zhōng yì sān
◎忠义三
pān zōng yán dòu yǒng chéng děng zhāng quán hé tíng kuí xú guó quán gāo bāng zuǒ gù yí cuī rú xiù chén fǔ yáo duàn zhǎn zhèng guó chāng zhāng fèng qí lú chéng gōng děng dǎng hái chún ān shàng dá rèn guāng yù děng li xiàn míng hé tiān qiú xú zé wǔ qǐ qián zhāng chūn yán shēng dòu li shī shèng děng wáng zhào kūn wáng yī guì shàng guān jìn děng sūn shì měi bái huì yuán li zhēn níng děng qiáo ruò wén li chóng dé děng zhāng bǐng wén sòng xué zhū děng yàn yìn shào zhào tǐng děng jí kǒng jiā wáng duān miǎn děng xíng guó xǐ féng shǒu lǐ děng zhāng zhèn xiù liú yuán qīng děng shān fān xī wáng wéi xīn děng zhāng kūn fāng
○潘宗颜(窦永澄等) 张铨何廷魁(徐国全) 高邦佐(顾颐) 崔儒秀(陈辅尧段展) 郑国昌(张凤奇卢成功等) 党还醇(安上达任光裕等) 李献明(何天球徐泽武起潜) 张春阎生斗(李师圣等) 王肇坤(王一桂上官荩等) 孙士美(白慧元李祯宁等)乔若雯(李崇德等) 张秉文(宋学朱等)彦胤绍(赵珽等) 吉孔嘉(王端冕等) 刑国玺(冯守礼等)张振秀(刘源清等) 邓藩锡(王维新等) 张焜芳
pān zōng yán zì shì zàn bǎo ān wèi rén
潘宗颜,字士瓒,保安卫人。
shàn shī fù xiǎo tiān wén bīng fǎ
善诗赋,晓天文、兵法。
jǔ wàn lì sì shí yī nián jìn shì lì hù bù láng zhōng
举万历四十一年进士,历户部郎中。
shù shàng shū dāng lù yán liáo shì dāng lù bù néng yòng
数上书当路言辽事,当路不能用。
yǐ zōng yán zhī bīng mìng dū xiǎng liáo dōng
以宗颜知兵,命督饷辽东。
xuán zhuó kāi yuán bīng bèi qiān shì
旋擢开原兵备佥事。
sì shí liù nián mǎ lín jiāng chū shī zōng yán shàng shū jīng lüè yáng gǎo yuē lín yōng nuò bù kān dāng yī miàn qǐ yì tā jiāng yǐ lín wèi hòu jì bù rán bì bài
四十六年,马林将出师,宗颜上书经略杨镐曰:“林庸懦,不堪当一面,乞易他将,以林为后继,不然必败。
gǎo bù cóng
”镐不从。
zōng yán jiān lín jūn chū sān chà kǒu yíng bài zǐ yù yè wén dù sōng bài lín jūn suì huā
宗颜监林军,出三岔口,营稗子峪,夜闻杜松败,林军遂哗。
jí dàn dà qīng bīng dà zhì
及旦,大清兵大至。
lín kǒng shén yī zhàn ér bài cè mǎ xiān bēn
林恐甚,一战而败,策马先奔。
shǒu yán diàn hòu fèn hū chōng jī dǎn qì mí lì
守颜殿后,奋呼冲击,胆气弥厉。
zì chén zhì wǔ lì bù zhī yǔ yóu jī dòu yǒng chéng shǒu bèi jiāng wàn chūn zàn lǐ tōng pàn dǒng ěr lì děng jiē sǐ yān
自辰至午,力不支,与游击窦永澄、守备江万春、赞理通判董尔砺等皆死焉。
shì wén cì jì zàng zèng guāng lù qīng zài zèng dà lǐ qīng yīn jǐn yī shì bǎi hù shì jié mǐn lì cí fèng sì
事闻,赐祭葬,赠光禄卿,再赠大理卿,荫锦衣世百户,谥节愍,立祠奉祀。
yǒng chéng děng yì cì xù rú zhì
永澄等亦赐恤如制。
zhāng quán zì yǔ héng qìn shuǐ rén
张铨,字宇衡,沁水人。
wàn lì sān shí èr nián jìn shì
万历三十二年进士。
shòu bǎo dìng tuī guān zhuó yù shǐ xún shì shǎn xī chá mǎ
授保定推官,擢御史,巡视陕西茶马。
yǐ yōu guī qǐ àn jiāng xī
以忧归,起按江西。
shí liáo dōng zǒng bīng guān zhāng chéng yīn bài mò ér jīng lüè yáng gǎo fāng yì sì dào chū shī
时辽东总兵官张承荫败殁,而经略杨镐方议四道出师。
quán chí zòu yán dí shān chuān xiǎn yì wǒ wèi néng xī zhī xuán jūn shēn rù bǎo wú chāo jué
铨驰奏言:“敌山川险易,我未能悉知,悬军深入,保无抄绝?
qiě tū qí yě zhàn dí suǒ cháng wǒ suǒ duǎn
且突骑野战,敌所长,我所短。
yǐ duǎn jī zhǎng yǐ láo fù yì yǐ kè dāng zhǔ fēi jì yě
以短击长,以劳赴逸,以客当主,非计也。
xī lú qú hé zhī zhàn wǔ jiāng bù hái nài hé qīng chū sāi
昔胪朐河之战,五将不还,奈何轻出塞。
wèi jīn jì bù bì zhēng bīng sì fāng dàn dāng jiù jìn diào mù tún jí yào hài yǐ gù wú yǔ hòu fǔ běi guān yǐ shù qí dí duō háng jiān dié yǐ xié qí dǎng rán hòu sì xì ér dòng
为今计,不必征兵四方,但当就近调募,屯集要害以固吾圉,厚抚北关以树其敌,多行间谍以携其党,然后伺隙而动。
ruò jiā fù xuǎn dīng sāo rǎo tiān xià kǒng shí zhě zhī yōu bù zài liáo dōng
若加赋选丁,骚扰天下,恐识者之忧不在辽东。
yīn qǐng fā tǎng jīn bǔ dà liáo yòu zhí yán kāi chǔ jiǎng xiān wèi zì zhì zhī běn
”因请发帑金,补大僚,宥直言,开储讲,先为自治之本。
yòu yán li rú bǎi dù sōng liú tīng yǐ sù jiàng bìng qǐ yi zé gǎo yuē shù yǐ yī shì quán
又言:“李如柏、杜松、刘𬘩以宿将并起,宜责镐约束,以一事权。
táng jiǔ jié dù xiāng zhōu zhī kuì kě wèi míng jiàn
唐九节度相州之溃,可为明鉴。
yòu yán tíng yì jiāng xù chéng yīn fu chéng yīn bù zhī dí yòu qīng jìn qǔ bài shì wèi wú móu
”又言:“廷议将恤承荫,夫承荫不知敌诱,轻进取败,是谓无谋。
cù yǔ dí yù háng liè cuò luàn shì wèi wú fǎ
猝与敌遇,行列错乱,是谓无法。
lǜ wàn yú zhī zhòng bù néng sǐ zhàn shì wèi wú yǒng
率万余之众,不能死战,是谓无勇。
chén yǐ wéi bù yí xù
臣以为不宜恤。
yòu lùn gǎo fēi dà shuài cái ér lì jiàn xióng tíng bì
”又论镐非大帅才,而力荐熊廷弼。
sì shí bā nián xià fù shàng shū yán zì jūn xīng yǐ lái suǒ sī chuàng yì jiā fù mǔ zēng yín sān lí wèi jǐ zhì qī lí yòu wèi jǐ zhì jiǔ lí
四十八年夏复上疏言:“自军兴以来,所司创议加赋,亩增银三厘,未几至七厘,又未几至九厘。
pì zhī yī shēn liáo dōng jiān bèi yě tiān xià fù xīn yě
辟之一身,辽东,肩背也,天下,腹心也。
jiān bèi yǒu huàn yóu jiè fù xīn zhī xuè mài zī guàn
肩背有患,犹藉腹心之血脉滋灌。
ruò fù xīn xiān kuì wēi wáng kě lì dài
若腹心先溃,危亡可立待。
jié tiān xià yǐ jiù liáo liáo wèi bì ān ér tiān xià yǐ wēi
竭天下以救辽,辽未必安,而天下已危。
jīn yi lián rén xīn yǐ gù gēn běn qǐ kě juān xuē wú yǐ qū zhī shǐ luàn
今宜联人心以固根本,岂可朘削无已,驱之使乱。
qiě bì xià nèi tíng jī jīn rú shān yǐ yǒu yòng zhī wù zhì wú yòng zhī de yǔ wǎ lì fèn tǔ hé yì
且陛下内廷积金如山,以有用之物,置无用之地,与瓦砾粪土何异。
nǎi fā tǎng zhī qǐng jiào hūn bù yīng jiā pài zhī yì cháo zòu xī kě
乃发帑之请,叫阍不应,加派之议,朝奏夕可。
chén shū bù dé qí jiě
臣殊不得其解。
quán shū jiē guān jūn guó ān wēi ér dì yǔ dāng zhóu zú bù xǐng
”铨疏皆关军国安危,而帝与当轴卒不省。
tīng sōng bài shí wèi quán yǒu xiān jiàn yún
𬘩、松败,时谓铨有先见云。
xī zōng jí wèi chū àn liáo dōng jīng lüè yuán yīng tài xià nà xiáng lìng quán lì zhēng bù tīng yuē huò shǐ cǐ yǐ
熹宗即位,出按辽东,经略袁应泰下纳降令,铨力争,不听,曰:“祸始此矣。
tiān qǐ yuán nián sān yuè shěn yáng pò quán qǐng lìng liáo dōng xún fǔ xuē guó yòng shuài hé xī bīng zhù hǎi zhōu jì liáo zǒng dū wén qiú shuài shān hǎi bīng zhù guǎng níng yǐ zhuàng shēng yuán
”天启元年三月,沈阳破,铨请令辽东巡抚薛国用帅河西兵驻海州,蓟辽总督文球帅山海兵驻广宁,以壮声援。
shū fu shàng liáo yáng bèi wéi jūn dà kuì
疏甫上,辽阳被围,军大溃。
quán yǔ yīng tài fēn chéng shǒu yīng tài lìng quán tuì bǎo hé xī yǐ tú zài jǔ bù cóng
铨与应泰分城守,应泰令铨退保河西,以图再举,不从。
shǒu sān rì chéng pò bèi zhí bù qū yù shā zhī yǐn jǐng dài rèn nǎi sòng guī shǔ
守三日,城破,被执不屈,欲杀之,引颈待刃,乃送归署。
quán yì guān xiàng quē bài yòu yáo bài fù mǔ suì zì jīng
铨衣冠向阙拜,又遥拜父母,遂自经。
shì wén zèng dà lǐ qīng zài zèng bīng bù shàng shū shì zhōng liè
事闻,赠大理卿,再赠兵部尚书,谥忠烈。
guān qí zǐ dào jùn jǐn yī zhǐ huī qiān shì
官其子道浚锦衣指挥佥事。
quán fù wǔ diǎn lì guān nán jīng dà lǐ qīng shí shì yǎng jiā jū
铨父五典,历官南京大理卿,时侍养家居。
zhào yǐ quán suǒ zèng guān jiā zhī jí zú zèng tài zǐ tài bǎo
诏以铨所赠官加之,及卒,赠太子太保。
chū wǔ diǎn dù hǎi nèi jiāng luàn zhù suǒ jū dòu zhuāng wèi bǎo jiān shén
初,五典度海内将乱,筑所居窦庄为堡,坚甚。
chóng zhēn sì nián liú zéi zhì wǔ diǎn yǐ mò dú quán qī huò shì zài zhòng qǐng bì zhī
崇祯四年,流贼至,五典已殁,独铨妻霍氏在,众请避之。
yuē bì zéi ér chū jiā bù bǎo
曰:“避贼而出,家不保。
chū ér yù zéi shēn gèng bù bǎo
出而遇贼,身更不保。
děng sǐ ěr hé sǐ yú jiā
等死耳,盍死于家。
nǎi lǜ tóng pú jiān shǒu
”乃率僮仆坚守。
zéi huán gōng sì zhòu yè bù kè ér qù
贼环攻四昼夜,不克而去。
fù shǐ wáng zhào shēng míng qí bǎo yuē fū rén chéng
副使王肇生名其堡曰“夫人城”。
xiāng rén bì zéi zhě duō lài yǐ miǎn
乡人避贼者多赖以免。
dào jùn jì guān jǐn yī yǐ zhōng chén zi jiàn zhòng lǚ jiā dōu zhǐ huī qiān shì qiān shū wèi suǒ
道浚既官锦衣,以忠臣子见重,屡加都指挥佥事,佥书卫所。
gù yǔ yān dǎng yáng wéi yuán děng xiāng shàn ér shòu wáng yǒng guāng zhǐ gōng qián lóng xī chéng jī mìng děng wèi gōng lùn suǒ bù yú
顾与阉党杨维垣等相善,而受王永光指,攻钱龙锡、成基命等,为公论所不予。
xún yǐ nà huì shì bài shù yàn mén
寻以纳贿事败,戍雁门。
liú zéi qǐ shān xī xún fǔ sòng tǒng yīn xí dào jùn jūn qián zàn huà
流贼起,山西巡抚宋统殷檄道浚军前赞画。
dào jùn jiā duō zhuàng dīng néng yù zéi
道浚家多壮丁,能御贼。
chóng zhēn wǔ nián sì yuè zéi fàn qìn shuǐ níng wǔ shǒu bèi měng zhōng zhàn sǐ
崇祯五年四月,贼犯沁水,宁武守备猛忠战死。
dào jùn qiǎn yóu jī zhāng zàn chí yuán zéi nǎi tuì
道浚遣游击张瓒驰援,贼乃退。
bā yuè zǐ jīn liáng lǎo huí huí bā jīn gāng děng yǐ sān wàn zhòng wéi dòu zhuāng móu zhí dào jùn yǐ xié xún fǔ
八月,紫金梁、老回回、八金刚等以三万众围窦庄,谋执道浚以胁巡抚。
dào jùn lǚ bài zéi zéi nǎi yù yīn dào jùn qiú fǔ
道浚屡败贼,贼乃欲因道浚求抚。
zǐ jīn liáng qǐng jiàn miǎn zhòu qián yuē wǒ wáng zì yòng yě wù cóng wáng jiā yìn zhì cǐ
紫金梁请见,免胄前曰:“我王自用也,误从王佳胤至此。
yòu yī rén jì zhì cí yuē wǒ yí chuān lǐn shēng hán tíng xiàn wèi jiā yìn suǒ huò qǐng shì sǐ fèng yuē shù
”又一人跽致辞曰:“我宜川廪生韩廷宪,为佳胤所获,请誓死奉约束。
dào jùn láo qiǎn zhī ér yīn shǐ shǐ dàn tíng xiàn tú zéi
”道浚劳遣之,而阴使使啗廷宪图贼。
zéi zhì jiù xiàn shǒu yuē bù dòng tíng xiàn rì jì zǐ jīn liáng jiù kuǎn wèi jué
贼至旧县,守约不动,廷宪日惎紫金梁就款,未决。
guān jūn xí zhī zéi nù yóu tíng xiàn suì bài yuē nán tū jì yuán xiàn wēn yáng
官军袭之,贼怒,尤廷宪,遂败约,南突济源,陷温阳。
jiǔ yuè tíng xiàn zhī zǐ jīn liáng yí jǐ sī shā zhī yǐ guī yuē dào jùn fú bīng qìn hé yǐ dài
九月,廷宪知紫金梁疑己,思杀之以归,约道浚伏兵沁河以待。
dào jùn qiǎn suǒ bù liú wěi zuǒ zhī
道浚遣所部刘伟佐之。
shì xī zéi gōng zhū shēng gài rǔ zhāng lóu jué de shēn zhàng yú lóu bù huǐ
是夕,贼攻诸生盖汝璋楼,掘地深丈余,楼不毁。
zéi nù shì bì bá
贼怒,誓必拔。
jī míng bù dé jiān tíng xiàn zhī shì qiě xiè xié wěi cāng cù bēn
鸡鸣不得间,廷宪知事且泄,偕伟仓卒奔。
zéi zhuī zhī jí hé fú qǐ shā zhuī zhě gǔn shān hǔ děng liù rén jiē zéi fù xīn yě
贼追之及河,伏起,杀追者滚山虎等六人,皆贼腹心也。
zéi lín qìn hé suǒ tíng xiàn
贼临沁河,索廷宪。
dòu zhuāng dōng miàn hé dào jùn qián dù shàng liú rào zéi hòu dà zào zéi hài dùn qù
窦庄东面河,道浚潜渡上流,绕贼后大噪,贼骇遁去。
wèi jǐ guān jūn è zéi líng chuān shī kuì dào jùn jù jiǔ xiān tái yǐ miǎn
未几,官军扼贼陵川,师溃,道浚据九仙台以免。
shí èr yuè tíng xiàn zhī zǐ jīn liáng luàn shì wáng yǒu xì zòng dié qiǎn shū jiān zhī
十二月,韩廷宪探知紫金梁与乱世王不和,便进一步施离间计。
luàn shì wáng guǒ yí qiǎn qí dì hùn shì wáng jiù dào jùn qǐ xiáng
乱世王果疑,遣其弟混世王就道浚乞降。
shí tǒng yīn yǐ shī zéi ba xǔ dǐng chén lái dài zhǔ jìn tǎo
时统殷以失贼罢,许鼎臣来代,主进讨。
dào jùn quán cí nán zhī yuē zhǎn zǐ jīn liáng yǐ lái nǎi de qǐng
道浚权词难之曰:“斩紫金梁以来,乃得请。
hùn shì wáng yàng yàng qù zéi zhòng suì fēn bù lüè zhū jùn xiàn
”混世王怏怏去,贼众遂分部掠诸郡县。
míng nián sān yuè guān jūn niè zéi zì yáng chéng ér běi
明年三月,官军蹑贼,自阳城而北。
dào jùn shè fú sān chán āo qín zéi qú mǎn tiān xīng děng xún fǔ dǐng chén zòu dào jùn gōng dì yī
道浚设伏三缠凹,擒贼渠满天星等,巡抚鼎臣奏道浚功第一。
bā yuè zéi xiàn qìn shuǐ
八月,贼陷沁水。
qìn shuǐ dāng zéi chōng qù lái wú shí dào jùn chàng xiāng rén zhù bǎo wǔ shí sì yǐ shǒu zéi wǔ fàn jiē què qù zhì shì nǎi xiàn
沁水当贼冲,去来无时,道浚倡乡人筑堡五十四以守,贼五犯皆却去,至是乃陷。
dào jùn lǜ jiā zhòng sān bǎi rén chí fù jī zéi zéi tuì xǐ shí wǔ lǐ
道浚率家众三百人驰赴击贼,贼退徙十五里。
dào jùn shōu sàn wáng bǔ zéi zhòng qīng jiā qūn yǐ xiǎng
道浚收散亡,捕贼众,倾家囷以饷。
fù shǐ wáng zhào shēng liè zhuàng shàng dào jùn gōng
副使王肇生列状上道浚功。
dào jùn gù dé zuì qīng yì jì yòng jūn gōng zì jiān fú ér yán zhě hé qí lí wu mào gōng
道浚故得罪清议,冀用军功自湔祓,而言者劾其离伍冒功。
xún àn yù shǐ féng míng jiè fù hé wèi qìn chéng jì shī bù kě yán gōng nǎi gēng shù hǎi níng wèi
巡按御史冯明玠覆劾,谓沁城既失,不可言功,乃更戍海宁卫。
hé tíng kuí zì rǔ qiān shān xī wēi yuǎn wèi rén
何廷魁,字汝谦,山西威远卫人。
wàn lì èr shí jiǔ nián jìn shì
万历二十九年进士。
shòu jīng xiàn zhī xiàn diào níng jìn qiān xíng bù zhǔ shì lì guī dé wèi huī hé nán zhī fǔ xī níng fù shǐ
授泾县知县,调宁晋,迁刑部主事,历归德、卫辉、河南知府,西宁副使。
zuò kǎo gōng fǎ fù wèi lí píng zhī fǔ
坐考功法,复为黎平知府。
huì liáo shì jí qiān fù shǐ fēn xún liáo yáng
会辽事棘,迁副使,分巡辽阳。
yuán yīng tài nà xiáng tíng kuí zhēng bù tīng
袁应泰纳降,廷魁争,不听。
jí shěn yáng pò tóng shì zhě qiǎn nú guī tíng kuí yuē wú bù gǎn wèi mín wàng
及沈阳破,同事者遣孥归,廷魁曰:“吾不敢为民望。
dà qīng bīng dù háo tíng kuí qǐng chéng bàn jì jí jī zhī
”大清兵渡濠,廷魁请乘半济急击之。
é báo chéng wéi wèi hé yòu qǐng jǐn ruì chū yù
俄薄城,围未合,又请尽锐出御。
yīng tài bìng bù cóng
应泰并不从。
liáo yáng pò tíng kuí huái yìn lǜ qí qiè gāo shì jīn shì tóu jǐng sǐ bì pú cóng sǐ zhě liù rén
辽阳破,廷魁怀印率其妾高氏、金氏投井死,婢仆从死者六人。
dū sī xú guó quán wén zhī yì zì jīng gōng shǔ
都司徐国全闻之,亦自经公署。
shì wén zèng guāng lù qīng zài zèng dà lǐ qīng cì jì zàng shì zhōng mǐn shì yīn jǐn yī bǎi hù
事闻,赠光禄卿,再赠大理卿,赐祭葬,谥忠愍,世荫锦衣百户。
guó quán zèng xù rú zhì
国全赠恤如制。
gāo bāng zuǒ zì yǐ dào xiāng líng rén
高邦佐,字以道,襄陵人。
wàn lì èr shí sān nián jìn shì
万历二十三年进士。
shòu shòu guāng zhī xiàn jiào mín kěn huāng zhāo jí liú wáng sān qiān jiā
授寿光知县,教民垦荒,招集流亡三千家。
lì hù bù zhǔ shì yuán wài láng
历户部主事、员外郎。
qiān yǒng píng zhī fǔ jùn luò hé zhù zhǎng dī
迁永平知府,浚泺河,筑长堤。
cái yì shuì shǐ gāo huái bù gǎn dà héng
裁抑税使高淮,不敢大横。
qiān tiān jīn bīng bèi fù shǐ píng jù dào dǒng shí yào
迁天津兵备副使,平巨盗董时耀。
zhuǎn shén mù cān zhèng lǚ pò tào kòu shā jì
转神木参政,屡破套寇沙计。
yǐ dí mǔ yōu guī bǔ jì zhōu dào zuò diào bīng wǔ zhǔ zhě yì bèi hé guī
以嫡母忧归,补蓟州道,坐调兵忤主者意,被劾归。
tiān qǐ yuán nián liáo yáng pò qǐ cān zhèng fēn shǒu guǎng níng
天启元年,辽阳破,起参政,分守广宁。
yǐ mǔ nián bā shí yú tì qì bù rěn qù mǔ zé yǐ dà yì nǎi xíng
以母年八十余,涕泣不忍去,母责以大义乃行。
xióng tíng bì wáng huà zhēn gòu xì bāng zuǒ zhī liáo shì bì bài lèi qǐ guī
熊廷弼、王化贞构隙,邦佐知辽事必败,累乞归。
fāng bào yǔn ér huà zhēn qì guǎng níng táo
方报允,而化贞弃广宁逃。
zhòng wèi bāng zuǒ jì qǐng gào kě rù guān
众谓邦佐既请告,可入关。
bāng zuǒ huà yuē wú yī rì wèi qù zé yī rì fēng jiāng chén yě jiāng ān zhī
邦佐叱曰:“吾一日未去,则一日封疆臣也,将安之!
yè zuò shū jué mǔ cè qí qū yòu zhūn yè tíng bì yán chéng zhōng suī luàn dí shàng wèi zhī
”夜作书诀母,策骑趋右屯谒廷弼,言:“城中虽乱,敌尚未知。
jí tí bīng rù chéng zhǎn yī èr rén rén xīn zì dìng
亟提兵入城,斩一二人,人心自定。
gōng jí bù xíng qǐng shòu bāng zuǒ bīng fù nàn
公即不行,请授邦佐兵赴难。
tíng bì bù nà xié huà zhēn bìng zǒu
”廷弼不纳,偕化贞并走。
bāng zuǒ yǎng tiān cháng tàn qì yǔ cóng zhě yuē jīng fǔ jù táo shì qù yǐ
邦佐仰天长叹,泣语从者曰:“经、抚俱逃,事去矣。
sōng shān wú shǒu de dāng sǐ cǐ
松山吾守地,当死此。
rǔ guī bào tài fū rén
汝归报太夫人。
suì xī xiàng bài quē fù bài mǔ jiě yìn huǎn zì jīng guān shè
”遂西向拜阙,复拜母,解印缓自经官舍。
pū gāo yǒng yuē zhǔ sǐ ān kě wú cóng zhě
仆高永曰:“主死,安可无从者。
yì zì jīng yú cè
”亦自经于侧。
shì wén cì jì zàng zèng guāng lù qīng zài zèng tài pú qīng shì zhōng jié shì yīn jǐn yī bǎi hù
事闻,赐祭葬,赠光禄卿,再赠太仆卿,谥忠节,世荫锦衣百户。
bāng zuǒ yǔ zhāng quán hé tíng kuí jiē shān xī rén zhào jiàn cí xuān wǔ mén wài yán yuē sān zhōng
邦佐与张铨、何廷魁皆山西人,诏建祠宣武门外,颜曰三忠。
tóng shí gù yí yǐ yòu cān zhèng fēn shǒu liáo hǎi dào
同时顾颐,以右参政分守辽海道。
guǎng níng zhī biàn lì qū zì jīng
广宁之变,力屈自经。
zèng tài pú shǎo qīng shì yīn běn wèi fù qiān hù
赠太仆少卿,世荫本卫副千户。
cuī rú xiù zì jǐng chū shǎn zhōu rén
崔儒秀,字儆初,陕州人。
wàn lì èr shí liù nián jìn shì
万历二十六年进士。
lì hù bù láng zhōng qiān kāi yuán bīng bèi qiān shì
历户部郎中,迁开原兵备佥事。
shí kāi yuán yǐ shī rú xiù mù zhuàng shì xié jiā cí mù xíng
时开原已失,儒秀募壮士,携家辞墓行。
jīng lüè yuán yīng tài yǐ bīng mǎ jiǎ zhàng bù zú shì wèi yōu rú xiù yuē shì rén yǒu bì sǐ zhī xīn ěr
经略袁应泰以兵马甲仗不足恃为忧,儒秀曰:“恃人有必死之心耳。
yīng tài shēn rán zhī
”应泰深然之。
liáo yáng bèi wéi fēn shǒu dōng chéng shǐ jí rú yǔ bù shǎo què
辽阳被围,分守东城,矢集如雨,不少却。
huì bīng kuì rú xiù tòng kū róng fú běi xiàng bài zì jīng
会兵溃,儒秀痛哭,戎服北向拜,自经。
shì wén cì xù shì hé tíng kuí cì cí yuē mǐn zhōng yǐ chén fǔ yáo duàn zhǎn pèi sì
事闻,赐恤视何廷魁,赐祠曰愍忠,以陈辅尧、段展配祀。
fǔ yáo yáng zhōu rén
辅尧,扬州人。
wàn lì zhòng jǔ yú xiāng
万历中举于乡。
lì yǒng píng tóng zhī zhuǎn xiǎng chū guān yǔ zì zài zhī zhōu duàn zhǎn zhù shěn yáng
历永平同知,转饷出关,与自在知州段展驻沈阳。
tiān qǐ yuán nián rì yùn yì cháng
天启元年,日晕异常。
zhǎn dié yīng tài yán tiān xiàng shì jǐng yi yù fáng
展牒应泰言天象示警,宜豫防。
yú yuè shěn yáng pò zhǎn sǐ zhī
逾月,沈阳破,展死之。
fǔ yáo fāng fèng mìng yìn lào zuǒ yòu yǐ wú shǒu tǔ zé quàn zhī qù
辅尧方奉命印烙,左右以无守土责,劝之去。
fǔ yáo yuē shú fēi fēng jiāng chén hé qù wèi
辅尧曰:“孰非封疆臣,何去为。
wàng quē bài bá dāo zì jǐng yǔ zhǎn bìng zèng àn chá qiān shì
”望阙拜,拔刀自刭,与展并赠按察佥事。
fǔ yáo guān jiāo zhōu shí yǒu kuì shān jiǎn zhě shòu ér xuán zhī gōng bì zhōng
辅尧官胶州时,有馈山茧者,受而悬之公币中。
zhǎn jīng yáng jǔ rén
展,泾阳举人。
zhèng guó chāng bīn zhōu rén
郑国昌,邠州人。
wàn lì sān shí wǔ nián jìn shì
万历三十五年进士。
lì shān xi cān zhèng
历山西参政。
chóng zhēn yuán nián yǐ àn chá shǐ zhì bīng yǒng píng qiān shān xī yòu bù zhèng shǐ shàng guān zòu liú zhī
崇祯元年以按察使治兵永平,迁山西右布政使,上官奏留之。
sān nián zhēng yuè dà qīng bīng zì jīng shī dōng xíng xiān shǐ rén fú wén miào chéng chén shàng zhǔ zhě bù jué yě
三年正月,大清兵自京师东行,先使人伏文庙承尘上,主者不觉也。
chū sì rì lí míng dēng chéng yǒu shǒu jiāng zuǒ yòu zhī guó chāng jué qí yì chuí zhī zhì sǐ
初四日黎明登城,有守将左右之,国昌觉其异,捶之至死。
xū yú běi lóu huǒ fā chéng suì pò
须臾,北楼火发,城遂破。
guó chāng zì yì chéng shàng zhōng jūn shǒu bèi chéng yīng qí cóng zhī
国昌自缢城上,中军守备程应琦从之。
yīng qí qī bēn gào guó chāng qī yǔ zhī xié sǐ
应琦妻奔告国昌妻,与之偕死。
zhī fǔ zhāng fèng qí
知府张凤奇,
tuī guān lú chéng gōng
推官卢成功,
lú lóng jiào yù zhào yǔn zhí
卢龙教谕赵允殖,
fù zǒng bīng jiāo yán qìng
副总兵焦延庆,
dōng shèng wèi zhǐ huī zhāng guó hàn jí lǐ jū zhōng shū shè rén liáo rǔ qīn
东胜卫指挥张国翰及里居中书舍人廖汝钦,
wǔ jǔ táng zhī jùn
武举唐之俊,
zhū shēng hán dòng yuán zhōu zuò xīn féng wéi jīng hú qǐ míng hú guāng kuí tián zhǒng yù děng shí shù rén jiē sǐ
诸生韩洞原、周祚新、冯维京、胡起鸣、胡光奎、田种玉等十数人皆死。
guó chāng fèng qí yī mén jìn sǐ
国昌、凤奇一门尽死。
shì wén zèng guó chāng tài cháng qīng fèng qí guāng lù qīng bìng cì jì zàng yīn yī zi
事闻,赠国昌太常卿,凤奇光禄卿,并赐祭葬,荫一子。
chéng gōng děng zèng xù yǒu chà
成功等赠恤有差。
fèng qí yáng qǔ rén qǐ jiā xiāng jǔ
凤奇,阳曲人,起家乡举。
dǎng hái chún zì zi zhēn sān yuán rén
党还醇,字子贞,三原人。
tiān qǐ wǔ nián jìn shì
天启五年进士。
shòu xiū níng zhī xiàn yǒu shàn zhèng yǐ fù yōu guī
授休宁知县,有善政,以父忧归。
chóng zhēn èr nián fú què qǐ guān liáng xiāng
崇祯二年服阕,起官良乡。
shí èr yuè dà qīng bīng báo chéng dū lì mín chéng chéng jù shǒu
十二月,大清兵薄城,督吏民乘城拒守。
huò yán xiàn xiǎo wú bīng hé bì qù
或言县小无兵,盍避去。
hái chún yì rán yuē wú shǒu tǔ lì yě qù jiāng ān zhī
还醇毅然曰:“吾守土吏也,去将安之!
jiù bīng bù zhì lì qū chéng pò yǔ jiào yù ān shàng dá xùn dǎo li tíng biǎo diǎn shǐ shǐ zhī dòng yì chéng yáng qí lǐ bìng sǐ yān
”救兵不至,力屈城破,与教谕安上达、训导李廷表、典史史之栋、驿丞杨其礼并死焉。
shì dìng fù lǎo mì hái chún shī de zhī cǎo jiān chì shēn miàn fù tǐ bèi shù qiāng qún kū ér liàn zhī
事定,父老觅还醇尸,得之草间,赤身面缚,体被数枪,群哭而殓之。
shàng dá guì zhōu ān shùn rén
上达,贵州安顺人。
wàn lì mò nián jǔ yú xiāng yè xuǎn de jiào yù zhì rì hé mén sǐ nàn
万历末年举于乡,谒选得教谕,至日阖门死难。
shì wén zèng hái chún guāng lù chéng yǔ jì zàng yǒu sī jiàn cí guān qí yī zi
事闻,赠还醇光禄丞,予祭葬,有司建祠,官其一子。
zhī dòng děng yì zèng xù gěi yì guī qí sàng
之栋等亦赠恤,给驿归其丧。
yǐ ér lì kē shàng yán hái chún chéng wáng yǔ wáng zhī sǐ mí èr yóu yuē yǒu shǒu tǔ zé yě
已而吏科上言:“还醇城亡与亡,之死靡贰,犹曰有守土责也。
shàng dá zhī dòng děng wēi yuán mò zhì yì néng zhì mìng suì zhì yǒu sǐ wú yǔn
上达、之栋等,微员末秩,亦能致命遂志,有死无陨。
yi pò gé bāo chóng yǐ wéi shì quàn
宜破格褒崇,以为世劝。
cháo tíng bì bù xī jīn rì zhī xū míng zuò jiāng lái zhī zhōng yì nǎi jǐn zèng guó xué jiào zhí liáng xiāng zhǔ bù yú shèng zhǔ yōu xù zhī diǎn wèi hé
朝廷必不惜今日之虚名,作将来之忠义,乃仅赠国学教职、良乡主簿,于圣主忧恤之典谓何!
dì gǎn qí yán xià bù gēng yì nǎi zèng shàng dá tíng biǎo wǔ jīng bó shì yǔ zhī dòng děng jí qiān hù xiāo rú lóng hé bǐng zhōng bǎi hù li yīn bìng pèi sì hái chún cí
”帝感其言,下部更议,乃赠上达、廷表《五经》博士,与之栋等及千户萧如龙、何秉忠,百户李荫并配祀还醇祠。
wǔ jǔ chén lí cè zhū shēng méi you sōng děng shí wǔ rén liè fù zhū shì děng shí qī rén bìng jiàn fang jīng biǎo
武举陈蠡测、诸生梅友松等十五人,烈妇朱氏等十七人,并建坊旌表。
shùn tiān fǔ yǐn liú zōng zhōu yǐ shàng dá de sǐ nán zhī zhèng qǐng zèng hàn yuàn gōng fāng bù bào
顺天府尹刘宗周以上达得死难之正,请赠翰苑宫坊,不报。
shì shí liè chéng yǐ sǐ shì wén zhě gèng yǒu xiāng hé zhī xiàn rèn guāng yù luò zhōu zhī zhōu yáng lián
是时,列城以死事闻者,更有香河知县任光裕、泺州知州杨燫。
guāng yù zèng xù rú hái chún lián zèng guāng lù shǎo qīng bìng rèn yī zi
光裕赠恤如还醇,燫赠光禄少卿,并任一子。
li xiàn míng zì sī huáng shòu guāng rén
李献明,字思皇,寿光人。
chóng zhēn yuán nián jìn shì
崇祯元年进士。
shòu bǎo dìng tuī guān
授保定推官。
míng nián shí yī yuè dà qīng bīng lín zūn huà xún fǔ wáng yuán yā yǔ tuī guān hé tiān qiú zūn huà zhī xiàn xú zé jí xiān rèn zhī xiàn wǔ qǐ qián děng píng chéng jù shǒu
明年十一月,大清兵临遵化,巡抚王元雅与推官何天球、遵化知县徐泽及先任知县武起潜等凭城拒守。
shí xiàn míng yǐ chá hé guān kù zhù chéng zhōng
时献明以察核官库驻城中。
huò wèi cǐ yì fēi jūn suǒ xiá qù wú zuì
或谓此邑非君所辖,去无罪。
xiàn míng zhèng sè yuē mò fēi wáng tǔ ān gǎn jiàn wēi bì nàn
献明正色曰:“莫非王土,安敢见危避难。
qǐng shǒu dōng mén chéng pò sǐ zhī
”请守东门,城破死之。
yuán yā tài yuán rén
元雅,太原人。
wèi xún fǔ shù yuè jí yù biàn zì yì sǐ
为巡抚数月即遇变,自缢死。
tiān qiú yǐ yǒng píng tuī guān lǐ zūn huà jūn xiǎng
天球以永平推官理遵化军饷。
zé zì duì ruò xiāng yáng rén xiàn míng tóng nián jìn shì
泽,字兑若,襄阳人,献明同年进士。
lì rèn qī rì yǔ tiān qiú qǐ qián bìng xùn nàn
涖任七日,与天球、起潜并殉难。
qǐ qián zì yòng qián jìn xián rén
起潜,字用潜,进贤人。
tiān qǐ wǔ nián jìn shì
天启五年进士。
chū wèi wǔ qīng zhī xiàn yǒu zhū shēng wéi rén suǒ jié nà jīn jiǔ wèng yǐ xiàn
初为武清知县,有诸生为人所讦,纳金酒瓮以献。
qǐ qián zhào xué guān jí zhū shēng pín zhě shù rén zhì wèng tíng zhōng wèi zhī yuē měi jiǔ bù kě dú xiǎng yǔ zhū shēng gòng zhī
起潜召学官及诸生贫者数人,置瓮庭中,谓之曰:“美酒不可独享,与诸生共之。
jiǔ jǐn jīn jiàn qí rén huáng kǒng qǐng zuì jí yǐ jīn fēn bì pín zhě
”酒尽,金见,其人惶恐请罪,即以金分畀贫者。
zhì xiàn yī nián yǒu shēng diào fán zūn huà
治县一年,有声,调繁遵化。
zuò shì bèi hé jiě guān hou dài suì jí yú nán
坐事被劾,解官候代,遂及于难。
xún fǔ fāng dà rèn lùn jī fǔ zhū chén gōng zuì yīn yán yuán yā yǒu shī chéng zuì ér yī sǐ jié gài lǐn rán zú yǐ gài qiān
巡抚方大任论畿辅诸臣功罪,因言元雅有失城罪,而一死节概凛然,足以盖愆。
shū fǔ sūn chéng zōng qǐng xù xùn nàn zhū chén yì shǒu yuán yā
枢辅孙承宗请恤殉难诸臣,亦首元雅。
dì zèng xiàn míng tiān qiú guāng lù shǎo qīng zé guāng lù chéng jù yīn yī zi
帝赠献明、天球光禄少卿,泽光禄丞,俱荫一子。
yuán yā yǐ dà lì shī chéng zèng xù bù jí
元雅以大吏失城,赠恤不及。
zhāng chūn zì tài yǔ tóng zhōu rén
张春,字泰宇,同州人。
wàn lì èr shí bā nián jǔ yú xiāng
万历二十八年举于乡。
lì xíng bù zhǔ shì lì cāo xíng shàn tán bīng
历刑部主事,励操行,善谈兵。
tiān qǐ èr nián liáo dōng xi jǐn shī tíng yì jí biān cái zhuó shān dōng qiān shì yǒng píng yàn jiàn èr lù bīng bèi dào
天启二年,辽东西尽失,廷议急边才,擢山东佥事,永平、燕建二路兵备道。
shí dà jūn zhūn shān hǎi guān yǒng píng wèi kǒng dào shì mǎ luò yì guān wài nàn mín yún jí
时大军屯山海关,永平为孔道,士马络绎,关外难民云集。
chūn yùn chóu yǒu fāng shì jiù lǐ ér mín bù bìng
春运筹有方,事就理而民不病。
lèi zhuǎn fù lì cān zhèng réng gù guān
累转副吏、参政,仍故官。
qī nián hā cì shèn bù zhǎng wāng shāo bǐng zhě yōng zhòng kuī táo lín kǒu chūn dū shǒu jiāng qín sān rén
七年,哈刺慎部长汪烧饼者,拥众窥桃林口,春督守将擒三人。
shāo bǐng kòu guān yuàn shòu fá chūn děng zé shù zhī shì bù gǎn pàn
烧饼叩关愿受罚,春等责数之,誓不敢叛。
chóng zhēn yuán nián gǎi guān nèi dào
崇祯元年改关内道。
bīng bù shàng shū wáng zài jìn huò fú yán hé chūn shì shā yī rì xiāo zhǎn shí èr rén
兵部尚书王在晋惑浮言,劾春嗜杀,一日枭斩十二人。
chūn jù jiē biàn guān nèi mín yì wèi sòng yuān
春具揭辩,关内民亦为讼冤。
zài jìn fù hé qí tōng yǎn kè xiǎng suì xuē jí xià fǎ sī zhì
在晋复劾其通奄克饷,遂削籍,下法司治。
dū shī yuán chóng huàn yán chūn lián huì bù tīng
督师袁崇焕言春廉惠,不听。
yù shǐ li bǐng yán chūn jí wù guò shèn wéi rén zhòng shāng
御史李炳言:“春疾恶过甚,为人中伤。
fu shā zhī làn fǒu yī kān jí míng qǐ miǎn tí wèn
夫杀之滥否,一勘即明,乞免提问。
bù cóng
”不从。
míng nián fǎ sī yán chūn bèi hé wú shí nǎi shì zhī
明年,法司言春被劾无实,乃释之。
sān nián zhēng yuè yǒng píng shī shǒu qǐ chūn yǒng píng bīng bèi cān yì
三年正月,永平失守,起春永平兵备参议。
chūn yán yǒng píng tǒng wǔ xiàn yī zhōu jīn jùn chéng jí luò zhōu qiān ān bìng shī chāng lí lào tíng fǔ níng yòu guān nèi dào suǒ xiá
春言:“永平统五县一州,今郡城及泺州、迁安并失,昌黎、乐亭、抚宁又关内道所辖。
chén jì jì wú suǒ dāng zhù hé chéng
臣寄迹无所,当驻何城?
chén yǐ bīng bèi míng guān ér shí wú yī bīng cāo kōng quán rù hǔ xué ān néng jì shì
臣以兵备名官,而实无一兵,操空拳入虎穴,安能济事。
qǐ yú fù yuán dà jiàng zhōng chì yī rén yǔ chén tóng shì chén yì zhāo jiù rì yì yǒng lǜ zhī zì xiào
乞于赴援大将中,敕一人与臣同事,臣亦招旧日义勇率之自效。
chén shēn yǐ xǔ cǐ chéng bù gǎn shǎo guī bì
臣身已许此城,不敢少规避。
dàn bì qiú shí jì fēng jiāng cǐ chén qū qū zhī zhōng suǒ yǐ bào shèng míng ér jǐn chén zhí yě
但必求实济封疆,此臣区区之忠,所以报圣明而尽臣职也。
yīn yán bīng shì bù kě yù xiè qǐ cì bì jiàn miàn chén fāng lüè dì xǔ zhī
”因言兵事不可预泄,乞赐陛见,面陈方略,帝许之。
jì rù duì dì shù chēng shàn jìn chūn cān zhèng
既入对,帝数称善,进春参政。
yǐ ér xié zhū jiāng shōu fù yǒng píng zhū chéng lùn gōng jiā tài pú shǎo qīng réng lì bīng bèi shì hou xún fǔ quē tuī yòng
已而偕诸将收复永平诸城,论功加太仆少卿,仍涖兵备事,候巡抚缺推用。
shí yǐ bǎng qǐ jiā zhě duō shòu jié yuè ér chūn dú xū hòu mìng yǐ wú yuán yú cháo yě
时乙榜起家者多授节钺,而春独需后命,以无援于朝也。
yǒng píng dāng bīng xiǎn zhī yú lǘ yán kùn bì chūn jìn xīn fǔ xù rén yì huái zhī
永平当兵燹之余,闾阎困敝,春尽心抚恤,人益怀之。
sì nián bā yuè dà qīng bīng wéi dà líng hé xīn chéng mìng chūn jiān zǒng bīng wú xiāng sòng wěi jūn chí jiù
四年八月,大清兵围大凌河新城,命春监总兵吴襄、宋伟军驰救。
jiǔ yuè èr shí sì rì dù xiǎo líng hé
九月二十四日渡小凌河。
yuè sān rì cì zhǎng shān jù chéng shí wǔ lǐ dà qīng bīng yǐ èr wàn qí lái nì zhàn
越三日次长山,距城十五里,大清兵以二万骑来逆战。
liǎng jūn jiāo fēng huǒ qì jìng fā shēng zhèn tiān dì
两军交锋,火器竞发,声震天地。
chūn yíng bèi chōng zhū jūn suì bài xiāng xiān bài chūn fù shōu kuì zhòng lì yíng
春营被冲,诸军遂败,襄先败,春复收溃众立营。
shí fēng qǐ hēi yún jiàn chūn mìng zòng huǒ fēng shùn huǒ shén chì tiān hū yǔ fǎn fēng shì zú fén sǐ shén zhòng
时风起,黑云见,春命纵火,风顺,火甚炽,天忽雨反风,士卒焚死甚众。
shǎo qǐng yǔ jì liǎng jūn fù áo zhàn wěi lì bù zhī yì zǒu
少顷雨霁,两军复鏖战,伟力不支亦走。
chūn jí cān jiāng zhāng hóng mó yáng huá zhēng yóu jī xuē dà hú děng sān shí sān rén jù bèi zhí bù zú sǐ zhě wú suàn
春及参将张洪谟、杨华征,游击薛大湖等三十三人俱被执,部卒死者无算。
zhū rén jiàn wǒ tài zōng wén huáng dì jiē xíng chén lǐ chūn dú zhí lì bù guì
诸人见我太宗文皇帝皆行臣礼,春独植立不跪。
zhì wǎn qiǎn shǐ cì yǐ zhēn zhuàn
至晚,遣使赐以珍馔。
chūn yuē zhōng chén bù shì èr jūn lǐ yě
春曰:“忠臣不事二君,礼也。
wǒ ruò tān shēng yì ān yòng wǒ
我若贪生,亦安用我。
suì bù shí
”遂不食。
yuè sān rì fù yǐ jiǔ zhuàn cì zhī chūn réng bù shí shǒu zhě kěn quàn gǎn tài zōng wén huáng dì ēn shǐ yī shí
越三日,复以酒馔赐之,春仍不食,守者恳劝,感太宗文皇帝恩,始一食。
lìng tì fā bù cóng
令薙发,不从。
jū yòu miào fú gù yī guān qì bù shī chén jié ér sǐ
居右庙,服故衣冠,迄不失臣节而死。
chū xiāng děng bài shū wén yǐ chūn shǒu zhì bù qū yáo qiān yòu fù dōu yù shǐ xù qí jiā
初,襄等败书闻,以春守志不屈,遥迁右副都御史,恤其家。
chūn qī dí wén zhī tòng kū liù rì bù shí zì yì sǐ
春妻翟闻之,恸哭,六日不食,自缢死。
dāng chūn wèi sǐ shí wǒ dà qīng yǒu yì hé yì chūn wéi yán zhī yú cháo cháo zhōng huá rán dǐ chūn
当春未死时,我大清有议和意,春为言之于朝,朝中哗然诋春。
chéng yì bó liú kǒng zhāo suì hé chūn jiàng dí bù zhōng qǐ xuē qí suǒ shòu xiàn zhí
诚意伯刘孔昭遂劾春降敌不忠,乞削其所授宪职。
cháo yì suī bù cóng ér yǒu sī xì qí èr zi sǐ yú yù
朝议虽不从,而有司系其二子死于狱。
yán shēng dòu zì wén lán fén xī rén
阎生斗,字文澜,汾西人。
yóu suì gòng shēng lì bǎo ān zhī zhōu
由岁贡生,历保安知州。
dà qīng bīng rù bǎo ān shēng dòu jí lì mín gù shǒu
大清兵入保安,生斗集吏民固守。
chéng pò bèi zhí sǐ zhī
城破,被执死之。
pàn guān li shī shèng lì mù wáng běn lì xùn dǎo zhāng wén kuí yì tóng sǐ shí chóng zhēn qī nián qī yuè yě
判官李师圣、吏目王本立、训导张文魁亦同死,时崇祯七年七月也。
bā yuè rù líng qiū zhī xiàn jiǎng bǐng cǎi mù bīng jiān shǒu lì qū zhòng kuì tóu huán sǐ hé mén xùn zhī
八月入灵丘,知县蒋秉采募兵坚守,力屈众溃,投缳死,合门殉之。
shǒu bèi yú shì qí bǎ zǒng chén yàn wǔ mǎ rú zhì diǎn shǐ zhāng biāo jiào yù lù dēng fu bìng dòu sǐ
守备于世奇,把总陈彦武、马如豸,典史张标,教谕路登甫并斗死。
shì wén zèng shēng dòu tài pú shǎo qīng yú zèng xù rú zhì
事闻,赠生斗太仆少卿,余赠恤如制。
bǐng cǎi zì zhōng bái quán zhōu jǔ rén
秉采,字衷白,全州举人。
wáng zhào kūn zì yì zī lán xī rén
王肇坤,字亦资,兰溪人。
chóng zhēn sì nián jìn shì
崇祯四年进士。
chú xíng bù zhǔ shì gǎi yù shǐ
除刑部主事,改御史。
chū liú zéi pò fèng yáng shū yán bīng jiāo jiāng hàn zhī bì qǐng jià dū fǔ zhòng quán dà jiàng fàn jūn lìng zhě pián yí xíng chuō
初,流贼破凤阳,疏言兵骄将悍之弊,请假督抚重权,大将犯军令者,便宜行戳。
de zhǐ shēn chì ér yǐ
得旨申饬而已。
chū xún shān hǎi jū yōng èr guān
出巡山海、居庸二关。
jiǔ nián qī yuè dà qīng bīng rù xǐ fēng kǒu zhào kūn jī zhòng wǎng yù bù dí tuì bǎo chāng píng
九年七月,大清兵入喜峰口,肇坤激众往御,不敌,退保昌平。
bèi wéi yǔ shǒu líng tài jiàn wáng xī zhōng zǒng bīng guān cháo pī chāng hù bù zhǔ shì wáng yī guì zhào yuè shè zhī zhōu shì bǎo dìng tōng pàn wáng yǔ zuǒ fēn mén shǒu
被围,与守陵太监王希忠,总兵官巢丕昌,户部主事王一桂、赵悦,摄知州事保定通判王禹佐分门守。
yǒu jiàng dīng èr qiān wèi nèi yìng chéng suì pò zhào kūn bèi sì shǐ liǎng rèn ér sǐ
有降丁二千为内应,城遂破,肇坤被四矢两刃而死。
pī chāng chū jiàng
丕昌出降。
yī guì yuè yǔ zuǒ xī zhōng jí pàn guān hú wéi zhōng lì mù guō yǒng xué zhèng jiě huái liàng xùn dǎo cháng shí guāng shǒu bèi xián zhēn jí jiē sǐ zhī
一桂、悦、禹佐、希忠及判官胡惟忠、吏目郭永、学正解怀亮、训导常时光、守备咸贞吉皆死之。
yǔ zuǒ zi yì cóng fù sǐ
禹佐子亦从父死。
yī guì huáng gāng jǔ rén dū xiǎng chāng píng yǐ nán chéng zuì chōng shēn wǎng è zhī
一桂,黄冈举人,督饷昌平,以南城最冲,身往扼之。
é xi chéng shī shǒu bèi zhí sǐ
俄西城失守,被执死。
qī qiè zǐ nǚ jì jiā zhòng èr shí qī rén xī fù jǐng sǐ
妻妾子女暨家众二十七人悉赴井死。
yuè yǐ gōng shì fù chāng píng suì yù nàn
悦以公事赴昌平,遂遇难。
wèi jǐ dà qīng bīng gōng shùn yì
未几,大清兵攻顺义。
zhī xiàn shàng guān jìn zì zhōng chì qǔ wò rén
知县上官荩,字忠赤,曲沃人。
qǐ jiā xiāng jǔ lián zhí yǒu shēng zài guān sān nián jiàn zhāng shí yú shàng
起家乡举,廉执有声,在官三年,荐章十余上。
yǔ yóu jī zhì guó qì dōu zhǐ huī sū shí yǔ děng jù shǒu
与游击治国器、都指挥苏时雨等拒守。
chéng pò jìn zì jīng
城破,荩自经。
guó qì shí yǔ jí xùn dǎo chén suǒ yùn jiē sǐ
国器、时雨及训导陈所蕴皆死。
xún pò bǎo dǐ zhī xiàn zhào guó dǐng zhǔ bù fán shū diǎn shǐ zhāng liù shī xùn dǎo zhào shì xiù jiē sǐ
寻破宝坻,知县赵国鼎、主簿樊枢、典史张六师、训导赵士秀皆死。
guó dǐng shān xī lè píng rén
国鼎,山西乐平人。
xiāng shì dì yī chóng zhēn qī nián jìn shì
乡试第一,崇祯七年进士。
pò dìng xīng jiào yù luò zhōu xióng jiā zhì xùn jié sǐ
破定兴,教谕泺州熊嘉志殉节死。
pò ān sù zhī xiàn lín qīng zhèng yán rèn yǔ qī tóng xùn
破安肃,知县临清郑延任与妻同殉。
jiào yù líng shòu gěng sān lín yì sǐ zhī
教谕灵寿耿三麟亦死之。
shì wén zèng zhào kūn dà lǐ qīng yǔ jì zàng guān yī zi
事闻,赠肇坤大理卿,予祭葬,官一子。
yī guì yuè bìng zèng tài pú shǎo qīng yìn zǐ jì zàng yú zèng xù rú zhì
一桂、悦并赠太仆少卿,荫子祭葬,余赠恤如制。
sūn shì měi qīng pǔ rén
孙士美,青浦人。
yóu xiāng jǔ shòu shū chéng jiào yù
由乡举授舒城教谕。
chóng zhēn bā nián chūn zéi lái fàn xiàn lìng yǐ gōng shì chū shì měi dài shǒu qī shí yú rì chéng yǐ quán
崇祯八年春,贼来犯,县令以公事出,士美代守七十余日,城以全。
míng nián zhuó zhī shēn zhōu
明年擢知深州。
shí yī nián dōng dà qīng bīng zhì lì shǒu sān rì chéng pò zì jǐng yú jiǎo lóu
十一年冬,大清兵至,力守三日,城破,自刭于角楼。
fù nè yì zì yì yī jiā sǐ zhě shí sān rén
父讷亦自缢,一家死者十三人。
zèng tài pú shǎo qīng nè yì bèi jīng
赠太仆少卿,讷亦被旌。
shì shí jī fǔ zhū jùn xī bèi bīng zhǎng lì duō wàng fēng dùn shī chéng sì shí yǒu bā
是时,畿辅诸郡悉被兵,长吏多望风遁,失城四十有八。
rén qiū bái huì yuán qìng dōu huáng chéng zōng líng shòu féng dēng áo wén ān wáng yào lǐ xiàn wáng cǎi xīn hé cuī xián yán shān chén zhì gù chéng wáng jiǔ dǐng jiē yǐ xùn nàn wén
任丘白慧元、庆都黄承宗、灵寿冯登鳌、文安王钥、蠡县王采、新河崔贤、盐山陈志、故城王九鼎,皆以殉难闻。
tā ruò qīng xiàn zhāng wén huàn xìng jì qián zhēn qìng yún chén jiān chéng pò bèi shā
他若青县张文焕、兴济钱珍、庆云陈缄,城破被杀。
jiào guān sǐ nàn zhě zé yǒu liú tíng xun zhāng chún rú táng yī zhōng
教官死难者则有刘廷训、张纯儒、唐一中。
xiāng guān zé qiáo ruò wén li zhēn níng zuì zhe
乡官则乔若雯、李祯宁最著。
ér qì chéng zhě wú qiáo zhī xiàn li qì lóng děng shí rén jiē zuò sǐ
而弃城者,吴桥知县李綦隆等十人,皆坐死。
bái huì yuán qīng jiàn rén
白慧元,青涧人。
chóng zhēn qī nián jìn shì
崇祯七年进士。
jū guān shàn qū dù lì mín wèi zhī
居官善祛蠹,吏民畏之。
jiǔ nián yǐ shǒu chéng gōng mìng jiǎn fèng xíng qǔ
九年以守城功,命减俸行取。
huì yǔ dà yān yǒu xì zhí qí zuì yú dì dǎi zhì zhī wèi xíng dà bīng yǐ dǐ chéng xià nǎi yǔ dài zhě li lián zhòng gòng shǒu
会与大阉有隙,摭其罪于帝,逮治之,未行,大兵已抵城下,乃与代者李廉仲共守。
wú hé lián zhòng zhuì chéng dùn huì yuán gōng huàn jiǎ zhòu fáng yù shén lì
无何,廉仲缒城遁,慧元躬擐甲胄,防御甚力。
jí chéng pò yī mén jù sǐ zèng qiān shì
及城破,一门俱死,赠佥事。
xiāng guān li zhēn níng wàn lì sān shí bā nián jìn shì
乡官李祯宁,万历三十八年进士。
lì shān xi àn chá shǐ bà guī zuǒ huì yuán jù shǒu
历山西按察使,罢归,佐慧元拒守。
chéng pò lǜ jiā zhòng gé dòu shēn zhōng shù shuò ér sǐ yī mén cóng sǐ zhě shù rén
城破,率家众格斗,身中数槊而死,一门从死者数人。
chéng zōng wèi xiáng hé xǔ rén
承宗,未详何许人。
féng dēng áo fū shī jǔ rén qí cóng fù dà wěi wèi lǐ xiàn xùn dǎo yì sǐ
冯登鳌,肤施举人,其从父大纬为蠡县训导,亦死。
wáng yào wǔ gōng jǔ rén
王钥,武功举人。
wáng cǎi zé zhōu rén jìn shì
王采,泽州人,进士。
cuī xián yì zhōu jǔ rén
崔贤,弋州举人。
zhì jiǔ dǐng yì wèi xiáng hé xǔ rén zhì zì jīng sǐ jiǔ dǐng zhàn sǐ chéng shàng gè zèng xù yǒu chà
志、九鼎,亦未详何许人,志自经死,九鼎战死城上,各赠恤有差。
liú tíng xun shùn tiān tōng zhōu rén
刘廷训,顺天通州人。
suì gòng shēng wèi wú qiáo xùn dǎo
岁贡生,为吴桥训导。
chóng zhēn shí yī nián dà qīng bīng rù jī nèi zhī xiàn li qì lóng yù dùn tíng xun zhǐ zhī yǔ gòng shǒu
崇祯十一年,大清兵入畿内,知县李綦隆欲遁,廷训止之,与共守。
wài wéi jiāng hé qì lóng zhuì chéng zǒu
外围将合,綦隆缒城走。
tíng xun jí qū chéng shàng yǔ shǒu zhě yuē shǒu sǐ táo yì sǐ hé sǐ yú shǒu wèi zhōng yì guǐ hu
廷训急趋城上,语守者曰:“守死,逃亦死,盍死于守,为忠义鬼乎!
zhòng qì nuò nǎi jiān jù sān zhòu yè
”众泣诺,乃坚拒三昼夜。
tíng xun zhōng liú shǐ shù xiōng lì zhàn yòu zhōng liù shǐ nǎi sǐ
廷训中流矢,束胸力战,又中六矢乃死。
yú yuè qí zi qǐ guān gèng liàn miàn rú shēng
逾月,其子启棺更殓,面如生。
zhāng chún rú xīn ān rén wèi lín chéng xùn dǎo lǜ zhū shēng gòng chéng shǒu chéng pò sǐ zhī
张纯儒,新安人,为临城训导,率诸生共城守,城破死之。
táng yī zhōng quán zhōu rén wèi jù lù jiào yù kàng jié sǐ
唐一中,全州人,为钜鹿教谕,抗节死。
qiáo ruò wén lín chéng rén
乔若雯,临城人。
wàn lì sì shí qī nián jìn shì
万历四十七年进士。
shòu zhōng shū shè rén qiān lǐ bù zhǔ shì
授中书舍人,迁礼部主事。
chóng zhēn yuán nián chūn tíng chén zhēng jī wèi zhōng xián dǎng ruò wén yì liǎng shū hé bīng bù shì láng qín shì wén yù shǐ zhāng nè zhì dìng bèi liè qí qīng xié zhuàng
崇祯元年春,廷臣争击魏忠贤党,若雯亦两疏劾兵部侍郎秦士文,御史张讷、智铤,备列其倾邪状。
xún yán gù fǔ wèi guǎng wēi zuì è tāo tiān zhì xiān dì mào huán líng zhī míng zuì bù xià zhōng xián
寻言:“故辅魏广微,罪恶滔天,致先帝冒桓、灵之名,罪不下忠贤。
qí tú chén jiǔ chóu zhāng nè zhì dìng wèi zhī yīng quǎn zhuān shì shàn lèi zuì bù xià biāo hǔ
其徒陈九畴、张讷、智铤为之鹰犬,专噬善类,罪不下彪、虎。
qǐ sǐ zhě xuē qí guān jiē shēng zhě tóu zhī huāng yì
乞死者削其官阶,生者投之荒裔。
dì zé qí dǐ huǐ xiān dì ér jiǔ chóu děng xià suǒ sī xíng qiǎn
”帝责其诋毁先帝,而九畴等下所司行遣。
ruò wén xún gǎi lì bù qiān yuán wài láng
若雯寻改吏部,迁员外郎。
chū wèi gǔn zhōu zhī fǔ tī chú jī bì háo huá liǎn shǒu yǐ jí guī shì mín zhē dào qì sòng
出为衮州知府,剔除积弊,豪猾敛手,以疾归,士民遮道泣送。
jí chéng xiàn ruò wén duān zuò àn jiàn yǐ dài suì bèi shā
及城陷,若雯端坐按剑以待,遂被杀。
shí xiāng guān li chóng dé dǒng zuò wèi kè jiā bìng yǐ chéng wáng xùn nàn
时乡官李崇德、董祚、魏克家并以城亡殉难。
chóng dé qīng xiàn rén
崇德,青县人。
zuò lóng píng rén
祚,隆平人。
kè jiā gāo yáng rén
克家,高阳人。
jiē jǔ rén
皆举人。
chóng dé lì hù bù yuán wài láng
崇德历户部员外郎。
zuò wèi shì
祚未仕。
kè jiā wèi zōu píng zhī xiàn yǒu shàn zhèng
克家为邹平知县,有善政。
ruò wén zèng tài cháng shǎo qīng yú zèng xù yǒu chà
若雯赠太常少卿,余赠恤有差。
zhāng bǐng wén zì hán zhī tóng chéng rén
张秉文,字含之,桐城人。
zǔ chún guān cān zhèng shì jù xún lì chuán
祖淳,官参政,事具《循吏传》。
bǐng wén jǔ wàn lì sān shí bā nián jìn shì lì fú jiàn yòu cān zhèng yǔ píng hǎi kòu li kuí qí
秉文举万历三十八年进士,历福建右参政,与平海寇李魁奇。
chóng zhēn zhōng lì guǎng dōng àn chá shǐ yòu bù zhèng shǐ diào shān dōng wèi zuǒ
崇祯中,历广东按察使,右布政使,调山东为左。
shí yī nián dōng dà qīng bīng zì jī fǔ nán xià
十一年冬,大清兵自畿辅南下。
běn bīng yáng sì chāng xí shān dōng xún fǔ yán jì zǔ yí shī dé zhōu yú shì jǐ nán kōng xū zhǐ xiāng bīng wǔ bǎi lái zhōu yuán bīng qī bǎi shì ruò bù zú shǒu
本兵杨嗣昌檄山东巡抚颜继祖移师德州,于是济南空虚,止乡兵五百,莱州援兵七百,势弱不足守。
xún àn yù shǐ sòng xué zhū fāng xíng bù zhāng qiū wén jǐng chí hái yǔ bǐng wén jí fù shǐ zhōu zhī xun wēng hóng yè cān yì shān qiān yán yùn shǐ táng shì xióng děng yì shǒu chéng lián zhāng gào jí yú cháo
巡按御史宋学朱方行部章丘,闻警驰还,与秉文及副使周之训、翁鸿业,参议邓谦,盐运使唐世熊等议守城,连章告急于朝。
sì chāng wú yǐ yīng dū shī zhōng guān gāo qǐ qián yōng zhòng bīng lín qīng bù jiù dà jiàng zǔ kuān ní chǒng děng yì guān wàng
嗣昌无以应,督师中官高起潜拥重兵临清不救,大将祖宽、倪宠等亦观望。
dà qīng bīng xùn xià zhōu xiàn shí yǒu liù suì lín jǐ nán
大清兵徇下州县十有六,遂临济南。
bǐng wén děng fēn mén sǐ shǒu zhòu yè bù jiě jiǎ yuán bīng jìng wú zhì zhě
秉文等分门死守,昼夜不解甲,援兵竟无至者。
míng nián zhēng yuè èr rì chéng kuì bǐng wén huàn jiǎ xiàng zhàn yǐ bèi jiàn lì bù néng zhī sǐ zhī
明年正月二日,城溃,秉文擐甲巷战,已被箭,力不能支,死之。
qī fāng qiè chén bìng tóu dà míng hú sǐ
妻方、妾陈,并投大明湖死。
xué zhū zhī xun qiān shì xióng jí jǐ nán zhī fǔ gǒu hào shàn tóng zhī chén yú yìn tōng pàn xióng liè xiàn lì chéng zhī xiàn hán chéng xuān jiē sǐ yān dé wáng yóu shū bèi zhí
学朱、之训、谦、世熊及济南知府苟好善、同知陈虞胤、通判熊烈献、历城知县韩承宣皆死焉,德王由枢被执。
bǐng wén zèng tài cháng sì qīng zhī xun qiān guāng lù qīng chéng xuān guāng lù shǎo qīng jiē jiàn tè cí yú zèng xù rú zhì
秉文赠太常寺卿,之训、谦光禄卿,承宣光禄少卿,皆建特祠,余赠恤如制。
xué zhū sǐ bù dé shī yí wèi shí dú gé bù yú fú wáng shí zèng dà lǐ qīng
学朱死,不得尸,疑未实,独格不予,福王时,赠大理卿。
hóng yè jí tuī guān lù càn bù zhī suǒ zhōng zèng xù yì bù jí
鸿业及推官陆粲不知所终,赠恤亦不及。
xué zhū zì yòng huì cháng zhōu rén
学朱,字用晦,长洲人。
chóng zhēn sì nián jìn shì
崇祯四年进士。
wèi yù shǐ cháng kàng shū hé yáng sì chāng tián wéi jiā shí lùn zhuàng zhī
为御史,尝抗疏劾杨嗣昌、田维嘉,时论壮之。
zhī xun huáng gāng rén jìn shì
之训,黄冈人,进士。
lèi guān zhè jiāng àn chá shǐ zuò shì biǎn guān bèi jiàn wèi zhuó ér gòu nán
累官浙江按察使,坐事贬官,被荐未擢而遘难。
wàng quē zài bài yǔ qī liú xié sǐ hé mén xùn zhī
望阙再拜,与妻刘偕死,阖门殉之。
qiān xiào gǎn rén jìn shì
谦,孝感人,进士。
zhàn yú chéng shàng yǔ jì fù yǒu zhèng xié sǐ mǔ mò shì nì mín jiān bù shí sǐ zú qī qiàn cóng sǐ zhě sì shí yú rén
战于城上,与季父有正偕死,母莫氏匿民间不食死,族戚傔从,死者四十余人。
shì xióng guàn yáng jǔ rén fēn shǒu xī mén bèi shā
世熊,灌阳举人,分守西门,被杀。
hào shàn lǐ quán rén jìn shì
好善,醴泉人,进士。
yú yìn wèi xiáng
虞胤,未详。
liè xiàn huáng pí gòng shēng chéng pò yǔ èr zi jù sǐ
烈献,黄陂贡生,城破,与二子俱死。
chéng yi dà xué shì kuàng sūn jìn shì yǔ qī qiè tóng sǐ
承宜,大学士爌孙,进士,与妻妾同死。
yǒu liú dà nián zhě jiāng xī guǎng chāng rén
有刘大年者,江西广昌人。
guān bīng bù zhǔ shì fèng shǐ nán jīng hái cháo dào lì chéng chéng pò kàng jié sǐ
官兵部主事,奉使南京,还朝,道历城,城破抗节死。
zèng guāng lù shǎo qīng
赠光禄少卿。
shí dà qīng bīng suǒ pò zhōu xiàn shǒu lìng shī chéng zhě jiē lùn sǐ
时大清兵所破州县,守令失城者,皆论死。
ér lín yì sòng xī yáo bó píng zhāng liè sù chí píng huáng jiàn jí wǔ chéng li chéng fāng qiū xiàn gāo chóng guāng jiē yǐ sǐ jié méng zèng xù
而临邑宋希尧、博平张列宿、茌平黄建极、武城李承芳、丘县高重光,皆以死节蒙赠恤。
chóng guāng zì xiù héng bǎo dìng rén
重光,字秀恒,保定人。
yóu gòng shēng wèi bǎi xiāng xùn dǎo lǜ cāng tóu jī dào yǐ quán chéng suì zhuó wèi lìng
由贡生为柏乡训导,率苍头击盗以全城,遂擢为令。
jí dà jūn zhì lì mín yù fù zhī táo chóng guāng bù kě bào yìn fù jǐng sǐ
及大军至,吏民欲负之逃,重光不可,抱印赴井死。
qí jìn shēn xùn nàn zhě ēn xiàn li yìng jiàn tiān qǐ shí guān yù shǐ
其缙绅殉难者,恩县李应荐,天启时,官御史。
yǐ fù wèi zhōng xián lì míng nì àn
以附魏忠贤,丽名逆案。
zhì shì juān zī mù shì zuǒ yǒu sī lì shǒu chéng chéng pò shēn bèi shù rèn ér sǐ
至是,捐赀募士,佐有司力守城,城破,身被数刃而死。
lì chéng liú huà guāng yǔ zi hàn yí xiān hòu jǔ yú xiāng fù zǐ jù shǒu chéng lì zhàn sǐ zèng xù yǒu chà
历城刘化光与子汉仪先后举于乡,父子俱守城力战死,赠恤有差。
yán yìn shào zì gēng míng qū fù rén fù shèng liù shí wǔ dài sūn yě
颜胤绍,字赓明,曲阜人,复圣六十五代孙也。
chóng zhēn sì nián jìn shì
崇祯四年进士。
lì zhī fèng yáng jiāng dū hán dān qiān zhēn dìng tóng zhī shǒu chéng jiǎo kòu yǒu gōng
历知凤阳、江都、邯郸,迁真定同知,守城剿寇有功。
shí wǔ nián zhuó hé jiān zhī fǔ bǐ suì dà jī sǐ wáng zài dào kòu dào chōng chì fǔ xún shèn zhì
十五年擢河间知府,比岁大饥,死亡载道,寇盗充斥,拊循甚至。
rùn shí yī yuè dà qīng bīng zhì yǔ cān yì zhào tǐng tóng zhī yáo rǔ míng zhī xiàn chén sān jiē děng jiān shǒu
闰十一月,大清兵至,与参议赵珽、同知姚汝明、知县陈三接等坚守。
yuán bīng yún jí lǜ dòu liú
援兵云集,率逗遛。
yìn shào zhī chéng bì pò yù jí yī jiā lǎo zhì yú shì zhōng jī xīn rào zhī ér shēn wǎng chéng shàng cè zhàn shǒu
胤绍知城必破,豫集一家老稚于室中,积薪绕之,而身往城上策战守。
chéng pò qū guī guān shè jǔ huǒ fén shì yì guān běi xiàng zài bài yuè rù huǒ zhōng tóng sǐ
城破,趋归官舍,举火焚室,衣冠北向再拜,跃入火中同死。
tǐng zì bǐng guī cí xī rén
珽,字秉珪,慈溪人。
chóng zhēn yuán nián jìn shì
崇祯元年进士。
zhī nán ān hóu guān èr xiàn lǚ qiān hé jiān bīng bèi qiān shì yī mén shí sì rén xī bèi nàn
知南安、侯官二县,屡迁河间兵备佥事,一门十四人悉被难。
rǔ míng xià xiàn rén
汝明,夏县人。
tiān qǐ chū jǔ yú xiāng
天启初,举于乡。
xìng xiào yǒu
性孝友。
chóng zhēn jiān suì dà qǐn qīng lǐn zhèn jì lì yì zhǒng yì pù gǔ
崇祯间岁大寝,倾廪振济,立义冢,瘗暴骨。
shòu lǐ xiàn zhī xiàn wén xiāng yì yòu jī yí shū qí zi lìng zhèn jiù rú chū
授蠡县知县,闻乡邑又饥,贻书其子,令振救如初。
hòu guān hé jiān yǔ qiè rèn tóng sǐ
后官河间,与妾任同死。
sān jiē wén shuǐ rén
三接,文水人。
jǔ chóng zhēn liù nián xiāng shì zhī hé jiān xiàn
举崇祯六年乡试,知河间县。
suì hàn jī rén xiāng shí
岁旱饥,人相食。
sān jiē zhì yǔ jí jiàng
三接至,雨即降。
yǒu yí yù shù nián bù jué zhì jí jué zhī
有疑狱,数年不决,至即决之。
qī wǔ shì xián sān jiē jiàn fēng jiāng duō gù qiǎn zhī guī dá yuē fu sǐ zhōng qī sǐ jié fēn yě
妻武氏贤,三接见封疆多故,遣之归,答曰:“夫死忠,妻死节,分也。
sān jiē xiàng zhàn sǐ wǔ cóng zhī
”三接巷战死,武从之。
tǐng zèng tài pú qīng yìn shào guāng lù qīng rǔ míng sān jiē bìng qiān shì
珽赠太仆卿,胤绍光禄卿,汝明、三接并佥事。
yǒu zhōu ér chún zhě yè xiàn rén
有周而淳者,掖县人。
yóu jìn shì bài bīng kē jǐ shì zhōng yǔ tóng guān liù rén fēn dū jī fǔ zhū jùn chéng shǒu shì
由进士拜兵科给事中,与同官六人分督畿辅诸郡城守事。
ér chún fu zhì hé jiān chéng jí bèi wéi suì yǔ zhū chén tóng sǐ zèng tài cháng shǎo qīng
而淳甫至河间,城即被围,遂与诸臣同死,赠太常少卿。
xiān shì dà bīng rù bà zhōu bīng bèi fù shǐ zhào huī xié zhī zhōu dīng shī xī lǐ jū cān zhèng li shí guāng děng dū shì mín gù jù
先是,大兵入霸州,兵备副使赵辉偕知州丁师羲、里居参政李时茪等督士民固拒。
yuán jūn bù zhì chéng suì pò
援军不至,城遂破。
huī zhěng guàn dài zì jìn zi wǎn tóng sǐ
辉整冠带自尽,子琬同死。
shī xī shí guāng jiē sǐ zhī
师羲、时茪皆死之。
huī zì huáng rú hé jīn rén chóng zhēn qī nián jìn shì zèng guāng lù qīng
辉,字黄如,河津人,崇祯七年进士,赠光禄卿。
shī xī zì xiàng xiān chǔ xióng rén
师羲,字象先,楚雄人。
xuǎn gòng shēng zèng cān yì
选贡生,赠参议。
shí guāng jìn shì lèi guān cān zhèng zèng tài cháng qīng
时茪,进士,累官参政,赠太常卿。
jí kǒng jiā yáng xiàn rén
吉孔嘉,洋县人。
yòu shí su fù yuān yú xún àn yù shǐ huò shì yǐ xiào chēng
幼时诉父冤于巡按御史,获释,以孝称。
jǔ chóng zhēn sān nián xiāng shì
举崇祯三年乡试。
shòu níng jīn zhī xiàn juān fán kē chú kòu zéi hé yì sòng dé
授宁津知县,蠲繁苛,除寇贼,阖邑颂德。
lèi qiān shùn dé zhī fǔ
累迁顺德知府。
shí wǔ nián dōng dà qīng bīng lín chéng yǔ xiāng guān zhī fǔ fu méi zhōng shū shè rén mèng lǔ bō zhāng fèng míng mù bīng xī lì jù shǒu lì qū chéng pò kǒng jiā yǔ qī zhāng zhǎng zǐ huì dí cì zǐ fù wáng jù sǐ
十五年冬,大清兵临城,与乡官知府傅梅,中书舍人孟鲁钵、张凤鸣募兵,悉力拒守,力屈城破,孔嘉与妻张、长子惠迪、次子妇王俱死。
zèng tài pú shǎo qīng qī zǐ jiē huò jīng
赠太仆少卿,妻子皆获旌。
méi xíng tái rén
梅,刑台人。
wàn lì shí jiǔ nián jǔ yú xiāng
万历十九年举于乡。
chú zhī dēng fēng yǒu shàn zhèng
除知登封,有善政。
qiān xíng bù zhǔ shì zhì zhāng chà tǐng jī àn shì bié jiàn
迁刑部主事,治张差梃击案,事别见。
sǐ zèng tài cháng shǎo qīng
死,赠太常少卿。
lǔ bō gōng bù zhǔ shì
鲁钵,工部主事。
shí yǐ shǒu chéng xùn nàn zhě yǒu wáng duān miǎn zì fú xiān jiāng líng jǔ rén
时以守城殉难者,有王端冕,字服先,江陵举人。
zhī zhào zhōu yǐ lián huì de mín
知赵州,以廉惠得民。
chéng pò bèi zhí sǐ zhī
城破,被执死之。
jiào yù chén guǎng xīn yuán chéng rén qǐ jiā yǐ bǎng
教谕陈广心,元城人,起家乙榜。
chéng jiāng pò yì guān wēi zuò zhū zǐ huán qì qǐng bì lì shēng yuē wú píng shēng suǒ xué hé shì qǐ wèi ér nǚ liàn liàn yé
城将破,衣冠危坐,诸子环泣请避,厉声曰:“吾平生所学何事,岂为儿女恋恋耶!
suì bèi shā
”遂被杀。
xùn dǎo wáng yī tǒng chéng ān rén
训导王一统,成安人。
jū jiā duō yì xíng sǐ jié míng lún táng
居家多义行,死节明伦堂。
táng xuàn zì jié yù huī zhōu rén
唐铉,字节玉,睢州人。
chóng zhēn qī nián jìn shì
崇祯七年进士。
lì dìng zhōu zhī zhōu sǐ zhī
历定州知州,死之。
gāo wéi dài chāng yì rén
高维岱,昌邑人。
jǔ yú xiāng zhī yǒng qīng xiàn shì shì fu xún yú jí yù biàn yī mén sǐ zhī
举于乡,知永清县,视事甫旬余即遇变,一门死之。
diǎn shǐ li shí zhèng jiào yù dǐ yǎng xìng xiāng guān liú wéi huì tóng sǐ
典史李时正、教谕邸养性、乡官刘维蕙同死。
qīng fēng pò jiào yù cáo yī zhēn xùn dǎo dǒng tiáo yuán jiē sǐ
清丰破,教谕曹一贞、训导董调元皆死。
xiāng guān lì bù láng zhōng li qí jì huáng zhōu tuī guān lǚ hè jǔ fù yáng zhī xiàn dù dòu yú yì sǐ zhī
乡官吏部郎中李其纪、黄州推官侣鹤举、富阳知县杜斗愚亦死之。
ér nán lè jiàn shēng zhèng xiàn shū hé jiān xiāng yáng zhī xiàn gǔ tài chū yǒng nián shān dōng fù shǐ shēn wèi xiàn jiē kàng jié sǐ
而南乐监生郑献书、河间襄阳知县贾太初、永年山东副使申为宪皆抗节死。
xuàn zèng yòu cān yì
铉赠右参议。
wéi dài qiān shì yú zèng xù yǒu chà
维岱佥事,余赠恤有差。
xíng guó xǐ cháng gě rén
邢国玺,长葛人。
chóng zhēn qī nián jìn shì
崇祯七年进士。
shòu wéi xiàn zhī xiàn gǎi jiàn shí chéng jìn xīn mín shì
授潍县知县,改建石城,尽心民事。
shí dì yǐ xiū chéng guō liàn mín bīng chǔ qiǔ liáng bèi róng qì sì shì kè tiān xià yǒu sī lǜ shì wéi jù wén wéi guó xǐ fèng xíng rú zhào
时帝以修城郭、练民兵、储糗粮、备戎器四事课天下,有司率视为具文,惟国玺奉行如诏。
shàng guān jiāo jiàn qiān hù bù zhǔ shì
上官交荐,迁户部主事。
yùn dào gěng yú dào yǒu yì kāi jiāo lái hé zhě guó xǐ lì chén qí biàn
运道梗于盗,有议开胶莱河者,国玺力陈其便。
zhuó dēng lái bīng bèi jiàn shì jīng dù hé dào
擢登莱兵备剑事,经度河道。
shí wǔ nián jī fǔ jiè yán bù xí zhēng shān dōng bīng rù wèi
十五年,畿辅戒严,部檄征山东兵入卫。
guó xǐ jiān dū zhì lóng gāng cù yù dà qīng bīng
国玺监督至龙冈,猝遇大清兵。
bù zú jīng jù yù chōng guó xǐ huà zhǐ zhī shēn xiān bó zhàn shǐ rèn jiāo jiā duò mǎ sǐ
部卒惊惧欲冲,国玺叱止之,身先搏战,矢刃交加,堕马死。
fǔ àn bù zòu dì jiàng zhǐ yán zé nǎi jù wén zèng xù rú zhì
抚按不奏,帝降旨严责,乃具闻,赠恤如制。
shí dà bīng xià shān dōng zhí dǐ hǎi zhōu gàn yú quǎn yáng fēng pèi liè chéng jiāng lì huò dùn huò jiàng
时大兵下山东,直抵海州、赣榆、汱阳、丰、沛,列城将吏,或遁或降。
qí shēn sǐ fēng jiāng zhě yǒu féng shǒu lǐ zhāng bǎi xīn zhāng yǔ qīng zhū jiǒng tiān rèn wàn mín děng
其身死封疆者,有冯守礼、张百新、张予卿、朱迥添、任万民等。
shǒu lǐ yī shì rén jǔ yú xiāng
守礼,猗氏人,举于乡。
xiàn lìng yǒu yí yù yǔ su zhě de féng xiào lián yī là yù jí jiě
县令有疑狱,语诉者得冯孝廉一剌,狱即解。
qí rén huái jīn yǐ gào jù bù tīng
其人怀金以告,拒不听。
xuǎn píng dìng zhōu xué zhèng zhū shēng xiōng dì zhēng yàn xiāng jié kuì yǐ jīn shǒu lǐ yán què zhī quàn yǐ yǒu tì gǎn wù qù
选平定州学正,诸生兄弟争彦相讦,馈以金,守礼严却之,劝以友悌,感悟去。
lì qiān zhī lái wú xiàn
历迁知莱芜县。
chéng pò yǔ èr zi shū qí gǒng qí bìng zì shā
城破,与二子摅奇、拱奇并自杀。
rì xīn zhè jiāng jiàn dé rén
日新,浙江建德人。
yóu suì gòng wèi xùn dǎo zào qí dōng jiào yù
由岁贡为训导,造齐东教谕。
jiàn hǎi nèi kòu qǐ yǔ zhū shēng jiǎng yì xí shè zhāo tǔ kòu ān shǒu xià jiàng zhī
见海内寇起,与诸生讲艺习射,招土寇安守夏降之。
jí qí dōng bèi wéi yǔ shǒu xià dēng pí shǒu lì qū jí zi guāng yì sǐ zhī qī fāng shì zì wěn shǒu xià yì cóng sǐ
及齐东被围,与守夏登陴守,力屈及子光裔死之,妻方氏自刎,守夏亦从死。
yǔ qīng zhī yáng xìn chéng xiàn xùn nàn
予卿知阳信,城陷殉难。
jiǒng tiān zhě shěn yáng zōng shì yě jū lù ān
迥添者,沈阳宗室也,居潞安。
yóu zōng xué gòng shēng wèi zōu píng zhī xiàn chéng shī quán jié yǐ sǐ
由宗学贡生为邹平知县,城失,全节以死。
wàn mín yáng qǔ zhū shēng
万民,阳曲诸生。
jiàn xiāng jùn bèi kòu cǎo jiù shí bā yì shǒu chéng shí èr cè xiàn zhī dāng shì guǒ de qí yòng
见乡郡被寇,草救时八议、守城十二策,献之当事,果得其用。
yǐ bǎo jǔ shòu wǔ chéng zhī xiàn zài zhí sān nián yǒu néng shēng jìng xùn chéng sǐ
以保举授武城知县,在职三年,有能声,竟殉城死。
yòu wén chāng shí quán zhōu jǔ rén
又文昌时,全州举人。
zhī lín zī xiàn yǐ lián shèn de mín
知临淄县,以廉慎得民。
jí dà qīng bīng dōng xià chéng shòu wéi yǔ xùn dǎo shēn zhōu fǔ gòng shǒu
及大清兵东下,城受围,与训导申周辅共守。
chéng pò jǔ jiā zì fén zhōu fǔ yì xùn nàn
城破,举家自焚,周辅亦殉难。
tóng shí shòu guāng zhī xiàn li gěng dà xīng rén
同时,寿光知县李耿,大兴人。
chóng zhēn zhōng jìn shì zì yì chéng shàng
崇祯中进士,自缢城上。
wú liáng néng liáo dōng gài zhōu rén
吴良能,辽东盖州人。
jǔ yú xiāng zhī téng xiàn chéng jiāng pò jǐn shā jiā shǔ bài mǔ chū lì zhàn sǐ
举于乡,知滕县,城将破,尽杀家属,拜母出,力战死。
wú rǔ zōng níng yáng rén
吴汝宗,宁洋人。
zhī dōng ē chéng shī shǒu sǐ zhī
知东阿,城失守,死之。
zhōu qǐ yuán huáng gāng jǔ rén zhī gāo yuàn xiàn chéng pò zhū yī zuò táng shàng sǐ zhī
周启元,黄冈举人,知高苑县,城破,朱衣坐堂上,死之。
liú guāng xiān wèi xiáng lǐ jū zhī fēng xiàn
刘光先,未详里居,知丰县。
dà bīng èr qiān jì yíng xi chéng wài bù gōng
大兵二千骑营西城外,不攻。
yè yī rén zì yíng yì chū yǔ chéng shàng rén yuē de tī jí gōng
夜一人自营逸出,语城上人曰:“得梯即攻。
bù xìn
”不信。
yòu yǒu yì zhě yuē tī chéng lì gōng yǐ
又有逸者曰:“梯成,立攻矣。
fù rén yì zì yíng chū yuē jǐn jiǎ yǐ
”妇人亦自营出曰:“尽甲矣。
mèi shuǎng tū gōng xī nán zōu fāng lì yù yǐ dēng xī běi zōu guāng xiān xùn yān
”昧爽突攻西南陬,方力御,已登西北陬,光先殉焉。
liú shì jǐng yì bù zhī hé xǔ rén zhī mù yáng yǒu qiáng gàn shēng
刘士璟,亦不知何许人,知沐阳,有强干声。
jié lì hàn chéng chéng pò sǐ zhī
竭力捍城,城破死之。
zèng shān dōng qiān shì
赠山东佥事。
zhāng zhèn xiù lín qīng rén
张振秀,临清人。
wàn lì sān shí bā nián jìn shì
万历三十八年进士。
zhī féi xiāng yǒng píng qiān bīng bù zhǔ shì
知肥乡、永平,迁兵部主事。
tài chāng yuán nián gǎi lì bù gēng lì sì sī zhì wén xuǎn yuán wài láng qǐ jiǎ guī
泰昌元年改吏部,更历四司,至文选员外郎,乞假归。
chóng zhēn gǎi yuán qǐ yàn fēng láng zhōng lì kǎo gōng wén xuǎn zhuó tài cháng shǎo qīng zuò shì luò zhí guī
崇祯改元,起验封郎中,历考功、文选,擢太常少卿,坐事落职归。
chóng zhēn shí wǔ nián dà qīng bīng wéi hé jiān yuǎn jìn zhèn kǒng
崇祯十五年,大清兵围河间,远近震恐。
lín qīng zǒng bīng guān liú yuán qīng xié què guān zhǔ shì chén xīng yán tóng zhī lù rú yíng pàn guān xú yīng fāng lì mù chén xiáng lóng zài jí bīng bù shì láng zhāng zōng héng yuán wài láng xíng tài jí lín fén rú xiàn yǐn rèn jí zhèn xiù děng hé lì bèi yù
临清总兵官刘源清偕榷关主事陈兴言、同知路如瀛、判官徐应芳、吏目陈翔龙、在籍兵部侍郎张宗衡员外郎刑泰吉、临汾如县尹任及振秀等合力备御。
wèi jǐ chéng bèi wéi lì jù shù rì yuán bù zhì chéng pò bìng sǐ zhī
未几,城被围,力拒数日,援不至,城破,并死之。
xīng yán nán jìng rén
兴言,南靖人。
rú yíng líng chuān rén
如瀛,陵川人。
yīng fāng lín chuān rén
应芳,临川人。
xiáng lóng xiāo shān rén
翔龙,萧山人。
tài jí rèn jiē jìn shì
泰吉、任皆进士。
zōng héng zì yǒu chuán
宗衡自有传。
yuán qīng zé qīng dì zèng tài zǐ shǎo bǎo
源清,泽清弟,赠太子少保。
qí shí chéng pò xùn nàn zhě shòu zhāng wáng dà nián cáo zhōu chu yān téng xiàn liú hóng xù shù rén
其时,城破殉难者,寿张王大年、曹州楚烟、滕县刘弘绪数人。
dà nián jǔ jìn shì lì yù shǐ jiā tài pú shǎo qīng yǐ fù wèi zhōng xián míng chí nì àn zhì shì jìn jié sǐ
大年举进士,历御史,加太仆少卿,以附魏忠贤名持逆案,至是尽节死。
yān jǔ jìn shì lì hù bù zhǔ shì jiě zhí guī
烟举进士,历户部主事,解职归。
jí chéng shī shǒu lì kàng zi fèng bāo yǐ shēn yì zhī jiē bèi shā
及城失守,力抗,子凤苞以身翼之,皆被杀。
qī zhào chù zhù sǐ
妻赵触柱死。
hóng xù lì chē jià láng zhōng yù biàn sǐ
弘绪历车驾郎中,遇变死。
shān fān xī zì jìn bó jīn tán rén
邓藩锡,字晋伯,金坛人。
chóng zhēn qī nián jìn shì
崇祯七年进士。
lì nán jīng bīng bù zhǔ shì
历南京兵部主事。
shí wǔ nián qiān gǔn zhōu zhī fǔ fu dǐ rèn yǐ wén dà qīng bīng rù sāi jí shàn shǒu jù
十五年迁衮州知府,甫抵任,已闻大清兵入塞,亟缮守具。
wèi jǐ sì wàn qí báo chéng xià fān xī zǒu gào lǔ wáng yuē jùn yǒu lì guó yǒu wáng yóu tóng zhōu yě
未几,四万骑薄城下,藩锡走告鲁王曰:“郡有吏,国有王,犹同舟也。
liè chéng shī shǒu jiē yóu guì jiā xī jīn qián ér lìng jù rén è fū liè pí hàn yù
列城失守,皆由贵家惜金钱,而令窭人、饿夫列陴捍御。
fu chéng guō zhě wǒ zhī mìng yě
夫城郭者,我之命也。
cái huì zhě rén zhī mìng yě
财贿者,人之命也。
wǒ bù néng bì bǐ yǐ mìng ér wàng bǐ bì wǒ yǐ mìng hu
我不能畀彼以命,而望彼畀我以命乎?
wáng chéng sàn jī chǔ yǐ gǔ shì qì chéng yóu kě cún
王诚散积储以鼓士气,城犹可存。
bù rán dà shì yī qù huǐ wú jí yǐ
不然,大事一去,悔无及矣。
wáng bù néng cóng
”王不能从。
fān xī yǔ jiān jūn cān yì wáng wéi xīn tóng zhī tán sī céng wén wèi tōng pàn yán dǐng tuī guān li chāng qī zī yáng zhī xiàn hǎo fāng shēng fù jiāng dīng wén míng zhǎng shǐ shù qǐ jiāo jí lǐ jū jǐ shì zhōng fàn shū tài děng fēn mén sǐ shǒu
藩锡与监军参议王维新,同知谭丝、曾文蔚,通判阎鼎,推官李昌期,滋阳知县郝芳声,副将丁文明,长史俞起蛟及里居给事中范淑泰等分门死守。
zhì shí èr yuè bā rì lì bù zhī chéng pò wéi xīn yóu lì zhàn bèi èr shí yī chuàng nǎi sǐ
至十二月八日,力不支,城破,维新犹力战,被二十一创乃死。
fān xī shòu fù bù jiàng bèi shā qí qiè xié zhì zǐ tóu jǐng sǐ
藩锡受缚不降,被杀,其妾携稚子投井死。
lǔ wáng yǐ pài yì bèi shā
鲁王以派亦被杀。
chāng qī yǒng nián rén
昌期,永年人。
fāng shēng xīn zhōu rén
芳声,忻州人。
bìng qǐ jiā jìn shì
并起家进士。
chāng qī cháng jiān jūn pò tǔ kòu wàn zhòng tuī qí cái
昌期尝监军破土寇万,众推其才。
fāng shēng zhì xiàn yǒu shēng
芳声治县有声。
zhì shì jiē sǐ
至是皆死。
qǐ jiāo qián táng rén
起蛟,钱塘人。
yóu gòng shēng lì guān lǔ fǔ zuǒ zhǎng shǐ xiāng xiàn wáng
由贡生历官鲁府左长史,相宪王。
jí huì wáng lì yù yì shì zi qǐ jiāo lì jiàn nǎi yǐ
及惠王立,欲易世子,起蛟力谏乃已。
shì zǐ sì wèi zhí suì xiōng quàn wáng zhèn dài zì chū sù èr qiān dàn zuǒ zhī
世子嗣位,值岁凶,劝王振贷,自出粟二千石佐之。
dà dào li qīng shān lǜ zhòng lái fàn xié shū tài chū jī dà pò qí zhòng
大盗李青山率众来犯,偕淑泰出击,大破其众。
jí wáng bèi nàn qǐ jiāo lǜ qīn shǔ èr shí sān rén xùn zhī
及王被难,起蛟率亲属二十三人殉之。
wén míng yì zhàn sǐ
文明亦战死。
shì wén zèng wéi xīn guāng lù qīng fān xī tài pú shǎo qīng chāng qī qiān shì yú zèng xù yǒu chà
事闻,赠维新光禄卿,藩锡太仆少卿,昌期佥事,余赠恤有差。
yǒu fán jí rén zhě yuán chéng rén
有樊吉人者,元城人。
yóu jìn shì zhī zī yáng lèi zhuó shān dōng bīng bèi qiān shì
由进士知滋阳,累擢山东兵备佥事。
wèi xíng yù biàn zì wěn sǐ
未行遇变,自刎死。
shū tài zì yǒu chuán
淑泰自有传。
zhāng kūn fāng kuài jī rén
张焜芳,会稽人。
chóng zhēn yuán nián jìn shì
崇祯元年进士。
lì nán jīng hù kē jǐ shì zhōng
历南京户科给事中。
shí yī nián chūn shū jiàn huáng dào zhōu huì shì yáng chén zi zhuàng jīn guāng chén ér wèi jiù fǔ wén zhèn mèng qǐng xù
十一年春,疏荐黄道周、惠世扬、陈子壮、金光辰,而为旧抚文震孟请恤。
dì yǐ gū míng shì ēn qiè zé zhī
帝以沽名市恩,切责之。
yòu jiū tài pú shǎo qīng shǐ sì wèi sì suǒ jié suì bà zhí shì jù xuē guó guān chuán
又纠太仆少卿史涘,为涘所讦,遂罢职,事具《薛国观传》。
shí liù nián zhēng yuè kūn fāng běi shàng dǐ lín qīng yù dà qīng bīng yǔ zhū shēng mǎ zhī zhōu zhī jiōng jù bèi zhí sǐ zhī
十六年正月,焜芳北上,抵临清,遇大清兵,与诸生马之騆,之𬳶俱被执死之。
qí qī qiè wén zhī fù jǐng sǐ
其妻妾闻之,赴井死。
shí yòu yǒu tiān jīn cān jiāng hè bǐng yuè zhě tài níng zuǒ wèi rén
时又有天津参将贺秉钺者,泰宁左卫人。
chóng zhēn sì nián dì wǔ kē yī jiǎ dì sān yì yǐ fú fù jiù zhì lín qīng xiàng zhàn zhōng rì shǐ jǐn bèi zhí sǐ
崇祯四年第武科一甲第三,亦以扶父柩至临清,巷战终日,矢尽,被执死。