旧唐书 · 刘昫 · Chapter 45 of 200

志·卷二十五

PinyinModern Translation
Size

yú fú

舆服

xī huáng dì zào chē fú wèi zhī píng bì shàng gǔ jiǎn jiǎn wèi lì děng wēi

昔黄帝造车服,为之屏蔽,上古简俭,未立等威。

ér sān wǔ zhī jūn bù xiāng yán xí nǎi gǎi zhèng shuò yì fú sè chē yǒu yú lù zhī bié fú yǒu qiú miǎn zhī chà wén zhī yǐ rǎn huì shì zhī yǐ chī xiù huá chóng xiàng wù lóng huǒ fēn xíng yú shì diǎn zhāng xìng yǐ

而三、五之君,不相沿习, 乃改正朔,易服色,车有舆辂之别,服有裘冕之差,文之以染缋,饰之以𫄨绣,华虫象物,龙火分形,于是典章兴矣。

zhōu zì yí wáng xuē ruò zhū hóu zì zì

周自夷王削弱,诸侯自恣。

qióng kǒng huī zhī yǔ máo wú yǐ gōng qí chǐ

穷孔翚之羽毛,无以供其侈;

jí suí hé zhī zhǎng wò bù zú xián qí huá

极随和之掌握,不足慊其华。

zé pí biàn gé què zhī róng fēi zhū lǚ yù guān zhī wán yě

则皮弁革舄之容,非珠履鹬冠之玩也。

dài qín zhū zhàn guó zhēn zhuó jiù yí zé yǒu lǔ bù jīn gēn dà jià fǎ jià bèi qiān chéng wàn qí yì shùn diǎn zhōu guān

迨秦诛战国,斟酌旧仪,则有卤簿、金根、大驾、法驾,备千乘万骑,异《舜典》、 《周官》。

hàn shì yīn zhī hào shèng yú sān jià yí wèi zhī shèng wú yǔ bǐ lóng

汉氏因之,号乘舆三驾,仪卫之盛,无与比隆。

dōng jīng dì wáng bó yǎ hào gǔ míng dì shǐ lìng rú zhě kǎo qǔ tái zhī shuō yī zhōu guān wǔ lù liù miǎn zhī wén shān lóng zǎo huǒ zhī shù chuàng wéi fǎ fú

东京帝王,博雅好古, 明帝始令儒者考《曲台》之说,依《周官》五辂六冕之文,山龙藻火之数,创为法服。

suī yǒu zhì zuò jìng qǐn bù xíng

虽有制作,竟寝不行。

yú jià chéng jīn gēn ér yǐ

舆驾乘金根而已。

fú zé gǔn miǎn guān zé tōng tiān

服则衮冕,冠则通天。

qí hòu suǒ yù duō cóng páo fú

其后所御,多从袍服。

shì jù qián zhì

事具前志。

ér qiú miǎn zhī fú lì dài bù xíng

而裘冕之服,历代不行。

hòu wèi běi qí yú fú qí guǐ zhì duò shì yī tǒng shǐ fù jiù yí

后魏、北齐,舆服奇诡,至隋氏一统, 始复旧仪。

duò zhì chē yǒu sì děng yǒu xuān xiàn tōng xiàn yáo chē lù chē

隋制,车有四等,有亘宪、通宪、轺车、辂车。

chū zhì wǔ pǐn yǐ shàng chéng piān xiàn qí hòu xián qí bù měi tíng bù xíng yòng yǐ xuān chē dài zhī

初制五品以上乘偏宪, 其后嫌其不美,停不行用,以亘车代之。

sān pǐn yǐ shàng tōng xiàn chē zé qīng bì

三品以上通宪车,则青壁。

yī pǐn yáo chē yóu xiàn zhū wǎng

一品轺车, 油宪朱网。

wéi lù chē yī děng tīng chì shǐ de chéng zhī

唯辂车一等,听敕始得乘之。

mǎ kē yī pǐn yǐ xià jiǔ zǐ sì pǐn qī zǐ wǔ pǐn wǔ zǐ

马珂,一品以下九子,四品七子,五品五子。

yī shang yǒu cháng fú gōng fú cháo fú jì fú sì děng zhī zhì

衣裳有常服、公服、朝服、祭服四等之制。

píng jīn zé niú jiǎo zān zǐ shān bái páo xuē qǐ liáng dài

平巾帻,牛角簪,紫衫,白袍、靴,起梁带。

wǔ pǐn yǐ shàng jīn yù diàn shì yòng xī wèi zān shì wèi cháng fú wǔ guān jǐn fú zhī

五品已上,金玉钿饰,用犀为簪,是为常服,武官尽服之。

liù pǐn yǐ xià shān yǐ fēi

六品已下,衫以绯。

zhì yú dà zhàng péi lì wǔ pǐn yǐ shàng jí qīn shì jiā liǎng dāng téng shé qí xūn shì qù liǎng dāng

至于大仗陪立,五品已上及亲侍加两裆滕蛇,其勋侍去两裆。

biàn guān zhū yī shang sù gé dài wū pí lǚ shì wèi gōng fú

弁冠,朱衣裳,素革带,乌皮履,是为公服。

qí biàn tōng yòng wū qī shā wèi zhī xiàng yá wèi zān dǎo

其弁通用乌漆纱为之,象牙为簪导。

wǔ pǐn yǐ shàng yì yǐ lù tāi wèi biàn xī wèi zān dǎo zhě

五品已上,亦以鹿胎为弁,犀为簪导者。

jiā yù qí zhī shì yī pǐn jiǔ qí èr pǐn bā qí sān pǐn qī qí sì pǐn liù qí

加玉琪之饰:一品九琪,二品八琪, 三品七琪,四品六琪。

sān pǐn jiān yǒu fēn pán náng pèi yú gé dài zhī hòu shàng jiā yù pèi yī

三品兼有纷、鞶囊,佩于革带之后,上加玉珮一。

pán náng èr pǐn yǐ shàng jīn lǚ sān pǐn yǐ shàng yín lǚ wǔ pǐn yǐ shàng cǎi lǚ wén guān xún cháng rù nèi jí zài běn sī cháng fú zhī

鞶囊:二品以上金缕,三品以上银缕,五品以上彩缕,文官寻常入内及在本司常服之。

qīn wáng yuǎn yóu sān liáng guān jīn fù chán xī zān dǎo bái bǐ

亲王,远游三梁冠,金附蝉,犀簪导,白笔。

sān shī sān gōng tài zǐ sān shī sān shǎo shàng shū mì shū èr shěng jiǔ sì sì jiān tài zǐ sān sì zhū jùn xiàn guān shì qīn wáng wén xué fān wáng sì wáng gōng hóu jìn xián guān

三师三公、太子三师三少、尚书秘书二省、九寺、四监、太子三寺、诸郡县关市、亲王文学、籓王嗣王、公侯,进贤冠。

sān pǐn yǐ shàng sān liáng wǔ pǐn yǐ shàng liǎng liáng xī zān dǎo

三品以上三梁,五品以上两梁,犀簪导。

jiǔ pǐn yǐ shàng yī liáng niú jiǎo zān dǎo

九品以上一梁,牛角簪导。

mén xià nèi shū diàn nèi sān xǐng zhū wèi fǔ cháng qiū jiān tài zǐ zuǒ yòu shù zǐ nèi fāng zhū lǜ gōng mén nèi fāng qīn wáng fǔ dū wèi fǔ zhèn fáng shù jiǔ pǐn yǐ shàng sàn guān yī pǐn yǐ xià wǔ biàn zé

门下、 内书、殿内三省,诸卫府,长秋监,太子左右庶子、内坊、诸率,宫门内坊,亲王府都尉,府镇防戍九品以上,散官一品已下,武弁帻。

shì zhōng zhōng shū lìng jiā diāo chán pèi zǐ shòu

侍中、中书令,加貂蝉,珮紫绶。

sàn guān zhě bái bǐ

散官者,白笔。

yù shǐ sī lì èr tái fǎ guān

御史、司隶二台,法冠。

yī míng xiè zhì guān

一名獬豸冠。

yè zhě tái dà fu yǐ xià gāo shān guān

谒者台大夫以下,高山冠。

bìng jiàng shā dān yī bái shā nèi dān zào lǐng biǎo zhuàn

并绛纱单衣,白纱内单,皂领、褾、 襈

jū bái liàn qún rú jiàng bì xī gé dài jīn shì gōu wěi fāng xīn qǔ lǐng shēn dài yù biāo jīn shì jiàn yì tōng yòng jīn biāo shān xuán yù pèi shòu wà wū pí què

、裾,白练裙襦,绛蔽膝,革带,金饰钩𬀩,方心曲领,绅带,玉镖金饰剑, 亦通用金镖,山玄玉佩,绶,袜,乌皮舄。

shì wèi cháo fú

是为朝服。

yù pèi xūn zhū shòu shī èr yù huán

玉佩,𫄸朱绶,施二玉环。

sān pǐn yǐ shàng lǜ shòu sì pǐn wǔ pǐn qīng shòu

三品以上绿绶,四品、五品青绶。

èr pǐn yǐ xià qù yù huán liù pǐn yǐ xià qù jiàn pèi shòu

二品以下去玉环,六品以下去剑、珮、绶。

bā pǐn yǐ xià guān qù bái bǐ yī shěng nèi dān jí qǔ lǐng bì xī zhe wū pí lǚ

八品以下,冠去白笔,衣省内单及曲领、蔽膝,著乌皮履。

wǔ pǐn jiā fēn pán náng

五品加纷、鞶囊。

qí shòu xūn zhū zhě yòng sì cǎi chì hóng piāo gàn hóng

其绶𫄸朱者,用四彩,赤、红、缥、绀红。

zhū zhì xūn wén zhī zhǎng yī zhàng bā chǐ èr bǎi sì shí shǒu kuò jiǔ cùn

朱质,𫄸文织,长一丈八尺,二百四十首,阔九寸。

lǜ shòu yòng sì cǎi lǜ zǐ huáng zhū hóng

绿绶用四彩,绿、紫、黄、朱红。

lǜ zhì zhǎng yī zhàng bā chǐ èr bǎi sì shí shǒu kuò jiǔ cùn

绿质,长一丈八尺,二百四十首,阔九寸。

zǐ shòu yòng sì cǎi zǐ huáng chì hóng

紫绶用四彩,紫、黄、赤、红。

zǐ zhì zhǎng yī zhàng liù chǐ yī bǎi bā shí shǒu kuò bā cùn

紫质,长一丈六尺,一百八十首,阔八寸。

qīng shòu sān cǎi bái qīng hóng

青绶三彩,白、青、红。

qīng zhì zhǎng yī zhàng sì chǐ yī bǎi sì shí shǒu kuò qī cùn

青质,长一丈四尺,一百四十首,阔七寸。

xuán yī xūn cháng miǎn ér liú zhě shì wèi jì fú shòu pèi jiàn gè yī cháo fú zhī shù

玄衣𫄸裳冕而旒者,是为祭服,绶、珮、剑各依朝服之数。

qí zhāng féng qī pǐn yǐ xià jiàng èr wèi chà liù pǐn yǐ xià wú zhāng

其章逢七品以下, 降二为差,六品以下无章。

wén wǔ zhī guān jiē zhí hù wǔ pǐn yǐ shàng yòng jiǎo yá wèi zhī liù pǐn yǐ xià yòng zhú mù

文武之官皆执笏,五品以上,用角牙为之,六品以下,用竹木。

shì shí nèi wài qún guān wén wù yǒu xù pú yù qīng dào chē fú yǐ yōng

是时,内外群官,文物有序,仆御清道,车服以庸。

yú shì guì jiàn shì shù jiào rán shū yì

于是贵贱士庶,较然殊异。

yuè wáng tōng yú dōng dōu sì wèi xià zhào tíng fèi

越王侗于东都嗣位,下诏停废。

zì cí yǐ hòu jìn yǐ bù zhāng yǐ zhì yú wáng

自兹以后,浸以不章,以至于亡。

táng zhì tiān zǐ chē yú yǒu yù lù jīn lù xiàng lù gé lù mù lù shì wèi wǔ lù gēng gēn chē ān chē sì wàng chē yǐ shàng bā děng bìng gōng fú chéng zhī yòng

唐制,天子车舆有玉辂、金辂、象辂、革辂、木辂,是为五辂,耕根车、安车、 四望车,已上八等,并供服乘之用。

qí wài yǒu zhǐ nán chē jì lǐ gǔ chē bái lù chē luán qí chē pì è chē xuān chē bào wěi chē yáng chē huáng yuè chē bào wěi huáng yuè èr chē wǔ dé zhōng wú zì zhēn guàn yǐ hòu jiā yān

其外有指南车、记里鼓车、白鹭车、鸾旗车、 辟恶车、轩车、豹尾车、羊车、黄钺车, 豹尾、黄钺二车,武德中无,自贞观已后加焉。

qí huáng yuè tiān bǎo yuán nián zhì gǎi wèi jīn yuè

其黄钺,天宝元年制改为金钺。

shǔ chē shí èr chéng bìng wèi yí zhàng zhī yòng

属车十二乘,并为仪仗之用。

dà jià xíng xìng zé fēn qián hòu shī yú lǔ bù zhī nèi

大驾行幸, 则分前后,施于卤簿之内。

ruò dà chén shè zé fēn zuǒ yòu shī yú yí wèi zhī nèi

若大陈设,则分左右,施于仪卫之内。

yù lù qīng zhì yǐ yù shì zhū mò

玉辂,青质,以玉饰诸末。

zhòng yú zuǒ qīng lóng yòu bái hǔ jīn fèng chì huà jù wén niǎo shòu huáng wū zuǒ dào

重舆,左青龙,右白虎,金凤翅,画虡文鸟兽,黄屋左纛。

jīn fèng yī zài shì qián shí èr luán zài héng zhèng xiàn luán shù jiē qí fù lù jí gēng gēn zé bā

金凤一在轼前,十二銮在衡, 正县銮数,皆其副辂,及耕根则八。

èr líng zài shì lóng zhōu qián shè zhāng chén qīng gài huáng lǐ xiù shì bó shān jìng zi shù yǔ lún jiē zhū bān zhòng yá

二铃在轼,龙辀前设鄣尘,青盖黄里,绣饰,博山镜子,树羽,轮皆朱班重牙。

zuǒ jiàn qí shí yǒu èr liú jiē huà shēng lóng qí zhǎng yè dì

左建旗十有二旒,皆画升龙,其长曳地。

yòu zài xì jǐ zhǎng sì chǐ guǎng sān chǐ fú wén

右载闟戟,长四尺,广三尺,黻文。

qí shǒu jīn lóng tóu xián jié shòu jí líng suí

旗首金龙头衔结绶及铃绥。

jià cāng lóng jīn zōng fāng xì chā dí wěi wǔ jiāo lòu xī pán yīng shí yǒu èr jiù

驾苍龙,金鍐方𨰿,插翟尾五焦,镂锡,鞶缨十有二就。

xī mǎ dāng lú lòu jīn wèi zhī

锡,马当颅,镂金为之。

pán yīng ān jiē yǐ wǔ cǎi shì zhī

鞶缨鞍皆以五彩饰之。

jiù chéng yě yī zā wèi yī jiù yě

就,成也,一匝为一就也。

jì sì nà hòu zé gōng zhī

祭祀、纳后则供之。

jīn lù chì zhì yǐ jīn shì zhū mò yú yǔ yù lù tóng jià chì shèn xiāng shè sì hái yǐn zhì zé gōng zhī

金辂,赤质,以金饰诸末,余与玉辂同,驾赤昚,乡射、祀还、饮至则供之。

xiàng lù huáng zhì yǐ xiàng shì zhū mò yú yǔ yù lù tóng jià huáng shèn háng dào zé gōng zhī

象辂,黄质,以象饰诸末,余与玉辂同,驾黄昚,行道则供之。

gé lù bái zhì mán zhī yǐ gé yú yǔ yù lù tóng jià bái luò xún shòu lín bīng shì zé gōng zhī

革辂,白质,鞔之以革,余与玉辂同,驾白骆,巡狩、临兵事则供之。

mù lù hēi zhì qī zhī yú yǔ yù lüè tóng jià hēi shèn tián liè zé gōng zhī

木辂,黑质,漆之,余与玉略同,驾黑昚,畋猎则供之。

wǔ lù zhī gài jīng qí zhī zhì jí pán yīng jiē cóng lù sè gài zhī lǐ jiē yòng huáng

五辂之盖,旌旗之质及鞶缨,皆从辂色,盖之里皆用黄。

qí lòu xī wǔ lù tóng

其镂锡,五辂同。

gēng gēn chē qīng zhì gài sān chóng yú yǔ yù lù tóng gēng jí zé gōng zhī

耕根车,青质,盖三重,余与玉辂同,耕籍则供之。

ān chē jīn shì zhòng yú qū bì bā luán zài héng zǐ yóu xūn zhū lǐ tōng zhū sī luò wǎng zhū pán yīng zhū fù gē fēn bèi luò jià chì shèn lín xìng zé gōng zhī

安车,金饰,重舆,曲壁,八銮在衡,紫油𫄸,朱里通AW,朱丝络网,朱鞶缨,朱覆合朆,贝络,驾赤昚,临幸则供之。

sì wàng chē zhì tóng dú chē jīn shì

四望车,制同犊车,金饰。

bā luán zài héng qīng yóu xūn zhū lǐ tōng zhū sī luò wǎng bài líng lín diào zé gōng zhī

八銮在衡,青油𫄸,朱里通AW,朱丝络网,拜陵、 临吊则供之。

zì gāo zōng bù xǐ chéng lù měi yǒu dà lǐ zé yù niǎn yǐ lái wǎng

自高宗不喜乘辂,每有大礼,则御辇以来往。

yuán jì zé tiān yǐ hòu suì yǐ wéi cháng

爰洎则天以后,遂以为常。

xuán zōng yòu yǐ niǎn bù zhōng lǐ yòu fèi ér bù yòng

玄宗又以辇不中礼,又废而不用。

kāi yuán shí yī nián dōng jiāng yǒu shì yú nán jiāo chéng lù ér wǎng lǐ bì qí ér hái

开元十一年冬,将有事于南郊,乘辂而往,礼毕,骑而还。

zì cǐ xíng xìng jí jiāo sì děng shì wú yuǎn jìn jiē qí yú yí wèi zhī nèi

自此行幸及郊祀等事,无远近,皆骑于仪卫之内。

qí wǔ lù jí yāo yú zhī shǔ dàn chén yú lǔ bù ér yǐ

其五辂及腰舆之属,但陈于卤簿而已。

huáng hòu chē zé yǒu zhòng zhái yàn zhái dí chē ān chē sì wàng chē jīn gēn chē liù děng

皇后车则有重翟、厌翟、翟车、安车、四望车、金根车六等。

zhòng zhái chē

重翟车,

qīng zhì

青质,

jīn shì zhū mò

金饰诸末,

lún huà zhū

轮画朱,

jīn gēn chē yá

金根车牙,

qí xiāng shì yǐ zhòng zhái yǔ

其箱饰以重翟羽,

qīng yóu xūn

青油𫄸,

zhū lǐ tōng

朱里通AW,

xiù zǐ wéi

绣紫帷,

zhū sī luò wǎng

朱丝络网,

xiù zǐ luò dài

绣紫络带,

bā luán zài héng

八銮在衡,

lòu xī

镂锡,

pán yīng shí èr jiù

鞶缨十二就,

jīn zōng fāng xì

金鍐方 𨰿,

chā dí wěi

插翟尾,

zhū sī

朱丝,

zǒng yǐ zhū wèi zhī

总以朱为之,

rú mǎ yīng ér xiǎo

如马缨而小,

zhe mǎ lè

著马勒,

zài liǎng ěr yǔ liǎng biāo yě

在两耳与两镳也。

jià cāng lóng shòu cè cóng sì xiǎng miào zé gōng zhī

驾苍龙,受册、从祀、享庙则供之。

yàn zhái chì zhì jīn shì zhū mò lún huà zhū yá qí xiāng shì yǐ cì dí yǔ zǐ yóu xūn zhū lǐ tōng xiǎn hóng jǐn wéi zhū sī luò wǎng hóng jǐn luò dài yú rú zhòng zhái chē

厌翟,赤质,金饰诸末,轮画朱牙,其箱饰以次翟羽,紫油𫄸,朱里通幰,红锦帷,朱丝络网,红锦络带,余如重翟车。

jià chì shèn cǎi sāng ér gōng zhī

驾赤昚, 采桑而供之。

dí chē huáng zhì jīn shì zhū mò lún huà zhū yá qí chē cè shì yǐ dí yǔ huáng yóu xūn huáng lǐ tōng xiǎn bái hóng jǐn wéi zhū sī luò wǎng bái hóng jǐn luò dài yú rú zhòng zhái

翟车,黄质,金饰诸末,轮画朱牙,其车侧饰以翟羽,黄油𫄸,黄里通幰,白红锦帷,朱丝络网,白红锦络带,余如重翟。

jià huáng shèn guī níng zé gōng zhī

驾黄昚,归宁则供之。

zhū pán yīng zhī sè jiē cóng chē zhì

诸鞶缨之色,皆从车质。

ān chē chì zhì jīn shì zǐ tōng xiǎn zhū lǐ

安车,赤质,金饰,紫通幰朱里。

jià sì mǎ lín xìng jí diào zé gōng zhī

驾四马,临幸及吊则供之。

sì wàng chē zhū zhì zǐ yóu tōng xiǎn yóu huà luò dài

四望车,朱质,紫油通幰,油画络带。

bài líng lín diào zé gōng zhī

拜陵、临吊则供之。

jīn gēn chē zhū zhì zǐ yóu tōng xiǎn yóu huà luò dài zhū sī wǎng

金根车,朱质,紫油通幰,油画络带,朱丝网。

cháng xíng zé gōng zhī

常行则供之。

huáng tài zǐ chē lù yǒu jīn lù yáo chē sì wàng chē

皇太子车辂,有金辂、轺车、四望车。

jīn lù chì zhì jīn shì zhū mò zhòng jiào xiāng huà jù wén niǎo shòu huáng wū fú lù shì lóng zhōu jīn fèng yī zài shì qián shè zhāng chén zhū gài huáng lǐ lún huà zhū yá zuǒ jiàn qí jiǔ liú yòu zài xì jǐ qí shǒu jīn lóng tóu xián jié shòu jí líng suí

金辂,赤质,金饰诸末,重较,箱画虡文鸟兽,黄屋,伏鹿轼,龙辀,金凤一在轼,前设鄣尘,朱盖黄里,轮画朱牙,左建旗九旒,右载闟戟,旗首金龙头衔结绶及铃绥。

jià chì shèn sì bā luán zài héng èr líng zài shì jīn zōng fāng xì chā dí wěi wǔ jiāo lòu xī pán yīng jiǔ jiù

驾赤昚四,八銮在衡,二铃在轼,金鍐方𨰿,插翟尾五焦,镂锡,鞶缨九就。

cóng sì xiǎng zhèng dōng dà cháo nà fēi zé gōng zhī

从祀享、正冬大朝、纳妃则供之。

yáo chē jīn shì zhū mò zǐ xiǎn zhì zhū lǐ jià yī mǎ

轺车,金饰诸末,紫幰帜朱里,驾一马。

wǔ rì cháng fú jí cháo xiǎng gōng chén chū rù háng dào zé gōng zhī

五日常服及朝享宫臣、出入行道则供之。

sì wàng chē jīn shì zhū mò zǐ yóu xūn tōng xiǎn zhū lǐ zhū sī luò wǎng jià yī mǎ

四望车,金饰诸末,紫油𫄸,通幰朱里, 朱丝络网,驾一马。

diào lín zé gōng zhī

吊临则供之。

wáng gōng yǐ xià chē lù qīn wáng jí wǔ zhí yī pǐn xiàng shì lù

王公已下车辂,亲王及武职一品,象饰辂。

zì yú jí èr pǐn sān pǐn gé lù

自余及二品、三品,革辂。

sì pǐn mù lù

四品, 木辂。

wǔ pǐn yáo chē

五品,轺车。

xiàng lù yǐ xiàng shì zhū mò zhū bān lún bā luán zài héng zuǒ jiàn qí qí huà lóng yī shēng yī jiàng

象辂,以象饰诸末,朱班轮,八銮在衡,左建旗, 旗、画龙,一升一降。

yòu zài xì jǐ

右载闟戟。

gé lù yǐ gé shì zhū mò zuǒ jiàn tōng bó wèi yú tóng xiàng lù

革辂,以革饰诸末,左建FJ,(通帛为FJ,余同象辂。

mù lù yǐ qī shì zhī yú tóng gé lù

木辂,以漆饰之,余同革辂。

yáo chē qū bì qīng tōng

轺车,曲壁,青通AW。

zhū lù jiē zhū zhì zhū gài zhū qí

诸辂皆朱质朱盖,朱旗FJ。

yī pǐn jiǔ liú èr pǐn bā liú sān pǐn qī liú sì pǐn liù liú qí pán yīng jiù shù jiē zhǔn cǐ

一品九旒, 二品八旒,三品七旒,四品六旒,其鞶缨就数皆准此。

nèi mìng fù fū rén chéng yàn zhái chē pín chéng dí chē jié yú yǐ xià shèng ān chē gè jià èr mǎ

内命妇夫人乘厌翟车,嫔乘翟车,婕妤已下乘安车,各驾二马。

wài mìng fù gōng zhǔ wáng fēi chéng yàn zhái chē jià èr mǎ

外命妇、公主、 王妃乘厌翟车,驾二马。

zì yú yī pǐn chéng bái tóng shì dú chē qīng tōng zhū lǐ yóu xūn zhū sī luò wǎng jià yǐ niú

自余一品乘白铜饰犊车,青通AW,朱里油𫄸,朱丝络网, 驾以牛。

èr pǐn yǐ xià qù yóu xūn luò wǎng sì pǐn qīng piān

二品已下去油𫄸、络网,四品青偏AW。

yǒu táng yǐ lái sān gōng yǐ xià chē lù jiē tài pú guān zào zhù zhǎng

有唐已来,三公已下车辂,皆太仆官造贮掌。

ruò shòu zhì xíng cè mìng jí èr shí xún líng hūn zàng zé gěi zhī

若受制行册命及二时巡陵、婚葬则给之。

zì cǐ zhī hòu jiē qí mǎ ér yǐ

自此之后,皆骑马而已。

táng zhì tiān zǐ yī fú yǒu dà qiú zhī miǎn gǔn miǎn miǎn cuì miǎn xiù miǎn xuán miǎn tōng tiān guān wǔ biàn hēi jiè zé bái shā mào píng jīn zé bái qià fán shí èr děng

唐制,天子衣服,有大裘之冕、衮冕、冕、毳冕、绣冕、玄冕、通天冠、武弁、黑介帻、白纱帽、平巾帻、白帢,凡十二等。

dà qiú miǎn wú liú guǎng bā cùn zhǎng yī chǐ liù cùn xuán qiú xūn lǐ yǐ xià guǎng xiá zhǔn cǐ

大裘冕,无旒,广八寸,长一尺六寸, 玄裘𫄸里,已下广狭准此。

jīn shì yù zān dǎo yǐ zǔ wèi yīng sè rú qí shòu

金饰, 玉簪导,以组为缨,色如其绶。

qiú yǐ hēi gāo pí wèi zhī xuán lǐng biǎo jīn yuán

裘以黑羔皮为之,玄领、褾、襟缘。

zhū shang bái shā zhōng dān zào lǐng qīng biǎo zhuàn jū gé dài yù gōu wěi dà dài sù dài zhū lǐ gàn qí wài shàng yǐ zhū xià yǐ lǜ niǔ yòng zǔ yě

朱裳,白纱中单,皂领,青褾、襈、裾、革带,玉钩、𬀩,大带, 素带朱里,绀其外,上以朱, 下以绿,纽用组也。

bì qī suí shang

蔽漆随裳。

lù lú yù jù jiàn huǒ zhū biāo shǒu

鹿卢玉具剑,火珠镖首。

bái yù shuāng pèi xuán zǔ shuāng dà shòu liù cǎi xuán huáng chì bái piāo lǜ chún xuán zhì zhǎng èr zhàng sì chǐ wǔ bǎi shǒu guǎng yī chǐ

白玉双珮,玄组双大绶,六彩,玄、黄、赤、白、缥、绿、纯玄质,长二丈四尺,五百首,广一尺。

xiǎo shuāng shòu zhǎng èr chǐ yī cùn sè tóng dà shòu ér shǒu bàn zhī jiān shī sān yù huán

小双绶长二尺一寸,色同大绶而首半之,间施三玉环。

zhū wà chì què

朱袜,赤舄。

sì tiān shén dì qí zé fú zhī

祀天神地祇则服之。

gǔn miǎn jīn shì chuí bái zhū shí èr liú yǐ zǔ wèi yīng sè rú qí shòu tǒu kuàng chōng ěr yù zān dǎo

衮冕,金饰,垂白珠十二旒,以组为缨,色如其绶,黈纩充耳,玉簪导。

xuán yī xūn cháng shí èr zhāng bā zhāng zài yī rì yuè xīng lóng shān huá chóng huǒ zōng yí

玄衣, 𫄸裳,十二章, 八章在衣,日、月、星、龙、山、华虫、火、宗彝;

sì zhāng zài shang zǎo fěn mǐ fǔ fú yī biǎo lǐng wèi shēng lóng zhī chéng wèi zhī yě

四章在裳,藻、 粉米、黼、黻,衣褾、领为升龙,织成为之也。

gè wèi liù děng lóng shān yǐ xià měi zhāng yī xíng shí èr

各为六等,龙、山以下,每章一行,十二。

bái shā zhōng dān fǔ lǐng qīng biǎo zhuàn

白纱中单,黼领,青褾、襈

jū fú

、裾,黻。

xiù lóng shān huǒ sān zhāng yú tóng shàng

绣龙、山、火三章,余同上。

gé dài dà dài jiàn pèi shòu yǔ shàng tóng

革带、大带、剑、珮、绶与上同。

què jiā jīn shì

舄加金饰。

zhū jì sì jí miào qiǎn shàng jiàng zhēng hái yǐn zhì jiàn zuò jiā yuán fú nà hòu ruò yuán rì shòu cháo zé fú zhī

诸祭祀及庙、遣上将、征还、 饮至、践阼、加元服、纳后、若元日受朝,则服之。

miǎn fú qī zhāng sān zhāng zài yī huá chóng huǒ zōng yí

冕,服七章, 三章在衣,华虫、火、宗彝;

sì zhāng zài shang zǎo fěn mǐ fǔ fú

四章在裳,藻、粉米、黼、黻。

yú tóng gǔn miǎn

余同衮冕。

yǒu shì hái zhǔ zé fú zhī

有事还主则服之。

cuì miǎn fú wǔ zhāng sān zhāng zài yī zōng yí zǎo fěn mǐ

毳冕,服五章, 三章在衣,宗彝、藻、粉米;

èr zhāng zài shang fǔ fú yě

二章在裳,黼、黻也。

yú tóng miǎn

余同冕。

jì hǎi yuè zé fú zhī

祭海岳则服之。

xiù miǎn fú sān zhāng yī zhāng zài yī fěn mǐ

绣冕,服三章, 一章在衣,粉米;

èr zhāng zài shang fǔ fú

二章在裳,黼、黻。

yú tóng cuì miǎn jì shè jì dì shè zé fú zhī

余同毳冕,祭社稷、帝社则服之。

xuán miǎn fú yī wú zhāng shang cì fǔ yī zhāng

玄冕服, 衣无章, 裳刺黼一章。

yú tóng xiù miǎn

余同绣冕。

zhà jì bǎi shén cháo rì xī yuè zé fú zhī

蜡祭百神、朝日夕月则服之。

tōng tiān guān jiā jīn bó shān fù chán shí èr shǒu shī zhū cuì hēi jiè zé fā yīng cuì suí yù ruò xī zān dǎo

通天冠,加金博山,附蝉十二首,施珠翠,黑介帻,发缨翠绥,玉若犀簪导。

jiàng shā lǐ bái shā zhōng dān lǐng biǎo shì yǐ zhī chéng

绛纱里,白纱中单,领,褾, 饰以织成。

zhū zhuàn

朱襈

jū bái qún bái qún rú

、裾,白裙,白裙襦。

yì qún shān yě

亦裙衫也。

jiàng shā bì qī bái jiǎ dài fāng xīn qǔ lǐng

绛纱蔽漆,白假带,方心曲领。

qí gé dài pèi jiàn shòu yī miè què yǔ shàng tóng

其革带、珮、剑、绶、衤蔑、舄与上同。

ruò wèi jiā yuán fú zé shuāng tóng jì kōng dǐng hēi jiè zé shuāng yù dǎo jiā bǎo shì

若未加元服,则双童髻, 空顶黑介帻,双玉导,加宝饰。

zhū jì hái jí dōng zhì shuò rì shòu cháo lín xuān bài wáng gōng yuán huì dōng huì zé fú zhī

诸祭还及冬至朔日受朝、临轩拜王公、元会、冬会则服之。

wǔ biàn jīn fù chán píng jīn zé yú tóng qián fú

武弁,金附蝉,平巾帻, 余同前服

jiǎng wǔ chū zhēng sì shí sōu shòu dà shè mà

讲武、出征、四时搜狩、大射、 祃

lèi yi shè shǎng zǔ fá shè zuǎn yán zé fú zhī

、类、宜社、赏祖、罚社、纂严则服之。

biàn fú biàn yǐ lù pí wèi yě

弁服, 弁以鹿皮为也。

shí yǒu èr qí qí yǐ bái yù zhū wèi zhī

十有二琪, 琪以白玉珠为之。

yù zān dǎo jiàng shā yī sù cháng gé dài bái yù shuāng pèi pán náng xiǎo shòu bái wà wū pí lǚ

玉簪导,绛纱衣,素裳,革带,白玉双珮,鞶囊,小绶,白袜,乌皮履。

shuò rì shòu cháo zé fú zhī

朔日受朝则服之。

hēi jiè zé bái shā dān yī bái qún rú gé dài sù wà wū pí lǚ

黑介帻,白纱单衣,白裙襦,革带,素袜,乌皮履。

bài líng zé fú zhī

拜陵则服之。

bái shā mào yì wū shā yě

白纱帽, 亦乌纱也。

bái qún rú yì qún shān yě

白裙襦, 亦裙衫也。

bái wà wū pí lǚ

白袜,乌皮履。

shì cháo tīng sòng jí yàn jiàn bīn kè zé fú zhī

视朝听讼及宴见宾客则服之。

píng jīn zé jīn bǎo shì

平巾帻, 金宝饰。

dǎo zān guān wén jiē yǐ yù zǐ dié yì bái dié

导簪冠文皆以玉,紫褶, 亦白褶。

bái kù yù jù zhuāng zhēn zhū bǎo xì dài

白袴,玉具装,真珠宝细带。

chéng mǎ zé fú zhī

乘马则服之。

bái qià lín dà chén sàng zé fú zhī

白帢,临大臣丧则服之。

tài zōng yòu zhì yì shàn guān shuò wàng shì cháo yǐ cháng fú jí bó liàn qún rú tōng zhe zhī

太宗又制翼善冠,朔、望视朝,以常服及帛练裙襦通著之。

ruò fú kù dié yòu yǔ píng jīn zé tōng yòng

若服袴褶,又与平巾帻通用。

zhe yú lìng

著于令。

qí cháng fú chì huáng páo shān zhé shàng tou jīn jiǔ huán dài liù hé xuē jiē qǐ zì wèi zhōu biàn yú róng shì

其常服,赤黄袍衫,折上头巾,九环带,六合靴,皆起自魏、 周,便于戎事。

zì zhēn guàn yǐ hòu fēi yuán rì dōng zhì shòu cháo jí dà jì sì jiē cháng fú ér jǐ

自贞观已后,非元日、冬至受朝及大祭祀,皆常服而己。

xiǎn qìng yuán nián jiǔ yuè tài wèi zhǎng sūn wú jì yǔ xiū lǐ guān děng zòu yuē

显庆元年九月,太尉长孙无忌与修礼官等奏曰:

zhǔn wǔ dé chū zhuàn yī fú lìng tiān zǐ sì tiān de fú dà qiú miǎn wú liú

准武德初撰《衣服令》,天子祀天地,服大裘冕,无旒。

chén wú jì zhì níng jìng zōng děng jǐn àn jiāo tè shēng yún zhōu zhī shǐ jiāo rì yǐ zhì

臣无忌、志宁、敬宗等谨按《郊特牲》云:“周之始郊,日以至。

bèi gǔn yǐ xiàng tiān dài miǎn zǎo shí yǒu èr liú zé tiān shù yě

”“被衮以象天,戴冕藻十有二旒, 则天数也。

ér cǐ èr lǐ jù shuō zhōu jiāo gǔn yǔ dà qiú shì nǎi yǒu yì

”而此二礼,俱说周郊,衮与大裘,事乃有异。

àn yuè lìng mèng dōng tiān zǐ shǐ qiú

按《月令》:“孟冬, 天子始裘。

míng yǐ yù hán lǐ fēi dāng shǔ ruò qǐ zhé qí gǔ dōng zhì bào tiān xíng shì fú qiú yì guī tōng yǔn

”明以御寒,理非当暑,若启蛰祈谷,冬至报天,行事服裘,义归通允。

zhì yú jì xià yíng qì lóng xiàn ér yú yán chì fāng lóng rú hé kě fú

至于季夏迎气,龙见而雩,炎炽方隆,如何可服?

jǐn xún lì dài wéi fú gǔn zhāng yǔ jiāo tè shēng yì zhǐ xiāng xié

谨寻历代,唯服衮章,与《郊特牲》义旨相协。

àn zhōu qiān yú fú zhì yún hàn míng dì yǒng píng èr nián zhì cǎi zhōu guān lǐ jì shǐ zhì sì tiān de fú tiān zǐ bèi shí èr zhāng

按周迁《舆服志》云,汉明帝永平二年,制采《周官》、《礼记》, 始制祀天地服,天子备十二章。

shěn yuē sòng shū zhì yún wèi jìn jiāo tiān yì jiē fú gǔn

沈约《宋书志》云:“魏、晋郊天,亦皆服衮。

yòu wáng zhì shēn sòng jì yuē míng dì zhì yún yǐ dà miǎn chún yù zǎo xuán yī huáng cháng jiāo sì tiān dì

” 又王智深《宋纪》曰:“明帝制云,以大冕纯玉藻、玄衣、黄裳郊祀天地。

hòu wèi zhōu qí qì yú duò shì kān qí lǐ lìng jì fú xī tóng

”后魏、 周、齐,迄于隋氏,勘其礼令,祭服悉同。

sī zé bǎi wáng tōng diǎn yán liáng wú fáng fù yǔ lǐ jīng shì wú guāi chuǎn

斯则百王通典,炎凉无妨,复与礼经事无乖舛。

jīn qǐng xiàn zhāng gù shí jiāo sì tiān dì jiē fú gǔn miǎn qí dà qiú qǐng tíng réng gǎi lǐ lìng

今请宪章故实,郊祀天地,皆服衮冕,其大裘请停,仍改礼令。

yòu jiǎn xīn lǐ huáng dì jì shè jì fú xiù miǎn sì liú sān zhāng

又检《新礼》,皇帝祭社稷服绣冕,四旒,三章。

jì rì yuè fú xuán miǎn sān liú yī wú zhāng

祭日月服玄冕,三旒,衣无章。

jǐn àn lìng wén shì sì pǐn wǔ pǐn zhī fú cǐ zé sān gōng yà xiàn jiē fú gǔn yī gū qīng zhù jì fú cuì jí sī nǎi shèng yú zhāng shù tóng yú dài fū jūn shǎo chén duō shū wèi bù kě

谨按:令文是四品五品之服,此则三公亚献,皆服衮衣,孤卿助祭,服毳及,斯乃乘舆章数,同于大夫,君少臣多,殊为不可。

jù zhōu lǐ yún sì hào tiān shàng dì zé fú dà qiú ér miǎn wǔ dì yì rú zhī

据《周礼》云:“祀昊天上帝则服大裘而冕, 五帝亦如之。

xiǎng xiān wáng zé gǔn miǎn xiǎng xiān gōng zé miǎn sì sì wàng shān chuān zé cuì miǎn jì shè jì wǔ sì zé sī xī

享先王则衮冕,享先公则冕,祀四望山川则毳冕,祭社稷五祀则纟希

miǎn zhū xiǎo sì zé xuán miǎn

冕,诸小祀则玄冕。

yòu yún gōng hóu bǎi zǐ nán gū qīng dài fū zhī fú gǔn miǎn yǐ xià jiē rú wáng zhī fú

”又云:“公侯伯子男孤卿大夫之服,衮冕以下,皆如王之服。

suǒ yǐ sān lǐ yì zōng suì yǒu èr shì

”所以《三礼义宗》,遂有二释。

yī yún gōng qīng dài fū zhù jì zhī rì suǒ zhe zhī fú jiàng wáng yī děng

一云公卿大夫助祭之日,所著之服,降王一等。

yòu yún xī yǔ wáng tóng

又云悉与王同。

qiú qí shé zhōng jù wèi tōng yǔn

求其折衷,俱未通允。

dàn míng wèi bù tóng lǐ yì yì shù

但名位不同,礼亦异数。

tiān zǐ yǐ shí èr wèi jié yì zài fǎ tiān qǐ yǒu sì liú sān zhāng fān wèi yù fú

天子以十二为节,义在法天,岂有四旒三章,翻为御服。

ruò zhū chén zhù jì miǎn yǔ wáng tóng biàn shì guì jiàn wú fēn jūn chén bù bié

若诸臣助祭,冕与王同,便是贵贱无分,君臣不别。

rú qí jiàng wáng yī děng zé wáng zhù xuán miǎn zhī shí qún chén cì fú jué biàn jì qū tiān zǐ yòu biǎn gōng qīng

如其降王一等,则王著玄冕之时,群臣次服爵弁,既屈天子,又贬公卿。

zhōu lǐ cǐ wén jiǔ bù shī yòng

《周礼》此文,久不施用。

yì yóu jì sì zhī lì shī yòu jūn qīn zhī bài chén zǐ fù cháo shè chè cù zhī guān qù tóng zhì guō shì zhī zhí wéi shī zhōu dài shì bù tōng xíng

亦犹祭祀之立尸侑,君亲之拜臣子,覆巢设硩蔟之官,去曈置蝈氏之职,唯施周代,事不通行。

shì gù hàn wèi yǐ lái xià qì suí dài xiāng chéng jiù shì wéi yòng gǔn miǎn

是故汉、魏以来,下迄隋代,相承旧事,唯用衮冕。

jīn xīn lǐ qīn jì rì yuè réng fú wǔ pǐn zhī fú

今《新礼》亲祭日月,仍服五品之服。

lín shì shī xíng jí bù wěn biàn

临事施行,极不稳便。

qǐng zūn lì dài gù shí zhū jì bìng yòng gǔn miǎn

请遵历代故实,诸祭并用衮冕。

zhì kě zhī

制可之。

wú jì děng yòu zòu yuē huáng dì wèi zhū chén jí wǔ fú qīn jǔ āi yī lǐ zhe sù fú

无忌等又奏曰:“皇帝为诸臣及五服亲举哀,依礼著素服。

jīn lìng yòng yún bái qià

今令用云白帢

lǐ lìng chéng chuǎn xū guī yī tu

, 礼令乘舛,须归一涂。

qiě bái qià chū zì jìn dài shì fēi jī gǔ suī zhuó lìng wén bù kě xíng yòng

且白帢出自近代,事非稽古,虽著令文,不可行用。

qǐng gǎi cóng sù fú yǐ huì lǐ wén

请改从素服,以会礼文。

zhì cóng zhī

”制从之。

zì shì miǎn yǐ xià shèng yú gèng bù fú zhī bái qià

自是冕已下,乘舆更不服之,白帢

suì fèi ér lìng wén yīn xún jìng bù gǎi xuē

遂废,而令文因循,竟不改削。

kāi yuán shí yī nián dōng xuán zōng jiāng yǒu shì yú nán jiāo zhōng shū lìng zhāng shuō yòu zòu chēng zhǔn lìng huáng dì jì hào tiān shàng dì fú dà qiú zhī miǎn shì chū zhōu lǐ qǔ qí zhì yě

开元十一年冬,玄宗将有事于南郊,中书令张说又奏称:“准令,皇帝祭昊天上帝,服大裘之冕,事出《周礼》,取其质也。

yǒng huī èr nián gāo zōng qīn xiǎng nán jiāo yòng zhī

永徽二年,高宗亲享南郊用之。

míng qìng nián xiū lǐ gǎi yòng gǔn miǎn shì chū jiāo tè shēng qǔ qí wén yě

明庆年修礼,改用衮冕,事出《郊特牲》,取其文也。

zì zé tiān yǐ lái yòng zhī

自则天已来用之。

ruò zūn gǔ zhì zé yìng yòng dà qiú ruò biàn yú shí zé gǔn miǎn wèi měi

若遵古制, 则应用大裘,若便于时,则衮冕为美。

lìng suǒ sī zào èr miǎn chéng jìn shàng yǐ dà qiú piáo lüè miǎn yòu wú liú jì bù kě tōng yòng yú hán shǔ nǎi fèi bù yòng zhī

”令所司造二冕呈进,上以大裘朴略,冕又无旒,既不可通用于寒暑,乃废不用之。

zì shì yuán zhèng cháo huì yī lǐ lìng yòng gǔn miǎn jí tōng tiān guān dà jì sì yī jiāo tè shēng yì yòng gǔn miǎn

自是元正朝会依礼令用衮冕及通天冠,大祭祀依《郊特牲》亦用衮冕。

zì yú zhū fú suī zài yú lìng wén bù fù shī yòng

自余诸服,虽在于令文,不复施用。

shí qī nián cháo bài wǔ líng dàn sù fú ér yǐ

十七年,朝拜五陵,但素服而已。

shuò wàng cháng cháo yì yòng cháng fú qí yì shàn guān yì fèi

朔、望常朝,亦用常服,其翼善冠亦废。

wǔ dé lìng huáng tài zǐ yī fú yǒu gǔn miǎn jù fú yuǎn yóu sān liáng guān gōng fú yuǎn yóu guān wū shā mào píng jīn zé wǔ děng

《武德令》:皇太子衣服,有衮冕、具服远游三梁冠、公服远游冠、乌纱帽、 平巾帻五等。

zhēn guàn yǐ hòu yòu jiā biàn fú jìn dé guān zhī zhì

贞观已后,又加弁服、进德冠之制。

gǔn miǎn bái zhū jiǔ liú yǐ zǔ wèi yīng sè rú qí shòu qīng kuàng chōng ěr xī zān dǎo

衮冕,白珠九旒,以组为缨,色如其绶,青纩充耳,犀簪导。

xuán yī xūn

玄衣,𫄸

shang jiǔ zhāng

裳, 九章。

wǔ zhāng zài yī lóng shān huá chóng huǒ zōng yí

五章在衣,龙、山、华虫、火、宗彝;

sì zhāng zài shang zǎo fěn mǐ fǔ fú

四章在裳,藻、粉米,黼、黻。

zhī chéng wèi zhī

织成为之。

bái shā zhōng dān fǔ lǐng qīng biǎo

白纱中单,黼领,青褾

zhuàn

、襈

、裾。

gé dài jīn gōu wěi dà dài sù dài zhū lǐ yì pī yǐ zhū lǜ jiē yòng zǔ

革带,金钩𬀩,大带, 素带朱里,亦纰以朱绿,皆用组,

黻。

suí shang sè huǒ shān èr zhāng yě

随裳色,火、山二章也。

yù jù jiàn jīn bǎo shì yě

玉具剑, 金宝饰也。

yù biāo shǒu

玉镖首。

yú yù shuāng pèi zhū zǔ shuāng dà shòu sì cǎi chì bái piāo gàn chún zhū zhì zhǎng yī zhàng bā chǐ sān bǎi èr shí shǒu guǎng jiǔ cùn

瑜玉双珮,朱组双大绶,四彩,赤、白、缥、绀,纯朱质, 长一丈八尺,三百二十首,广九寸。

xiǎo shuāng shòu zhǎng èr chǐ liù cùn sè tóng dà shòu ér shǒu bàn zhī shī èr yù huán yě

小双绶长二尺六寸,色同大绶而首半之,施二玉环也。

zhū wà chì què

朱袜赤舄。

què jiā jīn shì

舄加金饰。

shì cóng huáng dì jì sì jí yè miào jiā yuán fú nà fēi zé fú zhī

侍从皇帝祭祀及谒庙、加元服、纳妃则服之。

jù fú yuǎn yóu sān liáng guān jiā jīn fù chán jiǔ shǒu shī zhū cuì hēi jiè zé fā yīng cuì suí xī zān dǎo

具服远游三梁冠,加金附蝉九首,施珠翠,黑介帻,发缨翠绥,犀簪导。

jiàng shā páo bái shā zhōng dān zào lǐng biǎo

绛纱袍,白纱中单,皂领、褾

zhuàn qún bái qún rú bái jiǎ dài fāng xīn qǔ lǐng jiàng shā bì xī

、襈、裙,白裙襦,白假带,方心曲领,绛纱蔽膝。

qí gé dài jiàn pèi shòu wà què yǔ shàng tóng

其革带、剑、珮、绶、袜、舄与上同。

hòu gǎi yòng bái wà hēi què

后改用白袜、黑舄。

wèi guàn zé shuāng dān jì kōng dǐng hēi jiè zé shuāng yù dǎo jiā bǎo shì

未冠则双单髻,空顶黑介帻,双玉导,加宝饰。

yè miào hái gōng yuán rì dōng zhì shuò rì rù cháo shì diàn zé fú zhī

谒庙还宫、元日冬至朔日入朝、释奠则服之。

gōng fú yuǎn yóu guān zān dǎo yǐ xià bìng tóng qián yě

公服远游冠, 簪导以下并同前也。

jiàng shā dān yī bái qún rú gé dài jīn gōu wěi jiǎ dài fāng xīn fēn pán náng zhǎng liù chǐ sì cùn guǎng èr cùn sì fēn sè tóng dà shòu

绛纱单衣,白裙襦,革带,金钩𬀩,假带,方心,纷,鞶囊, 长六尺四寸,广二寸四分,色同大绶。

bái wà wū pí lǚ

白袜,乌皮履。

wǔ rì cháng fú yuán rì dōng zhì shòu cháo zé fú zhī

五日常服、元日冬至受朝则服之。

píng jīn zé zǐ dié bái kù

平巾帻,紫褶,白袴

bǎo xì qǐ liáng dài

, 宝细起梁带。

chéng mǎ zé fú zhī

乘马则服之。

biàn fú biàn yǐ lù pí wèi zhī

弁服, 弁以鹿皮为之。

xī zān dǎo zǔ yīng yù qí jiǔ jiàng shā yī sù cháng gé dài pán náng xiǎo shòu shuāng pèi bái wà wū pí lǚ

犀簪导,组缨,玉琪九,绛纱衣,素裳,革带,鞶囊,小绶,双珮,白袜,乌皮履。

shuò wàng jí shì shì zé jiān fú zhī

朔望及视事则兼服之。

jìn dé guān jiǔ qí jiā jīn shì qí cháng fú jí bái liàn qún rú tōng zhe zhī

进德冠,九琪,加金饰,其常服及白练裙襦通著之。

ruò fú kù dié zé yǔ píng jīn zé tōng zhe

若服袴褶,则与平巾帻通著。

zì yǒng huī yǐ hòu wéi fú gǔn miǎn jù fú gōng fú ér yǐ

自永徽已后,唯服衮冕、具服、公服而已。

ruò chéng mǎ kù zé zhe jìn dé guān zì yú bìng fèi

若乘马袴,则著进德冠,自余并废。

ruò yàn fú cháng fú zǐ shān páo yǔ zhū wáng tóng

若宴服、常服,紫衫袍与诸王同。

kāi yuán èr shí liù nián sù zōng shēng wèi huáng tài zǐ shòu cè tài cháng suǒ zhuàn yí zhù yǒu fú jiàng shā páo zhī wén

开元二十六年,肃宗升为皇太子,受册,太常所撰仪注有服绛纱袍之文。

tài zǐ yǐ wéi yǔ huáng dì suǒ chēng tóng shàng biǎo cí bù gǎn dāng qǐng yǒu yǐ yì zhī

太子以为与皇帝所称同,上表辞不敢当,请有以易之。

xuán zōng lìng bǎi guān xiáng yì

玄宗令百官详议。

shàng shū zuǒ chéng xiàng péi yào qīng tài zǐ tài shī xiāo sōng děng zòu yuē jǐn àn yī fú lìng huáng tài zǐ jù fú yǒu yuǎn yóu guān sān liáng jiā jīn fù chán jiǔ shǒu shī zhū cuì hēi jiè zé fā yīng suí xī zān dǎo jiàng shā páo bái shā zhōng dān zào lǐng biǎo

尚书左丞相裴耀卿、太子太师萧嵩等奏曰:“谨按《衣服令》,皇太子具服,有远游冠,三梁, 加金附蝉九首,施珠翠,黑介帻,发缨绥,犀簪导,绛纱袍,白纱中单,皂领、褾

zhuàn

、襈

bái qún rú fāng xīn qǔ lǐng jiàng shā bì xī gé dài jiàn pèi shòu děng yè miào hái gōng yuán rì dōng zhì shuò rì rù cháo shì diàn zé fú zhī

,白裙襦,方心曲领,绛纱蔽膝,革带,剑,珮,绶等,谒庙还宫、 元日冬至朔日入朝、释奠则服之。

qí jiàng shā páo zé shì guān yī zhī nèi yī wù zhī shù yǔ qún rú jiàn pèi děng wú bié

其绛纱袍则是冠衣之内一物之数,与裙襦、剑、 珮等无别。

zhì yú guì jiàn zhī chà zūn bēi zhī yì zé guān wéi shǒu shì míng zhì yǒu shū bìng zhū liú jí shang cǎi zhāng zhī shù duō shǎo yǒu bié zì wài bù kě shì shì chā yì

至于贵贱之差,尊卑之异,则冠为首饰,名制有殊,并珠旒及裳彩章之数,多少有别,自外不可事事差异。

yì yǒu shàng xià tōng fú míng zhì shì tóng lǐ zhòng zé jù fú lǐ qīng zé cóng shěng

亦有上下通服,名制是同,礼重则具服,礼轻则从省。

jīn yǐ zhì jìng zhī qíng yǒu suǒ wèi gǎn yī fú bù kě jiǎn shěng chēng wèi xū gēng biàn míng

今以至敬之情,有所未敢,衣服不可减省,称谓须更变名。

wàng suǒ zhuàn yí zhù bù yǐ jiàng shā páo wèi chēng dàn chēng wéi jù fú zé zūn bēi yǒu chà qiān guāng chéng dé

望所撰仪注, 不以绛纱袍为称,但称为具服,则尊卑有差,谦光成德。

yì zòu shàng shǒu chì gǎi wéi zhū míng fú xià suǒ sī xíng yòng yān

”议奏上,手敕改为朱明服,下所司行用焉。

wǔ dé lìng shì chén fú yǒu gǔn cuì xiù xuán miǎn jí jué biàn yuǎn yóu jìn xián guān wǔ biàn xiè zhì guān fán shí děng

《武德令》,侍臣服有衮、、毳、绣、玄冕,及爵弁,远游、进贤冠,武弁, 獬豸冠,凡十等。

gǔn miǎn chuí qīng zhū jiǔ liú yǐ zǔ wèi yīng sè rú qí shòu yǐ xià liú yīng jiē rú zhī yě

衮冕,垂青珠九旒,以组为缨,色如其绶, 以下旒、缨皆如之也。

qīng kuàng chōng ěr zān dǎo

青纩充耳,簪导。

qīng yī xūn

青衣,𫄸

shang fú jiǔ zhāng

裳,服九章。

wǔ zhāng zài yī lóng shān huá chóng huǒ zōng yí wèi wǔ děng

五章在衣,龙、山、华虫、火、宗彝,为五等。

sì zhāng zài shang zǎo fěn mǐ fǔ fú

四章在裳,藻、粉米、黼、黻。

jiē jiàng wèi xiù biàn yī ér yǐ xià jiē rú zhī

皆绛为绣,遍衣而已,下皆如之。

bái shā zhōng dān fǔ lǐng xiù miǎn yǐ xià zhōng dān qīng lǐng

白纱中单,黼领, 绣冕以下,中单青领。

qīng biǎo zhuàn qún

青褾、襈裙。

gé dài gōu wěi dà dài sān pǐn yǐ shàng sù dài zhū lǐ jiē pī qí wài shàng yǐ lǜ

革带,钩𬀩,大带, 三品已上,素带朱里,皆纰其外,上以绿。

wǔ pǐn dài pī qí chuí wài yǐ xuán huáng

五品带,纰其垂,外以玄黄。

niǔ jiē yòng qīng zǔ zhī

纽皆用青组之。

fú fán fú jiē suí shang sè

黻凡黻皆随裳色。

cuì miǎn yǐ shàng shān huǒ èr zhāng xiù miǎn shān yī zhāng xuán miǎn wú zhāng

毳冕以上,山、火二章,绣冕山一章,玄冕无章。

jiàn pèi shòu zhū wà chì què dì yī pǐn fú zhī

剑, 珮,绶,朱袜,赤舄,第一品服之。

miǎn qī liú fú qī zhāng sān zhāng zài yī huá chóng huǒ zōng yí

冕,七旒,服七章, 三章在衣,华虫、火、宗彝;

sì zhāng zài shang zǎo fěn mǐ fǔ fú yě

四章在裳,藻、粉米、黼、 黻也。

yú tóng gǔn miǎn dì èr pǐn fú zhī

余同衮冕,第二品服之。

cuì miǎn wǔ liú fú wǔ zhāng sān zhāng zài yī zōng yí zǎo fěn mǐ

毳冕,五旒,服五章, 三章在衣,宗彝、藻、粉米;

èr zhāng zài shang fǔ fú yě

二章在裳,黼、黻也。

yú tóng miǎn dì sān pǐn fú zhī

余同冕,第三品服之。

xiù miǎn sì liú fú sān zhāng yī zhāng zài yī fěn mǐ

绣冕,四旒,服三章, 一章在衣,粉米;

èr zhāng zài shang fǔ fú

二章在裳,黼,黻。

yú bìng tóng cuì miǎn dì sì pǐn fú zhī

余并同毳冕, 第四品服之。

xuán miǎn yī wú zhāng shang kè fú yī zhāng yú tóng xiù miǎn dì wǔ pǐn fú zhī

玄冕,衣无章,裳刻黻一章,余同绣冕,第五品服之。

jué biàn sè tóng jué wú liú wú zhāng

爵弁, 色同爵,无旒无章。

xuán yīng zān dǎo qīng yī xūn

玄缨,簪导,青衣,𫄸

shang bái shā zhōng dān qīng lǐng biǎo

裳,白纱中单,青领、褾

qún gé dài gōu wěi dà dài liàn dài pī qí chuí nèi wài yǐ xiù niǔ yuē yòng qīng zǔ

、裙,革带,钩𬀩,大带, 练带,纰其垂,内外以绣,纽约用青组。

jué bì wà chì lǚ jiǔ pǐn yǐ shàng fú zhī

爵𫖒,袜,赤履,九品已上服之。

fán miǎn fú zhù jì jí qīn yíng ruò sī jiā jì sì jiē fú zhī jué biàn yì tóng

凡冕服,助祭及亲迎若私家祭祀皆服之,爵弁亦同。

fán miǎn zhì jiē yǐ luō wèi zhī qí fú yǐ

凡冕,制皆以罗为之,其服以

jué biàn yòng wèi zhī qí fú yòng zēng

爵弁用为之,其服用缯。

yuǎn yóu sān liáng guān hēi jiè zé qīng suí

远游三梁冠,黑介帻,青绥。

fán wén guān jiē qīng suí yǐ xià zhǔn cǐ yě

凡文官皆青绥,以下准此也。

jiē zhū wáng fú zhī qīn wáng zé jiā jīn fù chán

皆诸王服之, 亲王则加金附蝉。

jìn xián guān sān pǐn yǐ shàng sān liáng wǔ pǐn yǐ shàng liǎng liáng jiǔ pǐn yǐ shàng yī liáng

进贤冠,三品以上三梁,五品以上两梁,九品以上一梁。

jiē sān gōng tài zǐ sān shī sān shǎo wǔ děng jué shàng shū shěng mì shū shěng zhū sì jiān xué tài zǐ zhān shì fǔ sān sì jí sàn guān qīn wáng shī yǒu wén xué guó guān ruò zhū zhōu xiàn guān jīn yuè dú děng liú nèi jiǔ pǐn yǐ shàng fú zhī

皆三公、太子三师三少、五等爵、尚书省、秘书省、诸寺监学、太子詹事府、三寺及散官,亲王师友、 文学、国官,若诸州县关津岳渎等流内九品以上服之。

wǔ biàn píng jīn zé shì zhōng zhōng shū lìng zé jiā diāo chán shì zuǒ zhě zuǒ ěr shì yòu zhě yòu ěr

武弁,平巾帻, 侍中、中书令则加貂蝉,侍左者左珥,侍右者右珥。

jiē wǔ guān jí mén xià zhōng shū diàn zhōng nèi shì shěng tiān cè shàng jiàng fǔ zhū wèi lǐng jūn wǔ hou jiān mén lǐng zuǒ yòu tài zǐ zhū fang zhū lǜ jí zhèn shù liú nèi jiǔ pǐn yǐ shàng fú zhī

皆武官及门下、中书、殿中、内侍省、天策上将府、诸卫领军武候监门、领左右太子诸坊诸率及镇戍流内九品已上服之。

qí qīn wáng fǔ zuǒ jiǔ pǐn yǐ shàng yì zhǔn cǐ

其亲王府佐九品以上,亦准此。

fǎ guān yī míng xiè zhì guān yǐ tiě wèi zhù qí shàng shī zhū liǎng méi wèi xiè zhì zhī xíng

法冠,一名獬豸冠,以铁为柱,其上施珠两枚,为獬豸之形。

zuǒ yòu yù shǐ tái liú nèi jiǔ pǐn yǐ shàng fú zhī

左右御史台流内九品以上服之。

gāo shān guān zhě nèi shì shěng nèi yè zhě jí qīn wáng xià sī gē děng fú zhī

高山冠者,内侍省内谒者及亲王下司合等服之。

què fēi guān zhě tíng cháng mén pú fú zhī

却非冠者,亭长、门仆服之。

zhū yīng guān ér wèi guàn zhě bìng shuāng tóng jì kōng dǐng zé

诸应冠而未冠者,并双童髻,空顶帻。

wǔ pǐn yǐ shàng shuāng yù dǎo jīn shì sān pǐn yǐ shàng jiā bǎo shì liù pǐn yǐ xià wú shì

五品已上双玉导,金饰,三品以上加宝饰,六品以下无饰。

cháo fú yì míng jù fú

朝服, 亦名具服。

guān zé yīng zān dǎo jiàng shā dān yī bái shā zhōng dān zào lǐng zhuàn qún bái qún rú yì qún shān yě

冠,帻,缨,簪导,绛纱单衣,白纱中单,皂领、襈、 裙,白裙襦, 亦裙衫也。

gé dài gōu wěi jiǎ dài qǔ lǐng fāng xīn jiàng shā bì xī wà què jiàn pèi shòu

革带,钩𬀩,假带,曲领方心,绛纱蔽膝,袜,舄, 剑,珮,绶。

yī pǐn yǐ xià wǔ pǐn yǐ xià péi jì cháo xiǎng bài biǎo dà shì zé fú zhī

一品已下,五品以下,陪祭、朝飨、拜表大事则服之。

qī pǐn yǐ shàng qù jiàn pèi shòu yú bìng tóng

七品已上,去剑、珮、绶,余并同。

gōng fú yì míng cóng shěng fú

公服, 亦名从省服。

guān zé yīng zān dǎo jiàng shā dān yī bái qún rú yì qún shān yě

冠,帻,缨,簪导,绛纱单衣,白裙襦, 亦裙衫也。

gé dài gōu wěi jiǎ dài fāng xīn wà lǚ fěn pán náng

革带,钩𬀩,假带,方心,袜,履,粉,鞶囊。

yī pǐn yǐ xià wǔ pǐn yǐ shàng yè jiàn dōng gōng jí yú gōng shì zé fú zhī

一品以下, 五品以上,谒见东宫及余公事则服之。

qí liù pǐn yǐ xià qù fēn pán náng yú bìng tóng

其六品以下,去纷、鞶囊,余并同。

zhū pèi shòu zhě jiē shuāng shòu

诸珮绶者,皆双绶。

qīn wáng xūn

亲王𫄸

zhū shòu sì cǎi chì huáng piāo gàn

朱绶,四彩,赤、黄,缥、绀。

chún zhū zhì xūn

纯朱质,𫄸

wén zhī

文织。

zhǎng yī zhàng bā chǐ èr bǎi sì shí shǒu guǎng jiǔ cùn

长一丈八尺,二百四十首,广九寸。

yī pǐn lǜ lì

一品绿𫄫

shòu sì cǎi zǐ huáng chì

绶,四彩,紫、黄、赤。

chún lǜ zhì zhǎng yī zhàng bā chǐ èr bǎi sì shí shǒu guǎng jiǔ cùn

纯绿质, 长一丈八尺,二百四十首,广九寸。

èr pǐn sān pǐn zǐ shòu sān cǎi zǐ huáng chì

二品、三品紫绶,三彩,紫、黄、赤。

chún zǐ zhì

纯紫质。

zhǎng yī zhàng liù chǐ yī bǎi bā shí shǒu guǎng bā cùn

长一丈六尺,一百八十首,广八寸。

sì pǐn qīng shòu sān cǎi qīng bái hóng

四品青绶,三彩,青、白、红。

chún qīng zhì

纯青质。

zhǎng yī zhàng sì chǐ yī bǎi sì shí shǒu guǎng qī cùn

长一丈四尺,一百四十首,广七寸。

wǔ pǐn hēi shòu èr cǎi qīng gàn

五品黑绶,二彩,青、绀。

chún gàn zhì

纯绀质。

zhǎng yī zhàng èr chǐ yī bǎi shǒu guǎng liù cùn

长一丈二尺, 一百首,广六寸。

zì wáng gōng yǐ xià jiē yǒu xiǎo shuāng shòu zhǎng èr chǐ liù cùn sè tóng dà shòu ér shǒu bàn zhī

自王公以下皆有小双绶,长二尺六寸,色同大绶而首半之。

zhèng dì yī pǐn pèi èr yù huán zì wài bù tóng yě

正第一品佩二玉环,自外不同也。

yǒu shòu zhě zé yǒu fēn jiē zhǎng liù chǐ sì cùn guǎng èr chǐ sì fēn gè suí shòu sè

有绶者则有纷,皆长六尺四寸,广二尺四分,各随绶色。

zhū pán náng èr pǐn yǐ shàng jīn lǚ sān pǐn jīn yín lòu sì pǐn yín lòu wǔ pǐn cǎi lòu

诸鞶囊,二品以上金缕,三品金银镂,四品银镂,五品彩镂。

zhū pèi yī pǐn pèi shān xuán yù èr pǐn yǐ xià wǔ pǐn yǐ shàng pèi shuǐ cāng yù

诸珮,一品珮山玄玉,二品以下、五品以上,佩水苍玉。

zhū wén guān qī pǐn yǐ shàng cháo fú zhě zān bái bǐ wǔ guān jí jué zé bù zān

诸文官七品以上朝服者,簪白笔,武官及爵则不簪。

zhū què lǚ bìng wū sè què zhòng pí dǐ lǚ dān pí dǐ

诸舄履并乌色,舄重皮底, 履单皮底。

bié zhù sè zhě bù yòng cǐ sè

别注色者,不用此色。

zhū xūn guān jí jué rèn zhí shì guān zhě sàn guān sàn hào jiāng jūn tóng zhí shì

诸勋官及爵任职事官者, 散官、散号将军同职事。

zhèng yī běn fú zì wài gè cóng zhí shì fú

正衣本服,自外各从职事服。

zhū zhì shì jí yǐ lǐ qù guān bèi zhào yè jiàn jiē fú qián guān cóng shěng fú

诸致仕及以理去官,被召谒见,皆服前官从省服。

píng jīn zé zān dǎo guān zhī wǔ pǐn yǐ shàng zǐ dié liù pǐn yǐ xià fēi dié jiā liǎng dāng téng shé bìng bái kù

平巾帻,簪导,冠支,五品以上紫褶,六品以下绯褶,加两裆滕蛇, 并白袴

qǐ liáng dài

,起梁带。

wǔ pǐn yǐ shàng jīn yù zá xì

五品以上,金玉杂细。

liù pǐn yǐ xià jīn shì yǐn qǐ

六品以下,金饰隐起。

xuē wǔ guān jí wèi guān péi lì dà zhàng zé fú zhī

靴,武官及卫官陪立大仗则服之。

ruò wén guān chéng mǎ yì tōng fú zhī qù liǎng dāng téng shé

若文官乘马,亦通服之,去两裆滕蛇。

zhū shì pǐn fǔ zuǒ wǔ biàn píng jīn zé

诸视品府佐,武弁, 平巾帻。

guó guān jìn xián yī liáng guān hēi jiè zé zān dǎo

国官,进贤一梁冠,黑介帻,簪导。

qí fú gè zhǔn zhèng pǐn qí liú wài guān yì yī zhèng pǐn liú wài zhī lì

其服各准正品, 其流外官,亦依正品流外之例。

cān cháo zé fú zhī

参朝则服之。

ruò yè jiàn fǔ gōng fǔ zuǒ píng jīn hēi zé guó guān hēi jiè zé jiē bái shā dān yī wū pí lǚ

若谒见府公,府佐平巾黑帻,国官黑介帻,皆白纱单衣,乌皮履。

zhū liú wài guān xíng shǔ sān pǐn yǐ shàng hēi jiè zé jiàng gōng fú yòng fēi wèi zhī zhì tóng jiàng shā dān yī

诸流外官行署,三品以上黑介帻,绛公服, 用绯为之,制同绛纱单衣。

fāng xīn gé dài gōu wěi jiǎ dài wà wū pí lǚ

方心,革带,钩𬀩,假带,袜,乌皮履。

jiǔ pǐn yǐ shàng jiàng shì yī zhì tóng jiàng gōng fú xiù xiá xíng zhí rú gōu bù chuí

九品以上绛戺衣, 制同绛公服,袖狭,形直如沟,不垂。

qù fāng xīn jiǎ dài yú tóng jiàng gōng fú

去方心、假带,余同绛公服。

qí fēi xíng shǔ zhě

其非行署者,

tài cháng sì yè zhě bo bó shì yī zhù jiào zhù shǐ zàn yǐn

太常寺谒者、卜博士、 医助教、祝史、赞引,

hóng lú sì zhǎng yí zhū diǎn shū diǎn xué

鸿胪寺掌仪、诸典书、典学,

nèi shì shěng nèi diǎn yǐn

内侍省内典引,

tài zǐ mén xià fāng diǎn yí nèi fāng dǎo kè shè rén zhū zàn zhě

太子门下坊典仪、内坊导客舍人、诸赞者,

wáng gōng yǐ xià shè rén

王公以下舍人,

gōng zhǔ yè zhě děng

公主谒者等,

gè zhǔn xíng shǔ

各准行署,

yī pǐn fú

依品服。

zì wài jí mín rèn zá zhǎng wú guān pǐn zhě jiē píng jīn zé fēi shān dà kǒu kù

自外及民任杂掌无官品者,皆平巾帻,绯衫,大口袴

cháo jí cóng shì zé fú zhī

朝集从事则服之。

zhū diǎn yè wǔ biàn jiàng gōng fú

诸典谒, 武弁,绛公服。

qí zhāi láng jiè zé sì yī

其斋郎,介帻,涘衣。

zì wài pǐn zǐ rèn zá zhǎng zhě jiē píng jīn zé fēi shān dà kǒu kù

自外品子任杂掌者,皆平巾帻,绯衫,大口袴

cháo jí cóng shì zé fú zhī

朝集从事则服之。

hēi jiè zé zān dǎo shēn yī qīng biǎo

黑介帻,簪导,深衣,青褾

lǐng gé dài wū pí lǚ

、领,革带,乌皮履。

wèi guàn zé shuāng tóng jì kōng dǐng hēi jiè zé qù gé dài

未冠则双童髻,空顶黑介帻,去革带。

guó zǐ tài xué sì mén xué shēng cān jiàn zé fú zhī

国子、太学、四门学生参见则服之。

shū suàn xué shēng zhōu xiàn xué shēng zé wū shā mào bái qún rú qīng lǐng

书算学生、州县学生,则乌纱帽,白裙襦,青领。

zhū wài guān bài biǎo shòu zhào jiē fú

诸外官拜表受诏皆服。

běn pǐn wú cháo fú zhě zé fú zhī

本品无朝服者则服之。

qí yú gōng shì jí chū shàng bìng gōng fú

其余公事及初上,并公服。

zhū zhōu dà zhōng zhèng jìn xián yī liáng guān jiàng shā gōng fú ruò yǒu běn pǐn zhě yī běn pǐn cān cháo fú zhī

诸州大中正,进贤一梁冠,绛纱公服,若有本品者,依本品参朝服之。

zhū zhōu xiàn zuǒ shǐ xiāng zhèng lǐ zhèng yuè dú zhù shǐ zhāi láng bìng jiè zé jiàng sì yī

诸州县佐史、乡正、里正、岳渎祝史、斋郎,并介帻, 绛涘衣。

píng jīn zé fēi dié dà kǒu kù

平巾帻,绯褶,大口袴

zǐ fù sì shàng shí jú zhǔ shí diǎn shàn jú zhǔ shí tài guān shǔ sì guān shǔ zhǎng shàn fú zhī

,紫附涘,尚食局主食、典膳局主食、太官署食官署掌膳服之。

píng jīn lǜ zé qīng bù kù

平巾绿帻,青布袴,

shàng shí jú zhǔ shàn diǎn shàn jú diǎn shí tài guān shǔ sì guān shǔ gōng shàn fú zhī

尚食局主膳、典膳局典食、太官署食官署供膳服之。

píng jīn wǔ biàn jì qīng kù

平巾五辫髻,青袴

dié qīng ěr juē yáng chē xiǎo shǐ fú zhī

褶,青耳𪨗,羊车小史服之。

zǒng jiǎo jì qīng kù

总角髻,青袴

dié lòu kè shēng lòu tóng fú zhī

褶, 漏刻生、漏童服之。

lóng shuò èr nián jiǔ yuè wù yín sī lǐ shǎo cháng bó sūn mào dào zòu chēng zhū chén jiǔ zhāng fú jūn chén miǎn fú zhāng shù suī shū shì lóng míng gǔn zūn bēi xiāng luàn

龙朔二年九月戊寅,司礼少常伯孙茂道奏称:“诸臣九章服,君臣冕服,章数虽殊,饰龙名衮,尊卑相乱。

wàng zhū chén jiǔ zhāng yī yǐ yún jí lín dài lóng shēng shān wéi shàng réng gǎi miǎn

望诸臣九章衣以云及麟代龙,升山为上,仍改冕。

dāng shí fēn yì bù dìng

” 当时纷议不定。

yí fèng nián tài cháng bó shì sū zhī jī yòu shàng biǎo yǐ gōng qīng yǐ xià miǎn fú qǐng bié lì jié wén

仪凤年,太常博士苏知机又上表,以公卿以下冕服,请别立节文。

chì xià yǒu sī xiáng yì

敕下有司详议。

chóng wén guǎn xué shì jiào shū láng yáng jiǒng zòu yì yuē

崇文馆学士校书郎杨炯奏议曰;

gǔ zhě tài hào páo xī shì yǎng yǐ guān xiàng fǔ yǐ chá fǎ zào shū qì ér wén jí shēng

古者太昊庖牺氏,仰以观象,俯以察法,造书契而文籍生。

cì yǒu huáng dì xuān yuán shì zhǎng ér dūn mǐn chéng ér cōng míng chuí yī shang ér tiān xià lǐ

次有黄帝轩辕氏, 长而敦敏,成而聪明,垂衣裳而天下理。

qí hòu shù qiān wǔ dé jūn fēi yī xìng

其后数迁五德,君非一姓。

tǐ guó jīng yě jiàn bāng shè dōu wén zhì suǒ yǐ zài ér fù zhēng shuò suǒ yǐ sān ér gǎi

体国经野,建邦设都,文质所以再而复,正朔所以三而改。

fu gǎi zhèng shuò zhě wèi xià hòu shì jiàn yín yīn rén jiàn chǒu zhōu rén jiàn zǐ

夫改正朔者,谓夏后氏建寅,殷人建丑,周人建子。

zhì yú yǐ rì xì yuè yǐ yuè xì shí yǐ shí xì nián cǐ zé sān wáng xiāng xí zhī dào yě

至于以日系月,以月系时,以时系年,此则三王相袭之道也。

fu yì fú sè zhě wèi xià hòu shì shàng hēi yīn rén shàng bái zhōu rén shàng chì

夫易服色者,谓夏后氏尚黑,殷人尚白,周人尚赤。

zhì yú shān lóng huá chóng zōng yí zǎo huǒ fěn mǐ fǔ fú cǐ yòu bǎi dài kě zhī zhī dào yě

至于山、龙、华虫、宗彝、藻、火、 粉米、黼、黻,此又百代可知之道也。

jǐn àn yú shū yuē yǔ yù guān gǔ rén zhī xiàng rì yuè xīng chén shān lóng huá chóng zuò huì zōng yí zǎo huǒ fěn mǐ fǔ fú chī

谨按《虞书》曰:“予欲观古人之象,日、 月、星辰、山、龙、华虫作绘,宗彝、藻、火、粉米、黼、黻𫄨

xiù

绣。

yóu cǐ yán zhī zé qí suǒ cóng lái zhě shàng yǐ

”由此言之,则其所从来者尚矣。

fu rì yuè xīng chén zhě míng guāng zhào xià tǔ yě

夫日月星辰者,明光照下土也。

shān zhě bù sàn yún yǔ xiàng shèng wáng zé zhān xià rén yě

山者,布散云雨,象圣王泽沾下人也。

lóng zhě biàn huà wú fāng xiàng shèng wáng yīng jī bù jiào yě

龙者, 变化无方,象圣王应机布教也。

huá chóng zhě zhì yě shēn bèi wǔ cǎi xiàng shèng wáng tǐ jiān wén míng yě

华虫者,雉也,身被五采,象圣王体兼文明也。

zōng yí zhě wǔ wèi yě yǐ gāng měng zhì wù xiàng shèng wáng shén wǔ dìng luàn yě

宗彝者,武蜼也,以刚猛制物,象圣王神武定乱也。

zǎo zhě zhú shuǐ shàng xià xiàng shèng wáng suí dài ér yīng yě

藻者,逐水上下,象圣王随代而应也。

huǒ zhě táo yě pēng rèn xiàng shèng wáng zhì dé rì xīn yě

火者,陶冶烹饪,象圣王至德日新也。

mǐ zhě rén shì yǐ shēng xiàng shèng wáng wù zhī suǒ lài yě

米者,人恃以生,象圣王物之所赖也。

fǔ néng duàn gē xiàng shèng wáng lín shì néng jué yě

黼能断割,象圣王临事能决也。

fú zhě liǎng jǐ xiāng bèi xiàng jūn chén kě fǒu xiāng jì yě

黻者,两己相背,象君臣可否相济也。

dǎi yǒu zhōu shì nǎi yǐ rì yuè xīng chén wèi jīng qí zhī shì yòu dēng lóng yú shān dēng huǒ yú zōng yí yú shì hū zhì gǔn miǎn yǐ sì xiān wáng yě

逮有周氏, 乃以日月星辰为旌旗之饰,又登龙于山,登火于宗彝,于是乎制衮冕以祀先王也。

jiǔ zhāng zhě fǎ yú yáng shù yě

九章者,法于阳数也。

yǐ lóng wéi shǒu zhāng zhě gǔn zhě juǎn yě lóng dé shén yì yìng biàn qián jiàn biǎo shèng wáng shēn shěn yuǎn zhì juǎn shū shén huà yě

以龙为首章者,衮者卷也,龙德神异,应变潜见,表圣王深沈远智,卷舒神化也。

yòu zhì miǎn yǐ jì xiān gōng yě

又制冕以祭先公也。

zhě zhì yě yǒu gěng jiè zhī zhì biǎo gōng yǒu xián cái néng shǒu gěng jiè zhī jié yě

者雉也,有耿介之志,表公有贤才, 能守耿介之节也。

yòu zhì cuì miǎn yǐ jì sì wàng yě

又制毳冕以祭四望也。

sì wàng zhě yuè dú zhī shén yě

四望者,岳渎之神也。

wǔ wèi zhě shān lín suǒ shēng yě míng qí xiàng yě

武蜼者,山林所生也,明其象也。

zhì chī miǎn yǐ jì shè jì yě

制𫄨冕以祭社稷也。

shè jì tǔ gǔ zhī shén yě

社稷,土谷之神也。

fěn mǐ yóu zhī chéng yě xiàng qí gōng yě

粉米由之成也,象其功也。

yòu zhì xuán miǎn yǐ jì qún xiǎo sì yě

又制玄冕以祭群小祀也。

bǎi shén yì xíng nán kě biàn nǐ dàn qǔ fú zhī xiāng bèi yì míng yě

百神异形,难可遍拟,但取黻之相背异名也。

fu yǐ zhōu gōng zhī duō cái yě gù huà dìng zhì lǐ gōng chéng zuò yuè

夫以周公之多才也,故化定制礼,功成作乐。

fu yǐ kǒng xuān zhī jiāng shèng yě gù xíng xià zhī shí fú zhōu zhī miǎn

夫以孔宣之将圣也,故行夏之时,服周之冕。

xiān wáng zhī fǎ fú nǎi cǐ zhī zì chū yǐ

先王之法服,乃此之自出矣;

tiān xià zhī néng shì yòu yú shì hū bì yǐ

天下之能事,又于是乎毕矣。

jīn biǎo zhuàng qǐng zhì dà míng miǎn shí èr zhāng shèng yú fú zhī zhě

今表状“请制大明冕十二章,乘舆服之”者。

jǐn àn rì yuè xīng chén zhě yǐ shī jīng qí yǐ

谨按,日月星辰者,已施旌旗矣;

lóng wǔ shān huǒ zhě yòu bù yú yú gǔ yǐ

龙武山火者,又不逾于古矣。

ér yún lín fèng yǒu sì líng zhī míng xuán guī yǒu fù tú zhī yīng yún yǒu jì guān zhī hào shuǐ yǒu gǎn dé zhī xiáng cǐ gài bié biǎo xiū zhēng zhōng shì wú yú bǐ xiàng

而云麟凤有四灵之名,玄龟有负图之应,云有纪官之号,水有感德之祥,此盖别表休征,终是无逾比象。

rán zé huáng wáng shòu mìng tiān dì yǔ xìng fú yǎng guān zé bì hé zhū lián fǔ chá zé yín huáng yù zǐ

然则皇王受命,天地与兴符, 仰观则璧合珠连,俯察则银黄玉紫。

jǐn nán gōng zhī fěn bì bù zú xiě qí xíng zhuàng

尽南宫之粉壁,不足写其形状;

qìng dōng guān zhī qiān huáng wú yǐ jì qí míng shí

罄东观之铅黄, 无以纪其名实。

gù bù kě bì chén yú fǎ fú yě

固不可毕陈于法服也。

yún yě zhě cóng lóng zhī qì yě shuǐ yě zhě zǎo zhī zì shēng yě yòu bù jiǎ bié wèi zhāng mù yě

云也者,从龙之气也,水也者,藻之自生也, 又不假别为章目也。

cǐ gài bù jīng zhī shén yě

此盖不经之甚也。

yòu miǎn bā zhāng sān gōng fú zhī zhě

又“冕八章,三公服之”者。

zhě tài píng zhī ruì yě fēi sān gōng zhī dé yě

者,太平之瑞也,非三公之德也。

yīng zhān zhě zhì niǎo yě shì kě yǐ biàn xiáng xíng zhī zhí yě

鹰鹯者, 鸷鸟也,适可以辨祥刑之职也。

xióng pí zhě měng shòu yě shì kě yǐ jīng wǔ chén zhī lì yě

熊罴者,猛兽也,适可以旌武臣之力也。

yòu chēng zǎo wèi shuǐ cǎo wú suǒ fǎ xiàng yǐn zhāng héng fù yún dì dǎo qié yú zǎo jǐng pī jiāng pā zhī xiá liè

又称藻为水草,无所法象,引张衡赋云,“蒂倒茄于藻井,披江葩之狎猎。

wèi wéi lián huā qǔ qí wén cǎi zhě

”谓为莲花,取其文采者。

fu jiā zhě lián yě ruò yǐ lián huā dài zǎo biàn gǔ cóng jīn jì bù zhī cǎo mù zhī míng yì wèi dá wén zhāng zhī yì

夫茄者莲也,若以莲花代藻,变古从今,既不知草木之名,亦未达文章之意。

cǐ yòu bù jīng zhī shén yě

此又不经之甚也。

yòu cuì miǎn liù zhāng sān pǐn fú zhī zhě

又“毳冕六章,三品服之”者。

àn cǐ wáng zhě sì sì wàng fú zhī míng yě

按此王者祀四望服之名也。

jīn sān pǐn nǎi de tóng wáng zhī cuì miǎn ér sān gōng bù dé tóng wáng zhī gǔn míng

今三品乃得同王之毳冕,而三公不得同王之衮名。

qǐ wéi diān dǎo yī cháng yì yì zì xiāng máo dùn

岂惟颠倒衣裳,抑亦自相矛盾。

cǐ yòu bù jīng zhī shén yě

此又不经之甚也。

yòu fǔ miǎn sì zhāng wǔ pǐn fú zhī

又“黼冕四章,五品服之”。

kǎo zhī yú gǔ zé wú qí míng

考之于古,则无其名;

yàn zhī yú jīn zé fēi zhāng shǒu

验之于今,则非章首。

cǐ yòu bù jīng zhī shén yě

此又不经之甚也。

ruò fú lǐ wéi cóng sú zé mìng wèi zhì lìng wèi zhào nǎi qín huáng zhī gù shì yóu kě yǐ shì yú jīn yǐ

若夫礼惟从俗,则命为制,令为诏,乃秦皇之故事,犹可以适于今矣。

ruò nǎi yì qǔ suí shí zé chū chēng jǐng rù chēng bì nǎi hàn guó zhī jiù yí yóu kě yǐ xíng yú dài yǐ

若乃义取随时,则出称警,入称跸,乃汉国之旧仪,犹可以行于代矣。

yì hé qǔ yú biàn zhōu gōng zhī guǐ wù gǎi xuān ní zhī fǎ dù zhě zāi

亦何取于变周公之轨物,改宣尼之法度者哉!

yóu shì jìng qǐn zhī jī suǒ qǐng

由是竟寝知机所请。

jǐng lóng èr nián qī yuè huáng tài zǐ jiāng qīn shì diàn yú guó xué yǒu sī cǎo yí zhù lìng cóng chén jiē chéng mǎ zhe yì guān

景龙二年七月,皇太子将亲释奠于国学,有司草仪注,令从臣皆乘马著衣冠。

tài zǐ zuǒ shù zǐ liú zi xuán jìn yì yuē

太子左庶子刘子玄进议曰:

gǔ zhě zì dà fu yǐ shàng jiē chéng chē ér yǐ mǎ wèi fēi fú

古者自大夫已上皆乘车,而以马为𬴂服。

wèi jìn yǐ xiáng qì yú suí dài cháo shì yòu jià niú chē lì dài jīng shǐ jù yǒu qí shì bù kě yī èr yán yě

魏、晋已降,迄于隋代,朝士又驾牛车,历代经史,具有其事,不可一二言也。

zhì rú lǐ guǎng běi zhēng jiě ān qì xī

至如李广北征,解鞍憩息;

mǎ yuán nán fá jù ān gù pàn

马援南伐, 据鞍顾盼。

sī zé ān mǎ zhī shè xíng yú jūn lǚ róng fú suǒ chéng guì yú biàn xí zhě yě

斯则鞍马之设,行于军旅,戎服所乘,贵于便习者也。

àn jiāng zuǒ guān zhì shàng shū láng ér zhé qīng chéng mǎ zé wèi yù shǐ suǒ dàn

案江左官至尚书郎而辄轻乘马,则为御史所弹。

yòu yán yán zhī bà guān hòu hǎo qí mǎ chū rù lǘ lǐ dāng dài chēng qí fàng dàn

又颜延之罢官后,好骑马出入闾里,当代称其放诞。

cǐ zé zhuān chē píng shì yòu huàn cháo yī

此则专车凭轼,右擐朝衣;

dān mǎ yù ān yi cóng xiè fú

单马御鞍,宜从亵服。

qiú zhī jìn gǔ zhuó rán zhī míng yàn yǐ

求之近古,灼然之明验矣。

zì huáng jiā fǔ yùn yán gé suí shí

自皇家抚运,沿革随时。

zhì rú líng miào xún xìng wáng gōng cè mìng zé shèng fú guān lǚ chéng bǐ lù chē

至如陵庙巡幸,王公册命,则盛服冠履,乘彼辂车。

qí shì shù yǒu yì guān qīn yíng zhě yì shí yǐ fú xiāng chōng yù

其士庶有衣冠亲迎者,亦时以服箱充驭。

zài yú tā shì wú fù chéng chē guì jiàn suǒ xíng tōng ān mǎ ér yǐ

在于他事,无复乘车,贵贱所行,通鞍马而已。

chén fú jiàn bǐ zhě luán yú chū xìng fǎ jià shǒu tú zuǒ yòu shì chén jiē yǐ cháo fú chéng mǎ

臣伏见比者銮舆出幸,法驾首途,左右侍臣皆以朝服乘马。

fu guān lǚ ér chū zhǐ kě pèi chē ér xíng jīn chéng chē jí tíng ér guān lǚ bù yì kě wèi wéi zhī qí yī ér wèi zhī qí èr

夫冠履而出,止可配车而行,今乘车即停,而冠履不易,可谓唯知其一而未知其二。

hé zhě

为什么呢?

bāo yī bó dài gé lǚ gāo guān běn fēi mǎ shàng suǒ shī zì shì chē zhōng zhī fú

褒衣博带,革履高冠,本非马上所施,自是车中之服。

bì yě wà ér shēng dèng xiǎn yǐ chéng ān fēi wéi bù shī gǔ dào yì zì qǔ jīng jīn sú qiú zhū zhé zhōng jìn tuì wú kě

必也袜而升镫,跣以乘鞍,非惟不师古道,亦自取惊今俗,求诸折中,进退无可。

qiě cháng qún guǎng xiù

且长裙广袖,

chān rú yì rú

襜如翼如,

míng pèi yū zǔ

鸣珮纡组,

qiāng qiāng yì yì

锵锵弈弈,

chí zhòu yú fēng chén zhī nèi

驰骤于风尘之内,

chū rù yú jīng qǐ zhī jiān

出入于旌棨之间,

tǎng mǎ yǒu jīng yì

傥马有惊逸,

rén cóng diān zhuì

人从颠坠,

suì shǐ shǔ chē zhī yòu

遂使属车之右,

yí lǚ bù shōu

遗履不收,

qīng dào zhī bàng

清道之傍,

kuā cān xiāng xù

絓骖相续,

gù yǐ shòu chī xíng lù

固以受嗤行路,

yǒu sǔn wēi yí

有损威仪。

jīn yì zhě jiē yún mì gé yǒu liáng wǔ nán jiāo tú duō yǒu yì guān chéng mǎ zhě cǐ zé jìn dài gù shì bù dé wèi wú qí wén

今议者皆云秘阁有《梁武南郊图》,多有衣冠乘马者,此则近代故事,不得谓无其文。

chén àn cǐ tú shì hòu rén suǒ wéi fēi dāng shí suǒ zhuàn

臣案此图是后人所为,非当时所撰。

qiě guān dāng jīn yǒu gǔ jīn tú huà zhě duō yǐ rú zhāng sēng yáo huà qún gōng zǔ èr shū ér bīng shì yǒu zhe máng juē zhě

且观当今有古今图画者多矣,如张僧繇画《群公祖二疏》,而兵士有著芒𪨗者;

yán lì běn huà zhāo jūn rù xiōng nú ér fù rén yǒu zhe wéi mào zhě

阎立本画《昭君入匈奴》,而妇人有著帷帽者。

fu máng juē chū yú shuǐ xiāng fēi jīng huá suǒ yǒu

夫芒𪨗出于水乡,非京华所有;

wéi mào chuàng yú suí dài fēi hàn gōng suǒ zuò

帷帽创于隋代,非汉宫所作。

yì zhě qǐ kě zhēng cǐ èr huà yǐ wéi gù shí zhě hu

议者岂可征此二画以为故实者乎!

yóu sī ér yán zé liáng wǔ nán jiāo zhī tú yì tóng yú cǐ

由斯而言,则《梁武南郊之图》,义同于此。

yòu chuán chēng yì wéi yīn sú lǐ guì yuán qíng

又传称义惟因俗,礼贵缘情。

yīn lù zhōu miǎn guī mó bù yī

殷辂周冕,规模不一;

qín guān hàn pèi yòng shè wú héng

秦冠汉珮,用舍无恒。

kuàng wǒ guó jiā dào yì bǎi wáng gōng gāo wàn gǔ shì yǒu bù biàn zī yú biàn tōng

况我国家道轶百王, 功高万古,事有不便,资于变通。

qí chéng mǎ yì guān qiè wèi yi cóng shěng fèi

其乘马衣冠,窃谓宜从省废。

chén cǐ yì yì qí lái zì jiǔ rì bù xiá jǐ wèi jí què yáng

臣此异议,其来自久,日不暇给,未及榷扬。

jīn shǔ diàn xià qīn cóng chǐ zhòu jiāng lín guó xué fán yǒu yì guān chéng mǎ jiē dàn cǐ xíng suǒ yǐ zhé jìn kuáng yán yòng shēn bǐ jiàn

今属殿下亲从齿胄,将临国学,凡有衣冠乘马,皆惮此行,所以辄进狂言,用申鄙见。

huáng tài zǐ shǒu lìng fù wài xuān xíng réng biān rù lìng yǐ wéi héng shì

皇太子手令付外宣行,仍编入令,以为恒式。

yàn fú gài gǔ zhī xiè fú yě jīn yì wèi zhī cháng fú

宴服,盖古之亵服也,今亦谓之常服。

jiāng nán zé yǐ jīn hè qún rú běi cháo zé zá yǐ róng yí zhī zhì

江南则以巾褐裙襦,北朝则杂以戎夷之制。

yuán zhì běi qí yǒu zhǎng mào duǎn xuē hé kù

爰至北齐,有长帽短靴,合袴

ǎo zi zhū zǐ xuán huáng gè rèn suǒ hǎo

袄子,朱紫玄黄,各任所好。

suī yè jiàn jūn shàng chū rù shěng sì ruò fēi yuán zhèng dà huì yī qiè tōng yòng

虽谒见君上, 出入省寺,若非元正大会,一切通用。

gāo shì zhū dì cháng fú fēi páo

高氏诸帝,常服绯袍。

suí dài dì wáng guì chén duō fú huáng wén líng páo wū shā mào jiǔ huán dài wū pí liù hé xuē

隋代帝王贵臣,多服黄文绫袍,乌纱帽,九环带,乌皮六合靴。

bǎi guān cháng fú tóng yú pǐ shù jiē zhe huáng páo chū rù diàn shěng

百官常服,同于匹庶,皆著黄袍,出入殿省。

tiān zǐ cháo fú yì rú zhī wéi dài jiā shí sān huán yǐ wéi chā yì gài qǔ yú biàn shì

天子朝服亦如之,惟带加十三环以为差异,盖取于便事。

qí wū shā mào jiàn fèi guì jiàn tōng fú zhé shàng jīn qí zhì zhōu wǔ dì jiàn dé nián suǒ zào yě

其乌纱帽渐废,贵贱通服折上巾,其制周武帝建德年所造也。

jìn gōng yǔ wén hù shǐ mìng páo jiā xià lán

晋公宇文护始命袍加下襕。

jí dà yè yuán nián yáng dì shǐ zhì zhào lì bù shàng shū niú hóng gōng bù shàng shū yǔ wén kǎi jiān nèi shǐ shì láng yú shì jī jǐ shì láng xǔ shàn xīn yí cáo láng yuán lǎng děng xiàn zhāng gǔ zé chuàng zào yì guān zì tiān zǐ dǎi yú xū lì zhāng fú jiē yǒu děng chà

及大业元年, 炀帝始制诏吏部尚书牛弘、工部尚书宇文恺、兼内史侍郎虞世基、给事郎许善心、 仪曹郎袁朗等宪章古则,创造衣冠,自天子逮于胥吏,章服皆有等差。

shǐ lìng wǔ pǐn yǐ shàng tōng fú zhū zǐ

始令五品以上,通服朱紫。

shì hòu shī lǚ wu yīn chē jià duō xíng xìng bǎi guān xíng cóng suī fú kù

是后师旅务殷,车驾多行幸,百官行从,虽服袴

dié ér jūn jiān bù biàn

褶,而军间不便。

liù nián fù zhào cóng jià shè yuǎn zhě wén wǔ guān děng jiē róng yī guì jiàn yì děng zá yòng wǔ sè

六年,复诏从驾涉远者,文武官等皆戎衣,贵贱异等,杂用五色。

wǔ pǐn yǐ shàng tōng zhe zǐ páo liù pǐn yǐ xià jiān yòng fēi lǜ

五品已上, 通著紫袍,六品已下,兼用绯绿。

xū lì yǐ qīng shù rén yǐ bái tú shāng yǐ zào shì zú yǐ huáng

胥吏以青,庶人以白,屠商以皂,士卒以黄。

wǔ dé chū yīn duò jiù zhì tiān zǐ yàn fú yì míng cháng fú wéi yǐ huáng páo jí shān hòu jiàn yòng chì huáng suì jìn shì shù bù dé yǐ chì huáng wèi yī fú zá shì

武德初,因隋旧制,天子宴服,亦名常服,唯以黄袍及衫,后渐用赤黄,遂禁士庶不得以赤黄为衣服杂饰。

sì nián bā yuè chì sān pǐn yǐ shàng dà kē líng jí luō qí sè zǐ shì yòng yù

四年八月敕:“三品已上,大科绫及罗,其色紫, 饰用玉。

wǔ pǐn yǐ shàng xiǎo kē líng jí luō qí sè zhū shì yòng jīn

五品已上,小科绫及罗,其色朱,饰用金。

liù pǐn yǐ shàng fú sī bù zá xiǎo líng jiāo xùn shuāng xún qí sè huáng

六品已上,服丝布,杂小绫, 交梭,双𬘓,其色黄。

liù pǐn qī pǐn shì yín

六品、七品饰银。

bā pǐn jiǔ pǐn tōu

八品、九品𨱎

shí

石。

liú wài jí shù rén fú shī bù qí sè tōng yòng huáng

流外及庶人服、 𫄟、布,其色通用黄。

shì yòng tóng tiě

饰用铜铁。

wǔ pǐn yǐ shàng zhí xiàng hù

”五品已上执象笏。

sān pǐn yǐ xià qián cuò hòu zhí wǔ pǐn yǐ shàng qián cuò hòu qū

三品已下前挫后直,五品已上前挫后屈。

zì yǒu táng yǐ lái yī lì shàng yuán xià fāng céng bù fēn bié

自有唐已来,一例上圆下方,曾不分别。

liù pǐn yǐ xià zhí zhú mù wèi hù shàng cuò xià fāng

六品已下,执竹木为笏,上挫下方。

qí zhé shàng jīn wū pí liù hé xuē guì jiàn tōng yòng

其折上巾,乌皮六合靴,贵贱通用。

zhēn guàn sì nián yòu zhì sān pǐn yǐ shàng fú zǐ wǔ pǐn yǐ xià fú fēi liù pǐn qī pǐn fú lǜ bā pǐn jiǔ pǐn fú yǐ qīng dài yǐ tōu

贞观四年又制,三品已上服紫,五品已下服绯,六品、七品服绿,八品、九品服以青,带以𨱎

shí

石。

fù rén cóng fu sè

妇人从夫色。

suī yǒu lìng réng xǔ tōng zhe huáng

虽有令,仍许通著黄。

wǔ nián bā yuè chì qī pǐn yǐ shàng fú guī jiá shuāng jù shí huā líng qí sè lǜ

五年八月敕,七品已上,服龟甲双巨十花绫,其色绿。

jiǔ pǐn yǐ shàng fú sī bù jí zá xiǎo líng qí sè qīng

九品已上,服丝布及杂小绫,其色青。

shí yī yuè cì zhū wèi jiāng jūn zǐ páo jǐn wèi biǎo xiù

十一月,赐诸卫将军紫袍,锦为褾袖。

bā nián wǔ yuè tài zōng chū fú yì shàn guān guì chén fú jìn dé guān

八年五月, 太宗初服翼善冠,贵臣服进德冠。

lóng shuò èr nián sī lǐ shǎo cháng bó sūn mào dào zòu chēng jiù lìng liù pǐn qī pǐn zhe lǜ bā pǐn jiǔ pǐn zhe qīng shēn qīng luàn zǐ fēi bēi pǐn suǒ fú

龙朔二年,司礼少常伯孙茂道奏称:“旧令六品、七品着绿,八品、九品着青, 深青乱紫,非卑品所服。

wàng qǐng gǎi bā pǐn jiǔ pǐn zhe bì

望请改八品、九品着碧。

zhāo cān zhī chù tīng jiān fú huáng

朝参之处,听兼服黄。

cóng zhī

晋侯听从了他的建议。

zǒng zhāng yuán nián shǐ yī qiè bù xǔ zhe huáng

总章元年,始一切不许着黄。

shàng yuán yuán nián bā yuè yòu zhì yī pǐn yǐ xià dài shǒu jīn suàn dài réng pèi dāo zi lì shí wǔ guān yù dài zhě tīng zhī

上元元年八月又制:“一品已下带手巾、算袋,仍佩刀子、砺石,武官欲带者听之。

wén wǔ sān pǐn yǐ shàng fú zǐ jīn yù dài

文武三品已上服紫,金玉带。

sì pǐn fú shēn fēi wǔ pǐn fú qiǎn fēi bìng jīn dài

四品服深绯,五品服浅绯,并金带。

liù pǐn fú shēn lǜ qī pǐn fú qiǎn lǜ bìng yín dài

六品服深绿,七品服浅绿,并银带。

bā pǐn fú shēn qīng jiǔ pǐn fú qiǎn qīng bìng tōu shí dài

八品服深青,九品服浅青,并 𨱎石带。

shù rén bìng tóng tiě dài

庶人并铜铁带。

wén míng yuán nián qī yuè jiǎ yín zhào qí zhì jiē cóng jīn sè shì zhī yǐ zǐ huà yǐ zá wén

”文明元年七月甲寅诏:“旗帜皆从金色,饰之以紫,画以杂文。

bā pǐn yǐ xià jiù fú zhě bìng gǎi yǐ bì

八品已下旧服者,并改以碧。

jīng wén guān wǔ pǐn yǐ shàng liù pǐn yǐ xià qī pǐn qīng guān měi rì rù cháo cháng fú kù dié

京文官五品已上,六品已下,七品清官,每日入朝,常服袴褶。

zhū zhōu xiàn zhǎng guān zài gōng yá yì zhǔn cǐ

诸州县长官在公衙,亦准此。

jǐng yún zhōng yòu zhì lìng yī shàng yuán gù shì yī pǐn yǐ xià dài shǒu jīn suàn dài qí dāo zi lì shí děng xǔ bù pèi

”景云中又制,令依上元故事, 一品已下带手巾、算袋,其刀子、砺石等许不佩。

wǔ guān wǔ pǐn yǐ shàng pèi shè qī shì

武官五品已上佩韘七事。

qī wèi pèi dāo dāo zi lì shí qì bì zhēn yuě jué zhēn tǒng huǒ shí dài děng yě

七谓佩刀、刀子、砺石、契苾真、哕厥针筒、火石袋等也。

zhì kāi yuán chū fù ba zhī

至开元初复罢之。

zé tiān tiān shòu èr nián èr yuè cháo jí shǐ cì shǐ cì xiù páo gè yú bèi shàng xiù chéng bā zì míng

则天天授二年二月,朝集使刺史赐绣袍,各于背上绣成八字铭。

cháng shòu sān nián sì yuè chì cì yuè mù jīn zì yín zì míng páo

长寿三年四月,敕赐岳牧金字银字铭袍。

yán zài yuán nián wǔ yuè zé tiān nèi chū fēi zǐ dān luō míng jīn bèi shān cì wén wǔ sān pǐn yǐ shàng

延载元年五月,则天内出绯紫单罗铭襟背衫,赐文武三品已上。

zuǒ yòu jiān mén wèi jiāng jūn děng shì yǐ duì shī zǐ

左右监门卫将军等饰以对师子,

zuǒ yòu wèi shì yǐ qí lín

左右卫饰以麒麟,

zuǒ yòu wǔ wēi wèi shì yǐ duì hǔ

左右武威卫饰以对虎,

zuǒ yòu bào tāo wèi shì yǐ bào

左右豹韬卫饰以豹,

zuǒ yòu yīng yáng wèi shì yǐ yīng

左右鹰扬卫饰以鹰,

zuǒ yòu yù qián wèi shì yǐ duì gǔ

左右玉钤卫饰以对鹘,

zuǒ yòu jīn wú wèi shì yǐ duì zhì

左右金吾卫饰以对豸,

zhū wáng shì yǐ pán lóng jí lù

诸王饰以盘龙及鹿,

zǎi xiàng shì yǐ fèng chí

宰相饰以凤池,

shàng shū shì yǐ duì yàn

尚书饰以对雁。

wǔ dé yǐ lái shǐ yǒu jīn zǐ wén guān míng liú shàng píng tóu xiǎo yàng zhě

武德已来,始有巾子,文官名流,上平头小样者。

zé tiān cháo guì chén nèi cì gāo tou jīn zǐ hū wèi wǔ jiā zhū wáng yàng

则天朝,贵臣内赐高头巾子, 呼为武家诸王样。

zhōng zōng jǐng lóng sì nián sān yuè yīn nèi yàn cì zǎi chén yǐ xià nèi yàng jīn zǐ

中宗景龙四年三月,因内宴赐宰臣已下内样巾子。

kāi yuán yǐ lái wén guān shì wǔ duō yǐ zǐ zào guān shī wéi tóu jīn píng tóu jīn zǐ xiāng xiào wèi yǎ zhì

开元已来,文官士伍多以紫皂官𫄟为头巾、平头巾子,相效为雅制。

xuán zōng kāi yuán shí jiǔ nián shí yuè cì gōng fèng guān jí zhū sī zhǎng guān luō tóu jīn jí guān yàng jīn zǐ qì jīn fú zhī yě

玄宗开元十九年十月,赐供奉官及诸司长官罗头巾及官样巾子,迄今服之也。

tiān bǎo shí zài wǔ yuè gǎi zhū wèi qí fān duì zhàng xiān yòng fēi sè bìng yòng chì huáng sè yǐ fú tǔ dé

天宝十载五月,改诸卫旗幡队仗,先用绯色,并用赤黄色,以符土德。

gāo zǔ wǔ dé yuán nián jiǔ yuè gǎi yín tú fú wèi yín yú fú

高祖武德元年九月,改银菟符为银鱼符。

gāo zōng yǒng huī èr nián wǔ yuè kāi fǔ yí tóng sān sī jí jīng guān wén wǔ zhí shì sì pǐn wǔ pǐn bìng gěi suí shēn yú

高宗永徽二年五月,开府仪同三司及京官文武职事四品、五品,并给随身鱼。

xián hēng sān nián wǔ yuè wǔ pǐn yǐ shàng cì xīn yú dài bìng shì yǐ yín

咸亨三年五月,五品已上赐新鱼袋,并饰以银。

sān pǐn yǐ shàng gè cì jīn zhuāng dāo zi lì shí yī jù

三品已上各赐金装刀子、砺石一具。

chuí gǒng èr nián zhēng yuè zhū zhōu dū dū cì shǐ bìng zhǔn jīng guān dài yú dài

垂拱二年正月,诸州都督刺史,并准京官带鱼袋。

tiān shòu yuán nián jiǔ yuè gǎi nèi wài suǒ pèi yú bìng zuò guī

天授元年九月,改内外所佩鱼并作龟。

jiǔ shì yuán nián shí yuè zhí shì sān pǐn yǐ shàng guī dài yi yòng jīn shì sì pǐn yòng yín shì wǔ pǐn yòng tóng shì

久视元年十月,职事三品已上龟袋,宜用金饰,四品用银饰,五品用铜饰。

shàng shǒu xià xíng jiē cóng guān gěi

上守下行,皆从官给。

shén lóng yuán nián èr yuè nèi wài guān wǔ pǐn yǐ shàng yī jiù pèi yú dài

神龙元年二月, 内外官五品已上依旧佩鱼袋。

liù yuè jùn wáng sì wáng tè xǔ pèi jīn yú dài

六月,郡王、嗣王特许佩金鱼袋。

jǐng lóng sān nián bā yuè lìng tè jìn pèi yú

景龙三年八月,令特进佩鱼。

sǎn zhí pèi yú zì cǐ shǐ yě

散职佩鱼,自此始也。

zì wǔ dé yǐ lái jiē zhèng yuán dài quē guān shǐ pèi yú dài yuán wài pàn shì jiǎn jiào zì zé tiān zhōng zōng hòu shǐ yǒu zhī jiē bù pèi yú

自武德已来,皆正员带阙官始佩鱼袋,员外、判试、检校自则天、中宗后始有之,皆不佩鱼。

suī zhèng yuán guān de pèi yì qù rèn jí zhì shì jí jiě qù yú dài

虽正员官得佩,亦去任及致仕即解去鱼袋。

zhì kāi yuán jiǔ nián zhāng jiā zhēn wèi zhōng shū lìng zòu zhū zhì shì xǔ zhōng shēn pèi yú yǐ wéi róng chǒng

至开元九年,张嘉贞为中书令,奏诸致仕许终身佩鱼,以为荣宠。

yǐ lǐ qù rèn yì tīng pèi yú dài

以理去任, 亦听佩鱼袋。

zì hòu ēn zhì cì shǎng fēi zǐ lì jiān yú dài wèi zhī zhāng fú yīn zhī pèi yú dài fú zhū zǐ zhě zhòng yǐ

自后恩制赐赏绯紫,例兼鱼袋,谓之章服,因之佩鱼袋、服朱紫者众矣。

liáng zhì yún kù

梁制云,袴

dié jìn dài fú yǐ cóng róng jīn zuǎn yán zé wén wǔ bǎi guān xián fú zhī

褶,近代服以从戎,今缵严则文武百官咸服之。

chē jià qīn róng zé fù kù

车驾亲戎,则缚袴

bù shū sàn yě

不舒散也。

zhōng guān zǐ dié wài guān jiàng dié què yòng pí

中官紫褶,外官绛褶,舄用皮。

fú guān yī zhū zhě zǐ yī yòng chì què wū yī yòng wū què

服冠衣朱者,紫衣用赤舄,乌衣用乌舄。

wéi dié fú yǐ xuē

唯褶服以靴。

xuē hú lǚ yě qǔ biàn yú shì shī yú róng fú

靴,胡履也,取便于事,施于戎服。

jiù zhì shèng yú àn rù chuáng rù chuáng wéi jiē yǐ zǐ wèi shì

旧制,乘舆案褥、床褥、床帷,皆以紫为饰。

tiān bǎo liù zài lǐ yí shǐ tài cháng qīng wéi sī yǎo zòu qǐng yī yù páo sè yǐ chì huáng wèi shì

天宝六载,礼仪使太常卿韦纟舀奏请依御袍色,以赤黄为饰。

cóng zhī

从之。

wǔ dé lìng huáng hòu fú yǒu huī yī jū yī tián chāi lǐ yī sān děng

《武德令》:皇后服有袆衣、鞠衣、钿钗礼衣三等。

huī yī shǒu shì huā shí èr shù bìng liǎng bó bìn qí yī yǐ shēn qīng zhī chéng wéi zhī wén wèi huī dí zhī xíng

袆衣,首饰花十二树,并两博鬓,其衣以深青织成为之,文为翚翟之形。

sù zhì wǔ sè shí èr děng

素质, 五色,十二等。

sù shā zhōng dān fǔ lǐng luó hú biǎo zhuàn biǎo zhuàn jiē yòng zhū sè yě

素纱中单,黼领,罗縠褾、襈, 褾、襈皆用朱色也。

bì xī suí shang sè yǐ zōu wèi lǐng yòng dí wèi zhāng sān děng

蔽膝,随裳色, 以緅为领,用翟为章,三等。

dà dài suí yī sè zhū lǐ pī qí wài shàng yǐ zhū jǐn xià yǐ lǜ jǐn niǔ yuē yòng qīng zǔ

大带,随衣色,朱里,纰其外,上以朱锦,下以绿锦, 纽约用青组。

yǐ qīng yī gé dài qīng wà què què jiā jīn shì

以青衣,革带,青袜、舄, 舄加金饰。

bái yù shuāng pèi xuán zǔ shuāng dà shòu

白玉双珮,玄组双大绶。

zhāng cǎi chǐ cùn yǔ shèng yú tóng

章彩尺寸与乘舆同。

shòu cè zhù jì cháo huì zhū dà shì zé fú zhī

受册、助祭、朝会诸大事则服之。

jū yī huáng luó wèi zhī

鞠衣, 黄罗为之。

qí bì xī dà dài jí yī gé dài què suí yī sè

其蔽膝、 大带及衣革带、舄随衣色。

yú yǔ huī yī tóng wéi wú zhì yě

余与袆衣同,唯无雉也。

qīn cán zé fú zhī

亲蚕则服之。

tián chāi lǐ yī shí èr diàn fú tōng yòng zá sè zhì yǔ shàng tóng wéi wú zhì jí pèi shòu qù què jiā lǚ

钿钗礼衣,十二钿, 服通用杂色,制与上同,唯无雉及珮绶,去舄,加履。

yàn jiàn bīn kè zé fú zhī

宴见宾客则服之。

huáng tài zǐ fēi fú shǒu shì huā jiǔ shù xiǎo huā rú dà huā zhī shù bìng liǎng bó bìn yě

皇太子妃服,首饰花九树, 小花如大花之数,并两博鬓也。

yú dí

褕翟。

qīng zhī chéng wéi zhī wén wèi yáo dí zhī xíng qīng zhì wǔ sè jiǔ děng yě

青织成为之, 文为摇翟之形,青质、五色、九等也。

sù shā zhōng dān fǔ lǐng luó hú biǎo zhuàn biǎo zhuàn jiē yòng zhū yě

素纱中单,黼领,罗縠褾、襈,褾、襈皆用朱也。

bì xī suí shang sè yòng zōu wèi lǐng yuán yǐ yáo dí wèi zhāng èr děng yě

蔽膝, 随裳色,用緅为领缘,以摇翟为章,二等也。

dà dài suí yī sè zhū lǐ pī qí wài shàng yǐ zhū jǐn xià yǐ lǜ jǐn niǔ yòng qīng zǔ

大带, 随衣色,朱里,纰其外,上以朱锦,下以绿锦,纽用青组。

yǐ qīng yī gé dài qīng wà què què jiā jīn shì yú yù pèi hóng zhū shuāng dà shòu

以青衣,革带,青袜、舄, 舄加金饰瑜玉珮, 红朱双大绶。

zhāng cǎi chǐ cùn yǔ huáng tài zǐ tóng

章彩尺寸与皇太子同。

shòu cè zhù jì cháo huì zhū dà shì zé fú zhī

受册、助祭、朝会诸大事则服之。

jū yī huáng luó wèi zhī qí bì xī dà dài jí yī gé dài suí yī sè

鞠衣,黄罗为之,其蔽膝、大带及衣革带随衣色。

yú yú dí tóng wéi wú zhì yě

余褕翟同,唯无雉也。

cóng cán zé fú zhī

从蚕则服之。

tián chāi lǐ yī jiǔ diàn fú tōng yòng zá sè zhì yǔ shàng tóng wéi wú zhì jí pèi shòu qù què jiā lǚ

钿钗礼衣, 九钿,服通用杂色,制与上同,唯无雉及珮、绶,去舄,加履。

yàn jiàn bīn kè zé fú zhī

宴见宾客则服之。

nèi wài mìng fù fú huā chāi shī liǎng bó bìn bǎo diàn shì yě

内外命妇服花钗, 施两博鬓,宝钿饰也。

zhái yī qīng zhì luō wèi zhī xiù wèi zhì biān cì yú yī jí shang zhòng wèi jiǔ děng ér xià

翟衣青质, 罗为之,绣为雉,编次于衣及裳,重为九等而下。

dì yī pǐn huā diàn jiǔ shù bǎo diàn zhǔn huā shù yǐ xià zhǔn cǐ yě

第一品花钿九树, 宝钿准花数,以下准此也。

dí jiǔ děng

翟九等。

dì èr pǐn huā diàn bā shù dí bā děng

第二品花钿八树,翟八等。

dì sān pǐn huā diàn qī shù dí qī děng

第三品花钿七树,翟七等。

dì sì pǐn huā diàn liù shù dí liù děng

第四品花钿六树,翟六等。

dì wǔ pǐn huā diàn wǔ shù dí wǔ děng

第五品花钿五树,翟五等。

bìng sù shā zhōng dān fǔ lǐng zhū biǎo zhuàn yì tōng yòng luó hú yě

并素纱中单,黼领,朱褾、襈亦通用罗縠也。

bì xī suí shang sè yǐ zōu wèi lǐng yuán jiā yǐ wén xiù zhòng zhì wèi zhāng èr shì yī pǐn yǐ xià jiē tóng yě

蔽膝, 随裳色, 以緅为领缘,加以文绣,重雉为章二事,一品已下皆同也。

dà dài suí yī sè fēi qí wài shàng yǐ zhū jǐn xià yǐ lǜ jǐn niǔ tóng qīng zǔ

大带, 随衣色,绯其外,上以朱锦,下以绿锦,纽同青组。

qīng yī gé dài qīng wà què pèi shòu

青衣,革带, 青袜、舄,珮,绶。

nèi mìng fù shòu cè cóng cán cháo huì zé fú zhī

内命妇受册、从蚕、朝会则服之;

qí wài mìng fù jià jí shòu cè cóng cán dà cháo huì yì zhǔn cǐ

其外命妇嫁及受册、从蚕、 大朝会亦准此。

tián chāi lǐ yī tōng yòng zá sè zhì yǔ shàng tóng wéi wú zhì jí pèi shòu

钿钗礼衣,通用杂色,制与上同,唯无雉及珮绶。

qù què jiā lǚ

去舄,加履。

dì yī pǐn jiǔ diàn dì èr pǐn bā diàn dì sān pǐn qī diàn dì sì pǐn liù diàn dì wǔ pǐn wǔ diàn

第一品九钿,第二品八钿,第三品七钿,第四品六钿,第五品五钿。

nèi mìng fù xún cháng cān jiàn wài mìng fù zhāo cān cí jiàn jí lǐ huì zé fú zhī

内命妇寻常参见,外命妇朝参辞见及礼会则服之。

liù shàng bǎo lín yù nǚ cǎi nǚ nǚ guān děng fú lǐ yī tōng yòng zá sè zhì yǔ shàng tóng wéi wú shǒu shì

六尚、宝林、御女、采女、女官等服,礼衣通用杂色,制与上同,惟无首饰。

qī pǐn yǐ shàng yǒu dà shì fú zhī xún cháng gòng fèng zé gōng fú

七品已上,有大事服之,寻常供奉则公服。

gōng fú qù zhōng dān bì xī dà dài

公服去中单、蔽膝、大带。

jiǔ pǐn yǐ shàng dà shì jí xún cháng gòng fèng bìng gōng fú

九品已上,大事及寻常供奉,并公服。

dōng gōng zhǔn cǐ

东宫准此。

nǚ shǐ zé bàn xiù qún rú

女史则半袖裙襦。

zhū gōng zhǔ wáng fēi pèi shòu tóng zhū wáng xiàn zhǔ nèi mìng fù zhǔn pǐn

诸公主、王妃珮绶同,诸王县主、内命妇准品。

wài mìng fù wǔ pǐn yǐ shàng jiē zhǔn fū zi jí fēi yīn fu zi bié jiā yì hào zhě yì zhǔn pǐn

外命妇五品已上,皆准夫、子,即非因夫、子别加邑号者,亦准品。

fù rén yàn fú zhǔn lìng gè yī fu sè shàng de jiān xià xià bù dé jiàn shàng

妇人宴服,准令各依夫色,上得兼下,下不得僭上。

jì bù zài gōng tíng ér fēng sú shē mí bù yī gé lìng qǐ luó jǐn xiù suí suǒ hào shàng

既不在公庭,而风俗奢靡,不依格令,绮罗锦绣,随所好尚。

shàng zì gōng yè xià zhì pǐ shù dì xiāng fǎng xiào guì jiàn wú bié

上自宫掖,下至匹庶,递相仿效,贵贱无别。

wǔ dé zhēn guàn zhī shí gōng rén qí mǎ zhě yī qí duò jiù zhì duō zhe qí suī fā zì róng yí ér quán shēn zhàng bì bù yù tú lù kuī zhī

武德、贞观之时,宫人骑马者,依齐、隋旧制,多著FD旗,虽发自戎夷,而全身障蔽,不欲途路窥之。

wáng gōng zhī jiā yì tóng cǐ zhì

王公之家,亦同此制。

yǒng huī zhī hòu jiē yòng wéi mào tuō qún dào jǐng jiàn wèi qiǎn lù

永徽之后,皆用帷帽,拖裙到颈, 渐为浅露。

xún xià chì jìn duàn chū suī zàn xī xuán yòu réng jiù xián hēng èr nián yòu xià chì yuē bǎi guān jiā kǒu xián yù shì liú zhì yú qú lù zhī jiān qǐ kě quán wú zhàng bì

寻下敕禁断,初虽暂息,旋又仍旧,咸亨二年又下敕曰:“百官家口, 咸预士流,至于衢路之间,岂可全无障蔽。

bǐ lái duō zhe wéi mào suì qì qí céng bù chéng chē bié zuò yán zi

比来多著帷帽,遂弃FD旗,曾不乘车, 别坐檐子。

dì xiāng fǎng xiào jìn chéng fēng sú guò wéi qīng shuài shēn shī lǐ róng

递相仿效,浸成风俗,过为轻率,深失礼容。

qián zhě yǐ lìng jiàn gǎi rú wén yóu wèi zhǐ xī

前者已令渐改,如闻犹未止息。

yòu mìng fù cháo yè huò jiāng chí jià chē jì rù jìn mén yǒu kuī sù jìng

又命妇朝谒,或将驰驾车,既入禁门,有亏肃敬。

cǐ bìng guāi yú yí shì lǐ xū jìn duàn zì jīn yǐ hòu wù shǐ gèng rán

此并乖于仪式,理须禁断, 自今已后,勿使更然。

zé tiān zhī hòu wéi mào dà xíng qí jiàn xi

”则天之后,帷帽大行,FD旗渐息。

zhōng zōng jí wèi gōng jìn kuān chí gōng sī fù rén wú fù mì qí zhī zhì

中宗即位,宫禁宽弛, 公私妇人,无复幂旗之制。

kāi yuán chū cóng jià gōng rén qí mǎ zhě jiē zhe hú mào jìng zhuāng lòu miàn wú fù zhàng bì

开元初,从驾宫人骑马者,皆著胡帽,靓妆露面,无复障蔽。

shì shù zhī jiā yòu xiāng fǎng xiào wéi mào zhī zhì jué bù xíng yòng

士庶之家,又相仿效,帷帽之制,绝不行用。

é yòu lù jì chí chěng huò yǒu zhe zhàng fū yī fú xuē shān ér zūn bēi nèi wài sī yī guàn yǐ

俄又露髻驰骋,或有著丈夫衣服靴衫,而尊卑内外,斯一贯矣。

xī chē qì dān sài wài yòng zhī kāi yuán tiān bǎo zhōng jiàn zhì jīng chéng

奚车,契丹塞外用之,开元、天宝中渐至京城。

dōu lóng bā shǔ fù rén suǒ yòng jīn qián yuán yǐ lái fán jiāng duō zhe xūn yú cháo dōu lóng yì yú dān fù jīng chéng xī chē dōu lóng dài yú chē yú yǐ

兜笼,巴蜀妇人所用,今乾元已来,蕃将多著勋于朝,兜笼易于担负,京城奚车、兜笼、代于车舆矣。

wǔ dé lái fù rén zhe lǚ guī zhì yì zhòng yòu yǒu xiàn xuē

武德来,妇人著履,规制亦重,又有线靴。

kāi yuán lái fù rén lì zhe xiàn xié qǔ qīng miào biàn yú shì shì r nǎi zhe lǚ

开元来,妇人例著线鞋,取轻妙便于事,侍儿乃著履。

zāng huò jiàn wu zhě jiē fú lán shān

臧获贱伍者皆服襕衫。

tài cháng lè shàng hú qū guì rén yù zhuàn jǐn gōng hú shí shì nǚ jiē jìng yī hú fú gù yǒu fàn yáng jié hú zhī luàn zhào yú hào shàng yuǎn yǐ

太常乐尚胡曲,贵人御馔,尽供胡食, 士女皆竟衣胡服,故有范阳羯胡之乱,兆于好尚远矣。

tài jí yuán nián zuǒ sī láng zhōng táng shào shàng shū yuē

太极元年,左司郎中唐绍上疏曰:

chén wén wáng gōng yǐ xià sòng zhōng míng qì děng wù jù biāo jiǎ lìng pǐn zhì gāo xià gè yǒu jié wén

臣闻王公已下,送终明器等物,具标甲令,品秩高下,各有节文。

kǒng zǐ yuē míng qì zhě bèi wù ér bù kě yòng yǐ chú líng zhě shàn wèi yǒng zhě bù rén

孔子曰,明器者,备物而不可用,以刍灵者善,为俑者不仁。

chuán yuē yǒng zhě wèi yǒu miàn mù jī fā shì yú shēng rén yě

传曰,俑者,谓有面目机发,似于生人也。

yǐ cǐ ér zàng dài jiāng yú xùn gù yuē bù rén

以此而葬,殆将于殉,故曰不仁。

jìn zhě wáng gōng bǎi guān jìng wèi hòu zàng ǒu rén xiàng mǎ diāo shì rú shēng tú yǐ xuàn yào lù rén běn bù yīn xīn zhì lǐ

近者王公百官,竞为厚葬,偶人像马, 雕饰如生,徒以眩耀路人,本不因心致礼。

gēng xiāng shàn mù pò chǎn qīng zī fēng sú liú xíng suì xià jiān shì zhù

更相扇慕,破产倾资,风俗流行,遂下兼士庶。

ruò wú jìn zhì shē chǐ rì zēng

若无禁制,奢侈日增。

wàng zhū wáng gōng yǐ xià sòng zàng míng qì jiē yī lìng shì bìng chén yú mù suǒ bù dé qú lù xíng

望诸王公已下,送葬明器,皆依令式,并陈于墓所, 不得衢路行。

yòu shì shù qīn yíng zhī yí bèi zhū biàn lǐ suǒ yǐ chéng zōng miào shì jiù gū dāng xū hūn yǐ wéi qī jí cháo yè jiàn

又士庶亲迎之仪,备诸辨礼,所以承宗庙,事舅姑,当须昏以为期,诘朝谒见。

wǎng zhě xià lǐ yōng bǐ shí yǒu zhàng chē yāo qí jiǔ shí yǐ wéi xì yuè

往者下俚庸鄙,时有障车,邀其酒食,以为戏乐。

jìn rì cǐ fēng zhuǎn shèng shàng jí wáng gōng nǎi guǎng zòu yīn yuè duō jí tú lǚ zhē yōng dào lù liú zhì yān shí yāo zhì cái wù dòng yú wàn jì

近日此风转盛,上及王公,乃广奏音乐,多集徒侣,遮拥道路,留滞淹时,邀致财物,动逾万计。

suì shǐ zhàng chē lǐ kuàng guò yú pìn cái gē wǔ xuān huá shū fēi zhù gǎn

遂使障车礼贶, 过于聘财,歌舞喧哗,殊非助感。

jí kuī míng jiào shí dù fēng yóu wéi wěn lǐ jīng xū jiā jié zhì

即亏名教,实蠹风猷,违紊礼经,须加节制。

wàng qǐng hūn yīn jiā zhàng chē zhě bìng xū jìn duàn

望请婚姻家障车者,并须禁断。

qí yǒu fàn zhě yǒu yìn jiā qǐng zhǔn fàn míng jiào lì fù bù wú yìn rén jué zhàng liù shí réng gè kē běn zuì

其有犯者,有荫家请准犯名教例附簿,无荫人决杖六十,仍各科本罪。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →