千金方 · 孙思邈 · Chapter 97 of 228

心脏方·胸痹第七

PinyinModern Translation
Size

lùn èr shǒu fāng shí èr shǒu jiǔ fǎ wǔ shǒu

(论二首方十二首灸法五首)

lùn yuē xiōng bì zhī bìng

论曰∶胸痹之病,

lìng rén xīn zhōng jiān mǎn pǐ jí tòng

令人心中坚满痞急痛,

jī zhōng kǔ bì jiǎo jí rú cì

肌中苦痹绞急如刺,

bù dé fǔ yǎng

不得俯仰,

qí xiōng qián pí jiē tòng

其胸前皮皆痛,

shǒu bù dé fàn

手不得犯,

xiōng zhōng ér mǎn

胸中而满,

duǎn qì ké tuò yǐn tòng

短气咳唾引痛,

yān sāi bù lì

咽塞不利,

xí xí rú yǎng

习习如痒,

hóu zhōng gān zào

喉中干燥,

shí yù ǒu tù

时欲呕吐,

fán mèn

烦闷,

zì hàn chū

自汗出,

huò chè yǐn bèi tòng

或彻引背痛,

bù zhì zhī

不治之,

shù rì shā rén

数日杀人。

lùn yuē fu mài dāng qǔ tài guò yǔ bù jí yáng wēi yīn xián jí xiōng bì ér tòng suǒ yǐ rán zhě zé qí jí xū gù yě

论曰∶夫脉当取太过与不及,阳微阴弦即胸痹而痛,所以然者,责其极虚故也。

jīn yáng xū zhī zài shàng jiāo suǒ yǐ xiōng bì xīn tòng zhě yǐ qí rén mài yīn xián gù yě

今阳虚知在上焦,所以胸痹心痛者,以其人脉阴弦故也。

píng rén wú hán rè duǎn qì bù zú yǐ xi zhě shí yě

平人无寒热,短气不足以息者实也。

guā lóu tāng

栝蒌汤

zhì xiōng bì bìng chuǎn xī ké tuò xiōng bèi tòng duǎn qì cùn mài chén ér chí guān shàng xiǎo jǐn shù fāng

治胸痹病喘息咳唾,胸背痛短气,寸脉沉而迟关上小紧数方。

guā lóu shí yī méi bàn xià bàn jīn xiè bái bàn jīn zhǐ shí èr liǎng shēng jiāng sì liǎng

栝蒌实(一枚) 半夏(半斤) 薤白(半斤) 枳实(二两) 生姜(四两)

shàng wǔ wèi jǔ yǐ bái jiāng yī dòu zhǔ qǔ sì shēng fú yī shēng rì sān

上五味咀,以白浆一斗煮取四升,服一升,日三。

zhòng jǐng zhǒu hòu bù yòng shēng jiāng zhǐ shí bàn xià

(仲景、《肘后》不用生姜,枳实,半夏)

zhǐ shí xiè bái guì zhī tāng

枳实薤白桂枝汤

zhì xiōng bì xīn zhōng pǐ qì qì jié zài xiōng xiōng mǎn xié xià nì qiǎng xīn fāng

治胸痹心中痞气,气结在胸,胸满胁下逆抢心方。

zhǐ shí sì méi xiè bái yī jīn guì zhī yī liǎng nóng pǔ sān liǎng guā lóu shí yī méi

枳实(四枚) 薤白(一斤) 桂枝(一两) 浓朴(三两) 栝蒌实(一枚)

shàng wǔ wèi jǔ yǐ shuǐ qī shēng zhǔ qǔ èr shēng bàn fēn zài fú zhòng jǐng fāng yòng nóng pǔ sì liǎng xiè bái bàn jīn shuǐ wǔ shēng zhǔ qǔ èr shēng fēn sān fú

上五味咀,以水七升煮取二升,半分再服,仲景方用浓朴四两,薤白半斤,水五升煮取二升,分三服。

fú líng tāng

茯苓汤

zhì xiōng zhōng qì sāi duǎn qì fāng

治胸中气塞短气方。

fú líng sān liǎng gān cǎo yī liǎng xìng rén wǔ shí méi

茯苓(三两) 甘草(一两) 杏仁(五十枚)

shàng sān wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu sān shēng zhǔ qǔ liù shēng qù zǐ wèi liù fù rì sān wèi chài gèng hé fú

上三味咀,以水一斗三升煮取六升,去滓,为六服,日三,未瘥更合服。

zhì xiōng bì hou xiōng zhōng rú mǎn yē sāi xí xí rú yǎng hóu zhōng sè zào tuò mò yi cǐ fāng

治胸痹候胸中如满噎塞习习如痒,喉中涩燥唾沫,宜此方∶

jú pí yī jīn zhǐ shí wǔ méi shēng jiāng bàn jīn

橘皮(一斤) 枳实(五枚) 生姜(半斤)

shàng sān wèi jǔ yǐ shuǐ wǔ shēng zhǔ qǔ èr shēng qù zǐ fēn zài fú

上三味咀,以水五升煮取二升,去滓,分再服。

jīn guì míng jú pí zhǐ shí shēng jiāng tāng

(《金匮》名橘皮枳实生姜汤。

zhì zhōng tāng

治中汤

zhì xiōng bì fāng fāng jiàn èr shí juǎn páng guāng fǔ huò luàn mén

治胸痹方(方见二十卷膀胱腑霍乱门)。

tōng qì tāng

通气汤

zhì xiōng mǎn duǎn qì yē sāi fāng

治胸满短气噎塞方。

bàn xià bā liǎng shēng jiāng liù liǎng jú pí sān liǎng wú zhū yú sì shí méi

半夏(八两) 生姜(六两) 橘皮(三两) 吴茱萸(四十枚)

shàng sì wèi jǔ yǐ shuǐ bā shēng zhǔ qǔ sān shēng fēn sān fú

上四味咀,以水八升煮取三升,分三服。

yī fāng wú jú pí yòng guì zhī sān liǎng

(一方,无橘皮,用桂枝三两。

xì xīn sàn

细辛散

zhì xiōng bì dá bèi tòng duǎn qì fāng

治胸痹达背痛短气方。

xì xīn gān cǎo gè èr liǎng zhǐ shí shēng jiāng guā lóu shí gàn dì huáng bái zhú gè sān liǎng guì xīn fú líng gè sān liǎng

细辛甘草(各二两) 枳实生姜栝蒌实干地黄白术(各三两) 桂心茯苓(各三两)

shàng jiǔ wèi zhì xià shāi jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

上九味治,下筛,酒服方寸匕,日三。

shǔ jiāo sàn

蜀椒散

zhì xiōng bì dá bèi fāng

治胸痹达背方。

shǔ jiāo shí zhū yú gè yī liǎng guì xīn jié gěng gè sān liǎng wū tóu bàn liǎng chǐ liù liǎng

蜀椒食茱萸(各一两) 桂心桔梗(各三两) 乌头(半两) 豉(六两)

shàng liù wèi zhì xià shāi shí hòu jiǔ fú fāng cùn bǐ rì sān

上六味治,下筛,食后酒服方寸匕,日三。

qián hú tāng

前胡汤

zhì xiōng zhōng nì qì xīn tòng chè bèi shǎo qì bù shí fāng

治胸中逆气,心痛彻背,少气不食方。

qián hú gān cǎo bàn xià sháo yào gè èr liǎng huáng qín dāng guī rén shēn guì xīn gè yī liǎng shēng jiāng sān liǎng dà zǎo sān shí méi zhú yè yī shēng

前胡甘草半夏芍药(各二两) 黄芩当归人参桂心(各一两) 生姜(三两)大枣(三十枚) 竹叶(一升)

shàng shí yī wèi jǔ yǐ shuǐ jiǔ shēng zhǔ qǔ sān shēng fēn sì fú

上十一味咀,以水九升煮取三升,分四服。

yòu fāng qián hú gān cǎo bàn xià sháo yào rén shēn fú líng shēng jiāng mài mén dōng táng gè sān liǎng huáng qín dāng guī guì xīn gè yī liǎng dà zǎo sān shí méi

又方前胡甘草半夏芍药人参茯苓生姜麦门冬饧(各三两) 黄芩当归桂心(各一两) 大枣(三十枚)

shàng shí sān wèi jǔ yǐ shuǐ yī dòu sì shēng zhǔ qǔ sān shēng qù zǐ fēn èr fú

上十三味咀,以水一斗四升煮取三升,去滓,分二服。

yùn bèi sàn

熨背散

zhì xiōng bèi téng tòng ér mèn fāng

治胸背疼痛而闷方。

wū tóu xì xīn fù zǐ qiāng huó shǔ jiāo guì xīn gè wǔ liǎng chuān xiōng yī liǎng liù zhū

乌头细辛附子羌活蜀椒桂心(各五两) 川芎(一两六铢)

shàng qī wèi zhì xià shāi bó guǒ wēi huǒ zhì lìng nuǎn yùn bèi shàng qǔ chài nǎi zhǐ shèn shēng lěng rú cháng fǎ

上七味治,下筛,帛裹微火炙令暖,熨背上,取瘥乃止,慎生冷,如常法。

xià qì tāng

下气汤

zhì xiōng fù bèi bì mǎn shàng qì chuǎn xī fāng

治胸腹背闭满上气喘息方。

xìng rén sì qī méi dà fù bīng láng èr qī méi

杏仁(四七枚) 大腹槟榔(二七枚)

shàng èr wèi jǔ yǐ tóng zǐ xiǎo biàn sān shēng jiān qǔ yī shēng bàn fēn zài fú céng huàn qì fā zhé hé fú zhī

上二味咀,以童子小便三升煎取一升半,分再服,曾患气发辄合服之。

bīng láng tāng

槟榔汤

zhǔ pò xiōng bèi è qì shēng yīn sāi bì fāng

主破胸背恶气声音塞闭方。

bīng láng jí dà zhě sì méi xiǎo zhě bā méi

槟榔(极大者四枚,小者八枚)

shàng yī wèi èr pǐn jǔ yǐ xiǎo ér niào sān shēng zhǔ jiǎn yī shēng qù zǐ fēn sān fú pín yǔ wǔ jì yǒng dìng

上一味二品咀,以小儿尿三升煮减一升,去滓,分三服,频与五剂永定。

jiǔ fǎ

灸法

xiōng bì yǐn bèi shí hán jiàn shǐ zhǔ zhī

胸痹引背时寒,间使主之。

xiōng bì xīn tòng tiān jǐng zhǔ zhī

胸痹心痛,天井主之。

xiōng bì xīn tòng bù dé xi tòng wú cháng chù lín qì zhǔ zhī

胸痹心痛不得息,痛无常处,临泣主之。

xiōng bì xīn tòng jiǔ dàn zhōng bǎi zhuàng xué zài jiū wěi shàng yī cùn jì zhēn

胸痹心痛,灸膻中百壮,穴在鸠尾上一寸,忌针。

xiōng bì mǎn xīn tòng jiǔ qī mén suí nián zhuàng xué zài dì èr lèi duān rǔ zhí xià yī cùn bàn

胸痹满心痛,灸期门,随年壮,穴在第二肋端乳直下一寸半。

✦ You read 心脏方·胸痹第七

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.