太平御览 · 李昉 · Chapter 207 of 1000

职官部·卷五

PinyinModern Translation
Size

tài wèi

这句话大意是:○太尉。

lǐ jì yuè lìng yuē mèng xià zhī yuè mìng tài wèi zàn jié jùn

这句话大意是:《礼记·月令》曰:孟夏之月,命太尉赞杰俊。

cài yōng zhāng jù yuē tài wèi qīng guān

这句话大意是:(蔡邕《章句》曰:太尉,卿官。

chūn qiū yùn dǒu shū yuē chì lóng fù tú yǐ chū hé jiàn yáo yǔ tài wèi shùn děng bǎi èr shí chén jí fā cáng dà lù

这句话大意是:《春秋运斗枢》曰:赤龙负图以出河,见尧与太尉舜等百二十臣集发藏大麓。

chūn qiū hé chéng tú yuē yáo zuò zhōng zhōu yǔ tài wèi shùn lín guān fèng huáng shòu tú

这句话大意是:《春秋合诚图》曰:尧坐中舟,与太尉舜临观凤皇授图。

shǐ jì yuē xiào huì dì liù nián zhì tài wèi guān

这句话大意是:《史记》曰:孝惠帝六年,置太尉官。

hàn shū yuē tài wèi qín guān yě zhǎng wǔ shì

这句话大意是:《汉书》曰:太尉,秦官也,掌武事。

yòu yuē gāo zǔ yán zhōu bó zhòng hòu ér shǎo wén rán ān liú shì zhě bì bó yě

这句话大意是:又曰:高祖言周勃重厚而少文,然安刘氏者必勃也。

kě wèi tài wèi

这句话大意是:可为太尉。

dōng guān hàn jì yuē liú biāo zì zhì bó wèi tài wèi zài wèi qīng bái lián ràng yǐ lǜ xià

这句话大意是:《东观汉记》曰:刘彪,字智伯,为太尉,在位清白廉让以率下。

yòu yuē zhāng fǔ zì mèng hòu

这句话大意是:又曰:张辅,字孟侯。

wèi tài wèi fù shàng zài

这句话大意是:为太尉,父尚在。

fǔ měi qiān zhuǎn nǎi yí dào luò fù lái shì huì zhèng là gōng qīng bà cháo jù hè suì fèng jiǔ shàng fǔ fù shòu jí xīn yàn mò bù jiā qí róng yě

这句话大意是:辅每迁转,乃一到雒,父来,适会正腊,公卿罢朝,俱贺岁,奉酒上辅父寿,极欣燕,莫不嘉其荣也。

hòu hàn shū yuē yáng zhèn zì bó qǐ cháng kè wū hú zhān wài bù dá zhōu jùn lǐ mìng shù shí nián zhòng rén wèi zhī wǎn mù ér zhèn lì zhì yú dǔ

这句话大意是:《后汉书》曰:杨震,字伯起,尝客于湖鳣外,不答州郡礼命数十年,众人谓之晚暮,而震励志逾笃。

hòu yǒu guàn què xián sān zhān yú fēi jí jiǎng táng qián dōu jiǎng qǔ yú jìn yuē fán zhān zhě qīng dài fū zhī fú xiàng yě

这句话大意是:后有鹳雀衔三鳣鱼飞集讲堂前,都讲取鱼进曰:"凡鳣者,卿大夫之服象也。

shù sān zhě fǎ sān tái yě

这句话大意是:数三者,法三台也。

xiān shēng zì cǐ shēng yǐ

现代白话:先生自此升了。

hòu guǒ wèi zhì tài wèi

这句话大意是:"后果位至太尉。

yòu yuē liú kuān wèi tài wèi líng dì pō hào xué yì měi yǐn jiàn kuān lìng jiǎng jīng kuān cháng wū zuò bèi jiǔ shuì fú

这句话大意是:又曰:刘宽为太尉,灵帝颇好学艺,每引见宽,令讲经,宽尝于坐被酒睡伏。

bèi jiā yě

这句话大意是:(被,加也。

wèi jiǔ suǒ jiā yě

这句话大意是:为酒所加也。

dì wèn tài wèi zuì yé

这句话大意是:)帝问:"太尉醉耶?

kuān yǎng duì yuē chén bù gǎn zuì dàn rèn zhòng zé dà yōu xīn rú zuì

这句话大意是:"宽仰对曰:"臣不敢醉,但任重责大,忧心如醉。

yòu yuē zhāng yǔ wèi tài wèi shí lián suì zāi huāng fǔ cáng kōng xū

这句话大意是:又曰:张禹为太尉,时连岁灾荒,府藏空虚。

yǔ shàng shū qiú rù sān suì zū shuì yǐ zhù jùn guó lǐn jiǎ

这句话大意是:禹上疏求入三岁租税,以助郡国廪假。

lǐn gěi yě

这句话大意是:(廪,给也。

jiǎ dài yě

这句话大意是:假,贷也。

xǔ zhī

这句话大意是:)许之。

yòu yuē yáng zhèn dài liú kǎi wèi tài wèi dì jiù dà hóng lú gěng bǎo jiàn zhōng cháng shì li rùn xiōng wū zhèn zhèn bù cóng bǎo nǎi zì wǎng hou zhèn yuē li cháng shì guó jiā suǒ zhòng yù lìng gōng pì qí xiōng bǎo wéi chuán shàng yì ěr

这句话大意是:又曰:杨震代刘恺为太尉,帝舅大鸿胪耿宝荐中常侍李闰兄于震,震不从,宝乃自往候震曰:"李常侍,国家所重,欲令公辟其兄,宝惟传上意耳。

yán fēi yǐ běn xīn chuán zài shàng zhī yì

这句话大意是:"(言非已本心传在上之意。

zhèn yuē rú cháo tíng yù lìng sān fǔ bì zhào gù yi yǒu shàng shū chì

这句话大意是:)震曰:"如朝廷欲令三府辟召,固宜有尚书敕。

suì jù bù xǔ bǎo dà hèn ér qù

这句话大意是:遂拒不许,宝大恨而去。

yòu huàn zhě chuán yuē cáo sōng líng dì shí dài lù zhōng guān jí shū xī yuán qián yī yì wàn gù wèi zhì tài wèi

这句话大意是:又《宦者传》曰:曹嵩,灵帝时贷赂中官及输西园钱一亿万,故位至太尉。

xù hàn shū bǎi guān zhì yuē tài wèi yī rén zhǎng fāng yuè shì wù gōng kè suì jǐn zé zòu qí diàn zuì ér xíng shǎng fá

这句话大意是:《续汉书·百官志》曰:太尉一人,掌方岳事物、功课,岁尽则奏其殿最而行赏罚。

shì zǔ jí wèi wèi dà sī mǎ

这句话大意是:世祖即位为大司马。

yòu yuē tài wèi jiāo miào zhǎng yà xiàn dà sàng gào shì nán jiāo

这句话大意是:又曰:太尉,郊庙掌亚献、大丧,告谥南郊。

yòu yuē wáng gōng wèi tài wèi zài wèi gōng shèn

这句话大意是:又曰:王龚为太尉,在位恭慎。

zì fēi gōng shì bù tōng zhōu jùn shū jì

这句话大意是:自非公事,不通州郡书记;。

qí suǒ pì mìng jiē hǎi nèi zhǎng zhě

这句话大意是:其所辟命,皆海内长者。

xiè chéng hòu hàn shū yuē zhèng hóng wèi lín huái tài shǒu xíng chūn yǒu èr bái lù suí chē jiā gū ér xíng hóng guài wèn zhǔ bù huáng guó lù wèi jí xiōng hè yuē wén sān gōng chē fān huà zuò lù míng fǔ dāng wèi zǎi xiàng

这句话大意是:谢承《后汉书》曰:郑弘为临淮太守,行春,有二白鹿随车夹毂而行,弘怪,问主簿黄国,鹿为吉凶,贺曰:"闻三公车轓画作鹿,明府当为宰相。

hóng hòu guǒ wèi tài wèi

这句话大意是:"弘后果为太尉。

yòu yuē chén fán bài tài wèi lín cháo tàn yuē huáng xiàn ruò zài bù gǎn xiān pèi yìn shòu

这句话大意是:又曰:陈蕃拜太尉,临朝叹曰:"黄宪若在,不敢先佩印绶。

yòu yuē zhèng hóng zì jù jūn wèi tài wèi jǔ jiāng dì wǔ lún wèi sī kōng bān wèi zài xià měi zhèng cháo jiàn hóng qǔ gōng zì bēi

这句话大意是:又曰:郑弘,字巨君,为太尉,举将第五伦为司空,班位在下,每正朝见弘,曲躬自卑。

dì zhī suì zhì yún mǔ píng fēng fēn gé zhī yóu cǐ yǐ wéi gù shì

这句话大意是:帝知,遂置云母屏风分隔之,由此以为故事。

yòu yuē jīng zhào zhū chǒng zì zhòng wēi

这句话大意是:又曰:京兆朱宠,字仲威。

wèi tài wèi jiā pín shí tuō sù fàn wò bù bèi cháo tíng cì jǐn bèi liáng ròu jiē bù gǎn dāng

这句话大意是:为太尉,家贫,食脱粟饭,卧布被,朝廷赐锦被粱肉,皆不敢当。

huá jiào hòu hàn shū yuē ān dì jí wèi tài wèi xú fáng yǐ zāi yì kòu zéi cè miǎn jiù guó

这句话大意是:华峤《后汉书》曰:安帝即位,太尉徐防以灾异寇贼策免就国。

fán sān gōng yǐ zāi miǎn zì fáng shǐ yě

这句话大意是:凡三公以灾免,自防始也。

yuán shān sōng hòu hàn shū yuē tài wèi liú yú ràng wèi wū yáng xù

这句话大意是:袁山松《后汉书》曰:太尉刘虞让位于羊续。

líng dì shí wéi sān gōng zhě jiē shū lǐ qián qiān wàn xù jǔ yǔn páo yǐ shì zhī yuē chén zhī suǒ yǒu wéi cǐ ér yǐ

这句话大意是:灵帝时为三公者,皆输礼钱千万,续举褞袍以示之曰:"臣之所有,惟此而已。

suì bù dài yú

这句话大意是:"遂不代虞。

zhāng fán hàn jì yuē yáng bǐng zì shū qīng wèi tài wèi cháng yuē wǒ yǒu sān bù huò jiǔ sè cái yě

这句话大意是:张璠《汉记》曰:杨秉,字叔卿,为太尉,常曰:"我有三不惑:酒、色、财也。

tiān xià chēng wéi míng gōng

这句话大意是:"天下称为名公。

hàn shū bǎi guān biǎo yuē tài wèi qín guān jīn yìn zǐ shòu zhǎng wǔ shì zhōu bó guàn yīng zhōu yà fu děng wéi zhī

这句话大意是:《汉书·百官表》曰:太尉,秦官,金印紫绶,掌武事,周勃、灌婴、周亚夫等为之。

yòu bǎi guān biǎo zhù yuē tài wèi gǔ guān yě

这句话大意是:又《百官表注》曰:太尉,古官也。

zì shàng ān xià yuē wèi gù guān yǐ wéi hào

这句话大意是:自上安下曰尉,故官以为号。

yīng shào hàn guān yí yuē zhāng dì zhào yuē sī kōng móu róng diǎn zhí liù nián qín láo bù dài qí yǐ róng wèi tài wèi lù shàng shū shì

这句话大意是:应劭《汉官仪》曰:章帝诏曰:"司空牟融典职六年,勤劳不怠,其以融为太尉,录尚书事。

yòu yuē chōng dì cè shū yuē tài wèi zhào jùn èr zhǎng shū héng yǒu fěi shí bù èr zhī xīn

这句话大意是:又曰:《冲帝册书》曰:太尉赵峻,贰掌枢衡,有匪石不贰之心。

yòu yuē sān gōng guó zhī zhēn gàn cháo tíng qǔ zhèng yǐ chéng duàn jīn

这句话大意是:又曰:三公,国之桢干,朝廷取正,以成断金。

dà sī nóng li gù gōng hóu zhī miáo zhōng zhèng bù náo yǒu shǐ yú zhī fēng qí yǐ gù wèi tài wèi

这句话大意是:大司农李固,公侯之苗,忠正不挠,有史鱼之风,其以固为太尉。

yòu yuē hé jiān xiāng zhāng héng shuō míng dì yǐ wéi sī tú sī kōng fǔ yǐ róng yù gèng zhì tài wèi fǔ fǔ gōng nán yáng zhào xǐ yě

这句话大意是:又曰:河间相张衡说明帝,以为司徒、司空府已荣,欲更治太尉府,府公南阳赵喜也。

xī cáo yuàn ān zhòng zhèng jūn sù hǎo míng jié yǐ wéi cháo tíng xīn zào běi gōng zhěng chì gōng sì

这句话大意是:西曹掾安众郑均素好名节,以为朝廷新造北宫,整饬宫寺。

jīn fǔ běn guǎn táo gōng zhǔ dì shè yuán zhí xiān shǎo zì zú xiāng shòu xǐ biǎo chén zhī jí jiàn tīng xǔ

这句话大意是:今府本馆陶公主第舍,员职鲜少,自足相授喜,表陈之,即见听许。

qí dōng dì xìng pì yōng lì èr fǔ guāng guān zhuàng lì ér tài wèi fǔ dú bēi lòu

这句话大意是:其冬,帝幸辟雍,历二府,光观壮丽,而太尉府独卑陋。

xiǎn zōng dōng gù tàn xi yuē tú niú zòng jiǔ wù lìng qǐ ér wèi zǎi

这句话大意是:显宗东顾叹息曰:"屠牛纵酒,勿令乞儿为宰。

hàn guān diǎn zhí yuē tài wèi xiào wén sān nián zhì qī nián shěng

这句话大意是:《汉官典职》曰:太尉,孝文三年置,七年省。

wǔ dì jiàn yuán èr nián zhì wǔ nián fù shěng gēng míng dà sī mǎ

这句话大意是:武帝建元二年置,五年复省,更名大司马。

jiàn wǔ èr shí qī nián fù zhì tài wèi

这句话大意是:建武二十七年复置太尉。

wèi zhì yuē wén dì jiàn zuò zhōng yáo qiān tài wèi

这句话大意是:《魏志》曰:文帝践祚,锺繇迁太尉。

shí huá xīn wáng lǎng bìng xiān shì míng chén dì bà cháo wèi zuǒ yòu yuē cǐ sān gōng zhě nǎi yī dài zhī wěi rén yě hòu rì dài nán jì yǐ

现代白话:时华歆、王朗并先世名臣,帝罢朝,谓左右曰:"此三公者,乃一代之伟人也,后日殆难继了。

yòu yuē huá xīn bài tài wèi

这句话大意是:又曰:华歆拜太尉。

xīn jí qǐ tuì ràng wèi wū guǎn níng wén dì bù xǔ

这句话大意是:歆疾,乞退,让位于管宁,文帝不许。

lín dāng dà huì nǎi qiǎn sàn qí cháng shì miào xí fèng zhào yù zhǐ yuē zhèn xīn lì zhù shì yī rì wàn jī jù tīng duàn zhī bù míng lài yǒu dé zhī chén zuǒ yòu zhèn gōng

这句话大意是:临当大会,乃遣散骑常侍缪袭奉诏谕旨曰:"朕新莅庶事,一日万机,惧听断之不明,赖有德之臣,左右朕躬。

jūn qí lì jí jiù huì yǐ huì yú yī rén

这句话大意是:君其力疾就会,以惠予一人。

jiāng lì jǐ yán mìng bǎi guān zǒng yǐ yǐ xū jūn dào rán hòu yù zuò

这句话大意是:"将立几筵,命百官总已,以须君到,然后御坐。

yòu yuē shān ài zì shì zài

这句话大意是:又曰:邓艾,字士载。

jì píng liú shàn zhào yuē ài yào wēi fèn wǔ shēn rù lǔ tíng zhǎn jiàng qiān qí xiāo zhǎn jīng ní shǐ tiě hào zhī zhǔ qǐ shǒu xì jǐng lì shì bū zhū yī zhāo ér píng

这句话大意是:既平刘禅,诏曰:"艾曜威奋武,深入虏庭,斩将搴旗,枭斩鲸鲵,使僣号之主稽首系颈,历世逋诛,一朝而平。

bīng bù yú shí zhàn bù zhōng rì yún chè xí juǎn dàng dìng bā shǔ

这句话大意是:兵不逾时,战不终日,云彻席卷,荡定巴蜀。

suī bái qǐ pò qiáng chu hán xìn kè jìn zhào wú hàn qín zi yáng yà fu miè qī guó jì gōng lùn měi bù zú bǐ xūn qí yǐ ài wèi tài wèi zēng yì èr wàn hù

这句话大意是:虽白起破强楚,韩信克劲赵,吴汉擒子阳,亚夫灭七国,计功论美,不足比勋,其以艾为太尉,增邑二万户。

yòu jìn shū yuē wáng xiáng zì xiū zhēng wèi tài wèi

这句话大意是:(又)〔晋书〕曰:王祥,字休征,为太尉。

sī mǎ wén wáng jìn jué wèi wáng xiáng yǔ sī tú hé zēng sī kōng xún yǐ bìng yì wáng

这句话大意是:司马文王进爵为王,祥与司徒何曾、司空荀𫖮并诣王。

yǐ yuē xiāng wáng zūn zhòng jīn kě xiāng shuài ér bài

这句话大意是:𫖮曰:"相王尊重,今可相率而拜。

xiáng yuē xiàng guó shì wèi chéng wèi zūn guì rán nǎi shì wèi zhī zǎi xiàng wú děng wèi zhī sān gōng gōng wáng xiāng qù yī jiē ér yǐ bān liè dà tóng ān yǒu tiān zǐ sān sī kě zhé bài rén zhě yé

现代白话:"祥曰:"相国势位诚为尊贵,然乃是魏之宰相,我等魏之三公,公王相去,一阶而已,班列大同,安有天子三司可辄拜人者耶!

sǔn wèi cháo zhī měi kuī jìn wáng zhī dé jūn zǐ ài rén yǐ lǐ wú bù wéi yě

现代白话:损魏朝之美,亏晋王之德,有德行的人爱人以礼,我不为也。

jí rù xún yǐ suì bài xiáng dú cháng yī

这句话大意是:"及入,荀𫖮遂拜,祥独长揖。

wén wáng wèi xiáng yuē rán hòu zhī jūn zǐ jiàn gù zhī zhòng

现代白话:文王谓祥曰:"然后知有德行的人见顾之重。

wú zhì yuē sūn hào zhào yuē fàn shèn xūn dé jù mào zhèn suǒ jìng píng yi dēng shàng gōng yǐ fù zhòng wàng kě wèi tài wèi

这句话大意是:《吴志》曰:孙皓诏曰:"范慎勋德俱茂,朕所敬凭,宜登上公以副众望,可为太尉。

jìn zhōng xìng shū yuē xì jiàn wèi tài wèi suī zài gōng wèi chōng xīn yù yuē láo qiān rì zè sòng wán fén suǒ zì shǎo jí zhǎng shēn wú zé xíng

这句话大意是:《晋中兴书》曰:郄鉴为太尉,虽在公位,冲心愈约,劳谦日仄,诵玩坟索,自少及长,身无择行。

jiā běn shū shēng hòu yīn sāng luàn jiě jīn cóng róng fēi qí běn yuàn cháng huái kǎi rán

这句话大意是:家本书生,后因丧乱,解巾从戎,非其本愿,常怀慨然。

xián kāng wǔ nián qiū qǐn jí shàng shū xùn wèi yōu zhào bù xǔ

这句话大意是:咸康五年秋寝疾,上疏逊位,优诏不许。

yòu yuē huán wēn shòu shì zhōng tài wèi gù ràng bù shòu

这句话大意是:又曰:桓温授侍中、太尉,固让不受。

xún yuè zhī zhōng shǐ zhě bā zhì yáo xuān xiāng wàng wū dào wēn suì qīn zhí

这句话大意是:旬月之中,使者八至,轺轩相望于道,温遂亲职。

xiè líng yùn jìn shū yuē qín yǒu tài wèi zhǎng bīng hàn réng xiū zhī huò zhì huò shěng

这句话大意是:谢灵运《晋书》曰:秦有太尉掌兵,汉仍修之,或置或省。

shì gù sī mǎ zhī guān zhǔ jiǔ fá zhī zhí

这句话大意是:是故司马之官,主九伐之职。

qí zhí yí yuē wèi wén huáng chū èr nián rì shí zòu miǎn tài wèi gǔ xǔ

这句话大意是:《齐职仪》曰:魏文黄初二年,日蚀,奏免太尉贾诩。

zhào tiān dì zāi hài zé zài zhèn gōng wù biǎn sān gōng suì wèi yǒng zhì

这句话大意是:诏:天地灾害,责在朕躬,勿贬三公,遂为永制。

wǔ dài shǐ hòu táng shū zhuāng zōng yù wén míng diàn cè qí wáng zhāng quán yì wèi shǒu tài wèi rú cháng

这句话大意是:《五代史·后唐书》:庄宗御文明殿,册齐王张全义为守,太尉如常。

yí lǐ bì quán yì wū shàng shū dōu shěng lǐng shì zǎi chén qún guān zài liè zuǒ jiàn yì dòu zhuān bù jiàng jiē wèi yù shǐ suǒ hé

这句话大意是:仪礼毕,全义于尚书都省领事,宰臣群官在列,左谏议窦专不降阶,为御史所劾。

zhuān yuán yǐn jiù diǎn yǐ duì

这句话大意是:专援引旧典以对。

shí zǎi chén bù jì gù shì wú néng jié zé qǐn ér bù xíng

这句话大意是:时宰臣不记故事,无能诘责,寝而不行。

rǔ nán xiān xián chuán yuē chén fán bài tài wèi ràng yuē qí qī zhèng xun wǔ bīng chén bù rú yì láng wáng chàng

现代白话:《你南先贤传》曰:陈蕃拜太尉,让曰:"齐七政、训五兵,臣不如议郎王畅。

tiān wén lù yuē sān gōng xīng zài běi dǒu biāo nán zhǔ xuān dé huà hé yīn yáng ruò jīn zhī tài wèi sī kōng zhī xiàng yě

这句话大意是:《天文录》曰:三公星在北斗杓南,主宣德化,和阴阳,若今之太尉、司空之象也。

zhì yú cè lǒng wáng tài wèi wén yuē zhèn wéi jūn xíng wéi shí biǎo qīn zé zōng chén lùn dào jīng bāng bǎo yì huáng jiā shì yòng jìn dēng shàng tái

这句话大意是:挚虞《册陇王太尉文》曰:朕惟君行为时表,亲则宗臣,论道经邦,保乂皇家,是用进登上台。

sī tú shàng

这句话大意是:○司徒上。

shàng shū shùn diǎn dì yuē qì

这句话大意是:《尚书·舜典》:帝曰:"契!

bǎi xìng bù qīn wǔ pǐn bù xùn

这句话大意是:百姓不亲,五品不逊。

wǔ pǐn wǔ cháng

这句话大意是:(五品,五常。

xùn shùn yě

这句话大意是:逊,顺也。

rǔ zuò sī tú ér jìng fū wǔ jiào zài kuān

现代白话:)你作司徒而敬敷五教在宽。

wǔ cháng zhī jiào wu zài kuān yě

这句话大意是:(五常之教,务在宽也。

lǐ jì wáng zhì yuē sī tú xiū liù lǐ yǐ jié mín xìng míng qī jiào yǐ xìng mín dé qí bā zhèng yǐ fáng mín yín yī dào dé yǐ tóng sú yǎng qí lǎo yǐ zhì xiào xù gū dú yǐ dǎi bù zú shàng xián yǐ chóng dé jiǎn bù xiào yǐ chù è

这句话大意是:《礼记王制》曰:司徒修六礼以节民性,明七教以兴民德,齐八政以防民淫,一道德以同俗,养耆老以致孝,恤孤独以逮不足,上贤以崇德,简不肖以黜恶。

sī tú dì guān qīng zhǎng bāng jiào yě

这句话大意是:(司徒,地官,卿掌邦教也。

yòu yuè lìng yuē mèng xià zhī yuè sī tú xíng xiàn bǐ

这句话大意是:又《月令》曰:孟夏之月,司徒行县鄙。

cài yōng yuè lìng zhāng jù yuē sī tú jiào guān yě

这句话大意是:(蔡邕《月令章句》曰:司徒,教官也。

yòu yuē qì wèi sī tú ér mín chéng wèi zhī wǔ jiào zhī lǐ yě

这句话大意是:又曰:契为司徒而民成,谓知五教之礼也。

máo shī zī yī yuē zī yī měi wǔ gōng yě

这句话大意是:《毛诗·缁衣》曰:缁衣,美武公也。

fù zǐ bìng wèi zhōu sī tú shàn yú qí zhí guó rén yi zhī gù měi qí dé yǐ míng yǒu guó shàn shàn zhī gōng yān

现代白话:父子并为周司徒,善于其职,国人宜之,故美其德以明有国善善之功呢。

zhōu lǐ yuē nǎi lì dì guān sī tú shǐ shuài qí shǔ ér zhǎng bāng jiào yǐ zuǒ wáng ān rǎo bāng guó

这句话大意是:《周礼》曰:乃立地官司徒,使帅其属而掌邦教,以佐王安扰邦国。

rǎo yì ān yě

这句话大意是:(扰,亦安也。

yòu yuē dà sī tú zhī zhí zhǎng jiàn bāng zhī tǔ dì zhī tú yǔ qí rén mín zhī shù yǐ zuǒ wáng ān rǎo bāng guó

这句话大意是:又曰:大司徒之职,掌建邦之土地之图与其人民之数,以佐王安扰邦国。

yǐ tiān xià tǔ dì zhī tú zhōu zhī jiǔ zhōu zhī yù guǎng lún zhī shù biàn qí shān lín chuān zé qiū líng fén yǎn yuán xí zhī míng wù

这句话大意是:以天下土地之图,周知九州之域广轮之数,辨其山林、川泽、丘陵、坟衍、原隰之名物。

yòu dì guān yuē dà sī tú zhī zhí fán jiàn bāng guó yǐ tǔ guī zhī fǎ tǔ qí de ér zhì qí yù

这句话大意是:又《地官》曰:大司徒之职,凡建邦国以土圭之法,土其地而制其域。

tǔ qí de yóu yán dù qí de yě

这句话大意是:(土其地,犹言度其地也。

yòu yuē dà sī tú zhī zhí yǐ wǔ lǐ fáng wàn mín zhī wěi ér jiào zhī zhōng

这句话大意是:又曰:大司徒之职,以五礼防万民之伪,而教之中;。

lǐ suǒ yǐ jié zhǐ mín zhī chǐ wěi shǐ qí xíng dé zhōng

这句话大意是:(礼所以节止民之侈伪,使其行得中。

yǐ liù lè fáng wàn mín zhī qíng ér jiào zhī hé

这句话大意是:)以六乐防万民之情,而教之和。

lè suǒ yǐ dàng zhèng mín qíng sī shǐ qí xīn yìng hè yě

这句话大意是:(乐所以荡正民情思,使其心应和也。

yòu dì guān yuē dà sī tú zhī zhí yǐ bǎo xī liù yǎng wàn mín yī yuē cí yòu bǎo xī wèi ān zhī yě

这句话大意是:又《地官》曰:大司徒之职,以保息六养万民:一曰慈幼,(保息,谓安之也。

cí yòu wèi ài yòu shǎo yě

这句话大意是:慈幼,谓爱幼少也。

èr yuē yǎng lǎo sān yuē zhèn qióng sì yuē xù pín wǔ yuē kuān jí liù yuē ān fù

这句话大意是:)二曰养老,三曰振穷,四曰恤贫,五曰宽疾,六曰安富。

ān fù wèi píng qí yáo yì bù zhuān qǔ

这句话大意是:(安富,谓平其徭役,不专取。

chūn qiū chuán yuē zhù jiū shì sī tú yě

这句话大意是:《春秋传》曰:祝鸠氏,司徒也。

shàng shū dà chuán yuē bǎi xìng bù qīn wǔ pǐn bù xun zé zé sī tú

这句话大意是:《尚书·大传》曰:百姓不亲,五品不训,则责司徒。

hán shī wài zhuàn yuē jūn chén bù zhèng rén dào bù hé guó duō dào zéi rén yuàn qí shàng zé zé zhī sī tú

这句话大意是:《韩诗外传》曰:君臣不正,人道不和,国多盗贼,人怨其上,则责之司徒。

lún yǔ zhāi fǔ xiàng yuē zhòng ní wèi sù wáng yán yuān wèi sī tú

这句话大意是:《论语摘辅像》曰:仲尼为素王,颜渊为司徒。

jiā yǔ yuē dì yí bù zhí zé wù bù xù wàn mín jī hán jiào xùn bù xíng fēng sú yín pì rén mín liú sàn yuē wēi

这句话大意是:《家语》曰:地宜不殖,则物不蓄,万民饥寒,教训不行,风俗淫僻,人民流散,曰危。

wēi zé chì sī tú

这句话大意是:危则饬司徒。

chì wèi zhěng shè

这句话大意是:(饬,谓整摄。

hàn shū yuē zhù liáng zì zhòng zǐ dōng hǎi rén wèi dà sī tú

这句话大意是:《汉书》曰:祝良,字仲子,东海人,为大司徒。

bào huī wèi zhǎng shǐ yǐ shì zhì dōng hǎi guò qí jiā jiàn liáng qī bù yī tú xiǎn yè chái cóng tián zhōng guī

这句话大意是:鲍恢为长史,以事至东海,过其家,见良妻布衣徒跣,曳柴从田中归。

huī gào yuē wǒ sī tú shǐ yě gù lái shòu shū yù jiàn fū rén

这句话大意是:恢告曰:"我司徒史也,故来授书,欲见夫人。

qī yuē qiè shì yě

这句话大意是:"妻曰:"妾是也。

ruò yuàn yé

这句话大意是:若掾耶?

huī xià bài zhī tàn xī ér guī

这句话大意是:"恢下拜之,叹息而归。

dōng guān hàn jì yuē dèng yǔ wèi sī tú tǎo chì méi bù yǐ shí jìn guāng wǔ yǔ shū yuē sī tú yáo yě

这句话大意是:《东观汉记》曰:邓禹为司徒,讨赤眉不以时进,光武与书曰:司徒,尧也;。

chì méi jié yě

这句话大意是:赤眉,桀也。

jīn cháng ān jī mín shú bù yán wàng

这句话大意是:今长安饥民,孰不延望?

yòu yuē yuán ān wèi sī tú měi cháo huì yōu niàn wáng shì wèi cháng bù liú tì

这句话大意是:又曰:袁安为司徒,每朝会忧念王室,未尝不流涕。

yòu yuē guō dān wèi sī tú zài cháo míng qīng lián gōng zhèng

这句话大意是:又曰:郭丹为司徒,在朝,名清廉公正。

hòu hàn shū yuē cài mào zì zi lǐ

这句话大意是:《后汉书》曰:蔡茂,字子礼。

dài dài shè wèi sī tú zài zhí qīng jiǎn fěi xiè

这句话大意是:代戴涉为司徒,在职清俭匪懈。

mào chū zài guǎng hàn mèng zài dà diàn zhī jí shàng yǒu sān suì hé mào tiào qǔ zhī de qí zhōng suì zhé fù shī zhī

这句话大意是:茂初在广汉,梦在大殿之极,上有三穗禾,茂跳取之,得其中穗,辄复失之。

zhǔ bù guō hè lí xí qìng yuē dà diàn zhě guān fǔ zhī xíng xiàng yě

这句话大意是:主簿郭贺离席庆曰:"大殿者,官府之形像也。

jí ér yǒu hé rén chén zhī shàng lù yě

这句话大意是:极而有禾,人臣之上禄也。

qǔ qí zhōng suì zhōng tái zhī wèi yě

这句话大意是:取其中穗,中台之位也。

wū zì hé shī wèi zhì suī yuē shī zhī nǎi yǐ de lù zhì yě

这句话大意是:于字禾失为秩,虽曰失之,乃以得禄秩也。

gǔn zhí yǒu quē jūn qí bǔ zhī

这句话大意是:衮职有缺,君其补之。

xún yuè ér mào zhēng yān pì hè wèi yuàn

现代白话:"旬月而茂征呢,辟贺为掾。

yòu yuē guāng wǔ jí wèi gāo yì shǐ shǐ zhě chí jié bài dèng yǔ wèi dà sī tú cè yuē qián jiāng jūn yǔ shēn zhí zhōng xiào yǔ zhèn móu mó wéi wò jué shèng qiān lǐ

这句话大意是:又曰:光武即位高邑,使使者持节拜,邓禹为大司徒,策曰:"前将军禹,深执忠孝,与朕谋谟帷幄,决胜千里。

kǒng zǐ yuē zì wú yǒu huí mén rén rì qīn

现代白话:孔孔子说:自我有回,门人日亲。

zhǎn jiāng pò jūn píng dìng shān xī gōng xiào yóu zhe

这句话大意是:斩将破军,平定山西,功效尤著。

bǎi xìng bù qīn wǔ pǐn bù xun rǔ zuò sī tú jìng fū wǔ jiào wǔ jiào zài kuān

现代白话:百姓不亲,五品不训,你作司徒,敬敷五教,五教在宽。

jīn qiǎn fèng chē qí dū wèi shòu yìn shòu fēng wèi zàn hòu yì wàn hù qí jìng zhī zāi

现代白话:今遣奉车骑都尉授印绶封为酂侯,邑万户,其敬之啊!

yǔ shí nián èr shí sì

这句话大意是:"禹时年二十四。

yòu yuē fàn qiān wèi sī tú yǒu zhái shù mǔ tián bù guò yī qǐng fù tuī yǔ xiōng zi

这句话大意是:又曰:范迁为司徒,有宅数亩,田不过一顷,复推与兄子。

qí qī cháng wèi yuē jūn yǒu sì zǐ ér wú lì zhuī zhī dì

这句话大意是:其妻常谓曰:君有四子而无立锥之地。

yòu yuē zhāng chén chēng jí bù cháo hòu dà sī tú dài shè bèi zhū shè zì shū píng jì zhōu qīng hé rén yě

这句话大意是:又曰:张湛称疾不朝,后大司徒戴涉被诛,(涉字叔平,冀州清河人也。

zuò suǒ jǔ rén dào jīn xià yù

这句话大意是:坐所举人盗金下狱。

dì qiáng qǐ chén yǐ dài zhī

这句话大意是:)帝强起湛以代之。

chén zhì cháo táng yí shī sōu biàn sǒu xiǎo biàn yě

这句话大意是:湛至朝堂,遗失溲便,(溲,小便也。

sǒu yīn suǒ liú fǎn

这句话大意是:溲音所流反。

yīn zì chén jí dǔ bù néng fù rèn cháo shì

这句话大意是:)因自陈疾笃,不能复任朝事。

suì ba zhī

这句话大意是:遂罢之。

yòu yuē féng qín qiān sī tú

这句话大意是:又曰:冯勤迁司徒。

xiān shì sān gōng duō jiàn zuì tuì dì xián qín yù lìng yǐ shàn zì zhōng

这句话大意是:先是,三公多见罪退,帝贤勤,欲令以善自终。

yīn yàn jiàn cóng róng jiè zhī yuē zhū fú shàng bù zhōng wū jūn xià líng lì tóng liè jìng yǐ zhòng shāng zhì jīn

这句话大意是:因宴见从容戒之曰:"朱浮,上不忠于君,下陵轹同列,竟以中伤至今。

zhū fú wèi dà sī kōng zuò mài nòng guó ēn miǎn

这句话大意是:"(朱浮为大司空,坐卖弄国恩免。

yòu wèi líng lì tóng liè dì xián zhī xī qí gōng bù rěn jiā zuì

这句话大意是:又为陵轹同列,帝衔之,惜其功,不忍加罪。

sǐ shēng jí xiōng wèi kě zhī qǐ bù xī zāi

现代白话:)死生吉凶未可知,岂不惜啊!

rén chén fàng zhú shòu zhū suī fù zhuī jiā shǎng cì fù jì bù zú yǐ cháng bù zī zhī shēn

这句话大意是:人臣放逐受诛,虽复追加赏赐赙祭,不足以偿不訾之身。

zǐ liàng yě

这句话大意是:(訾,量也。

yán wú liàng kě bǐ zhī guì zhòng zhī jí yě

这句话大意是:言无量可比之,贵重之极也。

zǐ yǔ zī tóng

这句话大意是:訾与资同。

zhōng chén xiào zǐ lǎn zhào qián dài yǐ wéi jiàn jiè néng jìn zhōng wū guó shì jūn wú èr zé jué shǎng guāng hu dāng dài gōng míng liè wū bù xiǔ kě bù miǎn zāi

现代白话:)忠臣孝子,览照前代以为鉴诫,能尽忠于国,事君无二,则爵赏光乎当代,功名列于不朽,可不勉啊!

qín yù gōng yuē jìn zhōng hào chēng rèn zhí

这句话大意是:"勤愈恭约尽忠,号称任职。

yòu yuē xuān bǐng zì jù gōng bài dà sī tú suǒ de fèng lù yǐ shōu yǎng qīn zú zì wú dān dàn zhī chǔ

这句话大意是:又曰:宣秉,字巨公,拜大司徒,所得俸禄以收养亲族,自无担石之储。

yòu yuē bào yù dài wáng mǐn wèi sī tú cì qián bó shí qì wéi zhàng

这句话大意是:又曰:鲍昱代王敏为司徒,赐钱帛什器帷帐。

yòu yuē sī tú gōng yī rén zhǎng rén mín shì fán jiào mín xiào tì xùn shùn qiān jiǎn yǎng shēng sòng sǐ shì zé yì qí zhì jiàn qí dù

这句话大意是:又曰:司徒公一人,掌人民事,凡教民孝悌、逊顺、谦俭、养生送死事,则议其制建其度。

fán sì fāng mín shì gōng kè suì jǐn zé fèng qí diàn zuì ér xíng shǎng

这句话大意是:凡四方民事功课,岁尽则奉其殿最而行赏;。

fán jiāo sì zhī shì zhǎng shēng shì zhuó

这句话大意是:凡郊祀之事,掌牲视濯。

xiè chéng hòu hàn shū yuē liú chǒng wèi sī tú wò cū bù bèi

这句话大意是:谢承《后汉书》曰:刘宠为司徒,卧粗布被。

hàn guān diǎn zhí yuē sī tú běn chéng xiàng guān āi dì gǎi wéi dà sī tú zhǔ sī tú zhòng xún wǔ pǐn fǔ yǔ cāng lóng quē duì

这句话大意是:《汉官典职》曰:司徒,本丞相官,哀帝改为大司徒,主司徒众,驯五品,府与苍龙阙对。

yàn wū zūn zhě bù gǎn chēng fǔ yě

这句话大意是:厌于尊者,不敢称府也。

wèi zhì yuē huá xīn zì zǐ yú

这句话大意是:《魏志》曰:华歆,字子鱼。

bài sī tú

这句话大意是:拜司徒。

xīn sù pín lù cì yǐ zhèn shī qīn qī gù rén jiā wú dàn shí zhī chǔ

这句话大意是:歆素贫,禄赐以赈施亲戚故人,家无担石之储。

gōng qīng cháng bìng cì mò rù shēng kǒu wéi xīn chū ér jià zhī

这句话大意是:公卿尝并赐没入生口,惟歆出而嫁之。

dì tàn xī xià zhào yuē sī tú guó zhī jùn lǎo suǒ yǔ hé yīn yáng lǐ shù shì yě

这句话大意是:帝叹息,下诏曰:"司徒,国之俊老,所与和阴阳、理庶事也。

jīn tài guān zhòng shàn ér sī tú shū shí shén wú wèi yě

这句话大意是:今太官重膳,而司徒蔬食,甚无谓也。

tè cì yù yī jí wèi qí qī zǐ nán nǚ jiē zuò yī fú

这句话大意是:特赐御衣,及为其妻子男女皆作衣服。

yòu yuē huáng chū yuán nián gǎi xiàng guó wèi sī tú yù shǐ dài fū wèi sī kōng fèng cháng láng zhōng lìng wèi dà sī nóng

这句话大意是:又曰:黄初元年,改相国为司徒,御史大夫为司空,奉常郎中令为大司农。

wèi míng chén zòu yuē huáng mén dù shù zòu yuē hàn gù shì rén mín bìng jí zé zhī sī tú

这句话大意是:《魏名臣奏》曰:黄门杜恕奏曰:汉故事,人民病疾,责之司徒。

shǔ zhì yuē xǔ jìng zì wén xiū

这句话大意是:《蜀志》曰:许靖,字文休。

jí xiān zhǔ jí zūn hào cè jìng yuē zhèn huò fèng hóng yè jūn lín wàn guó sù xiāo huáng huáng jù bù néng suí bǎi xìng bù qīn wǔ pǐn bù xùn

这句话大意是:及先主即尊号,策靖曰:"朕获奉洪业,君临万国,夙宵徨徨,惧不能绥,百姓不亲,五品不逊。

rǔ zuò sī tú qí jìng fū wǔ jiào wǔ jiào zài kuān jūn qí xù zāi

现代白话:你作司徒,其敬敷五教,五教在宽,君其勖啊!

bǐng zāi wú dài chēng zhèn yì yān

现代白话:秉啊无怠,称朕意呢。

jìng suī nián yú qī shí ài lè rén wù nà yòu hòu jìn qīng tán bù juàn chéng xiàng zhū gě liàng jiē wèi zhī bài

这句话大意是:"靖虽年逾七十,爱乐人物,纳诱后进,清谈不倦,丞相诸葛亮皆为之拜。

wú lù yuē dīng gù wèi sī tú chū wèi shàng shū mèng sōng shù shēng qí fù shàng wèi rén yuē sōng zì shí bā gōng yě hòu shí nián wú dāng wèi gōng hu

现代白话:《吴录》曰:丁固为司徒,初为尚书,梦松树生其腹上,谓人曰:"松字十八公也,后十年,我当为公吗?

suì rú mèng yān

现代白话:"遂如梦呢。

✦ You read 职官部·卷五

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.