tán lún xú fu zǎi wáng huà li yòu wáng chóng gǔ zi qiān sūn zhī zhēn zhī cǎi li táng fāng féng shí wú duì sūn mèng míng mèng míng zǐ bāng fǔ zhèng luò zhāng xué yán zhāng jiā yìn yīn zhèng mào li qiān líng yún yì
谭纶徐(甫宰王化李佑) 王崇古(子谦孙之桢之采李棠)方逢时吴兑(孙孟明孟明子邦辅) 郑洛张学颜张佳胤殷正茂(李迁)凌云翼
tán lún zì zi lǐ yí huáng rén
谭纶,字子理,宜黄人。
jiā jìng èr shí sān nián jìn shì
嘉靖二十三年进士。
chú nán jīng lǐ bù zhǔ shì
除南京礼部主事。
lì zhí fāng láng zhōng qiān tāi zhōu zhī fǔ
历职方郎中,迁台州知府。
lún chén yì zhī bīng
纶沉毅知兵。
shí dōng nán wēi huàn yǐ sì nián cháo yì liàn xiāng bīng yù zéi
时东南倭患已四年,朝议练乡兵御贼。
cān jiāng qī jì guāng qǐng qī sān nián ér hòu yòng zhī
参将戚继光请期三年而后用之。
lún yì liàn qiān rén
纶亦练千人。
lì shù wǔ fǎ zì pí jiàng yǐ xià jié jié xiāng zhì
立束伍法,自裨将以下节节相制。
fēn shù jì míng jìn zhǐ qí yī wèi jiǔ jí chéng jīng ruì
分数既明,进止齐一,未久即成精锐。
wēi fàn zhà pǔ lún zì jiāng jī zhī sān zhàn sān jié
倭犯栅浦,纶自将击之,三战三捷。
wēi fù yóu sōng mén chán hú lüè páng liù xiàn jìn wéi tāi zhōu bù kè ér qù
倭复由松门、澶湖掠旁六县,进围台州,不克而去。
zhuǎn kòu xiān jū lín hǎi lún qín zhǎn dài jìn
转寇仙居、临海,纶擒斩殆尽。
jìn hǎi dào fù shǐ yì mù zhè dōng liáng jiā zǐ jiào zhī ér jì guāng liàn bīng yǐ jí qī lún yīn shōu zhī yǐ wéi yòng kè bīng ba bù fù diào
进海道副使,益募浙东良家子教之,而继光练兵已及期,纶因收之以为用,客兵罢不复调。
wēi zì xiàng shān tū tāi zhōu lún lián pò zhī mǎ gǎng hé jiā shí lǎn yòu yǔ jì guāng gòng pò zhī gé bù nán wān
倭自象山突台州,纶连破之马岗、何家〈石览〉,又与继光共破之葛埠、南湾。
jiā yòu cān zhèng huì yōu qù
加右参政,会忧去。
yǐ shàng shū yáng bó jiàn qǐ fù jiāng zhè bīng tǎo ráo píng zéi lín cháo xī
以尚书杨博荐起,复将浙兵,讨饶平贼林朝曦。
cháo xī zhě dà dào zhāng liǎn yú dǎng yě
朝曦者,大盗张琏余党也。
liǎn jì miè cháo xī jù cháo bù xià chū gōng chéng xiāng
琏既灭,朝曦据巢不下,出攻程乡。
zhī xiàn yú fu zǎi yán bīng dài ér qiǎn zhǔ bù liáng wéi dòng rù zéi zhōng yù sàn qí dǎng
知县余甫宰严兵待,而遣主簿梁维栋入贼中,谕散其党。
cháo xī qióng qì cháo zǒu lún jí guǎng dōng bīng zhuī qín zhī
朝曦穷,弃巢走,纶及广东兵追擒之。
xún gǎi guān fú jiàn qǐ zhōng zhì qù
寻改官福建,乞终制去。
jì guāng shù pò zéi zhè dōng lüè dìng
继光数破贼,浙东略定。
wēi zhuǎn rù fú jiàn
倭转入福建。
zì fú níng zhì zhāng quán qiān lǐ jǐn zéi kū jì guāng jiàn jī dìng zhī
自福宁至漳、泉,千里尽贼窟,继光渐击定之。
shī fu xuán qí zhòng fù fàn shào wǔ xiàn xīng huà
师甫旋,其众复犯邵武,陷兴化。
sì shí èr nián chūn zài qǐ lún
四十二年春,再起纶。
dào zhuó yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ fú jiàn
道擢右佥都御史,巡抚福建。
wēi zhūn qí tóu chéng dōu zhǐ huī ōu yáng shēn bó zhàn zhōng fú sǐ wēi suì jù píng hǎi wèi xiàn zhèng hé shòu níng gè è hǎi dào wèi guī jì
倭屯崎头城,都指挥欧阳深搏战中伏死,倭遂据平海卫,陷政和、寿宁,各扼海道为归计。
lún huán zhà duàn lù zéi bù dé qù yí yíng zhǔ lín
纶环栅断路,贼不得去,移营渚林。
jì guāng zhì lún zì jiāng zhōng jūn zǒng bīng guān liú xiǎn shù dà yóu jiāng zuǒ yòu jūn
继光至,纶自将中军,总兵官刘显、俞大猷将左、右军。
lìng jì guāng yǐ zhōng jūn báo zéi lěi zuǒ yòu jūn jì zhī dà pò zéi fù yī fǔ èr xiàn
令继光以中军薄贼垒,左右军继之,大破贼,复一府二县。
zhào jiā yòu fù dōu yù shǐ
诏加右副都御史。
lún yǐ yán jiàn tīng shào jiān cán pò shén qǐng huǎn zhēng juān fù
纶以延、建、汀、邵间残破甚,请缓征蠲赋。
yòu kǎo jiù zhì jiàn shuǐ zhài wǔ è hǎi kǒu jiàn jì guāng wèi zǒng bīng guān yǐ zhèn shǒu zhī
又考旧制,建水砦五,扼海口,荐继光为总兵官以镇守之。
wēi fù wéi xiān yóu lún jì guāng dà pò zéi chéng xià
倭复围仙游,纶、继光大破贼城下。
yǐ ér jì guāng pò zéi wáng cāng píng cài pī lǐng yú zéi zǒu guǎng dōng jìng nèi xī dìng
已而继光破贼王仓坪、蔡丕岭,余贼走,广东境内悉定。
lún shàng shū qǐng fù xíng fú shì zōng xǔ zhī
纶上疏请复行服,世宗许之。
sì shí sì nián dōng qǐ gù guān xún fǔ shǎn xī
四十四年冬,起故官,巡抚陕西。
wèi shàng ér dà zú mín zuò luàn xiàn qī chéng
未上而大足民作乱,陷七城。
zhào gǎi lún sì chuān zhì yǐ pò miè
诏改纶四川,至已破灭。
yún nán pàn qiú fèng jì zǔ dùn rù huì lǐ lún huì shī tǎo píng zhī
云南叛酋凤继祖遁入会理,纶会师讨平之。
jìn bīng bù yòu shì láng jiān yòu qiān dū yù shǐ zǒng dū liǎng guǎng jūn wù jiān xún fǔ guǎng xī
进兵部右侍郎兼右佥都御史,总督两广军务兼巡抚广西。
zhāo xiáng lǐng gǎng zéi jiāng yuè zhào děng
招降岭岗贼江月照等。
lún liàn bīng shì cháo tíng yǐ yǐ bàn zéi yù jǐng zhé diào jū guān wú yān suì
纶练兵事,朝廷倚以办贼,遇警辄调,居官无淹岁。
dài nán kòu lüè píng ér biān huàn fāng wèi yǐ
迨南寇略平,而边患方未已。
lóng qìng yuán nián jǐ shì zhōng wú shí lái qǐng zhào lún jì guāng liàn bīng
隆庆元年,给事中吴时来请召纶、继光练兵。
zhào zhēng lún hái bù jìn zuǒ shì láng jiān yòu qiān dū yù shǐ zǒng dū jì liáo bǎo dìng jūn wù
诏征纶还部,进左侍郎兼右佥都御史,总督蓟、辽、保定军务。
lún shàng shū yuē
纶上疏曰:
jì chāng zú bù mǎn shí wàn ér lǎo ruò jū bàn fēn shǔ zhū jiāng sàn èr qiān lǐ jiān
蓟、昌卒不满十万,而老弱居半,分属诸将,散二千里间。
dí jù gōng wǒ fēn shǒu zhòng guǎ qiáng ruò bù móu gù yán zhě jí qǐng liàn bīng
敌聚攻,我分守,众寡强弱不侔,故言者亟请练兵。
rán sì nán bù qù bīng zhōng bù kě liàn
然四难不去,兵终不可练。
fu dí zhī cháng jì zài qí fēi zhào mù sān wàn rén qín xí chē zhàn bù zú yǐ zhì dí
夫敌之长技在骑,非召募三万人勤习车战,不足以制敌。
jì sān wàn rén yuè xiǎng suì wǔ shí sì wàn cǐ yī nán yě
计三万人月饷,岁五十四万,此一难也。
yàn zhào zhī shì ruì qì jǐn yú fáng biān fēi mù wú yuè xí zhàn zú wàn èr qiān rén zá jiào zhī shì bì wú chéng
燕、赵之士锐气尽于防边,非募吴、越习战卒万二千人杂教之,事必无成。
chén yǔ jì guāng zhào zhī kě lì zhì yì zhě yǐ wéi bù kě
臣与继光召之可立至,议者以为不可。
xìn rèn zhī bù zhuān cǐ èr nán yě
信任之不专,此二难也。
jūn shì shàng yán ér yàn zhào shì sù jiāo zhòu jiàn jūn fǎ bì dà zhèn hài
军事尚严,而燕、赵士素骄,骤见军法,必大震骇。
qiě qù jīng shī jìn liú yán yì shēng tú lìng zhōng zhì zhī shì chè zhǒu fèi gōng gèng niàng tā huàn cǐ sān nán yě
且去京师近,流言易生,徒令忠智之士掣肘废功,更酿他患,此三难也。
wǒ bīng sù wèi dāng dí zhàn ér shèng zhī bǐ bù xīn fú
我兵素未当敌,战而胜之,彼不心服。
néng zài pò nǎi zhōng shēn chuàng ér jì jí yì shēng
能再破,乃终身创,而忌嫉易生;
yù zài jǔ huò yǐ xiān zhì
欲再举,祸已先至。
cǐ sì nán yě
此四难也。
yǐ jīn zhī jì qǐng diào jì zhèn zhēn dìng dà míng jǐng xíng jí dū fǔ biāo bīng sān wàn fēn wéi sān yíng lìng zǒng bīng cān yóu fēn jiāng zhī ér shòu jì guāng yǐ zǒng lǐ liàn bīng zhī zhí
以今之计,请调蓟镇、真定、大名、井陉及督抚标兵三万,分为三营,令总兵参游分将之,而授继光以总理练兵之职。
chūn qiū liǎng fáng sān yíng bīng gè yí jìn biān
春秋两防,三营兵各移近边。
zhì zé è zhī biān wài rù zé jué sǐ biān nèi
至则遏之边外,入则决死边内。
èr zhě bù xiào chén wú suǒ táo zuì
二者不效,臣无所逃罪。
yòu liàn bīng fēi dàn xī kě qī jīn qiū fáng yǐ jìn qǐng sù diào zhè bīng sān qiān yǐ jì huǎn jí
又练兵非旦夕可期,今秋防已近,请速调浙兵三千,以济缓急。
sān nián hòu biān jūn jì liàn qiǎn hái
三年后,边军既练,遣还。
zhào xī rú suǒ qǐng réng lìng lún jì guāng yì fēn lì sān yíng shì yi
诏悉如所请,仍令纶、继光议分立三营事宜。
lún yīn yán jì zhèn liàn bīng yú shí nián rán jìng bù xiào zhě rèn zhī wèi zhuān ér xíng zhī wèi shí yě
纶因言:“蓟镇练兵逾十年,然竟不效者,任之未专,而行之未实也。
jīn yi zé chén lún jì guāng lìng de zhuān duàn wù shǐ xún àn xún guān yù shǐ cān yù qí jiān
现在应该责令臣谭纶与戚继光,专门负责,不要让巡按、巡关的御史参与到这中间。
zì bīng shì qǐ biān chén qiān zhì yì lùn bù néng yǒu wéi gù lún shū yán zhī
”自兵事起,边臣牵制议论,不能有为,故纶疏言之。
ér xún fǔ liú yīng jié guǒ yì yì xún àn yù shǐ liú xuān xún guān yù shǐ sūn dài yòu hé lún zì zhuān
而巡抚刘应节果异议,巡按御史刘翾、巡关御史孙代又劾纶自专。
mù zōng yòng zhāng jū zhèng yán xī yǐ bīng shì wěi lún ér yù yīng jié děng wú náo
穆宗用张居正言,悉以兵事委纶,而谕应节等无挠。
lún xiāng dù biān ài chōng huǎn dào lǐ yuǎn jìn fēn jì zhèn wèi shí èr lù lù zhì yī xiǎo jiāng zǒng lì sān yíng dōng zhù jiàn chāng bèi yàn hé yǐ dōng zhōng zhù sān tún bèi mǎ lán sōng tài xi zhù shí xiá bèi cáo qiáng gǔ shí
纶相度边隘冲缓,道里远近,分蓟镇为十二路,路置一小将,总立三营:东驻建昌备燕河以东,中驻三屯备马兰、松、太,西驻石匣备曹墙、古石。
zhū jiāng yǐ shí xùn liàn hù wéi jǐ jiǎo jié zhì xiáng míng
诸将以时训练,互为掎角,节制详明。
shì suì qiū jì chāng wú jǐng
是岁秋,蓟、昌无警。
yì shí diào shǎn xī hé jiān zhèng dìng bīng fáng qiū zhì shì xī ba
异时调陕西、河间、正定兵防秋,至是悉罢。
lún chū zhì àn xíng sāi shàng wèi jiàng zuǒ yuē mò mǎ lì bīng jiǎo shèng fù hū xī zhě yí yú nán
纶初至,按行塞上,谓将佐曰:“秣马厉兵,角胜负呼吸者,宜于南;
jiān bì qīng yě zuò zhì qīn yì zhě yí yú běi
坚壁清野,坐制侵轶者,宜于北。
suì yǔ jì guāng tú shàng fāng lüè zhù dí tái sān qiān qǐ jū yōng zhì shān hǎi kòng shǒu yào hài
”遂与继光图上方略,筑敌台三千,起居庸至山海,控守要害。
lún zhào rù wèi yòu dū yù shǐ jiān bīng bù zuǒ shì láng xié lǐ róng zhèng
纶召入为右都御史兼兵部左侍郎,协理戎政。
huì tái gōng chéng yì mù zhè bīng jiǔ qiān yú shǒu zhī
会台工成,益募浙兵九千余守之。
biān bèi dà chì dí bù gǎn rù fàn
边备大饬,敌不敢入犯。
yǐ gōng jìn bīng bù shàng shū jiān yòu dū yù shǐ xié lǐ rú gù
以功进兵部尚书兼右都御史,协理如故。
qí dōng yǔ gào guī
其冬,予告归。
shén zōng jí wèi qǐ bīng bù shàng shū
神宗即位,起兵部尚书。
wàn lì chū jiā tài zǐ shǎo bǎo
万历初,加太子少保。
jǐ shì zhōng luò zūn hé lún bù chēng zhí
给事中雒遵劾纶不称职。
lún sān shū qǐ ba yōu zhào liú zhī
纶三疏乞罢,优诏留之。
wǔ nián zú guān
五年卒官。
zèng tài zǐ tài bǎo shì xiāng mǐn
赠太子太保,谥襄敏。
lún zhōng shǐ bīng shì chuí sān shí nián jī shǒu gōng èr wàn yī qiān wǔ bǎi
纶终始兵事垂三十年,积首功二万一千五百。
cháng zhàn hān rèn xuè zì wàn lèi wò nǎi tuō
尝战酣,刃血渍腕,累沃乃脱。
yǔ jì guāng gòng shì qí míng chēng tán qi
与继光共事齐名,称“谭、戚”。
xú fu zǎi zì yǔn píng zhè jiāng shān yīn rén
徐甫宰,字允平,浙江山阴人。
jiā jìng zhòng jǔ shùn tiān xiāng shì chú wǔ píng zhī xiàn
嘉靖中举顺天乡试,除武平知县。
wǔ píng dāng mǐn yuè jiāo duō dào fu zǎi zhù chéng lì bǎo zhě sān
武平当闽、粤交,多盗,甫宰筑城立堡者三。
shàng guān yǐ chéng xiāng zéi dào sǒu diào zhī wǎng
上官以程乡贼盗薮,调之往。
jì píng cháo xī chāo zhuó cháo zhōu bīng bèi qiān shì tiān zhù jiǎo kòu rèn yī zi qiān hù
既平朝曦,超擢潮州兵备佥事,添注剿寇,任一子千户。
yǐ ér chéng xiāng wēn jiàn liáng huī děng hé shàng kàng zéi kuī jiāng xī
已而程乡温鉴、梁辉等合上杭贼窥江西。
píng yuǎn zhī xiàn wáng huà zhē jī zhī tán lǐng zéi bài bēn ruì jīn fù shǐ li yòu sān zhàn jiē jié
平远知县王化遮击之檀岭,贼败奔瑞金,副使李佑三战皆捷。
zéi yóu jiàn dào guī chéng xiāng fu zǎi tǎo qín zhī yú dǎng xī píng
贼由间道归程乡,甫宰讨擒之,余党悉平。
lài yín bì
赉银币。
yǐ bǔ cháo zhōu fēn xún qiān shì jiān lǐ bīng bèi shì
已,补潮州分巡佥事兼理兵备事。
dōng guǎn shuǐ bīng xú yǒng tài děng luàn tíng fèng tǎo zéi
东莞水兵徐永太等乱,停俸讨贼。
fu zǎi yǐ jí jí qǐ guī
甫宰已疾亟,乞归。
wèi jǐ zú
未几卒。
wáng huà zì rǔ zàn guǎng xī mǎ píng rén
王化,字汝赞,广西马平人。
fù shàng xué zhí fāng láng zhōng
父尚学,职方郎中。
huà dēng xiāng jiàn
化登乡荐。
jiā jìng sì shí nián xīn zhì píng yuǎn xiàn shòu huà zhī xiàn
嘉靖四十年,新置平远县,授化知县。
yǐ jī zéi tán lǐng yǒu zhī bīng míng
以击贼檀岭,有知兵名。
tián gāng zéi liáng guó xiāng jì jiàng fù pàn yuē sān tú zéi gé dǐng róng děng fēn kòu jiāng xī fú jiàn
田坑贼梁国相既降复叛,约三图贼葛鼎荣等分寇江西、福建。
huà jì qī zǐ huì chāng ér shēn lǜ xiāng bīng wǎng jī
化寄妻子会昌,而身率乡兵往击。
zéi lián bài nǎi zòng fǎn jiàn huì chāng yán huà yǐ mò huà qī jì shì tòng kū zì wěn
贼连败,乃纵反间会昌,言化已殁,化妻计氏恸哭自刎。
huà nù zhuī zéi yì jí huò guó xiāng yú shí zǐ lǐng
化怒,追贼益急,获国相于石子岭。
qiān cháo zhōu fǔ tóng zhī réng shǔ xiàn shì
迁潮州府同知,仍署县事。
jì bèi jīng guān wèi lì cí
计被旌,官为立祠。
huà jǔ zhuó yì chāo zhuó guǎng dōng fù shǐ
化举卓异,超擢广东副使。
nán gàn xún fǔ wú bǎi péng yǐ tān dú hé zhī xuē jí
南赣巡抚吴百朋以贪黩劾之,削籍。
xún àn yù shǐ zhào chún jiàn qí zhī bīng nǎi mìng yǐ qiān shì chì huì cháo bīng bèi
巡按御史赵淳荐其知兵,乃命以佥事饬惠、潮兵备。
jiǔ zhī kǎo chá ba
久之,考察罢。
li yòu zì jí fǔ guì zhōu qīng píng wèi rén
李佑,字吉甫,贵州清平卫人。
jiā jìng èr shí liù nián jìn shì
嘉靖二十六年进士。
lì guān jiāng xī fù shǐ yāo zéi ruì jīn yǒu gōng
历官江西副使,邀贼瑞金有功。
xún bài guǎng dōng zéi wú zhì gāo jiāng xī xià lì zéi lài qīng guī děng jiē lài yín bì
寻败广东贼吴志高、江西下历贼赖清规等,皆赉银币。
jìn jiāng xī yòu cān zhèng
进江西右参政。
xié zǒng bīng guān shù dà yóu dà pò jù zéi li yà yuán
偕总兵官俞大猷,大破剧贼李亚元。
zhuó qiān dū yù shǐ xún fǔ guǎng dōng
擢佥都御史,巡抚广东。
lǚ bài hǎi kòu lín dào qián shān kòu zhāng sháo nán děng
屡败海寇林道干、山寇张韶南等。
lóng qìng zhōng bèi hé bà guī
隆庆中,被劾罢归。
wáng chóng gǔ zì xué fu pú zhōu rén
王崇古,字学甫,蒲州人。
jiā jìng èr shí nián jìn shì
嘉靖二十年进士。
chú xíng bù zhǔ shì
除刑部主事。
yóu láng zhōng lì zhī ān qìng rǔ níng èr fǔ
由郎中历知安庆、汝宁二府。
qiān cháng zhèn bīng bèi fù shǐ jī wēi xià gǎng zhuī jiān zhī jìng jiāng
迁常镇兵备副使,击倭夏港,追歼之靖江。
cóng xún fǔ cáo bāng fǔ zhàn hǔ shù
从巡抚曹邦辅战浒墅。
yǐ xié shù dà yóu zhuī wēi chū hǎi
已,偕俞大猷追倭出海。
lěi jìn shǎn xī àn chá shǐ hé nán yòu bù zhèng shǐ
累进陕西按察使,河南右布政使。
sì shí sān nián gǎi yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ níng xià
四十三年,改右佥都御史,巡抚宁夏。
chóng gǔ xǐ tán bīng jù zhī zhū biān è sāi shēn lì xíng zhèn xiū zhàn shǒu nà xiáng fù shǔ chū bīng dǎo cháo
崇古喜谭兵,具知诸边厄塞,身历行阵,修战守,纳降附,数出兵捣巢。
kòu lǚ cán tā zhèn níng xià dú wán
寇屡残他镇,宁夏独完。
lóng qìng chū jiā yòu fù dōu yù shǐ
隆庆初,加右副都御史。
jí náng zi jí néng jù hé tào wèi xī chuí zhū bù zhǎng bié bù bīn tù zhù mù dà xiǎo sōng shān nán rǎo hé huáng fān zú huán sì zhèn jiē kòu
吉囊子吉能据河套为西陲诸部长,别部宾兔驻牧大、小松山,南扰河、湟番族,环四镇皆寇。
zǒng dū chén qí xué wú wēi lüè zǒng bīng guān guō jiāng huáng yǎn děng jiē bài sǐ shǎn xī xún fǔ dài cái yì zuò miǎn
总督陈其学无威略,总兵官郭江、黄演等皆败死,陕西巡抚戴才亦坐免。
qí dōng jìn chóng gǔ bīng bù yòu shì láng jiān yòu qiān dū yù shǐ zǒng dū shǎn xī yán níng gān sù jūn wù
其冬,进崇古兵部右侍郎兼右佥都御史,总督陕西、延、宁、甘肃军务。
chóng gǔ zòu gěi sì zhèn qí pái fǔ chén de yòng jūn fǎ dū zhàn yòu zhǐ huà dì tú fēn shòu zhū dà jiàng zhào kě léi lóng děng
崇古奏给四镇旗牌,抚臣得用军法督战,又指画地图,分授诸大将赵岢、雷龙等。
shù yǒu gōng
数有功。
zhuó lì tù xíng mù hé dōng lóng qián chū xìng wǔ xí pò qí yíng zhǎn huò duō jiā chóng gǔ yòu dū yù shǐ
着力兔行牧河东,龙潜出兴武袭破其营,斩获多,加崇古右都御史。
jí néng fàn biān wèi fáng qiū bīng suǒ è yí yíng bái chéng zi
吉能犯边,为防秋兵所遏,移营白城子。
lóng děng chū huā mǎ chí cháng chéng guān yǔ zhàn dà bài zhī
龙等出花马池、长城关与战,大败之。
chóng gǔ zài shǎn qī nián xiān hòu huò shǒu gōng shén duō
崇古在陕七年,先后获首功甚多。
zì hé tào yǐ dōng xuān fǔ dà tóng biān wài jí náng dì ǎn dá kūn dōu lì zhù mù dì yě
自河套以东宣府、大同边外,吉囊弟俺答、昆都力驻牧地也。
yòu dōng jì chāng yǐ běi jí náng ǎn dá zhǔ tǔ mán jū zhī jiē qiáng shèng
又东蓟、昌以北,吉囊、俺答主土蛮居之,皆强盛。
ǎn dá yòu nà pàn rén zhào quán děng jù gǔ fēng zhōu de zhāo wáng mìng shù wàn wū jū tián zuò hào yuē bǎn shēng
俺答又纳叛人赵全等,据古丰州地,招亡命数万,屋居佃作,号曰板升。
quán děng zūn ǎn dá wèi dì wèi zhì chéng guō gōng diàn
全等尊俺答为帝,为治城郭宫殿;
yì zì zhì dì zhì dù rú wáng zhě shǔ qí mén yuē kāi huà fǔ
亦自治第,制度如王者,署其门曰开化府。
yòu rì yè jiào ǎn dá wèi bīng
又日夜教俺答为兵。
dōng rù jì chāng xi lüè xīn dài yóu qí báo píng yáng líng shí zhì lù ān yǐ běi
东入蓟、昌,西掠忻、代,游骑薄平阳、灵石,至潞安以北。
qǐ jiā jìng xīn chǒu rǎo biān zhě sān shí nián biān chén zuò shī shì dé zuì zhě shén zhòng huàn shì shǎn xī sì zhèn yóu jù
起嘉靖辛丑,扰边者三十年,边臣坐失事得罪者甚众,患视陕西四镇尤剧。
cháo tíng mù huò quán zhě guān dōu zhǐ huī shǐ shǎng qiān jīn zú bù néng de
朝廷募获全者官都指挥使,赏千金,卒不能得。
biān jiāng shì lǜ huì kòu qiú hé huò fǎn wèi yòng
边将士率贿寇求和,或反为用;
zhū xiàn kòu zì bá guī zhě zhé shā zhī yǐ mào gōng shǎng
诸陷寇自拔归者,辄杀之以冒功赏;
dí qíng bù kě de ér jūn zhōng dòng jìng dí zhé zhī
敌情不可得,而军中动静敌辄知。
sì nián zhēng yuè zhào chóng gǔ zǒng dū xuān dà shān xī jūn wù
四年正月,诏崇古总督宣、大、山西军务。
chóng gǔ jìn biān zú lán chū ér zòng qí sù tōng kòu zhě shēn rù wéi jiān
崇古禁边卒阑出,而纵其素通寇者深入为间。
yòu xí láo fān hàn xiàn kòu jūn mín lǜ zhòng jiàng jí zì bá zhě xī cún fǔ zhī
他又发檄文慰抚少数民族和汉族陷落敌手的军民,率众来降或者自己逃回的人,全部进行安抚。
guī zhě jiē zhǒng
归者接踵。
xī fān wǎ là huáng máo zhū zhǒng yī suì zhōng jiàng zhě yú èr qiān rén
西番、瓦剌、黄毛诸种一岁中降者逾二千人。
qí dōng bǎ hàn nà jí lái jiàng
其冬,把汉那吉来降。
bǎ hàn nà jí zhě ǎn dá dì sān zi tiě bèi tái jí zi yě
把汉那吉者,俺答第三子铁背台吉子也。
yòu shī fù yù yú ǎn dá qī yī kè hā tún
幼失父,育于俺答妻一克哈屯。
zhǎng qǔ dà chéng bǐ jì bù xiāng de
长娶大成比妓不相得。
bǎ hàn zì pìn wǒ r dū sī nǚ hào sān niáng zǐ jí ǎn dá wài sūn nǚ yě
把汉自聘我儿都司女,号三娘子,即俺答外孙女也。
ǎn dá jiàn qí měi duó zhī
俺答见其美,夺之。
bǎ hàn huì yòu wén chóng gǔ fāng nà xiáng shì nián shí yuè lǜ qī zǐ shí yú rén lái guī
把汉恚,又闻崇古方纳降,是年十月,率妻子十余人来归。
xún fǔ fāng féng shí yǐ gào
巡抚方逢时以告。
chóng gǔ niàn yīn cǐ zhì ǎn dá zé zhào quán děng kě chú yě liú zhī dà tóng wèi jiè shèn zhì
崇古念因此制俺答,则赵全等可除也,留之大同,慰借甚至。
xié féng shí shū wén yú cháo yuē ǎn dá héng xíng sài wài jǐ wǔ shí nián wēi zhì zhū bù qīn rǎo biān yǔ
偕逢时疏闻于朝曰:“俺答横行塞外几五十年,威制诸部,侵扰边圉。
jīn shén yàn xiōng dé gǔ ròu lí pàn qiān lǐ lái jiàng yi gěi zhái shè shòu guān zhí fēng xì lǐn fú yòng yǐ yuè qí xīn yán jìn chū rù yǐ yú qí zhà
现在神灵厌恶凶残,使他众叛亲离,不远千里来投降,应该给予住宅,授予官职,使衣食丰盈,以便使他心中欢喜,严禁他们出入,以防备他们的欺诈。
ruò ǎn dá lín biān suǒ qǔ zé yīn yǔ wéi shì zé lìng fù sòng bǎn shēng zhū nì hái bèi lüè rén kǒu rán hòu yǐ lǐ qiǎn guī cè zhī shàng yě
若俺答临边索取,则因与为市,责令缚送板升诸逆,还被掠人口,然后以礼遣归,策之上也。
ruò suì jié ào chēng bīng bù kě lǐ yù zé míng shì yù shā yǐ náo qí zhì
若遂桀骜称兵,不可理谕,则明示欲杀,以挠其志。
bǐ wàng shēng huán bì jù wǒ zhì qí sǐ mìng
彼望生还,必惧我制其死命。
zhì duó qì jū bù gǎn dà chěng rán hòu xú xíng wú jì cè zhī zhōng yě
志夺气沮,不敢大逞,然后徐行吾计,策之中也。
ruò suì qì ér bù qiú zé dāng hòu jiā zī yǎng jié yǐ ēn xìn
若遂弃而不求,则当厚加资养,结以恩信。
qí bù zhòng jì jiàng zhě chù zhī sāi xià jí lìng bǎ hàn tǒng lǐng lüè rú hàn zhì shǔ guó jū wū huán zhī zhì
其部众继降者,处之塞下,即令把汉统领,略如汉置属国居乌桓之制。
tā rì ǎn dá sǐ zi xīn ài bì yǒu qí zhòng
他日俺答死,子辛爱必有其众。
yīn jiā bǎ hàn míng hào lìng shōu jí yú zhòng zì wèi yī bù
因加把汉名号,令收集余众,自为一部。
xīn ài bì fèn zhēng
辛爱必忿争。
bǐ liǎng zú xiāng chí zé liǎng lì jù cún ruò hù xiāng chóu shā zé àn bīng chēng zhù
彼两族相持,则两利俱存,若互相仇杀,则按兵称助。
bǐ wú xiá qīn líng wǒ suì de xiū xī yòu yī cè yě
彼无暇侵陵,我遂得休息,又一策也。
ruò xún jiù lì ān zhì hǎi bīn shǐ ǎn dá rì nán wàng qīn rǎo bù yǐ
若循旧例安置海滨,使俺答日南望,侵扰不已;
yòu huò gěi pèi zhū jiāng shǐ zhī suí yíng lì gōng bǐ sù jiāo guì bù shòu qū cè jià yù gǒu guāi bì zī yuàn wàng dùn shēng yáng qù zhī xīn zhōng yí fǎn shì zhī huò jūn wèi wú cè
又或给配诸将,使之随营立功,彼素骄贵不受驱策,驾驭苟乖,必滋怨望,顿生飏去之心,终贻反噬之祸,均为无策。
zòu zhì cháo yì fēn rán
”奏至,朝议纷然。
yù shǐ ráo rén kǎn wǔ shàng xián yè mèng xióng jiē yán dí qíng pǒ cè
御史饶仁侃、武尚贤、叶梦熊皆言敌情叵测。
mèng xióng zhì yǐn sòng shòu guō yào shī zhāng gòu shì wéi yù
梦熊至引宋受郭药师、张彀事为喻。
bīng bù shàng shū guō qián bù néng jué dà xué shì gāo gǒng zhāng jū zhèng lì zhǔ chóng gǔ yì
兵部尚书郭干不能决,大学士高拱、张居正力主崇古议。
zhào shòu bǎ hàn zhǐ huī shǐ cì fēi yī yī xí ér chù mèng xióng yú wài yǐ xi yì yì
诏授把汉指挥使,赐绯衣一袭,而黜梦熊于外,以息异议。
ǎn dá fāng lüè xī fān wén biàn jí guī diào xīn ài bīng fēn dào rù fàn suǒ bǎ hàn shén jí
俺答方掠西番,闻变急归,调辛爱兵分道入犯,索把汉甚急。
xīn ài yáng fā bīng yīn zé biàn lì yǐ gù ǎn dá bù dé zhì
辛爱佯发兵,阴择便利,以故俺答不得志。
yī kè hā tún sī qí sūn zhāo xī kū ǎn dá huàn zhī
一克哈屯思其孙,朝夕哭,俺答患之。
xún fǔ féng shí qiǎn bǎi hù bào chóng dé rù qí yíng ǎn dá shèng qì dài zhī yuē zì wú yòng bīng ér zhèn jiāng duō sǐ
巡抚逢时遣百户鲍崇德入其营,俺答盛气待之曰:“自吾用兵,而镇将多死。
chóng dé yuē zhèn jiāng shú yǔ ér sūn
”崇德曰:“镇将孰与而孙?
jīn zhāo tíng dài ér sūn shén hòu chēng bīng shì sù qí sǐ yě
今朝廷待而孙甚厚,称兵是速其死也。
ǎn dá yí bǎ hàn yǐ sǐ jí wén yán xīn dòng shǐ shǐ xiòng zhī
”俺答疑把汉已死,及闻言,心动,使使诇之。
chóng gǔ lìng bǎ hàn fēi páo jīn dài jiàn shǐ zhě ǎn dá xǐ guò wàng chóng dé yīn shuō zhī yuē zhào quán děng dàn zhì bǎ hàn xī fǎn
崇古令把汉绯袍金带见使者,俺答喜过望,崇德因说之曰:“赵全等旦至,把汉夕返。
ǎn dá dà xǐ píng rén yǔ yuē wǒ bù wéi luàn luàn yóu quán děng
”俺答大喜,屏人语曰:“我不为乱,乱由全等。
lìng wú sūn jiàng hàn shì tiān qiǎn zhī hé yě
令吾孙降汉,是天遣之合也。
tiān zǐ xìng fēng wǒ wèi wáng yǒng cháng běi fāng zhū bù shú gǎn wéi huàn
天子幸封我为王,永长北方,诸部孰敢为患。
jí bù xìng sǐ wǒ sūn dāng xí fēng bǐ shòu cháo tíng hòu ēn qǐ gǎn fù yé
即不幸死,我孙当袭封,彼受朝廷厚恩,岂敢负耶?
suì qiǎn shǐ yǔ chóng dé jù lái yòu wèi xīn ài qiú guān bìng qǐng hù shì
”遂遣使与崇德俱来,又为辛爱求官,并请互市。
chóng gǔ yǐ wén dì xī bào kě
崇古以闻,帝悉报可。
ǎn dá suì fù quán děng shí yú rén yǐ xiàn chóng gǔ yì qiǎn shǐ sòng bǎ hàn guī
俺答遂缚全等十余人以献,崇古亦遣使送把汉归。
dì yǐ pàn rén jì dé jì gào jiāo miào zhé quán děng yú shì
帝以叛人既得,祭告郊庙,磔全等于市。
jiā chóng gǔ tài zǐ shǎo bǎo bīng bù shàng shū zǒng dū rú gù
加崇古太子少保、兵部尚书,总督如故。
bǎ hàn jì guī ǎn dá yǔ qí qī fǔ zhī qì
把汉既归,俺答与其妻抚之泣。
qiǎn shǐ bào xiè shì bù fàn dà tóng
遣使报谢,誓不犯大同。
chóng gǔ lìng yào tǔ mán kūn dōu lì jí néng děng jiē rù gòng ǎn dá bào rú yuē wéi tǔ mán bù zhì
崇古令要土蛮、昆都力、吉能等皆入贡,俺答报如约,惟土蛮不至。
chóng gǔ niàn tǔ mán shì gū jì chāng kě wú huàn mìng jiāng shì wù shāo huāng dǎo cháo yì tōng gòng shì xiū xī biān mín
崇古念土蛮势孤,蓟、昌可无患,命将士勿烧荒捣巢,议通贡市,休息边民。
cháo yì fù huā
朝议复哗。
shàng shū guō qián wèi mǎ shì xiān dì míng jìn bù yí xǔ
尚书郭干谓马市先帝明禁,不宜许。
jǐ shì zhōng zhāng duān fǔ qǐng chì chóng gǔ wú yāo jìn gōng hū yuǎn lǜ
给事中章端甫请敕崇古无邀近功,忽远虑。
chóng gǔ shàng shū yuē xiān dì jì zhū chóu luán zhì fù yán kāi shì zhě zhǎn biān chén hé gǎn gù wéi jìn zhǐ zì xiàn zhòng pì
崇古上疏曰:“先帝既诛仇鸾,制复言开市者斩,边臣何敢故违禁旨,自陷重辟。
dàn dí shì jì yì xī qiáng wǒ bīng yì fēi xī qiè bù dàng yuán yǐ wéi lì
但敌势既异昔强,我兵亦非昔怯,不当援以为例。
fu xiān dì jìn kāi mǎ shì wèi jìn běi dí zhī nà kuǎn
夫先帝禁开马市,未禁北敌之纳款。
jīn dí qiú gòng shì bù guò rú liáo dōng kāi yuán guǎng níng zhī guī shāng rén zì yǐ yǒu wú mào yì fēi qǐng fù kāi mǎ shì yě
今敌求贡市,不过如辽东、开原、广宁之规,商人自以有无贸易,非请复开马市也。
ǎn dá fù zǐ xiōng dì héng xíng sì wǔ shí nián zhèn jīng chén yán liú dú jī fǔ mò shōu è liú gōng zhě yuán yì lùn tài duō wén wǎng qiān zhì shǐ biān chén wú suǒ cuò shǒu zú ěr
俺答父子兄弟横行四五十年,震惊宸严,流毒畿辅,莫收遏刘功者,缘议论太多,文网牵制,使边臣无所措手足耳。
zuó qiū ǎn dá dōng xíng jīng shī jiè yán zhì chàng yùn zhuān jù huī sài mén chéng chéng zhī jì
昨秋,俺答东行,京师戒严,至倡运砖聚灰塞门乘城之计。
jīn nà kuǎn qiú gòng yòu bì zé yǐ jiǔ yào yù bǎo bǎi nián wú shì fǒu zé zhì shǒu shì zhī zuì
今纳款求贡,又必责以久要,欲保百年无事,否则治首事之罪。
qǐ wéi chén děng bù néng nì liào tā shí suī ǎn dá yì kǒng néng bǎo qí shēn bù néng zhì zhū bù yú shēn hòu yě
岂惟臣等不能逆料,他时虽俺答亦恐能保其身,不能制诸部于身后也。
fu jù dí shén yì zhí xiān dì jìn zhǐ yī yán kě jué
夫拒敌甚易,执先帝禁旨,一言可决。
dàn dí jì bù dé qǐng huái fèn ér qù zòng yǐ bǎ hàn zhī gù bù rǎo xuān dà ér tǔ mán sān wèi suì kuī jì liáo jí néng bīn tù qīn rǎo xī bǐ xī jǐng wú shí cái wù dān chù suī zhì zhě wú yǐ shàn qí hòu yǐ
但敌既不得请,怀愤而去,纵以把汉之故,不扰宣、大,而土蛮三卫岁窥蓟、辽,吉能、宾兔侵扰西鄙,息警无时,财务殚绌,虽智者无以善其后矣。
xī yě xiān yǐ kè jiǎn mǎ jià ér chēng bīng zhōng shùn wáng yǐ yuán yì ér fēng hā mì xiǎo wáng zǐ yóu dà tóng èr nián sān gòng cǐ jiē qián dài fēng gòng gù shì
昔也先以克减马价而称兵,忠顺王以元裔而封哈密,小王子由大同二年三贡,此皆前代封贡故事。
fu kuí zhī shí shì jì dāng fǔ cóng kǎo zhī diǎn gù fēi jīn chuàng shǐ
夫揆之时势,既当俯从,考之典故,非今创始。
táng táng tiān cháo róng huāng fú zhī lái wáng zhāo shèng tú zhī guǎng dà yǐ shì dōng xī zhū bù chuán tiān xià wàn shì zhū chén hé yí dàn ér bù wéi yé
堂堂天朝,容荒服之来王,昭圣图之广大,以示东西诸部,传天下万世,诸臣何疑惮而不为耶?
yīn tiáo fēng gòng bā shì yǐ shàng
”因条封贡八事以上。
zhào xià tíng yì
诏下廷议。
dìng guó gōng xú wén bì shì láng zhāng sì wéi yǐ xià èr shí èr rén yǐ wéi kě xǔ yīng guó gōng zhāng róng shàng shū zhāng shǒu zhí yǐ xià shí qī rén yǐ wéi bù kě xǔ
定国公徐文璧、侍郎张四维以下二十二人以为可许,英国公张溶、尚书张守直以下十七人以为不可许。
shàng shū zhū héng děng wǔ rén yán fēng gòng biàn hù shì bù biàn dú qiān dū yù shǐ li táng jí yán dāng xǔ zhuàng
尚书朱衡等五人言封贡便、互市不便,独佥都御史李棠极言当许状。
guō qián xī shàng zhòng yì
郭干悉上众议。
huì dì yù jīng yán gé chén miàn qǐng wài shì jī mí nèi xiū shǒu bèi
会帝御经筵,阁臣面请外示羁縻,内修守备。
nǎi zhào fēng ǎn dá shùn yì wáng míng suǒ jū chéng yuē guī huà
乃诏封俺答顺义王,名所居城曰归化;
kūn dōu lì xīn ài děng jiē shòu guān
昆都力、辛爱等皆授官;
fēng bǎ hàn zhāo yǒng jiāng jūn zhǐ huī shǐ rú gù
封把汉昭勇将军,指挥使如故。
ǎn dá lǜ zhū bù shòu zhào shén gōng shǐ shǐ gòng mǎ zhí zhào quán yú dǎng yǐ xiàn
俺答率诸部受诏甚恭,使使贡马,执赵全余党以献。
dì jiā qí chéng cì jīn bì
帝嘉其诚,赐金币。
yòu zá cǎi chóng gǔ jí tíng chén yì cì wáng yìn gěi shí yòng jiā fǔ shǎng wéi gòng shǐ bù tīng rù jīng
又杂采崇古及廷臣议,赐王印,给食用,加抚赏,惟贡使不听入京。
hé tào jí néng yì rú yuē qǐng mìng
河套吉能亦如约请命。
yǐ shì zài shǎn xī xià zǒng dū wáng zhī gào yì
以事在陕西,下总督王之诰议。
zhī gào yù lìng jí néng yī èr nián bù fàn fāng xǔ fēng gòng
之诰欲令吉能一二年不犯,方许封贡。
chóng gǔ fù shàng shū yuē ǎn dá jí néng qīn wéi shū zhí shǒu wěi xiāng yìng
崇古复上疏曰:“俺答、吉能亲为叔侄,首尾相应。
jīn shōu qí shū ér zòng qí zhí gù qí shǒu ér shū qí bì ǎn dá bì hū jí néng zhī zhòng jiù shì hé dōng xuān dà
今收其叔而纵其侄,锢其首而舒其臂,俺答必呼吉能之众就市河东宣、大;
shāng fàn bù néng gěi ér jí néng jiū ǎn dá rǎo shǎn xī sì zhèn zhī yōu fāng dà yǐ
商贩不能给,而吉能纠俺答扰陕西,四镇之忧方大矣。
dì rán qí yán yì shòu jí néng dū du tóng zhī
”帝然其言,亦授吉能都督同知。
chóng gǔ nǎi guǎng zhào shāng fàn tīng lìng mào yì
崇古乃广召商贩,听令贸易。
bù bó shū sù pí gé yuǎn zì jiāng huái hú guǎng fú còu sāi xià yīn shōu qí shuì yǐ chōng kào shǎng
布帛、菽粟、皮革远自江淮、湖广辐辏塞下,因收其税以充犒赏。
qí dà xiǎo bù zhǎng zé guān gěi jīn zēng suì shì mǎ gè yǒu shù
其大小部长则官给金缯,岁市马各有数。
chóng gǔ réng suì yì hóng cì bǎo xuān yù wēi dé
崇古仍岁诣弘赐堡宣谕威德。
zhū bù luó bài wú gǎn huā zhě
诸部罗拜,无敢哗者。
zì shì biān jìng xiū xī
自是边境休息。
dōng qǐ yán yǒng xi dǐ jiā yù qī zhèn shù qiān lǐ jūn mín lè yè bù yòng bīng gé suì shěng fèi shén qī
东起延、永,西抵嘉峪七镇,数千里军民乐业,不用兵革,岁省费什七。
zhào jìn tài zǐ tài bǎo
诏进太子太保。
wàn lì chū zhào lǐ róng zhèng
万历初,召理戎政。
jǐ shì zhōng liú xuàn hé chóng gǔ xíng huì yíng qiān zhào zé xuàn wàng yán
给事中刘铉劾崇古行贿营迁,诏责铉妄言。
yǐ jiā shǎo bǎo qiān xíng bù shàng shū gǎi bīng bù
已,加少保,迁刑部尚书,改兵部。
chū ǎn dá zhū bù cháng yuè gān sù lüè xī fān
初,俺答诸部尝越甘肃掠西番。
jì tōng kuǎn qí cóng sūn qiè jǐn tái jí lián suì dào fān bù dé zhì qiú ǎn dá xi yuán
既通款,其从孙切尽台吉连岁盗番,不得志,求俺答西援。
chóng gǔ měi zuò shū zhǐ zhī ǎn dá yì bào shū xiè
崇古每作书止之,俺答亦报书谢。
shì nián ǎn dá qǐng yǔ sān zhèn tōng shì yuē shì yù xi yíng fú
是年,俺答请与三镇通事约誓,欲西迎佛。
chóng gǔ shàng yán xi xíng fēi ǎn dá yì qiě yǐ yíng fú wèi míng bù kě jū yi chì biān zhèn yán shǒu bèi ér yīn xiè qí móu yú fān zú yǐ shì ēn
崇古上言:“西行非俺答意,且以迎佛为名,不可沮,宜饬边镇严守备,而阴泄其谋于番族以示恩。
yú shì xuàn jí tóng guān péng yìng shí nán jīng yù shǐ chén táng jiāo zhāng lùn chóng gǔ chí fáng xùn dí
”于是铉及同官彭应时、南京御史陈堂交章论崇古弛防徇敌。
chóng gǔ shū biàn qǐ xiū
崇古疏辩乞休。
dì yōu zhào bào zhī lìng wù yǐ rén yán jiè yì
帝优诏报之,令勿以人言介意。
jǐ shì zhōng yǐn jǐn yù shǐ gāo wéi sōng zài hé zhī chóng gǔ lì qǐng zhì shì dì nǎi yǔn guī
给事中尹瑾、御史高维崧再劾之,崇古力请致仕,帝乃允归。
ǎn dá jì sǐ xīn ài chě lì kè xiāng jì xí fēng
俺答既死,辛爱、撦力克相继袭封。
shí wǔ nián zhào yǐ chóng gǔ jié zhōng shǒu shì sān fēng gào chéng yīn yī zi shì jǐn yī qiān hù yǒu sī yǐ lǐ cún wèn
十五年,诏以崇古竭忠首事,三封告成,荫一子世锦衣千户,有司以礼存问。
yòu èr nián zú
又二年卒。
zèng tài bǎo shì xiāng yì
赠太保,谥襄毅。
chóng gǔ shēn lì qī zhèn xūn zhe biān chuí
崇古身历七镇,勋著边陲。
fēng gòng zhī chū tíng yì fēn náo yǒu wéi wēi yán hàn dì zhě
封贡之初,廷议纷呶,有为危言撼帝者。
gé chén lì chí zhī nǎi de chéng gōng
阁臣力持之,乃得成功。
shùn yì guī kuǎn èr shí nián chóng gǔ nǎi mò
顺义归款二十年,崇古乃殁。
zǒng dū méi you sōng fǔ yù shī yí xī biān shǐ rǎo ér huò yǐ shū yú jiā jìng shí xuān dà zé guī kuǎn qì míng jì bù biàn
总督梅友松抚驭失宜,西边始扰,而祸已纾于嘉靖时,宣、大则归款迄明季不变。
zi qiān wàn lì wǔ nián jìn shì
子谦,万历五年进士。
guān gōng bù zhǔ shì què shuì háng zhōu
官工部主事,榷税杭州。
luō mù yíng bīng biàn xié zhí xún fǔ wú shàn yán
罗木营兵变,胁执巡抚吴善言。
qiān chí yù zhī nǎi jiě
谦驰谕之乃解。
zhōng tài pú shǎo qīng
终太仆少卿。
sūn zhī zhēn yǐ yīn lèi guān tài zǐ tài bǎo zuǒ dū du zhǎng jǐn yī wèi shì fán shí yǒu qī nián
孙之桢,以荫累官太子太保、左都督,掌锦衣卫事凡十有七年;
zhī cǎi wàn lì èr shí liù nián jìn shì guān bīng bù yòu shì láng shǎn xī sān biān zǒng dū
之采,万历二十六年进士,官兵部右侍郎,陕西三边总督。
li táng cháng shā rén
李棠,长沙人。
yóu lì bù láng zhōng lèi qiān yòu fù dōu yù shǐ xún fǔ nán gàn
由吏部郎中累迁右副都御史,巡抚南、赣。
dū qiān shì zhū chá tǎo píng sháo zhōu shān zéi
督佥事诸察讨平韶州山贼。
zhōng nán jīng lì bù yòu shì láng
终南京吏部右侍郎。
shì huàn sān shí nián yǐ jiè jié chēng
仕宦三十年,以介洁称。
tiān qǐ chū zhuī shì gōng yì
天启初,追谥恭懿。
fāng féng shí zì xíng zhī jiā yú rén
方逢时,字行之,嘉鱼人。
jiā jìng èr shí nián jìn shì
嘉靖二十年进士。
shòu yí xīng zhī xiàn zài xǐ níng jīn qǔ zhōu
授宜兴知县,再徙宁津、曲周。
zhuó hù bù zhǔ shì lì gōng bù láng zhōng qiān níng guó zhī fǔ
擢户部主事,历工部郎中,迁宁国知府。
guǎng dōng jiāng xī dào qǐ zhào yú xīng níng chéng xiāng ān yuǎn wǔ píng jiān zhù shēn wēi zhèn zhuó féng shí guǎng dōng bīng bèi fù shǐ yǔ cān jiāng shù dà yóu zhèn zhī
广东、江西盗起,诏于兴宁、程乡、安远、武平间筑伸威镇,擢逢时广东兵备副使,与参将俞大猷镇之。
yǐ ér chéng xiāng zéi píng yí xún huì zhōu
已而程乡贼平,移巡惠州。
lóng qìng chū gǎi xuān fǔ kǒu běi dào jiā yòu cān zhèng
隆庆初,改宣府口北道,加右参政。
xuán zhuó yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ liáo dōng
旋擢右佥都御史,巡抚辽东。
sì nián zhēng yuè yí dà tóng
四年正月,移大同。
ǎn dá fàn wēi yuǎn bǎo bié bù qiān yú qí gōng jìng xī fú bīng què zhī
俺答犯威远堡,别部千余骑攻靖卤,伏兵却之。
qí dōng ǎn dá sūn bǎ hàn nà jí lái jiàng féng shí gào zǒng dū wáng chóng gǔ yuē jī bù kě shī yě
其冬,俺答孙把汉那吉来降,逢时告总督王崇古曰:“机不可失也。
qiǎn zhōng jūn kāng lún lǜ qí wǔ bǎi wǎng shòu zhī
”遣中军康纶率骑五百往受之。
yǔ chóng gǔ dìng jì xié bǎ hàn yǐ suǒ pàn rén zhào quán děng
与崇古定计,挟把汉以索叛人赵全等。
qiǎn bǎi hù bào chóng dé chū yún shí bǎo yǔ ǎn dá bù xià wǔ nú zhù yuē yù hái bǎ hàn zé sù nà kuǎn ruò yǐ bīng lái shì qù zhī sǐ yǐ
遣百户鲍崇德出云石堡语俺答部下五奴柱曰:“欲还把汉则速纳款,若以兵来,是趣之死矣。
wǔ nú zhù bái ǎn dá yāo rù yíng shuō yǐ zhí zhào quán yì bǎ hàn
”五奴柱白俺答,邀入营,说以执赵全易把汉。
ǎn dá xīn dòng qiǎn huǒ lì chì zhì shū féng shí
俺答心动,遣火力赤致书逢时。
ér quán fāng cóng yú yòng bīng ǎn dá yòu huò zhī lìng qí zi xīn ài jiàng èr wàn qí rù hóng cì bǎo xiōng zi yǒng shào bo qū wēi yuǎn bǎo zì lǜ zhòng fàn píng lǔ chéng
而全方从臾用兵,俺答又惑之,令其子辛爱将二万骑入弘赐堡,兄子永邵卜趋威远堡,自率众犯平虏城。
féng shí yuē cǐ bì zhào quán móu yě
逢时曰:“此必赵全谋也。
quán cháng tóu shū féng shí yán huǐ huò sī hàn yù fù guī zhōng guó
”全尝投书逢时,言悔祸思汉,欲复归中国。
féng shí yǐ shì ǎn dá ǎn dá dà jīng yǒu zhí quán yì
逢时以示俺答,俺答大惊,有执全意。
jí zhàn yòu bù lì nǎi yǐn tuì
及战,又不利,乃引退。
xīn ài yóu wèi zhī yǎn zhì dà tóng
辛爱犹未知,奄至大同。
féng shí shǐ rén chí bǎ hàn jiàn shì zhī yuē wú yǐ yǔ ér fù yuē yǐ bào rǔ
逢时使人持把汉箭示之曰:“吾已与而父约,以报汝。
xīn ài zhí jiàn qì yuē cǐ wú dì tiě bèi tái jí gù wù yě wǒ lái qiú bǎ hàn bǎ hàn jì shòu guān yòu yǒu chéng yuē dāng gèng jì zhī
”辛爱执箭泣曰:“此吾弟铁背台吉故物也,我来求把汉,把汉既授官,又有成约,当更计之。
nǎi qiǎn bù xià yǎ dōu shàn rù jiàn
”乃遣部下哑都善入见。
féng shí xiǎo yǐ dà yì kào ér qiǎn zhī
逢时晓以大义,犒而遣之。
xīn ài xǐ yīn shǐ qiú bì féng shí xiào yuē tái jí háo jié yě ruò nà kuǎn fāng zhòng jiā jué shǎng hé ài cǐ qū qū sǔn shèng míng
辛爱喜,因使求币,逢时笑曰:“台吉,豪杰也,若纳款,方重加爵赏,何爱此区区,损盛名。
xīn ài dà cán fù qiǎn yǎ dōu shàn lái xiè yuē biān rén bù zhī shū méng tài shī jiào xìng shèn
”辛爱大惭,复遣哑都善来谢曰:“边人不知书,蒙太师教,幸甚。
ǎn dá shǐ zhě zhì gù jiāng tián shì wēi suǒ shì wēi yì ràng zhī yuē ěr lái qiú hé bīng hé wéi zhě
俺答使者至故将田世威所,世威亦让之曰:“尔来求和,兵何为者?
shǐ zhě hái bào ǎn dá zhào xīn ài hái
”使者还报俺答,召辛爱还。
xīn ài dōng xíng xuān fǔ zǒng bīng guān zhào kě è zhī fù yóu dà tóng běi qù
辛爱东行,宣府总兵官赵岢遏之,复由大同北去。
yú shì xún àn yù shǐ yáo jì kě hé féng shí zhé tōng kòu shǐ píng rén yǔ dǎo zhī dōng xíng jià huò lín zhèn
于是巡按御史姚继可劾逢时辄通寇使,屏人语,导之东行,嫁祸邻镇。
dà xué shì gāo gǒng yuē fǔ chén lín jī shè cè hé kě xiè yě
大学士高拱曰:“抚臣临机设策,何可泄也。
dàn dāng guān hòu xiào bù yí xiān shì zhé yì
但当观后效,不宜先事辄易。
dì rán zhī
”帝然之。
ǎn dá nǎi qiǎn shǐ dìng yuē yè zhào quán děng jì shì jí zhàng zhōng fù zhī sòng dà tóng
俺答乃遣使定约,夜召全等计事,即帐中缚之送大同。
féng shí shòu zhī chóng gǔ yì sòng bǎ hàn guī
逢时受之,崇古亦送把汉归。
féng shí yǐ gōng jìn bīng bù yòu shì láng jiān yòu qiān dū yù shǐ
逢时以功进兵部右侍郎兼右佥都御史。
fu bài mìng yǐ yōu guī
甫拜命,以忧归。
hòu chóng gǔ rù lǐ jīng yíng shén zōng wèn shuí kě dài zhě dà xué shì zhāng jū zhèng yǐ féng shí duì
后崇古入理京营,神宗问谁可代者,大学士张居正以逢时对。
wàn lì chū qǐ gù guān zǒng dū xuān dà shān xī jūn wù
万历初,起故官,总督宣、大、山西军务。
shǐ féng shí yǔ chóng gǔ gòng jué dà jì ér gòng shì zhī yì chóng gǔ dú chéng zhī
始逢时与崇古共决大计,而贡市之议崇古独成之。
féng shí fù dài chóng gǔ nǎi shēn míng yuē xìn
逢时复代崇古,乃申明约信。
liǎng rén shǒu wěi gòng jì biān jìng suì ān
两人首尾共济,边境遂安。
féng shí fēn xún kǒu běi shí qīn xíng sài wài zì lóng mén pán dào dūn yǐ dōng zhì jìng hú bǎo shān liáng yī bǎi yú lǐ xíng shì lián luò tàn yuē cǐ shān tiān xiǎn
逢时分巡口北,时亲行塞外,自龙门盘道墩以东至靖湖堡山梁一百余里,形势联络,叹曰:“此山天险。
ruò xiū záo běi kě dá dú shí nán kě yuán nán shān chéng líng jīng yī fān lí yě
若修凿,北可达独石,南可援南山,诚陵京一藩篱也。
jí fù yáng hé dào jū yōng chū guān jiàn biān wù xiū jǔ yù bìng suì qián jì
”及赴阳和,道居庸,出关见边务修举,欲并遂前计。
shàng shū yuē dú shí zài xuān fǔ běi sān miàn lín dí shì jí gū xuán
上疏曰:“独石在宣府北,三面邻敌,势极孤悬。
huái yǒng yǔ líng qǐn zhǐ xiàn yī shān suǒ xì yóu zhòng
怀、永与陵寝止限一山,所系尤重。
qí de běn xiàng shǔ ér jīng xíng zhī lù shàng zài sài wài yǐ gù shēng yuán bù biàn
其地本相属,而经行之路尚在塞外,以故声援不便。
ruò shè pán dào zhī xiǎn shě yū jiù jìng zì lóng mén hēi yù yǐ dá níng yuǎn jīng xíng sān shí lǐ nán shān dú shí jiē kě zhāo fā xī zhì bù wéi tuò dì bǎi lǐ yì kě jiàn zī zhūn mù yú zhàn shǒu jiē lì
若设盘道之险,舍迂就径,自龙门黑峪以达宁远,经行三十里,南山、独石皆可朝发夕至,不惟拓地百里,亦可渐资屯牧,于战守皆利。
suì yǔ xún fǔ wú duì jīng yíng xiū zhù shè bīng shù shǒu
”遂与巡抚吴兑经营修筑,设兵戍守。
lěi jìn bīng bù shàng shū jiān yòu fù dōu yù shǐ zǒng dū rú gù jiā tài zǐ shǎo bǎo
累进兵部尚书兼右副都御史,总督如故,加太子少保。
wǔ nián zhào lǐ róng zhèng
五年,召理戎政。
shí yì zhě zhēng yán gòng shì lì hài féng shí lín fù quē shàng shū yuē
时议者争言贡市利害,逢时临赴阙,上疏曰:
bì xià tè ēn qǐ chén cǎo tǔ zhōng dài chóng gǔ rèn lài bì xià shén wǔ bā nián yǐ lái jiǔ biān shēng chǐ rì fán shǒu bèi rì gù tián yě rì pì shāng gǔ rì tōng biān mín shǐ zhī yǒu shēng zhī lè
陛下特恩起臣草土中,代崇古任,赖陛下神武,八年以来,九边生齿日繁,守备日固,田野日辟,商贾日通,边民始知有生之乐。
běi bù shū chéng xiào gòng mò gǎn yū yuē suì shí qǐng qiú suí yí yǔ zhī dé yī guǒ bǐng zhé qǐ shǒu huān xiào
北部输诚效贡,莫敢渝约,岁时请求,随宜与之,得一果饼,辄稽首欢笑。
yǒu lüè rén yào shǎng rú dǎ lǎ míng ān tù zhě gào ǎn dá fá zhì jí fǔ shǒu tīng mìng
有掠人要赏,如打喇明安兔者,告俺答罚治,即俯首听命。
ér yì yì zhě huò yuē dí shǐ chōng chì wéi hài huò yuē rì yì fèi hào bǐ yù zhōng bù kě zú huò yuē yǔ kòu yì xiá yǐn yōu pǒ cè
而异议者或曰“敌使充斥为害”,或曰“日益费耗,彼欲终不可足”,或曰“与寇益狎,隐忧叵测”。
cǐ yán xīn zé zhōng yǐ shì jī huò wèi dǔ yě
此言心则忠矣,事机或未睹也。
fu shǐ zhě zhī rù duō zhě bā jiǔ rén shǎo zhě èr sān rén cháo zhì xī qù shǒu gòng zhī shǐ shǎng zhì jí guī hé yǒu chōng chì
夫使者之入,多者八九人,少者二三人,朝至夕去,守贡之使,赏至即归,何有充斥。
cái huò zhī fèi yǒu shì běn yǒu fǔ shǎng jì sān zhèn suì fèi èr shí qī wàn jiào zhī xiāng shí hù bù kè xiǎng qī shí yú wàn tài pú mǎ jià shí shù wàn shí cái èr sān ěr
财货之费,有市本,有抚赏,计三镇岁费二十七万,较之乡时户部客饷七十余万,太仆马价十数万,十才二三耳。
ér mín jiān gēng huò zhī rù shì gǔ zhī lì bù yǔ yān
而民间耕获之入,市贾之利不与焉。
suǒ shěng shén duō hé yǒu hào fèi
所省甚多,何有耗费。
nǎi ruò suǒ yōu zé yǒu zhī rán fēi yǐn yě
乃若所忧则有之,然非隐也。
fāng gēng wǔ yǐ qián sān jūn pù gǔ wàn xìng liú lí chéng guō qiū xū chú liáng hào jié biān chén shǒu lǐng bù bǎo cháo tíng wèi gàn shí
方庚午以前,三军暴骨,万姓流离,城郭丘墟,刍粮耗竭,边臣首领不保,朝廷为旰食。
qī bā nián lái xìng wú cǐ shì yǐ
七八年来,幸无此事矣。
ruò shǐ chén děng chǔ zhì guāi fāng lìn xiǎo fèi ér kuī dà xìn shǐ yī dàn sì xíng qīn lüè zé qián rì zhī yōu lì jiàn hé yǐn zhī yǒu zāi
若使臣等处置乖方,吝小费而亏大信,使一旦肆行侵掠,则前日之忧立见,何隐之有哉?
qí suǒ bù kě zhī zhě ǎn dá lǎo yǐ chéng kǒng shù nián zhī hòu cǐ rén jì sǐ zhū bù wú suǒ tǒng yī qí zhōng jiǎo xiá hù xiāng zhēng gòu jiǎ tuō yì cí suì xíng qīn rǎo
其所不可知者,俺答老矣,诚恐数年之后,此人既死,诸部无所统一,其中狡黠,互相争构,假托异辞,遂行侵扰。
cǐ zé shí biàn zhī huò rán ér bù kě yù liào zhě
此则时变之或然,而不可预料者。
zài wǒ chù zhī yì wéi ba gòng jué shì bì guān gù lěi yǐ dài
在我处之,亦惟罢贡绝市,闭关固垒以待。
réng jìn biān jiāng wú de qīng jǔ shǐ qū cháng zài bǐ ér zhí cháng zài wǒ
仍禁边将毋得轻举,使曲常在彼,而直常在我。
yīn jī chǔ zhì gù hòu rén fāng lüè hé rú ěr
因机处置,顾后人方略何如耳。
fu fēng jiāng zhī shì wú dìng xíng yì wú dìng jī wéi cháo tíng rèn yòng dé rén chǔ zhì shì yí hé bì jū jū yān gòng shì fēi ér zhàn shǒu shì zāi
夫封疆之事,无定形亦无定机,惟朝廷任用得人,处置适宜,何必拘拘焉贡市非而战守是哉?
chén yòu wén zhī yù róng wú shàng cè
臣又闻之,御戎无上策。
zhēng zhàn huò yě hé qīn rǔ yě lù yí chǐ xīn
征战祸也,和亲辱也,赂遗耻心。
jīn yuē gòng zé fēi hé qīn yǐ
今曰贡,则非和亲矣;
yuē shì zé fēi lù yí yǐ
曰市,则非赂遗矣;
jì gòng qiě shì zé wú zhēng zhàn yǐ
既贡且市,则无征战矣。
chén xìng jiè wēi líng zhì fú qiáng gěng de miǎn fǔ yuè zhī zhū
臣幸藉威灵,制伏强梗,得免斧钺之诛。
jīn shòu mìng hái cháo bù fù yù wén kǔn wài zhī shì chéng kǒng yì zhě wèi gòng shì fēi jì zhé yǒu fū chén guó shì yáo huò
今受命还朝,不复与闻阃外之事,诚恐议者谓贡市非计,辄有敷陈,国是摇惑。
nèi zé biān chén wèi suō wài zé bù luò xié èr shì jī guāi wǔ hòu huǐ wú jí
内则边臣畏缩,外则部落携贰,事机乖迕,后悔无及。
chén suī de qù ér quǎn mǎ zhī xīn shí yǒu bù néng yī rì wàng zhě jǐn liè shàng wǔ shì
臣虽得去,而犬马之心实有不能一日忘者,谨列上五事。
zhì jīng fù zòu shàng kuǎn gòng tú
至京,复奏上款贡图。
xún dài chóng gǔ wèi shàng shū shǔ lì bù shì jiā tài zǐ tài bǎo
寻代崇古为尚书,署吏部事,加太子太保。
yǐ píng liǎng guǎng gōng jìn shǎo bǎo
以平两广功,进少保。
lèi shū zhì shì guī yù shū jìn zhōng zì cì zhī
累疏致仕归,御书“尽忠”字赐之。
èr shí sì nián zú
二十四年卒。
féng shí cái lüè míng liàn
逢时才略明练。
chǔ zhì biān shì jiē xié jī yí
处置边事,皆协机宜。
qí gōng míng yǔ chóng gǔ xiāng yà chēng fāng wáng yún
其功名与崇古相亚,称“方、王”云。
wú duì zì jūn zé shào xīng shān yīn rén
吴兑,字君泽,绍兴山阴人。
jiā jìng sān shí bā nián jìn shì
嘉靖三十八年进士。
shòu bīng bù zhǔ shì
授兵部主事。
lóng qìng sān nián yóu láng zhōng qiān hú guǎng cān yì
隆庆三年,由郎中迁湖广参议。
diào hé nán qiān jì zhōu bīng bèi fù shǐ
调河南,迁蓟州兵备副使。
wǔ nián qiū zhuó yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ xuān fǔ
五年秋,擢右佥都御史,巡抚宣府。
duì jǔ xiāng shì chū gāo gǒng mén
兑举乡试出高拱门。
gǒng zhī chū bà xiāng yě duì dú sòng zhì lù hé
拱之初罢相也,兑独送至潞河。
jí gǒng zài qǐ jiān lì bù suì chāo zhuó zhī
及拱再起兼吏部,遂超擢之。
shì hè shí sān nián de jié yuè qián cǐ wèi yǒu yě
释褐十三年得节钺,前此未有也。
shí ǎn dá chū fēng gòng ér kūn dōu lì xīn ài yīn chí liǎng duān zhù qí zhǔ tǔ mán wéi huàn
时俺答初封贡,而昆都力、辛爱阴持两端,助其主土蛮为患。
duì shì zhì jì cāo zòng xùn fú zhī
兑事智计,操纵驯伏之。
cháng zhēn ǎn dá lí yíng liè cóng wǔ qí zhí qū qí yíng
尝侦俺答离营猎,从五骑直趋其营。
shǒu zhě è kòng xián
守者愕,控弦。
cóng qí ā zhī yuē tài shī lái kào jūn ěr
从骑呵之曰:“太师来犒军耳!
jiē bài guì yíng dǎo qiě xiàn lào
”皆拜跪迎导,且献酪。
duì biàn yuè lú zhàng dǐ mù hái
兑遍阅庐帐,抵暮还。
shì zhě huò qián dào suǒ zhōu mǎ duì shǐ rén bàng jī zhī yuē hòu fù dào jí bì guān tíng shì
市者或潜盗所鬻马,兑使人棓击之,曰:“后复盗,即闭关停市。
zhū bù zhuī jiū suǒ duó mǎ bìng zhí qí rén yǐ xiè
”诸部追究所夺马,并执其人以谢。
xīn ài fù rǎo biān ǎn dá yuē xuān dà wǒ shì chǎng yě
辛爱复扰边,俺答曰“宣、大,我市场也。
jiè wù dòng
”戒勿动。
rán xīn ài yóu jié ào ǎn dá cháng yǐ jǐ mǎ dài rù gòng
然辛爱犹杰骜,俺答常以己马代入贡。
jì dé shǎng cì dǐ de bù kěn shòu yòu qiǎn bīng lüè chē yí
既得赏赐,抵地不肯受,又遣兵掠车夷。
chē yí zhě bù zhī qí suǒ chū zì jiā jìng zhōng xǐ zhì yǔ shǐ yí zá jū jiē xuān zhèn bǎo sāi shǔ yě
车夷者,不知其所出,自嘉靖中徙至,与史夷杂居,皆宣镇保塞属也。
xīn ài lüè zhī yǐ qí zhǎng gé gù qù qí èr bǐ jì lái zhù lóng mén jiào chǎng
辛爱掠之,以其长革固去,其二比妓来驻龙门教场。
duì yǐ shǐ chē chún chǐ chē bèi lüè shǐ yì gū zòu zhù bǎo jū zhī
兑以史、车唇齿,车被掠,史益孤,奏筑堡居之。
shǐ shǐ jié zé xīn ài lìng hái gé gù ér lēi qí bǐ jì yuǎn biān
使使诘责辛爱,令还革固而勒其比妓远边。
xīn ài yòu bǐ jì wǔ lán qiě qìn wēi wù shèn suì dào gé yù bǎo qì jiǎ niú yáng
辛爱诱比妓五兰且沁、威兀慎,岁盗葛峪堡器甲、牛羊。
duì jiē fù sān niáng zǐ fá zhì
兑皆付三娘子罚治。
sān niáng zǐ yǒu shèng chǒng yú ǎn dá xīn ài jí dù shù zǔ lì zhī
三娘子有盛宠于俺答,辛爱嫉妒,数诅詈之。
sān niáng zǐ rù gòng sù duì jūn zhōng su qí shì
三娘子入贡,宿兑军中,诉其事。
duì zèng yǐ bā bǎo guān bǎi fèng yún yī hóng gū duǒ yún qún sān niáng zǐ yǐ cǐ wéi duì jìn lì
兑赠以八宝冠、百凤云衣、红骨朵云裙,三娘子以此为兑尽力。
xīn ài chě lì kè xiāng jì xí wáng jiē qī sān niáng zǐ sān niáng zǐ zhǔ gòng shì zhě sān shì
辛爱、撦力克相继袭王,皆妻三娘子,三娘子主贡市者三世。
kūn dōu lì cháng qiú fēng wáng huì bìng sǐ qí zi qīng bǎ dōu yōng bīng zhì sāi duō suǒ yāo xié
昆都力尝求封王,会病死,其子青把都拥兵至塞,多所要挟。
duì yù yǐ huò fú ér yào wǔ zhèn zhī
兑谕以祸福,而耀武震之。
qīng bǎ dōu jù gòng rú chū qí nǚ dōng guì jià duo yán dū du zhǎng áng cháng suí fù rù gòng su qí pín
青把都惧,贡如初,其女东桂嫁朵颜都督长昂,尝随父入贡,诉其贫。
duì yù qí kūn dì měi yī mǎ fēn yī zēng bì zhī
兑谕其昆弟,每一马分一缯畀之。
hòu dōng guì bào tǔ mán bié qí lüè sān chà hé dōng duì de wèi bèi yǒu gōng
后东桂报土蛮别骑掠三岔河东,兑得为备,有功。
wàn lì èr nián chūn tuī kuǎn gòng gōng jiā duì yòu fù dōu yù shǐ
万历二年春,推款贡功,加兑右副都御史。
gòng shì bì jiā bīng bù yòu shì láng jiān yòu qiān dū yù shǐ
贡市毕,加兵部右侍郎兼右佥都御史。
wǔ nián xià dài fāng féng shí zǒng dū xuān dà shān xī jūn wù
五年夏,代方逢时总督宣、大、山西军务。
ǎn dá xi lüè wǎ là shēng yán yíng fú jì tǎng yú duì liú qí jiàn wèi xìn
俺答西掠瓦剌,声言迎佛,寄帑于兑,留旗箭为信。
shàng shū wáng chóng gǔ zòu shàng fāng lüè shǐ duì yù ǎn dá rào hè lán shān hòu xíng wù dào gān sù
尚书王崇古奏上方略,使兑谕俺答绕贺兰山后行,勿道甘肃;
yòu yīn xiè qí móu yú wǎ là
又阴泄其谋于瓦剌。
ǎn dá bīng suì cuò liú qīng hǎi wèi guī
俺答兵遂挫,留青海未归。
ér qīng bǎ dōu fù fù tǔ mán qí bù xià shí rù kòu
而青把都复附土蛮,其部下时入寇。
dà xué shì zhāng jū zhèng lìng duì qù ǎn dá dōng hái yuē shù zhī qīng bǎ dōu yì fá zhì qí xià kuǎn gòng nǎi yì jiān
大学士张居正令兑趣俺答东还约束之,青把都亦罚治其下,款贡乃益坚。
qī nián qiū yǐ zuǒ shì láng zhào hái bù xún jiā yòu dū yù shǐ réng zuǒ bù shì
七年秋,以左侍郎召还部,寻加右都御史,仍佐部事。
jiǔ nián xià fù yǐ běn guān zǒng dū jì liáo bǎo dìng jūn wù jiān xún fǔ shùn tiān
九年夏,复以本官总督蓟、辽、保定军务兼巡抚顺天。
tài níng sù bǎ hài yǔ qīng bǎ dōu jiāo tōng yīn rù shì xuān fǔ ér suì fàn liáo dōng yǐ yào kuǎn
泰宁速把亥与青把都交通,阴入市宣府,而岁犯辽东以要款。
cháo tíng jù bù xǔ duì xiū yì zhōu chéng bèi zhī
朝廷拒不许,兑修义州城备之。
míng nián chūn sù bǎ hài lái kòu zǒng bīng guān li chéng liáng jī zhǎn zhī
明年春,速把亥来寇,总兵官李成梁击斩之。
qí dì chǎo huā zhí lǎo sā bǔ ér xī dùn qù
其弟炒花、侄老撒卜儿悉遁去。
zhào jìn duì bīng bù shàng shū réng jiān yòu dū yù shǐ
诏进兑兵部尚书仍兼右都御史。
xún jìn tài zǐ shǎo bǎo zhào bài bīng bù shàng shū
寻进太子少保,召拜兵部尚书。
yù shǐ wèi yǔn zhēn hé duì lì fù gāo gǒng zhāng jū zhèng qiě kuì féng bǎo jīn qiān liǎng fēng shí jù cún
御史魏允贞劾兑历附高拱、张居正,且馈冯保金千两,封识具存。
jǐ shì wáng jì guāng yì yán duì shòu jiāng lì kuì yí yù shǐ lín xiū zhēng zhù zhī gōng
给事王继光亦言兑受将吏馈遗,御史林休征助之攻。
dì nǎi yǔn duì qù hòu shù nián zú
帝乃允兑去,后数年卒。
sūn mèng míng xí jǐn yī qiān hù zuǒ xǔ xiǎn chún lǐ běi sī xíng
孙孟明,袭锦衣千户,佐许显纯理北司刑。
tiān qǐ chū yàn zhōng shū wāng wén yán pō wéi zhī zuǒ yòu
天启初,谳中书汪文言,颇为之左右。
xiǎn chún nù wū mèng míng cáng nì wáng mìng
显纯怒,诬孟明藏匿亡命。
xià běn sī kǎo xùn xuē jí guī
下本司拷讯,削籍归。
chóng zhēn chū qǐ gù guān lèi qiān dū dū tóng zhī zhǎng wèi shì
崇祯初,起故官,累迁都督同知,掌卫事。
mèng míng jū guān tān yǐ fù dōng lín pō de shí yù
孟明居官贪,以附东林,颇得时誉。
zi bāng fǔ xí zhí yì lǐ běi sī xíng
子邦辅袭职,亦理北司刑。
chóng zhēn mò jǐ shì zhōng jiāng cǎi xíng rén sī fù xióng kāi yuán yǐ yán shì tóng rì xì zhào yù dì yù zhì zhī sǐ bāng fǔ gù huǎn qí yù
崇祯末,给事中姜采、行人司副熊开元以言事同日系诏狱,帝欲置之死,邦辅故缓其狱。
dì nù shāo jiě lìng yán xùn zhǔ shǐ zhě
帝怒稍解,令严讯主使者。
bāng fǔ nǎi lüè xùn jí jù yù shàng zhào yǔ zhàng bǎi èr rén yóu shì huò miǎn
邦辅乃略讯即具狱上,诏予杖百,二人由是获免。
zhèng luò zì yǔ xiù ān sù rén
郑洛,字禹秀,安肃人。
jiā jìng sān shí wǔ nián jìn shì
嘉靖三十五年进士。
chú dēng zhōu tuī guān zhēng shòu yù shǐ
除登州推官,征授御史。
hé ba yán sōng dǎng yān mào qīng wàn cǎi wàn yú lóng
劾罢严嵩党鄢懋卿、万采、万虞龙。
chū wèi sì chuān cān yì qiān shān xī cān zhèng
出为四川参议,迁山西参政。
zuǒ zǒng dū wáng chóng gǔ kuǎn ǎn dá yǒu gōng
佐总督王崇古款俺答有功。
wàn lì èr nián yóu zhè jiāng zuǒ bù zhèng shǐ gǎi yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ shān xī
万历二年,由浙江左布政使改右佥都御史,巡抚山西。
yí dà tóng jiā yòu fù dōu yù shǐ rù wèi bīng bù yòu shì láng
移大同,加右副都御史,入为兵部右侍郎。
qī nián yǐ zuǒ shì láng zǒng dū xuān dà shān xī jūn wù
七年,以左侍郎总督宣、大、山西军务。
kūn dōu lì zǐ mǎn wǔ dà lìng yín dìng rù fàn luò zòu tíng gòng shì qiǎn shǐ zé ǎn dá fá shú tuó mǎ niú yáng nǎi fù xǔ kuǎn
昆都力子满五大令银定入犯,洛奏停贡市,遣使责俺答罚赎驼马牛羊,乃复许款。
sān niáng zǐ zuǒ ǎn dá zhǔ gòng shì zhū bù jiē shòu qí yuē shù
三娘子佐俺答主贡市,诸部皆受其约束。
jí xīn ài xí fēng nián lǎo qiě bìng yù qī sān niáng zǐ
及辛爱袭封,年老且病,欲妻三娘子。
sān niáng zǐ bù cóng lǜ zhòng xi zǒu xīn ài zì zhuī zhī gòng shì jiǔ bù zhì
三娘子不从,率众西走,辛爱自追之,贡市久不至。
luò jì sān niáng zǐ bié shǔ zé xīn ài suī wáng wú yì nǎi shǐ rén yǔ zhī yuē fū rén néng guī wáng bù shī ēn chǒng fǒu zé sāi shàng yī fù rén ěr
洛计三娘子别属,则辛爱虽王无益,乃使人语之曰:“夫人能归王,不失恩宠,否则塞上一妇人耳。
sān niáng zǐ tīng mìng
”三娘子听命。
xīn ài gēng míng qǐ qìng hā gòng shì wéi jǐn
辛爱更名乞庆哈,贡市惟谨。
luò yǐ gōng jiā bīng bù shàng shū jiān yòu fù dōu yù shǐ
洛以功加兵部尚书兼右副都御史。
shí sì nián qǐ qìng hā sǐ zi chě lì kè dāng xí
十四年,乞庆哈死,子撦力克当袭。
sān niáng zǐ yǐ nián zhǎng zì liàn bīng wàn rén zhù chéng bié jū
三娘子以年长,自练兵万人,筑城别居。
luò kǒng gòng shì wú zhǔ fù yù chě lì kè yuē fū rén sān shì guī shùn rǔ néng yǔ zhī pǐ zé wáng bù rán fēng bié yǒu shǔ yě
洛恐贡市无主,复谕撦力克曰:“夫人三世归顺,汝能与之匹,则王,不然封别有属也。
chě lì kè jǐn zhú zhū qiè fù qī sān niáng zǐ
”撦力克尽逐诸妾,复妻三娘子。
suì yǐ míng nián sì fēng bìng zòu fēng sān niáng zǐ zhōng shùn fū rén
遂以明年嗣封,并奏封三娘子忠顺夫人。
luò nǎi shàng shū qǐng dìng shì mǎ shù xuān fǔ bù dé yú sān wàn dà tóng wàn sì qiān shān xī liù qiān ér shēn chì jiāng lì yán bèi yǐ fáng dào qiè qiě wú qīng è qí bù luò chí liè zhě
洛乃上疏请定市马数,宣府不得逾三万,大同万四千,山西六千,而申饬将吏严备,以防盗窃,且无轻遏其部落驰猎者。
dì jiā nà zhī
皇帝嘉许、采纳了这个意见。
yù shǐ xǔ shǒu ēn hé luò
御史许守恩劾洛。
qǐ guī bù yǔn
乞归,不允。
zì tài zǐ shǎo bǎo lèi jiā zhì tài zǐ tài bǎo zhào wèi róng zhèng shàng shū
自太子少保累加至太子太保,召为戎政尚书。
shí bā nián táo hé yòng bīng zhào jiān yòu dū yù shǐ jīng lüè shǎn xī yán níng gān sù jí xuān dà shān xī biān wù
十八年,洮河用兵,诏兼右都御史,经略陕西、延、宁、甘肃及宣、大、山西边务。
sōng tào bīn tù děng lǚ yuè gān sù qīn rǎo hé huáng zhū fān
松套宾兔等屡越甘肃侵扰河、湟诸番。
jí ǎn dá yíng fú yòu jiàn sì yú qīng hǎi zòu cì míng yǎng huá liú yǒng shào bo bié bù bǎ ěr hù jí bǐng tù huǒ luò chì shǒu zhī jù mù hǎi shàng
及俺答迎佛,又建寺于青海,奏赐名仰华,留永邵卜别部把尔户及丙兔、火落赤守之,俱牧海上。
tā bù wǎng lái zhě lǜ qǔ dào gān sù gān sù zhèn chén yǐ tōng kuǎn fú jìn yě
他部往来者,率取道甘肃,甘肃镇臣以通款弗禁也。
bǐng tù sǐ qí zǐ zhēn xiāng jìn jù mǎng là chuān huǒ luò chì jù niē gōng chuān yì bìng tūn fān zú
丙兔死,其子真相进据莽剌川,火落赤据捏工川,益并吞番族。
hé tào dū du bo shī tù yì qiǎn shǐ yāo chě lì kè chě lì kè yí luò shū yǐ fù yǎng huá wéi míng
河套都督卜失兔亦遣使邀撦力克,撦力克遗洛书,以赴仰华为名。
luò shǐ cóng sài wài xíng yòu yù zhōng shùn fū rén yuē bǐ zhōng fǔ shǎng bù néng duō qiě wáng jiā zài dōng kǒng yǒu nèi gù yōu yě
洛使从塞外行,又谕忠顺夫人曰:“彼中抚赏不能多,且王家在东,恐有内顾忧也。
chě lì kè suì xíng
”撦力克遂行。
wèi zhì bǎ ěr hù bù zú lán rù xī níng
未至,把尔户部卒阑入西宁。
fù zǒng bīng li kuí fāng zuì dān qí chí zhī
副总兵李奎方醉,单骑驰之。
zú chí kòng zì bái wèi kuí suǒ zhuó suì dà zào shè kuí sǐ
卒持鞚自白,为奎所斫,遂大噪,射奎死。
huǒ luò chì zhēn xiàng jìn wéi jiù táo zhōu fù zǒng bīng li lián fāng bài mò
火落赤、真相进围旧洮州,副总兵李联芳败殁。
rù lín táo hé zhōu wèi yuán zǒng bīng guān liú chéng sì shī lì yóu jī li fāng děng jiē sǐ
入临洮、河州、渭源,总兵官刘承嗣失利,游击李芳等皆死。
dàng shì shí chě lì kè yǐ zhì yǎng huá huǒ luò chì zhēn xiàng yì xié wéi zhòng guān zhōng dà zhèn wéi bǎ ěr hù bù zhù nì
当是时,撦力克已至仰华,火落赤、真相益挟为重,关中大震,惟把尔户不助逆。
shì wén zhào luò jīng lüè qī zhèn yǐ qiān shì wàn shì dé bīng bù yuán wài láng liáng yún lóng suí jūn zàn huà ér tíng chě lì kè gòng shì
事闻,诏洛经略七镇,以佥事万世德、兵部员外郎梁云龙随军赞画,而停撦力克贡市。
é ba zǒng dū méi you sōng mìng luò jiān lǐng qí shì
俄罢总督梅友松,命洛兼领其事。
luò yǐ táo hé zhī huò yóu zòng dí rù qīng hǎi nǎi chí zhì gān sù lìng yuē běi bù zì qīng hǎi guī cháo zhě tīng jiǎ dào
洛以洮河之祸,由纵敌入青海,乃驰至甘肃,令曰:“北部自青海归巢者,听假道;
zì cháo rù qīng hǎi zhě jí lè bīng jù zhī
自巢入青海者,即勒兵拒之。
wèi jǐ bo shī tù zhì shuǐ quán yù qū qīng hǎi
”未几,卜失兔至水泉,欲趋青海。
zǒng bīng guān zhāng chén yǔ xiāng chí yuè yú luò shè fú yǎn jī zhī bo shī tù jǐn yǐ shēn miǎn
总兵官张臣与相持月余,洛设伏掩击之,卜失兔仅以身免。
zhuāng tū lài hòu zhì wén zhī yì tuì qù
庄秃赖后至,闻之亦退去。
míng nián luò yǔ yún lóng rù xī níng kòng è qīng hǎi
明年,洛与云龙入西宁,控扼青海。
chě lì kè wén zhī xi xǐ èr bǎi lǐ hái táo hé suǒ lüè rén kǒu yǔ zhōng shùn fū rén shū zuì qǐng guī
撦力克闻之,西徙二百里,还洮河所掠人口,与忠顺夫人输罪请归。
huǒ luò chì zhēn xiàng yì yè qù liǎng chuān yú dǎng liú mǎng cì nán shān
火落赤、真相亦夜去,两川余党留莽刺南山。
luò lǜ zhū bù yuē jié xiān qiǎn shǐ qù chě lì kè běi guī bié qiǎn yún lóng shì dé shōu fān zú yǐ ruò qí shì ér jù yǐ zhuàng zòu wén
洛虑诸部约结,先遣使趣撦力克北归,别遣云龙、世德收番族以弱其势,而具以状奏闻。
yán zì shùn yì nán mù jiè tú shōu fān zǐ nǚ niú yáng jiē yǒu zhī shēng sǐ wéi suǒ zhì
言:“自顺义南牧,借途收番,子女牛羊皆有之,生死唯所制。
táo hé zhī yì suì wèi xiàng dǎo fān róng zhī shì bù fēn zé xīn fù zhī huàn wú yǐ
洮河之役,遂为向导,番戎之势不分,则心腹之患无已。
chén gǔ wǔ láo lái zhāo huí zhū fān bā wàn yú rén jiē bì xià wēi dé suǒ zhì
臣鼓舞劳来,招回诸番八万余人,皆陛下威德所致。
qiě jù chén shōu fān yǒu liù lì
”且具陈收番有六利。
shì shí chě lì kè guān wàng bù jí guī luò yǔ xiāng jī mí xiān qiǎn zǒng bīng guān yóu jì xiān jī zǒu mǎng là yú kòu
是时,撦力克观望不即归,洛与相羁縻,先遣总兵官尤继先击走莽剌余寇。
dū fǔ wèi xué céng yè mèng xióng děng qǐng jué zhàn mèng xióng yòu téng shū dū xià luò shū chí bù kě
督抚魏学曾、叶梦熊等请决战,梦熊又腾书都下,洛疏持不可。
mèng xióng nǎi diào miáo bīng sān qiān wèi xuǎn fēng dǐ luò wèi qín guì jiǎ sì dào
梦熊乃调苗兵三千为选锋,诋洛为秦桧、贾似道。
huì chě lì kè běi guī xiè zuì qǐ fù gòng shì luò nǎi jìn bīng qīng hǎi zǒu huǒ luò chì zhēn xiàng fén yǎng huá zhì shù xī níng guī dé ér hái
会撦力克北归谢罪,乞复贡市,洛乃进兵青海,走火落赤、真相,焚仰华,置戍西宁、归德而还。
shàng shū shí xīng yǐ xuān dà shì jí qǐng sù zhào luò jiū kuǎn zhàn zhī jì
尚书石星以宣、大事急,请速召洛究款战之计。
luò jì zhì yǔ zǒng dū xiāo dà hēng xún fǔ wáng shì yáng xíng jiè děng shàng shū yuē chě lì kè wěi zuì huǒ luò chì zhēn xiàng jié ào zhī zhuàng yǐ liǎn
洛既至,与总督萧大亨、巡抚王世扬、邢玠等上疏曰:“撦力克诿罪火落赤、真相,桀骜之状已敛。
qiě qí bù luò shù qiān lǐ bù zhǎng shí yú bèi
且其部落数千里,部长十余辈。
zài cháo bǎo jiāng zhě xuān zhèn zé qīng bǎ dōu xiōng dì wèi cháng dōng kuī jì liáo ér wù shèn bǎi yāo wǔ lù zhī zài xīn píng xùn fú yóu gù
在巢保疆者,宣镇则青把都兄弟未尝东窥蓟、辽,而兀慎、摆腰五路之在新平,驯服犹故。
zài xi xíng mù zhě bù tā shī wèi cháng kuī mǎng niē ér dà chéng bǐ jì zé yòu guī cháo dú xiān
在西行牧者,不他失未尝窥莽、捏,而大成比妓则又归巢独先。
jīn yǐ yī rén zhī zuì gài jué zhū bù xiāo wǎng rì zhī ēn kāi jiāng lái zhī xì chén wèi jiàn qí kě
今以一人之罪,概绝诸部,消往日之恩,开将来之隙,臣未见其可。
jīn shǐ èr wài pàn lǚ fàn biān jiāng ruò lìng shùn yì wáng fù xiàn yǐ zhe xìn rán hòu zhuó yì shì shǎng zài wǒ gù wèi wèi shī cè yě
今史二外叛,屡犯边疆,若令顺义王缚献以著信,然后酌议市赏,在我固未为失策也。
yì suì dìng
”议遂定。
xún jiā shǎo bǎo réng zhào lǐ róng zhèng
寻加少保,仍召理戎政。
shùn yì wáng guǒ fù shǐ èr lái xiàn fù kuǎn rú gù
顺义王果缚史二来献,复款如故。
chū yuè biān jǐ shì zhōng zhāng dòng yán táo hé zhī nǜ yǔn jiāng sàng shī luò wèi qí suǒ qīng gù dōng xī yí zhàng zì biàn
初,阅边给事中张栋言,洮河之衄,殒将丧师,洛为其所轻,故东西移帐自便。
tài pú sì chéng xú yǎn fù dǐ luò qǐ chǔ fèn yǐ chú wù guó zhī zuì
太仆寺丞徐琰复诋洛,乞处分以除误国之罪。
dòng zài shū hé luò qī wǎng jǐ shì zhōng zhāng shàng xué yì qǐng lìng luò huí xuān dà
栋再疏劾洛欺罔,给事中章尚学亦请令洛回宣、大。
zhì shì chě lì kè guī dòng yòu yán huǒ zhēn luàn shǒu shùn yì luàn jiē luò yi chú xiōng xuě chǐ nǎi xū cí yòu dí ér zhòng lì mèi zhī
至是撦力克归,栋又言:“火、真乱首,顺义乱阶,洛宜除凶雪耻,乃虚词诱敌,而重利媚之。
jīn huǒ zhēn yī hǎi wèi kū chū mò rú gù luò zhé chǐ rán xù wén wǔ láo
今火、真依海为窟,出没如故,洛辄侈然叙文武劳。
qǐ chì suǒ sī wú xùn luò qǐng
乞敕所司,毋徇洛请。
luò nǎi xiè bìng guī
”洛乃谢病归。
shàng shū xīng yán luò wú zhòng lì dàn dí shì qiě yǒu wēi wàng bù yí jiǔ qì
尚书星言洛无重利啖敌事,且有威望,不宜久弃。
yú sān nián guān jūn yǔ fān rén jiā jī bǎ ěr hù yú xī níng dà pò zhī
逾三年,官军与番人夹击把尔户于西宁,大破之。
xīng fù zòu luò shōu fān zhī gōng zài zhào qǐ yòng
星复奏洛收番之功,再诏起用。
dāng shí yǐ luò yǒu wù yì zú bù tuī yě
当时以洛有物议,卒不推也。
zú zèng tài bǎo shì xiāng mǐn
卒,赠太保,谥襄敏。
zhāng xué yán zì zi yú féi xiāng rén
张学颜,字子愚,肥乡人。
shēng jiǔ yuè shī mǔ shì jì mǔ yǐ xiào wén
生九月失母,事继母以孝闻。
qīn sàng lú mù yǒu bái què lái cháo
亲丧庐墓,有白雀来巢。
dēng jiā jìng sān shí èr nián jìn shì yóu qǔ wò zhī xiàn rù wèi gōng kē jǐ shì zhōng
登嘉靖三十二年进士,由曲沃知县入为工科给事中。
qiān shān xī cān yì yǐ zǒng dū jiāng dōng hé qù guān
迁山西参议,以总督江东劾去官。
shì bái qiān yǒng píng bīng bèi fù shǐ zài diào jì zhōu
事白,迁永平兵备副使,再调蓟州。
ǎn dá fēng shùn yì wáng chá hǎn tǔ mén hàn yǔ qí xià yuē ǎn dá nú yě ér fēng wáng wú gù fú rú
俺答封顺义王,察罕土门汗语其下曰:“俺答,奴也,而封王,吾顾弗如。
xié sān wèi kuī liáo yù yǐ qiú wáng
”挟三卫窥辽,欲以求王。
ér hǎi jiàn zhū bù rì qiáng jiē jiàn guó chēng hàn
而海、建诸部日强,皆建国称汗。
dà jiàng wáng zhì dào láng de gōng zhàn sǐ liáo rén dà kǒng
大将王治道、郎得功战死,辽人大恐。
lóng qìng wǔ nián èr yuè liáo fǔ li qiū miǎn dà xué shì gāo gǒng yù yòng xué yán huò yí zhī gǒng yuē zhāng shēng zhuó luò tì tǎng rén wèi zhī shi yě zhì zhū pán cuò lì qì dāng jiàn
隆庆五年二月,辽抚李秋免,大学士高拱欲用学颜,或疑之,拱曰:“张生卓荦倜傥,人未之识也,置诸盘错,利器当见。
shì láng wèi xué céng hòu zhì gǒng yíng wèn yuē liáo fǔ shuí kě zhě
”侍郎魏学曾后至,拱迎问曰:“辽抚谁可者?
xué zēng sī liáng jiǔ yuē zhāng xué yán kě
”学曾思良久,曰:“张学颜可。
gǒng xǐ yuē de zhī yǐ
”拱喜曰:“得之矣。
suì yǐ qí míng shàng jìn yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ liáo dōng
”遂以其名上,进右佥都御史,巡抚辽东。
liáo zhèn biān cháng èr qiān yú lǐ chéng zhài yī bǎi èr shí suǒ sān miàn lín dí
辽镇边长二千余里,城砦一百二十所,三面邻敌。
guān jūn qī wàn èr qiān yuè gěi mǐ yī shí zhé yín èr qián wǔ fēn mǎ zé dōng chūn gěi liào yuè zhé yín yī qián bā fēn jí suì rěn bù zú zhī shù rì
官军七万二千,月给米一石,折银二钱五分,马则冬春给料,月折银一钱八分,即岁稔不足支数日。
zì jiā jìng wù wǔ dà jī shì mǎ táo gù zhě sān fēn zhī èr
自嘉靖戊午大饥,士马逃故者三分之二。
qián fǔ wáng zhī gào wèi xué céng xiāng jì suí jí wèi fù quán shèng zhī bàn
前抚王之诰、魏学曾相继绥辑,未复全盛之半。
jì yǐ huāng hàn è piǎo zhěn jí
继以荒旱,饿莩枕籍。
xué yán shǒu qǐng zhèn xù shí jūn wǔ zhāo liú yí zhì jiǎ zhàng shì zhàn mǎ xìn shǎng fá
学颜首请振恤,实军伍,招流移,治甲仗,市战马,信赏罚。
chù nuò jiāng shù rén chuàng píng yáng bǎo yǐ tōng liǎng hé yí yóu jī yú zhèng ān bǎo yǐ wèi zhèn chéng zhàn shǒu jù xī jiù jīng huà
黜懦将数人,创平阳堡以通两河,移游击于正安堡以卫镇城,战守具悉就经画。
dà jiàng li chéng liáng gǎn lì zhàn shēn rù ér xué yán zé yǐ shōu bǎo wèi wán cè dí zhì wú suǒ wáng shī dí tuì bèi rú chū gōng sī lì wán jiàn fù qí jiù
大将李成梁敢力战深入,而学颜则以收保为完策,敌至无所亡失,敌退备如初,公私力完,渐复其旧。
shí yī yuè yǔ chéng liáng pò tǔ mán zhuō shān jìn yòu fù dōu yù shǐ
十一月,与成梁破土蛮卓山,进右副都御史。
míng nián chūn tǔ mán móu rù kòu wén yǒu bèi ér zhǐ
明年春,土蛮谋入寇,闻有备而止。
jiān mín lán chū hǎi shàng jù sān shí liù dǎo
奸民阑出海上,踞三十六岛。
yuè shì shì láng wāng dào kūn yì jī bǔ xué yán wèi jī bǔ fēi biàn
阅视侍郎汪道昆议缉捕,学颜谓缉捕非便。
mìng li chéng liáng àn bīng hǎi shàng shì jiāng jiā zhū bié qiǎn shǐ zhāo yù xǔ miǎn chāi yì
命李成梁按兵海上,示将加诛,别遣使招谕,许免差役。
wèi bàn zǎi zhāo hái sì qiān sì bǎi yú kǒu jī huàn yǐ xiāo
未半载,招还四千四百余口,积患以消。
qiū jiàn zhōu dū dū wáng gǎo yǐ suǒ xiáng rén bù dé rù lüè fǔ shùn shǒu jiāng gǔ rǔ yì jié zé zhī
秋,建州都督王杲以索降人不得,入掠抚顺,守将贾汝翼诘责之。
gǎo yì hàn yuē zhū bù wèi kòu fù zǒng bīng zhào wán zé rǔ yì qǐ xìn xué yán zòu yuē rǔ yì què gǎo kuì yí chéng qí wéi kàng shí shēn guó wēi gǒu yuán cǐ bà chì shì jìn tuì biān jiāng jiē dí zhǔ zhī yǐ
杲益憾,约诸部为寇,副总兵赵完责汝翼启衅,学颜奏曰:“汝翼却杲馈遗,惩其违抗,实伸国威,苟缘此罢斥,是进退边将皆敌主之矣。
chén wèi yi yù wáng gǎo sòng hái fú lüě fǒu zé diào bīng jiǎo shā wú shì gū xī yǐ xù huò
臣谓宜谕王杲送还俘掠,否则调兵剿杀,毋事姑息以蓄祸。
zhào wán jù kuì jīn diāo xué yán fā zhī zhào dǎi wán ér xuān yù wáng gǎo rú xué yán cè
”赵完惧,馈金貂,学颜发之,诏逮完,而宣谕王杲如学颜策。
zhū bù wén dà bīng qiě chū xī cuàn nì shān gǔ
诸部闻大兵且出,悉窜匿山谷。
gǎo jù shí èr yuè yuē hǎi xī wáng tái sòng fú huò jiù kuǎn xué yán yīn ér fǔ zhī
杲惧,十二月约海西王台送俘获就款,学颜因而抚之。
liáo yáng zhèn dōng èr bǎi yú lǐ jiù yǒu gū shān bǎo xún àn yù shǐ zhāng duó zēng zhì xiǎn shān wǔ bǎo rán yǔ liáo zhèn shēng yuán bù jiē
辽阳镇东二百余里旧有孤山堡,巡按御史张铎增置险山五堡,然与辽镇声援不接。
dōu yù shǐ wáng zhī gào zòu shè xiǎn shān cān jiāng xiá liù bǎo yī shí èr chéng fēn shǒu ài yáng
都御史王之诰奏设险山参将,辖六堡一十二城,分守叆阳。
yòu yǐ qí de bù máo yù yí zhì kuān diàn yǐ shí chù bù guǒ
又以其地不毛,欲移置宽佃,以时绌不果。
wàn lì chū li chéng liáng yì yí gū shān bǎo yú zhāng qí hā diàn yí xiǎn shān wǔ bǎo yú kuān diàn zhǎng diàn shuāng dūn zhǎng lǐng sàn děng
万历初,李成梁议移孤山堡于张其哈佃,移险山五堡于宽佃、长佃、双墩、长领散等。
jiē jù gāo yú è yào hài
皆据膏腴,扼要害。
ér biān rén kǔ yuǎn yì chū yuàn yán
而边人苦远役,出怨言。
gōng fu xìng wáng gǎo fù fàn biān shā yóu jī péi chéng zǔ
工甫兴,王杲复犯边,杀游击裴承祖。
xún àn yù shǐ jí qǐng ba yì xué yán bù kě yuē rú cǐ zé shì ruò yě
巡按御史亟请罢役,学颜不可,曰:“如此则示弱也。
jí rì xún sāi shàng fǔ dìng wáng wù táng zhū bù tīng yú suǒ zài mào yì
”即日巡塞上,抚定王兀堂诸部,听于所在贸易。
zú zhù kuān diàn chì dì èr bǎi yú lǐ
卒筑宽佃,斥地二百余里。
yú shì fǔ shùn yǐ běi qīng hé yǐ nán jiē zūn yuē shù
于是抚顺以北,清河以南,皆遵约束。
míng nián dōng fā bīng zhū wáng gǎo dà pò zhī zhuī bēn zhì hóng lì zhài
明年冬,发兵诛王杲,大破之,追奔至红力寨。
zhāng jū zhèng dì xué yán gōng zài zǒng dū yáng zhào shàng jiā bīng bù shì láng
张居正第学颜功在总督杨兆上,加兵部侍郎。
wǔ nián xià tǔ mán dà jí zhū bù fàn jǐn zhōu yāo qiú fēng wáng
五年夏,土蛮大集诸部犯锦州,要求封王。
xué yán zòu yuē dí fāng píng líng ér yǔ zhī tōng shì wèi zhī yě
学颜奏曰:“敌方凭陵,而与之通,是畏之也。
zhì hé zhě zài bǐ qí hé bì bù kě jiǔ
制和者在彼,其和必不可久。
qiě wú gōng yǔ yǒu gōng tóng fēng fàn shùn yǔ xiào shùn tóng shǎng jì qǔ qīng zhū bù yì jiàn xiào ǎn dá
且无功与有功同封,犯顺与效顺同赏,既取轻诸部,亦见笑俺答。
chén děng jǐn yǐ zhèng yán què zhī
臣等谨以正言却之。
huì dà yǔ dí yì yǐn tuì
”会大雨,敌亦引退。
qí dōng zhào wèi róng zhèng shì láng jiā yòu dū yù shǐ
其冬,召为戎政侍郎,加右都御史。
wèi shòu dài ér tǔ mán yuē tài níng sù bǎ hài fēn fàn liáo chén kāi yuán
未受代,而土蛮约泰宁速把亥分犯辽、沈、开原。
míng nián zhēng yuè pò dí pī shān shā qí zhǎng ā chǒu tái děng wǔ rén xué yán suì hái bù
明年正月破敌劈山,杀其长阿丑台等五人,学颜遂还部。
yú nián bài hù bù shàng shū
逾年,拜户部尚书。
shí zhāng jū zhèng dāng guó yǐ xué yán jīng xīn jì shēn yǐ rèn zhī
时张居正当国,以学颜精心计,深倚任之。
xué yán zhuàn kuài jì lù yǐ gōu jī chū nà
学颜撰会计录以勾稽出纳。
yòu zòu liè qīng zhàng tiáo lì lí liǎng jīng shān dōng shǎn xī xūn qī zhuāng tián qīng yì é tuō lòu guǐ jiè zhū bì
又奏列清丈条例,厘两京、山东、陕西勋戚庄田,清溢额、脱漏、诡借诸弊。
yòu tōng xíng tiān xià de guān mín zhūn mù hú bēi bā shí yú wàn qǐng
又通行天下,得官民屯牧湖陂八十余万顷。
mín kùn péi lěi zhě yǐ qí fù dǐ zhī
民困赔累者,以其赋抵之。
zì zhèng jiā xū hào zhī hòu zhì wàn lì shí nián jiān zuì chēng fù shù xué yán yǒu lì yān
自正、嘉虚耗之后,至万历十年间,最称富庶,学颜有力焉。
rán shì shí gōng wéi yòng dù tài chǐ duō suǒ zhēng suǒ
然是时宫闱用度汰侈,多所征索。
xué yán suí shì nà jiàn de tíng fā tài cāng yín shí wàn liǎng jiǎn yún nán huáng jīn kè yī qiān liǎng yú duō fú néng zhí zhēng
学颜随事纳谏,得停发太仓银十万两,减云南黄金课一千两,余多弗能执争。
ér jīn huā yín suì zēng èr shí wàn liǎng suì wèi dìng é
而金花银岁增二十万两,遂为定额。
rén yì yǐ shì shǎo zhī
人亦以是少之。
shí yī nián sì yuè gǎi bīng bù shàng shū shí fāng xìng nèi cāo xuǎn nèi shù èr qiān rén zá sī yǎng xùn liàn fā tài pú sì mǎ sān qiān gěi zhī
十一年四月,改兵部尚书,时方兴内操,选内竖二千人杂厮养训练,发太仆寺马三千给之。
xué yán zhí bù yǔ mǎ yòu qǐng tíng nèi cāo jiē bù tīng
学颜执不与马,又请停内操,皆不听。
qí nián qiū chē jià zì shān líng hái xué yán shàng shū yuē huáng shàng gōng fèng shèng mǔ fú niǎn qián qū bài sì líng yuán kǎo bǔ shòu yù liù jūn jiàng shì shí yú wàn bù wǔ qí sù
其年秋,车驾自山陵还,学颜上疏曰:“皇上恭奉圣母,扶辇前驱,拜祀陵园,考卜寿域,六军将士十余万,部伍齐肃。
wéi nèi cāo suí jià jūn shì jìn zhǐ zì zì
惟内操随驾军士,进止自恣。
qián zhì liáng shuǐ hé xuān zhēng wú jì lǜ bēn yì chōng tū shàng dòng tiān yán
前至凉水河,喧争无纪律,奔逸冲突,上动天颜。
jīn chē jià yǐ hái yóu wèi jiě sàn
今车驾已还,犹未解散。
jǐn jī jiù zhì yíng jūn suí jià jiāo sì shǐ shòu jiǎ yú nèi kù shì bì jí hái
谨稽旧制,营军随驾郊祀,始受甲于内库,事毕即还。
gōng zhōng wéi cháng suí nèi shì xǔ pèi gōng shǐ
宫中惟长随内侍许佩弓矢。
yòu lǜ bù xì sù wèi jūn shì chí cùn rèn rù gōng diàn mén zhě jiǎo
又律:不系宿卫军士,持寸刃入宫殿门者,绞;
rù huáng chéng mén zhě shù biān wèi
入皇城门者,戍边卫。
zǔ zōng fáng wēi mǐ luàn zhī yì shén shēn qiě yuǎn
祖宗防微弭乱之意甚深且远。
jīn huáng chéng nèi bèi jiǎ chéng mǎ chí fēng rèn kē dào bù dé jiū xún chén bù bù dé jiǎn yuè
今皇城内被甲乘马持锋刃,科道不得纠巡,臣部不得检阅。
yòu zhāo jí sī yǎng pú lì chū rù jìn yuàn wàn yī zhòu qǐ xié xīn péng móu chàng luàn huā yú nèi zé wài chén bù gǎn rù huā yú yè zé wài bīng bù jí zhī huā yú dū chéng bái zhòu zé yuē tiān zǐ qīn bīng yě qū zhī bù kěn sàn bǔ zhī mò gǎn yīng
又招集厮养仆隶,出入禁苑,万一骤起邪心,朋谋倡乱,哗于内则外臣不敢入,哗于夜则外兵不及知,哗于都城白昼则曰天子亲兵也,驱之不肯散,捕之莫敢撄。
zhèng dé zhōng xi chéng liàn bīng zhī shì liáng kě jiàn yě
正德中,西城练兵之事,良可鉴也。
shū shàng huàn shù jiē qiè chǐ wèi fēi yǔ zhòng shāng
”疏上,宦竖皆切齿,为蜚语中伤。
shén zōng chá zhī zhī jié zé zhǔ shǐ zhě
神宗察知之,诘责主使者。
xué yán de miǎn rán yì bù néng yòng yě
学颜得免,然亦不能用也。
kǎo mǎn jiā tài zǐ shǎo bǎo
考满,加太子少保。
yún nán yuè fèng hǎn qián píng jìn tài zǐ tài bǎo
云南岳凤、罕虔平,进太子太保。
shí zhāng jū zhèng jì mò cháo lùn dà yì
时张居正既殁,朝论大异。
chū yù shǐ liú tái yǐ hé jū zhèng dé zuì xué yán fù lùn qí zāng sī
初,御史刘台以劾居正得罪,学颜复论其赃私。
yù shǐ féng jǐng lóng lùn li chéng liáng shì gōng xué yán jí chēng chéng liáng shí dà jié fēi wàng jǐng lóng zuò biǎn chì
御史冯景隆论李成梁饰功,学颜亟称成梁十大捷非妄,景隆坐贬斥。
xué yán gù wèi jū zhèng suǒ hòu yǔ li chéng liáng gòng shì jiǔ wù lùn jiē yǐ xué yán dǎng yú jū zhèng chéng liáng
学颜故为居正所厚,与李成梁共事久,物论皆以学颜党于居正、成梁。
yù shǐ sūn jì xiān céng qián hēng jǐ shì zhōng huáng dào zhān jiāo zhāng lùn xué yán
御史孙继先、曾干亨、给事中黄道瞻交章论学颜。
xué yán shū biàn qiú qù yòu qǐng liú dào zhān bù tīng
学颜疏辩求去,又请留道瞻,不听。
míng nián shùn tiān fǔ tōng pàn zhōu hóng yuè yòu lùn xué yán jiāo tōng tài jiàn zhāng jīng shén zōng jiē chù zhī yú wài
明年,顺天府通判周弘禴又论学颜交通太监张鲸,神宗皆黜之于外。
xué yán bā shū qǐ xiū xǔ zhì shì qù
学颜八疏乞休,许致仕去。
èr shí liù nián
二十六年;
zú yú jiā
他终于被诛杀。
zèng shǎo bǎo
赠少保。
zhāng jiā yìn zì xiào fu tóng liáng rén
张佳胤,字肖甫,铜梁人。
jiā jìng èr shí jiǔ nián jìn shì
嘉靖二十九年进士。
zhī huá xiàn
知滑县。
jù dào gāo zhāng zhě zhà wèi tí qí zhí rù guān shǔ jié jiā yìn suǒ tǎng jīn
剧盗高章者,诈为缇骑,直入官署,劫佳胤索帑金。
jiā yìn sè bù biàn wěi shū quàn dài jīn xī shǔ yóu jiǎo míng zhào rù lì qín zéi yóu cǐ zhī míng
佳胤色不变,伪书券贷金,悉署游徼名,召入立擒贼,由此知名。
zhuó hù bù zhǔ shì gǎi zhí fāng qiān lǐ bù láng zhōng
擢户部主事,改职方,迁礼部郎中。
yǐ fēng mái kǎo chá zhé chén zhōu tóng zhī
以风霾考察,谪陈州同知。
lì qiān àn chá shǐ
历迁按察使。
lóng qìng wǔ nián dōng zhuó yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ yìng tiān shí fǔ
隆庆五年冬,擢右佥都御史,巡抚应天十府。
ān qìng bīng biàn zuò kān yù cí bù hé diào nán jīng hóng lú qīng jiù qiān guāng lù
安庆兵变,坐勘狱辞不合,调南京鸿胪卿,就迁光禄。
jìn yòu fù dōu yù shǐ xún fǔ bǎo dìng dào wén sàng guī
进右副都御史,巡抚保定,道闻丧归。
wàn lì qī nián qǐ gù guān xún fǔ shǎn xī
万历七年,起故官,巡抚陕西。
wèi shàng gǎi xuān fǔ
未上,改宣府。
shí qīng bǎ dōu yǐ fú qí dì mǎn wǔ dà yóu jié ào suǒ bù bā lài lüè sài wài shǐ chē èr bù zǒng bīng guān má jǐn qín zhī
时青把都已服,其弟满五大犹桀骜,所部八赖掠塞外史、车二部,总兵官麻锦擒之。
jiā yìn mìng jǐn fù bā lài jiāng zhǎn ér shēn chí shè zhī bā lài kòu tóu shì bù gǎn fàn biān
佳胤命锦缚八赖将斩,而身驰赦之,八赖叩头誓不敢犯边。
hòu yǔ zǒng dū zhèng luò jì fú mǎn wǔ dà
后与总督郑洛计服满五大。
rù wèi bīng bù yòu shì láng
入为兵部右侍郎。
shí nián chūn zhè jiāng xún fǔ wú shàn yán fèng zhào jiǎn yuè xiǎng
十年春,浙江巡抚吴善言奉诏减月饷。
dōng xi èr yíng bīng mǎ wén yīng liú tíng yòng děng gòu dǎng dà zào fù ōu shàn yán
东、西二营兵马文英、刘廷用等构党大噪,缚殴善言。
zhāng jū zhèng yǐ jiā yìn cái lìng jiān yòu qiān dū yù shǐ dài shàn yán
张居正以佳胤才,令兼右佥都御史代善言。
fu rù jìng ér kàng mín yǐ xíng bǎo jiá gù yì luàn
甫入境,而杭民以行保甲故,亦乱。
jiā yìn wèn gào zhě yuē luàn bīng yǔ luàn mín hé hū
佳胤问告者曰:“乱兵与乱民合乎?
yuē wèi yě
”答:“还没有。
jiā yìn xǐ yuē sù qū zhī shàng kě lí ér èr yě
”佳胤喜曰:“速驱之,尚可离而二也。
jì zhì mín piào yì shén
”既至,民剽益甚。
jiā yìn cóng shù zú yáng wèn mín suǒ kǔ xià lìng chú zhī
佳胤从数卒佯问民所苦,下令除之。
zhòng yì zhāng yè lüè jù shì huǒ guāng zhú tiān
众益张,夜掠巨室,火光烛天。
jiā yìn zhào yóu jī xú jǐng xīng yù èr yíng bīng lìng tǎo luàn mín zì shú
佳胤召游击徐景星谕二营兵,令讨乱民自赎。
qín bǎi wǔ shí rén zhǎn qí sān zhī yī
擒百五十人,斩其三之一。
nǎi yáng zhào wén yīng tíng yòng yǔ guàn dài
乃佯召文英、廷用,予冠带。
ér mì shǔ jǐng xīng bǔ qī rén bìng wén yīng tíng yòng zhǎn zhī
而密属景星捕七人,并文英、廷用斩之。
èr luàn xī dìng
二乱悉定。
dì yōu zhào bāo měi
帝优诏褒美。
xún yǐ zuǒ shì láng hái bù lù gōng jiā yòu dū yù shǐ
寻以左侍郎还部,录功,加右都御史。
wèi jǐ bài róng zhèng shàng shū xún jiān yòu fù dōu yù shǐ zǒng dū jì liáo bǎo dìng jūn wù
未几,拜戎政尚书,寻兼右副都御史,总督蓟、辽、保定军务。
yǐ li chéng liáng jī zhǎn chěng jiā nǔ gōng jiā tài zǐ shǎo bǎo
以李成梁击斩逞加努功,加太子少保。
chéng liáng pò tǔ mán shěn yáng fù jìn tài zǐ tài bǎo
成梁破土蛮沈阳,复进太子太保。
zhào hái lǐ bù shì
召还理部事。
xù láo yǔ yī pǐn gào
叙劳,予一品诰。
yù shǐ xǔ shǒu ēn hé jiā yìn yíng huò běn bīng yù shǐ xú yuán fù hé zhī suì sān shū xiè bìng guī
御史许守恩劾佳胤营获本兵,御史徐元复劾之,遂三疏谢病归。
yuè èr nián zú
越二年卒。
zèng shǎo bǎo
赠少保。
tiān qǐ chū shì xiāng xiàn
天启初,谥襄宪。
yīn zhèng mào zì yǎng shí xī rén
殷正茂,字养实,歙人。
jiā jìng èr shí liù nián jìn shì
嘉靖二十六年进士。
yóu xíng rén xuǎn bīng kē jǐ shì zhōng
由行人选兵科给事中。
hé ba nán jīng xíng bù shì láng chén yìng lóng
劾罢南京刑部侍郎沈应龙。
lì guǎng xī yún nán hú guǎng bīng bèi fù shǐ qiān jiāng xī àn chá shǐ
历广西、云南、湖广兵备副使,迁江西按察使。
lóng qìng chū gǔ tián tóng wéi yín bào huáng cháo měng fǎn
隆庆初,古田僮韦银豹、黄朝猛反。
yín bào fù cháo wēi zì hóng zhì zhōng bài guān bīng yú sān ě shā fù zǒng bīng mǎ jùn cān yì mǎ xuàn zhèng dé zhōng cháng xiàn luò róng
银豹父朝威自弘治中败官兵于三厄,杀副总兵马俊、参议马铉,正德中尝陷洛容。
jiā jìng shí yín bào jí cháo měng jié shā cān zhèng lí mín zhōng tí dū shì láng wú guì fāng qiǎn diǎn shǐ liáo yuán zhāo xiáng zhī
嘉靖时,银豹及朝猛劫杀参政黎民衷,提督侍郎吴桂芳遣典史廖元招降之。
qiān yuán zhǔ bù yǐ shǒu ér yín bào shù fǎn fù
迁元主簿以守,而银豹数反复。
lóng qìng sān nián dōng tíng yì dà zhēng
隆庆三年冬,廷议大征。
zhuó zhèng mào yòu qiān dū yù shǐ xún fǔ guǎng xī
擢正茂右佥都御史巡抚广西。
zhèng mào yǔ tí dū li qiān diào tǔ hàn bīng shí sì wàn lìng zǒng bīng shù dà yóu jiāng zhī
正茂与提督李迁调土、汉兵十四万,令总兵俞大猷将之。
xiān duó niú hé sān è xiǎn zhū jūn lián kè dōng shān fèng huáng zhài cù zhī cháo shuǐ
先夺牛河、三厄险,诸军连克东山凤凰寨,蹙之潮水。
liáo yuán yòu tóng rén zhǎn cháo měng yín bào qióng lìng qí dǎng yīn zhǎn mào lèi jǐ zhě yǐ xiàn
廖元诱僮人斩朝猛,银豹穷,令其党阴斩貌类己者以献。
jié wén jìn bīng bù yòu shì láng xún fǔ rú gù
捷闻,进兵部右侍郎,巡抚如故。
gǎi gǔ tián wèi yǒng níng zhōu shè fù shǐ cān jiāng zhèn shǒu
改古田为永宁州,设副使参将镇守。
wèi jǐ qiān shì jīn zhù bǔ de yín bào zhèng mào yīn zì hé
未几,佥事金柱捕得银豹,正茂因自劾。
zhào zhé yín bào jīng shī zhì zhèng mào bù wèn
诏磔银豹京师,置正茂不问。
xún dài qiān tí dū liǎng guǎng jūn wù
寻代迁提督两广军务。
dàng shì shí qún dào huì zhōu lán yī qīng lài yuán jué cháo zhōu lín dào qián lín fèng zhū liáng bǎo qióng zhōu li mào chǔ chù tún jié
当是时,群盗惠州蓝一清、赖元爵,潮州林道干、林凤、诸良宝,琼州李茂,处处屯结。
guǎng zhōng rì gào jǐng wēi yòu shù wéi hài
广中日告警,倭又数为害。
zhèng mào yì shǒu xún guān huà dì fēn shǒu ér xǐ bīn hǎi zhé shù zhī mín yú yún nán chuān hú jué wēi xiàng dǎo
正茂议守巡官画地分守,而徙濒海谪戍之民于云南、川、湖,绝倭向导。
nǎi lìng zǒng bīng guān zhāng yuán xūn cān zhèng jiāng yī lín děng xiān hòu shā wēi qiān yú yǐ cì jǐn píng zhū dào
乃令总兵官张元勋、参政江一麟等先后杀倭千余,以次尽平诸盗。
guǎng xī xún fǔ guō yìng pìn yì zòu píng huái yuǎn luò róng yáo yǔ xiáng yuán xūn jí li xī chuán
广西巡抚郭应聘亦奏平怀远、洛容瑶,语详元勋及李锡传。
zhèng mào yǐ gōng lèi jiā bīng bù shàng shū jiān yòu fù dōu yù shǐ
正茂以功累加兵部尚书兼右副都御史。
wēi fù xiàn tóng gǔ shuāng yú yuán xūn dà pò zhī rú tóng
倭复陷铜鼓、双鱼,元勋大破之儒峒;
fàn diàn bái zhèng mào jiǎo shā qiān yú rén
犯电白,正茂剿杀千余人。
lǐng biǎo lüè dìng
岭表略定。
wàn lì sān nián zhào wèi nán jīng hù bù shàng shū yǐ líng yún yì dài
万历三年,召为南京户部尚书,以凌云翼代。
míng nián gǎi běi bù
明年,改北部。
shū qǐng jié yòng yòu jiàn zhǐ cǎi mǎi zhū bǎo
疏请节用,又谏止采买珠宝。
ér zhāng jū zhèng yǐ zhèng mào suǒ kuì é jì zhuǎn fèng cí níng tài hòu wèi zuò rù
而张居正以正茂所馈鹅罽转奉慈宁太后为坐褥。
li yòu zī yǔ zhēng chǒng sǒu yán guān zhān yí děng hé zhī
李幼孜与争宠,嗾言官詹沂等劾之。
suì lǚ yǐn jí
遂屡引疾。
liù nián zhì shì guī
六年,致仕归。
jiǔ zhī qǐ nán jīng xíng bù shàng shū
久之,起南京刑部尚书。
jū zhèng zú zhī míng nián yù shǐ zhāng yìng zhào yán zhèng mào yǐ jīn pán èr zhí shān hú qí zhōng gāo sān chǐ xǔ lù jū zhèng fù qǔ jīn zhū fěi cuì xiàng yá kuì féng bǎo jí jū zhèng jiā rén yóu qī
居正卒之明年,御史张应诏言,正茂以金盘二,植珊瑚其中,高三尺许,赂居正,复取金珠、翡翠、象牙馈冯保及居正家人游七。
zhèng mào shū biàn qǐng gào xǔ zhī
正茂疏辨,请告,许之。
èr shí nián zú
二十年卒。
zhèng mào zài guǎng shí rèn fǎ yán dào jiāng yǐ xià fèng xíng wéi jǐn
正茂在广时,任法严,道将以下奉行惟谨。
rán xìng tān suì shòu shǔ lì jīn wàn jì
然性贪,岁受属吏金万计。
chū zhēng gǔ tián dà xué shì gāo gǒng yuē wú juān bǎi wàn jīn yǔ zhèng mào zòng gān mò zhě bàn rán shì kě lì bàn
初征古田,大学士高拱曰:“吾捐百万金予正茂,纵干没者半,然事可立办。
shí yǐ gǒng wéi shàn yòng rén
”时以拱为善用人。
li qiān zì zǐ ān xīn jiàn rén
李迁,字子安,新建人。
jiā jìng èr shí nián jìn shì
嘉靖二十年进士。
lóng qìng sì nián guān nán jīng bīng bù yòu shì láng yǐ zuǒ shì láng zǒng dū liǎng guǎng
隆庆四年官南京兵部右侍郎,以左侍郎总督两广。
jǐ shì zhōng guāng mào yán liǎng guǎng xiàng shè tí dū shì quán huà yī jīn liǎng xún fǔ xiāng qiān chè bù biàn
给事中光懋言两广向设提督,事权画一,今两巡抚相牵掣,不便。
nǎi gǎi qiān tí dū jiān xún fǔ guǎng dōng ér tè mìng zhèng mào wèi guǎng xī xún fǔ
乃改迁提督兼巡抚广东,而特命正茂为广西巡抚。
hòu suì wèi dìng zhì
后遂为定制。
yǐ píng yín bào gōng jiā yòu dū yù shǐ
以平银豹功加右都御史。
xún tǎo huì cháo shān kòu fú zhǎn qiān èr bǎi yú jí
寻讨惠、潮山寇,俘斩千二百余级。
zhào wèi xíng bù shàng shū
召为刑部尚书。
yǐn jí guī zú
引疾归,卒。
shì gōng jiè
谥恭介。
qiān chū rù zhōng wài sān shí nián bù wàng qǔ yī qián
迁出入中外三十年,不妄取一钱。
nián jìn qī shí mǔ zhōng lú mù
年近七十,母终,庐墓。
líng yún yì zì yáng shān tài cāng zhōu rén
凌云翼,字洋山,太仓州人。
jiā jìng èr shí liù nián jìn shì
嘉靖二十六年进士。
shòu nán jīng gōng bù zhǔ shì
授南京工部主事。
lóng qìng zhōng lèi guān yòu qiān dū yù shǐ fǔ zhì yún yáng
隆庆中,累官右佥都御史,抚治郧阳。
shū lùn wèi suǒ bīng xiāo hào zhī bì fán liù shì duō yì xíng
疏论卫所兵消耗之弊,凡六事,多议行。
wàn lì yuán nián jìn yòu fù dōu yù shǐ xún fǔ jiāng xī
万历元年,进右副都御史,巡抚江西。
sān qiān bīng bù zuǒ shì láng jiān yòu qiān dū yù shǐ tí dū liǎng guǎng jūn wù dài yīn zhèng mào
三迁兵部左侍郎兼右佥都御史,提督两广军务,代殷正茂。
shí kòu dào lüè jìn wéi lín fèng dùn qù
时寇盗略尽,惟林凤遁去。
fèng chū zhūn qián yù qiú fǔ zhèng mào bù xǔ suì zì péng hú bēn dōng fān wǎng gǎng wèi fú jiàn zǒng bīng guān hú shǒu rén suǒ bài
凤初屯钱澳求抚,正茂不许,遂自彭湖奔东番魍港,为福建总兵官胡守仁所败。
shì nián dōng fàn zhè lín jìng hǎi jié shí yǐ fù fàn fú jiàn
是年冬,犯柘林、靖海、碣石,已,复犯福建。
shǒu rén zhuī jī zhì dàn shuǐ yáng chén qí zhōu èr shí
守仁追击至淡水洋,沉其舟二十。
zéi shī lì fù rù cháo zhōu
贼失利,复入潮州。
cān zhèng jīn zhè yù jiàng qí dǎng mǎ zhì shàn li chéng děng fèng yè dùn
参政金淛谕降其党马志善、李成等,凤夜遁。
míng nián qiū bǎ zǒng wáng wàng gāo yǐ lǚ sòng fān bīng tǎo píng zhī
明年秋,把总王望高以吕宋番兵讨平之。
xún jìn zhēng luō páng
寻进征罗旁。
luō páng zài dé qìng zhōu shàng xià jiāng jiè dōng xī liǎng shān jiān yán mào qī bǎi lǐ
罗旁在德庆州上下江界、东西两山间,延袤七百里。
chéng huà zhōng hán yōng jīng lüè xī shān pō ān jí wéi dōng shān yáo zǔ shēn jīng piāo lüè yǒu sī suì fā zú shù shǒu
成化中,韩雍经略西山,颇安辑,惟东山瑶阻深箐剽掠,有司岁发卒戍守。
zhèng mào fāng jiàn yì dà zhēng huì qiān qù
正茂方建议大征,会迁去。
yún yì nǎi dà jí bīng lìng liǎng guǎng zǒng bīng zhāng yuán xūn li xī jiāng zhī
云翼乃大集兵,令两广总兵张元勋、李锡将之。
sì yuè yuè kè cháo wǔ bǎi liù shí fú zhǎn zhāo xiáng sì wàn èr qiān bā bǎi yú rén
四阅月,克巢五百六十,俘斩、招降四万二千八百余人。
cén xī liù shí sān shān qī shān nà liú lián chéng zhū chǔ lín jìng yáo tóng jiē jù
岑溪六十三山、七山、那留、连城诸处邻境瑶、僮皆惧。
zéi shǒu pān jī shàn qiú fǔ yún yì zòu shè guān shù zhī
贼首潘积善求抚,云翼奏设官戍之。
lùn gōng jiā yòu dū yù shǐ jiān bīng bù shì láng
论功,加右都御史兼兵部侍郎。
cì fēi yú fú
赐飞鱼服。
nǎi gǎi shuāng shuǐ xiàn wèi luó dìng zhōu shè jiān sī cān jiāng
乃改泷水县为罗定州,设监司、参将。
jī huàn dùn xī
积患顿息。
liù nián xià yǔ xún fǔ wú wén huá tǎo píng hé chí bù hāi běi sān zhū yáo yòu bǔ zhǎn guǎng dōng dà miào zhū shān zéi
六年夏,与巡抚吴文华讨平河池、咘咳、北三诸瑶,又捕斩广东大庙诸山贼。
lǐng biǎo xī dìng
岭表悉定。
zhào wèi nán jīng gōng bù shàng shū jiù gǎi bīng bù yǐ bīng bù shàng shū jiān yòu fù dōu yù shǐ zǒng dū cáo yùn xún fǔ huái yáng
召为南京工部尚书,就改兵部,以兵部尚书兼右副都御史总督漕运,巡抚淮、扬。
hé chén pān jì xún zhào rù suì jiān dū hé dào
河臣潘季驯召入,遂兼督河道。
jiā tài zǐ shǎo bǎo
加太子少保。
zhào wèi róng zhèng shàng shū yǐ bìng guī
召为戎政尚书,以病归。
jiā jū jiāo zòng jǐ shì yù shǐ lián zhāng hé zhī
家居骄纵,给事、御史连章劾之。
zhào duó guān hòu zú
诏夺官,后卒。
yún yì yǒu gàn jì cái
云翼有干济才。
luō páng zhī yì jì zhèng mào chéng gōng
罗旁之役,继正茂成功。
rán xǐ shì hǎo shā lù wéi dāng shí suǒ jī
然喜事好杀戮,为当时所讥。
zàn yuē tán lún wáng chóng gǔ zhū rén shòu rèn yán jiāng liàn dá bīng bèi kě yǔ yú zǐ jùn qín hóng xiān hòu bǐ jì
赞曰:谭纶、王崇古诸人,受任岩疆,练达兵备,可与余子俊、秦纮先后比迹。
kǎo qí shí gài zhāng jū zhèng dāng guó jiū xīn yú jūn móu biān suǒ
考其时,盖张居正当国,究心于军谋边琐。
shū shū wǎng fù dòng zhǔ jī yào wěi rèn zé chéng shǐ de zhǎn bù shì yǐ gè jǐn qí cái shì kè yǒu jì
书疏往复,洞瞩机要,委任责成,使得展布,是以各尽其材,事克有济。
guān yú cǐ ér jū zhèng zhī gōng bù kě mǐn yě
观于此,而居正之功不可泯也。