太平御览 · 李昉 · Chapter 454 of 1000

人事部·卷九十五

PinyinModern Translation
Size

jiàn zhèng sì

这句话大意是:○谏诤四。

cuī hóng qián zhào lù yuē liú cōng jiāng qǐ fèng yí diàn wū hòu tíng tíng wèi chén yuán dá jiàn cōng nù yuē jiāng yíng yī gōng qǐ wèn rǔ shǔ zǐ hu

现代白话:崔鸿《前赵录》曰:刘聪将起凤仪殿于后庭,廷尉陈元达谏,聪怒曰:"将营一宫,岂问你鼠子乎!

jiāng zhǎn zhī

这句话大意是:"将斩之。

shí zài xiāo yáo yuán xuán dá bào táng xià shù jiào yuē chén suǒ yán zhě shè jì zhī jì yě

这句话大意是:时在逍遥园,玄达抱堂下树叫曰:"臣所言者,社稷之计也。

liú hòu zài hòu táng mì shǒu shū jiù zhī nǎi jiě

这句话大意是:"刘后在后堂,密手疏救之,乃解。

gǎi xiāo yáo yuán wèi nà xián yuán jì zhōng táng wèi kuì xián táng

这句话大意是:改逍遥园为纳贤园,季中堂为愧贤堂。

yòu yuē yān shù wáng chén děng yòng shì tài zǎi liú yì dà jiàng jūn liú fū yù shǐ dài fū chén xuán dá yì què qǐng gù qǐng miǎn chén děng guān

这句话大意是:又曰:阉竖王沈等用事,太宰刘易、大将军刘敷、御史大夫陈玄达诣阙请,固请免沈等官。

cōng yǐ biǎo shì chén děng xiào yuē shì r děng wéi yuán dá suǒ yǐn suì chéng chī yě

这句话大意是:聪以表示沈等,笑曰:"是儿等为元达所引,遂成痴也。

cōng shǒu huài qí biǎo

这句话大意是:"聪手坏其表。

yòu yuē zhào rǎn cì yú xīn fēng dōng jìn ān jiāng jūn suǒ chēn cháng ān dōng tǎo rǎn yǒu qīng dí zhī sè

这句话大意是:又曰:赵染次于新丰东,晋安将军索𬘭长安东讨,染有轻敌之色。

rǎn zhǎng shǐ lǔ huī yuē kùn shòu yóu dòu kuàng yú guó hu

这句话大意是:染长史鲁徽曰:"困兽犹斗,况于国吗?

liáng yuē suǒ chēn xiǎo shù qǐ néng wū wú mǎ tí dāo jiàn yě

现代白话:"梁曰:"索𬘭小竖,岂能污我马蹄刀剑也!

shī jīng qí nì zhàn yú chéng xi bài jì

这句话大意是:"师精骑逆,战于城西,败绩。

huǐ yuē wú bù yòng lǔ huī zhī yán yǐ zhì yú shì

现代白话:悔曰:"我不用鲁徽之言,以至于是。

nǎi zhǎn huī

这句话大意是:"乃斩徽。

huī lín xíng wèi rǎn yuē jiāng jūn wéi móu qǔ bài zhū zhōng liáng yǐ chěng guò fèn ruò sǐ ér yǒu zhī dāng su jiāng jūn yú huáng quán shǐ jiāng jūn bù dé mián chuáng zhěn sǐ

这句话大意是:徽临刑,谓染曰:"将军违谋取败,诛忠良以逞过忿,若死而有知,当诉将军于黄泉,使将军不得眠床枕死。

zhào rǎn gōng běi dì mèng lǔ huī yǐn jiàn shè zhī qiě jiāng gōng chéng zhōng nǔ zú

这句话大意是:"赵染攻北地,梦鲁徽引箭射之,且将攻城,中弩卒。

yòu yuē shí hǔ chí liè wú dù chen chū yè guī

这句话大意是:又曰:石虎驰猎无度,晨出夜归。

tài zǐ wéi fu jiàn yuē chén wén qiān jīn zhī zǐ zuò bù chuí táng

这句话大意是:太子韦傅谏曰:"臣闻千金之子,坐不垂堂;。

wàn shèng zhī zhǔ xíng bù lǚ wēi

这句话大意是:万乘之主,行不履危。

bì xià suī tiān shēng shén wǔ xióng jù sì hǎi qián kūn míng zàn wàn wú suǒ lǜ zhě yě

这句话大意是:陛下虽天生神武,雄据四海,乾坤冥赞,万无所虑者也。

rán bái lóng yú fú yǒu yù qiě zhī huò

这句话大意是:然白龙鱼服,有豫且之祸;。

hǎi ruò qián yóu lí gé bēi zhī kù

这句话大意是:海若潜游,离葛陂之酷。

shēn yuàn bì xià qīng gōng bì lù sī èr shén wèi xuán jiàn bù wàng tiān xià zhī zhòng

这句话大意是:深愿陛下清宫跸路,思二神为玄鉴,不忘天下之重。

hǔ shěng shàn zhī cì yǐ shù bó

这句话大意是:"虎省善之,赐以束帛。

yòu yuē zhào míng zì xiǎn zhāo nán yáng rén

这句话大意是:又曰:赵明,字显昭,南阳人。

hǔ shè wèi bài wèi shàng shū jí zhū lēi zhū zǐ míng jiàn yuē míng dì gōng gé huáng tiān wèi zhào zhī tài zǔ ān kě yǐ jué zhī

现代白话:虎摄位,拜为尚书,及诛勒诸子,明谏曰:"明帝功格皇天,为赵之太祖,安能够绝之?

hǔ yuē wú zhī jiā shì xìng qīng bù xū yán yě

现代白话:"虎曰:"我之家事,幸卿不须言也。

yǐ zhí yán wǔ zhǐ gù shí nián bù qiān

这句话大意是:"以直言忤旨,故十年不迁。

zhēn gù zhī fēng shí lùn nǐ zhī sū zé

这句话大意是:贞固之风,时论拟之苏则。

cuī hóng qián qín lù yuē fú jiān rú qiū shòu yú xī shān qīn chí shè shòu yóu liè xún yú hūn ér wàng fǎn

这句话大意是:崔鸿《前秦录》曰:苻坚如邺,狩于西山,亲驰射兽,游猎旬馀,昏而忘返。

líng rén wáng luò kòu mǎ jiàn yuē ruò huò qǐ xū yú biàn zài bù cè zhě qí rú zōng miào hé

这句话大意是:伶人王洛叩马谏曰:"若祸起须臾,变在不测者,其如宗庙何?

qí rú tài hòu hé

这句话大意是:其如太后何?

jiān yuē shàn zāi

现代白话:"坚曰:"善啊!

xī wén gōng wù qiān yú yú rén zhèn wén zuì yú wáng luò wú guò yě

现代白话:昔文公悟愆于虞人,朕闻罪于王洛,我过也。

cuī hóng qián liáng lù yuē zhāng tiān xī xuán rì yǔ bì xiè yǐn jì bù shòu qún liáo cháo hè yòu bù cháo yú yǒng xun gōng

这句话大意是:崔鸿《前凉录》曰:张天锡,玄日与嬖亵饮,既不受群僚朝贺,又不朝于永训宫。

cóng shì láng zhōng zhāng lǜ yú chèn qiē jiàn bù nà

这句话大意是:从事郎中张虑舆榇切谏,不纳。

yòu yuē zhāng jùn yàn qún chén yú xián yù táng yì yù yán xíng jùn zhì zhòng xián yǐ wéi yi

这句话大意是:又曰:张骏宴群臣于闲豫堂,议欲严刑峻制,众咸以为宜。

cān jūn huáng bīn jìn yuē chén wèi jiàn qí kě

这句话大意是:参军黄斌进曰:"臣未见其可。

ruò zūn qīn fàn lìng bù xíng yǐ

现代白话:若尊亲犯,令不行了。

jùn xìng yán měng nǎi qì jǐ gǎi róng yuē wēi huáng shēng wú bù wén guò yǐ

现代白话:"骏性严猛,乃弃几改容,曰:"微黄生,我不闻过了。

huáng shēng kě wèi zhōng zhī zhì yě

这句话大意是:黄生可谓忠之至也。

hòu wèi shū yuē gāo yǔn wèi zhōng shū lìng wǔ dì jìn fēng liáng tián rén wú nóng duō yóu zhě

这句话大意是:《后魏书》曰:高允为中书令,武帝禁封良田,人无农,多游者。

yǔn shàng shū jiàn yuē chén shǎo yě jiàn suǒ zhī wéi tián qǐng yǐ nóng shì yán zhī

这句话大意是:允上疏谏曰:"臣少也贱,所知惟田,请以农事言之。

fu dì fāng shí lǐ wèi tián sān qǐng liù shí mǔ bǎi lǐ wèi tián sān wàn liù shí qǐng

这句话大意是:夫地方十里,为田三顷六十亩,百里为田三万六十顷。

ruò qín zhī zé mǔ zēng sān dòu duò zhī zé mǔ jiǎn sān dòu

这句话大意是:若勤之,则亩增三斗,惰之则亩减三斗。

bǎi lǐ zhī nèi sǔn yì zhī lǜ wèi sù kě zhī yǐ

现代白话:百里之内,损益之率,为粟可知了。

kuàng tiān xià zhī guǎng hu

这句话大意是:况天下之广吗?

ruò hù yǒu sī chǔ zé guó wú yīn yáng zhī shěng

这句话大意是:若户有私储,则国无阴阳之眚。

shàng cóng zhī sān nián ér guó bà

这句话大意是:"上从之,三年而国霸。

yòu yuē xuán zhāo yè wèi jiàn yì dài fū zhuāng dì jiāng tián luò nán zhāo yè kòu mǎ jiàn zhǐ dì bì zhī ér guò hòu zhào láo miǎn zhī

这句话大意是:又曰:玄昭业为谏议大夫,庄帝将畋洛南,昭业叩马谏止,帝避之而过,后诏劳勉之。

yòu yuē rǔ nán wáng yuè zì xuān lǐ

现代白话:又曰:你南王悦,字宣礼。

xìng bù lún tì tǎng nán cè

这句话大意是:性不伦,倜傥难测。

wú gù guò zhàng jīng zhào wáng yú zi bǎo yuè yuè guó qián láng zhōng lìng běi píng yáng gù shàng shū jiàn yuē fú wén diàn xià nǎi yǐ xiǎo nù guò xíng wēi fá chéng yán xùn yǒu yú ér cí huì bù zú

这句话大意是:无故过杖京兆王愉子宝月,悦国前郎中令北平阳固上疏谏曰:"伏闻殿下乃以小怒过行威罚,诚严训有馀,而慈惠不足。

dāng jīn zhǔ shàng yòu chōng zǎi fǔ yòng shì lǚ bīng jiàn shuāng jīng yè yóu kǒng bù jì kuàng sì yì fēi yí rèn qíng xíng shì yù bǎo quán fú lù qí kě de hu

这句话大意是:当今主上幼冲,宰辅用事,履冰践霜,兢业犹恐不济,况肆意非彝,任情行事,欲保全福禄,其可得吗?

xī gōng suì qù guó yóu xiàn zhí yán wéi mèng lí cháo bù wàng běn guó kuàng chén tiǎn hé cháo sī wěi chōng miù jǔ fú lì guó liáo wén dào yǒu suì gǎn bù jìn yán

这句话大意是:昔龚遂去国,犹献直言,韦孟离朝,不忘本国,况臣忝荷朝私,猥充谬举,伏隶国僚,闻道有岁,敢不尽言!

yuè lǎn zhī dà nù

这句话大意是:"悦览之大怒。

chén shū yuē zhāng huá zì zhòng zōng

这句话大意是:《陈书》曰:章华,字仲宗。

shàng shū jiàn hòu zhǔ yuē bì xià bù sī xiān dì zhī jiān nán bù zhī tiān mìng zhī kě wèi ruò yú bì chǒng huò yú jiǔ sè cí qī miào ér bù chū bài hòu fēi ér lín xuān lǎo chén sù jiàng qì zhī cǎo mǎng chǎn nìng chán xié shēng zhī cháo tíng

这句话大意是:上疏谏后主曰:"陛下不思先帝之艰难,不知天命之可畏,溺于嬖宠,惑于酒色,祠七庙而不出,拜后妃而临轩,老臣宿将,弃之草莽,谄佞谗邪,升之朝廷。

jīn jiāng chǎng rì cù duò jūn rì zhì bì xià bù gǎi xián yì zhāng chén jiàn mí lù yóu yú gū sū yǐ

现代白话:今疆场日蹙,隋军日至,陛下不改弦易张,臣见麋鹿游于姑苏了。

hòu zhǔ dà nù jí rì zhǎn zhī

这句话大意是:"后主大怒,即日斩之。

suí shū yuē lú kǎi

这句话大意是:《隋书》曰:卢恺。

wǔ dì zài yún yáng gōng chì zhū zhūn jiǎn lǎo niú yù yǐ xiǎng shì

这句话大意是:武帝在云阳宫,敕诸屯简老牛,欲以享士。

kǎi jìn jiàn yuē xī tián zǐ fāng shú lǎo mǎ jūn zǐ yǐ wéi měi tán

现代白话:恺进谏曰:"昔田子方赎老马,有德行的人以为美谈。

xiàng fèng míng chì yù yǐ lǎo niú xiǎng shì yǒu kuī rén zhèng

这句话大意是:向奉明敕,欲以老牛享士,有亏仁政。

dì měi qí yán ér zhǐ

这句话大意是:"帝美其言而止。

yòu yuē liú xíng běn pèi rén lèi qiān huáng mén shì láng

这句话大意是:又曰:刘行本,沛人,累迁黄门侍郎。

gāo zǔ cháng nù yī láng yú diàn qián chī zhī

这句话大意是:高祖常怒一郎,于殿前笞之。

xíng běn jìn jiàn yuē cǐ rén sù qīng qí guò yòu xiǎo

这句话大意是:行本进谏曰:"此人素清,其过又小。

shàng bù gù

这句话大意是:"上不顾。

xíng běn yòu yuē bì xià bù yǐ chén bù xiào zhì zài zuǒ yòu

这句话大意是:行本又曰:"陛下不以臣不肖,置在左右。

chén yán ruò shì bì xià ān dé bù tīng

这句话大意是:臣言若是,陛下安得不听?

chén suǒ yán fēi dāng zhì zhī dà lǐ ān dé qīng chén ér bù gù

这句话大意是:臣所言非,当致之大理,安得轻臣而不顾!

chén suǒ yán fēi sī

这句话大意是:臣所言非私。

yīn zhì hù yú de ér tuì shàng yú shì liǎn róng xiè zhī

这句话大意是:"因置笏于地而退,上于是敛容谢之。

yòu yuē sū wēi jiàn gōng zhōng yǐ yín wèi màn gōu yīn shèng chén jié jiǎn zhī měi yǐ yù shàng

这句话大意是:又曰:苏威见宫中以银为幔钩,因盛陈节俭之美以谕上。

shàng wèi zhī gǎi róng diāo shì jiù wù xī mìng chú huǐ

这句话大意是:上为之改容,雕饰旧物,悉命除毁。

shàng cháng nù yī rén jiāng shā zhī wēi rù gē jìn jiàn bù nà

这句话大意是:上尝怒一人,将杀之,威入合进谏,不纳。

shàng nù shén jiāng zì chū zhǎn zhī wēi dāng shàng qián bù qù

这句话大意是:上怒甚,将自出斩之,威当上前不去。

shàng bì zhī ér chū wēi yòu zhē zhǐ shàng fú yī ér rù

这句话大意是:上避之而出,威又遮止,上拂衣而入。

liáng jiǔ nǎi zhào wēi xiè yuē gōng néng ruò shì wú wú yōu yǐ

现代白话:良久,乃召威谢曰:"公能若是,我无忧了。

yú shì cì mǎ èr pǐ qián shí yú wàn

这句话大意是:"于是赐马二匹,钱十馀万。

yòu yuē zhào chāo wèi xíng bù shì láng

这句话大意是:又曰:赵绰为刑部侍郎。

zhì liáng shì yàn děng yù cì wù sān bǎi duàn nú bì shí kǒu mǎ èr shí pǐ

这句话大意是:治梁士彦等狱,赐物三百段,奴婢十口,马二十匹。

měi yǒu zòu yàn zhèng sè kǎn rán shàng jiā zhī jiàn jiàn qīn zhòng

这句话大意是:每有奏谳,正色侃然,上嘉之,渐见亲重。

shàng yǐ dào zéi bù jīn jiāng zhòng qí fǎ

这句话大意是:上以盗贼不禁,将重其法。

chāo jìn jiàn yuē bì xià xíng yáo shùn zhī dào duō cún kuān yòu

这句话大意是:绰进谏曰:"陛下行尧、舜之道,多存宽宥。

kuàng lǜ zhě tiān xià zhī dà xìn qí kě shī hu

这句话大意是:况律者天下之大信,其可失乎!

shàng xīn rán nà zhī yīn wèi chāo yuē ruò gèng yǒu wén jiàn yi shù chén zhī yě

这句话大意是:"上欣然纳之,因谓绰曰:"若更有闻见,宜数陈之也。

shàng jìn xíng è qián yǒu èr rén zài shì yǐ è qián yì hǎo zhě wǔ hòu zhí yǐ wén shàng lìng xī zhǎn zhī

这句话大意是:"上禁行恶钱,有二人在市,以恶钱易好者,武侯执以闻,上令悉斩之。

chāo jìn jiàn yuē cǐ rén zuò dāng zhàng shā zhī fēi fǎ

这句话大意是:绰进谏曰:"此人坐当杖,杀之非法。

shàng yuē bù guān qīng shì

这句话大意是:"上曰:"不关卿事。

chāo yuē bì xià bù yǐ chén yú àn zhì zài fǎ sī yù wàng shā rén qǐ de bù guān chén shì

这句话大意是:"绰曰:"陛下不以臣愚暗,置在法司,欲妄杀人,岂得不关臣事!

shàng yuē hàn dà mù bù dòng zhě dāng tuì

这句话大意是:"上曰:"撼大木不动者,当退。

duì yuē chén wàng gǎn tiān xīn hé wéi dòng mù

这句话大意是:"对曰:"臣望感天心,何为动木!

shàng fù yuē chuò gēng zhě rè zé zhì zhī

这句话大意是:"上复曰:"啜羹者,热则置之。

tiān zǐ zhī yù xiāng cuò yé

这句话大意是:天子之欲相挫耶?

chāo bài ér yì qián hē zhī bù kěn tuì

这句话大意是:"绰拜而益前,诃之不肯退。

shàng suì rù zhì shū shì yù shǐ liǔ yù fù shàng zòu qiē jiàn shàng nǎi zhǐ

这句话大意是:上遂入,治书侍御史柳彧复上奏切谏,上乃止。

táng shū yuē yú shì nán suī róng mào nuò xin ruǎn ruò bù shèng yī ér zhì xìng kàng liè lùn jí gǔ xiān dì wáng wéi zhèng dé shī bì cún guī fěng duō suǒ bǔ yì

这句话大意是:《唐书》曰:虞世南虽容貌懦忄耎,若不胜衣,而志性抗烈,论及古先帝王为政得失,必存规讽,多所补益。

tài zōng cháng wèi shì chén yuē zhèn yīn xiá rì yǔ yú shì nán shāng lüè gǔ jīn yǒu yī yán zhī shī wèi cháng bù chàng hèn qí kěn chéng ruò cǐ zhèn yòng jiā yán qún chén jiē ruò shì nán tiān xià hé yōu bù lǐ

这句话大意是:太宗常谓侍臣曰:"朕因暇日与虞世南商略古今,有一言之失,未尝不怅恨,其恳诚若此,朕用嘉言,群臣皆若世南,天下何忧不理。

yòu yuē kǒng yǐng dá shù jìn zhōng yán yì jiàn qīn dài

这句话大意是:又曰:孔颍达数进忠言,益见亲待。

tài zōng cháng wèn yuē lún yǔ yún yǐ néng wèn wū bù néng yǐ duō wèn wū guǎ yǒu ruò wú shí ruò xū hé wèi yě

这句话大意是:太宗尝问曰:"《论语》云:'以能问于不能,以多问于寡,有若无,实若虚',何谓也?

yǐng dá duì yuē shèng rén shè jiào yù yǐ qiān guāng

这句话大意是:"颍达对曰:"圣人设教,欲以谦光。

yǐ suī yǒu néng bù zì jīn dà réng jiù bù néng zhī rén qiú fǎng néng shì

这句话大意是:已虽有能,不自矜大,仍就不能之人求访能事。

yǐ zhī cái yì suī duō yóu yǐ wéi shǎo réng jiù guǎ fěi xiǎo shǎo zhī rén gèng qiú suǒ yì

这句话大意是:已之才艺虽多,犹以为少,仍就寡悱小少之人更求所益。

yǐ zhī suī yǒu qí zhuàng ruò wú

这句话大意是:已之虽有,其状若无。

yǐ zhī suī shí qí róng ruò xū

这句话大意是:已之虽实,其容若虚。

fēi wéi pǐ shù dì wáng zhī dé yì dāng rú cǐ

这句话大意是:非惟匹庶,帝王之德,亦当如此。

fu dì wáng nèi yùn shén míng wài xū xuán mò shēn bù kě cè dù bù kě zhī

这句话大意是:夫帝王内蕴神明,外须玄默,深不可测,度不可知。

yì chēng yǐ méng yǎng zhèng yǐ míng yí lì zhòng

这句话大意是:《易》称以《蒙》养正,以《明夷》莅众。

ruò qí wèi jū zūn jí xuàn yào cōng míng yǐ cái líng rén shì fēi jù jiàn zé shàng xià qíng gé jūn chén dào guāi zì gǔ miè wáng mò bù yóu cǐ yě

这句话大意是:若其位居尊极,炫燿聪明,以才凌人,饰非拒谏,则上下情隔,君臣道乖,自古灭亡,莫不由此也。

tài zōng shēn shàn qí duì

这句话大意是:"太宗深善其对。

yòu yuē liú jì tài zōng cháng wèi shì chén yuē fū rén chén zhī duì dì wáng jiē shùn zhǐ ér bù nì gān yán yǐ qǔ róng

这句话大意是:又曰:刘洎,太宗尝谓侍臣曰:"夫人臣之对帝王,皆顺旨而不逆,甘言以取容。

zhèn jīn fā wèn yù wén jǐ guò qīng děng xū yán zhèn qiān shī

这句话大意是:朕今发问,欲闻己过,卿等须言朕愆失。

zhǎng sūn wú jì li jī yáng shī dào děng xián yún bì xià shèng rén huà zhì tài píng chén děng bú jiàn qí shī

这句话大意是:"长孙无忌、李𪟝、杨师道等咸云:"陛下圣人,化致太平,臣等不见其失。

jì duì yuē bì xià huà gāo wàn gǔ chéng rú wú jì děng yán

这句话大意是:"洎对曰:"陛下化高万古,诚如无忌等言。

rán qǐng shàng shū rén bù chēng zhǐ huò miàn jiā qióng jié wú bù cán tuì fēi jiǎng jìn yán zhě zhī lù

这句话大意是:然顷上书人不称旨,或面加穷诘,无不惭退,非奖进言者之路。

tài zōng yuē qīng yán shì yě dāng wèi qīng gǎi zhī

这句话大意是:"太宗曰:"卿言是也,当为卿改之。

yòu yuē gǔ nà lǜ qiān jiàn yì dài fū cháng cóng tài zōng chū liè zài tú yù yǔ yīn wèn yuē yóu yī ruò wéi dé bù lòu

这句话大意是:又曰:谷那律迁谏议大夫,尝从太宗出猎,在途遇雨,因问曰:"油衣若为得不漏?

nà lǜ yuē néng yǐ wǎ wèi zhī zé bù lòu yǐ

现代白话:"那律曰:"能以瓦为之,则不漏了。

yì yù tài zōng fú wèi liè

这句话大意是:"意欲太宗弗为猎。

tài zōng dà yuè cì bó èr bǎi duàn

这句话大意是:太宗大悦,赐帛二百段。

yòu yuē liè hāo zhēn guàn zhōng wèi shì yù shǐ

这句话大意是:又曰:列薅,贞观中为侍御史。

shí wú wáng kè hǎo tián liè sǔn jū rén fàn zòu dàn zhī

这句话大意是:时吴王恪好畋猎,损居人,范奏弹之。

tài zōng yīn wèi shì chén yuē quán wàn jì shì wǒ r bù néng kuāng zhèng qí zuì hé sǐ

这句话大意是:太宗因谓侍臣曰:"权万纪事我儿,不能匡正,其罪合死。

fàn jìn yuē fáng xuán líng shì bì xià yóu bù néng jiàn zhǐ tián liè qǐ kě dú zuì wàn jì

这句话大意是:"范进曰:"房玄龄事陛下,犹不能谏止畋猎,岂可独罪万纪?

tài zōng dà nù fú yī ér rù

这句话大意是:"太宗大怒,拂衣而入。

jiǔ zhī dú yǐn fàn wèi yuē hé de nì shé wǒ

这句话大意是:久之,独引范谓曰:"何得逆折我?

fàn yuē chén wén zhǔ shèng chén zhí bì xià rén míng chén gǎn bù jǐn yú zhí

这句话大意是:"范曰:"臣闻主圣臣直,陛下仁明,臣敢不尽愚直。

tài zōng yì nǎi jiě

这句话大意是:"太宗意乃解。

yòu yuē xuē shōu cháng shàng shū jiàn liè tài zōng shǒu zhào yuē lǎn dú suǒ chén shí wù xīn dǎn jīn rì chéng wǒ qīng zhī lì yě

这句话大意是:又曰:薛收尝上书谏猎,太宗手诏曰:"览读所陈,实悟心胆,今日成我,卿之力也。

míng zhū jiān chéng qǐ bǐ lái yán dāng yǐ jiè xīn shū hé néng jǐn

这句话大意是:明珠兼乘,岂比来言,当以诫心,书何能尽。

jīn cì qīng huáng jīn sì shí dìng yǐ chou yǎ yì

这句话大意是:今赐卿黄金四十铤,以酬雅意。

yòu yuē gāo jì fǔ shòu tài zǐ yòu shù zǐ yòu shàng shū qiē jiàn shí zhèng dé shī tè cì zhōng rǔ yī jì yuē qīng jìn yào shí zhī yán gù yǐ yào shí xiāng bào

这句话大意是:又曰:高季辅,授太子右庶子,又上疏切谏时政得失,特赐锺乳一剂,曰:"卿进药石之言,故以药石相报。

yòu yuē tài zōng wèn chǔ suì liáng yuē shùn zào qī qì yǔ diāo qí zǔ dāng shí jiàn shùn yǔ zhě shí yú rén

这句话大意是:又曰:太宗问褚遂良曰:"舜造漆器,禹雕其俎,当时谏舜、禹者十馀人。

shí qì zhī jiān kǔ jiàn hé yě

这句话大意是:食器之间,苦谏何也?

suì liáng duì yuē diāo zhuó hài nóng shì zǔ zuǎn shāng nǚ gōng

这句话大意是:"遂良对曰:"雕琢害农事,组纂伤女工。

shǒu chuàng shē yín wēi wáng zhī jiàn

这句话大意是:首创奢淫,危亡之渐。

qī qì bù yǐ bì jīn wèi zhī jīn qì bù yǐ bì yù wèi zhī

这句话大意是:漆器不已,必金为之,金器不已,必玉为之。

suǒ yǐ zhèng chén bì jiàn qí jiàn jí qí mǎn yíng wú suǒ fù jiàn

这句话大意是:所以诤臣必谏其渐,及其满盈,无所复谏。

tài zōng wéi rán

这句话大意是:"太宗为然。

yòu yuē gāo zōng jiāng fèi huáng hòu wáng shì lì wǔ zhāo yí wèi huáng hòu chǔ suì liáng yù chén jiàn

这句话大意是:又曰:高宗将废皇后王氏,立武昭仪为皇后,褚遂良欲陈谏。

jí rù gāo zōng nán yú fā yán zài sān gù wèi wú jì yuē mò dà zhī zuì jué sì wéi shèn

这句话大意是:及入,高宗难于发言,再三顾谓无忌曰:"莫大之罪,绝嗣为甚。

wáng hòu wú yìn xī zhāo yí yǒu zi jīn yù lì huáng hòu gōng děng yǐ wéi rú hé

这句话大意是:王后无胤息,昭仪有子,今欲立皇后,公等以为如何?

suì liáng yuē huáng hòu chū zì míng jiā xiān cháo suǒ qǔ fú shì xiān dì wú qiān fù dé

这句话大意是:"遂良曰:"皇后出自名家,先朝所娶,伏事先帝,无愆妇德。

xiān dì bù yù zhí bì xià shǒu yǐ yǔ chén yuē wǒ hǎo ér hǎo fù jīn jiāng fù qīng

这句话大意是:先帝不豫,执陛下手以语臣曰:我好儿好妇,今将付卿。

bì xià qīn chéng dé yīn yán yóu zài ěr

这句话大意是:陛下亲承德音,言犹在耳。

huáng hòu zì cǐ wèi yǒu qiān kǒng bù kě fèi chén jīn bù gǎn qǔ cóng shàng zhǐ wéi xiān dì zhī mìng tè yuàn zài sān sī shěn

这句话大意是:皇后自此未有愆,恐不可废,臣今不敢曲从上旨,违先帝之命,特愿再三思审。

yú chén shàng wǔ shèng yán zuì hé wàn sǐ dàn yuàn bù fù xiān cháo hòu ēn hé gù xìng mìng

这句话大意是:愚臣上忤圣颜,罪合万死,但愿不负先朝厚恩,何顾性命。

suì liáng zhì hù yú diàn bì yuē hái bì xià cǐ hù

这句话大意是:"遂良致笏于殿陛,曰:"还陛下此笏。

nǎi jiě jīn kòu tóu liú xiě

这句话大意是:"乃解巾叩头流血。

dì dà nù lìng yǐn chū

这句话大意是:帝大怒,令引出。

yīn zuǒ qiān suì liáng tán zhōu dū dū hòu zhuǎn guì zhōu

这句话大意是:因左迁遂良潭州都督,后转桂州。

wèi jǐ biǎn ài zhōu cì shǐ

这句话大意是:未几,贬爱州刺史。

yòu yuē nà yán huán yàn fàn cháng shàng biǎo lùn zhōng zōng shí zhèng shù tiáo qí dà lüè yuē xī kǒng zǐ lùn shī yǐ guān jū wèi shǐ yán hòu fēi zhě rén lún zhī běn lǐ luàn zhī duān yě

这句话大意是:又曰:纳言桓彦范尝上表论中宗时政数条,其大略曰:"昔孔子论《诗》,以《关雎》为始,言后妃者人伦之本,理乱之端也。

gù huáng yīng jiàng ér yú dào xìng rèn sì guī ér jī zōng shèng

这句话大意是:故皇、英降而虞道兴,任、姒归而姬宗盛。

jié bēn nán cháo huò jiē wèi xī lǔ huán miè guó huò yǐ qí yuàn

这句话大意是:桀奔南巢,祸阶未嬉,鲁桓灭国,惑以齐媛。

fú jiàn bì xià měi lín cháo tīng zhèng huáng hòu bì shī wéi màn zuò yú diàn shàng yù wén zhèng shì

这句话大意是:伏见陛下每临朝听政,皇后必施帷幔坐于殿上,预闻政事。

chén yú lì xuǎn liè pì xiáng qiú wǎng dài dì wáng yǒu yǔ fù rén móu jí zhèng zhě mò bù pò guó wáng shēn qīng zhōu jì lù

这句话大意是:臣愚历选列辟,详求往代,帝王有与妇人谋及政者,莫不破国亡身,倾辀继路。

qiě yǐ yīn chéng yáng wéi tiān yě

这句话大意是:且以阴乘阳,违天也;。

yǐ fù lìng fu wéi rén yě

这句话大意是:以妇凌夫,违人也。

wéi tiān bù xiáng wéi rén bú yì

这句话大意是:违天不祥,违人不义。

yóu shì gǔ rén pì yǐ pìn jī zhī chen wéi jiā zhī suǒ

这句话大意是:由是古人譬以'牝鸡之晨,惟家之索'。

yì yuē wú yōu suì zài zhōng kuì yán fù rén bù dé yù yú guó zhèng yě

这句话大意是:《易》曰:'无攸遂,在中馈',言妇人不得预于国政也。

fú yuàn bì xià lǎn gǔ rén zhī yán chá gǔ rén zhī yì shàng yǐ shè jì wéi zhòng xià yǐ cāng shēng zài niè lǒng yi lìng huáng hòu wú wǎng zhèng diàn gàn yù wài cháo zhuān zài zhōng gōng yù xiū yīn jiào zé kūn yí shì gù dǐng mìng wéi xīn

这句话大意是:伏愿陛下览古人之言,察古人之意,上以社稷为重,下以苍生在啮拢宜令皇后无往正殿,干预外朝,专在中宫,聿修阴教,则坤仪式固,鼎命惟新。

shū zòu bù nà

这句话大意是:"疏奏不纳。

yòu yuē zhōng shū shì láng yuán shù jǐ yǐ jiāng zuò shǎo jiang yáng wu lián sù yǐ gōng qiǎo jiàn yòng

这句话大意是:又曰:中书侍郎袁恕己,以将作少匠杨务廉素以工巧见用。

zhōng xīng chū shù jǐ kǒng qí gèng qǐ yóu yú chǐ mí zhī duān yán yú zhōng zōng yuē wu lián zhì wèi jiǔ qīng jī yǒu suì nián ruò yán jiā móu wú zú kě jì měi gōng shì yíng gòu bì wù qí chǐ ruò bù chì zhī hé yǐ guǎng zhāo shèng dé

现代白话:中兴初,恕己恐其更启游娱侈靡之端,言于中宗曰:"务廉致位九卿,积有岁年,若言嘉谋,无足可纪,每宫室营构,必务其侈,若不斥之,凭什么广昭圣德?

yóu shì zuǒ shòu líng zhōu cì shǐ

这句话大意是:"由是左授陵州刺史。

yòu yuē dé zōng cháng fàn zhōu yú zǎo gōng zhāng shuǐ xì mìng huáng tài zǐ shēng zhōu

这句话大意是:又曰:德宗尝泛舟鱼藻宫,张水戏,命皇太子升舟。

zhōu jù jiē shì yǐ jīn bì dān qīng shǐ fù rén shèng shì cāo gāo jí xíng zhōu guāng cǎi yìng zhú sī zhú gē ōu jù fā

这句话大意是:舟具皆饰以金碧丹青,使妇人盛饰操篙楫行舟,光彩映烛,丝竹歌讴俱发。

dé zōng gù wèi shàng yuē jīn rì rú hé

这句话大意是:德宗顾谓上曰:"今日如何?

shàng duì yuē jí shèng

这句话大意是:"上对曰:"极盛。

tuì yīn yǐ shē wèi jiàn dé zōng bú yuè

这句话大意是:"退因以奢为谏,德宗不悦。

yòu yuē dù xī quán jī gōng zhì shuò fāng jūn jié dù shǐ

这句话大意是:又曰:杜希全积功至朔方军节度使。

cháng xiàn tǐ yào bā zhāng duō suǒ guī jiàn dé zōng shēn nà zhī nǎi zhe jūn chén zhēn yǐ cì zhī

这句话大意是:尝献《体要》八章,多所规谏,德宗深纳之,乃著《君臣箴》以赐之。

yòu yuē xiàn zōng xuán hé zhōng yǒu wǔ fāng shǐ fàn fǎ shàng jiàng yòu zhī péi dù kěn lùn bù yǐ

这句话大意是:又曰:宪宗玄和中,有五坊使犯法,上将宥之,裴度恳论不已。

shí fāng zhēng yùn jì shàng yuē wǔ fāng shì xiǎo shì jīn rì yǔ qīng yào shāng liáng yòng bīng

这句话大意是:时方征郓冀,上曰:"五坊是小事,今日与卿要商量用兵。

dù zòu yuē shān dōng pàn nì bù guò luàn shù zhōu wǔ fāng shǐ hèng bào jiāng luàn niǎn xià

这句话大意是:"度奏曰:"山东叛逆不过乱数州,五坊使横暴将乱辇下!

shàng nù qǐ rù jiàn zhū zhōng rén yuē shǐ wǒ xiū jiàn zǎi xiàng

这句话大意是:"上怒起,入,见诸中人,曰:"使我羞见宰相!

suì shā wǔ fāng shǐ jīng shī sù rán tiān xià wàng fēng ér lǐ

这句话大意是:"遂杀五坊使,京师肃然,天下望风而理。

yòu yuē zhèn zhōu wáng chéng zōng zhī pàn xiàn zōng jiāng yǐ tǔ tū chéng cuǐ wèi zhāo tǎo chǔ zhì shǐ lǚ xuán jìng yǔ jǐ shì zhōng mù zhì bīng bù shì láng xǔ mèng róng děng bā rén kàng lùn bù kě

这句话大意是:又曰:镇州王承宗之叛,宪宗将以吐突承璀为招讨处置使,吕玄靖与给事中穆质、兵部侍郎许孟容等八人抗论不可。

qiě yuē chéng cuǐ suī guì chǒng rán nèi chén yě

这句话大意是:且曰:"承璀虽贵宠,然内臣也。

ruò wéi shī zǒng bīng kǒng bù wéi zhū jiāng suǒ fú

这句话大意是:若为师总兵,恐不为诸将所伏。

zhǐ yù míng qiē xiàn zōng nà zhī wèi gǎi shǐ hào rán yóu zhuān róng bǐng

这句话大意是:"指喻明切,宪宗纳之,为改使号,然犹专戎柄。

yòu yuē li jiàng cháng yīn yù táng běi láng zòu wéi wǔ shàng zhǐ zhǐ qiē shí bìng

这句话大意是:又曰:李绛尝因浴堂北廊奏,违忤上旨,指切时病。

jí lùn zhōng guān zòng zì fāng zhèn jìn xiàn shì yí shàng nù shén lì shēng yuē qīng suǒ lùn shì hé tài guò yé

这句话大意是:及论中官纵恣、方镇进献事宜,上怒甚,厉声曰:"卿所论事,何太过耶?

jiàng qián lùn bù yǐ yuē chén suǒ chén qǐ chén shēn zhī lì

这句话大意是:"绛前论不已,曰:"臣所陈,岂臣身之利?

shì guó jiā zhī lì

这句话大意是:是国家之利!

bì xià bù yǐ chén yú shǐ chù fù xīn zhī de qǐ kě jiàn shì kuī shèng dé zhì sǔn qīng shí ér xī shēn bù yán yǎng wū qiè tàn shì chén fù bì xià yě

这句话大意是:陛下不以臣愚,使处腹心之地,岂可见事亏圣德,致损清时,而惜身不言,仰屋窃叹,是臣负陛下也。

ruò bù gù huàn huò jǐn chéng zòu lùn páng wǔ xìng chén shàng fàn shèng zhǐ yǐ cǐ huò zuì shì bì xià fù chén yě

这句话大意是:若不顾患祸,尽诚奏论,旁忤幸臣,上犯圣旨,以此获罪,是陛下负臣也。

qiě chén yǔ nèi guān sù bù xiāng shí yòu wú xián xì zhǐ shì wēi fú dà shèng shàng sǔn shèng míng chén suǒ yǐ bù gǎn bù lùn ěr

这句话大意是:且臣与内官,素不相识,又无嫌隙,只是威福大盛,上损圣明,臣所以不敢不论耳。

shǐ chén jiān mò fēi shè jì zhī fú yě

这句话大意是:使臣缄默,非社稷之福也。

shàng jiàn qí chéng bù huí jí nù jiě shāo wèi yù yuē qīng jìn jié yú zhèn rén suǒ bù yán qīng xī yán zhī shǐ zhèn wén suǒ bù wén zhēn zhōng zhèng chéng jié zhī chén yě

这句话大意是:"上见其诚不回,即怒解,稍慰喻曰:"卿尽节于朕,人所不言,卿悉言之,使朕闻所不闻,真忠正诚节之臣也。

tā rì nán miàn yì xū rú jīn rì

这句话大意是:他日南面,亦须如今日。

jiàng bài ēn ér tuì

这句话大意是:"绛拜恩而退。

hòu jiào fāng hū chēng mì zhǐ qǔ liáng jiā shì nǚ jí yì guān bié dì jì rén jīng shī áo rán

这句话大意是:后教坊忽称密旨,取良家士女及衣冠别第妓人,京师嚣然。

jiàng wèi tóng liè yuē cǐ shì dà kuī sǔn shèng dé xū yǒu lùn jiàn

这句话大意是:绛谓同列曰:"此事大亏损圣德,须有论谏。

huò yuē cǐ shì yù jiān shì

这句话大意是:"或曰:"此嗜欲间事。

cóng jiàn guān chén shū

这句话大意是:从谏官陈疏。

jiàng yuē jū cháng zhū gōng cháng bìng jiàn guān lùn shì cǐ nán shì jí tuī yǔ jiàn guān kě hu

这句话大意是:"绛曰:"居常诸公尝病谏官论事,此难事即推与谏官可吗?

suì jí shū lùn zòu

这句话大意是:"遂极疏论奏。

yì rì yán yīng shàng jǔ shǒu wèi jiàng yuē zuó jiàn qīng zhuàng suǒ lùn cǎi zé shì fēi qīng jìn zhōng yú zhèn hé yǐ jí cǐ

现代白话:翌日延英,上举手谓绛曰:"昨见卿状所论采择事,非卿尽忠于朕,凭什么及此?

zhèn dōu bù zhī xiàng wài shì cǐ shì jiào fāng zuì guò bù yù zhèn yì yǐ zhì yú cǐ

这句话大意是:朕都不知向外事,此是教坊罪过,不谕朕意,以至于此。

zhèn yuán dān wáng yǐ xià sì rén yuàn nèi dōu wú shì zhě zhèn lìng yú yuè gōng zhōng jí lǘ lǐ yǒu qíng yuàn zhě hòu qí qián bó zhǐ qǔ sì rén sì wáng gè yǔ yī rén

这句话大意是:朕缘丹王以下四人,院内都无侍者,朕令于乐工中及闾里有情愿者,厚其钱帛,只取四人,四王各与一人。

yī bú huì zhèn yì biàn rú cǐ shēng shì

这句话大意是:伊不会朕意,便如此生事。

zhèn jīn yǐ kē fá qí suǒ qǔ rén bìng fàng guī

这句话大意是:朕今已科罚,其所取人,并放归。

ruò fēi qīng yán zhèn níng zhī cǐ guò yǐ

现代白话:若非卿言,朕宁知此过了?

yòu yuē bái jū yì wèi yòu shí yí shàng lìng shén cè zhōng wèi tǔ tū chéng cuǐ wèi zhāo tǎo shǐ jiàn guān shàng zhāng zhě shí qī bā jū yì miàn lùn cí qíng qiē zhì

这句话大意是:又曰:白居易为右拾遗,上令神策中尉吐突承璀为招讨使,谏官上章者十七八,居易面论,词情切至。

jì ér yòu pī yè ba hé běi yòng bīng fán shù qiān yán jiē jīn rén zhī nán yán zhě shàng duō tīng nà

这句话大意是:既而又〈丕页〉罢河北用兵,凡数千言,皆今人之难言者,上多听纳。

wéi jiàn chéng cuǐ shì shāo guò shàng pō bú yuè wèi li jiàng yuē bái jū yì xiǎo zi shì zhèn bá zhuó zhì míng wèi ér wú lǐ yú zhèn zhèn shí nán nài

这句话大意是:惟谏承璀事稍过,上颇不悦,谓李绛曰:"白居易小子,是朕拔擢致名位,而无礼于朕,朕实难奈。

jiàng duì yuē jū yì suǒ yǐ bù bì sǐ wáng zhī zhū shì wú jù xì bì yán gài chou bì xià tè lì bá zhuó ěr fēi qīng yán yě

这句话大意是:"绛对曰:"居易所以不避死亡之诛,事无巨细必言,盖酬陛下特力拔擢耳,非轻言也。

bì xià yù kāi jiàn zhèng zhī lù bù yí zǔ jū yì yán

这句话大意是:陛下欲开谏诤之路,不宜阻居易言。

shàng yuē qīng yán shì yě

这句话大意是:"上曰:"卿言是也。

yóu shì duō jiàn tīng nà

这句话大意是:"由是多见听纳。

yòu yuē liǔ gōng quán zì chéng xuán yòu shì xué shí èr néng wéi cí fù

这句话大意是:又曰:柳公权,字诚悬,幼嗜学,十二能为词赋。

xuán hé chū jìn shì zhuó dì shì hè mì shū shěng jiào shū láng

这句话大意是:玄和初,进士擢第,释褐秘书省校书郎。

li tīng zhèn xià zhōu pì wèi zhǎng shū jì

这句话大意是:李听镇夏州,辟为掌书记。

mù zōng jí wèi rù zòu shì

这句话大意是:穆宗即位,入奏事。

dì zhào jiàn wèi gōng quán yuē wǒ wū fó sì jiàn qīng bǐ jì sī zhī jiǔ yǐ

现代白话:帝召见,谓公权曰:"我于佛寺见卿笔迹,思之久了。

jí rì bài yòu shí yí hàn lín shì shū xué shì qiān zuǒ bǔ quē sī fēng yuán wài láng

这句话大意是:"即日拜右拾遗,翰林侍书学士,迁左补阙、司封员外郎。

mù zōng zhèng pì cháng wèn gōng quán bǐ hé jìn shàn duì yuē yòng zài xīn xīn zhèng zé bǐ zhèng

这句话大意是:穆宗政僻,尝问公权笔何尽善,对曰:"用在心,心正则笔正。

shàng gǎi róng zhī qí bǐ jiàn yě

这句话大意是:"上改容,知其笔谏也。

táng mù zōng biàn diàn duì liù xué shì shàng yǔ jí hàn wén gōng jiǎn dì jǔ mèi yuē cǐ huàn zhuó zhě sān yǐ

现代白话:唐穆宗便殿对六学士,上语及汉文恭俭,帝举袂曰:"此浣濯者三了。

xué shì jiē zàn yǒng dì zhī jiǎn dé wéi gōng quán wú yán dì liú ér wèn zhī duì yuē rén zhǔ dāng jìn xián liáng tuì bù xiào nà jiàn zhèng míng shǎng fá

这句话大意是:"学士皆赞咏帝之俭德,惟公权无言,帝留而问之,对曰:"人主当进贤良,退不肖,纳谏诤,明赏罚。

fú huàn zhuó zhī yī nǎi xiǎo jié ěr

这句话大意是:服浣濯之衣,乃小节耳。

shí zhōu chí tóng duì wèi zhī gǔ lì gōng quán cí qì bù kě duó

这句话大意是:"时周墀同对,为之股栗,公权词气不可夺。

dì xú wèi zhī yuē jí zhī shè rén bù hé zuò jiàn yì yǐ qīng yán shì yǒu zhèng chén fēng cǎi què shòu qīng jiàn yì dài fū

这句话大意是:帝徐谓之曰:"极知舍人不合作谏议,以卿言事有诤臣风彩,却受卿谏议大夫。

yì rì jiàng zhì yǐ jiàn yì zhī zhì gào xué shì rú gù

这句话大意是:"翌日降制,以谏议知制诰,学士如故。

yòu yuē zhèng tán

这句话大意是:又曰:郑覃。

mù zōng bù xù zhèng shì xǐ yóu yàn jí wèi zhī shǐ tǔ bō kòu biān tán yǔ tóng zhí cuī yǎn děng tíng zòu yuē bì xià jí wèi yǐ lái yàn lè guò duō tián yóu wú dù

这句话大意是:穆宗不恤政事,喜游宴,即位之始,吐蕃寇边,覃与同职崔郾等廷奏曰:"陛下即位已来,宴乐过多,畋游无度。

jīn fán kòu zài jìng huǎn jí zòu bào bù zhī shèng yú suǒ zài

这句话大意是:今蕃寇在境,缓急奏报,不知乘舆所在。

chén děng tiǎn bèi jiàn guān bù shèng yōu tì fú yuàn shāo jiǎn yóu cóng liú xīn zhèng dào

这句话大意是:臣等忝备谏官,不胜忧惕,伏愿稍减游从,留心政道。

fú wén bì xià chén yè nì xiá chàng yōu jìn xí zhī tú shǎng cì tài hòu

这句话大意是:伏闻陛下晨夜昵狎倡优,近习之徒,赏赐太厚。

fán jīn yín huò bó jiē chū zì shēng líng gāo xuè bù kě shǐ wú gōng zhī rén làn zhān cì yǔ

这句话大意是:凡金银货帛,皆出自生灵膏血,不可使无功之人,滥沾赐与。

zòng nèi cáng yǒu yú yì qǐ yòng zhī yǒu jié rú biān shàng jǐng jí jí zhī yòng wú quē

这句话大意是:纵内藏有馀,亦乞用之有节,如边上警急,即支用无缺。

miǎn lìng yǒu sī zhòng liǎn bǎi xìng shí tiān xià xìng shèn

这句话大意是:免令有司重敛百姓,实天下幸甚。

dì chū bú yuè qí yán gù zǎi xiàng xiāo fǔ yuē cǐ bèi hé rén

这句话大意是:"帝初不悦其言,顾宰相萧俛曰:"此辈何人?

fǔ duì yuē jiàn guān yě

这句话大意是:"俛对曰:"谏官也。

dì yì shāo jiě

这句话大意是:"帝意稍解。

yòu yuē liú qī chu

这句话大意是:又曰:刘栖楚。

jìng zōng jí wèi tián yóu shāo duō zuò cháo cháng wǎn

这句话大意是:敬宗即位,畋游稍多,坐朝常晚。

qī chu chū bān yǐ é kòu lóng chí chū xuè kǔ jiàn yuē chén lì guān qián wáng sì wèi zhī chū mò bù gōng qín shù zhèng zuò yǐ dài dàn

这句话大意是:栖楚出班,以额叩龙墀出血,苦谏曰:"臣历观前王嗣位之初,莫不躬勤庶政,坐以待旦。

bì xià jí wèi yǐ lái fàng duò shì qǐn lè sè wàng yōu ān wò gōng wéi rì yàn fāng qǐ xī gōng mì ěr wèi guò shān líng gǔ chuī zhī shēng rì xuān yú wài

这句话大意是:陛下即位已来,放惰嗜寝,乐色忘忧,安卧宫闱,日晏方起,西宫密迩,未过山陵,鼓吹之声,日喧于外。

fú yǐ xiàn zōng huáng dì dà xíng huáng dì jiē shì zhǎng jūn kè qín shù zhèng sì fāng yóu yǒu pàn luàn

这句话大意是:伏以宪宗皇帝、大行皇帝皆是长君,恪勤庶政,四方犹有叛乱。

bì xià yùn dāng shǎo zhǔ jí wèi wèi jǐ è dé bù wén chén kǒng fú zuò zhī bù zhǎng yě

这句话大意是:陛下运当少主,即位未几,恶德布闻,臣恐福祚之不长也。

chén tiǎn jiàn guān zhì bì xià yǒu cǐ qǐng suì shǒu yǐ xiè

这句话大意是:臣忝谏官,致陛下有此,请碎首以谢!

suì yǐ é kòu lóng chí jiǔ zhī bù yǐ

这句话大意是:"遂以额叩龙墀,久之不已。

dì xiāng li féng jí chū wèi xuān yuē liú qī chu xiū kòu tóu hou jìn zhǐ

这句话大意是:帝相李逢吉出位宣曰:"刘栖楚休叩头,候进旨。

qī chu pěng shǒu ér qǐ yīn biàn chén lùn kē tóu jiàn xuè shàng wèi zhī dòng róng yǐ xiù lián huī lìng chū

这句话大意是:"栖楚捧首而起,因便陈论,磕头见血,上为之动容,以袖连挥令出。

qī chu yòu yún bù kě chén zòu chén jí suì shǒu sǐ

这句话大意是:栖楚又云:"不可臣奏,臣即碎首死。

zhōng shū shì láng niú sēng rú cóng xuān shì ér chū jìng zōng wèi zhī dòng róng

这句话大意是:"中书侍郎牛僧孺从宣示而出,敬宗为之动容。

wú hé qiān qǐ jū láng

这句话大意是:无何,迁起居郎。

yòu yuē lǐ chéng wèi xiāng

这句话大意是:又曰:李程为相。

jìng zōng chōng yòu hǎo zhì gōng shì tián yóu wú dù yù yú gōng zhōng yíng xīn diàn chéng jiàn yuē zì gǔ shèng dì míng wáng yǐ cí jiǎn huà tiān xià

这句话大意是:敬宗冲幼,好治宫室,畋游无度,欲于宫中营新殿,程谏曰:"自古圣帝明王,以慈俭化天下。

bì xià zài liàng àn zhī zhōng bù yí xīng zuò yuàn yǐ wǎ mù huí fèng yuán líng

这句话大意是:陛下在谅暗之中,不宜兴作,愿以瓦木回奉园陵。

shàng xīn rán cóng zhī

这句话大意是:"上欣然从之。

yòu yuē wén zōng shí wèi mó wèi qǐ jū shè rén

这句话大意是:又曰:文宗时魏谟为起居舍人。

zǐ chén zhōng xiè zhào jiè zhī yuē shì yǒu bù dàng jí xū zòu lùn

这句话大意是:紫宸中谢,召诫之曰:"事有不当,即须奏论。

mó yuē yán chén qǐng wèi jiàn guān hé shēn guī fěng

这句话大意是:"谟曰:"言臣顷为谏官,合伸规讽。

jīn jū shǐ zhí zhí zài jì yán bù gǎn zhé yú zhí fèn

这句话大意是:今居史职,职在记言,不敢辄逾职分。

dì yuē fán liǎng shěng guān bìng hé lùn shì wù jū cǐ yán

这句话大意是:"帝曰:"凡两省官并合论事,勿拘此言。

xún yǐ běn guān zhí hóng wén guǎn

这句话大意是:"寻以本官直弘文馆。

sì nián bài jiàn yì dài fū réng jiān qǐ jū shè rén pàn hóng wén guǎn shì

这句话大意是:四年,拜谏议大夫,仍兼起居舍人,判弘文馆事。

yòu yuē wèi mó yí róng kuí wěi yán lùn qiē zhí yǔ tóng liè shàng qián yán shì tā zǎi xiàng bì wěi qū guī fěng wéi mó dǎng yán wú suǒ wèi bì

这句话大意是:又曰:魏谟仪容魁伟,言论切直,与同列上前言事,他宰相必委曲规讽,惟谟谠言无所畏避。

xuān zōng měi yuē wèi mó chāo yǒu zǔ fēng míng gōng zǐ sūn wǒ xīn zhòng zhī

这句话大意是:宣宗每曰:"魏谟绰有祖风,名公子孙,我心重之。

hàn wǔ dì gù shì yuē shàng xìng yán jí fǎ lìng jùn kè jí àn jiàn yuē bì xià bù ài cái lè shì qiú zhī wèi juàn bǐ dé yī rén xīn láo kǔ shén wèi jǐn qí yòng zhé yǐ shā zhī

这句话大意是:《汉武帝故事》曰:上性严急,法令峻刻,汲黯谏曰:"陛下不爱才乐士,求之为倦,比得一人,心劳苦神,未尽其用,辄已杀之。

yǐ yǒu xiàn zhī shì zī wú yǐ zhī zhū chén kǒng tiān xià xián cái jiāng jǐn bì xià yù yǔ shuí wèi zhì hu

这句话大意是:以有限之士,资无已之诛,臣恐天下贤才将尽,陛下欲与谁为治吗?

shàng xiào yù zhī

这句话大意是:"上笑喻之。

àn yuē yuàn bì xià zì jīn yǐ hòu gǎi zhī wú yǐ chén yú bù zhī lǐ yě

这句话大意是:黯曰:"愿陛下自今已后改之,无以臣愚不知理也。

tián róng zhào shū yuē qián shí shǔ chū yóu liè

这句话大意是:田融《赵书》曰:前石数出游猎,。

měi jí chí chěng

这句话大意是:每亟驰骋,。

zhǔ bù chéng láng jiàn

这句话大意是:主簿程琅谏,。

qián shí chí zhú zì ruò

这句话大意是:前石驰逐自若,。

cǎo mù yǒu wǎ mù

这句话大意是:草木有瓦木,。

chí mǎ chù zhī

这句话大意是:驰马触之,。

mǎ jí sǐ

这句话大意是:马即死,。

qián shí yì wēi dài

这句话大意是:前石亦危殆,。

tǐ xiǎo bù wěn

这句话大意是:体小不稳,。

hái gōng

这句话大意是:还宫,。

tàn yuē chéng láng zhōng chén yě

这句话大意是:叹曰:"程琅忠臣也,。

bù yòng qí yán

这句话大意是:不用其言,。

wú zhī bù shàn

现代白话:我之不善,。

zhuī zhī hé jí

这句话大意是:追之何及。

duàn guī lóng liáng jì yuē tài cháng qīng yáng yǐng shàng shū jiàn lǚ zuǎn yǐn jiǔ guò dù chū rù wú héng

这句话大意是:段龟《龙梁纪》曰:太常卿杨颍上疏谏吕纂饮酒过度,出入无恒。

zuǎn yuē bù yǒu zhí liàng zhī chén shuí kuāng xié pì zhī jūn yě

这句话大意是:纂曰:"不有直亮之臣,谁匡邪僻之君也。

zuǎn suī yǒu cǐ yán zhōng bù néng gǎi

这句话大意是:"纂虽有此言,终不能改。

yòu yuē lǚ guāng lóng fēi èr nián tài cháng nún fǎn pàn nún yǐ jiān shū zhāo yòu yáng guǐ tuī wèi méng zhǔ

这句话大意是:又曰:吕光龙飞二年,太常黁反叛,黁以笺书招诱杨轨,推为盟主。

guǐ xìng zhí bù lǜ nún zhī qīng wēi

这句话大意是:轨性直,不虑黁之倾危。

xī hé tài shǒu chéng zhào jiàn guǐ yuē jiāng jūn zhī yǔ lǚ zhǔ kě wèi chòu wèi shì tóng jīn yù shì tóng xīn tuō yì lèi bèi lóng tóu xún shé wěi fēi jiāng jūn zhī gāo suàn yě

这句话大意是:西河太守程肇谏轨曰:"将军之与吕主,可谓臭味是同,今欲释同,心托异类,背龙头,寻蛇尾,非将军之高算也。

liáng zuò wèi guó tǒng yuē wú chéng xiàng gù yōng jiàn sūn quán yuē gōng sūn quán wèi kě xìn hòu bì huǐ yě

这句话大意是:梁祚《魏国统》曰:吴丞相顾雍谏孙权曰:"公孙泉未可信,后必悔也。

quán rù jìn zhōng yōng hòu suí zhī dùn shǒu yuē cǐ guó zhī dà shì chén yǐ sǐ zhēng zhī

这句话大意是:"权入禁中,雍后随之,顿首曰:"此国之大事,臣以死争之。

quán shǐ zuǒ yòu fú chū

这句话大意是:"权使左右扶出。

✦ You read 人事部·卷九十五

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.