太平御览 · 李昉 · Chapter 72 of 1000

地部·卷三十七

PinyinModern Translation
Size

sǒu

这句话大意是:○薮。

shuō wén yuē sǒu dà zé yě

这句话大意是:《说文》曰:薮,大泽也。

zhōu lǐ yuē yáng zhōu zhī zé sǒu yuē jù qū jīng zhōu zhī zé sǒu yuē yún mèng yù zhōu zhī zé sǒu yuē fǔ tián qīng zhōu zhī zé sǒu yuē mèng zhū yǎn zhōu zhī zé sǒu yuē dà yě yōng zhōu zhī zé sǒu yuē xián pú yōu zhōu zhī zé yuē yī wú lǘ jì zhōu zhī zé yuē zhāo yú qí

这句话大意是:《周礼》曰:扬州之泽薮曰具区,荆州之泽薮曰云梦,豫州之泽薮曰甫田,青州之泽薮曰孟诸,兖州之泽薮曰大野,雍州之泽薮曰弦蒲,幽州之泽曰医无闾,冀州之泽曰昭馀祁。

yú hòu qí wàng jiē guān míng yě

这句话大意是:(虞候、祈望,皆官名也。

guó yǔ yuē gǔ luò dòu jiāng huǐ wáng gōng wáng yù yōng zhī

这句话大意是:《国语》曰:谷、洛斗,将毁王宫,王欲壅之。

tài zǐ jìn jiàn yuē gǔ zhī cháng mín zhě bù huī shān bù chóng sǒu bù fáng chuān bù dòu zé

这句话大意是:太子晋谏曰:"古之长民者不隳山,不崇薮,不防川,不窦泽。

fu shān tǔ zhī jù yě

这句话大意是:夫山,土之聚也;。

sǒu wù zhī guī yě

这句话大意是:薮,物之归也。

yòu yuē qí hòu bó yǔ niàn qián zhī fēi dù dù fǎ yě

这句话大意是:又曰:其后伯禹念前之非度,(度,法也。

lí gǎi zhì liàng xiàng wù tiān dì bǐ lèi bǎi zé yí zhī wū mín ér dù zhī wū qún shēng gòng zhī cóng sūn sì yuè zuǒ yān

现代白话:)厘改制量,象物天地,比类百则,仪之于民,而度之于群生,共之从孙,四岳左呢。

gāo gāo xià xià shū chuān dǎo zhì zhōng shuǐ fēng wù fēng zhí jiǔ sǒu mì yuè jiǔ yuán zhái jū jiǔ yù yù nèi jiǔ zhōu zhī nèi jiē kě zhái jū yě

这句话大意是:高高下下,疏川导滞,锺水丰物,丰殖九薮,汨越九原,宅居九隩,(隩内,九州之内,皆可宅居也。

hé tōng sì hǎi

这句话大意是:)合通四海。

gù tiān wú fú yīn de wú sàn yáng shuǐ wú chén qì huǒ wú zāi chǎn shén wú jiàn xíng mín wú yín xīn shí wú nì shù wù wú hài shēng shuài xiàng yǔ zhī gōng dù zhī yú guǐ yí mò bù jiā jī kè yā dì xīn

这句话大意是:故天无伏阴,地无散阳,水无沉气,火无灾𬊤,神无间行,民无淫心,时无逆数,物无害生,帅象禹之功,度之于轨仪,莫不嘉绩,克厌帝心。

huáng tiān jiā zhī zuò yǐ tiān xià

这句话大意是:皇天嘉之,祚以天下。

ěr yǎ yuē lǔ yǒu dà yě jīn gāo píng jù yě xiàn dōng běi dà zé

现代白话:《你雅》曰:鲁有大野,(今高平钜野县东北大泽。

jìn yǒu dà lù jīn jù lù běi guǎng hé zé

这句话大意是:)晋有大陆,(今钜鹿北广河泽。

qín yǒu yáng yū yīn ōu

这句话大意是:)秦有杨纡,(音讴。

jīn zài fú fēng qiān xiàn xi yě

这句话大意是:今在扶风汧县西也。

sòng yǒu mèng zhū jīn zài liáng guó suī yáng xiàn dōng běi yě

这句话大意是:)宋有孟诸,(今在梁国睢阳县东北也。

chu yǒu yún mèng jīn nán jùn huá róng xiàn dōng nán ba qiū hú shì yě

这句话大意是:)楚有云梦,(今南郡华容县东南巴丘湖是也。

wú yuè zhī jiān yǒu jù qū jīn wú xiàn nán tài hú jí zhèn zé yě

这句话大意是:)吴越之间有具区,(今吴县南太湖,即震泽也。

zhèng yǒu fǔ tián jīn xíng yáng zhōng móu xiàn xi fǔ tián zé

这句话大意是:)郑有甫田,(今荥阳中牟县西甫田泽。

zhōu yǒu jiāo huò yīn hù

这句话大意是:)周有焦获,(音互。

jīn fú fēng chí xiàn yáng hù zhōng shì yě

这句话大意是:今扶风池县阳瓠中是也。

wèi zhī shí sǒu

这句话大意是:)谓之十薮。

hàn shū yuē sī mǎ xiàng rú yù bā shǔ fù lǎo wén yún jiāo diāo péng yǐ xiáng wū liáo kuò zhī yǔ ér luó zhě yóu shì wū sǒu zé

这句话大意是:《汉书》曰:司马相如谕巴蜀父老文云鹪雕鹏已翔于寥廓之宇,而罗者犹视于薮泽。

fēng sú tōng yuē sǒu hòu yě

这句话大意是:《风俗通》曰:薮,厚也。

cǎo mù yú biē suǒ yǐ hòu yǎng rén jūn yǔ bǎi xìng yě

这句话大意是:草木鱼鳖所以厚养人君与百姓也。

lǚ shì chūn qiū yuē zhāo yú qí yī míng dà zhāo yòu míng ōu zé

这句话大意是:《吕氏春秋》曰:昭馀祁,一名大昭,又名沤泽。

zhōu lǐ bīng zhōu sǒu sú míng yān chéng pō shì

这句话大意是:《周礼》并州薮,俗名鄢城泊是。

àn sǒu zì tài yuán qí xiàn lián yán xi jiē zhì cǐ

这句话大意是:按薮自太原祁县连延西接至此。

guān zhōng jì yuē xián pú sǒu àn zhōu lǐ zhí fāng shì yōng zhōu qí sǒu yuē xián pú

这句话大意是:《关中记》曰:弦蒲薮,案《周礼职方氏》雍州,其薮曰弦蒲。

jìn tài kāng dì zhì yún qiān zé yǒu pú gǔ xiāng xián zhōng gǔ nǎi yōng zhōu zhī xián pú yě

这句话大意是:《晋太康地志》云:汧泽有蒲谷乡弦中谷,乃雍州之弦蒲也。

àn hàn shū dì lǐ zhì qǔ pú sǒu jí xián pú sǒu shì yān

现代白话:按《汉书地理志》取蒲薮即弦蒲薮是呢。

shuǐ jīng zhù yuē qiān shuǐ yuán chū qiān shān pú gǔ xiāng yōng zhōng gǔ jué wèi xián pú sǒu

这句话大意是:《水经注》曰:汧水,源出汧山蒲谷乡雍中谷,决为弦蒲薮。

这句话大意是:○泽。

shì míng yuē xià yǒu shuǐ yuē zé yán rùn zé yě

这句话大意是:《释名》曰:下有水曰泽,言润泽也。

yòu yuē shuǐ yì chū suǒ wéi zé yuē zhǎng shuǐ tíng chù rú shǒu zhǎng zhōng yě

这句话大意是:又曰:水泆出所为泽曰掌,水停处如手掌中也。

jīn yǎn zhōu rén wèi zé yuē zhǎng

这句话大意是:今兖州人谓泽曰掌。

shuō wén yuē āo zé zài kūn lún xū xià

这句话大意是:《说文》曰:坳泽在昆仑墟下。

hé zé zài shān yáng hú lù nán

这句话大意是:荷泽在山阳胡陆南。

yì yuē lì zé duì jūn zǐ yǐ péng yǒu jiǎng xí

现代白话:《易》曰:丽泽,兑,有德行的人以朋友讲习。

yòu yuē zé zhōng yǒu léi suí jūn zǐ yǐ xiāng huì rù yàn xī

现代白话:又曰:泽中有雷,随,有德行的人以乡晦入宴息。

yòu yuē shàng tiān xià zé lǚ jūn zǐ yǐ biàn shàng xià dìng mín zhì

现代白话:又曰:上天下泽,履,有德行的人以辨上下,定民志。

yòu yuē zé shàng yǒu de lín jūn zǐ yǐ jiào sī wú qióng róng bǎo mín wú jiāng

现代白话:又曰:泽上有地,临,有德行的人以教思无穷,容保民无疆。

yòu yuē shān shàng yǒu zé xián jūn zǐ yǐ xū shòu rén

现代白话:又曰:山上有泽,咸,有德行的人以虚受人。

yòu yuē shàng huǒ xià zé kuì jūn zǐ yǐ tóng ér yì

现代白话:又曰:上火下泽,睽,有德行的人以同而异。

yòu yuē zé shàng yǒu léi guī mèi jūn zǐ yǐ yǒng zhōng zhī bì

现代白话:又曰:泽上有雷,归妹,有德行的人以永终知敝。

yòu yuē shān xià yǒu zé sǔn jūn zǐ yǐ chéng fèn zhì yù

现代白话:又曰:山下有泽,损,有德行的人以惩忿窒欲。

yòu yuē zé shàng yú de cuì jūn zǐ yǐ chú róng qì jiè bù yú

现代白话:又曰:泽上于地,萃,有德行的人以除戎器,戒不虞。

yòu yuē zé shàng yǒu shuǐ jié jūn zǐ yǐ zhì shù dù yì dé xíng

现代白话:又曰:泽上有水,节,有德行的人以制数度,议德行。

yòu yuē zé zhōng yǒu huǒ gé jūn zǐ yǐ zhì lì míng shí

现代白话:又曰:泽中有火,革,有德行的人以治历明时。

yòu yuē zé shàng yǒu fēng zhōng fú jūn zǐ yǐ yì yù huǎn sǐ

现代白话:又曰:泽上有风,中孚,有德行的人以议狱缓死。

yòu yuē zé miè mù dà guò jūn zǐ yǐ dú lì bù jù dùn shì wú mèn

现代白话:又曰:泽灭木,大过,有德行的人以独立不惧,遁世无闷。

yòu yuē zé wú shuǐ kùn jūn zǐ yǐ zhì mìng suì zhì

现代白话:又曰:泽无水,困,有德行的人以致命遂志。

yòu yuē xiàng yuē zé shàng yú tiān guài jūn zǐ yǐ shī lù jí xià jū dé zé jì

现代白话:又曰:象曰:泽上于天,夬,有德行的人以施禄及下,居德则忌。

hé tú yuē yuē dà jī chū léi zé huá xū lǚ zhī shēng fú xī

这句话大意是:《河图曰》曰:大迹出雷泽,华胥履之生伏牺。

léi zé zé yě

这句话大意是:(雷泽,泽也。

shū yuē léi xià jì zé wáng yōng jū huì tóng

这句话大意是:《书》曰:雷夏既泽,〈王雝〉沮会同。

kǒng ān guó zhù yuē léi xià zé míng

这句话大意是:(孔安国注曰:雷夏,泽名。

shū dà chuán yuē shùn yú yú léi zé

这句话大意是:《书大传》曰:舜渔于雷泽。

zhèng xuán zhù yuē léi zé jīn shǔ jì yīn

这句话大意是:(郑玄注曰:雷泽,今属济阴。

shī yuē bǐ zé zhī bēi yǒu pú yǔ hé

这句话大意是:《诗》曰:彼泽之陂,有蒲与荷。

zhōu lǐ yuē chuān zé qí dòng wù yi lín wù qí zhí wù yi gāo wù qí mín hēi ér jīn

这句话大意是:《周礼》曰:川泽,其动物宜鳞物,其植物宜膏物,其民黑而津。

yòu yuē zé yú zhǎng guó zé zhī zhèng lìng wèi zhī lì jìn shǐ qí de zhī rén shǒu qí cái wù yǐ shí rù yú wáng fǔ bān qí yú yú wàn mín

这句话大意是:又曰:泽虞,掌国泽之政令,为之厉禁,使其地之人守其财物,以时入于王府,颁其馀于万民。

lǐ yuē tǎ jì yú rán hòu yú rén rù zé liáng

这句话大意是:《礼》曰:獭祭鱼,然后虞人入泽梁。

lǐ jī mìng zhēng yuē wáng zhě dé lǐ zhī zhì zhě zé gǔ yǒu zhū niǎo bái yù chì shé chì lóng chū yān

现代白话:《礼稽命征》曰:王者,德礼之制者,泽谷有朱鸟白玉,赤蛇赤龙出呢。

chuán yuē xuān shí wǔ nián jìn hóu jiù sòng

这句话大意是:《传》曰:宣十五年,晋侯救宋。

bó zōng yuē bù kě

这句话大意是:伯宗曰:"不可。

gǔ rén yǒu yán yuē suī biān zhī zhǎng bù jí mǎ fù

这句话大意是:古人有言,曰虽鞭之长,不及马腹。

tiān fāng shòu chu wèi kě yǔ zhēng suī jìn zhī qiáng néng wéi tiān hu

这句话大意是:天方授楚,未可与争,虽晋之强,能违天吗?

yàn yuē gāo xià zài xīn dù shí zhì zhì

这句话大意是:谚曰高下在心,(度时制置。

chuān zé nà wū shòu wū zhuó yě

这句话大意是:)川泽纳污,(受污浊也。

shān sǒu cáng jí

这句话大意是:)山薮藏疾。

jūn qí dài zhī

这句话大意是:……君其待之。

yòu yuē wèi hóu chū bēn qí sūn shì zhuī zhī bài gōng tú yú kē zé

这句话大意是:又曰:卫侯出奔齐,孙氏追之,败公徒于柯泽。

jì běi dōng ē xiàn xī nán yǒu dà zé shì yě

这句话大意是:(济北东阿县西南有大泽是也。

yòu yuē shū xiàng mǔ yuē shēn shān dà zé shí shēng lóng shé

这句话大意是:又曰:叔向母曰:"深山大泽,实生龙蛇。

guǎng yǎ yuē fāng zé jì dì yě

这句话大意是:《广雅》曰:方泽,祭地也。

tài gōng jīn guì yuē xià jié zhī shí yǒu qín shān zhī shuǐ jié cháng yǐ shí yuè fā mín záo shān chuān líng tōng wū hé

这句话大意是:《太公金匮》曰:夏桀之时,有芩山之水,桀常以十月发民凿山穿陵,通于河。

mín jiàn yuē mèng dōng záo shān chuān líng shì xiè tiān qì fā dì cáng tiān zǐ shī zǐ dào hòu bì yǒu bài

这句话大意是:民谏曰:"孟冬凿山穿陵,是泄天气,发地藏,天子失子道,后必有败。

jié shā zhī

这句话大意是:"桀杀之。

jī nián líng shān yī dàn bēng wèi dà zé

这句话大意是:期年,苓山一旦崩为大泽。

zhàn guó cè yuē chún yú kūn yī rì jiàn qī rén wū qí xuān wáng

这句话大意是:《战国策》曰:淳于髡一日见七人于齐宣王。

wáng yuē qiān lǐ ér yī shì shì bǐ jiān ér lì bǎi shì ér yī shèng ruò suí zhǒng ér zhì

这句话大意是:王曰:"千里而一士,是比肩而立,百世而一圣,若随踵而至。

chún yú kūn yuē jīn qiú jié gěng wū jǔ zé zé lěi shì bù dé yī yǐ

现代白话:"淳于髡曰:"今求桔梗于沮泽,则累世不得一了。

jié gěng shān zhōng zhī cǎo

这句话大意是:"(桔梗,山中之草。

shǐ jì yuē chén yú yǔ zhāng ěr xiāng shī yú jiě yìn shòu fù ěr wáng rù zé zhōng bǔ yú

这句话大意是:《史记》曰:陈馀与张耳相失,余解印绶付耳,亡入泽中捕鱼。

yòu yuē fēng shàn shū yún shàng jiāo yōng tōng huí zhōng dào chūn zhì míng zé

这句话大意是:又曰:《封禅书》云:上郊雍,通回中道,春至鸣泽。

hàn shū yuē gāo zǔ yǐ tíng cháng sòng tú lí shān tú dào wáng dào fēng xi zé zhōng tíng yǐn yè jiē jiě zòng yuē gōng děng jiē qù wú yì cóng cǐ shì yǐ

现代白话:《汉书》曰:高祖以亭长送徒骊山,徒道亡,到丰西泽中停饮,夜皆解纵,曰:"公等皆去,我亦从此逝了。

yòu yuē qín shǐ huáng dì cháng yuē dōng nán yǒu tiān zǐ qì

这句话大意是:又曰:秦始皇帝常曰,东南有天子气。

wū shì dōng yóu yǐ yā dāng zhī

这句话大意是:于是,东游以厌当之。

gāo zǔ jí zì yí wáng nì yǐn yán shí zhī jiān lǚ hòu yú rén jù qiú cháng de zhī gāo zǔ guài ér wèn zhī lǚ hòu yuē jì suǒ jū shàng cháng yǒu yún qì gù cóng wǎng cháng de jì

这句话大意是:高祖即自疑亡匿,隐岩石之间,吕后与人俱求,常得之,高祖怪而问之,吕后曰:"季所居,上常有云气,故从往,常得季。

gāo zǔ xīn xǐ pèi zhōng zǐ dì huò wén zhī duō yù fù zhě

这句话大意是:"高祖心喜,沛中子弟或闻之,多欲附者。

xī yù chuán yuē kāng jū guó xī běi èr qiān lǐ yǒu yǎn cài guó kòng xián shí wàn lín dà zé ér jū

这句话大意是:《西域传》曰:康居国西北二千里有奄蔡国,控弦十万,临大泽而居。

yòu yuē hé yǒu liǎng yuán hé dōng zhù yán zé yī míng chāng pú hǎi qù yù mén guān sān bǎi lǐ guǎng lún sì bǎi lǐ shuǐ dōng xià bù jiǎn jiē yǐ wéi qián xíng dì xià

这句话大意是:又曰:河有两源,合东注盐泽,一名昌蒲海,去玉门关三百里,广轮四百里,水冬夏不减,皆以为潜行地下。

xù hàn shū yuē wú yòu cháng mù shǐ wū cháng yuán zé zhōng

这句话大意是:《续汉书》曰:吴祐尝牧豕于长垣泽中。

jìn zhōng xìng shū yuē liú láo zhī zhì wǔ qiáo zé zhōng bài jì bīng shì dài jìn láo zhī mǎ chāo wǔ zhàng jiàn de miǎn

这句话大意是:《晋中兴书》曰:刘牢之至五桥泽中败绩,兵士殆尽,牢之马超五丈涧得免。

jìn shū yuē táo kǎn shǎo shí yú wū léi zé cháng wǎng dé yī zhī xùn yǐ guà yú bì yǒu qǐng léi yǔ zhì suì wèi lóng ér qù

这句话大意是:《晋书》曰:陶侃少时,渔于雷泽,尝网得一织梭,以挂于壁,有顷雷雨至,遂为龙而去。

mù tiān zǐ chuán yuē tiān zǐ běi zhēng shě yú zhū zé

这句话大意是:《穆天子传》曰:天子北征,舍于珠泽。

shān hǎi jīng yuē jì zé

这句话大意是:《山海经》曰:稷泽。

hòu jì shén suǒ píng yīn yǐ wéi míng yě

这句话大意是:(后稷神所凭,因以为名也。

dì wáng shì jì yuē què shān zhī de yī xī wèi dà zé ér shēn jiǔ chǐ

这句话大意是:《帝王世纪》曰:雀山之地,一夕为大泽,而深九尺。

dài yán zhī xī zhēng jì yuē jù zé lǔ zhī xi jiè kǒng zǐ huò lín chù

这句话大意是:戴延之《西征记》曰:巨泽,鲁之西界,孔子获麟处。

guǎn zǐ yuē běi zé shāo huǒ zhào tái xià

这句话大意是:《管子》曰:北泽烧火照台下。

guǎn zǐ yuē wàn shèng zhī guó bù kě wú xīn ér chuī

现代白话:管孔子说:"万乘之国,不可无薪而炊。

jīn běi zé shāo nóng fū de mài qí xīn ráo yī shù shí bèi

这句话大意是:今北泽烧,农夫得卖其薪荛,一束十倍。

yòu yuē hé zé shù bǎi suì shuǐ bù jué zhě shēng qìng jì qí zhuàng ruò rén zhǎng sì cùn huáng yī huáng guān dài huáng gài chéng shuǐ niǎo hǎo jí chí yǐ qí míng hū zhī kě shǐ qiān lǐ wài yī rì fǎn bào cǐ hé zé zhī jīng yě

这句话大意是:又曰:涸泽数百岁水不绝者,生庆忌,其状若人,长四寸,黄衣黄冠,戴黄盖,乘水鸟,好疾驰,以其名呼之,可使千里外,一日反报,此涸泽之精也。

wén zi yuē gāo mò gāo wū tiān xià mò xià wū zé tiān gāo zé xià shèng rén fǎ zhī

这句话大意是:《文子》曰:高莫高于天,下莫下于泽,天高泽下,圣人法之。

hán fēi zǐ yuē lǔ rén shāo jī zé

这句话大意是:《韩非子》曰:鲁人烧积泽。

tiān běi fēng huǒ nán yǐ kǒng shāo guó

这句话大意是:天北风,火南倚,恐烧国。

āi gōng jù zì jiāng zhòng qū jiù zhī

这句话大意是:哀公惧,自将众趋救之。

xīn xù yuē jìn gōng zhú shòu yú dàng rù dà zé mí bù zhī suǒ chū wèn yú zhě sòng chū zé yīn yǐ jiàn zhī

这句话大意是:《新序》曰:晋公逐兽于砀,入大泽,迷不知所出,问渔者,送出泽,因以谏之。

gōng lìng jì qí míng yú zhě yuē gōng jí fǎn guó chén yì fǎn yú suǒ

这句话大意是:公令记其名,渔者曰:"公亟反国,臣亦反渔所。

yòu yuē chu wēi wáng wèn wū sòng yù yuē xiān shēng qí yǒu yí xíng yě hé shì mín zhòng shù bù yù zhī shén

这句话大意是:又曰:楚威王问于宋玉曰:"先生其有遗行也,何士民众庶不誉之甚?

sòng yù duì yuē jīng yú cháo fā kūn lún zhī xū mù sù wū mèng zhū fu chǐ zé zhī ní qǐ néng yǔ zhī liàng jiāng hǎi zhī dà zāi

现代白话:"宋玉对曰:"鲸鱼朝发昆仑之墟,暮宿于孟诸,夫尺泽之鲵,岂能与之量江海之大啊?

shì sú zhī mín yòu ān zhī chén zhī suǒ wéi zāi

现代白话:世俗之民,又安知臣之所为啊?

fēng sú tōng yuē shuǐ cǎo jiāo yuē zé yán rùn wàn wù yǐ fù mín yòng

这句话大意是:《风俗通》曰:水草交曰泽,言润万物以阜民用。

shuǐ jīng zhù yuē lù wēn shū jù lù xiàn zhī dōng lǐ rén lǐ jiān mén shǐ wēn shū mù yáng zé zhōng qǔ pú yè yòng xiě shū jí cǐ zé yě

这句话大意是:《水经注》曰:路温舒,钜鹿县之东里人,里监门使温舒牧羊泽中,取蒲叶用写书,即此泽也。

yòu yuē āo zé hé shuǐ zhī suǒ qián yě qí yuán hún hún pào pào zhě yě

这句话大意是:又曰:坳泽,河水之所潜也,其源浑浑泡泡者也。

dōng qù yù mén yáng guān yī qiān sān bǎi lǐ guǎng lún sì bǎi lǐ

这句话大意是:东去玉门阳关一千三百里,广轮四百里。

qí shuǐ chéng tíng dōng xià bù jiǎn

这句话大意是:其水澄停,冬夏不减。

qí zhōng huí tuān léi lún zhuǎn wèi yǐn lún zhī mài dāng qí huán liú zhī shàng fēi qín fèn hé yú xiāo zhōng zhě wú bù zhuì wū yuān bō

这句话大意是:其中洄湍雷轮转,为隐沦之脉,当其圜流之上,飞禽奋翮于霄中者,无不坠于渊波。

jí hé shuǐ zhī suǒ qián ér chū wū jī shí yě

这句话大意是:即河水之所潜,而出于积石也。

yòu yuē xú zhōu fēng xi zé jí gāo zǔ zhǎn bái shé zhī suǒ

这句话大意是:又曰:徐州丰西泽,即高祖斩白蛇之所。

yòu yuē zhōng móu xiàn pǔ tián zé běi yǔ yáng wǔ fēn shuǐ zé duō má huáng cǎo gù shù zhēng jì yuē jiàn xiàn jìng biàn dǔ sī huì sī huì qióng zé zhī yú jiè

这句话大意是:又曰:中牟县圃田泽,北与阳武分,水泽多麻黄草,故《述征记》曰:"践县境便睹斯卉,斯卉穷,则知逾界。

jīn suī bù néng rán liàng yì fēi miù

这句话大意是:"今虽不能然,谅亦非谬。

shī suǒ wèi dōng yǒu fu cǎo yě

这句话大意是:《诗》所谓"东有甫草"也。

huáng wǔ zǐ yuē zhèng zhī yǒu yuán pǔ yóu qín zhī yǒu jù yòu

现代白话:皇武孔子说:"郑之有原圃,犹秦之有具囿。

zé zài zhōng móu xiàn xi xiàn cháng chéng dōng jí guān dù běi pèi qú shuǐ dōng xī sì shí xǔ lǐ nán běi èr shí xǔ lǐ zhōng yǒu shā gāng shàng xià èr shí sì pǔ jīn liú jìng tōng yuān tán xiāng jiē gè yǒu míng yān

现代白话:"泽在中牟县,西限长城,东极官渡,北佩渠水,东西四十许里,南北二十许里,中有沙冈,上下二十四浦,津流迳通,渊潭相接,各有名呢。

yǒu dà zhǎn xiǎo zhǎn

这句话大意是:有大斩、小斩,。

yǒu dà huī xiǎo huī yì lǔ liàn qiū dà bái yáng xiǎo bái yáng sàn xià yú zhōng yáng juàn dà gǔ xiǎo gǔ lóng zé mì luō dà āi xiǎo āi dà zhǎng xiǎo zhǎng dà suō xiǎo suō bó qiū dà gài niú yǎn děng pǔ

这句话大意是:有大灰、小灰、义鲁、练秋、大白杨、小白杨、散吓、禺中、羊圈、大鹄、小鹄、龙泽、蜜罗、大哀、小哀、大长、小长、大缩、小缩、伯丘、大盖、牛眼等浦,。

shuǐ shèng zé běi zhù

这句话大意是:水盛则北注,。

qú yì zé nán bō

这句话大意是:渠溢则南播。

gù zhú shū jì nián yún liáng huì chéng wáng shí wǔ nián rù hé shuǐ yú fǔ tián

这句话大意是:故《竹书纪年》云:梁惠成王十五年,入河水于甫田。

yòu wèi dà gōu ér yǐn fu shuǐ zhě yě

这句话大意是:又为大沟而引甫水者也。

tú jīng yuē jìn yǒu dà lù lǚ shì chūn qiū yún jìn zhī dà lù yóu zhào zhī jù lù yě

这句话大意是:《图经》曰:晋有大陆,《吕氏春秋》云:晋之大陆,犹赵之钜鹿也。

àn duò tú jīng yún dà lù dà lù dà hé jí yī zé ér yì míng yě

这句话大意是:按《隋图经》云:大陆、大鹿、大河,即一泽而异名也。

hàn shū yún lù wēn shū qǔ pú yú cǐ yě

这句话大意是:《汉书》云:路温舒取蒲于此也。

zé yì shàng shū yún nà wū dà lù shì cǐ yě

这句话大意是:泽亦《尚书》云:"纳于大麓",是此也。

hé nán tú jīng yuē guǎng chéng zé zài liáng xiàn xi sì shí lǐ

这句话大意是:《河南图经》曰:广成泽,在梁县西四十里。

hòu hàn shū yún ān dì yǒng chū yuán nián

这句话大意是:《后汉书》云:安帝永初元年,。

yǐ guǎng chéng yóu liè de jiǎ yǔ pín rén

这句话大意是:以广成游猎地假与贫人,。

yú shí mǎ róng zuò guǎng chéng sòng yún dà hàn zhī chū jī yě

这句话大意是:于时马融作《广成颂》云:"大汉之初基也,。

kuí jué líng yòu

这句话大意是:揆厥灵囿,。

yíng yú nán jiāo

这句话大意是:营于南郊,。

yòu luán sān tú

这句话大意是:右曫三途,。

zuǒ zhěn sōng yuè

这句话大意是:左枕嵩岳,。

miàn jù héng yīn

这句话大意是:面据衡阴,。

jī bèi wáng wū

这句话大意是:箕背王屋,。

jìn yǐ bō zhā

这句话大意是:浸以波溠,。

yǎn yǐ róng luò

这句话大意是:演以荣洛,。

jīn shān shí lín

这句话大意是:金山石林,。

yīn qǐ hu zhōng

这句话大意是:殷起乎中,。

shén quán cè chū

这句话大意是:神泉侧出,。

dān shuǐ huáng chí

这句话大意是:丹水湟池,。

guài shí fú qìng

这句话大意是:怪石浮磬,。

kūn hu qí bēi

这句话大意是:焜乎其陂。

shì cǐ zé yě

这句话大意是:"是此泽也。

duò dà yè zhōng zhì mǎ mù yān

现代白话:隋大业中,置马牧呢。

yì míng guǎng bēi qí guàn gài zhī lì zhì jīn bǎi xìng lài zhī

这句话大意是:亦名广陂,其灌溉之利,至今百姓赖之。

yú dì zhì yuē zǐ zé zài wáng chéng xī běi sān shí lǐ yǔ jīn gǔ xiāng jìn

这句话大意是:《舆地志》曰:梓泽在王城西北三十里,与金谷相近。

yòu jùn guó zhì yún zé jí jīn gǔ yě yǒu jīn shuǐ chū yān gù wèi zhī jīn gǔ jìn shí jì lún bié shù zài yān

现代白话:又《郡国志》云:"泽即金谷也,有金水出呢,故谓之金谷,晋石季伦别墅在呢。

bēi

这句话大意是:○陂。

shuō wén yuē bēi chí yě

这句话大意是:《说文》曰:陂,池也。

shū yuē jiǔ chuān dí yuán jiǔ zé jì bēi

这句话大意是:《书》曰:九川涤源,九泽既陂。

bēi zé yě

这句话大意是:(陂,泽也。

shī yuē bǐ zé zhī bēi yǒu pú yǔ hé

这句话大意是:《诗》曰:彼泽之陂,有蒲与荷。

shǐ jì yuē gāo zǔ mǔ yún liú ǎo cháng xi dà zé zhī bēi mèng yǔ shén yù shí léi diàn huì míng jiàn jiāo lóng wū qí shàng sì ér yǒu shēn suì chǎn gāo zǔ

这句话大意是:《史记》曰:高祖母云刘媪,尝息大泽之陂,梦与神遇,时雷电晦冥,见蛟龙于其上,巳而有娠,遂产高祖。

yòu yuē níng chéng dǐ zuì de tuō nǎi zhà chí chuán chū guān guī jiā chēng yuē shì bù zhì èr qiān dàn gǔ bù zhì qiān wàn ān kě bǐ rén hu

这句话大意是:又曰:宁成抵罪得脱,乃诈驰传出关归家,称曰:"仕不至二千石,贾不至千万,安可比人吗?

nǎi shì dài mǎi bēi tián qiān yú qǐng jiǎ pín mín yì shù qiān jiā yān

现代白话:"乃贳贷,买陂田千馀顷,假贫民,役数千家呢。

hàn shū yuē rǔ nán jiù yǒu hóng xì dà bēi jùn yǐ wéi ráo chéng dì shí guān dōng shù shuǐ bēi yì wéi hài

现代白话:《汉书》曰:你南旧有鸿隙大陂,郡以为饶,成帝时,关东数水,陂溢为害。

dí fāng jìn wèi zhēng xiāng yǐ wéi jué qù bēi shuǐ qí de féi měi shěng dī fáng zhī fèi suì zòu ba zhī

这句话大意是:翟方进为烝相,以为决去陂水,其地肥美,省堤防之费,遂奏罢之。

jí dí shì bài hòu xiāng lǐ guī è wū fāng jìn yán fāng jìn qǐng bēi xià liáng tián bù dé ér zòu ba bēi

这句话大意是:及翟氏败后,乡里归恶于方进,言方进请陂下良田不得而奏罢陂。

gù yě wáng yún wáng mǎng shí cháng kǔ hàn yīn zhuī yuàn fāng jìn tóng yáo yún huài bēi shuí

这句话大意是:顾野王云:王莽时尝苦旱,因追怨方进,童谣云:"坏陂谁?

dí zi wēi

这句话大意是:翟子威。

fàn wǒ dòu shí měi yù

这句话大意是:饭我豆,食美芋。

kuí fǎn hu fù bēi dāng fù

这句话大意是:魁反乎覆,陂当复。

shuí yán zhě

这句话大意是:谁言者?

liǎng huáng hú

这句话大意是:两黄鹄。

jiàn wǔ zhōng tài shǒu shān chen shǐ xǔ yáng diǎn fù hóng xì yǐ yáng wèi dōu shuǐ yuàn

这句话大意是:"建武中,太守邓晨使许阳典复鸿郄,以阳为都水掾。

yáng yuē xī chéng dì mèng shàng tiān tiān dì nù yuē hé gù huài wǒ zhuó lóng chí

现代白话:阳曰:"昔成帝梦上天,天帝怒曰:为什么坏我濯龙池。

wū shì nǎi yīn gāo xià xíng shèng qǐ táng sì bǎi yú lǐ shù nián nǎi lì

这句话大意是:"于是,乃因高下形胜,起塘四百馀里,数年乃立。

xù hàn shū yuē guō lín zōng jiāo rǔ nán huáng shū dù xiān guò yuán fèng gāo bù sù ér qù xìn cóng huáng xiàn lěi rì fāng hái

现代白话:《续汉书》曰:郭林宗交你南黄叔度,先过袁奉高,不宿而去,信从黄宪,累日方还。

tài yuē shū dù zhī liàng wāng wāng ruò wàn qǐng zhī bēi chéng zhī bù qīng rǎo zhī bù zhuó bù kě liàng yě

这句话大意是:泰曰:"叔度之量,汪汪若万顷之陂,澄之不清,扰之不浊,不可量也。

xiè chéng hòu hàn shū yuē rǔ nán xǔ yáng

现代白话:谢承《后汉书》曰:你南许阳,。

xiǎo yǐ shù chéng dì mài

这句话大意是:晓以术承地脉,。

tài shǒu shān chen shǔ wèi píng shuǐ yuàn

这句话大意是:太守邓晨署为平水掾,。

shǐ zhì hóng xì bēi

这句话大意是:使治鸿郄陂,。

bēi chéng

这句话大意是:陂成,。

rén zèn yáng yán qǔ qián

这句话大意是:人谮阳言取钱,。

chen xì yáng wū yù

这句话大意是:晨系阳于狱,。

hù zì kāi

这句话大意是:户自开,。

xiè zì jiě

这句话大意是:械自解,。

chen shì zhī chū

这句话大意是:晨释之出,。

shí rì mù

这句话大意是:时日暮,。

bēi shàng yǒu huǒ guāng yǐn qián

这句话大意是:陂上有火光引前,。

qīng dé zhī gǎn yě

这句话大意是:清德之感也。

wèi lüè yuē míng dì chū cì mó bēi yǒu lóng xiàn wū jǐng zhōng dì chū guān lóng yīn gǎi mó bēi wèi lóng bēi

这句话大意是:《魏略》曰:明帝出次摩陂,有龙见于井中,帝出观龙,因改摩陂为龙陂。

yì yuàn yuē dōng xiāng tài hú wú gēng shēn suì wū cǐ yǒu yī jūn shì wǔ bǎi rén jiāng pò yàn qǔ yú xiān yǐ jiǔ ròu qí shén yuē lìng shuǐ hé

这句话大意是:《异苑》曰:东乡太湖,吴庚申岁于此有一军士五百人,将破堰取鱼,先以酒肉祈神,约令水涸。

yè mèng rén yún táng shuǐ sù jié ruò jiàn jù lín shèn wù shā yě

这句话大意是:夜梦人云,塘水速竭,若见巨鳞,慎勿杀也;。

yòu yǒu tóng fǔ bìng bù kě fā

这句话大意是:又有铜釜,并不可发。

míng wǎng jué shuǐ xī rán ér jǐn de bái yú xíng zhuàng fēi cháng xiǎo rén tān lì pōu ér zhì zhī jiàn zuó suǒ jì yú shí chōng yì cháng nèi

现代白话:明往决水,翕然而尽,得白鱼,形状非常,品行较差的人贪利,剖而治之,见昨所祭馀食充溢肠内。

xū yú fù de fǔ yòu qǔ fā shuǐ biàn bào chū wǔ bǎi rén yī shí méi nì

这句话大意是:须臾复得釜,又取发,水便暴出,五百人一时没溺。

wéi dū jiān de cún jù shuō shì zhuàng yú jīn yóu míng cǐ hú wèi wǔ bǎi bēi

这句话大意是:惟督监得存,具说事状,于今犹名此湖为五百陂。

rǔ nán xiān xián chuán yuē zhèng jìng qù lì yǐn jū yú yǐ bēi zhī yáng yǐ yú diào zì yú tán qín yǒng shī cháng fāng zuò wū bēi cè suí qǐ liǔ zhī yīn pù máo mí wèi xí

现代白话:《你南先贤传》曰:郑敬去吏,隐居于蚁陂之阳,以渔钓自娱,弹琴咏诗,常方坐于陂侧,随杞柳之荫,铺茅蘼为席。

huái nán zǐ yuē pì ruò tóng bēi ér gài tián qí shòu shuǐ jūn yě

这句话大意是:《淮南子》曰:譬若同陂而溉田,其受水均也。

sūn chuò zǐ yuē hǎi rén yuē héng hǎi yǒu yú yī xī wàn qǐng zhī bēi

这句话大意是:《孙绰子》曰:海人曰,横海有鱼,一吸万顷之陂。

bào pǔ zǐ yuē gé xiān gōng měi jiǔ zuì cháng rù jiā mén qián bēi shuǐ zhōng wò jìng rì nǎi chū

这句话大意是:《抱朴子》曰:葛仙公每酒醉,常入家门前陂水中卧,竟日乃出。

fāng yú jì yuē xīn cài xiàn gé bēi fèi zhǎng fáng huà zhú zhī suǒ hòu hàn wū cǐ lì gé bēi xiàn

这句话大意是:《方舆记》曰:新蔡县葛陂,费长房化竹之所,后汉于此立葛陂县。

hé nán tú jīng yuē luò shuǐ zì yuàn nèi shàng yáng gōng nán mí jìn dōng zhù dāng yǔ wén kǎi bǎn zhù zhī shí yīn zhù xié dī jīn dōng běi liú

这句话大意是:《河南图经》曰:洛水,自苑内上阳宫南弥浸东注,当宇文恺版筑之时,因筑斜堤,今东北流。

shuǐ héng zuò yàn jiǔ suǒ xíng rú yǎn yuè wèi zhī yuè bēi

这句话大意是:水衡作堰九所,形如偃月,谓之月陂。

shòu chūn tú jīng yuē què pí zài ān fēng xiàn

这句话大意是:《寿春图经》曰:芍陂在安丰县。

huái nán zǐ yuē chu xiāng zuò qī sī zhī bēi guàn yú lóu zhī yě

这句话大意是:《淮南子》曰:"楚相作期思之陂,灌雩娄之野。

yòu yú dì zhì cuī shí yuè lìng yún sūn shū áo zuò qī sī bēi jí cǐ shì yě

这句话大意是:"又《舆地志》、崔实《月令》云,孙叔敖作期思陂,即此是也。

gù hàn wáng jǐng wèi lú jiāng tài shǒu chóng xiū qǐ zhī jìng nèi fēng gěi

这句话大意是:故汉王景为庐江太守,重修起之,境内丰给。

yòu àn què pí shàng chéng pài shuǐ nán zì huò shān xiàn běi jiè zōu yú shí rù hào yuē háo shuǐ shì

这句话大意是:又按芍陂上承渒水,南自霍山县北界驺虞石入,号曰濠水是。

běi liú zhù bēi zhōng fán jīng bǎi lǐ guàn sì wàn qǐng

这句话大意是:北流注陂中,凡经百里,灌四万顷。

✦ You read 地部·卷三十七

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.