mǎ quán yì zi zhī jié léi dé xiāng zi yǒu zhōng sūn xiào xiān zēng sūn jiǎn fu wáng chāo zi dé yòng
马全义（子知节） 雷德骧（子有终孙孝先曾孙简夫） 王超（子德用）
mǎ quán yì yōu zhōu jì rén
马全义，幽州蓟人。
shí yú suì xué jī jiàn shàn qí shè
十余岁学击剑，善骑射。
shí wǔ lì wèi shuài fàn yán guāng zhàng xià
十五，隶魏帅范延光帐下。
yán guāng pàn jìn zǔ zhēng zhī yǐ chéng jiàng xī jí suǒ bù lái shàng
延光叛，晋祖征之，以城降，悉籍所部来上。
quán yì zài jí zhōng yīn bǔ jìn jūn
全义在籍中，因补禁军。
yǐ bù dé zhì suì dùn qù
以不得志，遂遁去。
hàn qián yòu zhōng li shǒu zhēn zhèn hé zhōng zhào zhì zhàng xià
汉干祐中，李守贞镇河中，召置帐下。
jí shǒu zhēn pàn zhōu zǔ tǎo zhī quán yì měi lǜ gǎn sǐ shì yè chū gōng zhōu zǔ lěi duō suǒ shā shāng
及守贞叛，周祖讨之，全义每率敢死士，夜出攻周祖垒，多所杀伤。
shǒu zhēn tān ér wú móu xìng duō jì kè quán yì lǚ wèi huà cè jiē bù néng yòng
守贞贪而无谋，性多忌克，全义屡为画策，皆不能用。
chéng xiàn suì biàn xìng míng wáng mìng
城陷，遂变姓名亡命。
zhōu guǎng shùn chū shì zōng zhèn chán yuān quán yì wǎng shì zhī
周广顺初，世宗镇澶渊，全义往事之。
cóng shì zōng rù cháo zhōu zǔ zhào jiàn bǔ diàn qián zhǐ huī shǐ wèi zuǒ yòu yuē cǐ rén zhōng yú suǒ shì xī zài hé zhōng lǚ cuò wú jūn rǔ děng yí xiào zhī
从世宗入朝，周祖召见，补殿前指挥使，谓左右曰："此人忠于所事，昔在河中，屡挫吾军，汝等宜效之。
shì zōng jí wèi qiān yòu fān xíng shǒu
"世宗即位，迁右番行首。
cóng shì zōng zhàn gāo píng yǐ gōng qiān sàn yuán zhǐ huī shǐ
从世宗战高平，以功迁散员指挥使。
cóng zhēng huái nán yǐ gōng qiān diàn qián zhǐ huī shǐ yòu fān dōu yú hòu
从征淮南，以功迁殿前指挥使、右番都虞候。
gōng dì jí wèi shòu tiě qí zuǒ dì èr jūn dōu xiào lǐng bō zhōu cì shǐ
恭帝即位，授铁骑左第二军都校，领播州刺史。
sòng chū lì nèi diàn zhí dōu zhī kòng hè zuǒ xiāng dōu xiào lǐng guǒ zhōu tuán liàn shǐ
宋初，历内殿直都知、控鹤左厢都校，领果州团练使。
cóng zhēng li yún yún tuì bǎo zé zhōu chéng xiǎo ér gù gōng zhī wèi xià tài zǔ huàn zhī zhào quán yì cì shí yù tà qián wèn jì duì yuē yún shǒu gū chéng ruò bìng lì jí gōng lì kě tiǎn miè tǎng huǎn zhī shì zú zhǎng qí jiān ěr
从征李筠，筠退保泽州，城小而固，攻之未下，太祖患之，召全义赐食御榻前问计，对曰："筠守孤城，若并力急攻，立可殄灭，傥缓之，适足长其奸尔。
tài zǔ yuē cǐ wú xīn yě
"太祖曰："此吾心也。
jí huī bīng jí jī zhī
"即麾兵急击之。
quán yì lǜ gǎn sǐ shì shù shí rén chéng chéng pān dié ér shàng wèi fēi shǐ guàn bì liú xiě bèi tǐ
全义率敢死士数十人乘城，攀堞而上，为飞矢贯臂，流血被体。
quán yì bá zú lín dí shì qì yì fèn suì kè qí chéng
全义拔镞临敌，士气益奋，遂克其城。
qiān hǔ jié zuǒ xiāng dōu xiào lǐng mù zhōu fáng yù shǐ
迁虎捷左厢都校，领睦州防御使。
yòu cóng zhēng li zhòng jìn lǐng kòng hè hǔ jié liǎng jūn wèi hòu diàn
又从征李重进，领控鹤、虎捷两军为后殿。
zéi píng bān shī lù gōng jū duō gǎi lóng jié zuǒ xiāng dōu xiào lǐng jiāng zhōu fáng yù shǐ é bèi jí
贼平班师，录功居多，改龙捷左厢都校，领江州防御使，俄被疾。
tài zǔ qiǎn tài yī zhěn shì réng yù mì zhǐ yuē sì jí jiān dāng shòu yǐ hé yáng jié zhì
太祖遣太医诊视，仍谕密旨曰："俟疾间，当授以河阳节制。
quán yì jí yǐ jí dàn kòu tóu xiè
"全义疾已亟，但叩头谢。
shù rì zú nián sān shí bā
数日卒，年三十八。
tè zèng jiǎn jiào tài bǎo dà tóng jūn jié dù shǐ
特赠检校太保、大同军节度使。
zi zhī jié
子知节。
zhī jié zì zi yuán yòu gū
知节字子元，幼孤。
tài zōng shí yǐ yīn bǔ gòng fèng guān cì jīn míng
太宗时，以荫补供奉官，赐今名。
nián shí bā jiān péng zhōu bīng yǐ yán lì zhòng zhòng dàn zhī rú lǎo jiàng
年十八，监彭州兵，以严莅众，众惮之如老将。
yòu jiān tán zhōu bīng shí hé chéng ju wèi shǒu pō yǐ wén yǎ shì lì zhì zhī jié mù zhī yīn zhé jié dú shū
又监潭州兵，时何承矩为守，颇以文雅饰吏治，知节慕之，因折节读书。
yōng xī jiān hù bīng bó zhōu qì dān rù biān bài wǒ shī yú jūn zǐ guǎn
雍熙间，护兵博州，契丹入边，败我师于君子馆。
xiān shì zhī jié wán chéng shàn jiǎ chǔ jī chú sù lì mín yǐ wéi shēng shì
先是，知节完城缮甲，储积刍粟，吏民以为生事。
jì ér qì dān guǒ zhì yǐ yǒu bèi yǐn qù
既而契丹果至，以有备，引去。
xǐ zhī dìng yuǎn jūn
徙知定远军。
shí yì diào hé nán shí sān zhōu zhī mín shū xiǎng hé běi zhuǎn yùn shǐ fán zhī gǔ shì zhì jūn yì shì zhī jié yuē jūn shǎo sù duō bǒ qí hóng fǔ shàng dāng de shí zhī liù qī
时议调河南十三州之民输饷，河北转运使樊知古适至军议事，知节曰："军少粟多，簸其红腐，尚当得十之六七。
zhī gǔ cóng zhī guǒ huò sù wǔ shí wàn hú fēn gěi zhū zhūn suì shěng hé nán zhī yì
"知古从之，果获粟五十万斛，分给诸屯，遂省河南之役。
shí bù mín rù bǎo bì kòu zú yǒu dào fù nǚ shǒu shì zhě hù jūn zhǐ chī qiǎn zhī
时部民入保避寇，卒有盗妇女首饰者，护军止笞遣之。
zhī jié yuē mín bì wài huàn ér lái fǎn lí nèi kòu cǐ ér kě shù hé yǐ sù xià
知节曰："民避外患而来，反罹内寇，此而可恕，何以肃下？
jí mìng zhǎn zhī
"即命斩之。
zhī shēn qìng èr zhōu qiān xī jīng zuō fang shǐ
知深、庆二州，迁西京作坊使。
xuán zhī zǐ zhōu
旋知梓州。
li shùn zhī pàn zhào yǔ wáng jì ēn tóng tǎo zéi
李顺之叛，诏与王继恩同讨贼。
jì ēn shì shì zì rèn è zhī jié bù fù jǐ qiǎn shǒu péng zhōu fù yǐ léi bīng sān bǎi péng zhī jiù zú xī zhào hái chéng dū
继恩恃势自任，恶知节不附己，遣守彭州，付以羸兵三百，彭之旧卒，悉召还成都。
zhī jié lèi qǐng yì bīng bù cóng
知节累请益兵，不从。
zéi zhòng shí wàn gōng chéng zhī jié lì zhàn zì chen dǐ bū shì duō sǐ kǎi rán tàn yuē sǐ zéi shǒu fēi zhuàng fū yě
贼众十万攻城，知节力战，自晨抵晡，士多死，慨然叹曰："死贼手，非壮夫也。
jí héng shuò kuì wéi chū chí míng yuán bīng zhì fù gǔ zào rù zéi suì kuì qù
"即横槊溃围出，迟明，援兵至，复鼓噪入，贼遂溃去。
tài zōng wén ér tàn yuē zéi zhòng wǒ guǎ zhī jié bù yì dāng yě
太宗闻而叹曰："贼众我寡，知节不易当也。
shòu yì zhōu qián xiá jiā yì hàn jiǔ zhōu dōu xún jiǎn shǐ qiān nèi yuán shǐ
"授益州钤辖，加益、汉九州都巡检使，迁内园使。
huì hán jǐng yòu zhàng xià liú gàn xié yá bīng wéi luàn lián xià zhōu xiàn zhòng yú èr qiān zhī jié lǐng bīng sān bǎi zhuī zhì shǔ zhōu yǔ zhàn gàn zǒu qióng zhōu
会韩景祐帐下刘旰胁牙兵为乱，连下州县，众逾二千，知节领兵三百，追至蜀州，与战，旰走邛州。
zhī jié yuē zéi pò qióng zhōu bì chéng shèng dù jiāng báo wǒ jì xi ér hòu zhàn guān jūn suī bèi zhì zhī yì láo bù rú chéng qí bì jí jī zhī pò zhī bì yǐ
知节曰："贼破邛州，必乘胜渡江薄我，既息而后战，官军虽倍，制之亦劳，不如乘其弊急击之，破之必矣。
suì xíng
"遂行。
cì fāng jǐng zhèn yǔ gàn yù shā zhī wú jiào lèi
次方井镇，与旰遇，杀之无噍类。
xián píng chū lǐng dēng zhōu cì shǐ zhī qín zhōu
咸平初，领登州刺史、知秦州。
zhōu cháng zhì qiāng qiú zhī shǔ yú èr shí rén yú èr jì yǐ
州尝质羌酋支属余二十人，逾二纪矣。
zhī jié yuē qiāng yì rén ěr qǐ bù huái guī
知节曰："羌亦人尔，岂不怀归？
xī qiǎn zhī
"悉遣之。
qiāng rén gǎn zhī qì zhōng gèng bù fàn sāi
羌人感之，讫终，更不犯塞。
shí zhōu yǒu yín kēng suì jiǔ kuàng jié kè é fú chú zhǔ lì pò chǎn cháng zhī bù zú
时州有银坑，岁久矿竭，课额弗除，主吏破产，偿之不足。
zhī jié qǐng juān zhī zhāng sān shàng nǎi yǔn
知节请蠲之，章三上，乃允。
qiān xī shàng gé mén shǐ zhī yì zhōu jiān běn lù zhuǎn yùn shǐ
迁西上阁门使，知益州兼本路转运使。
zì qián dé hòu suì cáo shǔ wù dòng yú wàn jì
自干德后，岁漕蜀物，动逾万计。
shí jí fù mín yǐ bù zhōu yùn zuò chén fù pò chǎn zhě zhòng
时籍富民以部舟运，坐沉覆破产者众。
zhī jié qǐng dài dū yǐ shěng xiào ér chéng qí cáo shì zì shì shǔ rén lài yǐ miǎn huàn
知节请代督以省校而程其漕事，自是蜀人赖以免患。
xǐ zhī yán zhōu jiān fū yán zhù pō bù shǔ
徙知延州兼鄜延驻泊部署。
biān kòu jiāng zhì fāng shàng yuán jié jù mìng zhāng dēng qǐ guān lèi xī yàn lè
边寇将至，方上元节，遽命张灯启关，累夕宴乐。
kòu bù cè jí yǐn qù
寇不测，即引去。
huì zhèn zhōu chéng dé xuán zhèng shì kuàng chí xǐ zhī jié dài zhī
会镇州程德玄政事旷弛，徙知节代之。
zhào fā chán wèi děng liù zhōu liáng shū dìng wǔ shí bīng jiāo jìng shàng zhī jié yuē liáng zhī lái shì zī dào yě
诏发澶、魏等六州粮输定武，时兵交境上，知节曰："粮之来，是资盗也。
zhǐ lìng yú zhōu chē suǒ zhì shōu zhī kòu wú suǒ de ér dùn
"止令于舟车所至收之，寇无所得而遁。
chē jià zài chán yuān shí wáng chāo yōng bīng shù shí wàn zhūn zhēn dìng dòu liú bù jìn
车驾在澶渊，时王超拥兵数十万屯真定，逗留不进。
zhī jié yí shū qiào ràng zhī chāo shǐ chū bīng yóu yǐ zhōng dù wú qiáo wèi cí
知节移书诮让之，超始出兵，犹以中渡无桥为辞。
zhī jié yù mìng dù cái yī xī ér jù
知节预命度材，一夕而具。
jǐng dé zhōng xǐ zhī dìng zhōu wèi jǐ bài dōng shàng gé mén shǐ shū mì dōu chéng zhǐ zhuó bài qiān shū shū mì yuàn shì
景德中，徙知定州，未几，拜东上阁门使、枢密都承旨，擢拜签书枢密院事。
dàng shì shí qì dān yǐ méng zhōng guó wú shì dà chén fāng yán fú ruì ér zhī jié měi bù rán zhī cháng yán tiān xià suī ān bù kě wàng zhàn qù bīng yǐ wéi jiè
当是时，契丹已盟，中国无事，大臣方言符瑞，而知节每不然之，尝言"天下虽安，不可忘战去兵"以为戒。
zì chén nián chǐ wèi shuāi wǔ qī nián jiān shàng kě qū cè rú biān fāng yǒu jǐng yuàn yù qí xíng dàn de fù dōu bù shǔ míng jí liáng mǎ shù pǐ qīng jiǎ yī lián zú yǐ
自陈年齿未衰，五七年间尚可驱策，如边方有警，愿预其行，但得副都部署名及良马数匹、轻甲一联足矣。
shàng yǐ wéi rán yīn mìng zhì tóng tiě suǒ zǐ jiǎ yǐ cì yān
上以为然，因命制铜铁锁子甲以赐焉。
jìn xuān huī běi yuàn shǐ jiā jiān shū mì fù shǐ
进宣徽北院使，加兼枢密副使。
shí wáng qīn ruò wèi shū mì shǐ zhī jié báo qí wéi rén yù shì gǎn yán wèi cháng shǎo qū
时王钦若为枢密使，知节薄其为人，遇事敢言，未尝少屈。
měi tíng yì de qí bù zhí zhé miàn dǐ zhī
每廷议，得其不直，辄面诋之。
shí qīn ruò chǒng gù fāng lóng zhī jié yù bù wéi xià
时钦若宠顾方隆，知节愈不为下。
dà zhōng xiáng fú qī nián chū wèi yǐng zhōu fáng yù shǐ zhī lù zhōu
大中祥符七年，出为颍州防御使、知潞州。
tiān xǐ chū yí zhī tiān xióng jūn zhào bài xuān huī nán yuàn shǐ zhī shū mì yuàn shì
天禧初，移知天雄军，召拜宣徽南院使、知枢密院事。
yǐ jí qǐ ba chú zhāng dé jūn liú hòu zhī bèi zhōu jiān bù shǔ
以疾乞罢，除彰德军留后、知贝州兼部署。
jiāng xíng zhēn zōng mǐn qí qú cuì zhǐ mìng guī zhèn
将行，真宗闵其癯瘁，止命归镇。
shí shàng dǎng dà míng zhī mín yǐ zhēng lái yíng yè
时上党、大名之民已争来迎谒。
wèi jǐ zú nián liù shí wǔ
未几，卒，年六十五。
zèng shì zhōng shì zhèng huì
赠侍中，谥正惠。
zhī jié jiāng jiā zǐ kāng kǎi yǐ wǔ lì zhì móu zì xǔ yòu néng hǎo shū bīn yǒu rú zhě suǒ yǔ shàn hòu bì yī shí háo jié lùn shì jiǎn jiǎn wèi cháng yǒu suǒ gù jì gù wén qí fēng zhě yì zhī qí wèi zhèng zhí yún
知节将家子，慷慨以武力智谋自许，又能好书，宾友儒者，所与善厚，必一时豪杰，论事謇謇未尝有所顾忌，故闻其风者，亦知其为正直云。
léi dé xiāng zì shàn xíng tóng zhōu hé yáng rén
雷德骧，字善行，同州郃阳人。
zhōu guǎng shùn sān nián jǔ jìn shì jiě hè cí zhōu jūn shì pàn guān
周广顺三年举进士，解褐磁州军事判官。
zhào wèi yòu shí yí chōng sān sī pàn guān cì fēi yú
召为右拾遗，充三司判官，赐绯鱼。
xiǎn dé zhōng rù shòu zhào jūn dìng suí zhōu zhū xiàn mín tián wū shuì chēng wéi píng yǔn
显德中，入受诏均定随州诸县民田屋税，称为平允。
sòng chū bài diàn zhōng shì yù shǐ gǎi tún tián yuán wài láng pàn dà lǐ sì
宋初，拜殿中侍御史，改屯田员外郎、判大理寺。
qí guān shǔ yǔ táng lì fù huì zǎi xiàng zhào pǔ shàn zēng xíng míng yīn shàng yán yù qiú jiàn tài zǔ yǐ bái qí shì
其官属与堂吏附会宰相赵普，擅增刑名，因上言，欲求见太祖以白其事。
wèi yǐn duì zhí yì jiǎng wǔ diàn zòu zhī cí qì jù lì
未引对，直诣讲武殿奏之，辞气俱厉。
tài zǔ jí zhī dé xiāng duì yuē chén zhí bì xià rì gàn wèi shí fāng zhèn wēi yán ěr
太祖诘之，德骧对曰："臣值陛下日旰未食，方震威严尔。
dì nù lìng zuǒ yòu yè chū zhào zhì jí diǎn
"帝怒，令左右曳出，诏置极典。
é nù jiě chù wèi shāng zhōu sī hù cān jūn
俄怒解，黜为商州司户参军。
cì shǐ zhī dé xiāng jiù wèi shěng láng yǐ kè lǐ zhī
刺史知德骧旧为省郎，以客礼之。
jí xī yǔ zhī zhōu xī zǎi xiàng zhǐ zhì zé jù shòu tíng cān
及奚屿知州，希宰相旨，至则倨受庭参。
dé xiāng bù néng kān chū yuàn yán yǔ xián zhī
德骧不能堪，出怨言，屿衔之。
shì yǒu yán dé xiāng zhì jùn wéi wén shàn shàng zhě yǔ zhào dé xiāng yǔ yǔ qián qiǎn lì dài qí jiā rén qǔ de zhī jí xiè xì dé xiāng jù zhuàng yǐ wén
适有言德骧至郡为文讪上者，屿召德骧与语，潜遣吏绐其家人取得之，即械系德骧，具状以闻。
tài zǔ dài qí zuì xuē jí xǐ líng wǔ
太祖贷其罪，削籍徙灵武。
shù nián qí zi yǒu lín jī dēng wén gǔ su zhōng shū bù fǎ shì zhào pǔ yóu shì chū zhèn hé yáng
数年，其子有邻击登闻鼓，诉中书不法事，赵普由是出镇河阳。
zhào dé xiāng wèi mì shū chéng é fēn pàn yù shǐ tái sān yuàn shì yòu jiān pàn lì bù nán cáo
召德骧为秘书丞，俄分判御史台三院事，又兼判吏部南曹。
kāi bǎo qī nián tóng zhī gòng jǔ
开宝七年，同知贡举。
tài zǔ bēng yǐ dé xiāng wèi wú yuè guó gào āi shǐ
太祖崩，以德骧为吴越国告哀使。
hái qiān hù bù yuán wài láng jiān yù shǐ zhī zá shì gǎi zhí fāng yuán wài láng chōng shǎn xī hé běi zhuǎn yùn shǐ
还，迁户部员外郎兼御史知杂事，改职方员外郎，充陕西、河北转运使。
lì lǐ bù hù bù láng zhōng rù wèi dù zhī pàn guān
历礼部、户部郎中，入为度支判官。
tài píng xīng guó sì nián chē jià zhēng tài yuán wèi tài yuán xi lù zhuǎn yùn shǐ
太平兴国四年，车驾征太原，为太原西路转运使。
liù nián tóng zhī jīng cháo guān kǎo kè é qiān bīng bù láng zhōng
六年，同知京朝官考课，俄迁兵部郎中。
qī nián yǐ gōng lèi jiàng běn cáo yuán wài láng chū zhī huái zhōu wèi jǐ fù jiù guān yòu mìng wèi liǎng zhè zhuǎn yùn shǐ
七年，以公累降本曹员外郎、出知怀州，未几，复旧官，又命为两浙转运使。
qí zi diàn zhōng chéng yǒu zhōng yì wèi huái nán zhuǎn yùn shǐ fù zǐ tóng rì shòu zhào jìn shēn róng zhī
其子殿中丞有终亦为淮南转运使，父子同日受诏，搢绅荣之。
é qiān yòu jiàn yì dài fū
俄迁右谏议大夫。
yōng xī èr nián zhēng guī cháo tóng zhī jīng cháo guān kǎo kè chū dì wèi zǎi xiàng yuē zhèn qián rì yuè bān jí zé guān wèi hé běi zhuǎn yùn shǐ suǒ huàn bù néng zhōu zhī qún chén lǚ xíng
雍熙二年，征归朝，同知京朝官考课，初，帝谓宰相曰："朕前日阅班籍，择官为河北转运使，所患不能周知群臣履行。
zì jīn lìng dé xiāng lù jīng cháo guān lǚ lì gōng guò zhī zhuàng yǐn duì jì dé jiàn shi qún chén zé cái wěi rèn qiě shǐ yǒu guān zhèng zhě lè yú zhào duì fù xiá lèi zhě chǐ yú gù wèn kě yǐ wèi chéng quàn yǐ
自今令德骧录京朝官履历功过之状引对，既得渐识群臣，择才委任，且使有官政者乐于召对，负瑕累者耻于顾问，可以为惩劝矣。
duān gǒng chū qiān hù bù shì láng
端拱初，迁户部侍郎。
huì zhào pǔ zài rù xiāng xuān zhì zhī rì dé xiāng fāng lì bān bù jué zhuì hù jù shàng shū qǐ guī tián lǐ
会赵普再入相，宣制之日，德骧方立班，不觉坠笏，遽上疏，乞归田里。
tài zōng zhào jiàn ān yù zhī cì bái jīn sān gàn liǎng ba zhī kǎo kè zhǐ yǐ běn guān fèng cháo qǐng
太宗召见，安谕之，赐白金三干两，罢知考课，止以本官奉朝请。
huì yì shì shàng shū shěng chéng jiǔ huà qǐ jū yuán wài láng zhèng gòu wèi dào yù shǐ zòu hé xià yù shǐ tái àn wèn jù fú dì zhǐ lìng fá yuè fèng ér shì zhī
会议事尚书省，乘酒叱起居员外郎郑构为盗，御史奏劾，下御史台案问，具伏，帝止令罚月奉而释之。
qì zhào pǔ chū shǒu xi luò dì zhōng bǎo quán zhī
讫赵普出守西洛，帝终保全之。
chún huà èr nián wèi qí xù rú jīng fù shǐ wèi zhuó sòng yǒu lín zi mì shū shěng jiào shū láng xiào xiān nèi luàn dì sù lián dé xiāng kǒng bào yáng qí chǒu bù yǐ xiào xiān shǔ lì zhǐ chú míng pèi jūn zhōu
淳化二年，为其婿如京副使卫濯讼有邻子秘书省校书郎孝先内乱，帝素怜德骧，恐暴扬其丑，不以孝先属吏，止除名配均州。
dé xiāng zuò shī jiào zé shòu gǎn dé jūn xíng jūn sī mǎ
德骧坐失教，责授感德军行军司马。
bìng qí zi shào fǔ shǎo jiān yǒu zhōng zé shòu héng zhōu tuán liàn fù shǐ
并其子少府少监有终责授衡州团练副使。
dé xiāng yīn cán fèn chéng jí sān nián zú nián qī shí wǔ
德骧因惭愤成疾，三年，卒，年七十五。
yǒu zhōng wèi sān sī yán tiě fù shǐ biǎo qǐ zhuī fù jiù guān cóng zhī
有终为三司盐铁副使，表乞追复旧官，从之。
dé xiāng wú wén cǎi pō yǐ qiáng zhí zì rèn xìng biǎn zào duō wǔ wù bù wéi shì dà fū suǒ yǔ
德骧无文采，颇以强直自任，性褊躁，多忤物，不为士大夫所与。
yǒu lín kāi bǎo zhōng jǔ jìn shì bù dì
有邻，开宝中，举进士不第。
qí fù jì cuàn líng wǔ yì zǎi xiàng zhào pǔ jǐ yì zhī
其父既窜灵武，意宰相赵普挤抑之。
shí táng hòu lì hú zàn li kě dù zài zhí suì jiǔ huò chēng qí qǐng tuō shòu qiú ér mì shū chéng wáng dòng yǔ dé xiāng tóng nián dēng dì yǒu lín měi zào yè dòng dòng duō yǐ jiā shì wěi zhī
时堂后吏胡赞、李可度在职岁久，或称其请托受赇，而秘书丞王洞与德骧同年登第，有邻每造谒洞，洞多以家事委之。
yī rì dòng lìng yǒu lín shì bái jīn bàn dìng yīn yuē cǐ lìng wú zǐ zhī yào yǔ hú jiāng jūn
一日，洞令有邻市白金半铤，因曰："此令吾子知，要与胡将军。
gài wèi zàn yě
"盖谓赞也。
shí yòu yǒu zhào yīng shè guān sān rèn jiě yóu quán zhě xǔ tóu dié yǒu sī jí de zhào shì lù yòng
时又有诏，应摄官三任解由全者许投牒有司，即得召试录用。
yǒu lín sù yǔ qián shè shàng cài zhǔ bù liú wěi jiāo yóu zhī wěi suī cháng sān shè ér yī rèn shī qí jiě yóu wěi zào wěi yìn lìng qí xiōng qián jìn shì shēn shū xiě zhī yīn shì de shì sòng quán
有邻素与前摄上蔡主簿刘伟交游，知伟虽尝三摄，而一任失其解由，伟造伪印，令其兄前进士侁书写之，因是得试送铨。
suì jù zhāng gào qí shì bìng xià yù shǐ fǔ àn jū
遂具章告其事，并下御史府按鞫。
yǒu lín chū rù zàn jiā gù qí shì duō shí
有邻出入赞家，故其事多实。
yù jù wěi zuò qì shì dòng děng bìng jué zhàng chú míng zàn kě dù réng jí qí jiā
狱具，伟坐弃市，洞等并决杖除名，赞、可度仍籍其家。
yǒu lín shòu mì shū shěng zhèng zì cì gōng fú xuē hù yín ān lè mǎ juàn bǎi pǐ zì shì lèi shàng shū mì gào rén yīn shì
有邻授秘书省正字，赐公服靴笏、银鞍勒马、绢百匹，自是累上疏密告人阴事。
é bèi bìng bái zhòu jiàn wěi rù shì yǐ zhàng chuí qí bèi
俄被病，白昼见伟入室，以杖箠其背。
yǒu lín hào hū wén yú wài shù rì ér sǐ
有邻号呼闻于外，数日而死。
cì dé xiāng qián shí wàn yǐ gěi sāng shì
赐德骧钱十万，以给丧事。
yǒu zhōng zì dào chéng yòu cōng mǐn yǐ yīn bǔ hàn zhōu sī hù cān jūn
有终字道成，幼聪敏，以荫补汉州司户参军。
shí hóu zhì diǎn xuǎn mù jiàng nán fàn xuǎn rén tīng shǔ yú tíng wú gǎn huā zhě
时侯陟典选，木强难犯，选人听署于庭，无敢哗者。
yǒu zhōng dú kàng yán yuàn wèi dà jùn zhì yù yuàn zhì huà zhī yuē nián wèi sān shí ān kě rèn cǐ guān
有终独抗言，愿为大郡治狱掾，陟叱之曰："年未三十，安可任此官？
yǒu zhōng bù wéi jū
"有终不为沮。
shǔ lái wú wèi
署莱芜尉。
zhī jiān zuǒ shí yí liú qí yǐ yǒu zhōng nián shào pō yì zhī
知监、左拾遗刘祺以有终年少，颇易之。
yǒu zhōng fā qí jiān zāng qí zuò zuì zhàng liú hǎi dǎo yǐ yǒu zhōng dài zhī jiān shì
有终发其奸赃，祺坐罪杖流海岛，以有终代知监事。
xiān shì sān sī bǔ lì wèi yě guān lǜ yǐ zī jìn duō zì héng
先是，三司补吏为冶官，率以赀进，多恣横。
zhì shì shòu shǔ zhě dàn yǒu zhōng lǜ duō bì miǎn
至是，受署者惮有终，率多避免。
tài zōng jí wèi wén qí míng qiǎn nèi shì wu shǒu zhōng tóng zhǎng jiān shì qiě chá qí zhì jì
太宗即位，闻其名，遣内侍伍守忠同掌监事，且察其治迹。
shǒu zhōng zhì cái zhōu yuè jí hái zòu yǒu zhōng qiáng jì zhī zhuàng jí zhào wèi dà lǐ sì chéng
守忠至裁周月，即还奏有终强济之状，亟诏为大理寺丞。
huì dé xiāng rèn shǎn xī zhuǎn yùn zòu wèi jiě zhōu tōng pàn tè xǔ dé xiāng bù xún chá shì zhōu
会德骧任陕西转运，奏为解州通判，特许德骧不巡察是州。
yǒu zhōng rù zòu yán chí lì hài gǎi zàn shàn dài fū lìng hái quán zhī jūn shì shěng tōng pàn
有终入奏盐池利害，改赞善大夫，令还权知军事，省通判。
tài píng xīng guó liù nián qiān diàn zhōng chéng zhī mì zhōu xǐ huái nán zhuǎn yùn fù shǐ cì fēi yú gǎi tài cháng bó shì
太平兴国六年，迁殿中丞、知密州，徙淮南转运副使，赐绯鱼，改太常博士。
shí dé xiāng zhǔ cáo liǎng zhè wǎng wǎng shěng yú jìng shàng shí rén róng zhī
时德骧主漕两浙，往往省于境上，时人荣之。
yōng xī zhōng wáng shī běi zhēng mìng wèi wèi zhōu fēi hú lù suí jūn zhuǎn yùn shǐ
雍熙中，王师北征，命为蔚州飞狐路随军转运使。
rù wèi yán tiě pàn guān lì hù bù dù zhī fù shǐ cì jīn zǐ chū zhī shēng zhōu
入为盐铁判官，历户部、度支副使，赐金紫，出知升州。
chún huà chū jiù qiān shào fǔ shǎo jiān zhī guǎng zhōu
淳化初，就迁少府少监、知广州。
èr nián nǚ dì xù wèi zhuó sòng qí jiā fǎ bù jǐn yǒu zhōng zuò qīn lèi zé shòu héng zhōu tuán liàn fù shǐ duó zhāng fú
二年，女弟婿卫濯讼其家法不谨，有终坐亲累，责授衡州团练副使，夺章服。
é dīng wài jiān xíng jí xǔ tián zhào guī rù duì cì qián bā shí wàn qǐ wèi dōu guān yuán wài láng lì dù zhī yán tiě fù shǐ fù jīn zǐ
俄丁外艰，行及许田，召归，入对，赐钱八十万，起为都官员外郎，历度支、盐铁副使，复金紫。
shí yǐ jiāng nán lǐng wài chá yán jià bù yī xì mín mào jìn sī fàn duō xiàn zhòng pì
时以江南、岭外茶盐价不一，细民冒禁私贩，多陷重辟。
zhào yǒu zhōng lǐng jiāng huái liǎng zhè jīng hú fú jiàn guǎng nán lù chá yán zhì zhì shǐ jiù chū yán chǎn chá zhī de yǐ biàn yi cái zhì
诏有终领江、淮、两浙、荆湖、福建、广南路茶盐制置使，就出盐产茶之地，以便宜裁制。
shǐ hái gǎi gōng bù láng zhōng zhī dà míng fǔ bù yú yuè fù wèi shào fǔ shǎo jiān xǐ zhī jiāng líng
使还，改工部郎中、知大名府，不逾月，复为少府少监，徙知江陵。
li shùn zhī luàn wáng shī xī zhēng mìng yǔ péi zhuāng wèi xiá lù suí jūn zhuǎn yùn shǐ tóng zhī bīng mǎ shì
李顺之乱，王师西征，命与裴庄为峡路随军转运使、同知兵马事。
diào fā bīng shí guī huà róng shì jiē yǒu jié zhì
调发兵食，规画戎事，皆有节制。
shī xíng zhì xiá zhōng yù dào gé dòu zhòng kě fá huì tiān yù jūn shì yǐ dōu mù chéng shuǐ yǐn zhī qiě xíng qiě zhàn jìn zhì guǎng ān jūn jūn lěi bīn jiāng sān miàn shù shān
师行至峡中，遇盗格斗，众渴乏，会天雨，军士以兜牟承水饮之，且行且战，进至广安军，军垒濒江，三面树栅。
huì yè yīn huì zéi zhòng yǎn zhì gǔ zào jǔ huǒ shì wǔ kǒng jù yǒu zhōng ān zuò zhì fà zì ruò
会夜阴晦，贼众奄至，鼓噪举火，士伍恐惧，有终安坐栉发自若。
zéi wéi jì hé yǒu zhōng yǐn qí bīng chū qí hòu jī zhī zéi zhòng jīng rǎo fù shuǐ sǐ zhě wú suàn
贼围既合，有终引奇兵出其后击之，贼众惊扰，赴水死者无算。
jiù bài yòu jiàn yì dài fū zhī yì zhōu
就拜右谏议大夫、知益州。
cì jiǎn zhōu yù fó shè dù zéi bì zhì mìng zuǒ yòu zhòng bì zhào tǔ rén yán gēng jǐng bèi chū xī jiàn dào ér chū
次简州，寓佛舍，度贼必至，命左右重闭，召土人严更警备，初夕，间道而出。
zéi wéi shǒu shù zhòng jí huài sì rù wéi jī tuò zhě zài yān
贼围守数重，及坏寺入，惟击柝者在焉。
é jiān tóng zhāo ān shǐ
俄兼同招安使。
zéi píng gǎi zhī xǔ zhōu
贼平，改知许州。
sān nián gǎi jǐ shì zhōng zhī bīng zhōu
三年，改给事中、知并州。
zhēn zōng sì wèi jiā gōng bù shì láng
真宗嗣位，加工部侍郎。
xián píng èr nián dài hái zhī shěn xíng yuàn é shòu hù bù shǐ
咸平二年，代还，知审刑院，俄授户部使。
sān nián jiāng xún shī dà míng qiǎn yǒu zhōng chéng yì xiān yì chán zhōu dū nà liáng cǎo
三年，将巡师大名，遣有终乘驿先诣澶州督纳粮草。
chē jià hái cì dé qīng jūn huì yì zhōu zòu zhì shén wèi shù zú yǐ zhēng dàn qiè fā hài bīng mǎ qián xiá fú zhāo shòu yōng dōu yú hòu wáng jūn wéi luàn zhú zhī zhōu niú miǎn
车驾还，次德清军，会益州奏至，神卫戍卒以正旦窃发，害兵马钤辖符昭寿，拥都虞候王均为乱，逐知州牛冕。
jí rì bài yǒu zhōng lú zhōu guān chá shǐ zhī yì zhōu jiān chuān xiá liǎng lù zhāo ān zhuō zéi shì
即日，拜有终泸州观察使、知益州兼川峡两路招安捉贼事。
yù chú shǐ li huì luò yuàn shǐ shí pǔ gòng bèi kù fù shǐ li shǒu lún bìng wèi zhāo ān xún jiǎn shǐ gěi bù qí bā qiān mìng wǎng zhāo tǎo
御厨使李惠、洛苑使石普、供备库副使李守伦并为招安巡检使，给步骑八千，命往招讨。
yòu yǐ míng zhōu tuán liàn shǐ shàng guān zhèng wèi dōng chuān dōu qián xiá xī jīng zuō fang shǐ li jì chāng wèi xiá lù dōu qián xiá chóng yí fù shǐ gāo jì xūn wáng ruǎn bìng wèi yì zhōu zhù bó dōu jiān gòng fèng guān gé mén zhī hòu sūn zhèng cí wèi zhū zhōu dū xún jiǎn shǐ
又以洺州团练使上官正为东川都钤辖，西京作坊使李继昌为峡路都钤辖，崇仪副使高继勋、王阮并为益州驻泊都监，供奉官、阁门祗候孙正辞为诸州都巡检使。
zhēng yuè sān rì jūn lǜ zhòng xiàn hàn zhōu jìn gōng mián zhōu xún rì bù néng xià qù jiàn mén
正月三日，均率众陷汉州，进攻绵州，旬日不能下，趣剑门。
xiān shì zhī jiàn zhōu mì shū chéng li shì héng dù kòu bì zhì chéng bù néng shǒu xī xǐ guān tǎng bǎo jiàn mén fén qí cāng lǐn jí shǔ bǎng zhāo jūn zú zhī liú yì zhě de shù qiān rén
先是，知剑州、秘书丞李士衡度寇必至，城不能守，悉徙官帑保剑门，焚其仓廪，及署榜招军卒之流逸者，得数千人。
yǐ ér zéi guǒ zhì shì héng yǔ jiàn mén dōu jiān zuǒ cáng kù fù shǐ péi zhēn nì jī zhī
已而贼果至，士衡与剑门都监、左藏库副使裴臻逆击之。
shí fēng xuě lián rì jūn zhòng wú suǒ lüè wéi shí bài zāo zhēn yǔ zhàn zhǎn shǒu shù qiān jí
时风雪连日，均众无所掠，唯食败糟，臻与战，斩首数千级。
zéi zhòng pí jù xiāo dùn hái bǎo yì zhōu
贼众疲剧宵遁，还保益州。
shì héng jí chí qí rù zòu shàng jiā zhī bài shì héng dù zhī yuán wài láng cì fēi
士衡即驰骑入奏，上嘉之，拜士衡度支员外郎，赐绯；
zhēn chóng yí shǐ lǐng fēng zhōu cì shǐ réng jiù zhí
臻崇仪使、领峰州刺史，仍旧职。
zhī shǔ zhōu gòng fèng guān gé mén zhī hòu yáng huái zhōng wén biàn jí diào xiāng dīng huì shí yī lù xún jiǎn bīng kè qī jìn tǎo
知蜀州、供奉官、阁门祗候杨怀忠闻变，即调乡丁会十一路巡检兵，刻期进讨。
shǔ mín bù cóng zéi zhě xiāng shuài kàng yù chái wǔ wèi zhī qīng tán zhòng
蜀民不从贼者相率抗御，侪伍谓之"清坛众"。
zé qīng tán zhī kuí qī shí yú rén xī bǔ xún jiǎn jiāng qiǎn pàn guān gāo běn chí yì yǐ wén
择"清坛"之魁七十余人，悉补巡检将，遣判官高本驰驿以闻。
shí qī rì huái zhōng lǜ zhòng rù yì zhōu fén chéng běi mén zhì sān jǐng qiáo
十七日，怀忠率众入益州，焚城北门，至三井桥。
shí jūn shàng liú jiàn mén yǔ zéi jiāng lǔ má hú zhèn yú jiāng dú miào qián zì chen zhì bū zhàn shù hé huái zhōng bīng shì bù dí tuì huán suǒ bù
时均尚留剑门，与贼将鲁麻胡阵于江渎庙前，自晨至晡，战数合，怀忠兵势不敌，退还所部。
huái zhōng bù xià duō li shùn jiù dǎng pō tān piāo jié gù bài jī yān
怀忠部下多李顺旧党，颇贪剽劫，故败绩焉。
huái zhōng yí wén jiā méi qī zhōu diào jūn shì dīng nán lái huì
怀忠移文嘉、眉七州，调军士丁男来会。
èr yuè zài gōng yì zhōu
二月，再攻益州。
shí jūn fāng qiǎn nì dǎng zhào yán shùn gōng qióng shǔ huái zhōng nì yǔ zhī zhàn zéi shāo tuì
时均方遣逆党赵延顺攻邛、蜀，怀忠逆与之战，贼稍退。
huái zhōng yǔ zhuǎn yùn shǐ chén wěi huī bīng yóu zǐ chéng nán mén zhí rù jūn zī kù yǔ wěi shǔ qí kù yuè
怀忠与转运使陈纬麾兵由子城南门直入军资库，与纬署其库籥。
jūn zhòng jiē yín qiāng xiù yī wéi shù duì fēn liè zǐ chéng zhōng
均众皆银枪绣衣，为数队，分列子城中。
zéi bīng chū tōng yuǎn mén yǔ huái zhōng zhàn shù hé huì mù huái zhōng fù tuì jūn zuó qiáo bèi shuǐ liè zhèn zhài zhū mù qiáo nán yǐ hàn qióng shǔ zhī lù
贼兵出通远门，与怀忠战数合，会暮，怀忠复退军筰桥，背水列阵，砦槠木桥南，以扞邛、蜀之路。
zéi gù bù fù néng nán lüè zì qīng shuǐ bà wēn jiāng jīn mǎ sān dào lái gōng zhū mù zhài chū guān jūn hòu fén jiāng yuán shén cí duàn qióng shǔ yuán lù
贼故不复能南略，自清水坝、温江、金马三道来攻槠木砦，出官军后，焚江原神祠，断邛、蜀援路。
huái zhōng sān lù fēn bīng yǐ kàng zhī zhǎn shǒu wǔ bǎi yú jí qū qí yú zhòng rù zào jiāng huò jiǎ nǔ shén zhòng
怀忠三路分兵以抗之，斩首五百余级，驱其余众入皂江，获甲弩甚众。
chéng shèng zhú zéi zhì yì zhōu nán shí wǔ lǐ zhài yú jī míng yuán yǐ sì wáng shī
乘胜逐贼至益州南十五里，砦于鸡鸣原，以俟王师。
jūn yì bì chéng dū dōng mén yǐ zì gù
均亦闭成都东门以自固。
shì yuè yǒu zhōng děng zhì lìng shí pǔ xiān yǔ mián hàn dōu xún jiǎn zhāng sī jūn shōu fù hàn zhōu jìn bì shēng xiān qiáo
是月，有终等至，令石普先与绵、汉都巡检张思钧收复汉州，进壁升仙桥。
zéi chū gōng zhài yǒu zhōng jī zǒu zhī
贼出攻砦，有终击走之。
yī rì jūn kāi chéng wěi wèi dùn zhuàng yǒu zhōng yǔ shàng guān zhèng shí pǔ lǜ bīng jìng rù guān jūn fēn piào mín cái bù wǔ bù sù
一日，均开城伪为遁状，有终与上官正、石普率兵径入，官军分剽民财，部伍不肃。
zéi bì guān fā fú bù chuáng tà yú lù kǒu guān jūn bù dé chū yīn wèi suǒ shā
贼闭关发伏，布床榻于路口，官军不得出，因为所杀。
yǒu zhōng děng yuán dié ér zhuì li huì sǐ zhī tuì bǎo hàn zhōu
有终等缘堞而坠，李惠死之，退保汉州。
yì zhōu chéng zhōng mín jiē bēn bèng sì chū fù wèi zéi dǎng fēn qí zhuī shā huò qiú zhí zhī zhī jiě zú zhū yǐ kǒng zhòng
益州城中民皆奔迸四出，复为贼党分骑追杀，或囚絷之，支解族诛以恐众。
yòu xié shì mín sēng dào zhī shào zhuàng zhě wèi bīng xiān cì shǒu bèi cì kūn shǒu cì qíng miàn gěi jūn zhuāng lìng chéng chéng yǔ jiù zéi dǎng xiāng jiàn
又胁士民僧道之少壮者为兵，先刺手背，次髡首，次黥面，给军装，令乘城，与旧贼党相间。
yǒu zhōng shǔ bǎng zhāo zhī zhì zé shǔ qí yī mèi shì zhī rì shù bǎi rén
有终署榜招之，至则署其衣袂释之，日数百人。
sān yuè jìn gōng mí mù zhài zhǎn shǒu qiān yú jí fù wèi zéi suǒ jù
三月，进攻弥牟砦，斩首千余级，复为贼所拒。
sì yuè zéi yóu shēng xiān qiáo fēn lù lái kòu bìng jūn yú dōng piān yǒu zhōng lǜ bīng nì jī dà bài zhī shā qiān yú rén duó qí sǎn gài jīn qiāng děng wù jūn dān qí hái chéng
四月，贼由升仙桥分路来寇，并军于东偏，有终率兵逆击，大败之，杀千余人，夺其伞盖、金枪等物，均单骑还城。
yǒu zhōng qiǎn qí zi fèng lǐ láng xiào ruò chí zòu shàng zhào xiào ruò wèn bài zéi zhī yóu xiào wèi zuǒ yòu yuē jūn shǔ qiè ěr suī yīng chéng zì shǒu jì rì kě qín yǐ
有终遣其子奉礼郎孝若驰奏，上召孝若问败贼之由，笑谓左右曰："均鼠窃尔，虽婴城自守，计日可擒矣。
xiào ruò yīn yán cháng xí wǔ yì yuàn gǎi zhì yǐ xiào jí bǔ gòng fèng guān
"孝若因言尝习武艺，愿改秩以效，即补供奉官。
é yǐ xíng bù yuán wài láng mǎ liàng wèi zhuǎn yùn shǐ guó zǐ bó shì zhāng zhì yán fù zhī gòng bèi kù fù shǐ zhāng xù wèi mián hàn dōu xún jiǎn shǐ
俄以刑部员外郎马亮为转运使，国子博士张志言副之，供备库副使张煦为绵、汉都巡检使。
yáng huái zhōng yòu fēn suǒ bù zhài yú hé shuǐ wěi huàn huā děng chù shù jī shí shè pí lí yǐ jù zhī
杨怀忠又分所部砦于合水尾、浣花等处，树机石、设笓篱以拒之。
zéi zì shēng xiān zhī bài chè qiáo sài mén guān jūn jìn zhì qīng hái jiāng wèi liáng ér dù
贼自升仙之败，彻桥塞门，官军进至清还江，为梁而度。
yǒu zhōng yǔ shí pǔ tún yú chéng běi mén zhī xi yī háo wèi tǔ shān fēn shè lù jiǎo yòu de jiù cǎo chǎng zào tī chōng dòng chē gōng jù pǔ zhuān zhǔ zhī
有终与石普屯于城北门之西，依壕为土山，分设鹿角，又得旧草场，造梯冲洞车攻具，普专主之。
gāo jì xūn zhāng xù sūn zhèng cí gōng chéng dōng shàng guān zhèng li jì chāng wáng ruǎn gōng chéng xi yáng huái zhōng yǔ xún jiǎn diàn zhí gé mén zhī hòu mǎ guì gōng chéng nán zéi jiāng zhào yán shùn jǐn qū xiōng dǎng yǐ jù
高继勋、张煦、孙正辞攻城东，上官正、李继昌、王阮攻城西，杨怀忠与巡检殿直、阁门祗候马贵攻城南，贼将赵延顺尽驱凶党以拒。
jì ér yán shùn zhōng liú shǐ sǐ yòu qiǎn qí dǎng dīng zhòng wàn lì chéng mén shàng guān jūn shè zhī yì
既而延顺中流矢死，又遣其党丁重万立城门上，官军射之，殪。
měi gōng chéng zhé huì yǔ chéng huá bù néng shàng guān jūn jí dīng fu wèi dòng wū yǐ jìn zéi yòu záo dì dào chū yǎn zhī ruò háo zhōng sǐ zhě qiān yú jūn shì xiǎo nǜ
每攻城，辄会雨，城滑不能上，官军及丁夫为洞屋以进，贼又凿地道出掩之，溺壕中死者千余，军势小衄。
shí fāng shǔ shī jūn shì duō jí yǒu zhōng shì yào tā zhōu liáo zhī
时方暑湿，军士多疾，有终市药他州疗之。
shì yuè zhào luò yuàn shǐ rù nèi fù dōu zhī qín hàn wèi liǎng chuān zhuō zéi zhāo ān shǐ
是月，诏洛苑使、入内副都知秦翰为两川捉贼招安使。
yǒu zhōng yǔ hàn yè yì yú chéng běi yú qiáo yòu zhù tǔ shān
有终与翰叶议，于城北鱼桥又筑土山。
bā yuè kè chéng běi yáng mǎ chéng suì shè yàn chì dí péng fù dòng wū yǐ jìn bī luó chéng
八月，克城北羊马城，遂设雁翅敌棚，覆洞屋以进，逼罗城。
jiǔ yuè chéng běi dòng wū chéng zéi duì shè dí lóu yǐ kàng guān jūn yǒu zhōng qiǎn zú fén zhī zéi zì shì xiāo jǔ zhù yuè chéng yǐ zì gù
九月，城北洞屋成，贼对设敌楼以抗官军，有终遣卒焚之，贼自是销沮，筑月城以自固。
yǒu zhōng mù gǎn sǐ shì jiàn dào yǐ rù zéi wèi yào shǐ zhōng zhě lì sǐ
有终募敢死士间道以入，贼为药矢，中者立死。
yǒu zhōng lìng zú méng zhān bǐng suì yǐ rù xī fén qí wàng lǔ jī shí xiān qiǎn dōng xī nán zhài gǔ zào gōng chéng yǒu zhōng yǔ shí pǔ fēn zhǔ dòng wū yǐ jìn
有终令卒蒙毡秉燧以入，悉焚其望橹机石，先遣东西南砦鼓噪攻城，有终与石普分主洞屋以进。
pǔ xué chéng wèi àn mén mén chéng zéi zǎn jǐ yú qián wú gǎn jìn zhě
普穴城为暗门，门成，贼攒戟于前，无敢进者。
yǒu èr zú qǐng xíng xǔ yǐ hòu shǎng nǎi huī gē zhí chōng zhī zéi fēng shāo què suì rù chéng
有二卒请行，许以厚赏，乃麾戈直冲之，贼锋稍却，遂入城。
yǒu zhōng dēng chéng lóu xià kàn zéi zhī yú zhòng yóu zhài tiān cháng guān qián yú wén wēng fang mì shè pào jià
有终登城楼下瞰，贼之余众，犹砦天长观前，于文翁坊密设炮架。
gāo jì xūn bái yú mǎ liàng qǐng gěi jiē gǎn yóu mǐ fán zhòng zhí cháng jǐ jù fǔ bǐng jù yǐ jìn xī fén zhī
高继勋白于马亮，请给秸秆油〈米凡〉，众执长戟巨斧，秉炬以进，悉焚之。
yáng huái zhōng fén qí zhài tiān cháng guān qián zhuī zhì dà ān mén fù bài yān
杨怀忠焚其砦天长观前，追至大安门，复败焉。
shì xī èr gǔ jūn yǔ qí dǎng èr wàn yú nán chū wàn lǐ qiáo mén tū wéi ér dùn
是夕二鼓，均与其党二万余南出万里桥门，突围而遁。
yǒu zhōng yí yǒu fú qiǎn rén zòng huǒ chéng zhōng
有终疑有伏，遣人纵火城中。
jí cháo yǔ qín hàn dēng mén lóu yá lì yǒu shòu wěi shǔ guān zhí zhě bǔ de lì lóu xià bàng jī xīn cuò huǒ qí shàng suǒ nán zǐ kuí zhuàng zhě lìng biàn zhī yuē mǒu cháng shòu mǒu zhí jí mìng zuǒ yòu zuó tóu huǒ zhōng
诘朝，与秦翰登门楼，牙吏有受伪署官职者，捕得，立楼下，傍积薪，厝火其上，索男子魁壮者令辨之，曰某尝受某职，即命左右捽投火中。
zì chen zhì bū fén sǐ zhě shù bǎi rén shí wèi yuān kù
自晨至晡，焚死者数百人，时谓冤酷。
jūn jì zǒu dù hé shuǐ wěi yóu guǎng dōu lüè líng róng qù fù shùn jiān suǒ guò duàn qiáo sāi lù fén cāng kù ér qù
均既走，度合水尾，由广都略陵、荣，趣富顺监，所过断桥塞路，焚仓库而去。
chū yǒu zhōng qiǎn huái zhōng lǐng hǔ yì jūn zhuī zhī hòu èr rì shí pǔ jì wǎng yǐ quán jūn wèi hòu yuán
初，有终遣怀忠领虎翼军追之，后二日，石普继往，以全军为后援。
shí yuè jūn zhì fù shùn qí jiàng xiào yǐ fá dù jiāng qū róng lú mán jìng
十月，均至富顺，其将校以筏度江，趋戎、泸蛮境。
cháo tíng měi suì mèng dōng shuò zhào fù shùn jiān jù jiǔ yáo kào nèi shǔ mán qiú
朝廷每岁孟冬朔，诏富顺监具酒肴，犒内属蛮酋。
shì rì cái shè jù ér jūn dǎng shì zhì jiē shí yān
是日裁设具，而均党适至，皆食焉。
wén huái zhōng zhuī qí jiāng zhì jūn xīn yì zhī wèi qí dǎng yuē sù jiàng huái zhōng
闻怀忠追骑将至，均心易之，谓其党曰："速降怀忠。
lìng qí zhòng fù dān yǐ xíng
"令其众负担以行。
huái zhōng jù fù shùn liù shí lǐ yú yáng jiā shì shǎo qì zéi zhòng zài hòu zhě yāo zhàn huái zhōng qiǎn qí shì dēng gāo yuán chān zéi qiě yǔ qí zuǒ yòu yuē zòng zéi dù jiāng hòu huǐ wú jí wén shí hóu jiāng zhì dāng yǐ qí bīng qǔ zhī
怀忠距富顺六十里，于杨家市少憩，贼众在后者邀战，怀忠遣骑士登高原觇贼，且语其左右曰："纵贼度江，后悔无及，闻石侯将至，当以奇兵取之。
nǎi lín jiāng liè zhèn jī zhī yú dǎng sàn zǒu yǒu ná zhōu jiāng dù jiāng ér dùn zhě huái zhōng hé qiáng nǔ shè zhī nì sǐ shén zhòng
"乃临江列阵击之，余党散走，有拏舟将度江而遁者，怀忠合强弩射之，溺死甚众。
huái zhōng zhāng qí míng pí rù chéng jūn fāng zài jiān shǔ zhōng qí zhòng duō zuì jūn qióng cù yì sǐ
怀忠张旗鸣鼙入城，均方在监署中，其众多醉，均穷蹙缢死。
hǔ yì jūn xiào lǔ bīn zhǎn qí shǒu yì huái zhōng huò tiě wěi fǎ wù jīng qí jiǎ mǎ shén zhòng qín qí dǎng liù qiān yú rén nì tú jiān yān
虎翼军校鲁斌斩其首诣怀忠，获僣伪法物、旌旗、甲马甚众，禽其党六千余人，逆徒歼焉。
huái zhōng xuán jūn chū běi mén shí pǔ zhī zhòng fāng zhì duó jūn shǒu chí guī chéng dōu xiāo yú běi shì
怀忠旋军出北门，石普之众方至，夺均首驰归成都，枭于北市。
jūn běn lì kāi fēng sàn cóng zhí hòu bǔ jūn xiào
均本隶开封散从直，后补军校。
chū shén wèi jūn zhī shù chéng dū zhě yǐ jūn jí dǒng fú fēn èr zhǐ huī yǐ lǐng zhī
初，神卫军之戍成都者，以均及董福分二指挥以领之。
fú yù zhòng yǒu fǎ bù xià jiē yōu zú
福御众有法，部下皆优足。
jūn zòng qí xià yǐn bó jūn zhuāng yì yǐ gěi fèi
均纵其下饮博，军装亦以给费。
shì suì chē jià xìng hé shuò fú zhāo shòu yǔ niú miǎn dà yuè yú dōng jiāo shǔ rén qū guān zhī èr jūn yī fú xiān bì bù děng jūn zhòng yīn shì cán fèn
是岁，车驾幸河朔，符昭寿与牛冕大阅于东郊，蜀人趋观之，二军衣服鲜弊不等，均众因是惭愤。
yì zhōu zhī zhōu yǔ qián xiá èr xiè bìng jìn lǚ wèi yá duì suì chú miǎn yǐ jiǔ yáo kào bù shì ér zhāo shòu jì jiāo zì fù sì qīn nüè miǎn yì kuān chí wú zhèng gù jí cháo hé qǐ wéi luàn
益州知州与钤辖二廨并禁旅为牙队，岁除，冕以酒肴犒部士，而昭寿既骄恣，复肆侵虐，冕亦宽驰无政，故诘朝合起为乱。
shén wèi zú jì shā zhāo shòu shì rì chéng dū guān lì fāng xiāng yǔ hè zhèng wén biàn jiē bēn cuàn niú miǎn yǔ zhuǎn yùn zhāng shì zhuì chéng ér chū wéi dōu xún jiǎn shǐ liú shào róng mào rèn gé dòu
神卫卒既杀昭寿，是日，成都官吏方相与贺正，闻变，皆奔窜，牛冕与转运张适缒城而出，惟都巡检使刘绍荣冒刃格斗。
jì ér zhòng guǎ bù dí pàn zú shàng wèi yǒu zhǔ huò yù fèng shào róng wèi shuài zhě shào róng shè gōng mà yuē wǒ yàn rén yě bǐ qì xiāng tǔ lái guī běn cháo qǐ néng yǔ rǔ tóng nì rǔ jí shā wǒ wǒ kěn fù cháo tíng zāi
既而众寡不敌，叛卒尚未有主，或欲奉绍荣为帅者，绍荣摄弓骂曰："我燕人也，比弃乡土来归本朝，岂能与汝同逆，汝亟杀我，我肯负朝廷哉！
zhòng wèi gǎn dòng
"众未敢动。
jiān jūn wáng zé yǔ jūn shì zhì nǎi wèi jūn yuē rǔ suǒ bù wéi luàn hé zì wǎng zhāo ān
监军王泽与均适至，乃谓均曰："汝所部为乱，盍自往招安？
jūn jì wǎng pàn zú jí yōng zhī wéi zhǔ shào róng zì jīng sǐ
"均既往，叛卒即拥之为主，绍荣自经死。
jūn tiě hào dà shǔ gǎi yuán huà shùn shǔ zhì guān chēng shè gòng jǔ yǐ zhāng kǎi wèi móu zhǔ
均僣号大蜀，改元化顺，署置官称，设贡举，以张锴为谋主。
kǎi běn míng měi tài yuán jiù zú hòu wèi shén wèi xiǎo xiào
锴本名美，太原旧卒，后为神卫小校。
jiǎo kuài cháng lì zhàn zhèn cū xí yīn yáng yǐ yíng huò tóng wù gù quàn jūn wéi luàn
狡狯，尝历战阵，粗习阴阳，以荧惑同恶，故劝均为乱。
jūn shí gàng xin ruǎn wú móu cháng yán guān jūn ruò zhì wǒ dāng xiān lù chū yíng zì chén bèi xié zhī zhuàng
均实戆忄耎无谋，尝言："官军若至，我当先路出迎，自陈被胁之状。
kǎi wén zhī zé jūn zhōng zǐ dì shǔ jì bān yǐ fáng shǒu jūn lìng bù yǔ rén jiē jiàn
"锴闻之，择军中子弟署寄班，以防守均，令不与人接见。
guān jūn wéi chéng měi shè jiàn zhāo yòu jí lìng jūn zǐ dì zhì chéng xià jūn jiē bù zhī zhī
官军围城，每射箭招诱，及令均子弟至城下，均皆不之知。
de jiàn shū kǎi xī fén zhī
得箭书，锴悉焚之。
zì qǐ zhì bài suǒ shǒu zhǐ yī chéng ér yǐ
自起至败，所守止一城而已。
jūn chū shǔ qīn jūn wèi tiān jiàng hǔ yì hòu guǒ wèi hǔ yì jūn suǒ shā
均初署亲军为天降虎翼，后果为虎翼军所杀。
zéi jì píng
贼既平，
qiǎn chéng shòu gòng fèng guān yáng chóng xūn chéng chuán gào jié
遣承受供奉官杨崇勋乘传告捷，
cì chóng xūn jǐn páo yín dài qì bì
赐崇勋锦袍、银带、器币，
yǒu zhōng jiā bǎo xìn jūn jié dù guān chá liú hòu
有终加保信军节度观察留后，
yǐ qín hàn wèi nèi yuán shǐ ēn zhōu cì shǐ
以秦翰为内园使、恩州刺史，
shí pǔ wèi jì zhōu tuán liàn shǐ
石普为冀州团练使，
gāo jì xūn wáng ruǎn bìng wèi chóng yí shǐ
高继勋、王阮并为崇仪使，
sūn zhèng cí wèi nèi diàn chóng bān
孙正辞为内殿崇班，
li jì chāng wèi jiǎng zhōu cì shǐ
李继昌为奖州刺史，
zhāng xù wèi gòng bèi kù fù shǐ
张煦为供备库副使，
yáng huái zhōng wèi gòng bèi kù fù shǐ
杨怀忠为供备库副使，
mǎ guì wèi gòng fèng guān
马贵为供奉官。
shì yì yě huái zhōng zhī gōng jū zuì wèi shí pǔ suǒ jì cháo tíng wēi wén zhī qiǎn jì bān ān shǒu zhōng àn shì zhàn suǒ jǐn de qí gōng zhuàng yǐ gù huái zhōng fù qiān chóng yí shǐ lǐng ēn zhōu cì shǐ
是役也，怀忠之功居最，为石普所忌，朝廷微闻之，遣寄班安守忠按视战所，尽得其功状，以故怀忠复迁崇仪使，领恩州刺史。
sì nián yǒu zhōng dài hái mìng wèi jīng yuán yí wèi zhèn róng lù dōu bù shǔ cí bù bài gǎi zhī yǒng xīng jūn fǔ xǐ qín zhōu
四年，有终代还，命为泾、原、仪、渭、镇戎路都部署，辞不拜，改知永兴军府，徙秦州。
jǐng dé chū xǐ wèi bìng dài fù dōu bù shǔ cì huáng jīn sì bǎi liǎng
景德初，徙为并、代副都部署，赐黄金四百两。
dīng nèi jiān qǐ fù qì dān rù kòu shàng xìng chán yuān zhào yǒu zhōng lǜ suǒ bù yóu tǔ mén dǐ zhèn zhōu yǔ dà bīng huì
丁内艰，起复，契丹入寇，上幸澶渊，诏有终率所部由土门抵镇州，与大兵会。
jì ér wáng chāo sāng zàn dòu náo wú gōng wéi yǒu zhōng fù yuán wēi shēng shén zhèn hé běi liè chéng lài qí xióng zhāng
既而王超、桑赞逗挠无功，唯有终赴援，威声甚振，河北列城，赖其雄张。
é ér qì dān xiū hǎo mìng hái zhūn suǒ jiù pàn bīng zhōu zhào bài xuān huī běi yuàn shǐ jiǎn jiào tài bǎo
俄而契丹修好，命还屯所，就判并州，召拜宣徽北院使、检校太保。
èr nián qī yuè bào jí zú nián wǔ shí jiǔ zèng shì zhōng
二年七月，暴疾卒，年五十九，赠侍中。
lù qí zi xiào ruò wéi nèi diàn chóng bān gé mén zhī hòu xiào jié wèi nèi diàn chóng bān xiào xù wèi gòng fèng guān xiào gōng wèi shì jìn qīn zú mén kè jǐ shì bèi qiān bǔ zhě bā rén
录其子孝若为内殿崇班、阁门祗候，孝杰为内殿崇班，孝绪为供奉官，孝恭为侍禁，亲族、门客、给事辈迁补者八人。
yǒu zhōng tì tǎng zì rèn bù jū xiǎo jié yǒu gàn jú shěn mǐn shàn duàn bù wèi qiáng yù qīng cái hǎo shī
有终倜傥自任，不拘小节，有干局，沈敏善断，不畏强御，轻财好施。
lì diǎn fān kǔn néng fǔ shì zú fēng yú yàn kào guān yòng bù zú zé qīng sī tǎng jí què qián yǐ gěi zhī
历典藩阃，能抚士卒，丰于宴犒，官用不足，则倾私帑及榷钱以给之。
jiā wú yú cái fèng shēn shén báo cháng suǒ yù zhě tóng ān lè mǎ ér yǐ
家无余财，奉身甚薄，常所御者，铜鞍勒马而已。
dì zài chóng rén lǐ zhě dé xiāng suǒ chuàng
第在崇仁里者，德骧所创。
yǒu zhōng zài shǔ cháng dài bèi yòng kù qián shù bǎi wàn zòu nà qí dì cháng zhī yōu zhào juān miǎn
有终在蜀尝贷备用库钱数百万，奏纳其第偿之，优诏蠲免。
wèi xuān huī shǐ tè gěi lián zhèn gōng yòng qián suì èr qiān guàn
为宣徽使，特给廉镇公用钱岁二千贯。
shēn méi zhī rì sù fù yóu bù chì qiān wàn guān wèi cháng zhī
身没之日，宿负犹不啻千万，官为偿之。
wáng jì yīng zài shū mì pō jì yǒu zhōng jìn yòng lǚ yán qí zài shǔ jí shǒu biān hòu fèi yǐ shōu shì zú xīn zhēn zōng bù zhī xìn zú bǎo hù yān
王继英在枢密，颇忌有终进用，屡言其在蜀及守边厚费以收士卒心，真宗不之信，卒保护焉。
xiào xiān zì zi sī yǒu lín zi yě
孝先字子思，有邻子也。
jǔ jìn shì shì mì shū shěng jiào shū láng zhī tiān cháng xiàn
举进士，试秘书省校书郎，知天长县。
yǐ wèi zhuó sòng qí nèi luàn chú jí pèi jūn zhōu
以卫濯讼其内乱，除籍配均州。
hòu fù zhī wǎn qiū xiàn li jì lóng pàn chén zhōu jiàn qí néng jiā shì dà lǐ píng shì
后复知宛丘县，李继隆判陈州，荐其能，加试大理评事。
qì dān nèi kòu zhēn zōng xìng dà míng xiào xiān yǐ bù chú liáng hé běi shǒu zhì xíng zài zhuó tài cháng sì fèng lǐ láng
契丹内寇，真宗幸大名，孝先以部刍粮河北，首至行在，擢太常寺奉礼郎。
wáng jūn fǎn yì zhōu suí jì fù yǒu zhōng jìn tǎo xiào xiān shuài xiān fēng yǔ zéi zhàn shēng xiān qiáo zhǎn shǒu shù bǎi de jūn jīn qiāng huáng sǎn yǐ xiàn gǎi jiāng zuò jiān chéng
王均反益州，随季父有终进讨，孝先率先锋与贼战升仙桥，斩首数百，得均金枪黄伞以献，改将作监丞。
li jì qiān xiàn líng zhōu cháo tíng diào bīng jūn fèi duō chū yú mín guān nèi dà rǎo
李继迁陷灵州，朝廷调兵，军费多出于民，关内大扰。
xiào xiān qǐng yì mù shāng rén rù sù sāi xià cháng yǐ chá yán
孝先请益募商人入粟塞下，偿以茶盐。
zhào duì chēng zhǐ mìng chí yì shǎn xī yǔ zhuǎn yùn shǐ zhèng wén bǎo yì lì guī huà hòu duō shī xíng
召对称旨，命驰驿陕西，与转运使郑文宝议立规画，后多施行。
lèi qiān shàng shū tún tián yuán wài láng
累迁尚书屯田员外郎。
cháng jiàn zhì sān sī jū shōu sī yǐ jiǎn tiān xià cái lì chū rù zhī shù zhào rú qí qǐng
尝建置三司拘收司，以检天下财利出入之数，诏如其请。
zhī xìng yuán fǔ zuò bǎo rèn shī shí jiàng tōng pàn huá zhōu xǐ zhī yùn zhōu
知兴元府，坐保任失实，降通判华州，徙知郓州。
zǎi xiàng kòu zhǔn jǔ huàn nèi yuán shǐ zhī bèi zhōu
宰相寇准举，换内园使、知贝州。
huì cí zhōu mín zhāng xī zǎi zhà chēng huáng hé dōu zǒng guǎn jí bìng hé zhōu jùn chú liáng shù zhì bèi zhōu
会慈州民张熙载诈称黄河都总管，籍并河州郡刍粮数，至贝州。
xiào xiān jué qí jiān bǔ xì yù
孝先觉其奸，捕系狱。
xiào xiān yù yīn cǐ wèi qí gōng yǐ dòng cháo tíng pò sī lǐ cān jūn jì yīng jiào xī zǎi wěi wèi qì dān dié zhě hào jǐng zhōu cì shǐ jiān shì zhōng sī kōng dà líng gōng shǐ bù sòng jīng shī
孝先欲因此为奇功，以动朝廷，迫司理参军纪瑛教熙载伪为契丹谍者，号景州刺史兼侍中、司空、大灵宫使，部送京师。
shū mì yuàn àn de xiào xiān suǒ jiào zhuàng zhé zé zhōu dōu jiān lì guó sān zhōu gǎi huán qìng lù bīng mǎ qián xiá zhī bīn zhōu
枢密院按得孝先所教状，谪泽州都监，利、虢三州，改环庆路兵马钤辖、知邠州。
yú nián lǐng zhāo zhōu cì shǐ wèi yì zhōu qián xiá zài qiān zuǒ cáng kù shǐ zhuó xī shàng gé mén shǐ jīng yuán lù qián xiá jiān zhī wèi zhōu fù zhī bīn zhōu xǐ yào zhōu yǐ wéi yòu lǐng jūn wèi dà jiàng jūn zhāo zhōu cì shǐ fēn sī xī jīng zú
逾年，领昭州刺史，为益州钤辖，再迁左藏库使，擢西上阁门使、泾原路钤辖兼知渭州，复知邠州，徙耀州，以为右领军卫大将军、昭州刺史，分司西京卒。
zi jiǎn fu
子简夫。
jiǎn fu zì tài jiǎn yǐn jū bù shì
简夫字太简，隐居不仕。
kāng dìng zhōng shū mì shǐ dù yǎn jiàn zhī zhào jiàn yǐ mì shū shěng jiào shū láng qiān shū qín zhōu guān chá pàn guān
康定中，枢密使杜衍荐之，召见，以秘书省校书郎签书秦州观察判官。
gōng shì jì ba jū cháng ān zì yǐ chǔ shì qǐ bù fù kěn suí zhòng diào guān duō wèi qí lù qiú pì jiàn
公事既罢，居长安，自以处士起，不复肯随众调官，多为岐路求辟荐。
shí sān bái qú jiǔ fèi jīng zhào fǔ suì jiàn jiǎn fu zhì qú shì
时三白渠久废，京兆府遂荐简夫治渠事。
xiān shí zhì qú suì yì liù xiàn mín sì shí rì yòng shāo mù shù bǎi wàn ér shuǐ bù zú
先时，治渠岁役六县民四十日，用梢木数百万，而水不足。
jiǎn fu yòng sān shí rì shāo mù bǐ jiù sān zhī yī ér shuǐ yǒu yú
简夫用三十日，梢木比旧三之一，而水有余。
zhī fang zhōu xǐ jiǎn zhōu yòng zhāng fāng píng jiàn zhī yā zhōu
知坊州，徙简州，用张方平荐，知雅州。
jì ér chén zhōu mán qiú péng shì xī nèi kòu sān sī fù shǐ li cān shì yù shǐ zhū chǔ yuē ān fǔ bù néng dìng jì mìng jiǎn fu wǎng
既而辰州蛮酋彭仕羲内寇，三司副使李参、侍御史朱处约安抚不能定，继命简夫往。
zhì zé dū zhū jiāng jìn bīng zhù míng xī shàng xià èr zhài jù qí xiǎn yào zhí qǔ gù shěng dì shí mǎ yá wǔ bǎi yú lǐ
至则督诸将进兵，筑明溪上、下二砦，据其险要，拓取故省地石马崖五百余里。
shì xī nèi fù
仕羲内附。
zhuó sān sī yán tiě pàn guān yǐ jí zhī guó tóng èr zhōu lèi qiān shàng shū zhí fāng yuán wài láng zú
擢三司盐铁判官，以疾，知虢、同二州，累迁尚书职方员外郎，卒。
lù qí zi shòu chén wèi jiāo shè zhāi láng
录其子寿臣为郊社斋郎。
jiǎn fu shǐ qǐ yǐn zhě chū rù chéng niú guān tiě guān zì hào shān cháng
简夫始起隐者，出入乘牛，冠铁冠，自号"山长"。
guān zhōng yòng bīng yǐ kǒu shé bǎi hé gōng qīng
关中用兵，以口舌捭阖公卿。
jì shì zì fèng shāo jiāo chǐ zōu yù fú shì dùn wàng qí jiù lǐ lǘ zhǐ xiào zhī yuē niú jí tiě guān ān zài
既仕，自奉稍骄侈，驺御服饰，顿忘其旧，里闾指笑之曰："牛及铁冠安在？
wáng chāo zhào zhōu rén ruò guàn zhǎng qī chǐ yú
王超，赵州人，弱冠长七尺余。
tài zōng yǐn jīng zhào zhì huī xià
太宗尹京，召置麾下。
jí jí wèi yǐ lì yù lóng zhí
及即位，以隶御龙直。
chún huà èr nián lèi qiān zhì hé xī jūn jié dù shǐ diàn qián dōu yú hòu
淳化二年，累迁至河西军节度使、殿前都虞候。
zhēn zōng sì wèi yǐ yì dài gōng jiā jiǎn jiào tài fù lǐng tiān píng jūn jié dù
真宗嗣位，以翊戴功，加检校太傅、领天平军节度。
xián píng èr nián qiū dà yuè jìn bīng èr shí wàn yú dōng jiāo chāo zhí wǔ fāng qí yǐ jié jìn tuì shàng yù róng wò guān zhī miàn cì bāo jiǎng
咸平二年秋，大阅禁兵二十万于东郊，超执五方旗以节进退，上御戎幄观之，面赐褒奖。
cóng xìng dà míng yǔ dōu yú hòu zhāng jìn bìng wèi xiān fēng
从幸大名，与都虞候张进并为先锋。
dōu dà diǎn jiǎn fu qián dòu náo dé zuì yǐ chāo wèi shì wèi mǎ bù jūn dōu yú hòu zhèn zhōu xíng yíng dōu bù shǔ yòu shuài zhèn dìng gāo yáng guān sān lù
都大点检傅潜逗挠得罪，以超为侍卫马步军都虞候、镇州行营都部署，又帅镇、定、高阳关三路。
qì dān rù biān yǔ zhàn yú suì chéng xi fú guó èr wàn jì zhǎn qí bì wáng qí jiāng shí wǔ rén shǒu zhào bāo měi
契丹入边，与战于遂城西，俘馘二万计，斩其裨王骑将十五人，手诏褒美。
li jì qiān xiàn qīng yuǎn jūn yǐ chāo jiāng xī miàn xíng yíng zhī shī yù zhī xǐ shuài yǒng xīng jūn
李继迁陷清远军，以超将西面行营之师御之，徙帅永兴军。
zǎi xiàng yán chāo cái kān jiàng shuài suì yǐ chāo shuài dìng zhōu lù xíng yíng wáng jì zhōng fù zhī
宰相言超材堪将帅，遂以超帅定州路行营，王继忠副之。
xún jiā zhèn dìng gāo yáng guān sān lù dōu bù shǔ mì qiǎn zhōng shǐ cì yǐ yù gōng shǐ xǔ biàn yí cóng shì
寻加镇、定、高阳关三路都部署，密遣中使赐以御弓矢，许便宜从事。
jiā kāi fǔ yí tóng sān sī jiǎn jiào tài wèi
加开府仪同三司、检校太尉。
xián píng liù nián liáo shī dà rù chāo zhào zhèn zhōu sāng zàn gāo yáng guān zhōu yíng lǜ bīng huì dìng zhōu yíng yǐ fēi zhào zhǐ bù zhì
咸平六年，辽师大入，超召镇州桑赞、高阳关周莹率兵会定州，莹以非诏旨不至。
liáo bīng wéi wàng dū chāo zàn lǜ bīng fù zhī zhèn yú xiàn nán liù lǐ
辽兵围望都，超、赞率兵赴之，阵于县南六里。
jì zhōng zài zhèn dōng piān qì dān chū qí bèi zhē jué liáng dào rén mǎ fá kùn jì zhōng chí qián yǔ qì dān zhàn chāo zàn suì xuán shī jì zhōng gū jūn méi yān
继忠在阵东偏，契丹出其背，遮绝粮道，人马乏困，继忠驰前与契丹战，超、赞遂旋师，继忠孤军没焉。
shàng jí qiǎn liú chéng guī li yǔn zé chí wǎng chá tuì nǜ zhī zhuàng qiě yán zhèn zhōu fù bù shǔ li fú gǒng shèng jūn dōu zhǐ huī shǐ wáng shēng dāng zhàn xiān xuán fú zuò xuē jí liú fēng zhōu shēng jué zhàng pèi lì qióng zhōu
上即遣刘承珪、李允则驰往，察退衄之状，且言镇州副部署李福、拱圣军都指挥使王升当战先旋，福坐削籍流封州，升决杖配隶琼州。
jǐng dé chū shàng qīn xún chán yuān zhào chāo fù xíng zài fù huǎn shī qī qì dān suì shēn rù
景德初，上亲巡澶渊，召超赴行在，复缓师期，契丹遂深入。
huì nán běi tōng hǎo gù báo qí zé zhǐ ba chāo sān lù shuài wèi chóng xìn jūn jié dù shǐ xǐ zhī hé yáng
会南北通好，故薄其责，止罢超三路帅，为崇信军节度使，徙知河阳。
yòu yí zhèn jiàn xióng zhī qīng zhōu zú
又移镇建雄，知青州，卒。
zèng shì zhōng zài zèng shàng shū lìng zhuī fēng lǔ guó gōng shì wǔ kāng
赠侍中，再赠尚书令，追封鲁国公，谥武康。
chāo wèi jiāng shàn bù fèn yù xià yǒu ēn
超为将善部分，御下有恩。
yǔ gāo qióng tóng diǎn jìn lǚ cháng xiū jià tā shì guò yíng lěi jūn xiào bù shí jiàng yíng qióng jí mìng chuí fá chāo yǐ wéi fēi gōng xíng bù dàng jiā zuì rén chēng qí shù
与高琼同典禁旅，尝休假他适，过营垒，军校不时将迎，琼即命箠罚，超以为非公行，不当加罪，人称其恕。
rán lín jūn guǎ móu zhuō yú zhàn dòu
然临军寡谋，拙于战斗。
zi dé yòng
子德用。
dé yòng zì yuán fǔ
德用字元辅。
fù chāo wèi huái zhōu fáng yù shǐ bǔ yá nèi dōu zhǐ huī shǐ
父超为怀州防御使，补衙内都指挥使。
zhì dào èr nián fēn wǔ lù chū bīng jī li jì qiān chāo shuài bīng liù wàn chū suí xià dé yòng nián shí qī wèi xiān fēng jiāng wàn rén zhàn tiě mén guān zhǎn shǒu shí sān jí fú lüě xù chǎn yǐ shù wàn jì
至道二年，分五路出兵击李继迁，超帅兵六万出绥、夏，德用年十七，为先锋，将万人战铁门关，斩首十三级，俘掠畜产以数万计。
jìn shī wū bái chí tā jiāng duō shī dào bù zhì lǔ ruì shén chāo àn bīng bù jìn dé yòng qǐng chéng zhī de jīng bīng wǔ qiān zhuǎn zhàn sān rì dí shì què
进师乌白池，他将多失道不至，虏锐甚，超按兵不进，德用请乘之，得精兵五千，转战三日，敌势却。
dé yòng yuē guī shī pò xiǎn bì luàn
德用曰："归师迫险必乱。
nǎi lǐng bīng jù xià zhōu wǔ shí lǐ jué qí guī lù xià lìng yuē luàn xíng zhě zhǎn
"乃领兵距夏州五十里，绝其归路，下令曰："乱行者斩！
yī jūn sù rán chāo yì wèi zhī àn pèi
"一军肃然，超亦为之按辔。
jì qiān niè qí hòu zuǒ yòu wàng jiàn duì wǔ shén yán zhěng mò gǎn jìn
继迁蹑其后，左右望见队伍甚严整，莫敢近。
chāo fǔ qí bèi yuē wáng shì yǒu zi yǐ
超抚其背曰："王氏有子矣。
lèi qiān nèi diàn chóng bān yǐ yù qián zhōng zuǒ wèi mǎ jūn dōu jūn tóu chū wèi xíng míng cí xiāng xún jiǎn
累迁内殿崇班，以御前忠佐为马军都军头，出为邢、洺、磁、相巡检。
dào zhāng hóng bà xiāng jù jiè shàng lì bù néng bǔ
盗张洪霸相聚界上，吏不能捕。
dé yòng yǐ zhān chē zài yǒng shì zhà wèi fù rén shì guò hán dān
德用以毡车载勇士，诈为妇人饰，过邯郸。
zéi guǒ lái yāo yǒng shì fèn chū xī qín zhī
贼果来邀，勇士奋出，悉禽之。
xǐ dū bǔ shǎn xī dōng lù dào zéi xiāng jiè yuē cǐ qín zhāng hóng bà zhě
徙督捕陕西东路，盗贼相戒曰："此禽张洪霸者。
jiē xiāng shuài táo qù
"皆相率逃去。
wèi huán qìng lù zhǐ huī shǐ xún yǐ zòu shì wǔ zhǐ zé shòu yùn zhōu mǎ bù jūn dōu zhǐ huī shǐ
为环、庆路指挥使，寻以奏事忤旨，责授郓州马步军都指挥使。
lì nèi diàn zhí dōu yú hòu diàn qián zuǒ bān dōu yú hòu liǔ zhōu cì shǐ qiān pěng rì zuǒ xiāng dōu zhǐ huī shǐ yīng zhōu tuán liàn shǐ
历内殿直都虞候、殿前左班都虞候、柳州刺史，迁捧日左厢都指挥使、英州团练使。
tiān shèng chū yǐ bó zhōu tuán liàn shǐ zhī guǎng xìn jūn
天圣初，以博州团练使知广信军。
chéng huài jiǔ bù zhì dé yòng lǜ jìn jūn zēng zhù zhī yǒu zhào bāo yù
城坏久不治，德用率禁军增筑之，有诏褒谕。
xǐ jì zhōu lì lóng shén wèi pěng rì tiān wǔ sì xiāng dōu zhǐ huī shǐ kāng zhōu fáng yù shǐ shì wèi qīn jūn bù jūn mǎ jūn dōu yú hòu
徙冀州，历龙神卫、捧日天武四厢都指挥使、康州防御使、侍卫亲军步军马军都虞候。
zhào hái yòu wèi bìng dài zhōu mǎ bù jūn fù dōu zǒng guǎn qiān diàn qián dōu yú hòu bù jūn fù dōu zhǐ huī shǐ
召还，又为并、代州马步军副都总管，迁殿前都虞候、步军副都指挥使。
lì guì zhōu fú zhōu guān chá shǐ
历桂州、福州观察使。
zhāng xiàn tài hòu lín cháo yǒu qiú nèi jiàng bǔ jūn lì zhě dé yòng yuē bǔ lì jūn zhèng yě bù kě yǔ
章献太后临朝，有求内降补军吏者，德用曰："补吏，军政也，不可与。
tài hòu gù yù yǔ zhī zú bù fèng zhào nǎi zhǐ
"太后固欲与之，卒不奉诏，乃止。
tài hòu bēng yǒu sī qǐng wèi shì zuò jiǎ dé yòng yuē fēi gù shì yě
太后崩，有司请卫士坐甲，德用曰："非故事也。
bù fèng zhào
"不奉诏。
rén zōng yuè tài hòu gé zhōng de dé yòng qián zòu jūn lì shì qí zhī yǐ wéi kě dà yòng bài jiǎn jiào tài bǎo qiān shū shū mì yuàn shì
仁宗阅太后阁中，得德用前奏军吏事，奇之，以为可大用，拜检校太保、签书枢密院事。
dé yòng xiè yuē chén wǔ rén xìng de yǐ chí qū zì xiào lài bì xià wēi líng dài zuì háng jiān zú yǐ
德用谢曰："臣武人，幸得以驰驱自效，赖陛下威灵，待罪行间足矣。
qiě chén bù xué bù zú yǐ dāng dà shì
且臣不学，不足以当大事。
dì qiǎn shǐ zhě qù rù yuàn suì wèi fù shǐ
"帝遣使者趣入院，遂为副使。
jiǔ zhī yǐ fèng guó jūn jié dù guān chá liú hòu tóng zhī yuàn shì qiān zhī yuàn
久之，以奉国军节度观察留后同知院事，迁知院。
lì ān dé jūn jiā jiǎn jiào tài wèi dìng guó jūn jié dù shǐ xuān huī nán yuàn shǐ
历安德军，加检校太尉、定国军节度使、宣徽南院使。
zhào yuán hào fǎn dé yòng qǐng zì jiāng tǎo zhī bù xǔ
赵元昊反，德用请自将讨之，不许。
dé yòng zhuàng mào xióng yì miàn hēi jǐng yǐ xià bái xī rén jiē yì zhī
德用状貌雄毅，面黑，颈以下白晰，人皆异之。
yán zhě lùn dé yòng mào lèi yì zǔ yù shǐ zhōng chéng kǒng dào fǔ jì yán zhī qiě wèi dé yòng de shì xīn bù yí jiǔ diǎn jī mì suì ba wèi wǔ níng jūn jié dù shǐ xú zhōu dà dū dū fǔ zhǎng shǐ
言者论德用貌类艺祖，御史中丞孔道辅继言之，且谓德用得士心，不宜久典机密，遂罢为武宁军节度使、徐州大都督府长史。
yǒu yán dé yòng shì mǎ yú fǔ zhōu zhě shàng qí quàn nǎi shì yú shāng rén zhě
有言德用市马于府州者，上其券，乃市于商人者。
yán zhě yóu bù yǐ jiàng yòu qiān niú wèi shàng jiàng jūn zhī suí zhōu zhōu zhì pàn guān jiā rén jiē huáng kǒng dé yòng jǔ zhǐ yán sè rú píng shí wéi bù jiē bīn kè ér yǐ
言者犹不已，降右千牛卫上将军、知随州，州置判官，家人皆惶恐，德用举止言色如平时，惟不接宾客而已。
xǐ zhī cáo zhōu huò wèi dé yòng yuē kǒng zhōng chéng hài gōng jīn sǐ yǐ
徙知曹州，或谓德用曰："孔中丞害公，今死矣。
dé yòng yuē zhōng chéng yán guān qǐ hài wǒ zhě
"德用曰："中丞言官，岂害我者？
cháo tíng wáng yī zhōng chén kě xī yě
朝廷亡一忠臣，可惜也。
qǐ wèi bǎo jìng jūn jié dù guān chá liú hòu zhī qīng zhōu gǎi chán zhōu
"起为保静军节度观察留后、知青州，改澶州。
shǎn xī yòng bīng jiǔ wú gōng qì dān qiǎn liú liù fú lái qiú fù guān nán de yǐ bīng yā jìng
陕西用兵久无功，契丹遣刘六符来求复关南地，以兵压境。
dé yòng jiàn dì liú tì yán chén qián bèi zuì bì xià shè ér bù zhū jīn bù zú rǔ mìng
德用见帝，流涕言："臣前被罪，陛下赦而不诛，今不足辱命。
dì wèi láo yuē hé běi fāng jǐng jiè qīng zhèn fǔ zhī
"帝慰劳，曰："河北方警，藉卿镇抚之。
yòu cì shǒu zhào wèi miǎn bài bǎo jìng jūn jié dù shǐ
"又赐手诏慰勉，拜保静军节度使。
suì dà shú liù fú jiàn dé yòng bài yuē cǐ gōng rén zhèng suǒ jí yě
岁大熟，六符见德用拜曰："此公仁政所及也。
xǐ zhēn dìng fǔ dìng zhōu lù dōu zǒng guǎn hái zòu shì fù yǐ xuān huī nán yuàn shǐ pàn chéng dé jūn
"徙真定府、定州路都总管，还奏事，复以宣徽南院使判成德军。
wèi xíng xǐ dìng zhōu lù dōu zǒng guǎn
未行，徙定州路都总管。
rì xùn liàn shì zú jiǔ zhī shì shū kě yòng
日训练士卒，久之，士殊可用。
qì dān shǐ dié zhě lái chān huò qǐng bǔ shā zhī dé yòng yuē dì shè zhī bǐ dé shí yǐ gào shì fú rén zhī bīng yǐ bù zhàn yě
契丹使谍者来觇，或请捕杀之，德用曰："第舍之，彼得实以告，是服人之兵以不战也。
míng rì dà yuè yuán fú gǔ zhī shì jiē yǒng yuè jìn tuì zuò zuò zhōng rì bù lù yī rén
"明日大阅，援桴鼓之士皆踊跃，进退坐作，终日不戮一人。
nǎi xià lìng jù qiǔ liáng tīng wú gǔ shēng shì wú qí zhì suǒ xiàng
乃下令："具糗粮，听吾鼓声，视吾旗帜所向。
chān zhě guī gào qì dān wèi hàn bīng jiāng dà rù
"觇者归告契丹，谓汉兵将大入。
jì ér fù yì hé suì xǐ chén zhōu yòu xǐ hé yáng
既而复议和，遂徙陈州，又徙河阳。
bù xíng rù fèng cháo qǐng chū pàn xiāng zhōu bài tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì pàn chán zhōu
不行，入奉朝请，出判相州，拜同中书门下平章事、判澶州。
xǐ zhèng zhōu fēng qí guó gōng hái wèi huì líng guān shǐ
徙郑州，封祁国公，还，为会灵观使。
dé yòng sù shàn shè suī lǎo bù shuāi
德用素善射，虽老不衰。
shì shè ruì shèng yuán cí yuē chén lǎo yǐ bù néng shèng gōng shǐ
侍射瑞圣园，辞曰："臣老矣，不能胜弓矢。
dì zài sān yù zhī chí èr shǐ wèi fā
"帝再三谕之，持二矢未发。
dì gù zhī shǐ bì zhōng nǎi shōu gōng shǐ xiè yī fà zhōng de zài fā yòu zhōng
帝顾之，使必中，乃收弓矢谢，一发中的，再发又中。
dì xiào yuē dé yòng yù zhōng jí zhōng ěr shú wèi lǎo qiě shuāi hu
帝笑曰："德用欲中即中尔，孰谓老且衰乎？
cì xí yī jīn dài jiā jiǎn jiào tài shī fù pàn zhèng zhōu xǐ chán zhōu gǎi jí qìng jūn jié dù shǐ fēng jì guó gōng
"赐袭衣、金带，加检校太师，复判郑州，徙澶州，改集庆军节度使，封冀国公。
huáng yòu sān nián shàng shū qǐ hái gǔ yǐ tài zi tài shī zhì shì dà cháo huì zhui zhōng shū mén xià bān
皇祐三年，上疏乞骸骨，以太子太师致仕，大朝会缀中书门下班。
dé yòng jiāng jiā zi xí zhī jūn zhōng qíng wěi shàn yǐ ēn fǔ xià gù duō de shì xīn
德用将家子，习知军中情伪，善以恩抚下，故多得士心。
suī lǚ lín biān jìng wèi cháng qīn shǐ shí dū gōng zhàn ér míng wén sì yí lǘ yán fù nǚ xiǎo ér jiē hū dé yòng yuē hēi wáng xiāng gōng
虽屡临边境，未尝亲矢石、督攻战，而名闻四夷，闾阎妇女小儿，皆呼德用曰"黑王相公"。
dì cháng qiǎn shǐ wèn biān shì dé yòng yuē xián píng jǐng dé zhōng cì zhū jiāng zhèn tú rén jiē sǐ shǒu zhàn fǎ huǎn jí bù xiāng jiù yǐ zhì yú lǚ bài
帝尝遣使问边事，德用曰："咸平、景德中，赐诸将阵图，人皆死守战法，缓急不相救，以至于屡败。
chéng yuàn bù yǐ zhèn tú cì zhū jiāng shǐ de yìng biàn chū qí zì lì yì xiào
诚愿不以阵图赐诸将，使得应变出奇，自立异效。
dì yǐ wéi rán
"帝以为然。
dé yòng suī zhì shì qián yuán jié shàng shòu yù bān tíng zhōng
德用虽致仕，乾元节上寿，预班廷中。
qì dān shǐ yǔ yì zhě yuē hēi wáng xiāng gōng nǎi fù qǐ yé
契丹使语译者曰："黑王相公乃复起耶？
dì wén zhī qǐ wèi hé yáng sān chéng jié dù shǐ tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì pàn zhèng zhōu
"帝闻之，起为河阳三城节度使、同中书门下平章事、判郑州。
zhì hé yuán nián suì yǐ wéi shū mì shǐ mìng rù yè bài
至和元年，遂以为枢密使，命入谒拜。
míng nián fù bì xiāng qì dān shǐ yē lǜ fáng zhì dé yòng yǔ fáng shè yù jīn yuán
明年，富弼相，契丹使耶律防至，德用与防射玉津园。
fáng yuē tiān zǐ yǐ gōng diǎn shū mì ér yòng fù gōng wèi xiāng jiàng xiàng jiē dé rén yǐ
防曰："天子以公典枢密而用富公为相，将相皆得人矣。
dì wén zhī xǐ cì gōng yī shǐ wǔ shí
"帝闻之喜，赐弓一，矢五十。
hòu fēng lǔ guó gōng qiú qù wèi zhì liù qī nǎi yǐ wéi zhōng wǔ jūn jié dù shǐ jǐng líng gōng shǐ yòu yǐ wéi tóng qún mù zhì zhì shǐ
后封鲁国公，求去位至六七，乃以为忠武军节度使、景灵宫使，又以为同群牧制置使。
yǒu zhào wǔ rì yī huì cháo tīng zǐ sūn yī rén fú yè
有诏五日一会朝，听子孙一人扶掖。
zú nián qī shí jiǔ zèng tài wèi zhōng shū lìng shì wǔ gōng
卒，年七十九，赠太尉、中书令，谥武恭。
jiā cì qí jiā huáng jīn
加赐其家黄金。
dé yòng zhū zǐ zhōng xián róng zuì zhōng ài wǎn nián pō zòng zhī duō bù fǎ hòu gèng zhé jié zì chì guān zhì zuǒ cáng kù shǐ méi zhōu fáng yù shǐ
德用诸子中，咸融最钟爱，晚年颇纵之，多不法，后更折节自饬，官至左藏库使、眉州防御使。
lùn yuē quán yì dé xiāng yù zhī tài zǔ tài zōng chāo fù yì dài zhēn zōng yi zhì chóng xiǎn rán jǐn jǐn wú yú rén zhě ér gè yǒu zi lè xūn yú guó jí
论曰：全义、德骧，遇知太祖、太宗，超复翊戴真宗，宜致崇显，然堇堇无逾人者，而各有子勒勋于国籍。
ruò zhī jié shēng jiāng jiā xǐ dú shū lì cháo zhēng shì yǐ gāng zhèng chēng tiān xià qí bāng zhī sī zhí yú
若知节生将家，喜读书，立朝争事，以刚正称天下，其邦之司直欤。
yǒu zhōng qǐ jìn shì míng gàn zhī bīng píng shǔ jù zéi zhèn shēng lín dí kě wèi zhào mǐn róng gōng yǐ
有终起进士，明干知兵，平蜀钜贼，振声邻敌，可谓"肇敏戎公"矣。
zhì yú jīng shén zhé chōng míng wén sì yí jiǎo jiǎo hǔ chén zé dé yòng qí yǒu yān
至于精神折冲，名闻四夷，矫矫虎臣，则德用其有焉。