太平御览 · 李昉 · Chapter 21 of 1000

时序部·卷六

PinyinModern Translation
Size

xià shàng

这句话大意是:○夏上。

ěr yǎ yuē xià wèi zhū míng

现代白话:《你雅》曰:夏为朱明。

sūn yán yuē xià qì chì ér guāng míng

这句话大意是:(孙炎曰:夏气赤而光明。

yòu yuē xià wèi hào tiān

这句话大意是:又曰:夏为昊天。

yòu yuē xià wèi cháng yíng

这句话大意是:又曰:夏为长嬴。

yòu yuē xià jì yuē jiàn

这句话大意是:又曰:夏祭曰荐。

jiàn shàng dì yú chū báo yě

这句话大意是:(荐上帝鱼,初薄也。

xià shí bǎi gǔ wèi dēng kě jiàn zhě báo yě

这句话大意是:夏时百谷未登,可荐者薄也。

shì míng yuē wǔ yuè wèi zhī ruí bīn ruí zhě xià yě bīn zhě jìng yě

这句话大意是:《释名》曰:五月谓之蕤宾,蕤者,下也,宾者,敬也。

yán yáng qì xià yīn qì shàng jí yīn qì shǐ bīn jìng zhī yě

这句话大意是:言阳气下,阴气上,极阴气始,宾敬之也。

shū yuē xià shǔ yǔ xiǎo mín yì wéi yuē yuàn jiē

这句话大意是:《书》曰:夏暑雨,小民亦惟曰怨嗟。

yòu yáo diǎn yuē shēn mìng xī shū zhái nán jiāo

这句话大意是:又:《尧典》曰:申命羲叔,宅南交。

shēn zhòng yě

这句话大意是:(申,重也。

jiāo yán xià yǔ chūn jiāo

这句话大意是:交,言夏与春交。

píng zhì nán é

这句话大意是:)平秩南讹。

é huà yě

这句话大意是:(讹,化也。

zhǎng xià zhī guān píng xù nán fāng huà yù zhī shì

这句话大意是:掌夏之官,平序南方化育之事。

rì yǒng xīng huǒ yǐ zhèng zhòng xià

这句话大意是:)日永,星火,以正仲夏。

yǒng zhǎng yě wèi xià zhì zhī rì yě

这句话大意是:(永,长也,谓夏至之日也。

cāng lóng zhī zhōng xīng jǔ zhōng zé qī xīng jiàn kě zhī yě

这句话大意是:苍龙之中星,举中则七星见可知也。

jué mín yīn niǎo shòu xī gé

这句话大意是:)厥民因,鸟兽稀革。

yīn wèi lǎo ruò yīn jiù zài tián xià shí niǎo shòu máo yǔ xī shǎo

这句话大意是:(因,谓老弱因就在田,夏时鸟兽毛羽稀少。

shī yuē sì yuè xiù yāo

这句话大意是:《诗》曰:四月秀葽。

bù róng ér shí yuē xiù

这句话大意是:(不荣而实曰秀。

yāo cǎo yě

这句话大意是:葽,草也。

yòu yuē zhēng yuè fán shuāng wǒ xīn yōu shāng

这句话大意是:又曰:正月繁霜,我心忧伤。

zhēng yuè xià zhī sì yuè jiàn sì zhī yuè chún yáng yòng shì ér shuāng duō jí héng hán ruò zhī yì shāng hài wàn wù gù xīn wèi zhī yōu shāng

这句话大意是:(正月,夏之四月建巳之月,纯阳用事,而霜多急恒寒若之异,伤害万物,故心为之忧伤。

mín zhī é yán yì kǒng zhī jiāng

这句话大意是:)民之讹言,亦孔之将。

yòu yuē chóu móu shù chǔ sān xīng zài hù

这句话大意是:又曰:绸缪束楚,三星在户。

sān xīng wǔ yuè zhōng zhí hù yě

这句话大意是:(三星,五月中直户也。

jiān yún xīn xīng zài hù wèi wǔ yuè zhī jié liù yuè zhī zhōng

这句话大意是:《笺》云:心星在户,谓五月之节,六月之中。

jīn xī hé xī jiàn cǐ càn zhě

这句话大意是:)今夕何夕,见此粲者。

yòu yuē wéi cǐ liù yuè jì chéng wǒ fú

这句话大意是:又曰:维此六月,既成我服。

wǒ fú jì chéng yú sān shí lǐ

这句话大意是:我服既成,于三十里。

yòu yuē liù yuè shí yù jí yù

这句话大意是:又曰:六月食郁及薁。

yù dì shǔ

这句话大意是:(郁,棣属。

yù yīng yù yě

这句话大意是:薁,婴薁也。

yòu yuē liù yuè shā jī zhèn yǔ

这句话大意是:又曰:六月莎鸡振羽。

yòu yuē sì yuè wéi xià liù yuè cú shǔ

这句话大意是:又曰:四月维夏,六月徂暑。

cú wǎng yě

这句话大意是:(徂,往也。

liù yuè huǒ xīng zhōng shǔ shèng ér wǎng yǐ

现代白话:六月火星中,暑盛而往了。

jiān yún cú yóu shǐ yě liù yuè nǎi shǐ shèng yú rén wèi è yì yǒu jiàn fēi yī zhāo yī xī

这句话大意是:《笺》云:徂,犹始也,六月乃始盛,与人为恶亦有渐,非一朝一夕。

yòu yuē wú dōng wú xià zhí cǐ lù yǔ

这句话大意是:又曰:无冬无夏,值此鹭羽。

yòu yuē dōng zhī yè xià zhī rì bǎi suì zhī hòu guī yú qí shì

这句话大意是:又曰:冬之夜,夏之日,百岁之后,归于其室。

chuán yuē lóng xiàn ér yú

这句话大意是:《传》曰:龙见而雩。

lóng jiǎo gāng xīng yě

这句话大意是:(龙,角、亢,星也。

jiàn sì yuè hūn jiàn dōng fāng

这句话大意是:建巳月,昏见东方。

lǐ yuē sì yuè zhī jié rì zài mǎo lì xià wèi sì yuè jié

这句话大意是:《礼》曰:四月之节,日在卯,(立夏为四月节。

hūn yì zhōng xiǎo qiān niú zhōng dòu jiàn sì wèi zhī chū qí rì bǐng dīng bǐng dīng shǔ huǒ zhǔ xià gù yún qí rì bǐng dīng

这句话大意是:)昏翼中,晓牵牛中,斗建巳位之初,其日丙丁,(丙丁属火,主夏,故云其日丙丁。

qí dì yán dì qí shén zhù róng xī yán dì shén nóng shì yǐ huǒ dé wáng jì tiān ér wáng gù wèi xià dì

这句话大意是:)其帝炎帝,其神祝融,(昔炎帝神农氏以火德王,继天而王,故为夏帝。

huǒ zhèng wèi zhù róng zuǒ yán dì yú xià

这句话大意是:火正为祝融,佐炎帝于夏。

qí chóng yǔ nán fāng zhū niǎo yǔ chóng zhī zhǎng fán yǒu yǔ zhī lèi jiē shǔ yú huǒ gù yuē qí chóng yǔ

这句话大意是:)其虫羽,(南方朱鸟羽虫之长,凡有羽之类皆属于火,故曰其虫羽。

qí yīn zhēng sān fēn gōng qù qí yī yǐ shēng zhēng zhēng shù wǔ shí sì shǔ huǒ yǐ qí zhēng qīng shì zhī xiàng yě

这句话大意是:)其音征,(三分宫去其一以生征,征数五十四属火,以其征清,事之象也。

xià hé zé zhēng shēng diào

这句话大意是:夏和则征声调。

lè jì yuē zhēng luàn zé āi qí shì qín

这句话大意是:《乐记》曰:征乱则哀,其事勤。

lǜ zhōng zhòng lǚ

这句话大意是:)律中仲吕。

sì yuè qì zhì zé zhòng lǚ zhī lǜ yīng

这句话大意是:(四月气至,则仲吕之律应。

zhòng lǚ zhě wú yì zhī suǒ shēng sān fēn yì yī guǎn zhǎng liù cùn liù fēn

这句话大意是:仲吕者,无射之所生,三分益一,管长六寸六分。

lì xià zhī rì lóu guō míng hòu wǔ rì qiū yǐn chū hòu wǔ rì wáng guā shēng shèng dé zài huǒ yíng xià yú nán jiāo yíng xià wèi sì chì dì

这句话大意是:)立夏之日,蝼蝈鸣,后五日蚯蚓出,后五日王瓜生,盛德在火,迎夏于南郊,(迎夏为祀赤帝。

mìng lè zhèng xí shèng lè

这句话大意是:)命乐正习盛乐。

wèi jiāng dà yú xiān xí shèng lè

这句话大意是:(为将大雩,先习盛乐。

zì táo bǐng zhì zhù wú gē jiē zuò yuē shèng lè

现代白话:自鞀鞞至柷〈我戈〉皆作曰盛乐。

zhōng qì rì zài bì xiǎo mǎn wèi sì yuè zhōng qì

这句话大意是:)中气,日在毕,(小满,为四月中气。

hūn zhěn zhōng xiǎo xū nǚ zhōng dòu jiàn sì wèi zhī zhōng

这句话大意是:)昏轸中,晓须女中,斗建巳位之中。

xiǎo mǎn zhī rì kǔ cài xiù hòu wǔ rì mí cǎo sǐ hòu wǔ rì xiǎo shǔ zhì tǐng zhòng qiú chū qīng xì tǐng yóu kuān yě

这句话大意是:小满之日,苦菜秀,后五日靡草死,后五日小暑至,挺重囚,出轻系,(挺犹宽也。

zhòng qiú kuān zhī zhì qiū fāng jué

这句话大意是:重囚宽之,至秋方决。

qīng xì chū ér shě zhī

这句话大意是:轻系出而舍之。

wú qǐ tǔ gōng wú fā dà zhòng wú fá dà shù

这句话大意是:)无起土功,无发大众,无伐大树。

wèi fáng cán nóng zhī shì

这句话大意是:(为妨蚕农之事。

tiān zǐ chū yī shǔ fú lún yǔ yuē dāng shǔ zhěn chī xì

这句话大意是:)天子初衣暑服,(《论语》曰:当署袗𫄨绤。

wèi shǔ fú

这句话大意是:谓暑服。

wú dà tián liè kǒng shāng shēng lèi

这句话大意是:)无大田猎,(恐伤生类。

yǐ hán táo xiān jiàn qǐn miào

这句话大意是:)以含桃先荐寝庙。

hán táo yīng táo yě

这句话大意是:(含桃,樱桃也。

xiān jiàn qǐn miào hòu nǎi shí zhī

这句话大意是:先荐寝庙,后乃食之。

cán shì jì dēng hòu fēi xiàn jiǎn

这句话大意是:)蚕事既登,后妃献茧。

hòu fēi xiàn jiǎn jìn qí chéng gōng yě

这句话大意是:(后妃献茧,进其成功也。

tiān zǐ yǐn zhòu yòng lǐ yuè

这句话大意是:)天子饮酎,用礼乐。

zhòu zhī yán chún yě

这句话大意是:(酎之言醇也。

chūn jiǔ zhì cǐ shǐ chéng yǔ qún wò yǐn zhī

这句话大意是:春酒至此始成,与群卧饮之。

yòu yuē wǔ yuè zhī jié rì zài cān máng zhòng wèi wǔ yuè jié yě

这句话大意是:又曰:五月之节,日在参,(芒种为五月节也。

hūn jiǎo zhōng xiǎo wēi zhōng dòu jiàn wǔ wèi zhī chū lǜ zhōng ruí bīn

这句话大意是:)昏角中,晓危中,斗建午位之初,律中蕤宾。

wǔ yuè qì zhì zé ruí bīn zhī lǜ yīng

这句话大意是:(五月气至,则蕤宾之律应。

ruí bīn zhě yìng zhōng zhī suǒ shēng sān fēn yì yī guǎn zhǎng liù cùn sān fēn qí rì qí yīn qí shù bìng tóng mèng xià

这句话大意是:蕤宾者,应钟之所生,三分益一,管长六寸三分,其日、其音、其数并同孟夏。

máng zhòng zhī rì táng láng shēng hòu wǔ rì jú shǐ míng hòu wǔ rì fǎn shé wú shēng zhí téng jū kǒng xiāng tí niè

这句话大意是:)芒种之日,螳螂生,后五日鵙,始鸣,后五日反舌无声,絷腾驹,(恐相蹄啮。

bān mǎ zhèng mǎ zhèng wèi zhǎng shí èr xián yǎng mǎ zhī zhèng jiào

这句话大意是:)班马政,(马政,谓掌十二闲养马之政教。

jù xù bǎi yào

这句话大意是:)聚蓄百药。

yīn cǎo mù fán wú zhī shí zé cǎi jù bǎi yào

这句话大意是:(因草木蕃庑之时,则采聚百药。

zhōng qì rì zài dōng jǐng xià zhì wèi wǔ yuè zhōng qì

这句话大意是:)中气日在东井,(夏至为五月中气。

hūn gāng zhōng xiǎo yíng shì zhōng dòu jiàn wǔ wèi zhī zhōng

这句话大意是:)昏亢中,晓营室中,斗建午位之中。

xià zhì zhī rì lù jiǎo jiě hòu wǔ rì tiáo shǐ míng hòu wǔ rì bàn xià shēng

这句话大意是:夏至之日,鹿角解,后五日蜩始鸣,后五日半夏生。

sì huáng de zhī yú fāng qiū

这句话大意是:祀皇地祗于方丘。

xià zhì zhī rì sì huáng de zhī yú fāng qiū yǐ gāo zǔ shén yáo huáng dì pèi zuò yǐ yuè dú děng shén cóng sì

这句话大意是:(夏至之日祀皇地祗于方丘,以高祖神尧皇帝配坐,以岳渎等神从祀。

rì cháng zhì yīn yáng zhēng sǐ shēng fēn

这句话大意是:)日长至,阴阳争,死生分。

xià zhì zhī rì lòu kè zhǎng yáng qì yù shuāi yīn qì yù xìng yáng rì shēng yīn rì sǐ zhì zhī rì xiāng yǔ fēn

这句话大意是:(夏至之日,漏刻长,阳气欲衰,阴气欲兴,阳日生,阴日死,至之日相与分。

jūn zǐ zhāi jiè yǐ yīn yáng xiāng zhēng zhī shí wu yù ān jìng

现代白话:)有德行的人齐戒,(以阴阳相争之时,务欲安静。

báo zī wèi wú zhì hé wèi yīn qì shǐ xīng shēn shàng jìng wèi shàng báo

这句话大意是:)薄滋味,无致和,谓阴气始兴,身尚静,味尚薄。

jié shì yù dìng xīn qì

这句话大意是:节嗜欲,定心气。

wēi yīn fú jīng bù kě sàn

这句话大意是:(微阴扶精不可散。

wú yòng huǒ yú nán fāng yáng qì shèng yòu yòng huǒ yú qí fāng hài wēi yīn

这句话大意是:)无用火于南方,(阳气盛,又用火于其方,害微阴。

kě yǐ jū gāo míng kě yǐ yuǎn tiào wàng kě yǐ shēng shān líng kě yǐ chù tái xiè

现代白话:)能够居高明,能够远眺望,能够升山陵,能够处台榭。

shì yuè shǔ qì fāng shèng kě yǐ dēng yuǎn wàng shùn yáng jū shàng

现代白话:(是月暑气方盛,能够登远望,顺阳居上。

yòu yuē liù yuè zhī jié rì zài dōng jǐng

这句话大意是:又曰:六月之节,日在东井。

xiǎo shǔ wèi liù yuè zhī jié

这句话大意是:(小暑为六月之节。

hūn dǐ zhōng xiǎo dōng bì zhōng dòu jiàn wèi wèi zhī chū lǜ zhōng lín zhōng

这句话大意是:)昏氐中,晓东璧中,斗建未位之初,律中林锺。

liù yuè qì zhì zé lín zhōng zhī lǜ yīng

这句话大意是:(六月气至,则林钟之律应。

lín zhōng zhě huáng zhōng zhī suǒ shēng sān fēn qù yī guǎn zhǎng liù cùn qí rì qí yīn qí shù bìng tóng mèng xià

这句话大意是:林钟者,黄钟之所生,三分去一,管长六寸,其日、其音、其数,并同孟夏。

xiǎo shǔ zhī rì wēn fēng zhì hòu wǔ rì xī shuài jū bì hòu wǔ rì yīng nǎi xué xí

这句话大意是:)小暑之日,温风至,后五日蟋蟀居壁,后五日鹰乃学习。

zhōng qì rì zài liǔ dà shǔ wèi liù yuè zhōng qì

这句话大意是:中气日在柳,(大暑为六月中气。

hūn wěi zhōng xiǎo kuí zhōng dòu jiàn wèi wèi zhī zhōng

这句话大意是:)昏尾中,晓奎中,斗建未位之中。

dà shǔ zhī rì fǔ cǎo wèi yíng hòu wǔ rì tǔ rùn rù shǔ hòu wǔ rì dà yǔ shí xíng

这句话大意是:大暑之日,腐草为萤,后五日土润溽暑,后五日大雨时行。

mìng yǒu sī rén rù shān xíng mù wú yǒu zhǎn fá

这句话大意是:命有司人入山行木,无有斩伐。

wèi qí wèi jiān chéng yě

这句话大意是:(为其未坚成也。

zhōng yāng tǔ huǒ xiū ér shèng dé zài shàng

这句话大意是:)中央土,(火休而盛德在上。

qí rì wù sì wù sì shǔ tǔ gù yún qí rì wù sì

这句话大意是:)其日戊巳,(戊巳属土,故云其日戊巳。

qí dì huáng dì qí shén hòu tǔ xī huáng dì xuān yuán shì yǐ tǔ dé jì tiān ér wáng gù wèi huáng dì tǔ guān zhī shén yuē hòu tǔ

这句话大意是:)其帝黄帝,其神后土,(昔黄帝轩辕氏以土德继天而王,故为黄帝,土官之神曰后土。

qí shén hòu tǔ qí chóng luǒ wú máo yǔ lín jiè zhī lèi

这句话大意是:)其神后土,其虫裸,(无毛羽,鳞介之类。

qí yīn gōng yīn shǐ yú gōng gōng shù bā shí yī shǔ tǔ yǐ qí zuì dà

这句话大意是:)其音宫,(音始于宫,宫数八十一,属土,以其最大。

lè jì yuē gōng luàn zé huāng qí jūn jiāo

这句话大意是:《乐记》曰:宫乱则荒,其君骄。

lǜ zhōng huáng zhōng zhī gōng huáng zhōng zhǔ shí yī yuè tǔ zài lín zhōng yí zé zhī jiān gè yǒu fèn zhǔ bù kě jiǎ jiè gù yǐn huáng zhōng zhī qīng gōng wèi tǔ lǜ qí guǎn bàn huáng zhōng zhī guǎn zhǎng sì cùn wǔ fēn zé huáng zhōng zhī qīng gōng yě

这句话大意是:)律中黄钟之宫,(黄钟主十一月,土在林钟、夷则之间,各有分主,不可假借,故引黄钟之清宫为土律,其管半黄钟之管,长四寸五分,则黄钟之清宫也。

gù jì xià shí bā rì yǐ hòu tǔ wáng qì zhì zé huáng zhōng zhī gōng yīng zhī yě

这句话大意是:故季夏十八日已后土王,气至,则黄钟之宫应之也。

qí sì zhōng liù jì xiān xīn

这句话大意是:)其祀中霤,祭先心。

zhōng liù yóu zhōng shì yě

这句话大意是:(中霤,犹中室也。

jì zhōng liù zhī lǐ wèi sì xiān jìn xīn yě

这句话大意是:祭中霤之礼为祀,先进心也。

yòu yuē yuè zhèng chóng sì shù lì sì jiào chūn xià jiào yǐ shī shū

这句话大意是:又曰:乐正崇四术,立四教,春夏教以《诗》《书》。

chūn xià yáng yě

这句话大意是:(春夏阳也。

shī shū zhě shēng yì yáng yě

这句话大意是:《诗》、《书》者,声亦阳也。

yòu yuē fán xué chūn xià xué gān gē

这句话大意是:又曰:凡学,春夏学干戈。

gàn dùn yě gē gōu zǐ jǐ yě

这句话大意是:(干,盾也,戈,勾子戟也。

gān gē wàn wǔ xiàng wǔ yě yòng dòng zuò zhī shí xué zhī

这句话大意是:干戈万舞,象武也,用动作之时学之。

yòu yuē chūn sòng xià xián tài shī zhào zhī

这句话大意是:又曰:春诵夏弦,太师诏之。

sòng wèi gē lè yě xián wèi yǐ sī bō shī

这句话大意是:(诵谓歌乐也,弦谓以丝播诗。

yáng yòng shì zé xué zhī yǐ shēng

这句话大意是:阳用事,则学之以声。

yòu yuē chūn zuò xià zhǎng rén yě

这句话大意是:又曰:春作夏长,仁也。

yòu yuē míng táng wèi yuē jì xià liù yuè yǐ dì lǐ sì zhōu gōng wū tài miào zhū gān yù qī miǎn ér wǔ tài wǔ pí biàn sù jī xī ér wǔ dà xià

这句话大意是:又曰:《明堂位》曰:"季夏六月,以禘礼祀周公于太庙,朱干玉戚,冕而舞《太武》,皮弁素积,裼而舞《大夏》。

zhōu lǐ yuē ruí bīn wǔ zhī qì wǔ yuè jiàn yān ér chén zài chún shǒu

现代白话:《周礼》曰:蕤宾,午之气,五月建呢,而辰在鹑首。

yòu yuē shān yú yǐ zhòng xià zhǎn yīn mù

这句话大意是:又曰:山虞以仲夏斩阴木。

zhèng zhòng yuē yīn mù qiū dōng shēng zhě

这句话大意是:(郑众曰:阴木,秋冬生者。

zhèng xuán yuē yīn mù shēng shān běi zhě

这句话大意是:郑玄曰:阴木,生山北者。

dōng zhǎn yáng xià zhǎn yīn jiān rú diào yě

这句话大意是:冬斩阳,夏斩阴,坚濡调也。

yòu yuē líng rén zhǎng bīng lìng bīng shì yě

这句话大意是:又曰:凌人掌冰,(凌,冰室也。

xià bān bīng

这句话大意是:)夏颁冰。

shǔ qì shèng wáng yǐ bīng bān cì yě

这句话大意是:(暑气盛,王以冰颁赐也。

yòu yuē zhà shì zhǎng gōng cǎo mù jí lín lù

这句话大意是:又曰:柞氏掌攻草木及林麓。

xià rì zhì lìng kān yáng mù ér huǒ zhī

这句话大意是:夏日至,令刊阳木而火之。

yòu yuē xià jiàn yuē zōng

这句话大意是:又曰:夏见曰宗。

zōng zūn yě

这句话大意是:宗,尊也。

yì qǔ zhǔ huǒ

这句话大意是:义取主火。

dà háng rén yún xià zōng yǐ chén tiān xià zhī mó

这句话大意是:《大行人》云:夏宗以陈天下之谟。

gǔ liáng chuán yuē sì shí zhī tián jiē wèi zōng miào zhī shì yě

这句话大意是:《谷梁传》曰:四时之田,皆为宗庙之事也。

xià tián yuē miáo

这句话大意是:夏田曰苗。

yīn wèi miáo jià chú hài gù yuē miáo

这句话大意是:(因为苗稼除害,故曰苗。

huáng lǎn yì lǐ yuē xià zé chéng chì lù jià chì liú zài chì qí yǐ yíng xià wū nán jiāo

这句话大意是:《皇览逸礼》曰:夏则乘赤辂,驾赤骝,载赤旗,以迎夏于南郊。

qí jì xiān shǔ yǔ jī

这句话大意是:其祭先黍与鸡。

jū míng táng zhèng miào qǐ nán hù

这句话大意是:居明堂正庙,启南户。

shàng shū dà chuán yuē nán fāng zhě hé yě

这句话大意是:《尚书大传》曰:南方者,何也?

rèn fāng yě

这句话大意是:任方也。

rèn fāng zhě wù zhī fāng

这句话大意是:任方者,物之方。

rèn hé yǐ wèi zhī xià

现代白话:任,凭什么谓之夏?

xià zhě jiǎ yě

这句话大意是:夏者,假也。

yù tú wàn wù yǎng zhī wài zhě yě

这句话大意是:吁荼万物养之外者也。

gù yuē nán fāng xià yě

这句话大意是:故曰南方夏也。

yòu yuē zhǔ xià zhě huǒ huǒ hūn zhōng kě yǐ zhǒng shǔ shū

现代白话:又曰:主夏者火,火昏中,能够种黍菽。

shàng gào hu tiān zǐ ér xià fù zhī mín

这句话大意是:上告乎天子,而下赋之民。

sān lǐ yì zōng yuē xià dà yě wèi wàn wù zhǎng dà yě

这句话大意是:《三礼义宗》曰:夏,大也,谓万物长大也。

xià wèi nán zhě nán rèn yě

这句话大意是:夏谓南者,南,任也。

yòu yuē huǒ zhèng yuē zhù róng zhě zhù shén yě róng míng yě

这句话大意是:又曰:火正曰祝融者,祝,甚也,融,明也。

yán xià shí wù qì shén míng yě

这句话大意是:言夏时物气甚明也。

yòu yuē nán yuè wèi zhī huò huò zhě hù yě

这句话大意是:又曰:南岳谓之霍,霍者,护也。

yán yáng qì yòng shì shèng xià zhī rì hù yǎng wàn wù gù yǐ wéi chēng

这句话大意是:言阳气用事,盛夏之日,护养万物,故以为称。

yòu yuē liù yuè xiǎo shǔ wèi jié zhě cǐ yǐ xiāng xíng wèi míng xíng dà shǔ gù wèi zhī xiǎo shǔ

这句话大意是:又曰:六月小暑为节者,此以相形为名,形大暑,故谓之小暑。

liù yuè zhī chū shǔ qì rè wèi jí gù yǐ xiǎo wèi míng

这句话大意是:六月之初,暑气热未极,故以小为名。

dà shǔ wèi zhōng zhě zì shí yī yuè yī yáng yáo wáng cóng dì xià ér chū zhì cǐ zhī shí fāng shǐ shàng chè yáng qì bìng chū dì shàng dà shǔ jì jí gù dà shǔ wèi zhōng

这句话大意是:大暑为中者,自十一月一阳爻王,从地下而出,至此之时,方始上彻,阳气并出地上,大暑既极,故大暑为中。

dà dài lǐ yuē xià yǐ jiào shì chē jiǎ shì zhí jì lùn lì xún sì wèi qiáng gǔ gōng zhì shè yù cái wǔ cōng huì zhì zhòng zhǎng píng kě yǐ wèi yí zhuì wū guó chū kě yǐ wèi zú yòu wū jūn lǚ

现代白话:《大戴礼》曰:夏以教士,车甲士执伎论力,循四卫,强股肱,质射御,才武聪慧治众长,平能够为仪缀于国,出能够为卒诱于军旅。

sì fāng zhū hóu zhī yóu shì guó zhōng zhī xián zhě chōng yān

现代白话:四方诸侯之游士,国中之贤者充呢。

fāng xià sān yuè yǎng cháng yǒu fán shù wù

这句话大意是:方夏三月,养长莠,蕃庶物。

wū shí yǒu shì xiǎng wū huáng kǎo jué shì zhī yǒu qìng zhě qī rén yǐ chéng xià shì

这句话大意是:于时有事,享于皇考,爵士之有庆者七人,以成夏事。

yì tōng tǒng tú yuē xià rì yuè xíng dōng nán chì dào yuē nán lù

这句话大意是:《易通统图》曰:夏日月行东南赤道,曰南陆。

shàng shū kǎo líng yào yuē huǒ xīng wèi xià qī zhuān yáng xiāng zhù tóng jīng gǎn fú

这句话大意是:《尚书考灵耀》曰:火星为夏,期专阳相助,同精感符。

shī hán shén wù yuē cáo dì chǔ jì xià zhī wèi tǔ dì jìng jí yīn zhōng zhēng qí shēng qīng yǐ jí

这句话大意是:《诗含神雾》曰:曹地处季夏之位,土地劲急,音中征,其声清以急。

chūn qiū fán lù yuē xià lè qì gù yǎng yě

这句话大意是:《春秋繁露》曰:夏乐气故养也。

xiào jīng shuō yuē dòu zhǐ wǔ wèi xià

这句话大意是:《孝经说》曰:斗指午为夏。

hé guān zi yuē dǒu bǐng nán zhǐ tiān xià jiē xià

这句话大意是:《鹖冠子》曰:斗柄南指,天下皆夏。

shǐ jì yuē mò zhě yì shàng yáo shùn yán dé xíng yuē xià rì gé yī dōng rì lù qiú

这句话大意是:《史记》曰:墨者亦尚尧舜,言德行,曰:夏日葛衣,冬日鹿裘。

yòu yuē tián yīng yǒu zi sì shí yú rén qí jiàn qiè yǒu zi míng wén yǐ wǔ yuè wǔ rì shēng

这句话大意是:又曰:田婴有子四十余人,其贱妾有子名文,以五月五日生。

yīng gào qí mǔ yuē wù jǔ yě

这句话大意是:婴告其母曰:"勿举也。

qí mǔ qiè jǔ shēng zhī jí zhǎng yīn qí xiōng dì ér jiàn qí zi wén wū tián yīng

这句话大意是:"其母窃举生之,及长,因其兄弟而见其子文于田婴。

tián yīng nù qí mǔ yuē wú lìng ruò qù cǐ zi gǎn shēng zhī hé yě

现代白话:田婴怒其母曰:"我令若去此子,敢生之何也?

wén dùn shǒu yīn yuē jūn suǒ bù jǔ wǔ yuè zǐ zhě hé gù

现代白话:"文顿首,因曰:"君所不举五月子者,为什么?

yīng yuē wǔ yuè zǐ zhě zhǎng jí hù qí jiāng bù lì qí fù mǔ

这句话大意是:"婴曰:"五月子者,长及户齐,将不利其父母。

wén yuē rén shēng shòu mìng wū tiān jūn hé yōu yān

现代白话:"文曰:"人生受命于天,君何忧呢?

bì shòu mìng wū hù zé kě gāo qí hù ěr

这句话大意是:必受命于户,则可高其户耳。

shuí néng zhì hù zhě

这句话大意是:谁能至户者?

yīng yuē zi xiū yǐ

现代白话:"婴曰:"子休了。

hàn shū yuē yíng huò yuē nán fāng xià huǒ lǐ yě shì yě

这句话大意是:《汉书》曰:荧惑曰南方夏火,礼也,视也。

lǐ kuī shì shī nì xià lìng shāng huǒ qì fá jiàn yíng huò

这句话大意是:礼亏视失,逆夏令,伤火气,罚见荧惑。

nì xíng èr shè wèi bù xiáng jū zhī sān yuè guó yǒu yāng wǔ yuè shòu bīng qī yuè guó bàn wáng dì jiǔ yuè de tài bàn wáng

这句话大意是:逆行二舍为不祥,居之三月国有殃,五月受兵,七月国半亡地,九月地太半亡。

yòu yuē hàn wǔ shǐ xìng yōng jiāo jiàn wǔ dì yǐ mèng xià sì yuè dá lǐ yān

现代白话:又曰:汉武始幸雍,郊见五帝,以孟夏四月答礼呢。

yòu yuē jiǎ yì jì yǐ zhé jū cháng shā cháng shā bēi shī zì yǐ wéi shòu bù dé zhǎng shāng dào zhī nǎi wèi fù yǐ zì guǎng

这句话大意是:又曰:贾谊既已谪居长沙,长沙卑湿,自以为寿不得长,伤悼之,乃为赋以自广。

yuē chán yè zhī suì xī sì yuè mèng xià

这句话大意是:曰:"单阏之岁兮,四月孟夏;。

suì zài mǎo yuē chán yè

这句话大意是:(岁在卯曰单阏。

gēng zǐ rì xié xī fú jí yú shě

这句话大意是:)庚子日斜兮,𫛳集余舍。

wǔ xíng zhì yuē qín shǐ huáng nián sì yuè dà hán rén duō dòng sǐ shí lào ǎi jí dà chén èr shí yú rén chē liè yǐ xùn ér miè zōng fàng qiān sì shí yú jiā yú fáng líng

这句话大意是:《五行志》曰:秦始皇年四月大寒,人多冻死,时嫪毐及大臣二十余人车裂以徇而灭宗,放迁四十余家于房陵。

hàn shū shí huò zhì yuē cháo cuò yuē jīn nóng rén wǔ kǒu zhī jiā qí fú yì zhě bù xià èr rén qí néng gēng zhě bù guò bǎi mǔ bǎi mǔ zhī shōu bù guò bǎi shí

这句话大意是:《汉书食货志》曰:朝错曰:"今农人五口之家,其服役者不下二人,其能耕者不过百亩,百亩之收,不过百石。

chūn gēng xià yún qiū huò dōng cáng fá qiáo xīn zhì guān fǔ gěi yì shǐ

这句话大意是:春耕夏耘,秋获冬藏,伐樵,薪,治官府,给役使。

chūn bù dé bì fēng chén xià bù dé bì shǔ rè qiū bù dé bì yīn yǔ dōng bù dé bì hán dòng sì shí zhī jiān wú rì xiū xī

这句话大意是:春不得避风尘,夏不得避暑热,秋不得避阴雨,冬不得避寒冻,四时之间,无日休息。

hàn shū wèi xiāng shàng shū yuē nán fāng zhī shén yán dì chéng lí zhí héng sī xià

这句话大意是:《汉书》魏相上书曰:南方之神炎帝,乘离执衡司夏。

zhāng yàn yuē huǒ wèi lǐ lǐ zhě qí xià gù wèi héng yě

这句话大意是:张晏曰:火为礼,礼者齐下,故为衡也。

yòu yuē xī lǔ zhāo gōng shí qī nián liù yuè shuò rì shí

这句话大意是:又曰:昔鲁昭公十七年六月朔日食。

shuō yuē liù zhèng yuè wèi zhōu liù yuè xià sì yuè zhèng yáng chún qián zhī yuè yě

这句话大意是:说曰:六正月谓周六月,夏四月,正阳纯干之月也。

zhǐ tè wèi yīn yáo yě dōng zhì yáng yáo qǐ chū gù yuē fù zhì jiàn sì zhī yuè wèi chún qián wáng yīn yáo yīn qīn yáng wèi zāi zhòng gù fá gǔ yòng bì zé yīn zhī lǐ

这句话大意是:止慝谓阴爻也,冬至阳爻起初,故曰复,至建巳之月为纯干,亡阴爻,阴侵阳,为灾重,故伐鼓用币,责阴之礼。

liú xīn yǐ wéi liù yuè èr rì lǔ fēn yě

这句话大意是:刘歆以为六月二日,鲁分也。

yòu hàn yuán dì yǒng chū yuán nián sì yuè rì sè qīng bái wú jǐng wéi zhāo yuē xià wú jǐng yě

这句话大意是:又汉元帝永初元年四月,日色青白无景,(韦昭曰:下无景也。

jǐng wèi wéi zhì jiàn ěr

这句话大意是:景谓惟质见耳。

zhèng zhōng shí yǒu jǐng wáng guāng

这句话大意是:)正中时有景亡光。

wéi zhāo yuē wú guāng yào yě

这句话大意是:(韦昭曰:无光耀也。

shì xià hán zhì jiǔ yuè rì nǎi yǒu guāng

这句话大意是:)是夏寒,至九月,日乃有光。

xù hàn shū lǜ lì zhì yuē rì xíng nán lù wèi zhī xià

这句话大意是:《续汉书·律历志》曰:日行南陆谓之夏。

hòu hàn shū lǐ yí zhì yuē wǔ yuè wǔ rì zhū suǒ wǔ sè táo yìn wèi mén hù shì yǐ zhǐ è qì

这句话大意是:《后汉书·礼仪志》曰:五月五日,朱索五色桃印为门户饰,以止恶气。

yòu yuē zhòng xià zhī yuè yīn qì méng zuò kǒng wù bù mào qí lǐ yǐ zhū suǒ lián wěi yǐ shī mén hù

这句话大意是:又曰:仲夏之月,阴气萌作,恐物不茂,其礼以朱索连苇以施门户。

yòu yuē lì xià zhī rì yè lòu wèi jǐn wǔ kè jīng dū bǎi guān jiē yī chì yī yíng xià wū nán jiāo

这句话大意是:又曰:立夏之日,夜漏未尽五刻,京都百官皆衣赤衣,迎夏于南郊。

hòu hàn shū zhāng chún zòu yí lǐ sān nián yī xiá wǔ nián yī dì dì jì yǐ xià sì yuè

这句话大意是:《后汉书》张纯奏仪:礼三年一祫,五年一禘,禘祭以夏四月。

xià zhě yáng qì zài shàng yīn qì zài xià sì yuè qián guà yòng shì gù yán yáng qì zài shàng

这句话大意是:夏者,阳气在上,阴气在下,(四月乾卦用事,故言阳气在上。

gù zhèng zūn bēi zhī yì yě

这句话大意是:)故正尊卑之义也。

xiè chéng hòu hàn shū yuē yáng mào zì jì shí wèi dōng jùn shǒu xià chù dān bǎn tà

这句话大意是:谢承《后汉书》曰:羊茂,字季实,为东郡守,夏处单板榻。

yòu yuē sòng jūn wèi jiǔ jiāng tài shǒu wǔ rì yī shì shì xià yǐ píng dàn

这句话大意是:又曰:宋均为九江太守,五日一视事,夏以平旦。

jìn shū yuē wèi mò yǒu sūn dēng zì gōng hé jí jùn rén wú jiā shǔ shí rén wū jí xiàn běi shān shàng tǔ kū zhōng de zhī xià zé biān cǎo wèi shang

这句话大意是:《晋书》曰:魏末有孙登,字公和,汲郡人,无家属,时人于汲县北山上土窟中得之,夏则编草为裳。

yòu yuē sù shèn guó yī míng bào lóu xià zé cháo jū

这句话大意是:又曰:肃慎国一名抱楼,夏则巢居。

jìn shū yuē shān tāo jiāng qù xuǎn guān jǔ jī kāng zì dài

这句话大意是:《晋书》曰:山涛将去选官,举嵇康自代。

kāng yǔ tāo shū gào jué

这句话大意是:康与涛书告绝。

qiě yuē xìng qiǎo ér hǎo duàn

这句话大意是:且曰:"性巧而好锻。

zhái zhōng yǒu yī liǔ shù shén mào nǎi jī shuǐ yuán zhī xià yuè jū qí xià yǐ duàn

这句话大意是:"宅中有一柳树甚茂,乃激水圜之,夏月居其下以锻。

dōng píng lǚ ān fú kāng gāo zhì měi yī xiāng sī qiān lǐ mìng jià

这句话大意是:东平吕安服康高致,每一相思,千里命驾。

měi duàn ér xiàng xiù wèi zuǒ

这句话大意是:每锻而向秀为佐。

yòu wǔ xíng zhì yún jìn yì xī shí huán xuán jì cuàn wèi

这句话大意是:又《五行志》云:晋义熙时,桓玄既篡位。

yáo yuē cǎo shēng jí mǎ fù niǎo zhuó huán xuán mù

这句话大意是:谣曰:"草生及马腹,鸟啄桓玄目"。

jí xuán bài zǒu zhì jiāng líng shí dāng wǔ yuè zhōng bèi zhū

这句话大意是:及玄败走,至江陵,时当五月中被诛。

jìn yáng qiū yuē chē yìn zì wǔ zi jiā pín dú shū bù cháng de yóu xià yuè zé liàn náng shèng shù shí yíng yǐ yè jì rì

这句话大意是:《晋阳秋》曰:车胤,字武子,家贫读书,不常得油,夏月则练囊盛数十萤,以夜继日。

shěn yuē sòng shū yún yáng xīn zì jìng yuán fù bù yí wéi wū chéng xiàn lìng xīn shí nián shí èr wáng xiàn zhī wèi wú xīng shǒu shén zhī ài zhī

这句话大意是:沈约《宋书》云:羊欣,字敬元,父不疑为乌程县令,欣时年十二,王献之为吴兴守,甚知爱之。

cháng xià yuè rù xiàn xīn zhe xīn liàn qún zhòu qǐn

这句话大意是:尝夏月入县,欣着新练裙,昼寝。

xiàn zhī shū shù fú ér qù

这句话大意是:献之书数幅而去。

xīn běn gōng shū yīn cǐ mí shàn

这句话大意是:欣本工书,因此弥善。

yòu yuē liú jìng yi bā suì sàng mǔ sì yuè bā rì rù sì nǎi xià tou shàng jīn jìng wèi mǔ guàn fú yīn qì xià bēi bù zì shèng

这句话大意是:又曰:刘敬宜八岁丧母,四月八日入寺,乃下头上金镜为母灌佛,因泣下,悲不自胜。

běi qí shū yuē pú yè wèi shōu zì bó qǐ

这句话大意是:《北齐书》曰:仆射魏收,字伯起。

chū xí wǔ bù chéng gǎi jié dú shū xià yuè zuò bǎn chuáng suí zhú shù yīn fěng dú lěi nián chuáng wèi zhī ruì suì gōng cí lìng yě

这句话大意是:初习武不成,改节读书,夏月坐板床,随逐树阴,讽读累年,床为之锐,遂工辞令也。

nán shǐ yuē liáng hé yuǎn wèi wǔ chāng tài shǒu wǔ chāng sú jiē jí jiāng shuǐ shèng xià shuǐ yuǎn huàn shuǐ wēn měi yǐ qián mǎi rén jǐng hán shuǐ bù shòu qián zhě zé yǐ shuǐ hái zhī

这句话大意是:《南史》曰:梁何远为武昌太守,武昌俗皆汲江水,盛夏,水远患水温,每以钱买人井寒水,不受钱者,则以水还之。

qí tā shì lǜ duō cǐ lèi

这句话大意是:其他事率多此类。

lù huì yè zhōng jì yuē shí jì lóng wū bīng jǐng tái cáng bīng sān fú zhī yuè yǐ bīng cì dà chén

这句话大意是:陆翙《邺中记》曰:石季龙于冰井台藏冰,三伏之月,以冰赐大臣。

zhào shū yuē jí sāng liù yuè shèng shǔ ér chóng qiú lèi yīn shǐ shí yú rén shàn zhī huàn bù dé qīng liáng zhǎn shàn zhě

这句话大意是:《赵书》曰:汲桑六月盛暑而重裘累茵,使十余人扇之,患不得清凉,斩扇者。

jūn zhōng wèi zhī yáo yuē nú wèi jiāng jūn hé kě xiū liù yuè zhòng yīn bèi hú qiú bù shí hán shǔ duàn rén tóu

这句话大意是:军中为之谣曰:"奴为将军何可羞,六月重茵被狐裘,不识寒暑断人头。

sān shí guó chūn qiū yuē yàn wáng mù róng xī hòu fú shì cháng jì xià sī dòng yú kuài zhòng dōng xū shēng dì huáng jiē xià yǒu sī qiè zé zhī bù dé jiā zhī yǐ pì yān

现代白话:《三十国春秋》曰:燕王慕容熙后符氏,尝季夏思冻鱼脍,仲冬须生地黄,皆下有司切责之,不得,加之以辟呢。

suí shū yuē yáng dì dà yè shí èr nián wǔ yuè shàng xìng yù huá gōng zhēng qiú yíng huǒ de shù hú yè chū yóu wū shān ér fàng zhī guāng biàn yán gǔ

这句话大意是:《隋书》曰:炀帝大业十二年五月,上幸玉华宫,征求萤火,得数斛,夜出游于山而放之,光遍岩谷。

xù huì yào yuē zhēn yuán liù nián wǔ yuè shuò yù zǐ chén diàn shòu cháo

这句话大意是:《续会要》曰:贞元六年五月朔,御紫宸殿受朝。

xiān shì shàng yǐ wǔ yuè yī yīn shēng chén zǐ dào cháng jūn fù dào shuāi fēi shàn yuè yě

这句话大意是:先是上以五月一阴生,臣子道长,君父道衰,非善月也。

yīn chuàng shì yuè cháo jiàn zhī yí yě

这句话大意是:因创是月朝见之仪也。

guó yǔ yuē lǔ xuān gōng xià làn yú sì yuān zì gǔ wū sì shuǐ zhī quán yǐ qǔ yú

这句话大意是:《国语》曰:鲁宣公夏滥于泗渊,(渍罟于泗水之泉以取鱼。

lǐ gé duàn qí gǔ ér qì zhī yuē gǔ zhě dà hán jiàng tǔ zhé fā hán qì fā wèi jì dōng jiàn chǒu zhī yuè

这句话大意是:)里革断其罟而弃之,曰:"古者大寒降,土蛰发,(寒气发,谓季冬建丑之月。

tǔ zhé fā wèi mèng chūn jiàn yín zhī yuè

这句话大意是:土蛰发,谓孟春建寅之月。

shuǐ yú wū shì hu jiǎng gū liǔ qǔ míng yú dēng chuān qín ér cháng zhī qǐn miào xíng zhū guó rén zhù xuān qì yě

这句话大意是:)水虞于是乎讲罛罶,取名鱼,登川禽,而尝之寝庙,行诸国人,助宣气也。

shuǐ yú yú shī yě

这句话大意是:(水虞,渔师也。

gǔ yú wǎng zēng gǒu yě

这句话大意是:罟,鱼网罾笱也。

yán yáng qì qǐ yú fù bīng gù lìng guó rén qǔ zhī

这句话大意是:言阳气起,鱼负冰,故令国人取之。

jīn yú fāng bié yùn bù jiào yú zhǎng yòu xíng wǎng gǔ tān wú yì yě

这句话大意是:)今鱼方别孕,不教鱼长,又行网罟,贪无蓺也。

gōng yuē wú guò yǐ

现代白话:"公曰:"我过了"。

yì yóu jí yě

这句话大意是:(艺犹极也。

wú yuè chūn qiū yuē yuè wáng niàn wú zhī fù xià zé wò huǒ

这句话大意是:《吴越春秋》曰:越王念吴之复,夏则握火。

shuō yuàn yuē zhào jiǎn zǐ wèi yáng hǔ yuē táo lǐ chūn xià de xiū xī qiū de shí

这句话大意是:《说苑》曰:赵简子谓阳虎曰:"桃李,春夏得休息,秋得食;。

shù jí lí zhě xià bù dé xi qiū de cì

这句话大意是:树蒺藜者,夏不得息,秋得刺。

jīn zi zhòng shù jí lí ěr

这句话大意是:今子种树蒺藜耳。

tài gōng jīn guì yuē zhòu cháng yǐ liù yuè liè wū xī tǔ fā mín zhú qín

这句话大意是:《太公金匮》曰:纣常以六月猎于西土,发民逐禽。

mín jiàn yuē jīn liù yuè tiān wu fù shī de wu cháng yǎng jīn shèng xià nǎi fā mín zhú qín ér yuán yuán xuán wū yě jūn cán yī rì zhī miáo ér mín bǎi rì bù shí

这句话大意是:民谏曰:"今六月天务覆施,地务长养,今盛夏乃发民逐禽,而元元悬于野,君残一日之苗,而民百日不食。

tiān zǐ shī dào hòu bì wú fú

这句话大意是:天子失道,后必无福。

zhòu yǐ wéi yāo yán ér zhū zhī

这句话大意是:"纣以为妖言而诛之。

hòu shù yuè tiān bào fēng yǔ fà wū zhé mù

这句话大意是:后数月,天暴风雨,发屋折木。

liù tāo yuē wǔ wáng fá yīn dé èr dài fū ér wèn zhī

这句话大意是:《六韬》曰:武王伐殷,得二大夫而问之。

yuē yīn guó cháng yǔ xuè yǔ huī yǔ shí xiǎo zhě rú jī zǐ dà zhě rú jī

这句话大意是:曰:"殷国常雨血、雨灰、雨石,小者如鸡子,大者如箕。

cháng liù yuè yǔ xuě shēn zhàng yú

这句话大意是:常六月雨雪,深丈余。

wǔ wáng yuē dà zāi yāo yě

现代白话:"武王曰:"大啊妖也!

qí yī rén yuē shì fēi dà yāo yě

这句话大意是:"其一人曰:"是非大妖也。

yīn guó dà yāo sān shí qī zhāng yǔ xuè yǔ huī yǔ shí shèng xià yǔ xuě chén bù yǐ wèi yāo zāi

这句话大意是:殷国大妖三十七章,雨血、雨灰、雨石,盛夏雨雪,臣不以为妖灾。

wǔ wáng dí rán ér wèn sān shí qī zhāng zhī yāo

这句话大意是:"武王踧然而问三十七章之妖。

duì yuē yīn jūn hǎo shè rén yǐ něi hǔ xǐ gē rén xīn xǐ shā yùn fù xǐ shā rén fù gū rén zhī zǐ

这句话大意是:对曰:"殷君好射人以𫗪虎,喜割人心,喜杀孕妇,喜煞人父、孤人之子。

shàng shù shì jiē sān shí qī zhāng zhī shì

这句话大意是:"(上数事,皆三十七章之事。

yòu yuē xià bù cāo shàn dōng bù fú qiú tiān yù bù zhāng gài míng yuē lǐ jiāng

这句话大意是:又曰:夏不操扇,冬不服裘,天雨不张盖,名曰礼将。

yòu yuē dōng bīng kě zhé xià tiáo kě jié

这句话大意是:又曰:冬冰可折,夏条可结。

fu zi yuē xià lìng pī qiú dōng lìng pī gé suī yǒu yán lìng zhōng bù cóng zhě nì yě

这句话大意是:《傅子》曰:夏令披裘,冬令披葛,虽有严令,终不从者,逆也。

shì shuō yuē xī jiā bīn sān fú zhī yuè yì xiè gōng yán shǔ fāng shèng suī fù dāng fēng jiāo shàn yóu zhān hàn liú lí

这句话大意是:《世说》曰:郗嘉宾三伏之月诣谢公,炎暑方盛,虽复当风交扇,犹沾汗流离。

yòu yuē zhōu zhèn ba lín chuān hái dōu pō qīng xī shí xià bào yǔ xiāng fǎng xiá xiǎo ér lòu dài wú zuò chù

这句话大意是:又曰:周镇罢临川还都,泊清溪,时夏暴雨,舡舫狭小而漏,殆无坐处。

chéng xiàng wáng dǎo yuē hú wēi zhī qīng hé yǐ guò cǐ

现代白话:丞相王导曰:"胡威之清,凭什么过此。

yòu yuē liú zhēn zhǎng shǐ jiàn wáng chéng xiàng shí shèng shǔ zhī yuè chéng xiàng yǐ fù yùn dàn qí jú yuē hé rú nǎi hōng

现代白话:又曰:刘真长始见王丞相,时盛暑之月,丞相以腹熨弹棋局,曰:"怎么样乃渹。

wú rén yǐ lěng wèi hōng yě

这句话大意是:"(吴人以冷为渹也。

yīn chu jìng fǎn

这句话大意是:音楚敬反。

liú jì chū rén wèn jiàn wáng gōng rú hé

这句话大意是:)刘既出,人问见王公如何?

liú yuē wèi jiàn tā yì wéi zuò wú yǔ ěr

这句话大意是:刘曰:"未见他异,唯作吴语耳。

yòu yuē hú guǎng běn xìng huáng wǔ yuè shēng fù mǔ è zhī nǎi zhì zhī wèng tóu wū jiāng

这句话大意是:又曰:胡广本姓黄,五月生,父母恶之,乃置之瓮投于江。

hú wēng jiàn wèng liú xià wén yǒu xiǎo ér tí shēng wǎng qǔ yīn cháng yǎng zhī yǐ wéi zi

这句话大意是:胡翁见瓮流下,闻有小儿啼声,往取,因长养之以为子。

suì qī dēng sān sī liú zhōng yōng zhī hào

这句话大意是:遂七登三司,流中庸之号。

guǎng hòu bù zhì qí běn qīn fú yún wǒ běn qīn yǐ yǐ wèi sǐ rén yě

这句话大意是:广后不治其本亲服,云:"我本亲以已为死人也。

shì yǐ wéi shēn jī yān

现代白话:"世以为深讥呢。

yòu yuē xiè è àn xiè lǎng xiǎo míng è

这句话大意是:又曰:谢遏(按谢朗小名遏。

xià yuè cháng yǎng wò

这句话大意是:)夏月常仰卧。

xiè gōng qīng chén zú lái wèi xiá zhe yī xiǎn chū wū wài fāng niè lǚ wèn xùn

这句话大意是:谢公清晨卒来,未暇著衣,跣出屋外,方蹑履问讯。

gōng yuē rǔ kě wèi qián jù hòu gōng

现代白话:公曰:"你可谓前踞后恭"。

yǔ lín yuē hé píng shū měi zī yí ér jué bái wèi wén dì yí fu yǐ fěn xià yuè yǔ rè tāng bǐng jì dàn dà hán chū suí yǐ zhū yī zì shì sè zhuǎn jiǎo rán

这句话大意是:《语林》曰:何平叔美姿仪而绝白,魏文帝疑傅以粉,夏月与热汤饼,既啖,大汗出,随以朱衣自拭,色转皎然。

yòu yuē lù jī xià zài luò hū sī dōng tóu zhú xiǎo yǐn yǔ liú bǎo yuē wú sī xiāng zhuǎn shēn yǐ

现代白话:又曰:陆机夏在洛,忽思东头竹筱饮,语刘宝曰:我思乡转深了。

gōng sūn ní zi yuē kǒng zǐ yǒu bìng āi gōng shǐ yī shì zhī yī yuē zi jū chǔ yǐn shí hé rú

现代白话:《公孙尼子》曰:孔子有病,哀公使医视之,医曰:"子居处饮食怎么样?

kǒng zǐ yuē chūn jū gé lóng xià jū mì yáng qiū bù fēng dōng bù yáng yǐn shí bù kuì yǐn jiǔ bù qín

现代白话:"孔孔子说:"春居葛笼,夏居密阳,秋不风,冬不炀,饮食不匮,饮酒不勤。

yī yuē shì liáng yào yě

这句话大意是:"医曰:"是良药也。

tài xuán jīng yuē méng nán fāng yě xià yě wù zhī xiū cháng yě jiē kě de ér zài yě

这句话大意是:《太玄经》曰:蒙,南方也,夏也,物之修长也,皆可得而载也。

wèi zhǎng chū xiàng shàng yě

这句话大意是:(谓长出向上也。

kuò dì tú yuē tiān dú guó zuì shǔ rè xià cǎo mù jiē qián

这句话大意是:《括地图》曰:天毒国最暑热,夏草木皆干。

bái hǔ tōng yuē liù yuè wèi zhī lín zhōng lín zhě zhòng yě wàn wù chéng shú lèi zhòng duō yě

这句话大意是:《白虎通》曰:六月谓之林锺,林者众也,万物成熟类众多也。

cài yōng yuè lìng zhāng jù yuē bǎi gǔ gè yǐ qí chū shēng wèi chūn shú wèi qiū

这句话大意是:蔡邕《月令章句》曰:百谷各以其初生为春,熟为秋。

gù mài yǐ mèng xià wèi qiū

这句话大意是:故麦以孟夏为秋。

cí lìng yuē jì xià tǔ wáng rì sì huáng dì yú nán jiāo dì xuān yuán pèi hòu tǔ cóng zhī

这句话大意是:《祠令》曰:季夏土王日,祀黄帝于南郊,帝轩辕配后土从之。

yòu yuē jì xià yíng qì rì sì zhōng liù

这句话大意是:又曰:季夏迎气日,祀中霤。

✦ You read 时序部·卷六

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.