shí huò sì
◎食货四
yán fǎ chá fǎ
○盐法茶法
zhǔ hǎi zhī lì lì dài jiē guān lǐng zhī
煮海之利,历代皆官领之。
tài zǔ chū qǐ jí lì yán fǎ zhì jú shè guān lìng shāng rén fàn yù èr shí qǔ yī yǐ zī jūn xiǎng
太祖初起,即立盐法,置局设官,令商人贩鬻,二十取一,以资军饷。
jì ér bèi zhēng zhī yòng hú shēn yán fù chū zhì
既而倍征之,用胡深言,复初制。
bǐng wǔ suì shǐ zhì liǎng huái yán guān
丙午岁,始置两淮盐官。
wú yuán nián zhì liǎng zhè
吴元年置两浙。
hóng wǔ chū zhū chǎn yán de cì dì shè guān
洪武初,诸产盐地次第设官。
dōu zhuǎn yùn yán shǐ sī liù yuē liǎng huái yuē liǎng zhè yuē zhǎng lú yuē shān dōng yuē fú jiàn yuē hé dōng
都转运盐使司六:曰两淮,曰两浙,曰长芦,曰山东,曰福建,曰河东。
yán kè tí jǔ sī qī yuē guǎng dōng yuē hǎi běi yuē sì chuān yuē yún nán
盐课提举司七:曰广东,曰海北,曰四川,曰云南;
yún nán tí jǔ sī fán sì yuē hēi yán jǐng bái yán jǐng ān níng yán jǐng wǔ jǐng
云南提举司凡四,曰黑盐井,白盐井,安宁盐井,五井。
yòu shǎn xī líng zhōu yán kè sī yī
又陕西灵州盐课司一。
liǎng huái suǒ xiá fēn sī sān yuē tài zhōu yuē huái ān yuē tōng zhōu
两淮所辖分司三,曰泰州,曰淮安,曰通州;
pī yàn suǒ èr yuē yí zhēn yuē huái ān
批验所二,曰仪真,曰淮安;
yán chǎng sān shí gè yán kè sī yī
盐场三十,各盐课司一。
hóng wǔ shí suì bàn dà yǐn yán sān shí wǔ wàn èr qiān yú yǐn
洪武时,岁办大引盐三十五万二千馀引。
hóng zhì shí gǎi bàn xiǎo yǐn yán bèi zhī
弘治时,改办小引盐,倍之。
wàn lì shí tóng
万历时同。
yán xíng zhí lì zhī yìng tiān níng guó tài píng yáng zhōu fèng yáng lú zhōu ān qìng chí zhōu huái ān jiǔ fǔ chú hé èr zhōu jiāng xī hú guǎng èr bù zhèng sī hé nán zhī hé nán rǔ níng nán yáng sān fǔ jí chén zhōu
盐行直隶之应天、宁国、太平、扬州、凤阳,庐州、安庆、池州、淮安九府,滁、和二州,江西、湖广二布政司,河南之河南、汝宁、南阳三府及陈州。
zhèng tǒng zhōng guì zhōu yì shí huái yán
正统中,贵州亦食淮盐。
chéng huà shí bā nián hú guǎng héng zhōu yǒng zhōu gǎi háng hǎi běi yán
成化十八年,湖广衡州、永州改行海北盐。
zhèng dé èr nián jiāng xī gàn zhōu nán ān jí ān gǎi háng guǎng dōng yán
正德二年,江西赣州、南安、吉安改行广东盐。
suǒ shū biān gān sù yán suí níng xià xuān fǔ dà tóng liáo dōng gù yuán shān xī shén chí zhū bǎo
所输边,甘肃、延绥、宁夏、宣府、大同、辽东、固原、山西神池诸堡。
shàng gòng guāng lù sì shén gōng jiān nèi guān jiān
上供光禄寺、神宫监、内官监。
suì rù tài cāng yú yán yín liù shí wàn liǎng
岁入太仓馀盐银六十万两。
liǎng zhè suǒ xiá fēn sī sì yuē jiā xīng yuē sōng jiāng yuē níng shào yuē wēn tái
两浙所辖分司四,曰嘉兴,曰松江,曰宁绍、曰温台;
pī yàn suǒ sì yuē háng zhōu yuē shào xīng yuē jiā xīng yuē wēn zhōu
批验所四,曰杭州,曰绍兴,曰嘉兴,曰温州;
yán chǎng sān shí wǔ gè yán kè sī yī
盐场三十五,各盐课司一。
hóng wǔ shí suì bàn dà yǐn yán èr shí èr wàn sì bǎi yú yǐn
洪武时,岁办大引盐二十二万四百馀引。
hóng zhì shí gǎi bàn xiǎo yǐn yán bèi zhī
弘治时,改办小引盐,倍之。
wàn lì shí tóng
万历时同。
yán xíng zhè jiāng zhí lì zhī sōng jiāng sū zhōu cháng zhōu zhèn jiāng wēi zhōu wǔ fǔ jí guǎng dé zhōu jiāng xī zhī guǎng xìn fǔ
盐行浙江,直隶之松江、苏州、常州、镇江、微州五府及广德州,江西之广信府。
suǒ shū biān gān sù yán suí níng xià gù yuán shān xī shén chí zhū bǎo
所输边,甘肃、延绥、宁夏、固原、山西神池诸堡。
suì rù tài cāng yú yán yín shí sì wàn liǎng
岁入太仓馀盐银十四万两。
míng chū zhì běi píng hé jiān yán yùn sī hòu gǎi chēng hé jiān zhǎng lú
明初,置北平河间盐运司,后改称河间长芦。
suǒ xiá fēn sī èr yuē cāng zhōu yuē qīng zhōu
所辖分司二,曰沧州,曰青州;
pī yàn suǒ èr yuē zhǎng lú yuē xiǎo zhí gū
批验所二,曰长芦,曰小直沽;
yán chǎng èr shí sì gè yán kè sī yī
盐场二十四,各盐课司一。
hóng wǔ shí suì bàn dà yǐn yán liù wàn sān gàn yī bǎi yú yǐn
洪武时,岁办大引盐六万三干一百馀引。
hóng zhì shí gǎi bàn xiǎo yǐn yán shí bā wàn bā bǎi yú yǐn
弘治时,改办小引盐十八万八百馀引。
wàn lì shí tóng
万历时同。
yán xíng běi zhí lì hé nán zhī zhāng dé wèi huī èr fǔ
盐行北直隶,河南之彰德、卫辉二府。
suǒ shū biān xuān fǔ dà tóng jì zhōu
所输边,宣府、大同、蓟州。
shàng gòng jiāo miào bǎi shén jì sì nèi fǔ xiū shàn jí gěi bǎi guān yǒu sī
上供郊庙百神祭祀、内府羞膳及给百官有司。
suì rù tài cāng yú yán yín shí èr wàn liǎng
岁入太仓馀盐银十二万两。
shān dōng suǒ xiá fēn sī èr yuē jiāo lái yuē bīn lè
山东所辖分司二,曰胶莱,曰滨乐;
pī yàn suǒ yī yuē luò kǒu
批验所一,曰泺口;
yán chǎng shí jiǔ gè yán kè sī yī
盐场十九,各盐课司一。
hóng wǔ shí suì bàn dà yǐn yán shí sì wàn sān qiān sān bǎi yú yǐn
洪武时,岁办大引盐十四万三千三百馀引。
hóng zhì shí gǎi bàn xiǎo yǐn yán bèi zhī
弘治时,改办小引盐,倍之。
wàn lì shí jiǔ wàn liù qiān yī bǎi yú yǐn
万历时,九万六千一百馀引。
yán xíng shān dōng zhí lì xú pī sù sān zhōu hé nán kāi fēng fǔ hòu kāi fēng gǎi shí hé dōng yán
盐行山东,直隶徐、邳、宿三州,河南开封府,后开封改食河东盐。
suǒ shū biān liáo dōng jí shān xī shén chí zhū bǎo
所输边,辽东及山西神池诸堡。
suì rù tài cāng yú yán yín wǔ wàn liǎng
岁入太仓馀盐银五万两。
fú jiàn suǒ xiá yán chǎng qī gè yán kè sī yī
福建所辖盐场七,各盐课司一。
hóng wǔ shí suì bàn dà yǐn yán shí wàn sì qiān wǔ bǎi yú yǐn
洪武时,岁办大引盐十万四千五百馀引。
hóng zhì shí zēng qī bǎi yú yǐn
弘治时,增七百馀引。
wàn lì shí jiǎn qiān yǐn
万历时,减千引。
qí yǐn yuē yī shān yuē fù hǎi
其引曰依山,曰附海。
yī shān nà shé sè
依山纳折色。
fù hǎi xíng běn shǎi shén zōng shí yì gǎi shé sè
附海行本色,神宗时亦改折色。
yán xíng jìng nèi
盐行境内。
suì rù tài cāng yín èr wàn èr qiān yú liǎng
岁入太仓银二万二千馀两。
hé dōng suǒ xiá xiè yán chū shè dōng chǎng fēn sī wū ān yì chéng zǔ shí zēng shè xi chǎng wū jiě zhōu xún fù bìng wū dōng
河东所辖解盐,初设东场分司于安邑,成祖时,增设西场于解州,寻复并于东。
zhèng tǒng liù nián fù zhì xi chǎng fēn sī
正统六年复置西场分司。
hóng zhì èr nián zēng zhì zhōng chǎng fēn sī
弘治二年增置中场分司。
hóng wǔ shí suì bàn xiǎo yǐn yán sān shí wàn sì qiān yǐn
洪武时,岁办小引盐三十万四千引。
hóng zhì shí zēng rù wàn yǐn
弘治时,增入万引。
wàn lì zhōng yòu zēng èr shí wàn yǐn
万历中,又增二十万引。
yán xíng shǎn xī zhī xī ān hàn zhōng yán ān fèng xiáng sì fǔ hé nán zhī guī dé huái qìng hé nán rǔ níng nán yáng wǔ fǔ jí rǔ zhōu shān xī zhī píng yáng lù ān èr fǔ zé qìn liáo sān zhōu
盐行陕西之西安、汉中、延安、凤翔四府,河南之归德、怀庆、河南、汝宁、南阳五府及汝州,山西之平阳、潞安二府,泽、沁、辽三州。
de yǒu liǎng jiàn zhě yán de jiān xíng
地有两见者,盐得兼行。
lóng qìng zhōng yán ān gǎi shí líng zhōu chí yán
隆庆中,延安改食灵州池盐。
chóng zhēn zhōng fèng xiáng hàn zhōng èr fǔ yì gǎi shí líng zhōu yán
崇祯中,凤翔、汉中二府亦改食灵州盐。
suì rù tài cāng yín sì qiān yú liǎng gěi xuān fǔ zhèn jí dà tóng dài fǔ lù liáng dǐ bǔ shān xī mín liáng yín gòng shí jiǔ wàn liǎng yǒu jī
岁入太仓银四千馀两,给宣府镇及大同代府禄粮,抵补山西民粮银,共十九万两有奇。
shǎn xī líng zhōu yǒu dà xiǎo yán chí yòu yǒu zhāng xiàn yán jǐng xī hé yán jǐng
陕西灵州有大小盐池,又有漳县盐井、西和盐井。
hóng wǔ shí suì bàn yán xī hé shí sān wàn yī qiān wǔ bǎi jīn yǒu jī zhāng xiàn wǔ shí yī wàn wǔ qiān liù bǎi jīn yǒu jī líng zhōu èr bǎi bā shí liù wàn qī qiān sì bǎi jīn yǒu jī
洪武时,岁办盐,西和十三万一千五百斤有奇,漳县五十一万五千六百斤有奇,灵州二百八十六万七千四百斤有奇。
hóng zhì shí tóng
弘治时同。
wàn lì shí sān chù gòng bàn qiān èr bǎi wǔ shí sān wàn qī qiān liù bǎi yú jīn
万历时,三处共办千二百五十三万七千六百馀斤。
yán xíng shǎn xī zhī gǒng chāng lín táo èr fǔ jí hé zhōu
盐行陕西之巩昌、临洮二府及河州。
suì jiě níng xià yán suí gù yuán xiǎng yín sān wàn liù qiān yú liǎng
岁解宁夏、延绥、固原饷银三万六千馀两。
guǎng dōng suǒ xiá yán chǎng shí sì hǎi běi suǒ xiá yán chǎng shí wǔ gè yán kè sī yī
广东所辖盐场十四,海北所辖盐场十五,各盐课司一。
hóng wǔ shí suì bàn dà yǐn yán guǎng dōng sì wàn liù qiān bā bǎi yú yǐn hǎi běi èr wàn qī qiān yú yǐn
洪武时,岁办大引盐,广东四万六千八百馀引,海北二万七千馀引。
hóng zhì shí guǎng dōng rú jiù hǎi běi wàn jiǔ qiān sì bǎi yú yǐn
弘治时,广东如旧,海北万九千四百馀引。
wàn lì shí guǎng dōng xiǎo yǐn shēng yán sān wàn èr bǎi yú yǐn xiǎo yǐn shú yán sān wàn sì qiān liù bǎi yú yǐn
万历时,广东小引生盐三万二百馀引,小引熟盐三万四千六百馀引;
hǎi běi xiǎo yǐn zhèng hào yán yī wàn èr qiān sì bǎi yú yǐn
海北小引正耗盐一万二千四百馀引。
yán yǒu shēng yǒu shú shú guì shēng jiàn
盐有生有熟,熟贵生贱。
guǎng dōng yán xíng guǎng zhōu zhào qìng huì zhōu sháo zhōu nán xióng cháo zhōu liù fǔ
广东盐行广州、肇庆、惠州、韶州、南雄、潮州六府。
hǎi běi yán xíng guǎng dōng zhī léi zhōu gāo zhōu lián zhōu qióng zhōu sì fǔ hú guǎng zhī guì yáng chēn èr zhōu guǎng xī zhī guì lín liǔ zhōu wú zhōu xún zhōu qìng yuǎn nán níng píng lè tài píng sī míng zhèn ān shí fǔ tián lóng sì chéng fèng yì lì wǔ zhōu
海北盐行广东之雷州、高州、廉州、琼州四府,湖广之桂阳、郴二州,广西之桂林、柳州、梧州、浔州、庆远、南宁、平乐、太平、思明、镇安十府,田、龙、泗城、奉议、利五州。
suì rù tài cāng yán kè yín wàn yī qiān yú liǎng
岁入太仓盐课银万一千馀两。
sì chuān yán jǐng xiá yán kè sī shí qī
四川盐井辖盐课司十七。
hóng wǔ shí suì bàn yán yī qiān yī shí èr wàn qī qiān yú jīn
洪武时,岁办盐一千一十二万七千馀斤。
hóng zhì shí bàn èr qiān yī shí qī wàn liù qiān yú jīn
弘治时,办二千一十七万六千馀斤。
wàn lì zhōng jiǔ bǎi bā shí liù wàn yī qiān yú jīn
万历中,九百八十六万一千馀斤。
yán xíng sì chuān zhī chéng dū xù zhōu shùn qìng bǎo níng kuí zhōu wǔ fǔ tóng chuān jiā dìng guǎng ān yā guǎng yuán wǔ zhōu xiàn
盐行四川之成都、叙州、顺庆、保宁、夔州五府,潼川、嘉定、广安、雅、广元五州县。
suì jiě shǎn xī zhèn yán kè yín qī wàn yī qiān yú liǎng
岁解陕西镇盐课银七万一千余两。
yún nán hēi yán jǐng xiá yán kè sī sān bái yán jǐng ān níng yán jǐng gè xiá yán kè sī yī wǔ jǐng xiá yán kè sī qī
云南黑盐井辖盐课司三,白盐井、安宁盐井各辖盐课司一,五井辖盐课司七。
hóng wǔ shí suì bàn dà yǐn yán wàn qī qiān bā bǎi yú yǐn
洪武时,岁办大引盐万七千八百馀引。
hóng zhì shí gè jǐng duō guǎ bù yī
弘治时,各井多寡不一。
wàn lì shí yǔ hóng wǔ tóng
万历时与洪武同。
yán xíng jìng nèi
盐行境内。
suì rù tài cāng yán kè yín sān wàn wǔ qiān yú liǎng
岁入太仓盐课银三万五千余两。
chéng zǔ shí cháng shè jiāo zhǐ tí jǔ sī qí hòu jiāo zhǐ shī nǎi ba
成祖时,尝设交阯提举司,其后交阯失,乃罢。
liáo dōng yán chǎng bù shè guān jūn yú jiān bàn zhào shāng yì sù yǐ gěi jūn
辽东盐场不设官,军馀煎办,召商易粟以给军。
fán dà yǐn sì bǎi jīn xiǎo yǐn èr bǎi jīn
凡大引四百斤,小引二百斤。
yán suǒ chǎn bù tóng jiě zhōu zhī yán fēng shuǐ suǒ jié níng xià zhī yán guā dì de zhī huái zhè zhī yán áo bō chuān diān zhī yán jí jǐng mǐn yuè zhī yán jī xī huái nán zhī yán jiān huái běi zhī yán shài shān dōng zhī yán yǒu jiān yǒu shài cǐ qí dà jiào yě
盐所产不同:解州之盐风水所结,宁夏之盐刮地得之,淮、浙之盐熬波,川、滇之盐汲井,闽、粤之盐积卤,淮南之盐煎,淮北之盐晒,山东之盐有煎有晒,此其大较也。
yǒu míng yán fǎ mò shàn wū kāi zhōng
有明盐法,莫善于开中。
hóng wǔ sān nián shān xī xíng shěng yán dà tóng liáng chǔ zì líng xiàn yùn zhì tài hé lǐng lù yuǎn fèi fán
洪武三年,山西行省言:“大同粮储,自陵县运至太和岭,路远费烦。
qǐng lìng shāng rén wū dà tóng cāng rù mǐ yī shí tài yuán cāng rù mǐ yī shí sān dòu gěi huái yán yī xiǎo yǐn
请令商人于大同仓入米一石,太原仓入米一石三斗,给淮盐一小引。
shāng rén zhōu bì jí yǐ yuán gěi yǐn mù fù suǒ zài guān sī jiǎo zhī
商人卖完,便以原来给予的货单到所在的政府主管部门缴纳。
rú cǐ zé zhuǎn yùn fèi shěng ér biān chǔ chōng
如此则转运费省而边储充。
dì cóng zhī
”帝从之。
zhào shāng shū liáng ér yǔ zhī yán wèi zhī kāi zhōng
召商输粮而与之盐,谓之开中。
qí hòu gè xíng shěng biān jìng duō zhào shāng zhōng yán yǐ wéi jūn chǔ
其后各行省边境,多召商中盐以为军储。
yán fǎ biān jì xiāng fǔ ér xíng
盐法边计,相辅而行。
sì nián dìng zhōng yán lì shū mǐ lín háo kāi fēng chén qiáo xiāng yáng ān lù jīng zhōu guī zhōu dà tóng tài yuán mèng jīn běi píng hé nán fǔ chén zhōu běi tōng zhōu zhū cāng jì dào lǐ jìn yuǎn zì wǔ dàn zhì yī shí yǒu chà
四年定中盐例,输米临濠、开封、陈桥、襄阳、安陆、荆州、归州、大同、太原、孟津、北平、河南府、陈州、北通州诸仓,计道里近远,自五石至一石有差。
xiān hòu zēng jiǎn zé lì bù yī lǜ shì shí huǎn jí mǐ zhí gāo xià zhōng nà zhě lì fǒu
先后增减,则例不一,率视时缓急,米直高下,中纳者利否。
dào yuǎn dì xiǎn zé jiǎn ér qīng zhī
道远地险,则减而轻之。
biān zhì kān hé jí dǐ bù fā gè bù zhèng sī jí dū sī wèi suǒ
编置勘合及底簿,发各布政司及都司、卫所。
shāng nà liáng bì shū suǒ nà liáng jí yīng zhī yán shù jī fù gè zhuǎn yùn tí jǔ sī zhào shù zhī yán
商纳粮毕,书所纳粮及应支盐数,赍赴各转运提举司照数支盐。
zhuǎn yùn zhū sī yì yǒu dǐ bù bǐ zhào kān hé xiāng fú zé rú shù gěi yǔ
转运诸司亦有底簿比照,勘合相符,则如数给与。
zhōu yán yǒu dìng suǒ kān zhū tóng bǎn fàn sī yán zhě zuì zhì sǐ wěi zào yǐn zhě rú zhī yán yǔ yǐn lí jí yǐ sī yán lùn
鬻盐有定所,刊诸铜版,犯私盐者罪至死,伪造引者如之,盐与引离,即以私盐论。
chéng zǔ jí wèi yǐ běi jīng zhū wèi liáng fá xī tíng tiān xià zhōng yán zhuān wū jīng wèi kāi zhōng
成祖即位,以北京诸卫粮乏,悉停天下中盐,专于京卫开中。
wéi yún nán jīn chǐ wèi chǔ xióng fǔ sì chuān yán jǐng wèi shǎn xī gān zhōu wèi kāi zhōng rú gù
惟云南金齿卫、楚雄府,四川盐井卫,陕西甘州卫,开中如故。
bù shù nián jīng wèi liáng mǐ chōng xiàn ér dà jūn zhēng ān nán duō fèi gān sù jūn liáng bù fū bǎi xìng pí zhuǎn yùn
不数年,京卫粮米充羡,而大军征安南多费,甘肃军粮不敷,百姓疲转运。
dài ān nán xīn fù xiǎng yì nán jì wū shì zhū suǒ fù zhào shāng zhōng yán tā biān dì fù yǐ cì jí yǐ
迨安南新附,饷益难继,于是诸所复召商中盐,他边地复以次及矣。
rén zōng lì yǐ chāo fǎ bù tōng yì suǒ yǐ liǎn zhī zhī dào
仁宗立,以钞法不通,议所以敛之之道。
hù bù shàng shū xià yuán jí qǐng lìng yǒu chāo zhī jiā zhōng yán suì dìng gè yán sī zhōng yán zé lì cāng zhōu yǐn sān bǎi guàn hé dōng shān dōng bàn zhī fú jiàn guǎng dōng bǎi guàn
户部尚书夏原吉请令有钞之家中盐,遂定各盐司中盐则例,沧州引三百贯,河东、山东半之,福建、广东百贯。
xuān dé yuán nián tíng zhōng chāo lì
宣德元年停中钞例。
sān nián yuán jí yǐ běi jīng guān lì jūn jiang liáng xiǎng bù zhī tiáo shàng yù bèi cè yán zhōng yán jiù zé tài zhòng shāng gǔ shǎo zhì qǐng gēng dìng zhī
三年,原吉以北京官吏、军、匠粮饷不支,条上预备策,言:“中盐旧则太重,商贾少至,请更定之。
nǎi dìng měi yǐn zì èr dòu wǔ shēng zhì yī dòu wǔ shēng yǒu chà zhào shāng nà mǐ běi jīng
”乃定每引自二斗五升至一斗五升有差,召商纳米北京。
hù bù shàng shū guō dūn yán zhōng yán zé lì yǐ jiǎn ér shāng lái zhě shǎo qǐng yǐ shí fēn wèi lǜ liù fēn zhī yǔ nà mǐ jīng cāng zhě sì fēn zhī yǔ liáo dōng yǒng píng shān hǎi gān sù dà tóng xuān fǔ wàn quán yǐ nà mǐ zhě
户部尚书郭敦言:“中盐则例已减,而商来者少,请以十分为率,六分支与纳米京仓者,四分支与辽东、永平、山海、甘肃、大同、宣府、万全已纳米者。
tā chǔ zhōng nà xī tíng zhī
他处中纳悉停之。
yòu yán hóng wǔ zhōng zhōng yán kè shāng nián jiǔ wù gù dài zhī zhě duō xū mào qǐng àn yǐn gěi chāo shí dìng
”又言:“洪武中,中盐客商年久物故,代支者多虚冒,请按引给钞十锭。
dì jiē cóng zhī ér mìng bèi gěi qí chāo
”帝皆从之,而命倍给其钞。
gān sù níng xià dà tóng xuān fǔ dú shí yǒng píng dào xiǎn yuǎn qū zhōng zhě shǎo xǔ yù jū guān yuán jí jūn yú yǒu liáng zhī jiā nà mǐ dòu zhōng yán
甘肃、宁夏、大同、宣府、独石、永平道险远,趋中者少,许寓居官员及军馀有粮之家纳米豆中盐。
zhèng tǒng sān nián níng xià zǒng bīng guān shǐ zhāo yǐ biān jūn quē mǎ ér yán qìng píng liáng guān lì jūn mín duō yǎng mǎ nǎi zòu qǐng nà mǎ zhōng yán
正统三年,宁夏总兵官史昭以边军缺马,而延庆、平凉官吏军民多养马,乃奏请纳马中盐。
shàng mǎ yì pǐ yǔ yán bǎi yǐn cì mǎ bā shí yǐn
上马一匹与盐百引,次马八十引。
jì ér dìng biān zhū wèi dì zēng èr shí yǐn
既而定边诸卫递增二十引。
qí hòu hé zhōu zhōng nà zhě shàng mǎ èr shí wǔ yǐn zhōng jiǎn wǔ yǐn
其后河州中纳者,上马二十五引,中减五引;
sōng pān zhōng nà zhě shàng mǎ sān shí wǔ yǐn zhōng jiǎn wǔ yǐn
松潘中纳者,上马三十五引,中减五引。
jiǔ zhī fù rú chū zhì
久之,复如初制。
zhōng mǎ zhī shǐ yàn mǎ nǎi chè yán jì ér nà yín wū guān yǐ shì mǎ yín rù bù zhèng sī zōng lù tún liáng xiū biān zhèn jì zhǎn zhuǎn zhī xiāo yín jǐn ér mǎ bù zhì ér biān chǔ yì zì cǐ gào kuì yǐ
中马之始,验马乃掣盐,既而纳银于官以市马,银入布政司,宗禄、屯粮、修边、振济展转支销,银尽而马不至,而边储亦自此告匮矣。
wū shì zhào shāng zhōng huái zhè zhǎng lú yán yǐ nà zhī lìng gān sù zhōng yán zhě huái yán shí qī zhè yán shí sān
于是召商中淮、浙、长庐盐以纳之,令甘肃中盐者,淮盐十七,浙盐十三。
huái yán wéi nà mǐ mài zhè yán jiān shōu wān dòu qīng kē
淮盐惟纳米麦,浙盐兼收豌豆、青稞。
yīn huái yán zhí guì shāng duō qū zhī gù lìng huái zhè jiān zhōng yě
因淮盐直贵,商多趋之,故令淮、浙兼中也。
míng chū réng sòng yuán jiù zhì suǒ yǐ yōu xù zào hù zhě shén hòu gěi cǎo chǎng yǐ gōng qiáo cǎi kān gēng zhě xǔ kāi kěn réng miǎn qí zá yì yòu gěi gōng běn mǐ yǐn yī shí
明初仍宋、元旧制,所以优恤灶户者甚厚,给草场以供樵采,堪耕者许开垦,仍免其杂役,又给工本米,引一石。
zhì cāng wū chǎng suì bō fù jìn zhōu xiàn cāng chǔ jí duì jūn yú mǐ yǐ dài gěi jiān zhī qián chāo yǐ mǐ jià wéi zhǔn
置仓于场,岁拨附近州县仓储及兑军馀米以待给,兼支钱钞,以米价为准。
xún dìng chāo shù huái zhè yǐn èr guàn wǔ bǎi wén hé jiān guǎng dōng hǎi běi shān dōng fú jiàn sì chuān yǐn èr guàn
寻定钞数,淮、浙引二贯五百文,河间、广东、海北、山东、福建、四川引二贯。
zào hù zá fàn sǐ zuì yǐ shàng zhǐ yǔ zhàng jì rì jiān yán yǐ shú
灶户杂犯死罪以上止予杖,计日煎盐以赎。
hòu shè zǒng cuī duō juān xuē zào hù
后设总催,多朘削灶户。
zhì zhèng tǒng shí zào hù pín kùn bū táo zhě duō sōng jiāng suǒ fù kè liù shí yú wàn
至正统时,灶户贫困,逋逃者多,松江所负课六十馀万。
mín su wū cháo mìng zhí lì xún fǔ zhōu chén jiān lǐ yán kè
民诉于朝,命直隶巡抚周忱兼理盐课。
chén tiáo shàng zhù tiě fǔ xù lǔ dīng xuǎn zǒng cuī yán sī fàn sì shì qiě qǐng wū měi nián zhèng kè wài dài zhēng bū kè
忱条上铸铁釜、恤卤丁、选总催、严私贩四事,且请于每年正课外,带征逋课。
dì cóng qí qǐng
帝从其请。
mìng fēn bū kè wèi liù yǐ liù zài bì zhēng
命分逋课为六,以六载毕征。
dàng shì shí shāng rén yǒu zì yǒng lè zhōng hou zhī yán zǔ sūn xiāng dài bù dé zhě
当是时,商人有自永乐中候支盐,祖孙相代不得者。
nǎi yì fǎng hóng wǔ zhōng lì ér jiā chāo dìng yǐ cháng zhī yuàn shǒu zhī zhě tīng
乃议仿洪武中例,而加钞锭以偿之,愿守支者听。
yòu yǐ shāng rén shǒu zhī nián jiǔ suī jiǎn qīng kāi zhōng shǎo yǒu shàng nà zhě yì tā yán sī rú jiù zhì ér huái zhè zhǎng lú yǐ shí fēn wèi lǜ bā fēn gěi shǒu zhī shāng yuē cháng gǔ èr fēn shōu zhù wū guān yuē cún jī yù biān jǐng shǐ zhào shāng zhōng nà
又以商人守支年久,虽减轻开中,少有上纳者,议他盐司如旧制,而淮、浙、长芦以十分为率,八分给守支商,曰常股,二分收贮于官,曰存积,遇边警,始召商中纳。
cháng gǔ cún jī zhī míng yóu cǐ shǐ
常股、存积之名由此始。
fán zhōng cháng gǔ zhě jià qīng zhōng cún jī zhě jià zhòng rán rén shén kǔ shǒu zhī zhēng qū cún jī ér cháng gǔ yōng yǐ
凡中常股者价轻,中存积者价重,然人甚苦守支,争趋存积,而常股壅矣。
jǐng dì shí biān yǔ duō gù cún jī zēng zhì liù fēn
景帝时,边圉多故,存积增至六分。
zhōng nà biān liáng jiān nà gǔ cǎo qiū qīng cǎo qiū qīng cǎo sān dāng gǔ cǎo èr
中纳边粮,兼纳谷草、秋青草,秋青草三当谷草二。
guǎng dōng zhī yán lì bù chū jìng shāng rén lǜ shì shǒu guān lì yuè shì guǎng xī
广东之盐,例不出境,商人率市守关吏,越市广西。
xún fǔ yè shèng yǐ wéi rèn zhī zé fèi fǎ jìn zhī zé bìng shāng qǐng lìng rù mǐ xiǎng biān nǎi xǔ chū jìng gōng sī jiāo lì yān
巡抚叶盛以为任之则废法,禁之则病商,请令入米饷边,乃许出境,公私交利焉。
chéng huà chū suì jiàn zāi jīng chǔ bù zú zhào shāng wū huái xú dé zhōu shuǐ cì cāng zhōng yán
成化初,岁洊灾,京储不足,召商于淮、徐、德州水次仓中盐。
jiù lì zhōng yán hù bù chū bǎng zhào shāng wú jìng zòu zhě
旧例中盐,户部出榜召商,无径奏者。
fù rén lǚ míng děng tuō shì yào zòu zhōng liǎng huái cún jī yán zhōng zhǐ yǔn zhī
富人吕铭等托势要奏中两淮存积盐,中旨允之。
hù bù shàng shū mǎ áng bù néng zhí zhèng yán fǎ zhī huài zì cǐ shǐ
户部尚书马昂不能执正,盐法之坏自此始。
shì háo duō chān zhōng shāng rén jì shī lì jiāng nán běi jūn mín yīn zào zhē yáng dà chuán liè xiè fàn yán
势豪多搀中,商人既失利,江南、北军民因造遮洋大船,列械贩盐。
nǎi wéi zhòng fǎ sī fàn wō yǐn jù lùn sǐ jiā shǔ xǐ biān wèi jiā dài yuè jìng zhě chōng jūn
乃为重法,私贩、窝隐俱论死,家属徙边卫,夹带越境者充军。
rán bù néng è zhǐ yě
然不能遏止也。
shí jiǔ nián pō jiǎn cún jī zhī shù cháng gǔ qī fēn ér cún jī sān fēn
十九年颇减存积之数,常股七分,而存积三分。
rán shāng rén lè yǒu jiàn yán bào zhōng cún jī zhě zhēng zhì suì réng zēng zhì liù fēn
然商人乐有见盐,报中存积者争至,遂仍增至六分。
huái zhè yán yóu bù néng gěi nǎi pèi zhī zhǎng lú shān dōng yǐ gěi zhī
淮、浙盐犹不能给,乃配支长庐、山东以给之。
yī rén jiān zhī shù chù dào yuǎn bù jí qīn fù biān shāng zhé mào yǐn wū jìn dì fù rén
一人兼支数处,道远不及亲赴,边商辄贸引于近地富人。
zì shì yǒu biān shāng nèi shāng zhī fēn
自是有边商、内商之分。
nèi shāng zhī yán bù néng sù huò biān shāng zhī yǐn yòu bù jiàn shòu bào zhōng qǐn dài cún jī zhī zhì suì yǔ cháng gǔ děng
内商之盐不能速获,边商之引又不贱售,报中寝怠,存积之滞遂与常股等。
xiàn zōng mò nián yān huàn qiè shì zòu tǎo huái zhè yán wú suàn liǎng huái jī qiàn zhì wǔ bǎi yú wàn yǐn shāng yǐn yōng zhì
宪宗末年,阉宦窃势,奏讨淮、浙盐无算,两淮积欠至五百馀万引,商引壅滞。
zhì xiào zōng shí ér mǎi bǔ yú yán zhī yì xìng yǐ
至孝宗时,而买补馀盐之议兴矣。
yú yán zhě zào hù zhèng kè wài suǒ yú zhī yán yě
馀盐者,灶户正课外所馀之盐也。
hóng wǔ chū zhì shāng zhī yán yǒu dìng chǎng wú xǔ yuè chǎng mǎi bǔ
洪武初制,商支盐有定场,毋许越场买补;
qín zào yǒu yú yán sòng chǎng sī èr bǎi jīn wèi yī yǐn gěi mǐ yī shí
勤灶有馀盐送场司,二百斤为一引,给米一石。
qí yán zhào shāng kāi zhōng bù jū zī cì gěi yǔ
其盐召商开中,不拘资次给与。
chéng huà hòu lìng shāng shōu mǎi ér quàn jiè mǐ mài yǐ zhèn pín zào
成化后,令商收买,而劝借米麦以振贫灶。
zhì shì qīng lǐ liǎng huái yán fǎ shì láng li sì qǐng lìng shāng rén mǎi yú yán bǔ guān yǐn ér miǎn qí quàn jiè qiě tíng gè biān kāi zhōng sì bū kè wán rì guān wèi mài yán sān fēn jià zhí èr chōng biān chǔ ér liú qí yī yǐ bǔ shāng rén wèi jiāo yán jià
至是清理两淮盐法,侍郎李嗣请令商人买余盐补官引,而免其劝借,且停各边开中,俟逋课完日,官为卖盐,三分价直,二充边储,而留其一以补商人未交盐价。
yóu shì yǐ yú yán bǔ chōng zhèng kè ér yán fǎ yī xiǎo biàn
由是以馀盐补充正课,而盐法一小变。
míng chū gè biān kāi zhōng shāng rén zhāo mín kěn zhòng zhù tái bǎo zì xiāng bǎo jù biān fāng shū sù wú shén guì zhī shí
明初,各边开中商人,招民垦种,筑台堡自相保聚,边方菽粟无甚贵之时。
chéng huà jiān shǐ yǒu shé nà yín zhě rán wèi cháng zhe wèi lìng yě
成化间,始有折纳银者,然未尝著为令也。
hóng zhì wǔ nián shāng rén kùn shǒu zhī hù bù shàng shū yè qí qǐng zhào shāng nà yín yùn sī lèi jiě tài cāng fēn gěi gè biān
弘治五年,商人困守支,户部尚书叶淇请召商纳银运司,类解太仓,分给各边。
měi yǐn shū yín sān sì qián yǒu chà shì guó chū zhōng mǐ zhí jiā bèi ér shāng wú shǒu zhī zhī kǔ yī shí tài cāng yín lèi zhì bǎi yú wàn
每引输银三四钱有差,视国初中米直加倍,而商无守支之苦,一时太仓银累至百馀万。
rán fù biān kāi zhōng zhī fǎ fèi shāng tún chè yè bō sù xiáng guì biān chǔ rì xū yǐ
然赴边开中之法废,商屯撤业,菠粟翔贵,边储日虚矣。
wǔ zōng zhī chū yǐ yán fǎ rì huài lìng dà chén wáng qióng zhāng xiàn děng fēn dào qīng lǐ ér qìng yún hóu zhōu shòu shòu níng hóu zhāng hè gè lìng jiā rén zòu mǎi zhǎng lú liǎng huái yán yǐn
武宗之初,以盐法日坏,令大臣王琼、张宪等分道清理,而庆云侯周寿、寿宁侯张鹤各令家人奏买长芦、两淮盐引。
hù bù shàng shū hán wén zhí bù kě zhōng zhǐ xǔ zhī
户部尚书韩文执不可,中旨许之。
zhī zào tài jiàn cuī gǎo yòu zòu qǐ zhǎng lú yán yī wàn èr qiān yǐn hù bù yǐ bàn yǔ zhī
织造太监崔杲又奏乞长芦盐一万二千引,户部以半予之。
dì yù quán yǔ dà xué shì liú jiàn děng lì zhēng li dōng yáng yǔ yóu qiè
帝欲全予,大学士刘健等力争,李东阳语尤切。
dì bú yuè
帝不悦。
jiàn děng fù shū zhēng nǎi cóng bù yì
健等复疏争,乃从部议。
quán yào kāi zhōng jì duō yòu xǔ mǎi yú yán yī yǐn yǒu yòng zhì shí yú nián zhě
权要开中既多,又许买馀盐,一引有用至十馀年者。
zhèng dé èr nián shǐ shēn jié jiù yǐn jiǎo zhī lìng lì xiàn zhuī jiǎo ér měi yǐn zēng nà zhǐ jià jí zhèn jì mǐ mài
正德二年始申截旧引角之令,立限追缴,而每引增纳纸价及振济米麦。
yǐn jià zhòng ér kè yōng rú gù yǐ
引价重而课壅如故矣。
xiān shì chéng huà chū dōu yù shǐ hán yōng wū zhào qìng wú zhōu qīng yuǎn nán xióng lì chōu yán chǎng guān yán yī yǐn chōu yín wǔ fēn xǔ dài yú yán sì yǐn yǐn chōu yín yī qián
先是成化初,都御史韩雍于肇庆、梧州、清远、南雄立抽盐厂,官盐一引,抽银五分,许带馀盐四引,引抽银一钱。
dōu yù shǐ qín hóng xǔ zēng dài yú yán liù yǐn chōu yín liù qián
都御史秦纮许增带馀盐六引,抽银六钱。
jí shì zēng zhì jiǔ qián ér bù fù chōu guān yǐn
及是增至九钱,而不复抽官引。
yǐn mù jī zhì sī yán tōng xíng nǎi yòng hù bù láng zhōng dīng zhì xiáng qǐng fù hóng jiù fǎ
引目积滞,私盐通行,乃用户部郎中丁致祥请,复纮旧法。
ér tā chǔ shāng rén jiā dài yú yán chè gē nà jià wéi duō zhì sān bǎi jīn zhě shǐ zuì zhī
而他处商人夹带馀盐,掣割纳价,惟多至三百斤者始罪之。
huái zhè zhǎng lú yǐn yán cháng gǔ sì fēn yǐ gěi gè biān zhǔ bīng jí gōng yì zhèn jì zhī xū
淮、浙、长芦引盐,常股四分,以给各边主兵及工役振济之需;
cún jī liù fēn fēi guó jiā dà shì biān jìng yǒu jǐng wèi cháng wàng kāi
存积六分,非国家大事,边境有警,未尝妄开。
kāi bì biān chén zòu tǎo jīng bù fù yǔn wèi yǒu shāng rén shàn qǐng jí zhuān qǐng huái yán zhě
开必边臣奏讨,经部覆允,未有商人擅请及专请淮盐者。
hóng zhì jiān cún jī yán shén duō
弘治间,存积盐甚多。
zhèng dé shí quán xìng suì zòu kāi cán yán gǎi cún jī cháng gǔ jiē wèi zhèng kè qiě jiē zhé yín
正德时,权幸遂奏开残盐,改存积、常股皆为正课,且皆折银。
biān chén huǎn jí wú bèi ér shì yào zhàn zhōng mài wō jià zēng shù bèi
边臣缓急无备,而势要占中卖窝,价增数倍。
shāng rén yǐn nà yín bā qián wú suǒ huò lì duō bù yuàn zhōng kè rì hào chù
商人引纳银八钱,无所获利,多不愿中,课日耗绌。
jiān xiá zhě jiā dài yǐng shè bì duān bǎi chū
奸黠者夹带影射,弊端百出。
yán chén chéng zhōng dāng fēng zhǐ fù liè líng yán suǒ yán zhū mù yǐ jiǎ zhī
盐臣承中珰风旨,复列零盐、所盐诸目以假之。
shì zōng dēng jí zhào shǒu mìng cái gé
世宗登极诏,首命裁革。
wèi jǐ shāng rén lù jùn děng yín yuán jìn xìng yǐ zēng jià wèi míng zòu mǎi cán yú děng yán
未几,商人逯俊等夤缘近幸,以增价为名,奏买残馀等盐。
hù bù shàng shū qín jīn zhí bù yǔn dì tè lìng zhōng liǎng huái é yán sān shí wàn yǐn wū xuān fǔ
户部尚书秦金执不允,帝特令中两淮额盐三十万引于宣府。
jīn yán jiān rén zhàn zhōng huái yán mài wō wǎng lì shǐ shān dōng zhǎng lú děng yán bié wú dā pèi jī zhī wú yòng
金言:“奸人占中淮盐,卖窝罔利,使山东、长芦等盐别无搭配,积之无用。
kuī guó yòng wù biān chǔ mò cǐ wéi shèn
亏国用,误边储,莫此为甚。
yù shǐ gāo shì kuí yì zhēng zhī
”御史高世魁亦争之。
zhào jiǎn huái yǐn shí wàn fēn liǎng zhè zhǎng lú yán gěi zhī
诏减淮引十万,分两浙、长芦盐给之。
jīn fù yán xuān dà jù zhòng zhèn bù yí lìng jiān shāng zì zé biàn lì dàn zhōng xuān fǔ
金复言:“宣、大俱重镇,不宜令奸商自择便利,但中宣府。
dì kě zhī
”帝可之。
yǐ ér jùn děng qǐng yǐ shí liù rén zhōng xuān fǔ shí yī rén zhōng dà tóng jìng cóng qí qǐng
已而俊等请以十六人中宣府,十一人中大同,竟从其请。
jiā jìng wǔ nián cóng jǐ shì zhōng guǎn lǜ zòu nǎi fù cháng gǔ cún jī sì liù fēn zhī zhì
嘉靖五年从给事中管律奏,乃复常股存积四六分之制。
rán shì shí yú yán shèng xíng zhèng yán shǒu zhī rì jiǔ yuàn zhōng zhě shǎo
然是时馀盐盛行,正盐守支日久,愿中者少;
yú yán dì lǐng kān hé jí shí zhī mài yuàn zhōng zhě duō
馀盐第领勘合,即时支卖,愿中者多。
zì hóng zhì shí yǐ yú yán bǔ zhèng kè chū yǐ cháng bū kè hòu lìng shāng rén nà jià shū bù jì biān
自弘治时以馀盐补正课,初以偿逋课,后令商人纳价输部济边。
zhì jiā jìng shí yán suí yòng bīng liáo zuǒ quē xiǎng jǐn fā liǎng huái yú yán qī wàn jiǔ qiān yú yǐn wū èr biān kāi zhōng
至嘉靖时,延绥用兵,辽左缺饷,尽发两淮馀盐七万九千馀引于二边开中。
zì shì yú yán xíng
自是馀盐行。
qí shǐ shàng wú dìng é wèi jǐ liǎng huái zēng yǐn yī bǎi sì shí yú wàn měi yǐn zēng yú yán èr bǎi liù shí wǔ jīn
其始尚无定额,未几,两淮增引一百四十馀万,每引增馀盐二百六十五斤。
yǐn jià huái nán nà yín yī liǎng jiǔ qián huái běi yī liǎng wǔ qián yòu shè chǔ zhì kē fá míng sè yǐ kē liǎn shāng cái
引价,淮南纳银一两九钱,淮北一两五钱,又设处置、科罚名色,以苛敛商财。
wū shì zhèng yán wèi pài xiān gū yú yán shāng zào jù kùn
于是正盐未派,先估馀盐,商灶俱困。
jiān xiá zhě jiè kǒu guān mǎi yú yán jiā fàn sī jiān
奸黠者借口官买馀盐,夹贩私煎。
fǎ jìn wú suǒ shī yán fǎ dà huài
法禁无所施,盐法大坏。
shí sān nián jǐ shì zhōng guǎn huái lǐ yán yán fǎ zhī huài qí bì yǒu liù
十三年,给事中管怀理言:“盐法之坏,其弊有六。
kāi zhōng bù shí mǐ jià téng guì zhào dí zhī nán yě
开中不时,米价腾贵,召籴之难也。
shì háo dà jiā zhuān shàn lì quán bào zhōng zhī nán yě
势豪大家,专擅利权,报中之难也。
guān sī kē fá lì xū qīn suǒ shū nà zhī nán yě
官司科罚,吏胥侵索,输纳之难也。
xià chǎng āi chè dòng yǐ shù nián shǒu zhī zhī nán yě
下场挨掣,动以数年,守支之难也。
dìng jià tài áng xi bù cháng běn qǔ yíng zhī nán yě
定价太昂,息不偿本,取赢之难也。
sī yán sì chū guān yán bù xíng shì yì zhī nán yě
私盐四出,官盐不行,市易之难也。
yǒu cǐ liù nán zhèng kè yōng yǐ ér sī jì zhě yīn shè yú yán yǐ zuǒ zhī
有此六难,正课壅矣,而司计者因设馀盐以佐之。
yú yán lì hòu shāng gù lè cóng rán bù yǐ kāi biān ér yǐ jiě bù suī suì rù jù wàn wú yì jūn xū
馀盐利厚,商固乐从,然不以开边而以解部,虽岁入距万,无益军需。
cháng kǎo zǔ zōng shí shāng rén zhōng yán nà jià shén qīng ér zào hù jiān yán gōng běn shén hòu jīn yán jià shí bèi wū qián ér gōng běn bù néng shí yī hé yǐ jìn sī yán shǐ bù xíng yě
尝考祖宗时,商人中盐纳价甚轻,而灶户煎盐工本甚厚,今盐价十倍于前,而工本不能十一,何以禁私盐使不行也?
gù yù tōng yán fǎ bì xiān chù yú yán yù chù yú yán bì duō jiǎn zhèng jià
故欲通盐法,必先处馀盐,欲处馀盐,必多减正价。
dà dǐ zhèng yán jiàn zé sī fàn zì xi
大抵正盐贱,则私贩自息。
jīn yi dìng jià měi yǐn zhèng yán yín wǔ qián yú yán èr qián wǔ fēn bù bì jiě fù tài cāng jù lìng kāi zhōng guān zhī yú yán yǐ jǐn shōu wèi dù
今宜定价,每引正盐银五钱,馀盐二钱五分,不必解赴太仓,俱令开中关支,馀盐以尽收为度。
zhèng yán jià qīng jì lì wū shāng
正盐价轻,既利于商;
yú yán shōu jǐn yòu lì wū zào
馀盐收尽,又利于灶。
wèi yǒu shāng zào jù lì ér guó kè bù chōng zhě yě
未有商灶俱利,而国课不充者也。
shì xià suǒ sī hù bù fù yǐ wéi yú yán yín réng jiě bù rú gù ér biān xiǎng yì xū yǐ
”事下所司,户部覆,以为馀盐银仍解部如故,而边饷益虚矣。
zhì èr shí nián dì yǐ biàn luàn yán fǎ yóu yú yán chì ba zhī
至二十年,帝以变乱盐法由馀盐,敕罢之。
huái zhè zhǎng lú xī fù jiù fǎ jiā dài zhě gē méi rù guān yìng biàn mài zhě yǐ shí gū wéi zhǔn
淮、浙、长芦悉复旧法,夹带者割没入官,应变卖者以时估为准。
yù shǐ wú qióng yòu qǐng gè biān zhōng yán zhě jiē shū běn shǎi
御史吴琼又请各边中盐者皆输本色。
rán lìng fu xià lì bù shàng shū xǔ zàn jí qǐng fù kāi yú yán yǐ zú biān yòng
然令甫下,吏部尚书许讃即请复开余盐以足边用。
hù bù fù cóng zhī yú yán fù xíng yǐ
户部覆从之,馀盐复行矣。
xiān shì shí liù nián lìng liǎng zhè pì yì guān shāng bù xíng zhī chù shān shāng měi bǎi jīn nà yín bā fēn gěi piào xíng yán
先是,十六年令两浙僻邑,官商不行之处,山商每百斤纳银八分,给票行盐。
qí hòu duō qīn duó zhèng yǐn guān shāng kè quē yǐn yōng èr bǎi wàn hou chè bì wǔ liù zài
其后多侵夺正引,官商课缺,引壅二百万,候掣必五六载。
wū shì yǒu yù zhēng zhí dǐ jì chè zhī fǎ
于是有预征、执抵、季掣之法。
yù zhēng zhě xiān qī shū kè bù dé sī wéi qù liú
预征者,先期输课,不得私为去留。
zhí dǐ zhě zhí xiàn zài yùn yán shuǐ chéng fù chí yī yǐn yǐ dǐ yī yǐn
执抵者,执现在运盐水程,复持一引以抵一引。
jì chè zé yǐ nà kè xiān hòu wèi xù chūn bù dé chí wū xià xià bù dé chāo wū chūn yě
季掣,则以纳课先后为序,春不得迟于夏,夏不得超于春也。
rán piào shāng nà shuì jí chè mài yù zhēng zhū fǎ tú lì yǐn shāng ér yǐ
然票商纳税即掣卖,预征诸法徒厉引商而已。
líng zhōu yán chí zì shǐ zhāo zhōng mǎ zhī yì xíng biān xiǎng kuī quē gān sù mǐ zhí shí yín wǔ liǎng hù bù yīn zòu tíng zhōng mǎ zhào shāng nà mǐ zhōng yán
灵州盐池,自史昭中马之议行,边饷亏缺,甘肃米直石银五两,户部因奏停中马,召商纳米中盐。
èr shí qī nián lìng kāi zhōng zhě zhǐ nà běn shǎi liáng cǎo
二十七年令开中者止纳本色粮草。
sān shí èr nián lìng hé dōng yǐ liù shí èr wàn yǐn wèi é hé zhèng yú yán wèi yī ér gé yú yán míng
三十二年令河东以六十二万引为额,合正馀盐为一,而革馀盐名。
shí dōu yù shǐ wáng shēn yù shǐ huáng guó yòng yì liǎng huái zào hù yú yán měi yǐn guān gěi yín èr qián yǐ chōng gōng běn zēng shōu sān shí wǔ wàn yǐn míng wéi gōng běn yán
时都御史王绅、御史黄国用议:两淮灶户馀盐,每引官给银二钱,以充工本,增收三十五万引,名为工本盐。
lìng shāng rén zhōng é yán èr yǐn dài zhōng gōng běn yán yī yǐn dǐ zhǔ bīng nián lì shí qī wàn liù qiān liǎng yǒu jī
令商人中额盐二引,带中工本盐一引,抵主兵年例十七万六千两有奇。
cóng qí qǐng
从其请。
chū huái yán suì kè qī shí wàn wǔ qiān yǐn kāi biān bào zhōng wèi zhèng yán hòu yì yú yán nà yín jiě bù
初,淮盐岁课七十万五千引,开边报中为正盐,后益馀盐纳银解部。
zhì shì tōng qián é fán yī bǎi wǔ wàn yǐn é zēng sān zhī yī
至是通前额凡一百五万引,额增三之一。
xíng zhī shù nián jī zhì wú suǒ shòu yán fǎ yōng bù xíng
行之数年,积滞无所售,盐法壅不行。
yán shì zhě lǚ chén gōng běn wèi yán zhuì yóu
言事者屡陈工本为盐赘疣。
hù bù yǐ guó yòng fāng chù nián lì wú suǒ chū yīn zhī bù biàn
户部以国用方绌,年例无所出,因之不变。
jiāng xī gù xíng huái yán sān shí jiǔ wàn yǐn hòu nán ān gàn zhōu jí ān gǎi háng guǎng yán wéi nán chāng zhū fǔ xíng huái yán èr shí qī wàn yǐn
江西故行淮盐三十九万引,后南安、赣州、吉安改行广盐,惟南昌诸府行淮盐二十七万引。
jì ér sī fàn shèng xíng yuán zhōu lín jiāng ruì zhōu zé sī shí guǎng yán fǔ zhōu jiàn chāng sī shí fú yán
既而私贩盛行,袁州、临江、瑞州则私食广盐,抚州、建昌私食福盐。
wū shì huái yán jǐn xíng shí liù wàn yǐn
于是淮盐仅行十六万引。
shù nián zhī jiān guó jì dà chù
数年之间,国计大绌。
xún fǔ mǎ sēn shū qí hài qǐng wū xiá jiāng xiàn jiàn qiáo shè guān è mǐn guǎng yào jīn jǐn fù huái yán é shāo zēng zhì sì shí qī wàn yǐn
巡抚马森疏其害,请于峡江县建桥设关,扼闽、广要津,尽复淮盐额,稍增至四十七万引。
wèi jiǔ qiáo huǐ zēng é èr shí wàn yǐn fù chú yǐ
未久桥毁,增额二十万引复除矣。
sān shí jiǔ nián dì yù zhěng yán fǎ nǎi mìng fù dōu yù shǐ yān mào qīng zǒng lǐ huái zhè shān dōng zhǎng lú yán fǎ
三十九年,帝欲整盐法,乃命副都御史鄢懋卿总理淮、浙、山东、长芦盐法。
mào qīng yán sōng dǎng yě bāo jū wú xū rì
懋卿,严嵩党也,苞苴无虚日。
liǎng huái é yán yín liù shí yī wàn yǒu qí zì shè gōng běn yán zēng jiǔ shí wàn mào qīng fù zēng zhī suì mǎn bǎi wàn
两淮额盐银六十一万有奇,自设工本盐,增九十万,懋卿复增之,遂满百万。
bàn nián yī jiě
半年一解。
yòu sōu guā sì sī cán yán gòng de yín jǐ èr bǎi wàn yī shí xǔ wèi qí gōng
又搜括四司残盐,共得银几二百万,一时诩为奇功。
nǎi lì kè xiàn fǎ měi zú yī rén jì xiàn huò sī yán yǒu dìng shù
乃立克限法,每卒一人,季限获私盐有定数;
bù jí shù zhé xuē qí gù yì qián
不及数,辄削其雇役钱。
luó zú jīng suì yǒu bù dé zhī yī qián zhě nǎi gòng wèi sī fàn yǐ yǐ dà lì shèn zhì jié gū bó wū yǐ yán dào ér zhí zhī liú dú biàn hǎi bīn yǐ
逻卒经岁有不得支一钱者,乃共为私贩,以矣大利,甚至劫估舶,诬以盐盗而执之,流毒遍海滨矣。
sōng shī shì xún yán yù shǐ xú kuàng yán liǎng huái yán fǎ yuē cháng gǔ yuē cún jī yuē shuǐ xiāng gòng qī shí wàn yǐn yǒu jī
嵩失势,巡盐御史徐爌言:“两淮盐法,曰常股,曰存积,曰水乡,共七十万引有奇。
yǐn èr bǎi jīn nà yín bā fēn
引二百斤,纳银八分。
yǒng lè yǐ hòu yǐn nà sù èr dòu wǔ shēng xià chǎng guān zhī sì sàn fā mài shāng rén zhī lì yì shén wǔ yān
永乐以后,引纳粟二斗五升,下场关支,四散发卖,商人之利亦什五焉。
jìn nián zhèng yán zhī wài jiā yǐ yú yán
近年,正盐之外,加以馀盐;
yú yán zhī wài yòu jiā gōng běn
馀盐之外,又加工本;
gōng běn bù zú nǎi yǒu tiān dān
工本不足,乃有添单;
tiān dān bù zú yòu jiā tiān yǐn
添单不足,又加添引。
mào qīng qū lì mù qián bù gù qí hòu shì wù guó luàn zhèng zhī yóu zhě
懋卿趋利目前,不顾其后,是误国乱政之尤者。
fāng jīn zāi huāng dié gào yán chǎng yān mò ruò yù qǔ yíng bǎi wàn bì zhì táo wáng
方今灾荒叠告,盐场淹没,若欲取盈百万,必至逃亡。
xián jí yù jué bù jí wū cǐ
弦急欲绝,不棘于此。
wū shì xī ba mào qīng suǒ zēng zhě
”于是悉罢懋卿所增者。
sì shí sì nián xún yán yù shǐ zhū bǐng rú zòu ba liǎng huái gōng běn yán
四十四年,巡盐御史朱炳如奏罢两淮工本盐。
zì yè qí biàn fǎ biān chǔ duō quē
自叶淇变法,边储多缺。
jiā jìng bā nián yǐ hòu shāo fù kāi zhōng biān shāng zhōng yǐn nèi shāng shǒu zhī
嘉靖八年以后,稍复开中,边商中引,内商守支。
mò nián gōng běn yán xíng nèi shāng yǒu shù nián bù dé chè zhě wū shì bù lè mǎi yǐn ér biān shāng kùn yīn yíng qiú gào chè hé yán
末年,工本盐行,内商有数年不得掣者,于是不乐买引,而边商困,因营求告掣河盐。
hé yán zhě bù shàng lǐn qūn zài hé jìng zì chāo chè yì zhī ér huò lì jié
河盐者,不上廪囷,在河径自超掣,易支而获利捷。
hé yán xíng zé shǒu zhī cún jī zhě yù jiǔ ér nèi shāng yì kùn yǐn jià mí jiàn
河盐行,则守支存积者愈久,而内商亦困,引价弥贱。
wū shì jiān rén zhuān yǐ shōu mǎi biān yǐn wéi shì míng yuē dùn hù gào chè hé yán zuò guī hòu lì
于是奸人专以收买边引为事,名曰囤户,告掣河盐,坐规厚利。
shí fù yì wū zhèng yán wài fù dài yú yán yǐ dǐ gōng běn zhī shù dùn hù yīn de jiàn mài yú yán ér guì shòu zhī biān shāng yǔ nèi shāng yù kùn yǐ
时复议于正盐外附带馀盐,以抵工本之数,囤户因得贱卖馀盐而贵售之,边商与内商愈困矣。
lóng qìng èr nián zhūn yán dū yù shǐ páng shàng péng shū yán biān shāng bào zhōng nèi shāng shǒu zhī shì běn xiāng xū
隆庆二年,屯盐都御史庞尚鹏疏言:“边商报中,内商守支,事本相须。
dàn nèi shāng ān zuò biān shāng yuǎn shū láo yì bù jūn gù chè hé yán zhě yǐ huì biān shāng yě
但内商安坐,边商远输,劳逸不均,故掣河盐者以惠边商也。
rán hé yán jì xíng huái yán bì zhì nèi shāng wú suǒ de lì zé biān shāng zhī yǐn bù shòu
然河盐既行,淮盐必滞,内商无所得利,则边商之引不售。
jīn yi tíng chè hé yán dàn bié biān shāng yǐn jià zì xiàn yǐn jí qǐ zhǐ guān yǐn dào sī kān hé bié wèi sān děng dìng yín ruò gān
今宜停掣河盐,但别边商引价,自见引及起纸关引到司勘合,别为三等,定银若干。
biān shāng cāng chāo yǐ dào nèi shāng bù dé liú nàn
边商仓钞已到,内商不得留难。
gài hé yán tíng zé huái yán sù xíng yǐn jià dìng zé kāi zhōng zì duō biān shāng nèi shāng gè de qí yuàn yǐ
盖河盐停则淮盐速行,引价定则开中自多,边商内商各得其愿矣。
dì cóng zhī
”帝从之。
sì nián yù shǐ li xué shī yì bà guān mǎi yú yán
四年,御史李学诗议罢官买馀盐。
bào kě
报可。
shì shí guǎng xī gǔ tián píng xún fǔ dōu yù shǐ yīn zhèng mào qǐng guān chū zī běn mǎi guǎng dōng yán zhì guì lín fā mài qī wàn yú bāo kě huò lì èr wàn èr qiān yǒu qí
是时广西古田平,巡抚都御史殷正茂请官出资本买广东盐,至桂林发卖,七万馀包可获利二万二千有奇。
cóng zhī
从之。
zì jiā jìng chū fù cháng gǔ sì fēn cún jī liù fēn zhī zhì
自嘉靖初,复常股四分,存积六分之制。
hòu yīn gè biān duō gù cháng gǔ cún jī bìng kāi huái é suì kè qī shí wàn wǔ qiān yú yǐn yòu zēng gè biān xīn yǐn suì èr shí wàn
后因各边多故,常股、存积并开,淮额岁课七十万五千馀引,又增各边新引岁二十万。
wàn lì shí yǐ dà gōng sōu yuǎn nìng wéi méi fèi yǐn liù shí yú wàn xū chū kè é zhī wài wú zhèng yán zhǐ lìng shāng mǎi bǔ yú yán
万历时,以大工搜远年违没废引六十馀万,胥出课额之外,无正盐,止令商买补馀盐。
yú yán jiǔ jǐn wéi jì yǐn zhòng kē jiā jiān fēi pài ér yǐ
馀盐久尽,惟计引重科,加煎飞派而已。
shí liǎng huái yǐn jià yú yín bǎi èr shí yú wàn zēng zhì bǎi sì shí wǔ wàn xīn yǐn rì yì zhèng yǐn rì yōng
时两淮引价馀银百二十馀万增至百四十五万,新引日益,正引日壅。
qiān hù yǐn yīng qǐng pèi mài méi guān yán kě de yín liù wàn liǎng
千户尹英请配卖没官盐,可得银六万两。
dà xué shì zhāng wèi děng zhēng zhī
大学士张位等争之。
èr shí liù nián yǐ hóng lú sì zhǔ bù tián yīng bì zòu mìng zhòng guān lǔ bǎo zhōu liǎng huái méi guān yú yán
二十六年,以鸿胪寺主簿田应璧奏,命中官鲁保鬻两淮没官馀盐。
jǐ shì zhōng bāo jiàn jié jí chén lì hài
给事中包见捷极陈利害。
bù tīng
不听。
bǎo jì shì shì suì yì kāi cún jī yán
保既视事,遂议开存积盐。
hù bù shàng shū yáng jùn mín yán míng zhǐ hé méi guān yán ér cún jī fēi méi guān yě
户部尚书杨俊民言:“明旨核没官盐,而存积非没官也。
é wài jiā zēng bì kuī zhèng kè
额外加增,必亏正课。
bǎo zòu bù kě cóng
保奏不可从。
yù shǐ mǎ cóng chěng yì zhēng zhī
”御史马从骋亦争之。
jù bù tīng
俱不听。
bǎo nǎi kāi cún jī bā wàn yǐn yǐn zhòng wǔ bǎi qī shí jīn yuè cì chāo chè yā zhèng yán bù xíng
保乃开存积八万引,引重五百七十斤,越次超掣,压正盐不行。
shāng mín dà rǎo ér jiān rén fēng qǐ
商民大扰,而奸人蜂起。
dǒng liǎn wú yīng qí děng zhēng yán yán lì
董琏、吴应麒等争言盐利。
shān xī fú jiàn zhū shuì jiān jiē lǐng yán kè yǐ
山西、福建诸税监皆领盐课矣。
bǎi hù gāo shí xià zòu zhè mǐn yú yán suì kě biàn jià sān shí wàn liǎng xún fǔ jīn xué huì kān zòu jiē wǎng
百户高时夏奏浙、闽馀盐岁可变价三十万两,巡抚金学会勘奏皆罔。
shū rù bù xǐng
疏入不省。
wū shì fú jiàn jiě yín wàn sān qiān liǎng yǒu jī zhè jiāng jiě sān wàn qī qiān liǎng yǒu jī jiè míng kē liǎn shāng kùn yǐn yōng
于是福建解银万三千两有奇,浙江解三万七千两有奇,借名苛敛,商困引壅。
hù bù shàng shū zhào shì qīng zhǐ qí hài yóu bǎo yīn yán é wài duō qǔ yī fēn zé zhèng kè shǎo yī fēn ér guó jì yù chù qǐng xī ba wú míng fú kè
户部尚书赵世卿指其害由保,因言:“额外多取一分,则正课少一分,而国计愈绌,请悉罢无名浮课。
bù bào
”不报。
sān shí sì nián xià zhì míng nián chūn zhèng é bū bǎi yú wàn bǎo yì huáng jù qǐng ba cún jī yǐn yán
三十四年夏至明年春,正额逋百馀万,保亦惶惧,请罢存积引盐。
bǎo xín sǐ
保寻死。
yǒu zhǐ ba zhī ér yǐn jīn bù néng jiǎn yǐ
有旨罢之,而引斤不能减矣。
li tài hòu hōng dì yòng yí gào juān gè yùn sī fú kè shāng kùn shāo sū ér jiù yǐn yōng zhì
李太后薨,帝用遗诰蠲各运司浮课,商困稍苏,而旧引壅滞。
hù bù shàng yán fǎ shí yì zhèng xíng jiàn yǐn fù xiāo jī yǐn yǐ shū tōng zhī
户部上盐法十议,正行见引,附销积引,以疏通之。
xún yán yù shǐ lóng yù qí lì yán zhèng gāng fǎ yǐ jiù yǐn fù jiàn yǐn xíng huái nán biān wèi shí gāng huái běi biān wèi shí sì gāng jì shí yú nián zé jiù yǐn jìn xíng
巡盐御史龙遇奇立盐政纲法,以旧引附见引行,淮南编为十纲,淮北编为十四纲,计十馀年,则旧引尽行。
cóng zhī
从之。
tiān qǐ shí yán lì zhě zì sōu guā wu zēng yǐn chāo chè
天启时,言利者恣搜括,务增引超掣。
wèi zhōng xián dǎng guō xìng zhì cuī chéng xiù děng qiǎo lì míng mù yǐ qǔ zhī suǒ rù wú suàn
魏忠贤党郭兴治、崔呈秀等,巧立名目以取之,所入无算。
lùn zhě bǐ zhī jué liú ér yú
论者比之绝流而渔。
chóng zhēn zhōng jǐ shì zhōng huáng chéng hào tiáo shàng yán zhèng pō yù yǒu suǒ lí gé
崇祯中,给事中黄承昊条上盐政,颇欲有所厘革。
shì shí bīng xiǎng fāng dà chù bù néng xíng yě
是时兵饷方大绌,不能行也。
chū zhū wáng fǔ zé jiù jìn dì zhī yán guān mín hù kǒu shí yán jiē jì kǒu nà chāo zì xíng guān zhī
初,诸王府则就近地支盐,官民户口食盐皆计口纳钞,自行关支。
ér guān lì shí yán duō mào zēng kǒu shù yǒu yī guān zhī èr qiān yú jīn yī lì zhī wǔ bǎi yú jīn zhě
而官吏食盐多冒增口数,有一官支二千馀斤,一吏支五百馀斤者。
nǎi xiàn lì diǎn bù dé guò shí kǒu wén wǔ guān bù guò sān shí kǒu
乃限吏典不得过十口,文武官不过三十口;
dà kǒu chāo shí èr guàn zhī yán shí èr jīn xiǎo kǒu bàn zhī
大口钞十二贯支盐十二斤,小口半之。
jǐng tài sān nián shǐ yǐ yán zhé gěi guān lì fèng liáng yǐ bǎi sì shí jīn dāng mǐ yī shí
景泰三年始以盐折给官吏俸粮,以百四十斤当米一石。
jīng guān suì qiǎn lì xià chǎng zì wèi jiān lì
京官岁遣吏下场,恣为奸利。
jǐn yī lì yì bào lǜ lián jù jiàn sī fàn yǒu sī bù néng jí
锦衣吏益暴,率联巨舰私贩,有司不能诘。
xún yán yù shǐ nǎi dìng bǎi sī shí yán shù jùn shù yǐ gěi lì jìn wú xià chǎng
巡盐御史乃定百司食盐数,攟束以给吏,禁毋下场。
nà chāo jiù wǎn fèi wú suǒ chū lì duō wáng
纳钞、僦挽,费无所出,吏多亡。
jiā jìng zhōng lì bù láng zhōng lù guāng zǔ yán wū shàng shū yán nè shū qǐng gé zhī
嘉靖中,吏部郎中陆光祖言于尚书严讷,疏请革之。
zì hòu bǎi sī tíng zhī shí yán wéi hù bù jí shí sān dào yù shǐ suì zhī rú gù
自后百司停支食盐,惟户部及十三道御史岁支如故。
jūn mín jì kǒu nà chāo zhě zhè jiāng yuè nà mǐ sān shēng mài yán yī jīn ér shāng gǔ chí yán fù guān guān wèi liǎn sàn zhuī zhēng zhī jí guò wū zū fù
军民计口纳钞者,浙江月纳米三升,卖盐一斤,而商贾持盐赴官,官为敛散,追征之急过于租赋。
zhèng tǒng shí cóng jǐ shì zhōng bào huī yán lìng mín zì mǎi shí yán wū shāng ba nà mǐ lìng qiě zhōu shí jīn yǐ xià zhě wù yǐ sī yán lùn ér yán chāo bù chú
正统时,从给事中鲍辉言,令民自买食盐于商,罢纳米令,且鬻十斤以下者勿以私盐论,而盐钞不除。
hòu tiáo biān fǎ xíng suì biān rù zhèng fù
后条鞭法行,遂编入正赋。
xún yán zhī guān hóng yǒng shí cháng yī zài mìng yù shǐ shì yán kè
巡盐之官,洪、永时,尝一再命御史视盐课。
zhèng tǒng yuán nián shǐ mìng shì láng hé wén yuān wáng zuǒ fù dōu yù shǐ zhū yǔ yán tí dū liǎng huái zhǎng lú liǎng zhè yán kè mìng zhòng guān yù shǐ tóng wǎng
正统元年始命侍郎何文渊、王佐,副都御史朱与言提督两淮、长芦、两浙盐课,命中官御史同往。
wèi jǐ yǐ yán fǎ yǐ qīng xià chì zhào hái
未几,以盐法已清,下敕召还。
hòu suì lìng yù shǐ shì cuó yī xún àn lì suì gēng dài yǐ wéi cháng
后遂令御史视鹾,依巡按例,岁更代以为常。
shí yī nián yǐ shān dōng zhū yán chǎng lì zhǎng lú xún yán yù shǐ
十一年以山东诸盐场隶长芦巡盐御史。
shí sì nián mìng fù dōu yù shǐ gěng jiǔ chóu qīng lǐ liǎng huái yán fǎ
十四年命副都御史耿九畴清理两淮盐法。
chéng huà zhōng tè qiǎn zhōng guān wáng yǔn zhōng qiān dū yù shǐ gāo míng zhěng zhì liǎng huái yán fǎ
成化中,特遣中官王允中、佥都御史高明整治两淮盐法。
míng qǐng zēng shè fù shǐ yī rén pàn guān èr rén
明请增设副使一人,判官二人。
xiào zōng chū yán fǎ huài hù bù shàng shū li mǐn qǐng jiǎn fēng xiàn dà chén qīng lǐ nǎi mìng hù bù shì láng li sì wū liǎng huái xíng bù shì láng péng sháo wū liǎng zhè jù jiān dōu yù shǐ cì chì qiǎn zhī
孝宗初,盐法坏,户部尚书李敏请简风宪大臣清理,乃命户部侍郎李嗣于两淮,刑部侍郎彭韶于两浙,俱兼都御史,赐敕遣之。
hóng zhì shí sì nián qiān dū yù shǐ wáng jǐng dū lǐ liǎng huái yán fǎ
弘治十四年,佥都御史王璟督理两淮盐法。
zhèng dé èr nián liǎng huái zé qiān dū yù shǐ wáng qióng mǐn zhè zé qiān dū yù shǐ zhāng xiàn
正德二年,两淮则佥都御史王琼,闽、浙则佥都御史张宪。
hòu wéi liǎng huái fù zhòng shí qiǎn dà chén
后惟两淮赋重,时遣大臣。
shí nián zé xíng bù shì láng lán zhāng
十年,则刑部侍郎蓝章。
jiā jìng qī nián zé fù dōu yù shǐ huáng chén
嘉靖七年,则副都御史黄臣。
sān shí èr nián zé fù dōu yù shǐ wáng shēn
三十二年,则副都御史王绅。
zhì sān shí jiǔ nián tè mìng fù dōu yù shǐ yān mào qīng zǒng lǐ sì yùn sī shì quán yóu zhòng
至三十九年,特命副都御史鄢懋卿总理四运司,事权尤重。
zì lóng qìng èr nián fù dōu yù shǐ páng shàng péng zǒng lǐ liǎng huái zhǎng lú shān dōng sān yùn sī hòu suì wú tè qiǎn dà chén zhī shì
自隆庆二年,副都御史庞尚鹏总理两淮、长芦、山东三运司后,遂无特遣大臣之事。
fān rén shì rǔ lào bù dé chá zé kùn yǐ bìng
番人嗜乳酪,不得茶,则困以病。
gù táng sòng yǐ lái xíng yǐ chá yì mǎ fǎ yòng zhì qiāng róng ér míng zhì yóu mì
故唐、宋以来,行以茶易马法,用制羌、戎,而明制尤密。
yǒu guān chá yǒu shāng chá jiē zhù biān yì mǎ
有官茶,有商茶,皆贮边易马。
guān chá jiān zhēng kè chāo shāng chá shū kè lüè rú yán zhì
官茶间征课钞,商茶输课略如盐制。
chū tài zǔ lìng shāng rén wū chǎn chá de mǎi chá nà qián qǐng yǐn
初,太祖令商人于产茶地买茶,纳钱请引。
yǐn chá bǎi jīn shū qián èr bǎi bù jí yǐn yuē jī líng bié zhì yóu tiē gěi zhī
引茶百斤,输钱二百,不及引曰畸零,别置由帖给之。
wú yóu yǐn jí chá yǐn xiāng lí zhě rén de gào bǔ
无由、引及茶引相离者,人得告捕。
zhì chá jú pī yàn suǒ chēng jiào chá yǐn bù xiāng dāng jí wéi sī chá
置茶局批验所,称较茶引不相当,即为私茶。
fán fàn sī chá zhě yǔ sī yán tóng zuì
凡犯私茶者,与私盐同罪。
sī chá chū jìng yǔ guān ài bù jī zhě bìng lùn sǐ
私茶出境,与关隘不讥者,并论死。
hòu yòu dìng chá yǐn yī dào shū qián qiān zhào chá bǎi jīn
后又定茶引一道,输钱千,照茶百斤;
chá yóu yī dào shū qián liù bǎi zhào chá liù shí jīn
茶由一道,输钱六百,照茶六十斤。
jì yòu lìng nà chāo měi yǐn yóu yī dào nà chāo yī guàn
既,又令纳钞,每引由一道,纳钞一贯。
hóng wǔ chū dìng lìng fán mài chá zhī de lìng xuān kè sī sān shí qǔ yī
洪武初,定令:凡卖茶之地,令宣课司三十取一。
sì nián hù bù yán shǎn xī hàn zhōng jīn zhōu shí quán hàn yīn píng lì xī xiāng zhū xiàn chá yuán sì shí wǔ qǐng chá bā shí liù wàn yú zhū
四年,户部言:“陕西汉中、金州、石泉、汉阴、平利、西乡诸县,茶园四十五顷,茶八十六万馀株。
sì chuān ba chá sān bǎi shí wǔ hù chá èr bǎi sān shí bā wàn yú zhū
四川巴茶三百十五户,茶二百三十八万馀株。
yi dìng lìng měi shí zhū guān qǔ qí yī
宜定令每十株官取其一。
wú zhǔ chá yuán lìng jūn shì hāo cǎi shí qǔ qí bā yǐ yì fān mǎ
无主茶园,令军士薅采,十取其八,以易番马。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
wū shì zhū chǎn chá de shè chá kè sī dìng shuì é shǎn xī èr wàn liù qiān jīn yǒu jī sì chuān yī bǎi wàn jīn
于是诸产茶地设茶课司,定税额,陕西二万六千斤有奇,四川一百万斤。
shè chá mǎ sī wū qín táo hé yā zhǔ zhōu zì diāo mén lí yā dǐ duo gān wū sī cáng xíng chá zhī de wǔ qiān yú lǐ
设茶马司于秦、洮、河、雅渚州,自碉门、黎、雅抵朵甘、乌思藏,行茶之地五千馀里。
shān hòu guī dé zhū zhōu xī fāng zhū bù luò wú bù yǐ mǎ shòu zhě
山后归德诸州,西方诸部落,无不以马售者。
diāo mén yǒng níng yún lián suǒ chǎn chá míng yuē jiǎn dāo cū yè wéi xī fān yòng zhī ér shāng fàn wèi cháng chū jìng
碉门、永宁、筠、连所产茶,名曰剪刀粗叶,惟西番用之,而商贩未尝出境。
sì chuān chá yán dū zhuǎn yùn shǐ yán yi bié lì chá jú zhēng qí shuì yì hóng yīng zhān shān mǐ bù jiāo là yǐ zī guó yòng
四川茶盐都转运使言:“宜别立茶局,征其税,易红缨、毡衫、米、布、椒、蜡以资国用。
ér jū mín suǒ shōu zhī chá yī jiāng nán gěi yǐn fàn mài fǎ gōng sī liǎng biàn
而居民所收之茶,依江南给引贩卖法,公私两便。
wū shì yǒng níng chéng dū yún lián jiē shè chá jú yǐ
”于是永宁、成都、筠、连皆设茶局矣。
chuān rén gù yǐ chá yì máo bù máo yīng zhū wù yǐ cháng chá kè
川人故以茶易毛布、毛缨诸物以偿茶课。
zì dìng kè é lì cāng shōu zhù zhuān yòng yǐ shì mǎ mín bù gǎn sī cǎi kè é měi kuī mín duō péi nà
自定课额,立仓收贮,专用以市马,民不敢私采,课额每亏,民多赔纳。
sì chuān bù zhèng sī yǐ wéi yán nǎi tīng mín cǎi zhāi yǔ fān yì huò
四川布政司以为言,乃听民采摘,与番易货。
yòu zhào tiān quán liù fān sī mín miǎn qí yáo yì zhuān lìng zhēng wū chá yì mǎ
又诏天全六番司民,免其徭役,专令蒸乌茶易马。
chū zhì cháng hé xi děng fān shāng yǐ mǎ rù yā zhōu yì chá yóu sì chuān yán zhōu wèi rù lí zhōu shǐ dá
初制,长河西等番商以马入雅州易茶,由四川严州卫入黎州始达。
chá mǎ sī dìng jià mǎ yì pǐ chá qiān bā bǎi jīn wū diāo mén chá kè sī gěi zhī
茶马司定价,马一匹,茶千八百斤,于碉门茶课司给之。
fān shāng wǎng fù yū yuǎn ér gěi chá tài duō
番商往复迂远,而给茶太多。
yán zhōu wèi yǐ wéi yán qǐng zhì chá mǎ sī wū yán zhōu ér gǎi zhù diāo mén chá wū qí de qiě yàn mǎ gāo xià yǐ wéi chá shù
严州卫以为言,请置茶马司于严州,而改贮碉门茶于其地,且验马高下以为茶数。
zhào chá mǎ sī réng jiù ér dìng shàng mǎ yì pǐ gěi chá bǎi èr shí jīn zhōng qī shí jīn jū wǔ shí jīn
诏茶马司仍旧,而定上马一匹,给茶百二十斤,中七十斤,驹五十斤。
sān shí nián gǎi shè qín zhōu chá mǎ sī wū xī níng chì yòu jūn dū du yuē jìn zhě sī chá chū jìng hù shì zhě shǎo mǎ mì guì ér chá rì jiàn qǐ fān rén wán wǔ zhī xīn
三十年改设秦州茶马司于西宁,敕右军都督曰:“近者私茶出境,互市者少,马日贵而茶日贱,启番人玩侮之心。
xí qín shǔ èr fǔ fā dū sī guān jūn wū sōng pān diāo mén lí yā hé zhōu lín táo jí rù xī fān guān kǒu wài xún jìn sī chá zhī chū jìng zhě
檄秦、蜀二府,发都司官军于松潘、碉门、黎、雅、河州、临洮及入西番关口外,巡禁私茶之出境者。
yòu qiǎn fù mǎ dū wèi xiè dá yù shǔ wáng chūn yuē guó jiā què chá běn zī yì mǎ
”又遣驸马都尉谢达谕蜀王椿曰:“国家榷茶,本资易马。
biān lì shī jī sī fàn chū jìng wéi yì hóng yīng zá wù
边吏失讥,私贩出境,惟易红缨杂物。
shǐ fān rén zuò shōu qí lì ér mǎ rù zhōng guó zhě shǎo qǐ suǒ yǐ zhì róng dí zāi
使番人坐收其利,而马入中国者少,岂所以制戎狄哉!
ěr qí yù bù zhèng sī dū sī yán wèi fáng jìn wú zhì shī lì
尔其谕布政司、都司,严为防禁,毋致失利。
dàng shì shí dì chóu móu biān fáng yòng chá yì mǎ gù fān rén xīn qiě yǐ qiáng zhōng guó
当是时,帝绸缪边防,用茶易马,固番人心,且以强中国。
cháng wèi hù bù shàng shū yù xīn yòng shǎn xī hàn zhōng chá sān bǎi wàn jīn kě de mǎ sān wàn pǐ sì chuān sōng mào chá rú zhī
尝谓户部尚书郁新:“用陕西汉中茶三百万斤,可得马三万匹,四川松、茂茶如之。
fàn yù zhī jìn bù kě bù yán
贩鬻之禁,不可不严。
yǐ gù qiǎn qiān dū yù shǐ shān wén kēng děng chá chuān shǎn sī chá
”以故遣佥都御史邓文铿等察川、陕私茶;
fù mǎ dū wèi ōu yáng lún yǐ sī chá zuò sǐ
驸马都尉欧阳伦以私茶坐死。
yòu zhì jīn pái xìn fú mìng cáo guó gōng li jǐng lóng jī rù fān yǔ zhū fān yào yuē zhuàn wén shàng yuē huáng dì shèng zhǐ zuǒ yuē hé dāng chà fā yòu yuē bù xìn zhě zhǎn
又制金牌信符,命曹国公李景隆赍入番,与诸番要约,篆文上曰“皇帝圣旨”,左曰“合当差发”,右曰“不信者斩”。
fán sì shí yī miàn táo zhōu huǒ bǎ cáng sī náng rì děng zú pái sì miàn nà mǎ sān qiān wǔ shí pǐ
凡四十一面:洮州火把藏思囊日等族,牌四面,纳马三千五十匹;
hé zhōu bì lǐ wèi xī fān èr shí jiǔ zú pái èr shí yī miàn nà mǎ qī qiān qī bǎi wǔ pǐ
河州必里卫西番二十九族,牌二十一面,纳马七千七百五匹;
xī níng qū xiān ā duān hǎn dōng ān dìng sì wèi ba wa shēn zhōng shēn cáng děng zú pái shí liù miàn nà mǎ sān qiān wǔ shí pǐ
西宁曲先、阿端、罕东、安定四卫,巴哇、申中、申藏等族,牌十六面,纳马三千五十匹。
xià hào jīn pái jiàng zhū fān shàng hào cáng nèi fǔ yǐ wéi qì sān suì yī qiǎn guān hé fú
下号金牌降诸番,上号藏内府以为契,三岁一遣官合符。
qí tōng dào yǒu èr yī chū hé zhōu yī chū diāo mén yùn chá wǔ shí yú wàn jīn huò mǎ wàn sān qiān bā bǎi pǐ
其通道有二,一出河州,一出碉门,运茶五十馀万斤,获马万三千八百匹。
tài zǔ zhī yù fān rú cǐ
太祖之驭番如此。
yǒng lè zhōng dì huái róu yuǎn rén dì zēng chá jīn
永乐中,帝怀柔远人,递增茶斤。
yóu shì shì mǎ zhě duō ér chá bù zú
由是市马者多,而茶不足。
chá jìn yì shāo chí duō sī chū jìng
茶禁亦稍驰,多私出境。
diāo mén chá mǎ sī zhì yòng chá bā wàn yú jīn jǐn yì mǎ qī shí pǐ yòu duō shòu sǔn
碉门茶马司至用茶八万馀斤,仅易马七十匹,又多瘦损。
nǎi shēn yán chá jìn shè táo zhōu chá mǎ sī yòu shè gān sù chá mǎ sī wū shǎn xī xíng dū sī dì
乃申严茶禁,设洮州茶马司,又设甘肃茶马司于陕西行都司地。
shí sān nián tè qiǎn sān yù shǐ xún dū shǎn xī chá mǎ
十三年特遣三御史巡督陕西茶马。
tài zǔ zhī jìn sī chá yě zì sān yuè zhì jiǔ yuè yuè qiǎn xíng rén sì yuán xún shì hé zhōu lín táo diāo mén lí yā
太祖之禁私茶也,自三月至九月,月遣行人四员,巡视河州、临洮、碉门、黎、雅。
bàn nián yǐ nèi qiǎn èr shí sì yuán wǎng lái bàng wǔ
半年以内,遣二十四员,往来旁午。
xuān dé shí nián nǎi dìng sān yuè yī qiǎn
宣德十年,乃定三月一遣。
zì yǒng lè shí tíng zhǐ jīn pái xìn fú zhì shì fù gěi
自永乐时停止金牌信符,至是复给。
wèi jǐ fān rén wèi běi dí suǒ qīn lüè xǐ jū nèi dì jīn pái sàn shī
未几,番人为北狄所侵掠,徙居内地,金牌散失。
ér chá sī yì yǐ chá shǎo zhǐ yǐ hàn zhōng chá yì mǎ qiě bù gěi jīn pái tīng qí yǐ mǎ rù gòng ér yǐ
而茶司亦以茶少,止以汉中茶易马,且不给金牌,听其以马入贡而已。
xiān shì hóng wǔ mò zhì chéng dū chóng qìng bǎo níng bō zhōu chá cāng sì suǒ lìng shāng rén nà mǐ zhōng chá
先是,洪武末,置成都、重庆、保宁、播州茶仓四所,令商人纳米中茶。
xuān dé zhōng dìng guān chá bǎi jīn jiā hào shí yī
宣德中,定官茶百斤,加耗什一。
zhōng chá zhě zì qiǎn rén fù gān zhōu xī níng ér zhī yán wū huái zhè yǐ cháng fèi
中茶者,自遣人赴甘州、西宁,而支盐于淮、浙以偿费。
shāng rén shì wén píng zì sī fàn guān kè shù nián bù wán
商人恃文凭恣私贩,官课数年不完。
zhèng tǒng chū dōu yù shǐ luō hēng xìn yán qí bì nǎi ba yùn chá zhī yán lì lìng guān yùn rú gù yǐ jīng guān zǒng lǐ zhī
正统初,都御史罗亨信言其弊,乃罢运茶支盐例,令官运如故,以京官总理之。
jǐng tài zhōng bà qiǎn xíng rén
景泰中,罢遣行人。
chéng huà sān nián mìng yù shǐ xún chá shǎn xī
成化三年命御史巡茶陕西。
fān rén bù lè yù shǐ mǎ zhì rì shǎo
番人不乐御史,马至日少。
nǎi qǔ huí yù shǐ réng qiǎn xíng rén qiě lìng àn chá sī xún chá
乃取回御史,仍遣行人,且令按察司巡察。
yǐ ér xún chá bù zhuān bīng bù yán qí hài nǎi fù qiǎn yù shǐ suì yī gēng zhe wèi lìng
已而巡察不专,兵部言其害,乃复遣御史,岁一更,著为令。
yòu yǐ suì jī dài zhèn fù lìng shāng nà sù zhōng chá qiě lìng chá bǎi jīn zhé yín wǔ qián
又以岁饥待振,复令商纳粟中茶,且令茶百斤折银五钱。
shāng kè shé sè zì cǐ shǐ
商课折色自此始。
hóng zhì sān nián yù shǐ li luán yán chá mǎ sī suǒ jī jiàn shǎo gè biān mǎ hào ér shǎn xī zhū jùn suì rěn wú shì yì sù
弘治三年,御史李鸾言:“茶马司所积渐少,各边马耗,而陕西诸郡岁稔,无事易粟。
qǐng wū xī níng hé xī táo zhōu sān chá mǎ sī zhào shāng zhōng chá měi yǐn bù guò bǎi jīn měi shāng bù guò sān shí yǐn guān shōu qí shí zhī sì yú zhě shǐ lìng huò mài kě de chá sì shí wàn jīn yì mǎ sì qiān pǐ shù zú ér zhǐ
请于西宁、河西、洮州三茶马司召商中茶,每引不过百斤,每商不过三十引,官收其十之四,馀者始令货卖,可得茶四十万斤,易马四千匹,数足而止。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
shí èr nián yù shǐ wáng xiàn yòu yán zì zhōng chá jìn kāi suì lìng sī chá mò è ér yì mǎ bù lì
十二年,御史王宪又言:“自中茶禁开,遂令私茶莫遏,而易马不利。
qǐng tíng liáng chá zhī lì
请停粮茶之例。
yì shí huò bīng huāng nǎi gèng tú zhī
异时或兵荒,乃更图之。
bù fù cóng qí qǐng
”部覆从其请。
sì chuān chá kè sī jiù zhēng shù shí wàn jīn yì mǎ
四川茶课司旧征数十万斤易马。
yǒng lè yǐ hòu fān mǎ xī yóu shǎn xī dào chuān chá duō yì làn
永乐以后,番马悉由陕西道,川茶多浥烂。
nǎi lìng yǐ sān fēn wèi lǜ yī fēn shōu běn sè èr fēn zhé yín liáng chá tíng èr nián
乃令以三分为率,一分收本色,二分折银,粮茶停二年。
yán suí jī fù zhào shāng nà liáng cǎo zhōng sì bǎi wàn jīn
延绥饥,复召商纳粮草,中四百万斤。
xún yǐ yù shǐ wáng shào yán fù jìn zhǐ bìng ba zhèng é wài zhào shāng kāi zhōng zhī lì
寻以御史王绍言,复禁止,并罢正额外召商开中之例。
shí liù nián qǔ huí yù shǐ yǐ dū lǐ mǎ zhèng dōu yù shǐ yáng yī qīng jiān lǐ zhī
十六年取回御史,以督理马政都御史杨一清兼理之。
yī qīng fù yì kāi zhōng yán zhào shāng mǎi chá guān mào qí sān zhī yī měi suì chá wǔ liù shí wàn jīn kě de mǎ wàn pǐ
一清复议开中,言:“召商买茶,官贸其三之一,每岁茶五六十万斤,可得马万匹。
dì cóng suǒ qǐng
”帝从所请。
zhèng dé yuán nián yī qīng yòu jiàn yì shāng rén bù yuàn lǐng jià zhě yǐ bàn yǔ shāng lìng zì mài
正德元年,一清又建议,商人不愿领价者,以半与商,令自卖。
suì zhe wéi lì yǒng xíng yān
遂著为例永行焉。
yī qīng yòu yán jīn pái xìn fú zhī zhì dāng fù qiě qǐng fù shè xún chá yù shǐ jiān lǐ mǎ zhèng
一清又言金牌信符之制当复,且请复设巡茶御史兼理马政。
nǎi fù qiǎn yù shǐ ér jīn pái yǐ jiǔ fèi
乃复遣御史,而金牌以久废。
zú bù néng fù
卒不能复。
hòu wǔ zōng chǒng fān sēng xǔ xī yù rén lì wài dài sī chá
后武宗宠番僧,许西域人例外带私茶。
zì shì chá fǎ suì huài
自是茶法遂坏。
fān rén zhī shì mǎ yě bù néng biàn quán héng zhǐ dìng bì zhōng mǎ
番人之市马也,不能辩权衡,止订篦中马。
bì dà zé guān kuī qí zhí
篦大,则官亏其直;
xiǎo zé shāng bìng qí fán
小,则商病其繁。
shí nián xún chá yù shǐ wáng rǔ zhōu zhuó wèi zhōng zhì měi qiān jīn wèi sān bǎi sān shí bì
十年巡茶御史王汝舟酌为中制,每千斤为三百三十篦。
jiā jìng sān nián yù shǐ chén jiǎng yǐ shāng chá dī wěi xī zhēng hēi chá dì chǎn yǒu xiàn nǎi dì chá wéi shàng zhōng èr pǐn yìn lào bì shàng shū shāng míng ér kǎo zhī
嘉靖三年,御史陈讲以商茶低伪,悉征黑茶,地产有限,乃第茶为上中二品,印烙篦上,书商名而考之。
xuán dìng sì chuān chá yǐn wǔ wàn dào èr wàn liù qiān dào wèi fù yǐn èr wàn sì qiān dào wèi biān yǐn
旋定四川茶引五万道,二万六千道为腹引,二万四千道为边引。
yá chá yǐn sān qián yè chá yǐn èr qián
芽茶引三钱,叶茶引二钱。
zhōng chá zhì bā shí wàn jīn ér zhǐ bù dé tài làn
中茶至八十万斤而止,不得太滥。
shí wǔ nián yù shǐ liú liáng qīng yán lǜ lì sī chá chū jìng yǔ guān ài shī chá zhě bìng líng chí chǔ sǐ
十五年,御史刘良卿言:“律例:‘私茶出境与关隘失察者,并凌迟处死。
gài xī chuí fān lí mò qiè wū zhū fān
’盖西陲藩篱,莫切于诸番。
fān rén shì chá yǐ shēng gù yán fǎ yǐ jìn zhī yì mǎ yǐ chou zhī yǐ zhì fān rén zhī sǐ mìng zhuàng zhōng guó zhī fān lí duàn xiōng nú zhī yòu bì fēi kě yǐ cháng fǎ lùn yě
番人恃茶以生,故严法以禁之,易马以酬之,以制番人之死命,壮中国之藩篱,断匈奴之右臂,非可以常法论也。
hóng wǔ chū lì mín jiān xù chá bù dé guò yī yuè zhī yòng
洪武初例,民间蓄茶不得过一月之用。
hóng zhì zhōng zhào shāng zhōng chá huò yǐ bèi zhèn huò yǐ chǔ biān rán wèi cháng jìn nèi de zhī mín shǐ bù dé shí chá yě
弘治中,召商中茶,或以备振,或以储边,然未尝禁内地之民使不得食茶也。
jīn jiǎn tōng fān zhī zuì zhǐ wū chōng jūn
今减通番之罪,止于充军。
jìn nèi de zhī chá shǐ bù dé shí yòu shǐ shāng sī kè chá xī jù wū sān chá mǎ sī
禁内地之茶,使不得食,又使商私课茶,悉聚于三茶马司。
fu chá sī yǔ fān wèi lín sī fàn yì tōng ér jìn fù yán wū nèi jùn shì qū mín wèi sī fàn ér shòu zhī zī yě
夫茶司与番为邻,私贩易通,而禁复严于内郡,是驱民为私贩而授之资也。
yǐ gù dà jiān lán chū ér lòu wǎng xiǎo mín fù shēng dǒu ér lí fǎ
以故大奸阑出而漏网,小民负升斗而罹法。
jīn jì sān chá mǎ sī suǒ zhù táo hé zú sān nián xī níng zú èr nián ér shāng sī kè chá yòu rì yì zēng jī jiǔ fǔ làn ér wú suǒ yòng
今计三茶马司所贮,洮河足三年,西宁足二年,而商、私、课茶又日益增,积久腐烂而无所用。
chá fǎ zhī bì rú cǐ
茶法之弊如此。
fān dì duō mǎ ér wú suǒ shì wú chá yǒu jìn ér bù dé tōng qí shì bì xiāng qiú ér zhì zhī zhī jī zài wǒ
番地多马而无所市,吾茶有禁而不得通,其势必相求,而制之之机在我。
jīn chá sī jū mín qiè yì fān mǎ yǐ dài shāng fàn suì wú xū rì jí guān yì shí ér mǎ fǎn hào yǐ
今茶司居民,窃易番马以待商贩,岁无虚日,及官易时,而马反耗矣。
qǐng chì sān chá mǎ sī zhǐ liú èr nián zhī yòng měi nián yì mǎ dāng fā ruò gān
请敕三茶马司,止留二年之用,每年易马当发若干。
zhèng chá zhī wài fēn háo wú de jiā dài
正茶之外,分毫毋得夹带。
lìng chá jià yǒng guì fān rén shòu zhì liáng mǎ jiāng bù kě shèng yòng
令茶价踊贵,番人受制,良马将不可胜用。
qiě duō kāi shāng chá tōng xíng nèi dì guān què qí bàn yǐ bèi jūn xiǎng ér hé lán jiē mín zhū jìn fān dì jìn mài rú gù gèng zhòng tōng fān zhī xíng rú lǜ lì
且多开商茶,通行内地,官榷其半以备军饷,而河、兰、阶、岷诸近番地,禁卖如故,更重通番之刑如律例。
táo mín hé zé biān bèi dào lín táo lán zhōu zé lǒng yòu fēn xún xī níng zé bīng bèi gè xuǎn guān fáng shǒu
洮、岷、河责边备道,临洮、兰州责陇右分巡,西宁责兵备,各选官防守。
shī chá zhě yǐ pí ruǎn lùn
失察者以罢软论。
zòu shàng bào kě
”奏上,报可。
wū shì chá fǎ shāo chì yǐ
于是茶法稍饬矣。
yù shǐ liú lún zǒng dū shàng shū wáng yǐ qí děng qǐng fù gěi zhū fān jīn pái xìn fú
御史刘仑、总督尚书王以旗等,请复给诸番金牌信符。
bīng bù yì fān zú biàn zhà bù cháng běi dí chāo lüě wú yǐ jīn pái jí gěi jí shī shū sǔn guó tǐ
兵部议,番族变诈不常,北狄抄掠无已,金牌亟给亟失,殊损国体。
fān rén nà mǎ yì zài de chá yán sī fàn zhī jìn zé fān rén zì shùn suī bù gěi jīn pái mǎ kě jí yě
番人纳马,意在得茶,严私贩之禁,则番人自顺,虽不给金牌,马可集也。
ruò sī fàn shèng xíng wú wú yǐ xì qí xīn zhì qí mìng suī gěi jīn pái mǎ yì bù zhì
若私贩盛行,吾无以系其心、制其命,虽给金牌,马亦不至。
nǎi dìng yì fā kān hé yǔ zhī
乃定议发勘合予之。
qí hòu shǎn xī suì jī chá hù wú suǒ zī pō bū kè é
其后陕西岁饥,茶户无所资,颇逋课额。
sān shí liù nián hù bù yǐ quán shǎn zāi zhèn biān xiǎng gào jí guó yòng dà chù shàng yán xiān shí zhèng é chá yì mǎ zhī wài duō kāi zhōng yǐ zuǒ gōng jiā yǒu zhì wǔ bǎi wàn jīn zhě
三十六年,户部以全陕灾震,边饷告急,国用大绌,上言:“先时,正额茶易马之外,多开中以佐公家,有至五百万斤者。
jìn zhě yù shǐ liú liáng qīng yì kāi bǎi wàn hòu zhǐ kāi zhèng é bā shí wàn jīn bìng kè chá sī chá tōng jì jǐn jiǔ shí yú wàn
近者御史刘良卿亦开百万,后止开正额八十万斤,并课茶、私茶通计仅九十馀万。
yi xià xún chá yù shǐ yì zhào shāng duō zhōng
宜下巡茶御史议,召商多中。
yù shǐ yáng měi yì yán suì jìn mín pín jí zhèng é shàng duō kuī sǔn ān yǒu yíng xiàn
”御史杨美益言:“岁祲民贫,即正额尚多亏损,安有赢羡。
jīn dì yi shǒu měi nián jiǔ shí wàn jīn zhāo fān yì mǎ zhī guī
今第宜守每年九十万斤招番易马之规。
fán tōng nèi dì yǐ xi sī fàn zēng kāi zhōng yǐ bèi zhèn huāng xī cóng tíng bà wú shǐ yǔ mǎ fēn lì
凡通内地以息私贩,增开中以备振荒,悉从停罢,毋使与马分利。
hù bù yǐ tǎng cáng fāng kuì qǐng rú hóng zhì liù nián lì yì mǎ wài réng kāi bǎi wàn jīn zhào nà biān zhèn yǐ bèi jūn xiǎng
”户部以帑藏方匮,请如弘治六年例,易马外仍开百万斤,召纳边镇以备军饷。
zhào cóng zhī
诏从之。
mò nián yù shǐ pān yī guì yán zēng zhōng shāng chá pō yōng zhì yi cái jiǎn shí sì wǔ
末年,御史潘一桂言:“增中商茶颇壅滞,宜裁减十四五。
yòu yán sōng pān yǔ táo hé jìn sī chá wǎng wǎng lán chū yi tíng sōng pān yǐn mù shēn yán rù fān zhī jìn
”又言:“松潘与洮、河近,私茶往往阑出,宜停松潘引目,申严入番之禁。
jiē bào kě
”皆报可。
sì chuān chá yǐn zhī fēn biān fù yě biān chá shǎo ér yì xíng fù chá duō ér cháng zhì
四川茶引之分边腹也,边茶少而易行,腹茶多而常滞。
lóng qìng sān nián cái yǐn wàn èr qiān yǐ sān wàn yǐn shǔ lí yā sì qiān yǐn shǔ sōng pān zhū biān sì qiān yǐn liú nèi dì shuì yín gòng wàn sì qiān yú liǎng jiě bù jì biān yǐ wéi cháng
隆庆三年裁引万二千,以三万引属黎、雅,四千引属松潘诸边,四千引留内地,税银共万四千余两,解部济边以为常。
wǔ nián lìng gān zhōu fǎng táo hé xī níng shì lì suì yǐ liù yuè kāi zhōng liǎng yuè nèi zhōng mǎ bā bǎi pǐ
五年令甘州仿洮、河、西宁事例,岁以六月开中,两月内中马八百匹。
lì shǎng fá lì shāng yǐn yī èr nián xiāo wán zhě shǎng yǒu chà yú sān nián zhě zuì zhī méi qí fù dài chá
立赏罚例,商引一二年销完者赏有差,逾三年者罪之,没其附带茶。
wàn lì wǔ nián ǎn dá kuǎn sāi qǐng kāi chá shì
万历五年,俺答款塞,请开茶市。
yù shǐ li shí chéng yán fān yǐ chá wéi mìng běi dí ruò de jiè yǐ zhì fān fān bì cóng dí yí huàn fěi xì
御史李时成言:“番以茶为命,北狄若得,借以制番,番必从狄,贻患匪细。
bù yì gěi bǎi yú bì ér wù xǔ qí shì yì
部议给百馀篦,而勿许其市易。
zì liú liáng qīng chí nèi dì zhī jìn yáng měi yì yǐ wéi fēi qí hòu fù jìn zhǐ
自刘良卿驰内地之禁,杨美益以为非,其后复禁止。
shí sān nián yǐ xī ān fèng xiáng hàn zhōng bù yǔ fān lín kāi qí jìn zhāo shāng gěi yǐn chōu shí sān rù guān yú tīng zì mài
十三年,以西安、凤翔、汉中不与番邻,开其禁,招商给引,抽十三入官,馀听自卖。
yù shǐ zhōng huà mín yǐ sī chá zhī lán chū duō yě qǐng fēn rèn zé chéng
御史钟化民以私茶之阑出多也,请分任责成。
shǎn zhī hàn zhōng guān nán dào dū zhī fǔ zuǒ yī rén zhuān zhù yú dù bà
陕之汉中,关南道督之,府佐一人专驻鱼渡坝;
chuān zhī bǎo níng chuān běi dào dū zhī fǔ zuǒ yī rén zhuān zhù jī hóu bà
川之保宁,川北道督之,府佐一人专驻鸡猴坝。
lǜ zhōu xiàn guān bīng fáng shǒu
率州、县官兵防守。
cóng zhī
晋侯听从了他的建议。
zhōng chá yì mǎ wéi hàn zhōng bǎo níng ér hú nán chǎn chá qí zhí jiàn shāng rén lǜ yuè jìng sī fàn zhōng hàn zhōng bǎo níng zhě jǐn yī èr shí yǐn
中茶易马,惟汉中、保宁,而湖南产茶,其直贱,商人率越境私贩,中汉中、保宁者,仅一二十引。
chá hù yù bàn běn kè zhé sī fàn chū biān fān zú lì sī chá zhī jiàn yīn bù kěn nà mǎ
茶户欲办本课,辄私贩出边,番族利私茶之贱,因不肯纳马。
èr shí sān nián yù shǐ li nán qǐng jìn hú chá yán hú chá xíng chá fǎ mǎ zhèng liǎng bì yi lìng xún chá yù shǐ zhào shāng gěi yǐn yuàn bào hàn xìng bǎo kuí zhě zhǔn zhōng
二十三年,御史李楠请禁湖茶,言:“湖茶行,茶法、马政两弊,宜令巡茶御史召商给引,愿报汉、兴、保、夔者,准中。
yuè jìng xià hú nán zhě jìn zhǐ
越境下湖南者,禁止。
qiě hú nán duō jiǎ chá shí zhī cì kǒu pò fù fān rén yì shòu qí hài
且湖南多假茶,食之刺口破腹,番人亦受其害。
jì ér yù shǐ xú qiáo yán hàn chuān chá shǎo ér zhí gāo hú nán chá duō ér zhí xià
”既而御史徐侨言:“汉、川茶少而直高,湖南茶多而直下。
hú chá zhī xíng wú fáng hàn zhōng
湖茶之行,无妨汉中。
hàn chá wèi gān ér báo hú chá wèi kǔ wū sū lào wèi yi yì lì fān yě
汉茶味甘而薄,湖茶味苦,于酥酪为宜,亦利番也。
dàn yi lì fǎ yán hé yǐ è jiǎ chá
但宜立法严核,以遏假茶。
hù bù shé zhōng qí yì yǐ hàn chá wéi zhǔ hú chá zuǒ zhī
”户部折衷其议,以汉茶为主,湖茶佐之。
gè shāng zhōng yǐn xiān gěi hàn chuān bì nǎi gěi hú nán
各商中引,先给汉、川毕,乃给湖南。
rú hàn yǐn bù zú zé bǔ yǐ hú yǐn
如汉引不足,则补以湖引。
bào kě
报可。
èr shí jiǔ nián shǎn xī xún àn yù shǐ bì sān cái yán kè chá zhēng shū suì yǒu dìng é
二十九年,陕西巡按御史毕三才言:“课茶征输,岁有定额。
xiān yīn chá duō yú jī yuán hù jiě nà jiān nán yǐ cǐ gǎi shé
先因茶多馀积,园户解纳艰难,以此改折。
jīn shāng rén jué jì wǔ sī chá kōng
今商人绝迹,五司茶空。
qǐng lìng hàn zhōng wǔ zhōu xiàn réng shū běn shǎi měi suì zhāo shāng zhōng wǔ bǎi yǐn kě de mǎ wàn yī qiān jiǔ bǎi yú pǐ
请令汉中五州县仍输本色,每岁招商中五百引,可得马万一千九百馀匹。
bù yì xī níng hé táo mín gān zhuāng làng liù chá sī gòng yì mǎ jiǔ qiān liù bǎi pǐ zhe wèi lìng
”部议,西宁、河、洮、岷、甘、庄浪六茶司共易马九千六百匹,著为令。
tiān qǐ shí zēng zhōng mǎ èr qiān sì bǎi pǐ
天启时,增中马二千四百匹。
míng chū yán jìn sī fàn jiǔ ér jiān bì rì shēng
明初严禁私贩,久而奸弊日生。
jì hū mò zào shāng rén zhèng yǐn zhī wài duō gěi shǎng yóu piào shǐ de sī xíng
洎乎末造,商人正引之外,多给赏由票,使得私行。
fān rén shàng sì jǐn rù jiān shāng chá sī suǒ shì zhě nǎi qí zhōng xià yě
番人上驷尽入奸商,茶司所市者乃其中下也。
fān de chá pàn fú zì yóu
番得茶,叛服自由;
ér jiāng lì yòu yǐ sī mǎ cuàn fān mǎ mào zhī shàng chá
而将吏又以私马窜番马,冒支上茶。
chá fǎ mǎ zhèng biān fáng wū shì jù huài yǐ
茶法、马政、边防于是俱坏矣。
qí tā chǎn chá zhī de
其他产茶之地,
nán zhí lì cháng lú chí huī
南直隶常、卢、池、徽,
zhè jiāng hú yán qú shào
浙江湖、严、衢、绍,
jiāng xī nán chāng ráo zhōu nán kāng jiǔ jiāng jí ān
江西南昌、饶州、南康、九江、吉安,
hú guǎng wǔ chāng jīng zhōu cháng shā bǎo qìng
湖广武昌、荆州、长沙、宝庆,
sì chuān chéng dū chóng qìng jiā dìng kuí lú
四川成都、重庆、嘉定、夔、泸,
shāng rén zhōng yǐn zé wū yìng tiān yí xīng háng zhōu sān pī yàn suǒ
商人中引则于应天、宜兴、杭州三批验所,
zhēng chá kè zé wū yìng tiān zhī jiāng dōng guā bù
征茶课则于应天之江东瓜埠。
zì sū cháng zhèn huī guǎng dé jí zhè jiāng hé nán guǎng xī guì zhōu jiē zhēng chāo yún nán zé zhēng yín
自苏、常、镇、徽、广德及浙江、河南、广西、贵州皆征钞,云南则征银。
qí shàng gòng chá tiān xià gòng é sì qiān yǒu qí fú jiàn jiàn níng suǒ gòng zuì wéi shàng pǐn yǒu tàn chūn xiān chūn cì chūn zǐ sǔn jí jiàn xīn děng hào
其上供茶,天下贡额四千有奇,福建建宁所贡最为上品,有探春、先春、次春、紫笋及荐新等号。
jiù jiē cǎi ér niǎn zhī yā yǐ yín bǎn wèi dà xiǎo lóng tuán
旧皆采而碾之,压以银板,为大小龙团。
tài zǔ yǐ qí láo mín ba zào wéi lìng cǎi chá yá yǐ jìn fù shàng gòng hù wǔ bǎi jiā
太祖以其劳民,罢造,惟令采茶芽以进,复上供户五百家。
fán gòng chá dì àn é yǐ gōng bù jù zài
凡贡茶,第按额以供,不具载。