太平御览 · 李昉 · Chapter 780 of 1000

四夷部·卷一·东夷一

PinyinModern Translation
Size

xù dōng yí

这句话大意是:○叙东夷。

shàng shū yáo diǎn yuē fēn mìng xī zhòng zhái yú yí yuē yáng gǔ

这句话大意是:《尚书·尧典》曰:分命羲仲,宅嵎夷,曰旸谷。

dōng biǎo zhī de chēng yú yí

这句话大意是:(东表之地称嵎夷。

yáng míng yě

这句话大意是:旸,明也。

rì chū wū gǔ ér tiān xià míng

这句话大意是:日出于谷而天下明。

yòu dà gào yuē wǔ wáng bēng sān jiān jí huái yí pàn

这句话大意是:又《大诰》曰:武王崩,三监及淮夷叛。

sān jiān guǎn jì shāng

这句话大意是:(三监,管、祭、商。

huái yí xú yǎn zhī shǔ

这句话大意是:淮夷,徐奄之属。

jiē pàn zhōu

这句话大意是:皆叛周。

zhōu gōng xiāng chéng wáng jiāng chù yīn mìng zuò dà gào

这句话大意是:)周公相成王,将黜殷命,作《大诰》。

yòu cài zhòng zhī mìng yuē chéng wáng dōng fá huái yí suì jiàn yǎn chéng wáng jí zhèng huái yí yǎn guó yòu pàn

这句话大意是:又《蔡仲之命》曰:成王东伐淮夷,遂践奄,(成王即政,淮夷奄国又叛。

wáng qīn zhēng zhī suì miè yǎn ér xǐ zhī

这句话大意是:王亲征之,遂灭奄而徙之。

zuò chéng wáng zhèng

这句话大意是:)作《成王政》。

wèi píng huái yí tú yǎn zhī zhèng lìng

这句话大意是:(为平淮夷徒奄之政令。

yòu fèi shì yuē lǔ hóu mìng bó qín zhái qū fù xú yí bìng xìng dōng jiāo bù kāi

这句话大意是:又《费誓》曰:鲁侯命伯禽宅曲阜,徐、夷并兴,东郊不开。

xú róng huái yí bìng qǐ wèi kòu wū lǔ gù dōng jiāo bù kāi

这句话大意是:(徐戎淮夷并起,为寇于鲁,故东郊不开。

cú zī huái yí xú róng bìng xìng

这句话大意是:)徂兹淮夷、徐戎并兴。

lìng wǎng zhēng cǐ huái pǔ zhī yí xú zhōu zhī róng bìng qǐ wèi kòu

这句话大意是:(令往征此淮浦之夷、徐州之戎,并起为寇。

cǐ yí róng dì wáng suǒ jī mí tǒng xù gù cuò jū jiǔ zhōu zhī nèi qín shǐ huáng suì chū zhī

这句话大意是:此夷戎,帝王所羁縻统叙,故错居九州之内,秦始皇遂出之。

shàn mǐ zhī nǎi jiǎ zhòu jiǎo nǎi gàn wú gǎn bù diào

这句话大意是:)善〈米支〉乃甲胄,敿乃干,无敢不吊!

bèi nǎi gōng shǐ duàn nǎi gē máo lì nǎi fēng rèn wú gǎn bù shàn

这句话大意是:备乃弓矢,锻乃戈矛,砺乃锋刃,无敢不善!

zuǒ zhuàn xī xià yuē qǐ huán gōng lái cháo yòng yí lǐ gù yuē zi

这句话大意是:《左传·僖下》曰:杞桓公来朝,用夷礼,故曰子。

qǐ xiān dài zhī hòu ér pò wū dōng yí fēng sú zá huài yán yǔ yī fú yǒu shí ér yí gù yán qí yí yě

这句话大意是:(杞,先代之后,而迫于东夷,风俗杂坏,言语衣服有时而夷,故言其夷也。

yòu chéng gōng shàng yuē jǔ zǐ yuē jǔ pì lòu zài yí qí shú yǐ wǒ wèi yú

现代白话:又《成公上》曰:莒孔子说:"莒辟陋在夷,其孰以我为虞?

yòu xiāng gōng liù yuē qǐ xià yú yě ér jí dōng yí

这句话大意是:又《襄公六》曰:杞,夏馀也,而即东夷。

xíng yí lǐ

这句话大意是:(行夷礼。

yòu dìng gōng xià yuē yǐ gōng huì qí hóu yú zhù qí shí jiā gǔ kǒng qiū xiāng

这句话大意是:又《定公下》曰:以公会齐侯于祝其,实夹谷,孔丘相。

lí mí yán wū qí hóu yuē kǒng qiū zhī lǐ ér wú yǒng ruò shǐ lái rén yǐ bīng jié lǔ hóu bì děi zhì yān

现代白话:犁弥言于齐侯曰:"孔丘知礼而无勇,若使莱人以兵劫鲁侯,必得志呢。

cài rén qí suǒ miè

这句话大意是:"(菜人,齐所灭。

cài yí yě

这句话大意是:菜,夷也。

qí hóu cóng zhī

这句话大意是:)齐侯从之。

kǒng qiū yǐ gōng tuì yuē shì bīng zhī

这句话大意是:孔丘以公退,曰:"士兵之!

yǐ bīng jī cài rén

这句话大意是:(以兵击菜人。

liǎng jūn hé hǎo ér yì yí zhī fú yǐ bīng luàn zhī yì yuǎn yě

这句话大意是:)两君合好,而裔夷之俘以兵乱之,(裔,远也。

fēi qí jūn suǒ yǐ mìng zhū hóu yě

这句话大意是:)非齐君所以命诸侯也!

yì bù móu xià yí bù luàn huá

这句话大意是:裔不谋夏,夷不乱华。

qí hóu wén zhī jù pì zhī

这句话大意是:"齐侯闻之,遽辟之。

pì bīng cài bīng yě

这句话大意是:(辟兵,菜兵也。

máo shī yún tiáo zhī huá dài fū mǐn shí yě

这句话大意是:《毛诗》云:《苕之华》,大夫闵时也。

yōu wáng zhī shí xī róng dōng yí jiāo qīn zhōng guó shī lǚ bìng qǐ yīn zhī yǐ jī jǐn

这句话大意是:幽王之时,西戎、东夷交侵中国,师旅并起,因之以饥馑。

jūn zǐ mǐn zhōu shì zhī jiāng wáng shāng yǐ féng zhī gù zuò shì shī yě

现代白话:有德行的人闵周室之将亡,伤已逢之,故作是诗也。

yòu yuē jiāng hàn yǐn jí fǔ měi xuān wáng yě

这句话大意是:又曰:《江汉》,尹吉甫美宣王也。

néng xīng shuāi bō luàn mìng zhào gōng píng huái yí

这句话大意是:能兴衰拨乱,命召公平淮夷。

jiāng hàn fú fú wǔ fū tāo tāo

这句话大意是:江汉浮浮,武夫滔滔。

fěi ān fěi yóu huái yí lái qiú

这句话大意是:匪安匪游,淮夷来求。

lún yǔ zi hǎn yuē zi yù jū jiǔ yí mǎ yuē jiǔ yí dōng fāng zhī yí yǒu jiǔ zhǒng

这句话大意是:《论语·子罕》曰:子欲居九夷,(马曰:九夷,东方之夷,有九种。

huò yuē lòu rú zhī hé

这句话大意是:)或曰:"陋,如之何?

zǐ yuē jūn zǐ jū zhī hé lòu zhī yǒu

现代白话:"孔子说:"有德行的人居之,何陋之有?

mǎ yuē jūn zǐ suǒ jū zé huà

现代白话:"(马曰:有德行的人所居则化。

hòu hàn shū yuē wáng zhì yún dōng fāng yuē yí

这句话大意是:《后汉书》曰:《王制》云:"东方曰夷。

yí zhě dǐ yě

这句话大意是:"夷者,抵也。

yán rén ér hǎo shēng wàn wù dǐ de ér chū gù tiān xìng róu shùn yì yǐ dào yù zhì yǒu jūn zǐ bù sǐ zhī guó yān

现代白话:言仁而好生万物,抵地而出,故天性柔顺,易以道御,至有有德行的人不死之国呢。

yòu yuē kuài jī hǎi wài yǒu dōng tí rén tí dá xī qiè

这句话大意是:又曰:会稽海外有东鳀人,(鳀,达奚切。

fēn wéi èr shí yú guó

这句话大意是:)分为二十馀国。

yòu yǒu yí zhōu jí chán zhōu

这句话大意是:又有夷洲,及澶州。

chuán yán qín shǐ huáng qiǎn fāng shì xú fú jiāng tóng nán tóng nǚ shù qiān rén rù hǎi qiú péng lái shén xiān bù dé xú fú wèi zhū bù gǎn hái suì zhǐ cǐ zhōu

这句话大意是:传言秦始皇遣方士徐福,将童男童女数千人,入海求蓬莱神仙不得,徐福畏诛,不敢还,遂止此洲。

dài dài xiāng chéng yǒu shù wàn jiā rén

这句话大意是:代代相承,有数万家人。

suì shí zhì huì jī shì

这句话大意是:岁时,至会稽市。

kuài jī dōng yě xiàn rén yǒu rù hǎi xíng zāo fēng liú yí zhì chán zhōu zhě

这句话大意是:会稽东冶县人有入海,行遭风流移至澶洲者。

suǒ zài jué yuǎn bù kě lái wǎng

这句话大意是:所在绝远,不可来往。

zhú shū jì nián yuē hòu fāng jí wèi sān nián jiǔ yí lái yù yuē quǎn yí gàn yí fāng yí huáng yí bái yí chì yí xuán yí fēng yí yáng yí

这句话大意是:《竹书纪年》曰:后方即位三年,九夷来御,曰畎夷、干夷、方夷、黄夷、白夷、赤夷、玄夷、风夷、阳夷。

yòu yuē hòu fā jí wèi yuán nián zhū yí bīn yú wáng mén

这句话大意是:又曰:后发即位元年,诸夷宾于王门。

zhū yí rù wǔ

这句话大意是:诸夷入舞。

yòu yuē zhòng dīng jí wèi yú lán yí

这句话大意是:又曰:仲丁即位于蓝夷。

bái hǔ tōng yuē yí zhě dūn yě yán wú lǐ yí

这句话大意是:《白虎通》曰:夷者,蹲也,言无礼仪。

shǐ xì yuē tiān jiàn wǔ nián dān yáng nán shān de wǎ wù gāo wǔ chǐ wéi sì chǐ shàng ruì xià píng gài rú hé yān

现代白话:《史系》曰:天监五年,丹阳南山得瓦物,高五尺,围四尺,上锐下平,盖如合呢。

zhōng de jiàn yī cí jù shí shù shí rén mò shi

这句话大意是:中得剑一、瓷具十数,时人莫识。

shěn yuē yún cǐ dōng yí yǎn yú yě zàng zé yòng zhī dài guān

这句话大意是:沈约云:"此东夷罨盂也,葬则用之代棺。

cǐ zhì dù bēi xiǎo zé suí dāng shí yǐ

现代白话:此制度卑小,则随当时了。

dōng yí sǐ zé zuò zàng zhī

这句话大意是:东夷死,则坐葬之。

wǔ dì fú qí bó shí

这句话大意是:"武帝服其博识。

lín hǎi shuǐ tǔ zhì yuē yí zhōu zài lín hǎi dōng nán qù jùn èr qiān lǐ

这句话大意是:《临海水土志》曰:夷州在临海东南,去郡二千里。

tǔ dì wú xuě shuāng cǎo mù bù sǐ

这句话大意是:土地无雪霜,草木不死。

sì miàn shì shān zhòng shān yí suǒ jū

这句话大意是:四面是山,众山夷所居。

shān dǐng yǒu yuè wáng shè dì zhèng bái nǎi shì shí yě

这句话大意是:山顶有越王射的,正白,乃是石也。

cǐ yí gè hào wèi wáng fēn huà tǔ dì rén mín gè zì bié yì

这句话大意是:此夷各号为王,分画土地,人民各自别异。

rén jiē kūn tóu chuān ěr nǚ rén bù chuān ěr

这句话大意是:人皆髡头穿耳,女人不穿耳。

zuò shì jū zhǒng jīng wèi fán zhāng

这句话大意是:作室居,种荆为蕃鄣。

tǔ dì ráo wò jì shēng wǔ gǔ yòu duō yú ròu

这句话大意是:土地饶沃,既生五谷,又多鱼肉。

jiù gū zi guī nán nǚ wò xi gòng yī dà chuáng

这句话大意是:舅姑子归男女,卧息共一大床。

jiāo huì zhī shí gè bù xiāng bì

这句话大意是:交会之时,各不相避。

néng zuò xì bù yì zuò bān wén bù kè huà qí nèi yǒu wén zhāng yǐ wéi shì hǎo yě

这句话大意是:能作细布,亦作班文布,刻画其内,有文章,以为饰好也。

qí de yì chū tóng tiě wéi yòng lù máo yǐ zhàn dòu ěr

这句话大意是:其地亦出铜、铁,惟用鹿矛以战斗耳。

mó lì qīng shí yǐ zuò shǐ zú rèn fǔ huán guàn zhū dāng

这句话大意是:磨砺青石,以作矢镞、刃斧,环贯珠珰。

yǐn shí bù jié

这句话大意是:饮食不洁。

qǔ shēng yú ròu zá zhù dà qì zhōng yǐ xī zhī lì rì yuè nǎi dàn shí zhī yǐ wéi shàng yáo

这句话大意是:取生鱼肉,杂贮大器中,以卤之,历日月乃啖食之,以为上肴。

hū mín rén wèi mí lín rú yǒu suǒ zhào qǔ dà kōng cái cái shí yú zhàng yǐ zhe zhōng tíng

这句话大意是:呼民人为"弥麟",如有所召,取大空材,材十馀丈,以着中庭。

yòu yǐ dà chǔ páng chōng zhī wén sì wǔ lǐ rú gǔ mín rén wén zhī jiē wǎng chí fù huì

这句话大意是:又以大杵,旁舂之,闻四五里,如鼓,民人闻之,皆往驰赴会。

yǐn shí jiē jù xiāng duì

这句话大意是:饮食皆踞相对。

záo mù zuò qì rú quǎn xī cáo zhuàng yǐ yú ròu xīng sāo ān zhōng shí shí wǔ wǔ gòng shí zhī

这句话大意是:凿木作器,如犭希槽状,以鱼肉腥臊安中,十十五五共食之。

yǐ sù wèi jiǔ mù cáo zhù zhī yòng dà zhú tǒng zhǎng qī cùn xǔ yǐn zhī

这句话大意是:以粟为酒,木槽贮之,用大竹筒长七寸许饮之。

gē shì quǎn háo yǐ xiāng yú lè

这句话大意是:歌似犬嗥,以相娱乐。

dé rén tóu zhuó qù nǎo bó qí miàn ròu liú zhì gǔ qǔ dà máo rǎn zhī yǐ zuò bìn méi fā biān jù chǐ yǐ zuò kǒu zì lín zhàn dòu shí yòng zhī rú jiǎ miàn zhuàng

这句话大意是:得人头,斫去脑,驳其面肉,留置骨,取大毛染之,以作鬓眉发编,具齿以作口,自临战斗时用之,如假面状。

cǐ shì yí wáng suǒ fú

这句话大意是:此是夷王所服。

zhàn de tóu zhe shǒu

这句话大意是:战得头,着首。

hái wū zhōng tíng jiàn yī dà cái gāo shí yú zhàng yǐ suǒ de tóu chà cì guà zhī

这句话大意是:还,于中庭建一大材,高十馀丈,以所得头差次挂之。

lì nián bù xià zhāng shì qí gōng

这句话大意是:历年不下,彰示其功。

yòu jiǎ jiā yǒu nǚ yǐ jiā yǒu nán réng wěi fù mǔ wǎng jiù zhī jū yǔ zuò fū qī tóng láo ér shí

这句话大意是:又甲家有女,乙家有男,仍委父母往就之居,与作夫妻,同牢而食。

nǚ yǐ jià jiē quē qù qián shàng yī chǐ

这句话大意是:女以嫁,皆缺去前上一齿。

yòu yuē ān jiā zhī mín xī yī shēn shān jià lì wū shè wū zhàn gé shàng shì lóu zhuàng

这句话大意是:又曰:安家之民,悉依深山,架立屋舍于栈格上,似楼状。

jū chǔ yǐn shí yī fú bèi shì yǔ yí zhōu mín xiāng sì

这句话大意是:居处饮食,衣服被饰,与夷州民相似。

fù mǔ sǐ wáng shā quǎn jì zhī zuò sì fāng chéng yǐ shèng shī

这句话大意是:父母死亡,杀犬祭之,作四方丞以盛尸。

yǐn jiǔ gē wǔ bì réng xuán zhe gāo shān yán shí zhī jiān bù mái tǔ zhōng zuò zhǒng guǒ yě

这句话大意是:饮酒歌舞毕,仍悬着高山岩石之间,不埋土中作冢椁也。

nán nǚ xī wú lǚ

这句话大意是:男女悉无履。

jīn ān yáng luó jiāng xiàn mín shì qí zǐ sūn yě

这句话大意是:今安阳罗江县民,是其子孙也。

jiē hǎo hóu tóu gēng yǐ cài hé zhōng yǐ xǐng jiǔ

这句话大意是:皆好猴头羹,以菜和中,以醒酒;。

zá wǔ ròu huò bù jí zhī

这句话大意是:杂五肉,臛不及之。

qí sú yán níng zì fù rén qiān dàn zhī sù bù yuàn fù rén hóu tóu gēng huò

这句话大意是:其俗言:"宁自负人千石之粟,不愿负人猴头羹臛"。

cháo xiǎn

这句话大意是:○朝鲜。

shàng shū dà chuán yuē wǔ wáng shèng yīn jì gōng zǐ lù fù lù fù zhòu zhī zǐ yě

这句话大意是:《尚书大传》曰:武王胜殷,继公子禄父,(禄父,纣之子也。

shì jī zǐ zhī qiú

这句话大意是:)释箕子之囚。

jī zǐ bù rěn shāng zhī wáng zǒu zhī cháo xiǎn

这句话大意是:箕子不忍商之亡,走之朝鲜。

cháo xiǎn jīn lè làng jùn

这句话大意是:(朝鲜,今乐浪郡。

wǔ wáng wén zhī yīn yǐ cháo xiǎn fēng zhī

这句话大意是:)武王闻之,因以朝鲜封之。

jī zǐ jì shòu zhōu zhī fēng bù dé wú chén lǐ gù wū shí èr sì lái cháo

这句话大意是:箕子既受周之封,不得无臣礼,故于十二祀来朝。

shǐ jì yuē cháo xiǎn

这句话大意是:《史记》曰:朝鲜。

zhāng yàn zhù yuē cháo xiǎn yǒu shī shuǐ liè shuǐ shàn shuǐ hé wéi liè shuǐ

这句话大意是:张晏注曰:朝鲜有湿水、洌水、汕水,合为洌水。

yí lè làng cháo xiǎn qǔ míng wū cǐ

这句话大意是:疑乐浪、朝鲜,取名于此。

yòu yuē cháo xiǎn wáng mǎn yàn rén yě

这句话大意是:又曰:朝鲜王满,燕人也。

zì shǐ yàn shí cháng lüè shǔ zhēn fān cháo xiǎn wèi zhì lì zhù zhāng sāi

这句话大意是:自始燕时,尝略属真番、朝鲜,为置吏,筑鄣塞。

qín miè yàn shǔ liáo dōng wài jiào

这句话大意是:秦灭燕,属辽东外徼。

hàn xìng wèi yuǎn nán shǒu fù xiū liáo dōng gù sāi zhì pèi shuǐ wèi jiè shǔ yàn

这句话大意是:汉兴,为远难守,复修辽东故塞,至𬇙水为界,属燕。

yàn wáng lú wǎn fǎn rù xiōng nú

这句话大意是:燕王卢绾反,入匈奴。

mǎn wáng mìng jù dǎng qiān yú rén tuí jié mán yí fú ér dōng zǒu chū sāi dù pèi shuǐ jū qín gù kòng dì shàng xià zhāng

这句话大意是:满亡命,聚党千馀人,魋结蛮夷服而东走出塞,渡𬇙水,居秦故空地上下鄣。

shāo yì shǔ zhēn fān cháo xiǎn mán yí jí gù yàn qí wáng mìng zhě wáng zhī dōu wáng xiǎn

这句话大意是:稍役属真番、朝鲜蛮夷,及故燕、齐亡命者王之,都王险。

wáng xiǎn dì míng

这句话大意是:(王险,地名。

huì xiào huì gāo hòu shí tiān xià chū dìng liáo dōng tài shǒu jí yuē mǎn wèi wài chén bǎo sāi wài mán yí wú shǐ qīn dào biān

这句话大意是:)会孝惠、高后时,天下初定,辽东太守即约满为外臣,保塞外蛮夷,毋使侵盗边。

yǐ wén shàng xǔ zhī yǐ gù mǎn dé yǐ bīng wēi cái wù qīn jiàng qí páng xiǎo yì zhēn fān lín zhūn jiē lái fú shǔ fāng shù qiān lǐ

这句话大意是:以闻,上许之,以故满得以兵威财物侵降其旁小邑,真番、临屯皆来服属,方数千里。

chuán zi zhì sūn yòu qú suǒ yòu hàn wáng rén zī duō

这句话大意是:传子至孙右渠,所诱汉亡人滋多。

yòu wèi cháng rù jiàn

这句话大意是:又未尝入见。

zhēn fān páng zhòng guó yù shàng shū jiàn tiān zi yòu yōng è fú tōng

这句话大意是:真番旁众国欲上书见天子,又雍阏弗通。

yuán fēng èr nián hàn shǐ shè hé qiáo yù yòu qú zhōng bù kěn fèng zhào

这句话大意是:元封二年,汉使涉河谯谕右渠,终不肯奉诏。

shī gǔ yuē qiáo yí ràng yě cái xiào qiè

这句话大意是:(师古曰:谯,夷让也,才笑切。

hé qù zhì jiè lín pèi shuǐ shǐ yù cì shā sòng hé zhě cháo xiǎn bì wáng cháng

这句话大意是:)何去至界,临𬇙水,使驭刺杀送何者朝鲜裨王长。

zhǎng bì wáng míng yě

这句话大意是:(长,裨王名也。

jí dù shuǐ chí rù sāi suì guī bào tiān zǐ yuē shā cháo xiǎn jiāng

现代白话:)即渡水,驰入塞,遂归报天孔子说:"杀朝鲜将。

shàng wèi qí míng měi jí bù jí bài hé wéi liáo dōng dōng bù dū wèi

这句话大意是:"上为其名美,即不诘,拜何为辽东东部都尉。

cháo xiǎn yuàn hé fā bīng xí gōng shā hé

这句话大意是:朝鲜怨何,发兵,袭攻杀何。

tiān zǐ mù zuì rén jī cháo xiǎn

这句话大意是:天子募罪人击朝鲜。

qí qiū qiǎn lóu chuán jiāng jūn yáng pū zì qí fú bó hǎi bīng wǔ wàn rén zuǒ jiāng jūn xún zhì chū liáo dōng tǎo yòu qú

这句话大意是:其秋,遣楼船将军杨仆自齐浮渤海,兵五万人,左将军荀彘出辽东,讨右渠。

yòu qú fā bīng jù xiǎn

这句话大意是:右渠发兵距险。

tiān zǐ wèi liǎng jiāng jūn wèi yǒu lì nǎi shǐ wèi shān yīn bīng wēi wǎng yù yòu qú

这句话大意是:天子为两将军未有利,乃使卫山因兵威往谕右渠。

yòu qú jiàn shǐ zhě dùn shǒu xiè yù jiàng kǒng liǎng jiāng zhà shā chén

这句话大意是:右渠见使者,顿首谢:"欲降,恐两将诈杀臣;。

jīn jiàn xìn jié qǐng fú

这句话大意是:今见信节,请服。

qiǎn tài zǐ rù xiè xiàn mǎ wǔ qiān pǐ jí kuì jūn liáng

这句话大意是:"遣太子入谢,献马五千匹,及馈军粮。

rén zhòng wàn yú chí bīng dù pèi shuǐ

这句话大意是:人众万馀,持兵渡𬇙水。

shǐ zhě jí zuǒ jiāng jūn yí qí wèi biàn wèi tài zǐ yǐ fú jiàng yi lìng rén wú chí bīng

这句话大意是:使者及左将军疑其为变,谓太子:"已服降,宜令人毋持兵。

tài zǐ yì yí shǐ zhě zuǒ jiāng jūn zhà shā zhī suì bù dù pèi shuǐ fù yǐn guī

这句话大意是:"太子亦疑使者左将军诈杀之,遂不渡𬇙水,复引归。

zuǒ jiāng jūn pò pèi shuǐ shàng jūn nǎi qián zhì chéng xià wéi qí xī běi

这句话大意是:左将军破𬇙水上军,乃前,至城下,围其西北。

lóu chuán yì wǎng huì jū chéng nán

这句话大意是:楼船亦往会,居城南。

yòu qú suì jiān chéng shǒu shù yuè wèi néng xià

这句话大意是:右渠遂坚城守,数月未能下。

zuǒ jiāng jūn jí jī zhī cháo xiǎn dà chén nǎi yīn jiān shǐ rén yuē jiàng lóu chuán wǎng lái yán shàng wèi kěn jué

这句话大意是:左将军急击之,朝鲜大臣乃阴间使人约降楼船,往来言,尚未肯决。

tiān zǐ shǐ jǐ nán tài shǒu gōng sūn suì wǎng zhēng zhī yǒu biàn yi dé yǐ cóng shì

这句话大意是:天子使济南太守公孙遂往征之,有便宜得以从事。

suì zhì yǐ jié zhào lóu chuán jiāng jūn rù zuǒ jiāng jūn yíng jì shì jí mìng zuǒ jiāng jūn xì xià zhí fù lóu chuán jiāng jūn bìng qí jūn yǐ bào tiān zǐ

这句话大意是:遂至,以节召楼船将军,入左将军营计事,即命左将军戏下执缚楼船将军,并其军,以报天子。

tiān zǐ zhū suì

这句话大意是:天子诛遂。

zuǒ jiāng jūn yǐ bìng liǎng jūn jí jí jī cháo xiǎn

这句话大意是:左将军已并两军,即急击朝鲜。

cháo xiǎn xiāng lù rén hán táo ní xī xiāng cān jiāng jūn wáng jiá shī gǔ yuē xiāng lù yī rén yě

这句话大意是:朝鲜相路人、韩陶、尼谿相参、将军王唊,(师古曰:相路,一人也。

hán táo èr rén yě

这句话大意是:韩陶,二人也。

ní xī xiāng cān sān yě

这句话大意是:尼谿相参,三也。

jiāng jūn wáng jiá sì yě jiá yīn jiá

这句话大意是:将军王唊,四也,唊,音颊。

xiāng yǔ móu shǐ rén shā cháo xiǎn wáng yòu qú lái jiàng

这句话大意是:)相与谋,使人杀朝鲜王右渠,来降。

wáng xiǎn chéng wèi xià gù yòu qú zhī dà chén chéng yǐ yòu fǎn fù gōng lì

这句话大意是:王险城未下,故右渠之大臣成已又反,复攻吏。

zuǒ jiāng jūn shǐ yòu qú zǐ cháng jiàng xiāng lù rén zi zuì gào yù qí mín zhū chéng yǐ

这句话大意是:左将军使右渠子长降、相路人子最告谕其民,诛成已。

suì dìng cháo xiǎn wéi zhēn fān lín zhūn lè làng xuán tú sì jùn

这句话大意是:遂定朝鲜,为真番、临屯、乐浪、玄菟四郡。

hàn shū dì lǐ zhì yuē xuán tú lè làng wǔ dì shí chū zhì jiē cháo xiǎn huì quǎn bǎi gōu lí mán yí

这句话大意是:《汉书·地理志》曰:玄菟、乐浪,武帝时初置,皆朝鲜、𤞃犭百、勾骊蛮夷。

yīn dào shuāi jī zǐ qù zhī cháo xiǎn jiào qí mín yǐ lǐ yì tián cán zhī zuò

这句话大意是:殷道衰,箕子去之朝鲜,教其民以礼义、田蚕、织作。

lè làng cháo xiǎn mín fàn jìn bā tiáo rú chún yuē yǒu qí sì qí sì bú jiàn

这句话大意是:乐浪、朝鲜,民犯禁八条:(如淳曰:有其四,其四不见。

xiāng shā yǐ dāng shí cháng shā

这句话大意是:)相杀以当时偿杀;。

xiāng shāng zhě yǐ gǔ cháng

这句话大意是:相伤者以谷偿;。

xiāng dào zhě nán mò rù wèi qí jiā nú nǚ zǐ wèi bì

这句话大意是:相盗者,男没入为其家奴,女子为婢;。

yù zì shú zhě rén wǔ shí wàn

这句话大意是:欲自赎者,人五十万。

suī miǎn wèi mín sú yóu xiū zhī jià qǔ wú suǒ chóu

这句话大意是:虽免为民,俗犹羞之,嫁娶无所仇。

shì yǐ qí mín zhōng bù xiāng dào wú mén hù zhī bì

这句话大意是:是以其民终不相盗,无门户之闭。

fù rén zhēn xìn bù yín pì

这句话大意是:妇人贞信,不淫辟。

qí tián mín yǐn shí yǐ biān dòu dū yì pō fàng xiào lì jí nèi jùn gǔ rén wǎng wǎng yǐ bēi qì shí

这句话大意是:其田民饮食以边豆,都邑颇放效,吏及内郡贾人往往以杯器食。

jùn chū qǔ lì wū liáo dōng lì jiàn mín wú bì cáng jí gǔ rén wǎng zhě yè zé wèi dào sú shāo yì báo

这句话大意是:郡初取吏于辽东,吏见民无闭藏,及贾人往者,夜则为盗,俗稍益薄。

jīn xiāng fàn jìn jìn duō zhì liù shí yú tiáo

这句话大意是:今相犯禁浸多,致六十馀条。

kě guì zāi rén xián zhī huà yě

现代白话:可贵啊,仁贤之化也!

rán dōng yí tiān xìng róu shùn yì wū sān fāng zhī wài gù kǒng zǐ dào dào zhī bù xíng chéng fú fú wū hǎi yù jū jiǔ yí yǒu yǐ yě

这句话大意是:然东夷天性柔顺,异于三方之外,故孔子悼道之不行,乘桴浮于海,欲居九夷,有以也。

huì quǎn bǎi

这句话大意是:𤞃犭百。

wèi zhì yuē huì quǎn bǎi guó nán yǔ chén hán běi yǔ gāo gōu lí wò jū jiē dōng qióng dà hǎi

这句话大意是:《魏志》曰:𤞃犭百国,南与辰韩、北与高勾丽、沃沮接,东穷大海。

jīn zhāo xiān zhī dōng jiē qí de yě

这句话大意是:今朝鲜之东,皆其地也。

hù èr wàn yú

这句话大意是:户二万馀。

xī jī zǐ jì shì cháo xiǎn zuò bā tiáo zhī jiào wú mén hù zhī bì ér mín bù wéi dào

这句话大意是:昔箕子既适朝鲜,作八条之教,无门户之闭,而民不为盗。

qí hòu sì shí yú shì cháo xiǎn hóu zhǔn tiě hào chēng wáng chén shèng děng qǐ lüè pàn qín

这句话大意是:其后四十馀世,朝鲜侯准僣号称王,陈胜等起,略叛秦。

yàn qí zhào mín bì dì dōng rù cháo xiān shù wàn kǒu yàn rén wèi mǎn tuí jié yí fú fù lái wáng zhī

这句话大意是:燕、齐、赵民避地东入朝鲜数万口,燕人卫满魋结夷服,复来王之。

hàn wǔ dì fá miè cháo xiǎn fēn qí de wèi sì jùn

这句话大意是:汉武帝伐灭朝鲜,分其地为四郡。

zì shì zhī hòu hú hàn shāo bié

这句话大意是:自是之后,胡汉稍别。

wú dà jūn zhǎng zì hàn yǐ lái qí guān yǒu hóu yì jūn sān lǎo tǒng zhǔ xià hù

这句话大意是:无大君长,自汉已来,其官有侯、邑君、三老,统主下户。

qí qí jiù zì wèi yǔ gōu lì tóng zhǒng

这句话大意是:其耆旧自谓与勾丽同种。

qí rén xìng què yuàn shǎo shì yù yǒu lián chǐ bù qǐng gài

这句话大意是:其人性悫愿,少嗜欲,有廉耻,不请匄。

yán yǔ fǎ sú dà dǐ yǔ gōu lì tóng yī fú yì

这句话大意是:言语法俗,大抵与勾丽同,衣服异。

nán nǚ yī jiē zhe qǔ lǐng

这句话大意是:男女衣,皆着曲领。

nán zǐ xì yín huā guǎng shù cùn yǐ wéi shì

这句话大意是:男子系银花,广数寸,以为饰。

zì dān dān dà lǐng yǐ xī shǔ lè làng yǐ dōng qī xiàn dū wèi zhǔ zhī jiē yǐ huì wèi míng

这句话大意是:自单单大岭以西属乐浪,以东七县,都尉主之,皆以𤞃为名。

hòu shěng dū wèi fēng qí qú shuài wèi hóu

这句话大意是:后省都尉,封其渠帅为侯。

jīn bù nài huì jiē qí zhǒng yě

这句话大意是:今不耐𤞃,皆其种也。

qí sú tóng xìng bù hūn duō jì huì

这句话大意是:其俗,同姓不婚,多忌讳。

měi jí bìng sǐ wáng zhé juān qì jiù zhái gèng zuò xīn jū

这句话大意是:每疾病死亡,辄捐弃旧宅,更作新居。

bù má cán mián yǐn shí yì yǒu zǔ dòu

这句话大意是:布麻蚕绵,饮食亦有俎豆。

xiǎo hóu xīng xiù yù zhī nián suì fēng yuē

这句话大意是:晓侯星宿,豫知年岁丰约。

jià qǔ sāng zàng zhī fǎ yǒu sì gōu lì

这句话大意是:嫁娶丧葬之法,有似勾丽。

bù yǐ zhū yù wèi bǎo

这句话大意是:不以珠玉为宝。

cháng yòng shí yuè jié jì tiān zhòu yè yǐn jiǔ gē wǔ míng wéi wǔ tiān

这句话大意是:常用十月节祭天,昼夜饮酒歌舞,名为"舞天"。

yòu jì hǔ yǐ wéi shén

这句话大意是:又祭虎,以为神。

qí yì luò xiāng qīn fàn zhé xiāng fá zé shēng kǒu niú mǎ míng zhī yuē zé huò

这句话大意是:其邑落相侵犯,辄相罚,责生口牛马,名之曰:"责祸"。

shā rén zhě cháng sǐ

这句话大意是:杀人者偿死。

shǎo kòu dào

这句话大意是:少寇盗。

néng bù dòu zuò máo cháng sān zhàng zhì zhàn shí shù rén gòng chí zhī

这句话大意是:能步斗,作矛长三丈,至战时,数人共持之。

lè làng tán gōng chū qí de

这句话大意是:乐浪檀弓,出其地。

qí hǎi chū bān yú pí tǔ ráo wén bào

这句话大意是:其海出班鱼皮、土饶文豹。

yòu chū guǒ xià mǎ hàn huán shí xiàn zhī

这句话大意是:又出菓下马,汉桓时献之。

zhèng shǐ liù nián lè làng tài shǒu shān mào dài fāng tài shǒu gōng zūn yǐ lǐng dōng huì shǔ gāo lí xīng shī fá zhī bù nài hóu děng jǔ yì jiàng

这句话大意是:正始六年,乐浪太守邓茂、带方太守弓遵,以岭东𤞃属高丽,兴师伐之,不耐侯等举邑降。

bā nián yì què cháo gòng zhào gèng bài bù nài huì wáng jū chǔ zá zài rén jiān sì shí yì jùn cháo yè èr jùn

这句话大意是:八年,诣阙朝贡,诏:"更拜不耐𤞃王,居处杂在人间,四时诣郡朝谒,二郡;。

yǒu jūn zhēng fù diào gōng jǐ yì shǐ yù zhī rú mín

这句话大意是:有军征赋调供给役使,遇之如民。

fēng sú tōng yuē quǎn bǎi zhě jǐn àn chūn qiū chuán dà quǎn bǎi xiǎo quǎn bǎi

这句话大意是:《风俗通》曰:犭百者,谨案,《春秋传》:大犭百、小犭百。

quǎn bǎi zhě lù yě báo yě

这句话大意是:犭百者,路也,薄也。

bù zhī sòng wǎng láo lái wú zōng miào zī chéng fù diàn qīng bó yě

这句话大意是:不知送往劳来,无宗庙粢盛,赋殿轻薄也。

sān hán

这句话大意是:○三韩。

hòu hàn shū yuē hán yǒu sān zhǒng yī yuē mǎ hán èr yuē chén hán sān yuē biàn hán

这句话大意是:《后汉书》曰:韩有三种,一曰马韩,二曰辰韩,三曰弁韩。

mǎ hán zài xi yǒu wǔ shí sì guó qí běi yǔ lè làng nán yǔ wēi jiē

这句话大意是:马韩在西,有五十四国,其北与乐浪、南与倭接。

chén hán zài dōng shí yǒu èr guó qí de yǔ huì quǎn bǎi jiē

这句话大意是:辰韩在东,十有二国,其地与𤞃犭百接。

biàn hán zài chén hán zhī nán yì yǒu shí èr guó qí nán yì yǔ wēi jiē

这句话大意是:弁韩在辰韩之南,亦有十二国,其南亦与倭接。

fán qī shí bā guó dà zhě wàn yú hù xiǎo zhě shù qiān jiā gè zài shān hǎi jiān de hé fāng sì qiān yú lǐ dōng xī yǐ hǎi wéi xiàn jiē gǔ zhī chén guó yě

这句话大意是:凡七十八国,大者万馀户,小者数千家,各在山海间,地合方四千馀里,东西以海为限,皆古之辰国也。

mǎ hán zuì dà gòng lì qí zhǒng wèi chén wáng dōu mù zhī guó jǐn wáng sān hán zhī de

这句话大意是:马韩最大,共立其种为辰王,都目支国,尽王三韩之地。

qí zhū guó wáng xiān jiē shì mǎ hán zhǒng rén yān

现代白话:其诸国王先皆是马韩种人呢。

mǎ hán rén zhī tián cán zuò mián bù chū dà lì rú lí

这句话大意是:马韩人知田蚕作绵布,出大栗如梨。

yǒu cháng wěi jī wěi zhǎng wǔ chǐ

这句话大意是:有长尾鸡,尾长五尺。

yì luò zá jū yì wú chéng guō

这句话大意是:邑落杂居,亦无城郭。

zuò tǔ shì xíng rú zhǒng kāi hù zài shàng

这句话大意是:作土室,形如冢,开户在上。

bù zhī guì bài wú cháng yòu nán nǚ zhī bié

这句话大意是:不知跪拜,无长幼男女之别。

shǎo gāng jì guó yì suī yǒu zhǔ shī bù néng xiāng zhì yù

这句话大意是:少纲纪,国邑虽有主师,不能相制御。

qí zàng yǒu guān wú guǒ

这句话大意是:其葬有棺无椁。

bù zhī qí chéng niú mǎ bù guì jīn bǎo jǐn jì

这句话大意是:不知骑乘牛马,不贵金宝锦罽。

wéi zhòng yīng zhū yǐ zhuì yī wèi shì jí xuán jǐng chuí ěr

这句话大意是:惟重缨珠,以缀衣为饰,及悬颈垂耳。

dà shuài jiē kuí tóu lù jì kuí tóu yóu kē tóu yě wèi yǐ fā zā mì jī chéng kē jié yě

这句话大意是:大率皆魁头露紒,(魁头,犹科头也,谓以发{紥糸}绩成科结也。

jì yīn jì

这句话大意是:紒,音计。

bù páo cǎo lǚ

这句话大意是:)布袍草履。

qí rén zhuàng yǒng shào nián yǒu zhù shì zuò lì zhě zhé yǐ shéng guàn jǐ pí zhuì yǐ dà mù huān hū wèi jiàn

这句话大意是:其人壮勇,少年有筑室作力者,辄以绳贯脊皮,缒以大木,欢呼为健。

shàn yòng gōng dùn máo lǔ

这句话大意是:善用弓盾矛橹。

suī yǒu dòu zhēng gōng zhàn ér guì xiāng qū fú

这句话大意是:虽有斗争攻战,而贵相屈服。

sú xìn guǐ shén cháng yǐ wǔ yuè jìng jì guǐ shén zhòu yè jiǔ shí qún jù gē wǔ zhé shù shí rén xiāng suí tà dì wèi jié

这句话大意是:俗信鬼神,常以五月竟祭鬼神,昼夜酒食,群聚歌舞,辄数十人相随踏地为节。

shí yuè nóng gōng bì yì rú zhī

这句话大意是:十月农功毕,亦如之。

zhū guó yì gè yǐ yī rén zhǔ jì tiān shén hào wèi tiān jūn

这句话大意是:诸国邑各以一人主祭天神,号为"天君"。

yòu lì sū tú jiàn dà mù yǐ xuán líng gǔ shì guǐ shén

这句话大意是:又立苏涂,建大木以悬铃鼓,事鬼神。

qí nán jiè jìn wēi yì yǒu wén shēn zhě

这句话大意是:其南界近倭,亦有文身者。

wèi zhì yuē mǎ hán

这句话大意是:《魏志》曰:马韩。

hàn huán líng zhī mò hán huì qiáng shèng jùn xiàn bù néng zhì mín duō liú rù hán guó

这句话大意是:汉桓、灵之末,韩、𤞃强盛,郡县不能制,民多流入韩国。

jiàn ān zhōng gōng sūn kāng fēn tún yòu xiàn nán huāng de wèi dài fāng jùn qiǎn gōng sūn mó zhāng chǎng děng shōu jí yí rén xīng bīng fá hán huì jiù rén shāo chū

这句话大意是:建安中,公孙康分屯右县南荒地为带方郡,遣公孙模、张敞等收集遗人,兴兵伐韩、𤞃,旧人稍出。

shì hòu wēi hán suì shǔ dài fāng

这句话大意是:是后倭、韩遂属带方。

wèi jǐng chū zhōng míng dì qiǎn dài fāng tài shǒu liú xīn lè làng tài shǒu xiān yú sì yuè hǎi dìng èr jùn

这句话大意是:魏景初中,明帝遣带方太守刘昕、乐浪太守鲜于嗣,越海定二郡。

zhū hán guó chén zhì jiā cì yì jūn yìn shòu qí cì yǔ yì cháng

这句话大意是:诸韩国臣智加赐邑君印绶,其次与邑长。

qí sú hǎo yī zé

这句话大意是:其俗好衣帻。

xià hù yì jùn cháo yè jiē jiǎ yī zé zì fú yìn shòu bù cóng shì

这句话大意是:下户诣郡朝谒,皆假衣帻,自服印绶,部从事。

wú lín yǐ lè làng běn tǒng hán guó fēn gē chén hán bā guó yǔ lè làng

这句话大意是:吴林以乐浪本统韩国,分割辰韩八国与乐浪。

yòu yuē yǒu zhōu hú zài mǎ hán zhī xi hǎi zhōng dà dǎo shàng

这句话大意是:又曰:有州胡,在马韩之西,海中大岛上。

qí rén chà duǎn xiǎo yán yǔ bù yǔ hán tóng

这句话大意是:其人差短小,言语不与韩同。

jiē kūn tóu rú xiān bēi

这句话大意是:皆髡头,如鲜卑。

dàn yī wéi yī yǒu shàng wú xià

这句话大意是:但衣韦衣,有上无下。

hǎo yǎng niú shǐ chéng chuán wǎng lái shì huò hán zhōng yǐ

现代白话:好养牛豕,乘船往来,市货韩中了。

chén hán fù

这句话大意是:○辰韩(附)。

hòu hàn shū yuē chén hán qí lǎo zì yán qín zhī wáng rén bì kǔ yì shì hán hán gē dōng jiè dì yǔ zhī

这句话大意是:《后汉书》曰:辰韩,耆老自言秦之亡人,避苦役适韩,韩割东界地与之。

qí míng guó wèi bāng gōng wèi hú zéi wèi kòu xíng jiǔ wéi xíng shāng xiāng hū jiē wèi tú yǒu sì qín yǔ gù huò míng zhī wèi qín hán

这句话大意是:其名国为邦,弓为弧,贼为寇,行酒为行觞,相呼皆为徒,有似秦语,故或名之为秦韩。

yǒu chéng shān wū shì

这句话大意是:有城栅屋室。

zhū xiǎo bié yì gè yǒu qú shuài dà zhě míng chén zhì cì yǒu jiǎn cè cì yǒu fán zhī cì yǒu shā xī cì yǒu yì xié

这句话大意是:诸小别邑,各有渠帅,大者名臣智,次有俭侧,次有樊祗,次有杀奚,次有邑偕。

jiē qí guān míng

这句话大意是:(皆其官名。

tǔ dì féi měi yi wǔ gǔ zhī cán sāng zuò jiān bù chéng jià niú mǎ

这句话大意是:)土地肥美,宜五谷,知蚕桑,作缣布,乘驾牛马。

jià qǔ yǐ lǐ xíng zhě ràng lù

这句话大意是:嫁娶以礼,行者让路。

guó chū tiě huì wēi mǎ hán bìng cóng shì zhī

这句话大意是:国出铁,𤞃、倭、马韩并从市之。

fán zhū huò yì jiē yǐ tiě wèi huò

这句话大意是:凡诸货易,皆以铁为货。

sú xǐ gē wǔ yǐn jiǔ gǔ sè

这句话大意是:俗喜歌舞,饮酒鼓瑟。

r shēng yù lìng tóu biǎn biǎn yīn bǔ diǎn qiē

这句话大意是:儿生,欲令头扁,(扁,音补典切。

jiē yā zhī yǐ shí

这句话大意是:)皆押之以石。

wèi zhì yuē chén wáng cháng yòng mǎ hán rén zuò zhī shì shì xiāng jì

这句话大意是:《魏志》曰:辰王,常用马韩人作之,世世相继。

chén wáng bù dé zì lì wèi wáng míng qí wèi liú yí zhī rén gù wèi mǎ hán suǒ zhì yě

这句话大意是:辰王不得自立为王,明其为流移之人,故为马韩所制也。

qí sú nán nǚ yǒu bié yǐ dà niǎo yǔ sòng sǐ qí yì yù shǐ sǐ zhě fēi yáng

这句话大意是:其俗男女有别,以大鸟羽送死,其意欲使死者飞扬。

qí guó zuò wū héng lèi mù wèi zhī yǒu sì láo yù

这句话大意是:其国作屋,横累木为之,有似牢狱。

biàn hán fù

这句话大意是:○弁韩(附)。

hòu hàn shū yuē biàn hán yǔ chén hán zá jū chéng guō yī fú jiē tóng yán yǔ fēng sú yǒu yǒu yì

这句话大意是:《后汉书》曰:弁韩与辰韩杂居,城郭衣服皆同,言语风俗有有异。

qí rén xíng jiē zhǎng dà měi fà yī fú jié qīng ér xíng fǎ yán jùn

这句话大意是:其人形皆长大,美发,衣服洁清,而刑法严峻。

qí guó jìn wēi gù pō yǒu wén shēn zhě

这句话大意是:其国近倭,故颇有文身者。

chū cháo xiǎn wáng zhǔn wèi wèi mǎn suǒ pò nǎi jiāng qí yú zhǒng shù qiān rén zǒu rù hǎi gōng mǎ hán pò zhī zì lì wèi hán wáng

这句话大意是:初,朝鲜王准为卫满所破,乃将其馀种数千人走入海,攻马韩,破之,自立为韩王。

zhǔn hòu miè jué mǎ hán rén fù zì lì wèi chén wáng

这句话大意是:准后灭绝,马韩人复自立为辰王。

jiàn wǔ èr shí nián hán rén lián sī rén sū mǎ shì děng yì lè làng gòng xiàn

这句话大意是:建武二十年,韩人廉斯人苏马𬤊等,诣乐浪贡献。

lián sī yì míng

这句话大意是:(廉斯,邑名。

shì yīn shì

这句话大意是:𬤊,音是。

dì fēng sū mǎ shì wèi hàn lián sī yì jūn shǐ shǔ lè làng jùn sì shí cháo yè

这句话大意是:)帝封苏马𬤊为汉廉斯邑君,使属乐浪郡,四时朝谒。

líng dì mò hán huì bìng shèng jùn xiàn bù néng zhì bǎi xìng kǔ luàn duō liú wáng rù hán zhě

这句话大意是:灵帝末,韩、秽并盛,郡县不能制,百姓苦乱,多流亡入韩者。

wèi zhì yuē biàn chén yǔ chén hán zá jū yì yǒu chéng guō

这句话大意是:《魏志》曰:弁辰与辰韩杂居,亦有城郭。

yī fú jū chǔ yǔ chén hán tóng yán yǔ fǎ sú xiāng sì cí jì guǐ shén yǒu yì

这句话大意是:衣服居处与辰韩同,言语法俗相似,祠祭鬼神有异。

shī zào jiē zài hù xi

这句话大意是:施灶皆在户西。

✦ You read 四夷部·卷一·东夷一

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.