太平御览 · 李昉 · Chapter 45 of 1000

地部·卷十

PinyinModern Translation
Size

hé běi zhū shān

这句话大意是:○河北诸山。

dà pī shān

这句话大意是:大伾山。

duò tú jīng yuē dà pī shān àn shū yún zhì wū dà pī

这句话大意是:《隋图经》曰:大伾山,按《书》云"至于大伾"。

yòu míng qīng tán shān jīn míng lí yáng dōng shān

这句话大意是:又名青檀山,今名黎阳东山。

liú chéng shān chuān jì yún lí guó yě

这句话大意是:刘澄《山川记》云:黎,国也。

shī xù yún lí hóu yù yú wèi wèi yǐ zhōng lù ní zhōng èr yì chù zhī

这句话大意是:《诗序》云:"黎侯寓于卫,卫以中露,泥中二邑处之。

yǐ guó míng yě

这句话大意是:"以国名也。

yòu zhāng yī yún chéng gāo shān shì dà pī shān jí miù yǐ

现代白话:又,张揖云:成皋山是大伾山,即谬了。

wǎng rén shān

这句话大意是:枉人山。

duò tú jīng yuē wǎng rén shān sú míng shàng yáng sān shān huò yún zhòu shā bǐ gàn wū cǐ shān yīn dé míng

这句话大意是:《隋图经》曰:枉人山,俗名上阳三山,或云,纣杀比干于此山,因得名。

gǔ fán bó guó zhī de yě

这句话大意是:古凡伯国之地也。

fù yú shān

这句话大意是:鲋鰅山。

shān hǎi jīng yuē fù yú shān zhuān xū zàng qí yáng jiǔ pín zàng qí yīn sì shé wèi zhī

这句话大意是:《山海经》曰:鲋鰅山,颛顼葬其阳,九嫔葬其阴,四蛇卫之。

fù yú shān zhě gài jīn guǎng yáng shān zhī bié míng yě

这句话大意是:鲋鰅山者,盖今广阳山之别名也。

jùn guó zhì yuē zhuān xū suǒ zàng sú míng qīng zhǒng shān yān

现代白话:《郡国志》曰:颛顼所葬,俗名青冢山呢。

tiān mén shān

这句话大意是:天门山。

shuǐ jīng zhù yuē tiān mén zhù yuē wèi zhī bǎi jiā yán xià kě róng bǎi jiā gù yǐ wéi míng

这句话大意是:《水经注》曰:天门,注曰:谓之百家岩,下可容百家,故以为名。

shān yǒu shí xué zhuàng rú mén cái de tōng rén

这句话大意是:山有石穴,状如门,才得通人。

zì píng dì dōng nán rù biàn zhì tiān jǐng

这句话大意是:自平地东南入,便至天井。

sū mén shān

这句话大意是:苏门山。

shí dào zhì yuē sū mén shān yī yuē sū lǐng sú yòu míng wǔ yán shān

这句话大意是:《十道志》曰:苏门山,一曰苏岭,俗又名五岩山。

wèi shì chūn qiū yún jí yuán jí jiàn sūn dēng cháng xiào yǒu fèng huáng jí dēng yǐn zhī chù

这句话大意是:《魏氏春秋》云:即阮籍见孙登长啸,有凤凰集,登隐之处。

gù hào dēng wèi sū mén xiān shēng

这句话大意是:故号登为苏门先生。

wàn gǔ gēn shān

这句话大意是:万谷根山。

jùn guó zhì yuē jìn yáng wàn gǔ gēn shān jí yáng cháng bǎn yě

这句话大意是:《郡国志》曰:晋阳万谷根山,即羊肠坂也。

huáng fǔ mì yún yáng cháng sāi zài lóng shān xi jí jìn yáng xī běi gǔ xī hé shàng jùn guān yú cǐ

这句话大意是:皇甫谧云:羊肠塞,在龙山西,即晋阳西北,古西河上郡关于此。

suí yáng dì dà yè sì nián jīng cǐ xìng fén yáng gǎi míng shēn gǔ lǐng

这句话大意是:隋炀帝大业四年经此幸汾阳,改名深谷岭。

shí èr zhōu zhì yún jìn yáng yǒu yáng cháng pán qū zài qí xī běi jiǔ shí lǐ yě

这句话大意是:《十二州志》云:晋阳有羊肠,蟠曲在其西北九十里也。

yòu duò tú jīng yuē shī shān qù wàn gǔ gēn shān èr shí lǐ tóu shàng yǒu shí xū wèi tài wǔ bì shǔ zhī suǒ yáng cháng bǎn zài yān

现代白话:又《隋图经》曰:失山去万谷根山二十里,头上有石墟,魏太武避暑之所,羊肠坂在呢。

jùn shān

这句话大意是:郡山。

hòu wèi xīng guó tǔ dì jì yuē tài yuán jùn shān yǒu shí shì fāng zhàng sì chǐ sì bì yǒu zhuàn zì rén mò zhī shi

这句话大意是:《后魏兴国土地记》曰:太原郡山,有石室,方丈四尺,四壁有篆字,人莫之识。

yīng shān

这句话大意是:婴山。

duò tú jīng yuē yīng shān wèi bīng zhōu zhī zhǔ

这句话大意是:《隋图经》曰:婴山,为并州之主。

láo shān

这句话大意是:牢山。

yòu yuē láo shān zài tài yuán xiàn dōng běi

这句话大意是:又曰:牢山,在太原县东北。

hòu wèi shū yuē liú cōng qiǎn zi càn xí jù jìn yáng yī lú jiù zhī suì liè yú shòu yáng láo shān yáng jiǎn yuè pí ròu shān wèi zhī chì yě

这句话大意是:《后魏书》曰:刘聪遣子粲袭据晋阳,猗庐救之,遂猎于寿阳牢山阳,检阅皮肉,山为之赤也。

jiè shān

这句话大意是:介山。

bīng zhōu jì yuē jiè shān yī míng héng lǐng

这句话大意是:《并州记》曰:介山,一名横岭。

zuǒ zhuàn yuē xī èr shí sì nián jìn hóu shǎng cóng wáng zhě jiè zhī tuī bù jí lù suì yǔ mǔ xié yǐn ér sǐ

这句话大意是:《左传》曰:僖二十四年,晋侯赏从亡者,介之推不及禄,遂与母偕隐而死。

jìn hóu qiú bù huò yǐ mián shàng tián fēng zhī

这句话大意是:晋侯求不获,以绵上田封之。

yǐ zhì wú guò qiě jīng shàn rén

现代白话:以志我过,且旌善人。

dù zhù yuē xī hé jiè xiū xiàn nán yǒu de míng mián shàng yě

这句话大意是:杜注曰:西河介休县南有地,名绵上也。

jìng yán shān

这句话大意是:静岩山。

jùn guó zhì yuē líng shí xiàn yǒu jìng yán shān zài dōng běi èr shí lǐ jí tài yuè yě

这句话大意是:《郡国志》曰:灵石县有静岩山,在东北二十里,即太岳也。

xià yǒu wǔ lóng quán jí wén gōng fēng jiè zǐ tuī mián shàng zhī tián shì yě

这句话大意是:下有五龙泉,即文公封介子推绵上之田是也。

fēng shān

这句话大意是:风山。

shuǐ jīng zhù yuē hé shuǐ nán jīng bǐ qū xiàn gù chéng xi shí lǐ yǒu fēng shān shàng yǒu xué rú lún fēng qì xiāo sè xí cháng bù zhǐ

这句话大意是:《水经注》曰:河水南经比屈县故城西,十里有风山,上有穴如轮,风气萧瑟,习常不止。

dāng qí chōng piāo yě ér lüè wú shēng hán cǎo gài cháng bù dìng zhòng fēng zhī mén gù yě

这句话大意是:当其冲飘也,而略无生寒草,盖常不定,众风之门故也。

guǎn cén shān

这句话大意是:管涔山。

shuǐ jīng zhù yuē guǎn cén shān fén shuǐ suǒ chū tǔ rén yì yún jī guǎn shān jiàn duō jiān cǎo huò yǐ wéi míng yòu wèi guǎn zǐ shān

这句话大意是:《水经注》曰:管涔山,汾水所出,土人亦云箕管山,见多菅草,或以为名,又为管子山。

qián zhào lù yún liú yuán hǎi zú zi yào cháng yǐn bì wū guǎn cén zhī shān yè hū yǒu èr tóng zǐ rù guì yuē guǎn cén wáng shǐ xiǎo chén fèng yè zhào huáng dì

这句话大意是:《前赵录》云:刘元海族子曜,尝隐避于管涔之山,夜忽有二童子入,跪曰:"管涔王使小臣奉谒赵皇帝。

xiàn jiàn yī kǒu zhì qián zài bài ér qù

这句话大意是:"献剑一口置前,再拜而去。

yǐ zhú shì zhī jiàn zhǎng èr chǐ guāng huī fēi cháng bèi yǒu míng yún shén jiàn

这句话大意是:以烛视之,剑长二尺,光辉非常,背有铭云"神剑"。

fú yù chú zhòng dú yào suì fú zhī suí shí biàn wéi wǔ sè yě

这句话大意是:服御除众毒,曜遂服之,随时变为五色也。

yòu yǒu sān chéng duī gù xiàn chéng wū cǐ zhì yě

这句话大意是:又有三城堆,故县城于此置也。

yòu yǒu fén yáng gōng duò dà yè sì nián zhì suí mò fèi yě

这句话大意是:又有汾阳宫,隋大业四年置,隋末废也。

yòu yǒu fén shuǐ chū shān yáng

这句话大意是:又有汾水出山阳。

shān hǎi jīng yún guǎn cén zhī shān fén shuǐ chū yān xi liú zhì yú hé

现代白话:《山海经》云:管涔之山,汾水出呢,西流至于河。

shí èr zhōu jì yún fén shuǐ chū zhōu wǔ xiàn zhī yān jīng shān

这句话大意是:《十二州记》云:汾水出周五县之燕京山。

gài guǎn cén zhī yì míng yě

这句话大意是:盖管涔之异名也。

wǔ tái shān

这句话大意是:五台山。

shuǐ jīng zhù yuē wǔ tái shān qí shān wǔ luán wēi rán gù yuē wǔ tái

这句话大意是:《水经注》曰:五台山,其山五峦巍然,故曰五台。

jìn yǒng jiā sān nián yàn mén jùn rén wǔ bǎi yú jiā bì luàn rù cǐ shān jiàn shān zhōng rén wèi xiān qū yīn ér bù fǎn suì níng yán yě wǎng huán zhī shì xī yǒu wàng jiàn qí cūn jū zhě zhì yì xún fǎng mò zhī suǒ zài gù sú rén yǐ wéi xiān zhě zhī dōu yǐ

现代白话:晋永嘉三年,雁门郡人五百余家,避乱入此山,见山中人为先驱,因而不返,遂宁岩野,往还之士稀有望见其村居者,至诣寻访,莫知所在,故俗人以为仙者之都了。

zhōng tái zhī shān shān dǐng fāng sān lǐ xī běi zōu yǒu yī quán shuǐ bù liú wèi zhī tài huá quán gài wǔ tái zhī céng xiù

这句话大意是:中台之山,山顶方三里,西北陬有一泉水不流,谓之太华泉,盖五台之层秀。

xiān jīng yún cǐ shān míng wéi zǐ fǔ xiān rén jū zhī

这句话大意是:《仙经》云:"此山名为紫府,仙人居之。

qí jiǔ tái zhī shān dōng xià cháng bīng xuě bù kě jū jí wén shū shī lì cháng zhèn dú lóng zhī suǒ

这句话大意是:"其九台之山,冬夏常冰雪,不可居,即文殊师利常镇毒龙之所。

jīn duō fó sì sì fāng sēng tú shàn xìn zhī shì duō wǎng lǐ yān

现代白话:今多佛寺,四方僧徒善信之士,多往礼呢。

yè quán shān

这句话大意是:谒泉山。

duò tú jīng yuē xī hé yè quán shān yī míng yǐn quán shān yǒu shí shì zi xià tuì jū zhī suǒ

这句话大意是:《隋图经》曰:西河谒泉山,一名隐泉山,有石室,子夏退居之所。

shuǐ jīng zhù yuē yè quán shān sú yún yáng yǔ qiān shí yè dǎo shì yīng gù de qí míng

这句话大意是:《水经注》曰:谒泉山,俗云阳雨愆时,谒祷是应,故得其名。

xuán wèng shān

这句话大意是:悬瓮山。

jùn guó zhì yuē xuán wèng shān yī míng lóng shān yì míng jié chù shān

这句话大意是:《郡国志》曰:悬瓮山,一名龙山,亦名结绌山。

duō jì yú shí zhī bù jiāo

这句话大意是:多𫚖鱼,食之不骄。

jìn shuǐ chū yān

现代白话:晋水出呢。

yòu yǒu xiàng shān

这句话大意是:又有象山。

qián zhào lù yún liú cōng zhēng liú kūn bù kè lüè jìn yáng yú xiàng shān ér guī yě

这句话大意是:《前赵录》云:"刘聪征刘琨不克,略晋阳,逾象山而归也。

yòu fén shuǐ zì yáng qǔ xiàn jiè liú rù nán guò jìn yáng xiàn jìn shuǐ cóng xiàn nán liú zhù zhī

这句话大意是:"又汾水自阳曲县界流入,南过晋阳县,晋水从县南流注之。

yòu yǒu dòng guò shuǐ xi rù yú fén jìn shuǐ xià kǒu yě

这句话大意是:又有洞过水西入于汾,晋水下口也。

yòu yǒu jìn cí

这句话大意是:又有晋祠。

shuǐ jīng zhù yuē zhǎo xi jì shān zhěn shuǐ yǒu táng shū yú cí

这句话大意是:《水经注》曰:"沼西际山枕水,有唐叔虞祠。

shuǐ cè yǒu liáng táng jìn chuān zhī zhōng zuì wéi shèng chù

这句话大意是:水侧有凉堂,晋川之中,最为胜处。

yáo zuì xù xíng jì yún gāo xiáng tiān bǎo nián zhōng dà xiū lóu guàn

这句话大意是:姚最《序行记》云:高详天保年中,大修楼观。

wǔ zhǐ shān

这句话大意是:五指山。

li mù shū zhào jì yuē chē liào yáng dōng běi yǒu wǔ zhǐ shān yán shí gū sǒng shàng yǒu yī shǒu yī zú zhī jī jué dà rú jī zhǐ shù jù quán

这句话大意是:李穆叔《赵记》曰:〈车尞〉阳东北有五指山,岩石孤耸,上有一手一足之迹,厥大如箕,指数俱全。

yòu jùn guó zhì yún běi qí xuān wáng qiǎn rén liàng zhī zhǎng qī chǐ

这句话大意是:又《郡国志》云:北齐宣王遣人量之,长七尺。

yòu shí liù guó chūn qiū yún shí lè dāng shēng zhī shí cǐ shān shàng cǎo mù jiē wèi tiě qí zhī xíng

这句话大意是:又《十六国春秋》云:石勒当生之时,此山上草木皆为铁骑之形。

gē zhēn shān

这句话大意是:纥真山。

jì zhōu tú jīng yuē gē zhēn shān zài chéng dōng běi dēng zhī wàng sāng qián dài jùn shù bǎi lǐ nèi wǎn rán

这句话大意是:《冀州图经》曰:纥真山,在城东北,登之望桑干代郡,数百里内宛然。

yòu jùn guó zhì yún wàng zhī shù bǎi lǐ nèi xià héng jī xuě gù bǐ rén yǔ yuē gē zhēn shān tóu liáng sǐ què hé bù fēi qù shēng chù lè

这句话大意是:又《郡国志》云:望之数百里内,夏恒积雪,故彼人语曰:"纥真山头凉死雀,何不飞去生处乐?

yòu yǒu shén quán rén gē yuē gē zhēn shān tóu yǒu shén jǐng rù dì qiān chǐ jué gǔ lěng

这句话大意是:"又有神泉,人歌曰:"纥真山头有神井,入地千尺绝骨冷。

shì shān běi shí lǐ yǒu bái dēng shān

这句话大意是:"是山北十里,有白登山。

yuán jī shān

这句话大意是:元姬山。

jì zhōu tú jīng yuē yuán jī shān zài mǎ yì

这句话大意是:《冀州图经》曰:元姬山,在马邑。

hòu wèi shū yún dào wǔ shì rén xìng li shàn ōu gē sǐ zàng cǐ shān wèi zhǔ sī zhī yuè fǔ wèi zhī qū qí qū cún yān

现代白话:《后魏书》云:"道武侍人姓李,善讴歌,死葬此山,魏主思之,乐府为之曲,其曲存呢。

bái dēng shān

这句话大意是:白登山。

jì zhōu tú jīng yuē bái dēng shān zài dìng xiāng xiàn dōng běi hàn gāo suǒ kùn zhī chù shàng yǒu tái yīn shān wèi míng

这句话大意是:《冀州图经》曰:白登山,在定襄县东北,汉高所困之处,上有台,因山为名。

huǒ shān

这句话大意是:火山。

jì zhōu tú jīng yuē huǒ shān zài dìng xiāng xiàn xi wǔ lǐ

这句话大意是:《冀州图经》曰:火山,在定襄县西五里。

shuǐ jīng zhù yuē xi xī shuǐ yuán chū huǒ shān shān shàng yǒu huǒ jǐng nán běi qī shí bù shēn bù jiàn dǐ yán rè shàng shēng cháng ruò léi zhī fā xiǎng yǐ cǎo cuàn zhī zé yān téng huǒ fā

这句话大意是:《水经注》曰:西溪水,源出火山,山上有火井,南北七十步,深不见底,炎热上升,常若雷之发响,以草爨之,则烟腾火发。

qí shān yī míng fén tái jǐng dōng wǔ liù chǐ yǒu tāng jǐng jǐng guǎng lún yǔ huǒ jǐng xiāng zhuàng rè shì yì tóng

这句话大意是:其山一名焚台,井东五六尺,有汤井,井广轮与火井相状,热势亦同。

dōng yǒu huǒ jǐng cí suì shí sì zhī

这句话大意是:东有火井祠,岁时祀之。

jǐng běi bǎi bù yǒu dōng xī gǔ guǎng shí xǔ bù

这句话大意是:井北百步,有东西谷,广十许步。

nán àn xià yǒu fēng xué jué dà róng rén qí shēn bù cè ér xué zhōng sù sù cháng yǒu wēi fēng suī sān fú yì lǐn liè

这句话大意是:南岸下有风穴,厥大容人,其深不测,而穴中肃肃常有微风,虽三伏亦凛冽。

sān shān

这句话大意是:三山。

duò tú jīng yuē hé dōng dōu sān shān jí shùn suǒ gēng lì shān yě

这句话大意是:《隋图经》曰:河东都三山,即舜所耕历山也。

yǔ gòng suǒ wèi hú kǒu léi shǒu zhì wū tài yuè

这句话大意是:《禹贡》所谓"壶口雷首至于太岳。

hú kǒu shān zài cí zhōu tài yuè zài jìn zhōu léi shǒu zài hé dōng jiè

这句话大意是:"壶口山在慈州,太岳在晋州,雷首在河东界。

cǐ shān yǒu jiǔ míng wèi lì shān shǒu shān báo shān xiāng shān gān zǎo shān qú zhū shān dú tóu shān ér shān děng míng

这句话大意是:此山有九名,谓历山、首山、薄山、襄山、甘枣山、渠猪山、独头山、陑山等名。

yòu tāng fá jié shēng zì ér zhī suǒ

这句话大意是:又汤伐桀,升自陑之所。

jì shān

这句话大意是:稷山。

duò tú jīng yuē jì shān zài jiàng jùn hòu jì bō bǎi gǔ yú cǐ shān

这句话大意是:《隋图经》曰:稷山,在绛郡,后稷播百谷于此山。

yì zuǒ shì chuán wèi jìn hóu zhì bīng yú jì yǐ lüè dí tǔ shì cǐ yě

这句话大意是:亦《左氏传》谓"晋侯治兵于稷,以略狄土",是此也。

hòu wèi shū yuē gāo liáng shān duò yǐ hòu yòu wèi jì shān

这句话大意是:《后魏书》曰:高凉山,隋以后又为稷山。

huò shān

这句话大意是:霍山。

duò tú jīng yuē huò shān zài hóng tóng xiàn dōng běi huò shuǐ chū yān

现代白话:《隋图经》曰:霍山,在洪洞县东北,霍水出呢。

shuǐ jīng zhù yún fā yuán chéng tán tán kuò qī shí bù ér bù cè qí shēn

这句话大意是:《水经注》云:发源成潭,潭阔七十步,而不测其深。

ěr yǎ yún huò shān zhī zhū yù yān

现代白话:《你雅》云:霍山之珠玉呢。

yòu yǒu shèng rén yá yá yǒu qī xué xiāng tōng

这句话大意是:又有圣人崖,崖有七穴相通。

yòu shuǐ jīng zhù yún huò shān běi yǒu què shǔ gǔ qí jiān dào ài shuǐ zuǒ yòu xī jié piān liáng gé dào lèi shí chéng lù sú wèi zhī lǔ bān qiáo yě

这句话大意是:又《水经注》云:霍山,北有雀鼠谷,其间道隘,水左右悉结偏梁阁道,累石成路,俗谓之鲁班桥也。

píng shān

这句话大意是:平山。

duò tú jīng yuē píng shān zài píng yáng yī míng hú kǒu shān shàng shū wèi hú kǒu zhì liáng jí qí jí cǐ yě

这句话大意是:《隋图经》曰:平山,在平阳,一名壶口山,《尚书》谓"壶口治梁及岐",即此也。

jīn míng gū shè shān zài xiàn xi píng shuǐ chū qí xià

这句话大意是:今名姑射山,在县西,平水出其下。

yòu shān hǎi jīng yuē xiàn shān zhī nán sān bǎi lǐ yǒu gū shè shān

这句话大意是:又《山海经》曰:宪山之南三百里,有姑射山。

jì zhōu tú jīng yún xi rù wén chéng jùn yǐ shān wèi jiè

这句话大意是:《冀州图经》云:西入文成郡,以山为界。

yòu zhuāng zi yún yáo jiàn gū yè shén rén yǎo rán sàng qí tiān xià

这句话大意是:又《庄子》云:"尧见姑射神人,杳然丧其天下。

jí shì cǐ shān yě

这句话大意是:"即是此山也。

fā jiū shān

这句话大意是:发鸠山。

shān hǎi jīng yuē shàng dǎng fā jiū shān duō zhè mù yǒu niǎo zhuàng rú wū ér wén shǒu bái huì chì zú míng yuē jīng wèi qí míng zì xiāng hū

这句话大意是:《山海经》曰:上党发鸠山,多柘木,有鸟状如乌而文首、白喙赤足,名曰精卫,其鸣自相呼。

yún yán dì nǚ dōng yóu ruò hǎi huà niǎo jīn yóu xián shí yǐ tián zhī

这句话大意是:云炎帝女东游溺海化鸟,今犹衔石以填之。

bào dú shān

这句话大意是:抱犊山。

dào shū fú dì jì yuē bào dú shān zài shàng dǎng dōng nán gāo qī zhàng yǒu shí chéng gāo shí zhàng fāng yī lǐ dōng nán jiǎo yǒu cǎo míng yù zhào xià zhī dōng shēng huā gāo wǔ liù chǐ wèi pō gān

这句话大意是:《道书福地记》曰:抱犊山,在上党东南,高七丈,有石城,高十丈,方一里,东南角有草名玉照下枝,冬生花,高五六尺,味颇甘。

qǔ qí mò fú zhī fāng cùn qī rì sān bù jī

这句话大意是:取其末服之,方寸七,日三不饥。

yi wǔ gǔ duō shí wù wú è dú kòu zéi bù zhì

这句话大意是:宜五谷,多食物,无恶毒,寇贼不至。

yù kuì yún bào dú shān dōng běi qù héng shān zhī nán shù bǎi lǐ yún nán yǒu xué

这句话大意是:《玉匮》云:抱犊山东北,去恒山之南数百里,云南有穴。

xíng sān bǎi lǐ chū měi yáng xiàn xi qī shí lǐ míng dòng kǒu

这句话大意是:行三百里,出美阳县西七十里,名洞口。

yòu duò tú jīng yuē bēi shān jīn míng bào dú shān

这句话大意是:又《隋图经》曰:卑山,今名抱犊山。

sì miàn wēi jué shān dǐng yǒu èr quán

这句话大意是:四面危绝,山顶有二泉。

hòu wèi gé róng luàn bǎi xìng bào dú shàng shān yīn yǐ míng zhī yě

这句话大意是:后魏葛荣乱,百姓抱犊上山,因以名之也。

fáng shān

这句话大意是:房山。

duò tú jīng yuē fáng shān lǐng shàng yǒu wáng mǔ cí shén líng

这句话大意是:《隋图经》曰:房山,岭上有王母祠,甚灵。

sú hào wèi wáng mǔ shān

这句话大意是:俗号为王母山。

hòu hàn shū yuē zhāng dì yǒng hé sān nián xìng zhào cí fáng shān jí wèi cǐ shān yě

这句话大意是:《后汉书》曰:章帝永和三年幸赵,祠房山,即谓此山也。

zài xiàn xī běi shí lǐ huì shuǐ chū yān

现代白话:在县西北十里,濊水出呢。

yì wèi shí jiù shuǐ yòu wèi zhī lù shuǐ

这句话大意是:亦谓石臼水,又谓之鹿水。

chū xíng táng dōng rù bó líng wèi zhī mù dāo gōu yī wèi jiā shā shuǐ yòu cóng cǐ guò shí tóng shān nán liú rù hū tuó hé

这句话大意是:出行唐东,入博陵,谓之木刀沟,一谓袈裟水,又从此过石童山,南流入滹沱河。

qián yān lù yuē mù róng juàn shí fáng shān wáng mǔ cí qián dà shù zì bá gēn xià de yù guī bì bā shí sān kē guāng sè shāo qí jùn yǐ wéi yuè shén zhī mìng yǐ tài láo jì zhī

这句话大意是:《前燕录》曰:慕容隽时,房山王母祠前大树自拔,根下得玉圭璧八十三颗,光色稍奇隽,以为岳神之命,以太牢祭之。

měi cí yǒu yī hǔ lái wǎng cí cè xìng pō xún xiá ér bù hài wū wù

这句话大意是:每祠有一虎来往祠侧,性颇驯,狎而不害于物。

hán xìn shān

这句话大意是:韩信山。

duò tú jīng yuē hán xìn shān yuán jùn sú hū wèi hán xìn tái yòu hū wèi tǔ mén kǒu

这句话大意是:《隋图经》曰:韩信山圆峻,俗呼为韩信台,又呼为土门口。

xi rù jǐng xíng jí xiàng tài yuán lù shì cǐ yě

这句话大意是:西入井陉,即向太原路,是此也。

yòu yǒu hán xìn chéng xìn pò zhào zhù jūn wū cǐ

这句话大意是:又有韩信城,信破赵,驻军于此。

tāng shān

这句话大意是:汤山。

shān hǎi jīng yuē tāng shān tāng shuǐ chū yān

现代白话:《山海经》曰:汤山,汤水出呢。

cǐ tāng néng yù jí wèi tiān xià zuì

这句话大意是:此汤能愈疾,为天下最。

yòu àn duò tú jīng yún tāng hòu cè yán shàng yǒu shí shì yī hù wú chén huì sú hào yuē shèng rén shì xià jīng tóng mǎ miào yǒu bēi tí yún zhāng hé shén tán shì yě

这句话大意是:又按《隋图经》云:汤后侧岩上有石室一,户无尘秽,俗号曰圣人室,下经铜马庙,有碑题云"漳河神坛"是也。

gàn shān yán shān

这句话大意是:干山言山。

li gōng xù jì yuē bǎi rén xiàn yǒu gàn shān yán shān wèi shī yún chū sù wū gàn yǐn jiàn wū yán

这句话大意是:李公绪记曰:柏仁县有干山、言山,《卫诗》云:"出宿于干,饮饯于言。

shì cǐ yě

这句话大意是:"是此也。

hēi shān

这句话大意是:黑山。

jiǔ zhōu yào jì yuē hēi zǐ xī jū jí jùn hēi shān cǎi fú líng ěr wǔ bǎi suì huò lǎo huò shǎo

这句话大意是:《九州要记》曰:黑子昔居汲郡黑山,采茯苓饵,五百岁或老或少。

yòu wèi zhì yuē hàn xiàn dì chū píng èr nián hēi shān zéi yú dú bái rào mù gù děng shí wàn yú zhòng yǐ lüè wèi jùn yě

这句话大意是:又《魏志》曰:汉献帝初平二年,黑山贼于毒、白绕、睦固等十万余众,以掠魏郡也。

yòu yún yī míng qīng shān

这句话大意是:又云一名青山。

liè xiān chuán yuē dú zǐ qiū rén zài hēi shān cháng qiān yī huáng dú lái guò qiū chéng gū jiǔ yáng dōu nǚ jiàn yuè zhī suì liú xiāng fèng yáng dōu nǚ shēng ér lián méi jí cǐ zhě yě

这句话大意是:《列仙传》曰:犊子邺人,在黑山,常牵一黄犊来过邺城沽酒,阳都女见悦之,遂留相奉,阳都女生而连眉,即此者也。

tǔ dì shí sān zhōu zhì yún hēi shān xiǎn wèi bū táo yōu sǒu

这句话大意是:《土地十三州志》云:黑山险,为逋逃幽薮。

duò qū yǔ tú zhì yún zhōu tài zǔ huì hēi yīn gǎi hēi shān wèi qīng shān yě

这句话大意是:《隋区宇图志》云:周太祖讳黑,因改黑山为青山也。

léi gōng shān

这句话大意是:雷公山。

duò tú jīng yuē léi gōng shān qí lǎo chuán yuē wèi shí hēi shān jùn dào zhāng yàn děng bù lì jūn zhǎng zhí yǐ míng hào wèi chēng duō rán zhě wèi zhī dī gōng dà shēng zhě wèi zhī léi gōng

这句话大意是:《隋图经》曰:雷公山,耆老传曰,魏时黑山郡盗张燕等,不立君长,直以名号为称,多髯者谓之羝公,大声者谓之雷公。

shí léi gōng zéi bǎo cǐ shān yīn yǐ wéi míng

这句话大意是:时雷公贼保此山,因以为名。

gǔ shān

这句话大意是:鼓山。

duò tú jīng yuē gǔ shān yì míng tú shān

这句话大意是:《隋图经》曰:鼓山亦名涂山。

sòng yǒng chū gǔ jīn shān chuān jì yún gǔ shān rú shí gǔ xíng èr suǒ nán běi xiāng dāng èr gǔ xiāng qù shí lǐ

这句话大意是:《宋永初古今山川记》云:鼓山,如石鼓形二所,南北相当,二鼓相去十里。

jì zhōu tú jīng yún qiū chéng xi yǒu shí gǔ gǔ zì míng jí yǒu bīng

这句话大意是:《冀州图经》云:邺城西有石鼓,鼓自鸣,即有兵。

wèi dū fù yún shén zhēng tiáo dì wū gāo luán shì yě

这句话大意是:《魏都赋》云:"神钲迢递于高峦"是也。

gāo qí mò cǐ gǔ míng wèi jǐ yún qiū chéng yǒu bīng ér qí miè

这句话大意是:高齐末,此鼓鸣,未几云邺城有兵而齐灭。

duò wén jì nián yòu míng wén shù bǎi lǐ yě

这句话大意是:隋文季年又鸣,闻数百里也。

lóng lǜ shān

这句话大意是:隆虑山。

duò tú jīng yuē lóng lǜ shān yī míng lín lǜ gài duò xiàn xi èr shí lǐ

这句话大意是:《隋图经》曰:隆虑山,一名林虑,盖隋县西二十里。

shān yǒu sān fēng nán dì yī fēng míng xiān rén lóu gāo wǔ shí zhàng xià yǒu huáng huā gǔ běi yán chū pù bù shuǐ zhù chéng chí

这句话大意是:山有三峰:南第一峰名仙人楼,高五十丈,下有黄花谷,北岩出瀑布,水注成池。

huáng huā gǔ xī běi yǒu dòng xué qù de shí yú rèn xià yǒu xiǎo shān gū sǒng wèi zhī yù nǚ tái gāo jiǔ bǎi zhàng

这句话大意是:黄花谷西北有洞穴,去地十余仞,下有小山孤竦,谓之玉女台,高九百丈。

qí shān běi yī fēng míng jǔ fēng qí běi yǒu piān qiáo jí bào dú shān yě

这句话大意是:其山北一峰名举峰,其北有偏桥,即抱犊山也。

nán jiē tài xíng běi lián héng yuè

这句话大意是:南接太行,北连恒岳。

yòu àn yán xiū nèi zhuàn yuē qiáo shùn zì zhòng chǎn yǒu èr zi yuē zhāng yuē cóng shī shì xiān rén lú zi jī wū lóng lǜ shān qī xiá gǔ jiào èr zi qīng xū zhī shù fú fēi lóng yào yī wán shí nián bù jī

这句话大意是:又按《颜修内传》曰:桥顺,字仲产,有二子,曰璋,曰琮,师事仙人卢子基于隆虑山栖霞谷,教二子清虚之术,服飞龙药一丸,十年不饥。

wèi wén dì shī yuē xī shān yǒu shuāng tóng bù jī yì bù shí

这句话大意是:魏文帝诗曰:"西山有双童,不饥亦不食。

wèi cǐ yě

这句话大意是:"谓此也。

xiān bì shān

这句话大意是:鲜卑山。

duò tú jīng yuē xiān bì shān zài liǔ chéng xiàn dōng nán

这句话大意是:《隋图经》曰:鲜卑山,在柳城县东南。

cuī hóng shí liù guó chūn qiū yuē mù róng huì xiān dài jū liáo zuǒ hào yuē dōng hú qí hòu xióng chāng yǔ xiōng nú zhēng shèng

这句话大意是:崔鸿《十六国春秋》曰:慕容廆先代居辽左,号曰东胡,其后雄昌,与匈奴争盛。

qín hàn zhī jì wèi xiōng nú suǒ bài fēn bǎo xiān bēi shān yīn fù yǐ shān wèi hào yě

这句话大意是:秦汉之际,为匈奴所败,分保鲜卑山,因复以山为号也。

jí chéng zhī dōng sài wài yòu yǒu xiān bì shān zài liáo xī zhī xī běi yī bǎi lǐ yǔ cǐ yì shān ér tóng hào

这句话大意是:棘城之东,塞外又有鲜卑山,在辽西之西北一百里,与此异山而同号。

dà jié shí shān

这句话大意是:大碣石山。

dì lǐ zhì yún dà jié shí shān zài yòu běi píng lí chéng xī nán wáng mǎng gǎi yuē jié shí yě

这句话大意是:《地理志》云:大碣石山,在右北平骊城西南,王莽改曰碣石也。

hàn zhāo dì yì cháng dēng zhī yǐ wàng jù hǎi ér lēi qí shí

这句话大意是:汉昭帝亦常登之以望巨海,而勒其石。

jīn wū cǐ zhěn hǎi yǒu shí rú yǒng dào shù shí lǐ

这句话大意是:今于此枕海有石如埇道数十里。

dāng shān dǐng yǒu zhī dà shí rú zhù xíng wǎng wǎng ér jiàn lì wū hǎi zhī zhōng cháo shuǐ dà zhì jí cháo bō tuì bù dòng bù méi bù zhī shēn qiǎn shì míng zhī tiān qiáo zhù yě

这句话大意是:当山顶有之大石如柱形,往往而见,立于海之中,潮水大至,及潮波退,不动不没,不知深浅,世名之天桥柱也。

zhuàng ruò rén zào yì fēi rén lì suǒ jiù

这句话大意是:状若人造,亦非人力所就。

wéi zhāo yì zhǐ cǐ yǐ wèi jié shí yě

这句话大意是:韦昭亦指此以为碣石也。

bái láng shān

这句话大意是:白狼山。

jùn guó zhì yuē bái láng shān yī yuē lù shǒu shān

这句话大意是:《郡国志》曰:白狼山,一曰鹿首山。

wèi wǔ wū cǐ féng shī zi chù

这句话大意是:魏武于此逢狮子处。

míng jī shān

这句话大意是:鸣鸡山。

duò tú jīng yuē míng jī shān zài huái róng xiàn dōng běi běn míng mó jī shān

这句话大意是:《隋图经》曰:鸣鸡山,在怀戎县东北,本名磨笄山。

xī zhào xiāng zi shā dài wáng qí fū rén yuē dài yǐ wáng yǐ wú jiāng hé guī

现代白话:昔赵襄子杀代王,其夫人曰:"代已亡了,我将何归?

suì mó jī wū shān ér zì shā

这句话大意是:"遂磨笄于山而自杀。

dài rén lián zhī wèi lì cí yān

现代白话:代人怜之,为立祠呢。

yīn míng qí shān wèi mó jī shān

这句话大意是:因名其山为磨笄山。

měi yè yǒu yě jī qún míng wū cí wū shàng

这句话大意是:每夜有野鸡群鸣于祠屋上。

gù yì wèi wéi míng jī shān

这句话大意是:故亦谓为鸣鸡山。

lì shān

这句话大意是:历山。

hòu wèi yú dì tú fēng tǔ jì yuē pān chéng xī běi sān lǐ yǒu lì shān xíng sì fù fǔ gù yīn yǐ míng zhī

这句话大意是:《后魏舆地图风土记》曰:潘城西北三里有历山,形似覆釜,故因以名之。

qí xià yǒu shùn cí gǔ sǒu cí cún yān

现代白话:其下有舜祠、瞽叟祠存呢。

chuān qiáo shān

这句话大意是:川乔山。

shān hǎi jīng yuē chuān qiáo shān yǒu huáng dì cí dà huāng nèi yǒu xuān yuán tái shè zhě bù gǎn xī xiàng wèi xuān yuán gù yě

这句话大意是:《山海经》曰:川乔山有黄帝祠,大荒内有轩辕台,射者不敢西向,畏轩辕故也。

liáng xiāng dōng wáng lín zhōng shī yún jì liáo qiān zǎi hòu shuí wèi xuān yuán tái

这句话大意是:梁湘东王《临终诗》云:寂寥千载后,谁畏轩辕台。

dà hé shān xiǎo hé shān

这句话大意是:大翮山小翮山。

shān hǎi jīng yuē dà hé shān xiǎo hé shān yǒu wáng zhòng miào

这句话大意是:《山海经》曰:大翮山小翮山,有王仲庙。

zhòng zì cì zhòng nián xiǎo rù xué ér yuǎn cháng xiān dào qí shī guài zhī wèi bù guī

现代白话:仲字次仲,年小入学习并且远,常先到,其师怪之,谓不归。

shǐ rén hou yān shí zài jiā

现代白话:使人候呢,实在家。

děng bèi cháng jiàn cì zhòng zhuō yī xiǎo jí mù cháng sān chǐ yú zhì zhe wū jiān yù qǔ zhé bú jiàn

这句话大意是:等辈常见次仲捉一小棘木,长三尺余,至著屋间,欲取辄不见。

jí nián ruò guān biàn cāng jié jiù wén wèi jīn lì shū

这句话大意是:及年弱冠,变苍颉旧文为今隶书。

qín shǐ huáng shí guān wù fán duō cì zhòng wéi wén jiǎn lüè fù jí yòng zhī dà jiā shǐ zhēng bù zhì shǐ huáng dà nù zhào jiàn chē sòng zhī

这句话大意是:秦始皇时,官务繁多,次仲为文简略,赴急用之大嘉,使征不至,始皇大怒,诏槛车送之。

cì zhòng yín yǒng huà wèi dà niǎo chū chē wài hé rán gāo fēi pái huái cháng yǐn zhì yú xī mén shān luò èr hé yīn míng zhī yě

这句话大意是:次仲吟咏,化为大鸟出车外,翮然高飞,徘徊长引,至于西门山落二翮,因名之也。

fēi lóng shān

这句话大意是:飞龙山。

duò tú jīng yuē fēi lóng shān yòu míng fēng lóng shān

这句话大意是:《隋图经》曰:飞龙山,又名封龙山。

shí liù guó chūn qiū qián zhào lù yún wáng jùn qiǎn qí hóng lǜ xiān bēi tǎo shí lè zhàn wū fēi lóng shān xià lēi shī dà bài

这句话大意是:《十六国春秋·前赵录》云:王俊遣祁弘率鲜卑讨石勒,战于飞龙山下,勒师大败。

lì yuán shuǐ jīng zhù yún wèn shuǐ dōng jīng fēi lóng shān běi

这句话大意是:郦元《水经注》云:汶水东经飞龙山北。

yòu zhào jì yún měi suì yǒu jí fēng báo yǔ dōng nán ér xíng sú chuán cǐ shān shén nǚ wèi dōng hǎi fù ér sān shí rén yóu cún yì guān quán jù qí běi jí zhāng ěr gù xū ěr

这句话大意是:又《赵记》云:每岁有疾风雹雨东南而行,俗传此山神女为东海妇,而三石人犹存,衣冠全具,其北即张耳故墟耳。

wú zhōng shān

这句话大意是:无终山。

duò tú jīng yuē wú zhōng shān yī míng bù yīn shān yòu míng wēng tóng shān

这句话大意是:《隋图经》曰:无终山,一名步阴山,又名翁同山。

shén xiān chuán yún xiān rén bái zhòng lǐ zhě liáo dōng rén yě

这句话大意是:《神仙传》云:仙人白仲理者,辽东人也。

yǐn jū wú zhōng shān zhōng hé shén dān yòu wū shān zhōng zuò jīn wǔ qiān jīn yǐ jiù bǎi xìng jí cǐ shān yě

这句话大意是:隐居无终山中合神丹,又于山中作金五千斤以救百姓,即此山也。

yòu shuǐ jīng yún wēng bó zhōu mò bì luàn shì wú zhōng shān shān qián yǒu quán shuǐ shén qīng xià cháng zǎo yù de yù zǎo jià yī shuāng wū quán cè

这句话大意是:又《水经》云:翁伯周末避乱适无终山,山前有泉水甚清,夏尝澡浴,得玉澡架一双于泉侧。

yòu sōu shén jì yún wú zhōng shān yòu yǒu yáng wēng yù tián xī yōng bó luò yáng rén fù mǔ zhōng zàng wū wú zhōng shān

这句话大意是:又《搜神记》云:无终山,又有阳翁玉田,昔雍伯,洛阳人,父母终,葬于无终山。

shān gāo bā shí lǐ shàng wú shuǐ yōng bó zhì yǐn yǒu rén jiù yǐn

这句话大意是:山高八十里,上无水,雍伯置饮,有人就饮。

yǔ shí yī shēng lìng zhǒng zhī hòu yù shēng de bái bì wǔ shuāng pìn běi píng xú shì suì jiā yān

现代白话:与石一升令种之,后玉生得白璧五双,聘北平徐氏,遂家呢。

yān shān

这句话大意是:燕山。

duò tú jīng yuē yān shān zài yì xiàn dōng nán qī shí lǐ yán cè yǒu shí gǔ qù de bǎi yú zhàng wàng zhī ruò shù bǎi shí qūn zuǒ yòu liáng guàn zhī gǔ dōng nán yǒu shí rén yuán fú zhī zhuàng tóng jī shì

这句话大意是:《隋图经》曰:燕山,在易县东南七十里,岩侧有石鼓,去地百余丈,望之若数百石囷,左右梁贯之,鼓东南有石人,援桴之状同击势。

yún yān shān shí gǔ míng zé yǒu bīng

这句话大意是:云燕山石鼓鸣,则有兵。

lóng shān

这句话大意是:龙山。

duò tú jīng yuē lóng shān zài yì xiàn xī nán sān shí lǐ lóng shān shí shàng wǎng wǎng yǒu xiān rén jí lóng jī

这句话大意是:《隋图经》曰:龙山,在易县西南三十里,龙山石上,往往有仙人及龙迹。

xi lù gǔ yǒu yī kēng dà rú chē lún chūn zé fēng chū dōng xià chū nán qiū chū xi dōng chū běi

这句话大意是:西麓谷有一坑,大如车轮,春则风出东,夏出南,秋出西,冬出北。

yǒu shā mén fǎ měng yǐ xià rì rù qí dōng xué jiàn shí táng shí rén yù qióng zhū xué biàn yǒu yī rén lì shēng yún fǎ shī yǒu zhì sān xué jiē rú dōng zhě bù yí réng lái jiàn huì

这句话大意是:有沙门法猛,以夏日入其东穴,见石堂石人,欲穷诸穴,便有一人厉声云:"法师有滞,三穴皆如东者,不宜仍来见秽。

měng réng yì bù xī bù jué hū zài xué wài yě

这句话大意是:"猛仍意不息,不觉忽在穴外也。

kǒng shān

这句话大意是:孔山。

shuǐ jīng zhù yuē yì shuǐ dōng jīng kǒng shān běi

这句话大意是:《水经注》曰:易水东经孔山北。

yòu duò tú jīng yún kǒng shān yǒu kǒng biǎo lǐ tōng chè gù míng ěr

现代白话:又《隋图经》云:孔山有孔,表里通彻,故名你。

✦ You read 地部·卷十

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.