言柄国,会当选庶吉士,不能无所徇。

xián shū chén qǐng shǔ zhī bì dì nà qí yán

贤疏陈请属之弊,帝纳其言。

jiǔ zhī hé guō xūn tūn shì biàn tiān xià

久之,劾郭勋吞噬遍天下。

tài miào zāi fù hé xūn jí shàng shū zhāng zàn fán jì zǔ děng ér jiàn wén yuān xióng jiā liú tiān hé wáng jī chéng wén dé xú yuè wàn tāng lǚ rán wèi xiào chéng qǐ chōng mǎ míng héng wèi liáng bì yè hóng wáng chén kě rèn yòng

太庙灾,复劾勋及尚书张瓒、樊继祖等,而荐闻渊、熊浃、刘天和、王畿、程文德、徐樾、万镗、吕柟、魏校、程启充、马明衡、魏良弼、叶洪、王臣可任用。

yán zī bú yuè jī dì nù zhé shān dōng bù zhèng sī dōu shì

言滋不悦,激帝怒,谪山东布政司都事。

zhū bèi jiàn zhě jiē duó fèng

诸被荐者皆夺俸。

xián xún yǐ fù lǎo zì miǎn

贤寻以父老自免。

guī shí yú nián zú

归十余年,卒。

xián shǎo wén wáng shǒu rén shuō xīn qì zhī

贤少闻王守仁说,心契之。

jí guān yú zhè suì zhí dì zǐ lǐ

及官于浙,遂执弟子礼。

liú huì zì zi sù yī zì shǎo zhì guāng zhōu rén

刘绘,字子素,一字少质,光州人。

zǔ jìn tài pú shǎo qīng

祖进,太仆少卿。

huì cháng shēn xiū rán lěi luò fù qí qì

绘长身修髯,磊落负奇气。

hǎo jī jiàn lì wǎn liù dàn gōng

好击剑,力挽六石弓。

jǔ xiāng shì dì yī dēng jiā jìng shí sì nián jìn shì shòu xíng rén gǎi hù kē jǐ shì zhōng

举乡试第一,登嘉靖十四年进士,授行人,改户科给事中。

èr shí nián zhào liǎng jīng yán guān huì jiàn biān cái

二十年,诏两京言官会荐边才。

jǐ shì zhōng xíng rú mò děng jiàn máo bó wēn liú tiān hé děng èr shí rén ér gù yù shǐ duàn rǔ lì fù dōu yù shǐ dí zàn cān yì wáng zhū yǔ yān

给事中邢如默等荐毛伯温、刘天和等二十人,而故御史段汝砺、副都御史翟瓒、参议王洙与焉。

huì yán rǔ lì nǎi dà xué shì dí luán yīn qī zàn zhū zé xià yán yù zhǐ rú mò pái qún yì ér jiàn zhī zhě

绘言:“汝砺乃大学士翟銮姻戚,瓒、洙则夏言谕指如默排群议而荐之者。

xiāng chén xié quán yǐ è yán guān yán guān jù shì ér fú gōng yì shàng xià léi tóng fēi shè jì fú

相臣挟权以遏言官,言官惧势而咈公议,上下雷同,非社稷福。

qǐ ba luán yán zuì rú mò wèi xùn sī zhí dǎng zhě jiè

乞罢銮、言,罪如默,为徇私植党者戒。

dì shì qí yán chū rú mò yú wài

”帝是其言,出如默于外。

yán shì bà zhèng luán zhì bù wèn

言适罢政,銮置不问。

míng nián kòu dà rù shān xi

明年,寇大入山西。

huì shàng shū yuē ǎn dá fāng qiáng bì wèi fù xīn huàn

绘上疏曰:“俺答方强,必为腹心患。

yì zhě wèi yi shǒu bù yí zhàn yǐ gù biān jiāng duō zì quán huò shi cán qí bào shǒu gōng

议者谓宜守不宜战,以故边将多自全,或拾残骑报首功。

dū xún zhū chén yì dì liè shì mǎ shǒu yào hài míng yuē qīng yě shí zé bì fēng

督巡诸臣亦第列士马守要害,名曰清野,实则避锋;

míng yuē shǒu xiǎn shí zé zì wèi

名曰守险,实则自卫。

qǐng zhuān rèn dí péng dé biàn yi cóng shì

请专任翟鹏,得便宜从事。

chí fā xuān dà shān xī shì mǎ hé shí qī bā wàn rén

驰发宣、大、山西士马,合十七八万人。

sān lù bìng jǔ yǒu jìn wú tuì kòu suī duō kě jì rì píng yě

三路并举,有进无退,寇虽多,可计日平也。

dì zhuàng qí yán

”帝壮其言。

lìng jiǎ péng pián yí de lù dōu zhǐ huī yǐ xià

令假鹏便宜,得戮都指挥以下。

rán péng jìng bù néng chū sài

然鹏竟不能出塞。

qǐng zhī hé shān xī xún fǔ liú niè jié nà xià yán qiě qǐng bà lì bù shàng shū xǔ zàn xuān fǔ xún fǔ chu shū

顷之,劾山西巡抚刘臬结纳夏言,且请罢吏部尚书许瓒、宣府巡抚楚书。

niè shū yóu shì qù zhí

臬、书由是去职。

huì liǎng hé yán yán hàn zhī chū wéi zhòng qìng zhī fǔ

绘两劾言,言憾之,出为重庆知府。

tǔ guān zhēng dì xiāng chóu xí yù zhī jí dìng

土官争地相雠,檄谕之,即定。

shàng guān jiāo jiàn ér yán zài rù zhèng fǔ zhǔ yán zhě lùn ba zhī

上官交荐,而言再入政府,属言者论罢之。

jiā jū èr shí nián zú

家居二十年,卒。

zi huáng cháng bīng bù yuán wài láng

子黄裳,兵部员外郎。

wēi xiàn cháo xiǎn mìng zàn huà shì láng sòng yīng chāng jūn wù

倭陷朝鲜,命赞画侍郎宋应昌军务。

dù yā lù jiāng dǐ píng rǎng dà bài zéi bīng

渡鸭绿江,抵平壤,大败贼兵。

zéi dùn huáng cháng zhuī zhú yòu lián pò zhī

贼遁,黄裳追逐,又连破之。

lù gōng jìn láng zhōng

录功,进郎中。

qián wēi zì mào yuán hǎi yán rén

钱薇,字懋垣,海盐人。

jiā jìng shí yī nián jìn shì

嘉靖十一年进士。

shòu yè chén ruò shuǐ

受业湛若水。

guān xíng rén bó rán zì shǒu

官行人,泊然自守。

yǔ tóng nián shēng jiǎng xìn bèi zhāo xī wèn xué

与同年生蒋信辈朝夕问学。

zhuó lǐ kē jǐ shì zhōng

擢礼科给事中。

qǐng lìng jiàng shuài jiā dīng de zì gēng sāi xià tián wú zhēng qí fù zǒng dū dà chén jiǎ pián yí zhuān zhì kǔn wài

请令将帅家丁得自耕塞下田,毋征其赋,总督大臣假便宜,专制阃外。

gé bù xíng

格不行。

yòu shū hé dà xué shì li shí lǐ bù shàng shū xià yán gōng bù shàng shū wēn rén hé wài qī jiǎng lún

又疏劾大学士李时、礼部尚书夏言、工部尚书温仁和、外戚蒋轮。

jìn yòu jǐ shì zhōng

进右给事中。

guō xūn qǐng fù zhèn shǒu nèi guān shàn yì zhì sù wèi jiàng xiào

郭勋请复镇守内官,擅易置宿卫将校。

wēi fèn shū qí bù fǎ qī shì

薇愤,疏其不法七事。

dì juàn xūn rán sù zhī qí héng liǎng bù wèn

帝眷勋,然素知其横,两不问。

yǐ yīn xīng biàn jí yán zhǔ dé zhī shī dì shēn xián zhī wèi fā

已,因星变,极言主德之失,帝深衔之未发。

shū jiàn nán xún zuò duó fèng

疏谏南巡,坐夺俸。

nèi gé xià yán bèi suǒ xuǎn gōng liáo duō yǐ xùn sī hé ba

内阁夏言辈所选宫僚,多以徇私劾罢。

wēi xié tóng guān lǚ yīng xiáng rèn wàn lǐ qǐ rú huì tuī gù shì jí nèi gé jiǔ qīng gōng jǔ

薇偕同官吕应祥、任万里乞如会推故事,集内阁九卿公举。

dì tè mìng bìng chì wèi mín

帝特命并斥为民。

lèi jiàn jiē bào qǐn

累荐,皆报寝。

jí xiāng lǐ wǎn jìn yǔ jiǎng xué zú jì bù jí gōng fǔ

集乡里晚进与讲学,足迹不及公府。

wēi huàn qǐ qǐng yú xún fǔ wáng yù jí bīng wèi bèi

倭患起,请于巡抚王忬,集兵为备。

xiāng rén dé zhī

乡人德之。

zú nián wǔ shí sān

卒年五十三。

lóng qìng chū zèng tài cháng shǎo qīng

隆庆初赠太常少卿。

hóng yuán zì jùn zhī wù yuán rén

洪垣,字峻之,婺源人。

jiā jìng shí yī nián jìn shì

嘉靖十一年进士。

lǐ bù shì láng chén ruò shuǐ jiǎng xué jīng shī yuán shòu yè qí mén

礼部侍郎湛若水讲学京师,垣受业其门。

shòu yǒng kāng zhī xiàn zhēng shòu yù shǐ

授永康知县,征授御史。

shí bā nián shì zōng nán xún cè lì huáng tài zǐ mìng gé chén xià yán gù dǐng chén xuǎn gōng liáo

十八年,世宗南巡,册立皇太子,命阁臣夏言、顾鼎臣选宫僚。

yuán zài shū yán wēn rén hé zhāng yǎn qìng xuē qiáo hú shǒu zhōng tú yīng zhǎn huá chá hú jīng shǐ jì bái yuè huáng fǔ xiào děng jiē yōng liú bù kě shǐ fǔ dǎo qīng gōng

垣再疏言温仁和、张衍庆、薛侨、胡守中、屠应飐、华察、胡经、史际、白悦、皇甫涍等皆庸流,不可使辅导青宫。

dì yì yǐ cóng tā jiàn guān yán fèi chù zhě shù rén

帝亦已从他谏官言,废黜者数人。

wèi jǐ hé wén xuǎn láng zhōng huáng zhēn xiān huì xuǎn láng yáng yù xiù de wèi kǎo gōng

未几,劾文选郎中黄祯先“贿选郎杨育秀,得为考功。

jí jū wén xuǎn tān lán qī wǎng

及居文选,贪婪欺罔。

zhī zhōu wáng xiǎn zǔ děng kǎo chá diào jiǎn ér bǔ dà zhōu

知州王显祖等考察调简,而补大州。

zhī xiàn hé hú nián guò liù shí ér xuǎn yù shǐ

知县何瑚年过六十,而选御史。

jiē fēi zhì

皆非制。

jīn dāng dà jì jīng guān nǎi yǐ wěi suǒ zhī cáo shì shèng wèi kǎo gōng láng wù guó shén

今当大计京官,乃以猥琐之曹世盛为考功郎,误国甚”。

dì xià qí zhāng dū chá yuàn lìng huì lì kē cān hé

帝下其章都察院,令会吏科参核。

nǎi xià zhēn zhào yù jí yù xiù xiǎn zǔ děng xián chì wèi mín

乃下祯诏狱,及育秀、显祖等,咸斥为民。

yīn jié zé lì bù shàng shū xǔ zàn dōu yù shǐ wáng tíng xiāng ér lìng shí sān dào yù shǐ gōng jǔ yǐn nián mào jìn ruò hú zhě

因诘责吏部尚书许赞、都御史王廷相,而令十三道御史公举隐年冒进若瑚者。

yù shǐ wáng zhī chén děng zuò diào zhě sì rén shì shèng yì gǎi tā bù

御史王之臣等坐调者四人,世盛亦改他部。

yuán yī shū ér yù shǐ cáo láng yǐ xià dé zuì zhě zhì èr shí yú rén

垣一疏,而御史、曹郎以下得罪者至二十余人。

chū àn guǎng dōng

出按广东。

yǐ ān nán kuǎn fù zēng fèng yī jí

以安南款附,增俸一级。

wèi jùn chū wèi wēn zhōu zhī fǔ

未竣,出为温州知府。

suì jī yǒu bì dí zhě jī mín shā zhī yuán zuò luò zhí guī

岁饥,有闭籴者,饥民杀之,垣坐落职归。

fù yǔ tóng lǐ fāng guàn wǎng cóng ruò shuǐ ruò shuǐ wèi jiàn èr miào lóu jū zhī

复与同里方瓘往从若水,若水为建二妙楼居之。

jiā shí sì shí yú nián nián jiǔ shí

家食四十余年,年九十。

guàn jué yì shì jìn

瓘绝意仕进。

cháng zì guǎng dōng hái tóng háng you zhàng sǐ

尝自广东还,同行友瘴死。

zhōu zhōng lì bù zài shī guàn mì bù yǐ gào yǔ tóng qǐn lěi rì zhì sháo zhōu shǐ fā zhī

舟中例不载尸,瓘秘不以告,与同寝累日,至韶州始发之。

yuán tóng nián lǚ huái guǎng xìn yǒng fēng rén yì ruò shuǐ gāo dì zi

垣同年吕怀,广信永丰人,亦若水高弟子。

yóu shù jí shì shòu bīng kē jǐ shì zhōng gǎi chūn fāng zuǒ sī zhí láng lì yòu zhōng yǔn zhǎng nán jīng hàn lín yuàn shì

由庶吉士授兵科给事中,改春坊左司直郎,历右中允,掌南京翰林院事。

měi yán wáng shì zhī liáng zhī yǔ chén shì tǐ rèn tiān lǐ tóng zhǐ qí yào zài biàn huà qì zhì

每言王氏之良知与湛氏体认天理同旨,其要在变化气质。

zuò xīn tǒng tú shuō yǐ míng zhī

作《心统图说》以明之。

zhōng nán jīng tài pú shǎo qīng

终南京太仆少卿。

zhōu sī jiān zì dū yè huá tíng rén

周思兼,字督夜,华亭人。

shǎo yǒu wén míng

少有文名。

jiā jìng èr shí liù nián jìn shì

嘉靖二十六年进士。

chú píng dù zhī zhōu

除平度知州。

gōng xún jiāo yě zuò lán yú zhōng xié fàn yī yú lìng xiāng mín yǐ cì yú xíng

躬巡郊野,坐蓝舆中,携饭一盂,令乡民以次舁行。

yīn jǐn de lǘ yán jí kǔ zhuàng xī juān chú zhī

因尽得闾阎疾苦状,悉蠲除之。

wáng fǔ yān rén zòng zhuāng nú duó mín chǎn jiān sī zhàng nú bì yǎn pò wáng zòu wén xún fǔ péng àn lìng sī jiān yàn zhī

王府奄人纵庄奴夺民产,监司杖奴毙,奄迫王奏闻,巡抚彭黯令思兼谳之。

wáng zhì jiǔ yù yǒu suǒ zhǔ jìng xí bù gǎn yán

王置酒欲有所嘱,竟席不敢言。

sī jiān yuè yù cí yuē cǐ jué zhàng bù rú fǎ

思兼阅狱词曰:“此决杖不如法。

zuì dāng zhàng yǐ wáng gù jiā yī děng

罪当杖,以王故,加一等。

yǎn wū gào zuì dāng shù yǐ wáng gù mò jiǎn

奄诬告,罪当戍,以王故,末减。

jiān sī jìng de fù gù zhì

”监司竟得复故秩。

páng jùn jī mín lüè shí suǒ sī chí zhī jí qiě wéi luàn shàng guān xí sī jiān zhì zhī

旁郡饥民掠食,所司持之急,且为乱,上官檄思兼治之。

zuò xiǎo mù pái shù qiān sàn sì jiāo lìng zhí pái jiù fǔ xī zhèn yǐ qián gǔ shì suì dìng

作小木牌数千散四郊,令执牌就抚,悉振以钱谷,事遂定。

rù jìn jǔ zhì xíng dì yī dāng qiān

入觐,举治行第一,当迁。

zhōu rén zǒu què xià yǐ qǐng nǎi fù liú yī nián

州人走阙下以请,乃复留一年。

zhuó gōng bù yuán wài láng dū lín qīng zhuān chǎng shì mín zhē dào qì sòng

擢工部员外郎,督临清砖厂,士民遮道泣送。

tóng nián shēng mào lèi sī jiān shǐ jīng píng dù mín jìng zǒu yè

同年生貌类思兼,使经平度,民竞走谒。

jiàn fēi shì gè tàn xī qù

见非是,各叹息去。

hé jiāng jué sī jiān mù mín zhù dī shēn lì chì rì zhōng

河将决,思兼募民筑堤,身立赤日中。

dī chéng sān rì ér qiū zhǎng dà fā mín miǎn yú zāi

堤成三日而秋涨大发,民免于灾。

jìn láng zhōng chū wèi hú guǎng qiān shì

进郎中,出为湖广佥事。

mín fǔ zōng shì wǔ rén fēng jué jiē jiāng jūn shā rén lüè zī cái jiān sī bì bù rù wǔ gāng zhě èr shí nián

岷府宗室五人封爵皆将军,杀人掠赀财,监司避不入武冈者二十年。

sī jiān lián de jiān zhuàng fù qí dǎng xī xì zhī yù

思兼廉得奸状,缚其党,悉系之狱。

wǔ rén cáng lì rèn rù sī jiān yǔ yī ér mén qí bì yuē wú wèi jiāng jūn bǎi kǒu jì jiāng jūn nǎi wèi cǐ cáo sǐ yé

五人藏利刃入,思兼与揖,而扪其臂曰:“吾为将军百口计,将军乃为此曹死耶?

jiē jū tuì

”皆沮退。

nǎi liè qí zuì zòu wén xī gù zhī gāo qiáng hái tián zhái zi nǚ yú mín

乃列其罪奏闻,悉锢之高墙,还田宅子女于民。

zāo nèi jiān qù guān bù fù chū

遭内艰去官,不复出。

jū jiǔ zhī qǐ guǎng xī tí xué fù shǐ wèi wén mìng ér zú

居久之,起广西提学副使,未闻命而卒。

yán jīng zì yīng léi cí xī rén

颜鲸,字应雷,慈溪人。

jiā jìng sān shí wǔ nián jìn shì

嘉靖三十五年进士。

shòu xíng rén

授行人。

zhuó yù shǐ chū shì cāng chǎng

擢御史,出视仓场。

jiān rén mǎ hàn hù dìng guó gōng shì dài zǐ qián cáo zú

奸人马汉怙定国公势,贷子钱漕卒。

cháng bù shí zé mò rù qí liáng wèi yuàn jiā suǒ su

偿不时,则没入其粮,为怨家所诉。

hàn chí dìng guó shū zhì jīng lì lùn shā

汉持定国书至,鲸立论杀。

sì shí yī nián jī fǔ shān dōng xi hé nán běi dà shěn

四十一年,畿辅、山东西、河南北大谂。

jīng qǐng zhōu xiàn zāng fá yín wú shū jīng shī jǐn yì sù bèi zhèn qiě fā zhī

鲸请州县赃罚银毋输京师,尽易粟备振,且发之。

nèi fǔ xīn qián wèi dí běn

内府新钱为籴本。

dì xī bào kě

帝悉报可。

yǐ shàng cáo zhèng pián yí liù shì

已,上漕政便宜六事。

míng nián chū àn hé nán

明年出按河南。

yī wáng diǎn yǎng hù è jiǔ jié yè tíng zhōng guān yán sōng fù zǐ nèi wài yìng yuán suǒ qǐng zòu lì xià zhǎo yá lǜ kuàng dào

伊王典楧怙恶,久结掖廷中官、严嵩父子,内外应援,所请奏立下,爪牙率矿盗。

jīng yù chú zhī yǔ cān zhèng gěng suí qīng jì chí wáng chéng fèng wáng jīn gǔ zuì jīn gǔ rì gào wáng suǒ móu

鲸欲除之,与参政耿随卿计,持王承奉王钅盬罪,钅盬日告王所谋。

shí sōng yǐ bài jīng nǎi zòu jì xú jiē shuō zhū dà dāng jué qí yuán yòu jǐn bǔ wáng zhēn shì fēi qí

时嵩已败,鲸乃奏记徐阶,说诸大珰绝其援,又尽捕王侦事飞骑。

tuō yán fáng kòu xí zhī fǔ bīng fēn tún yào hài de

托言防寇,檄知府兵分屯要害地。

nǎi huì xún fǔ hú yáo chén hé diǎn yǎng kàng zhǐ jiǎo chì tiě nǐ yín nüè shí dà zuì

乃会巡抚胡尧臣劾典楧抗旨、矫敕、僣拟、淫虐十大罪。

wáng hù wèi jí zhū wáng mìng jǐ wàn rén bù gǎn fā

王护卫及诸亡命几万人,不敢发。

dì zhèn nù fèi wáng wèi shù rén gù zhī gāo qiáng méi qí zī xuē shì fēng

帝震怒,废王为庶人,锢之高墙,没其赀,削世封。

liǎng hé rén gǔ wǔ xiāng qìng

两河人鼓舞相庆。

jǐng wáng zhī guó yuè jiè duó mín chǎn wèi zhuāng tián jīng zhí zhì qí zhǎo yá

景王之国,越界夺民产为庄田,鲸执治其爪牙。

wèi guó gōng qīn mín chǎn jiǎ qīn cì míng shù bēi wèi jiè

魏国公侵民产,假钦赐名树碑为界。

jīng pū qí bēi shù qí rén

鲸仆其碑,戍其人。

jǐn yī shuài shòu zhū xiá shǎo jīn shǔ míng xiào wèi jí zhōng wèi mín hài

锦衣帅受诸侠少金,署名校尉籍中,为民害。

liè hóu shǐ wáng fǔ dào lù yì sāo

列侯使王府,道路驿骚。

wáng fǔ nèi guān jìn fèng jià lóng zhōu suǒ guò zì héng

王府内官进奉,驾龙舟,所过恣横。

jīng qǐng xiào wèi quē cóng bīng bù bǔ cè fēng gǎi wén chén wáng fǔ jìn fèng qiǎn shǔ lì

鲸请校尉缺从兵部补,册封改文臣,王府进奉遣属吏。

zhào cè qīn wáng jí fēi qiǎn liè hóu yú jiē rú jīng yì

诏册亲王及妃遣列侯,余皆如鲸议。

gǎi dū jī fǔ xué zhèng

改督畿辅学政。

dà xīng zhī xiàn gāo shì rú fèng zhào hé táo yì dū du zhū xī xiào yǐ gōu jūn hé zhī xià bù yì

大兴知县高世儒奉诏核逃役,都督朱希孝以勾军劾之,下部议。

jīng hé xī xiào luàn fǎ yán shì rú děng àn jí zhào xíng hù fēi gōu jìn jūn

鲸劾希孝乱法,言:“世儒等按籍召行户,非勾禁军。

cǐ nǎi jìn jūn zǐ dì jiā rén yǐ chéng shè mào jìn wèi míng zhì lì bù gǎn wèn

此乃禁军子弟家人倚城社,冒禁卫名,致吏不敢问。

fù rén de kàng zhào ér pín zhě wèi gōu zhōng jí

富人得抗诏,而贫者为沟中瘠。

shì rú wú zuì zuì zài jǐn yī

世儒无罪,罪在锦衣。

dì nù zé jīng dǐ wū xūn chén biǎn ān rén diǎn shǐ

”帝怒,责鲸诋诬勋臣,贬安仁典史。

lóng qìng yuán nián lì hú guǎng tí xué fù shǐ

隆庆元年历,湖广提学副使。

yǐ shì ēn gòng shēng shī zhāng jū zhèng zhǐ jiàng shān dōng cān yì

以试恩贡生失张居正指,降山东参议。

gǎi háng tài pú shǎo qīng

改行太仆少卿。

dōu yù shǐ hǎi ruì jiàn jīng yì cái bù bào

都御史海瑞荐鲸异才,不报。

jīng àn hé nán shí chù xīn zhèng zhī xiàn qí rén gāo gǒng suǒ bì yě

鲸按河南时,黜新郑知县,其人高拱所庇也。

zài hú guǎng wáng zhuàn yù sì qí fù xiāng xián zhí bù xǔ

在湖广,王篆欲祀其父乡贤,执不许。

zhì shì gǒng zhǎng lì bù zhuàn wèi kǎo gōng suì yǐ bù jǐn luò jīng zhí

至是,拱掌吏部,篆为考功,遂以不谨落鲸职。

wàn lì zhōng jǐ shì zhōng zōu yuán biāo yù shǐ ráo wèi jiāo zhāng jiàn zhī bào qǐn

万历中,给事中邹元标、御史饶位交章荐之,报寝。

yù shǐ gù yún chéng yán bì xià dà qǐ yí yì dú jīng jí guǎn zhì dào yǐ kǎo chá gé zhī

御史顾云程言:“陛下大起遗佚,独鲸及管志道以考察格之。

fu xiāng yǔ zhǒng zǎi xián zé chù yōu wèi gōng diǎn fǒu zé qū chú yì jǐ ér yǐ

夫相与冢宰贤,则黜幽为公典,否则驱除异己而已。

jìn yòu dēng yòng bèi chá wú zhōng xíng ài mù wèi shí liàng zhào shì qīng dú jìn jīng zhì dào hé yě

近又登用被察吴中行、艾穆、魏时亮、赵世卿,独靳鲸、志道何也?

jǐ shì zhōng jiāng yīng lín li hóng dào yì yán zhī jǐn yǐ hú guǎng fù shǐ zhì shì

”给事中姜应麟、李弘道亦言之,仅以湖广副使致仕。

zhōng wài lùn jiàn shí yú shū bù guǒ yòng

中外论荐十余疏,不果用。

zàn yuē chuán chēng wèi xìn ér jiàn zé yǐ wéi bàng jǐ

赞曰:传称:“未信而谏,则以为谤己”。

rán zhì jié zhī shì xin juǎn xin juǎn zhōng ài hé rěn yǐ bù xìn zì wài qí jūn zāi

然志节之士,忄卷忄卷忠爱,何忍以不信自外其君哉?

zhāng qín děng huái bào kǔn chén jī áng lùn shì

张芹等怀抱悃忱,激昂论事。

qí yán suī bù jìn yòng yào yǔ jiān mò zhě yì yǐ

其言虽不尽用,要与缄默者异矣。

✦ You read 列传·卷九十六

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.