续资治通鉴 · 毕沅 · Chapter 43 of 220

宋纪·宋纪四十三

PinyinModern Translation
Size

qǐ zhòng guāng dà huāng luò zhēng yuè jǐn shí èr yuè fán yī nián

这句话大意是:起重光大荒落正月,尽十二月,凡一年。

rén zōng tǐ tiān fǎ dào jí gōng quán dé shén wén shèng wǔ ruì zhé míng xiào huáng dì qìng lì yuán nián liáo zhòng xī shí nián

这句话大意是:○仁宗体天法道极功全德神文圣武睿哲明孝皇帝庆历元年(辽重熙十年。

xīn sì yī líng sì yī nián

这句话大意是:辛巳,一零四一年)。

chūn zhēng yuè xīn hài shuò yù dà qìng diàn shòu cháo

这句话大意是:春,正月,辛亥朔,御大庆殿受朝。

dīng sì yǐ tài zi zhōng shè shòu guāng rèn zhuān wèi sān sī gòu dāng gōng shì

这句话大意是:丁巳,以太子中舍寿光任颛为三司句当公事。

cháo tíng jì yòng hán qí děng suǒ huà gōng cè xiān jiè shī qī

这句话大意是:朝廷既用韩琦等所画攻策,先戒师期。

zhī yán zhōu fàn zhòng yān yán zhēng yuè nèi qǐ bīng jūn mǎ liáng cǎo dòng yú wàn jì rù xiǎn zǔ zhī de sài wài yǔ xuě dà hán bào lù jiāng pū shǐ zéi chéng zhī suǒ shāng bì zhòng

这句话大意是:知延州范仲淹言:“正月内起兵,军马粮草,动逾万计,入险阻之地,塞外雨雪大寒,暴露僵仆,使贼乘之,所伤必众。

jīn fū yán lù chéng lěi bīng jiǎ liáng cǎo shì mǎ gōng shǒu zhī jì yǐ yǒu cì dì bù huàn zéi zhī xiān zhì qǐng sì chūn nuǎn chū shī

这句话大意是:今鄜延路城垒、兵甲、粮草、士马攻守之计已有次第,不患贼之先至,请俟春暖出师。

zéi mǎ shòu rén jī qí shì yì zhì yòu kě rǎo qí gēng zhòng zòng wú dà huò yì bù zhì yǒu tā yú

这句话大意是:贼马瘦人饥,其势易制,又可扰其耕种,纵无大获,亦不至有它虞。

yòu yán qǐng yǐ xià chì zhāo xié fán zú shǒu lǐng chén yì qiǎn rén tàn wèn qí qíng yù tōng cháo tíng róu yuǎn zhī yì

这句话大意是:”又言:“顷已下敕招携蕃族首领,臣亦遣人探问其情,欲通朝廷柔远之意。

shǐ qí bù jiàn zhōng guó zhī hào ér xiū shí gòng zhī lǐ yì kě fǔ cóng

这句话大意是:使其不僭中国之号而修时贡之礼,亦可俯从。

jīn fū yán shì jiù rì jìn gòng zhī lù yuàn cháo tíng cún cǐ yí lù lìng zhū jiāng lè bīng yán bèi zéi zhì zé jī

这句话大意是:今鄜延是旧日进贡之路,愿朝廷存此一路,令诸将勒兵严备,贼至则击。

chéng tǎo fá wèi xíng róng chén shì yǐ ēn yì suì shí zhī jiān huò kě zhāo nà

这句话大意是:乘讨伐未行,容臣示以恩意,岁时之间,或可招纳。

bù rán chén kǒng gé jué qíng yì yǎn bīng wú qī

这句话大意是:不然,臣恐隔绝情意,偃兵无期。

ruò yòng chén cè suì yuè wú xiào rán hòu xú tú jǔ bīng xiān qǔ suí yòu jù qí yào hài tún bīng yíng tián wèi chí jiǔ zhī jì

这句话大意是:若用臣策,岁月无效,然后徐图举兵,先取绥、宥,据其要害,屯兵营田,为持久之计。

rú cǐ zé chá shān héng shān yí dài fán hàn rén hù jù hàn bīng wēi kě yǐ zhāo xiáng

现代白话:如此,则茶山、横山一带蕃、汉人户,惧汉兵威,能够招降。

huò jí bēn cuàn yì shì qù xi zéi zhī yī bì

这句话大意是:或即奔窜,亦是去西贼之一臂。

zhí jiāng zhì kòu wú qīng jǔ zhī shī yě

这句话大意是:拓疆制寇,无轻举之失也。

wù wǔ zhào cóng zhòng yān suǒ qǐng

这句话大意是:”戊午,诏从仲淹所请。

zhòng yān yòu yán fū yán lù rù jiè

这句话大意是:仲淹又言:“鄜延路入界,。

bǐ zhū lù zuì yuǎn

这句话大意是:比诸路最远,。

yi xiān xiū fù chéng zhài

这句话大意是:宜先修复城寨,。

qǐng yǐ èr yuè bàn hé bīng wàn rén

这句话大意是:请以二月半合兵万人,。

zì yǒng píng zhài jìn zhù chéng píng zhài

这句话大意是:自永平寨进筑承平寨,。

sì chéng píng zhài bì gōng

这句话大意是:俟承平寨毕功,。

yòu zé lì jìn zhù

这句话大意是:又择利进筑,。

yīn yǐ qiān zhì yuán hào dōng jiè jūn mǎ

这句话大意是:因以牵制元昊东界军马,。

shǐ bù dé bìng lì xi yù huán qìng jīng yuán zhī shī

这句话大意是:使不得并力西御环庆、泾原之师,。

yì yǔ jù chū sān lù wú yì

这句话大意是:亦与俱出三路无异。

cháo tíng suī xǔ zhòng yān cún fū yán yí lù shì zhāo nà yì réng zhào zhòng yān yǔ xià sǒng hán qí děng tóng móu kě yǐ yīng jī chéng biàn jí bù jū zǎo wǎn chū shī

现代白话:”朝廷虽许仲淹存鄜延一路示招纳意,仍诏仲淹与夏竦、韩琦等同谋,能够应机乘便,即不拘早晚出师。

zhòng yān qián hòu fán liù zòu zú chéng chéng píng děng shí èr zhài fán hàn zhī mín xiāng zhǒng fù yè

这句话大意是:仲淹前后凡六奏,卒诚承平等十二寨,蕃、汉之民相踵复业。

yòu yán guān zhōng mín kǔ yuǎn shū qǐng jiàn fū zhōu zhī fū chéng xiàn wèi jūn yǐ hé zhōng tóng huá zhōng xià hù shuì zū jiù shū zhī chūn xià xǐ biān bīng jiù shí kě shěng dí jià shén zhī sān tā suǒ jiǎn bù yǔ

这句话大意是:又言:“关中民苦远输,请建鄜州之鄜城县为军,以河中、同、华中下户税租就输之,春夏徙边兵就食,可省籴价什之三,它所减不与。

zhào míng qí jūn yuē kāng dìng

这句话大意是:”诏名其军曰康定。

jǐ wèi jiā jiā lēi sī lài hé xī jié dù shǐ

这句话大意是:己未,加嘉勒斯赉河西节度使。

rén shēn zhào suì yǐ chūn fēn sì gāo méi qiǎn liǎng zhì guān shè shì

这句话大意是:壬申,诏:“岁以春分祀高禖,遣两制官摄事。

shì yuè yuán hào shǐ rén yú jīng yuán qǐ hé yòu qiǎn gāo yán dé yì yán zhōu yǔ fàn zhòng yān yuē

这句话大意是:是月,元昊使人于泾原乞和,又遣高延德诣延州与范仲淹约。

zhòng yān jì jiàn yán dé chá tiān hào wèi kěn shùn shì qiě wú biǎo zhāng bù gǎn wén yú cháo tíng nǎi zì wèi shū yù yǐ nì shùn qiǎn jiān yā hán zhōu tóng yán dé hái dǐ yuán hào

这句话大意是:仲淹既见延德,察天昊未肯顺事,且无表章,不敢闻于朝廷,乃自为书谕以逆顺,遣监押韩周同延德还抵元昊。

qí shū yuē

这句话大意是:其书曰:。

nǎng zhě jǐng dé chū liǎng hé xiū bīng zhōng wài shàng yán yǐ líng xià shù zhōu běn wèi nèi dì qǐng yí hé shuò zhī bīng hé guān zhōng zhī lì yǐ tú shōu fù

这句话大意是:“曩者景德初,两河休兵,中外上言,以灵、夏数州本为内地,请移河朔之兵,合关中之力,以图收复;。

wǒ zhēn zōng huáng dì wén dé róu yuǎn ér xiān dài wáng qíng xiàng cháo tíng xīn rú jīn shí yán xī chuí zhě yī qiè bù xíng dài xiān dài wáng yǐ gǔ ròu zhī qīn mìng wèi tóng xìng quán fù xià tǔ jīng qí chē fú guì jí wáng gōng

这句话大意是:我真宗皇帝文德柔远,而先大王情向朝廷,心如金石,言西陲者一切不行,待先大王以骨肉之亲,命为同姓,全付夏土,旌旗车服,贵极王公。

shì wǒ zhēn zōng huáng dì yǒu tiān dì zhī zào yú ěr yě

现代白话:是我真宗皇帝有天地之造于你也!

zì cǐ cháo gòng zhī chén bù jué yú dào sāi yuán zhī xià yú sān shí nián yǒu gēng wú zhàn yǎng shēng sòng sǐ lìng zhōng tiān nián cǐ zhēn zōng huáng dì zhī zhì huà yì xiān dài wáng zhōng shùn zhī gōng yě

这句话大意是:自此朝贡之臣,不绝于道,塞垣之下,逾三十年,有耕无战,养生送死,令终天年,此真宗皇帝之至化,亦先大王忠顺之功也。

zì xiān dài wáng hōng jīn huáng dì qiǎn shǐ hòu diào fù zhī lǐ tīng dài wáng sì shǒu qí guó jué mìng lóng zhòng yī rú xiān dài wáng

这句话大意是:自先大王薨,今皇帝遣使厚吊赙之礼,听大王嗣守其国,爵命隆重,一如先大王。

dài wáng yǐ qīng chūn xí jué wéi xiān jūn zhī shì shū suì jiàn wèi hào qiǎn rén guī nà jīng jié

这句话大意是:大王以青春袭爵,违先君之誓书,遂僭位号,遣人归纳旌节;。

zhōng wài jīng fèn qǐng shōu xíng rén lù yú dū shì

这句话大意是:中外惊愤,请收行人,戮于都市。

huáng dì niàn xiān dì běn yì gù xià wáng zhōng shùn zhī gōng bù rěn yī zhāo zhòu jué hán róng bù shā

这句话大意是:皇帝念先帝本意,故夏王忠顺之功,不忍一朝骤绝,含容不杀。

shěng chū niàn zhōng tiān zǐ hé fù dài wáng zāi

现代白话:省初念终,天子何负大王啊!

chuán yuē míng bù zhèng zé yán bù shùn yán bù shùn zé shì bù chéng

这句话大意是:“传曰:‘名不正则言不顺,言不顺则事不成。

dài wáng shì jū xī tǔ yì guān yán yǔ jiē cóng běn guó zhī sú hé dú míng chēng yǔ tiān zi móu

这句话大意是:’大王世居西土,衣冠言语,皆从本国之俗,何独名称与天子侔?

dài wáng jiàn yì zhī chū bì wèi biān chéng wú bèi shì xīn bù qí qū mǎ ér lái suǒ xiàng kě xià

这句话大意是:大王建议之初,必谓边城无备,士心不齐,驱马而来,所向可下。

jīn bēn chōng biān dì pín nián yú zī hàn zhī bīng mín yǒu xuè zhàn ér sǐ zhě wú yī chéng yī jiāng yuàn guī dài wáng zhě yǔ chū wàng wú nǎi yì hu

这句话大意是:今奔冲边地,频年于兹,汉之兵民有血战而死者,无一城一将愿归大王者,与初望无乃异吗?

dài wáng guǒ yǐ ài mín wéi yì yán dāng shí zhī jǔ tú yóu zhòng qǐng yǐ cǐ xiè zuì tiān zǐ bì dāng fù wáng jué chéng xiān dài wáng bǎo guó bì mín zhī zhì tiān xià shú bù chēng dài wáng zhī xián yī yě

这句话大意是:“大王果以爱民为意,言当时之举,徒由众请,以此谢罪,天子必当复王爵,承先大王保国庇民之志,天下孰不称大王之贤,一也。

rú zhòng duō zhī qǐng zhōng bù huò cí qián suǒ wèi hàn táng chán yú kè hán zhī chēng yú běn guó yǔ yán wèi biàn yì bù shī qí guì èr yě

这句话大意是:如众多之请,终不获辞,前所谓汉、唐单于、可汗之称,于本国语言为便,亦不失其贵,二也。

dàn chén gòng shàng guó cún zhōng wài zhī tǐ bù zhào tiān xià zhī yuàn bù sù tiān xià zhī bīng shǐ rén fù kāng tài sān yě

这句话大意是:但臣贡上国,存中外之体,不召天下之怨,不速天下之兵,使人复康泰,三也。

yòu dài wáng zhī guó fǔ yòng huò quē cháo tíng měi suì bì yǒu hòu cì wèi dài wáng zhù sì yě

这句话大意是:又,大王之国,府用或阙,朝廷每岁必有厚赐,为大王助,四也。

yòu qián lái rù gòng zhī chén zhǐ chēng fān xiào yǐ bì jué mìng

这句话大意是:又,前来入贡之臣,止称蕃校,以避爵命。

àn táng fāng guó zhī lǐ cháng qiǎn bīn zuǒ rù gòng yú cháo zé bù bì yòng fán xiào zhī míng

这句话大意是:按唐方国之礼,常遣宾佐入贡于朝,则不必用蕃校之名。

yòu táng zhū fān suǒ jiàn guān míng wèi cháng yǔ zhōng guó xiāng zá shǐ qí chí lǐ ér lái zé wú xián yǐ qí yǒu gōng yǒu dé zhě bì kě shòu cháo tíng zhī mìng wǔ yě

现代白话:又,唐诸蕃所建官名,未尝与中国相杂,使其持礼而来,则无嫌了,其有功有德者必可受朝廷之命,五也。

shí zhě biān chén shàng yán qǐ yǐ guān jué jīn bó zhāo zhì fán bù shǒu lǐng zhòng yān yì yī miàn qǐng ba wéi dài wáng gào yù shǒu lǐng bù xū qù fù mǔ zhī bāng dàn huí yì zhōng cháo zé tài píng zhī lè xiá ěr tóng zhī liù yě

这句话大意是:时者边臣上言,乞以官爵金帛招致蕃部首领,仲淹亦一面请罢,惟大王告谕首领,不须去父母之邦,但回意中朝,则太平之乐,遐迩同之,六也。

guó jiā yǐ sì hǎi zhī guǎng qǐ wú yí cái

这句话大意是:国家以四海之广,岂无遗才?

zài dài wáng zhī guó zhě cháo tíng bù lù qí jiā ān quán rú gù yi shàn shì dài wáng wéi tóng xīn xiàng shùn zì bù shī qí fù guì ér zōng zú zhī rén bì gèng yōu xù qī yě

这句话大意是:在大王之国者,朝廷不戮其家,安全如故,宜善事大王,惟同心向顺,自不失其富贵,而宗族之人必更优恤,七也。

yòu mǎ niú tuó yáng zhī chǎn jīn yín zēng bó zhī huò yǒu wú jiāo yì gè huò qí suǒ bā yě

这句话大意是:又,马牛驼羊之产,金银缯帛之货,有无交易,各获其所,八也。

dài wáng tīng zhī zé shàng xià tóng qí měi lì biān mín zhī huàn xi yǐ

现代白话:大王听之,则上下同其美利,边民之患息了。

kuàng zōng miào yǒu xiān dài wáng shì shū zài zhū lù zhī bīng fēi wú míng ér jǔ

这句话大意是:况宗庙有先大王誓书在,诸路之兵,非无名而举。

zhōng gǔ zhī fá yǐ shí yǐ nián dài wáng zhī guó jiāng rú zhī hé

这句话大意是:钟鼓之伐,以时以年,大王之国,将如之何?

tā rì suī qǐng yú cháo tíng kǒng yǒu shì qí zhī huǐ wéi dài wáng zé yān

现代白话:它日虽请于朝廷,恐有噬脐之悔,惟大王择呢!

èr yuè xīn sì xià sǒng yán zuó hán qí yǐn zhū fù quē yǔ liǎng fǔ dà chén yì yòng gōng cè yóu jīng yuán fū yán liǎng lù jìn tǎo jiàng xià chū shī yuè rì

这句话大意是:二月,辛巳,夏竦言:“昨韩琦、尹洙赴阙,与两府大臣议用攻策,由泾原、鄜延两路进讨,降下出师月日。

jīn fàn zhòng yān suǒ yì wèi tóng chén xún lìng yǐn zhū wǎng yán zhōu yǔ zhòng yān zài yì ér gù zhí qián zòu wèi kěn chū shī

这句话大意是:今范仲淹所议未同,臣寻令尹洙往延州与仲淹再议,而固执前奏,未肯出师。

jìn wén zéi jù bīng yí lù yǐ dí wáng shī ruò liǎng lù xié lì fēn bò yào hài shàng lǜ zhū jiāng wǎn jìn shì zú jiāo qiè wèi néng dà cuò qí fēng

这句话大意是:近闻贼聚兵一路以敌王师,若两路协力,分擘要害,尚虑诸将晚进,士卒骄怯,未能大挫其锋。

ruò zhǐ lìng jīng yuán yí lù jìn bīng fū yán què yǐ qiān zhì wèi míng pán xuán jìng shàng wěi jīng yuán zhī shī yǐ cháng jù kòu zhèng duò zéi jì

这句话大意是:若止令泾原一路进兵,鄜延却以牵制为名,盘旋境上,委泾原之师以尝聚寇,正堕贼计。

yòu zéi qiǎn fán guān gǔ pī děng xiāng yuē èr shí bā rì shè shì guī shùn cháo tíng

这句话大意是:又,贼遣蕃官骨披等,相约二十八日设誓归顺朝廷。

ruò fēi jù jiàn jìn tǎo jí yù zàn kuǎn hàn bīng dà wéi bēn tū zhī jì

这句话大意是:若非惧见进讨,即欲暂款汉兵,大为奔突之计。

qǐ zǎo chà jìn shàng chén liáo jiān dū fū yán yí lù jìn bīng tóng rù zéi jiè miǎn zhì luò zéi jiān biàn

这句话大意是:乞早差近上臣僚监督鄜延一路进兵,同入贼界,免致落贼奸便。

zhào yǐ sǒng zòu shì zhòng yān

这句话大意是:”诏以竦奏示仲淹。

jiǎ shēn liáo běi shū mì yuàn yán nán běi èr dài wáng fǔ jì zhū bù jié dù shì wèi zhī hòu láng jūn jiē chū zú zhàng jì miǎn yǔ mín shù biān qí zhī hòu shì qǐng yì dé yǐ bù qǔ dài xíng

这句话大意是:甲申,辽北枢密院言:“南、北二大王府洎诸部节度、侍卫、祗候郎君皆出族帐,既免与民戍边,其祗候事,请亦得以部曲代行。

liáo zhǔ cóng zhī

这句话大意是:”辽主从之。

xiān shì cháo tíng yù fā jīng yuán fū yán liǎng lù bīng tǎo zéi yì wèi jué zhào huán qìng fù bù shǔ rèn fú chéng yì yì jīng yuán jì shì

这句话大意是:先是朝廷欲发泾原、鄜延两路兵讨贼,议未决,诏环庆副部署任福乘驿诣泾原计事。

huì hán qí xíng biān qū jīng zhōu ér móu zhě yán yuán hào móu kòu wèi zhōu

这句话大意是:会韩琦行边,趋泾州,而谋者言元昊谋寇渭州。

jǐ chǒu qí jí qū zhèn róng jūn jǐn chū qí bīng yòu mù gǎn yǒng fán wàn bā qiān rén shǐ fú jiāng yǐ jī zéi

这句话大意是:己丑,琦亟趋镇戎军,尽出其兵,又募敢勇凡万八千人,使福将以击贼。

jīng yuán zhù bó dōu jiān sāng yì wèi xiān fēng qián xiá zhū guān jīng yuán dōu jiān wǔ yīng jì zhī xíng yíng dōu jiān wáng guī cān jūn shì gěng fu jiē cóng

这句话大意是:泾原驻泊都监桑怿为先锋,钤辖朱观、泾原都监武英继之,行营都监王珪、参军事耿傅皆从。

qí miàn shòu fú děng fāng lüè yǐ zhū zhài xiāng jù jǐn sì shí lǐ dào jìn qiě yì chú liáng zú gōng dù shì wèi kě zhàn zé jù xiǎn shè fú dài qí guī rán hòu yāo jī zhī

这句话大意是:琦面授福等方略,以诸寨相距仅四十里,道近且易,刍粮足供,度势未可战则据险设伏,待其归然后邀击之。

fú děng jiù dào qí qīn zhì chéng wài zhòng jiè zhī

这句话大意是:福等就道,琦亲至城外重戒之。

yì rì fú zì xīn háo wài fēn qīng jì shù qiān qū huái yuǎn chéng nà lóng chuān yù zhèn róng jūn xi lù dōu xún jiǎn cháng dǐng tóng xún jiǎn nèi shì liú sù yǔ zéi zhàn yú zhāng jiā bǎo nán zhǎn shǒu shù bǎi

这句话大意是:翼日,福自新壕外分轻骑数千趋怀远城、捺龙川,遇镇戎军西路都巡检常鼎、同巡检内侍刘肃,与贼战于张家堡南,斩首数百。

zéi qì mǎ yáng tuó tuó yáng běi yì yǐn qí qū zhī fú yì fēn bīng zì jiāng zhǒng qí hòu

这句话大意是:贼弃马羊橐驼佯北,怿引骑趋之,福亦分兵自将踵其后。

bó mù fú yì hé jūn zhūn hǎo shuǐ chuān zhū guān wǔ yīng wèi yī jūn tún lóng luò chuān gé shān xiāng jù wǔ lǐ yuē míng rì huì bīng bù shǐ zéi de yì qù

这句话大意是:薄暮,福、怿合军屯好水川,朱观、武英为一军屯龙落川,隔山相距五里,约明日会兵,不使贼得逸去。

luó zhě chuán zéi bīng shǎo gù fú děng qīng zhī

这句话大意是:逻者传贼兵少,故福等轻之。

lù yì yuǎn chú liáng bù jì rén mǎ yǐ fá shí sān rì

这句话大意是:路益远,刍粮不继,人马已乏食三日。

fú děng bù zhī zéi zhī yòu yě xī lì bēn zhú

这句话大意是:福等不知贼之诱也,悉力奔逐。

guǐ sì zhì lóng gān chéng běi yù zéi dà jūn xún chuān xíng chū liù pán shān xià jù yáng mù lóng chéng wǔ lǐ jié zhèn yǐ kàng guān jūn

这句话大意是:癸巳,至龙竿城北,遇贼大军循川行,出六盘山下,距羊牧隆城五里,结阵以抗官军。

zhū jiāng nǎi zhī duò zéi jì shì bù kě liú yīn qián jiē zhàn

这句话大意是:诸将乃知堕贼计,势不可留,因前接战。

yì chí fàn qí fēng fú zhèn wèi chéng liè zéi zòng tiě qí chōng tū zì chén zhì wǔ zhèn dòng zhòng fu shān yù jù shèng dì zéi fā fú zì shān bèi xià jī shì zú duō duò yá qiàn xiāng fù yā yì sù zhàn sǐ

这句话大意是:怿驰犯其锋,福阵未成列,贼纵铁骑冲突,自辰至午,阵动,众傅山,欲据胜地,贼发伏自山背下击,士卒多堕崖堑相覆压,怿、肃战死。

zéi fēn bīng shù qiān duàn guān jūn hòu fú lì zhàn shēn bèi shí yú shǐ

这句话大意是:贼分兵数千断官军后,福力战,身被十馀矢。

xiǎo xiào quàn fú zì miǎn fú yuē wú wèi dà jiàng jūn bài yǐ sǐ bào guó ěr

现代白话:小校劝福自免,福曰:“我为大将,军败,以死报国耳!

huī sì rèn tiě jiǎn tǐng shēn jué dòu qiāng zhōng jiá jué hóu ér sǐ

这句话大意是:”挥四刃铁简,挺身决斗,枪中颊,绝喉而死。

fú zi huái liàng yì sǐ zhī

这句话大意是:福子怀亮亦死之。

xiān shì qí mìng wèi zhōu dū jiān zhào jīn jiāng wǎ tíng qí bīng èr qiān èr bǎi wéi jūn duàn hòu shì rì yǔ guān yīng huì bīng yú yáo jiā chuān

这句话大意是:先是琦命渭州都监赵津将瓦亭骑兵二千二百为军断后,是日,与观、英会兵于姚家川。

fú jì sǐ zéi bìng bīng gōng guān yīng děng

这句话大意是:福既死,贼并兵攻观、英等。

zhàn jì hé guī zì yáng mù lóng chéng yǐ tún bīng sì qiān wǔ bǎi lái zhèn yú guān jūn xi lǚ chū lüè zhèn zhèn jiān bù kě pò

这句话大意是:战既合,珪自羊牧隆城以屯兵四千五百来,阵于观军西,屡出略阵,阵坚不可破。

yīng zhòng shāng bù néng shì jūn zì wǔ zhì shēn zéi bīng yì zhì dōng piān bù bīng xiān kuì zhòng suì dà bēn yīng jīn guī fu jiē sǐ zhī

这句话大意是:英重伤,不能视军,自午至申,贼兵益至,东偏步兵先溃,众遂大奔,英、津、珪、傅皆死之。

wéi guān yǐ yú zhòng qiān yú rén bǎo mín yuán sì xiàng zòng shè huì mù yè zéi yǐn qù

这句话大意是:惟观以馀众千馀人保民垣,四向纵射,会暮夜,贼引去。

jīng yuán bù shǔ wáng zhòng bǎo yì yǐ bīng lái yuán yǔ guān jù hái mín yuán jù fú bài chù cái wǔ lǐ xǔ rán bù xiāng wén yě

这句话大意是:泾原部署王仲宝亦以兵来援,与观俱还民垣,距福败处才五里许,然不相闻也。

shǐ guī jìn zhàn jī shā shù bǎi rén tiě biān zhì náo qū shǒu zhǎng pò liè yóu fèn zì ruò mǎ sān zhōng jiàn sān yì mǎ zuì hòu de qí xià mǎ zuǒ yòu chí jī yòu shā shù shí rén fēi shǐ zhōng qí mù suì sǐ

这句话大意是:始,珪进战,击杀数百人,铁鞭至挠曲,手掌破裂,犹奋自若,马三中箭,三易马,最后得其下马,左右驰击,又杀数十人,飞矢中其目,遂死。

yīng zhī bì bài quàn fu bì qù fu bù dá

这句话大意是:英知必败,劝傅避去,傅不答。

yīng tàn yuē jūn wén lì wú jūn zé nài hé yǔ yīng jù sǐ

这句话大意是:英叹曰:“君文吏,无军责,奈何与英俱死?

guān yì jiè fu shǎo bì zéi fēng ér fu yù qián bù gù shēn bèi shù qiāng nǎi yǔn

这句话大意是:”观亦戒傅少避贼锋,而傅愈前不顾,身被数枪,乃殒。

qián yī xī fu zài guān yíng yè zuò shū yí fú yǐ qí rì xiǎo shèng qián yǔ zéi dà jūn yù shēn yǐ chí zhòng jiè zhī zì xiě tí guān míng yǐ zhì fú jūn zhōng

这句话大意是:前一夕,傅在观营,夜,作书遗福,以其日小胜,前与贼大军遇,深以持重戒之,自写题观名以致福军中。

fu sǐ hòu huò yán fú zhī bài yóu fu dū zhàn tài jí fú děng jì wéi jié dù suī sǐ bù zú yǔ

这句话大意是:傅死后,或言福之败由傅督战太急,福等既违节度,虽死不足与。

jì ér fú suí jūn lǐ mù lì péng zhōng de fu jiè fú shū jù bái qí qí jí zòu zhī

这句话大意是:既而福随军礼目吏彭忠得傅戒福书,具白琦,琦即奏之。

yǐn zhū wéi zuò mǐn zhōng biàn wū èr piān

这句话大意是:尹洙为作《悯忠》、《辨诬》二篇。

yīng tài yuán rén

这句话大意是:英,太原人。

fu hé nán rén

这句话大意是:傅,河南人。

fāng yuán hào qīng guó rù kòu fú suǒ tǒng shì zú jiē fēi sù suǒ fǔ xún jì yòu fēn chū qū lì gù zhì shén bài

这句话大意是:方元昊倾国入寇,福所统士卒,皆非素所抚循,既又分出趋利,故至甚败。

zòu zhì dì shēn dào yān

现代白话:奏至,帝深悼呢。

dīng yǒu zèng rèn fú wèi wǔ shèng jūn jié dù shǐ jiān shì zhōng wáng guī zhào jīn wǔ yīng sāng yì děng bìng zèng guān gè zhuī fēng qí mǔ qī jí zhēn lù zǐ sūn yǒu chà

这句话大意是:丁酉,赠任福为武胜军节度使兼侍中,王珪、赵津、武英、桑怿等并赠官,各追封其母、妻及甄录子孙有差。

wù xū xià rén zài kòu liú fán bǎo

这句话大意是:戊戌,夏人再寇刘璠堡。

jǐ hài huáng zǐ zhōng zhèng jié dù shǐ shòu guó gōng xīn hōng zèng tài shī zhōng shū lìng yù wáng shì dào mù

这句话大意是:己亥,皇子忠正节度使寿国公昕薨,赠太师、中书令、豫王,谥悼穆。

shǐ cháo tíng jì cóng gōng cè jīng lüè ān fǔ pàn guān yǐn zhū yǐ zhēng yuè bǐng zǐ zhì yán zhōu yǔ fàn zhòng yān móu chū bīng

这句话大意是:始,朝廷既从攻策,经略安抚判官尹洙,以正月丙子至延州,与范仲淹谋出兵。

yuè sān rì zhòng yān xú yán yǐ de zhǐ tīng bīng wù chū

这句话大意是:越三日,仲淹徐言已得旨,听兵勿出。

zhū liú yán zhōu jǐ liǎng xún zhòng yān jiān chí bù kě

这句话大意是:洙留延州几两旬,仲淹坚持不可。

xīn chǒu zhū hái zhì qìng zhōu nǎi zhī rèn fú děng bài jì zéi qīn liú fán bǎo wèi tuì yīn qiǎn quán huán qìng lù dōu jiān liú zhèng jiāng ruì zú shù qiān wǎng yuán

这句话大意是:辛丑,洙还至庆州,乃知任福等败绩,贼侵刘璠堡未退,因遣权环庆路都监刘政将锐卒数千往援;。

wèi zhì zéi yǐn qù

这句话大意是:未至,贼引去。

xià sǒng děng hé zòu zhū shàn fā bīng jiàng tōng pàn háo zhōu

这句话大意是:夏竦等劾奏洙擅发兵,降通判濠州。

zhào jīng dōng xi děng jiǔ lù zēng mù xiāng bīng zhì xuān yì jūn dà zhōu liǎng zhǐ huī xiǎo zhōu yī zhǐ huī wèi jiù liáng jìn jūn hé shí wàn yú rén

这句话大意是:诏:“京东、西等九路增募乡兵,置宣毅军,大州两指挥,小州一指挥,为就粮禁军,合十万馀人。

yòng fù bì zhī yán yě

这句话大意是:”用富弼之言也。

zhù zuò zuǒ láng zhāng fāng píng yán qí fēi biàn zài shū bù bào

这句话大意是:著作佐郎张方平言其非便,再疏,不报。

sān yuè xīn hài jiàng zhī zhèn róng jūn chóng yí shǐ zhū guān wèi gòng bèi kù shǐ

这句话大意是:三月,辛亥,降知镇戎军、崇仪使朱观为供备库使。

shí hán qí zòu hǎo shuǐ zhī yì guān suī lì zhàn jù zéi guān guān sǐ shāng zhě yì duō qǐng xiáng guān liú rèn yǐ zé hòu xiào yě

这句话大意是:时韩琦奏好水之役,观虽力战拒贼,官官死伤者亦多,请降官留任,以责后效也。

rèn fú děng jì bài cháo yì yīn yù xī ba zhū lù xíng yíng zhī hào míng shì zhāo nà shǐ zéi jiāo dài réng mì shōu bīng shēn rù tǎo jī

这句话大意是:任福等既败,朝议因欲悉罢诸路行营之号,明示招纳,使贼骄怠,仍密收兵深入讨击。

zhào fàn zhòng yān tǐ liàng shì qì yǒng qiè rú bù zhì wèi nuò jí kě qū cè qián qù chéng jī lì gōng

这句话大意是:诏范仲淹体量士气勇怯,如不至畏懦,即可驱策前去,乘机立功。

zhòng yān yán rèn fú yǒng yú zhàn dòu zéi tuì biàn zhuī bù yī hán qí zhǐ zōng yīn zhì xiàn bài

这句话大意是:仲淹言:“任福勇于战斗,贼退便追,不依韩琦指踪,因致陷败。

cǐ jiē biān shàng yǒu míng zhī jiāng shàng bù néng liào zéi

这句话大意是:此皆边上有名之将,尚不能料贼。

jīn zhī suǒ xuǎn wǎng wǎng bù jí gèng lìng shēn rù huò wèi kě liàng

这句话大意是:今之所选,往往不及,更令深入,祸未可量。

yǐ chén suǒ jiàn yán zhōu lù qǐ yī qián zòu qiě xiū nán ān děng chù sān liǎng fèi zhài ān cún shú hù bìng gōng jiàn shǒu yǐ gù fān lí fǔ bǐ cháo xué

这句话大意是:以臣所见,延州路乞依前奏且修南安等处三两废寨,安存熟户并弓箭手以固籓篱,俯彼巢穴。

tā rì zéi dà zhì zé shǒu xiǎo zhì zé jī yǒu jiàn zé gōng fāng kě jiù jìn yǐ rǎo zhī chū qí yǐ tǎo zhī ěr

这句话大意是:它日贼大至则守,小至则击,有间则攻,方可就近以扰之,出奇以讨之耳。

yú shì xíng yíng zhī hào zú bù ba bīng yì bù fù chū

这句话大意是:”于是行营之号卒不罢,兵亦不复出。

yuán hào shǐ jiàn bīng wèi dòng yě cháo tíng jí yù tǎo zhī

这句话大意是:元昊始僭,兵未动也,朝廷即欲讨之。

zhù zuò zuǒ láng tōng pàn mù zhōu zhāng fāng píng shàng yán guó jiā zì jǐng dé yǐ lái jiāng bù zhī bīng shì bù zhī zhàn zhòu yòng zhī bì yǒu sàng shī jué jiāng zhī yōu

这句话大意是:著作佐郎、通判睦州张方平上言:“国家自景德以来,将不知兵,士不知战,骤用之必有丧师蹶将之忧;。

dāng hán gòu nì xiá shùn shì qí yì

这句话大意是:当含垢匿瑕,顺适其意。

suī yuán hào zhōng yú bì pàn ér bīng chū wú míng lì shì bù zhí qí shàng nán yǐ jué shèng

这句话大意是:虽元昊终于必叛,而兵出无名,吏士不直其上,难以决胜。

xiǎo guó yòng bīng sān nián bú jiàn shèng fù bù zhé zé pò wǒ yǐ quán lì zhì qí hòu bì shèng zhī dào yě

这句话大意是:小国用兵三年,不见胜负,不折则破,我以全力制其后,必胜之道也。

fāng píng suǒ yì gài yǔ wú yù tóng ér yì zhě jiē bù wèi rán

这句话大意是:”方平所议,盖与吴育同,而议者皆不谓然。

bīng jì jiāo tiān xià sāo dòng fāng píng yòu xiàn píng róng shí cè dà lüè qǐng jí mín lì zhī wán zhūn zhòng bīng hé dōng shì yǐ xíng shì

这句话大意是:兵既交,天下骚动,方平又献平戎十策,大略请及民力之完,屯重兵河东,示以形势。

zéi rù kòu bì zì yán wèi ér xìng zhōu cháo xué zhī shǒu xū wǒ shī zì lín fǔ dù hé bù shí rì kě zhì cǐ suǒ wèi gōng qí suǒ bì jiù xíng gé shì jìn zhī dào yě

这句话大意是:贼入寇必自延、渭,而兴州巢穴之守虚,我师自麟、府度河,不十日可至,此所谓攻其所必救,形格势禁之道也。

zǎi xiàng lǚ yí jiǎn jiàn zhī wèi cān zhī zhèng shì sòng shòu yuē dà kē dé rén yǐ

现代白话:宰相吕夷简见之,谓参知政事宋绶曰:“大科得人了!

rán bù guǒ yòng qí cè

这句话大意是:”然不果用其策。

yú shì zhào duì chú zhí jí xián yuàn xún qiān tài cháng chéng zhī jiàn yuàn

这句话大意是:于是召对,除直集贤院,寻迁太常丞,知谏院。

shì yuè zhào zhǐ jùn guó jǔ rén wù yǐ biān jī wèi míng xī qiú ēn zé

这句话大意是:是月,诏止郡国举人,勿以边机为名,希求恩泽。

xià sì yuè xīn sì jiàng shǎn xī jīng lüè ān fǔ fù shǐ shū mì zhí xué shì qǐ jū shè rén hán qí wèi yòu sī jiàn zhī qín zhōu

这句话大意是:夏,四月,辛巳,降陕西经略安抚副使、枢密直学士、起居舍人韩琦为右司谏,知秦州。

rèn fú jūn bài qí jí shàng zhāng zì hé

这句话大意是:任福军败,琦即上章自劾。

jiàn guān sūn miǎn děng qǐng xuē qí guān sān wǔ zī réng jū jiù zhí bǐ lì hòu xiào

这句话大意是:谏官孙沔等请削琦官三五资,仍居旧职,俾立后效。

huì xià sǒng zòu qí cháng yǐ xí jiè fú jiàn lì qīng jìn dì zhī zuì bù zhuān zài qí shǒu zhào wèi fǔ zhī jí shì nǎi duó qí shǐ quán

这句话大意是:会夏竦奏琦尝以檄戒福见利轻进,帝知罪不专在琦,手诏慰抚之,及是乃夺琦使权。

guǐ wèi jiàng shǎn xī jīng lüè ān fǔ fù shǐ jiān zhī yán zhōu lóng tú gé zhí xué shì hù bù láng zhōng fàn zhòng yān wèi hù bù yuán wài láng zhī yào zhōu

这句话大意是:癸未,降陕西经略安抚副使兼知延州、龙图阁直学士、户部郎中范仲淹为户部员外郎,知耀州。

shǐ hán zhōu děng chí zhòng yān shū rù xi jiè nì zhě lǐ yì shū shàn

这句话大意是:始,韩周等持仲淹书入西界,逆者礼意殊善。

xíng jì liǎng rì wén shān wài zhū jiāng bài wáng zhōu děng dǐ xià zhōu liú sì shí yú rì

这句话大意是:行既两日,闻山外诸将败亡,周等抵夏州,留四十馀日。

yuán hào bǐ qí qīn xìn yě lì wàng róng wéi shū bào zhòng yān bié qiǎn shǐ yǔ zhōu jù hái qiě yán bù gǎn yǐ wén wū zhū shū cí yì màn

这句话大意是:元昊俾其亲信野利旺荣为书报仲淹,别遣使与周俱还,且言不敢以闻乌珠,书辞益慢。

zhòng yān duì shǐ zhě fén qí shū ér qián lù fù běn yǐ wén

这句话大意是:仲淹对使者焚其书,而潜录副本以闻;。

shū fán èr shí liù zhǐ qí bù kě yǐ wén zhě èr shí zhǐ zhòng yān xī fén zhī yú yòu lüè jiā shān gǎi

现代白话:书凡二十六纸,其不能够闻者二十纸,仲淹悉焚之,馀又略加删改。

shū jì dá dà chén jiē wèi zhòng yān bù dàng zhé yǔ yuán hào tōng shū yòu bù dàng zhé fén qí bào

这句话大意是:书既达,大臣皆谓仲淹不当辄与元昊通书,又不当辄焚其报。

lǚ yí jiǎn jí zhōu bù bǐng cháo mìng shàn rù xi jiè

这句话大意是:吕夷简诘周不禀朝命,擅入西界。

zhōu yán jīng lüè zhuān shā shēng bù gǎn bù cóng

这句话大意是:周言经略专杀生,不敢不从。

zuò xuē guān jiān dào zhōu shuì

这句话大意是:坐削官,监道州税。

sòng xiáng yīn yán zhòng yān kě zhǎn dù yǎn yuē zhòng yān běn zhì yù zhāo nà pàn qiāng ěr hé kě shēn zuì

这句话大意是:宋庠因言仲淹可斩,杜衍曰:“仲淹本志欲招纳叛羌耳,何可深罪!

yí jiǎn yì xú zhù yǎn yán zhī jiàn yuàn sūn miǎn yòu shàng shū wèi zhòng yān biàn

这句话大意是:”夷简亦徐助衍言,知谏院孙沔又上书为仲淹辨。

dì wù nǎi báo qí zé

这句话大意是:帝悟,乃薄其责。

jiǎ shēn yǐ zī zhèng diàn xué shì chén zhí zhōng wèi tóng shǎn xī dōu bù shǔ jiān jīng lüè ān fǔ yuán biān zhāo tǎo děng shǐ zhī yǒng xīng jūn

这句话大意是:甲申,以资政殿学士陈执中为同陕西都部署兼经略安抚缘边招讨等使,知永兴军。

réng zhào xià sǒng pàn yǒng xīng jūn rú gù ér xǐ qín fèng fù dōu bù shǔ zhī qín zhōu cáo cóng yǐ fù zhī

这句话大意是:仍诏夏竦判永兴军如故,而徙秦凤副都部署、知秦州曹琮以副之。

cóng zài qín zhōu qián hòu fán sì nián liú píng shí yuán sūn zhī bài guān fǔ zhèn kǒng cóng qǐng jí mín wèi yì jūn yǐ zhāng bīng shì yú shì liào jiǎn xiāng gōng shǒu shù wàn rén

这句话大意是:琮在秦州,前后凡四年,刘平、石元孙之败,关辅震恐,琮请籍民为义军以张兵势,于是料简乡弓手数万人。

zéi kòu shān wài hái tiān dū jié yí qín shǔ hù cóng fā qí shì shè fú yǐ dài zhī

这句话大意是:贼寇山外,还天都,劫仪、秦属户,琮发骑士设伏以待之。

zéi suì yǐn qù

这句话大意是:贼遂引去。

cóng yù yòu tǔ bō jǐ jiǎo tú zéi de xī zhōu jiù gǔ shǐ yù yì

这句话大意是:琮欲诱吐蕃掎角图贼,得西州旧贾,使谕意。

ér shā zhōu zhèn guó wáng zǐ qiǎn shǐ fèng shū yuē wǒ běn táng shēng tiān zǐ shí wú jiù yě

现代白话:而沙州镇国王子遣使奉书曰:“我本唐甥,天子实我舅也。

zì dǎng xiàng pò gān liáng suì yǔ hàn gé

这句话大意是:自党项破甘、凉,遂与汉隔。

jīn yuàn lǜ shǒu lǐng wèi cháo tíng jī zéi

这句话大意是:今愿率首领为朝廷击贼。

dì shàn cóng cè gù shǐ fù zhí zhōng

这句话大意是:”帝善琮策,故使副执中。

yǐ sì xià dé yīn jiàng shǎn xī qiú sǐ zuì yī děng liú yǐ xià shì zhī tè zhī jūn shì mín qián zhèn fǔ biān mín bèi chāo lüè zhě qīn shǔ

这句话大意是:乙巳,下德音,降陕西囚死罪一等,流以下释之,特支军士缗钱,赈抚边民被钞略者亲属。

bǐng wǔ yǐ chén zhōu bù yī guō jīng wèi dà lǐ píng shì shǎn xī dōu bù shǔ sī cān móu jūn shì

这句话大意是:丙午,以陈州布衣郭京为大理评事、陕西都部署司参谋军事。

jīng shǎo rèn xiá hǎo yán bīng fàn zhòng yān téng zōng liàng shù jiàn zhī dì zhào jiàn tè mìng yǐ guān

这句话大意是:京少任侠,好言兵,范仲淹、滕宗谅数荐之,帝召见,特命以官。

jiàn zhōu bù yī xú fù cì hào chōng huì chǔ shì

这句话大意是:建州布衣徐复赐号冲晦处士。

fù xué yì tōng liú yǎn guà qì fǎ yòu jīng míng lè lǐ

这句话大意是:复学《易》,通流衍卦气法,又精明乐理。

hú yuàn zuò zhōng qìng dà biàn gǔ fǎ fù xiào yuē shèng rén yù qì yǐ shēng jīn bù xiān qiú qí shēng ér gèng qí qì kě yòng hu

这句话大意是:胡瑗作钟罄,大变古法,复笑曰:“圣人寓器以声,今不先求其声而更其器,可用乎!

hòu yuàn zhì zuò jiē bù xiào

这句话大意是:”后瑗制作皆不效。

fàn zhòng yān guò rùn zhōu jiàn fù wèn yuē jīn yǐ yǎn guà zhàn zhī biān jìng wú biàn yì hu

这句话大意是:范仲淹过润州,见复,问曰:“今以衍卦占之,边境无变异吗?

fù yán xī fāng dāng yòng bīng

这句话大意是:”复言:“西方当用兵。

tuī qí rì yuè hòu wú shǎo chà

这句话大意是:”推其日月,后无少差。

yú shì yǔ guō jīng jù zhào jiàn dì wèn tiān shí rén shì fù duì yuē yǐ jīng fáng yì guà tuī zhī jīn nián suǒ pèi nián yuè rì dāng xiǎo guò yě

这句话大意是:于是与郭京俱召见,帝问天时人事,复对曰:“以京房《易卦》推之,今年所配年月日,当小过也。

gāng shī wèi ér bù zhōng qí zài qiáng jūn dé hu

这句话大意是:刚失位而不中,其在强君德乎!

dì yòu wèn biàn gǔ yǔ qián shì hé ruò

这句话大意是:”帝又问:“变故与前世何若?

fù duì yuē rú táng dé zōng jū fèng tiān shí

这句话大意是:”复对曰:“如唐德宗居奉天时。

dì jīng yuē hé zhì cǐ

这句话大意是:”帝惊曰:“何至此?

fù yuē suī rán bì xià wú shēn lǜ yě

这句话大意是:”复曰:“虽然,陛下无深虑也。

dé zōng xìng jì kè hǎo gōng lì yù yǐ bīng fú tiān xià qí dé yǔ xiōng yùn huì gù bēn zǒu shī guó jǐn nǎi néng miǎn

这句话大意是:德宗性忌刻,好功利,欲以兵服天下,其德与凶运会,故奔走失国,仅乃能免。

bì xià gōng jiǎn rén shù xī qiāng zhī biàn qǐ zì yuán hào bù dé yǐ ér yīng zhī shí yǔ dé zōng tóng ér dé yǔ zhī yì guà qì suī bù dé wú tā yě bù jiǔ dìng yǐ

现代白话:陛下恭俭仁恕,西羌之变,起自元昊,不得已而应之,时与德宗同而德与之异,卦气虽不得,无它也,不久定了。

dì chēng shàn

这句话大意是:”帝称善。

mìng wèi dà lǐ píng shì yǐ jí cí nǎi cì chǔ shì hào

这句话大意是:命为大理评事,以疾辞,乃赐处士号。

shì yuè liáo ba xiū yā lù jiāng fú liáng jí hàn bīng tún shù zhī yì

这句话大意是:是月,辽罢修鸭绿江浮梁及汉兵屯戍之役。

yòu yǐ dōng jīng liú shǒu xiāo sà ba yán chí dōng jīng jī jū zhī jìn

这句话大意是:又以东京留守萧萨巴言,驰东京击鞠之禁。

wǔ yuè wù wǔ yǐ yòu bān diàn zhí zhào xún wèi shǎn xī jīng lüè ān fǔ zhāo tǎo dōu jiān

这句话大意是:五月,戊午,以右班殿直赵珣为陕西经略安抚招讨都监。

xún chū suí qí fù zhèn zài xī biān fǎng de wǔ lù jiǎo wài shān chuān yì jū dào lǐ lì hài zuò jù mǐ tú jīng wǔ juǎn

这句话大意是:珣初随其父振在西边,访得五路徼外山川邑居道里利害,作《聚米图经》五卷。

hán qí yán yú dì zhào qǔ qí shū bìng zhào xún

这句话大意是:韩琦言于帝,诏取其书,并召珣。

zhì yòu shàng wǔ zhèn tú bīng shì shí yú piān

这句话大意是:至,又上《五阵图》、《兵事》十馀篇。

dì gěi bù qí shǐ àn zhèn jì chéng lín guān zhī

这句话大意是:帝给步骑,使按阵,既成,临观之。

yú shì chén zhí zhōng jiàn xún wèi yán biān xún jiǎn shǐ

这句话大意是:于是陈执中荐珣为沿边巡检使。

lǚ yí jiǎn sòng xiáng gòng zòu yòng bīng yǐ lái cè shì zhī yán yǐ wàn shù wú rú xún zhě

这句话大意是:吕夷简、宋庠共奏:“用兵以来,策士之言以万数,无如珣者。

jí zhuó rèn zhī

这句话大意是:”即擢任之。

xún zì yǐ nián shào xīn jìn wèi yǒu gōng cí dōu jiān shòu bīng wàn rén cì yù kǎi zhàng lìng zì zé piān pí cān zuǒ jū jīng yuán jiān zhì lóng gān chéng

这句话大意是:珣自以年少新进,未有功,辞都监,受兵万人,赐御铠仗,令自择偏裨参佐,居泾原,兼治笼竿城。

má zhān cháng liú bǎi yú zhàng chù jìn sāi wèi bào xún bái fǔ yǐn bīng sān wàn zì jìng biān lì kuí wú dǐ mù níng jī zéi fú huò shù qiān jì

这句话大意是:麻毡常留百馀帐,处近塞为暴,珣白府,引兵三万,自静边历揆吴抵木宁击贼,俘获数千计。

jìng biān jiāng liú hù diàn hòu wèi zéi suǒ yǎn xún dēng bǎn wàng jiàn zòng qí shù bǎi fù yòu bá hù zhī zhòng yǐ chū shì jiē tàn fú

这句话大意是:静边将刘沪殿后,为贼所掩,珣登阪望见,纵骑数百,复又拔沪之众以出,士皆叹服。

xiá jiǎn jū kān gǔ wú suǒ shǔ xún yǔ shū zhāo zhī yí yǐ tí mián xiá jiǎn tīng mìng

这句话大意是:辖戬居龛谷无所属,珣与书招之,遗以绨绵,辖戬听命。

zuǒ zhèng yán sūn miǎn zòu nán jiāo bìng zhú nián shèng jié fán wén zī bìng xǔ zòu yìn zǐ sūn dì zhí lüè wú dìng shù

这句话大意是:左正言孙沔奏:“南郊并逐年圣节,凡文资并许奏荫子孙弟侄,略无定数。

ruò huáng qīn hòu zú duō zhì yī èr shí rén shǎo bù xià wǔ qī rén

这句话大意是:若皇亲、后族,多至一二十人,少不下五七人。

jiāng guó jiā yǒu shù zhī pǐn míng gěi rén chén wú yàn zhī sī huì bǐ zhī cóng zhèng tú yǐ hài mín

这句话大意是:将国家有数之品名,给人臣无厌之私惠,俾之从政,徒以害民。

yù qǐ jīn hòu yuē shù rén shù dìng qí jiǔ zhì yǐ wéi wàn shì fǎ

这句话大意是:欲乞今后约束人数,定其久制,以为万世法。

miǎn lèi zòu jiē yǔ dà chén wú yòu jiàn tián kuàng ōu yáng xiū zhāng fāng píng céng gōng liàng cài xiāng wáng sù kě rèn jiàn guān zì dài

这句话大意是:”沔累奏皆与大臣牾,又荐田况、欧阳修、张方平、曾公亮、蔡襄、王素可任谏官自代。

jiǎ zǐ miǎn ba wèi gōng bù yuán wài láng tí diǎn liǎng zhè lù xíng yù

这句话大意是:甲子,沔罢为工部员外郎、提点两浙路刑狱。

chū nèi cáng kù mín qián yī bǎi wàn zhù sān sī gěi shǎn xī jūn fèi

这句话大意是:出内藏库缗钱一百万,助三司给陕西军费。

yǐ chǒu zhuī fēng huáng zhǎng zǐ wèi bāo wáng cì míng fǎng

这句话大意是:乙丑,追封皇长子为褒王,赐名昉。

xīn wèi cān zhī zhèng shì sòng xiáng shū mì fù shǐ zhèng jiǎn bìng ba xiáng shǒu běn guān zhī yáng zhōu jiǎn jiā zī zhèng diàn xué shì zhī háng zhōu

这句话大意是:辛未,参知政事宋庠、枢密副使郑戬并罢,庠守本官,知扬州,戬加资政殿学士,知杭州。

xiān shì lǚ yí jiǎn dāng guó tóng liè bù gǎn yù shì dú xiáng shù yǔ zhēng lùn yí jiǎn bú yuè

这句话大意是:先是吕夷简当国,同列不敢预事,独庠数与争论,夷简不悦。

dì gù xiáng pō hòu yí jiǎn jì shén qiú suǒ yǐ qīng xiáng wèi de

这句话大意是:帝顾庠颇厚,夷简忌甚,求所以倾庠,未得。

jí yì fàn zhòng yān tōng shū yuán hào shì yí jiǎn cóng róng wèi xiáng yuē rén chén wú wài jiāo xī wén hé gǎn rú cǐ

这句话大意是:及议范仲淹通书元昊事,夷简从容谓庠曰:“人臣无外交,希文何敢如此!

xiáng yǐ yí jiǎn chéng shēn zuì zhòng yān yě jù qǐng zhǎn zhòng yān

这句话大意是:”庠以夷简诚深罪仲淹也,遽请斩仲淹。

yǐ ér yí jiǎn yǐ dù yǎn zhī yán wéi shì xiáng suì cāng huáng shī cuò

这句话大意是:已而夷简以杜衍之言为是,庠遂仓皇失错。

lùn zhě jiē jiù xiáng bù zhī wèi yí jiǎn suǒ mài yě

这句话大意是:论者皆咎庠,不知为夷简所卖也。

yú shì yòng péng dǎng shì yǔ jiǎn jù ba

这句话大意是:于是用朋党事,与戬俱罢。

yǐ hàn lín xué shì wáng jǔ zhèng cān zhī zhèng shì

这句话大意是:以翰林学士王举正参知政事。

jì rù xiè dì yuē qīng tián yú jìn qǔ wèi cháng gàn cháo tíng yǐ sī gù bù cì yòng qīng

这句话大意是:既入谢,帝曰:“卿恬于进取,未尝干朝廷以私,故不次用卿。

yǐ zhī yì zhōu rèn zhōng shī zhī hé nán fǔ rèn bù bìng wèi shū mì fù shǐ

这句话大意是:”以知益州任中师、知河南府任布并为枢密副使。

zhào xià sǒng zhūn fū zhōu xǐ chén zhí zhōng zhī jīng zhōu

这句话大意是:诏夏竦屯鄜州,徙陈执中知泾州。

shí liǎng rén yì biān shì bù hé gù fēn rèn zhī

这句话大意是:时两人议边事不合,故分任之。

rén shēn xǐ zhī yào zhōu fàn zhòng yān zhī qìng zhōu jiān guǎn jù huán qìng lù bù shǔ sī shì

这句话大意是:壬申,徙知耀州范仲淹知庆州兼管句环庆路部署司事。

chū yuán hào fǎn yīn yòu shǔ qiāng wèi zhù

这句话大意是:初,元昊反,阴诱属羌为助。

huán qìng qiú zhǎng liù bǎi rén yuē yǔ zéi wèi xiāng dǎo hòu suī shǒu lù yóu huái qù jiù

这句话大意是:环庆酋长六百人约与贼为乡导,后虽首露,犹怀去就。

zhòng yān zhì bù jí zòu xíng biān yǐ zhào shū kào shǎng zhū qiāng yuè qí rén mǎ lì tiáo yuē chóu yǐ hé duàn zhé sī bào zhī jí shāng rén zhě fá yáng bǎi mǎ èr yǐ shā zhě zhǎn

这句话大意是:仲淹至部,即奏行边,以诏书犒赏诸羌,阅其人马,立条约:“仇已和断,辄私报之,及伤人者,罚羊百,马二,已杀者斩。

fù zhài zhēng sòng tīng gào guān wéi lǐ

这句话大意是:负债争讼,听告官为理;。

zhé zhì fù píng rén zhě fá yáng wǔ shí mǎ yī

这句话大意是:辄质缚平人者,罚羊五十,马一。

zéi dà rù lǎo yòu rù bǎo běn zhài guān wèi gěi shí

这句话大意是:贼大入,老幼入保本寨,官为给食。

zhū qiāng shòu mìng yuè fú zì shì shǐ wèi hàn yòng

这句话大意是:”诸羌受命,悦服,自是始为汉用。

qiān shǔ shǎn xī jīng lüè ān fǔ pàn guān tián kuàng shàng bīng cè shí sì shì dì jiā nà zhī

这句话大意是:佥署陕西经略安抚判官田况上兵策十四事,帝嘉纳之。

liù yuè rén chén zhào shǎn xī zhū lù bù shǔ sī zì jīn xi zéi fàn sāi fāng dé chū bīng yǎn jī zhū zú yǐ qiān qí shì zì yú wú de shàn xíng qīn lüè

这句话大意是:六月,壬辰,诏陕西诸路部署司:“自今西贼犯塞,方得出兵掩击诸族以牵其势,自馀毋得擅行侵掠。

yòng tián kuàng yán yě

这句话大意是:”用田况言也。

wáng yáo chén jiàn yán jīng yuán lù shú hù wàn sì bǎi qī shí yú zhàng cáo wěi shuài běn lù wēi lìng míng zhe cháng yòng zhī píng xī qiāng

这句话大意是:王尧臣建言:“泾原路熟户万四百七十馀帐,曹玮帅本路,威令明著,常用之平西羌。

qí hòu yě bèi shāo xiè shǒu jiāng wéi wu gū xī jìn chéng jiāo xiá

这句话大意是:其后也备稍懈,守将惟务姑息,浸成骄黠。

zì yuán hào fǎn zhèn róng jūn jí wèi zhōu shān wài jiē bèi qīn rǎo jìn jiè shú hù yì zāo shā lǔ

这句话大意是:自元昊反,镇戎军及渭州山外,皆被侵扰,近界熟户,亦遭杀虏。

fán zú zhī qíng zuì zhòng chóu sài yīn cǐ xìn xì jī nù zhī kě fù de qí yòng

这句话大意是:蕃族之情,最重酬赛,因此衅隙激怒之,可复得其用。

qǐng qiǎn rén mù shǒu lǐng yuàn xiào yòng zhě jí xìng míng bìng shì mǎ zhī shù

这句话大意是:请遣人募首领愿效用者,籍姓名并士马之数。

jí qiān rén tīng zì tuī qí yǒu móu yǒng zhě yī rén shòu yǐ bān háng jí xún jiǎn zhī míng shǐ jiàng lǐng chū jìng

这句话大意是:及千人,听自推其有谋勇者一人,授以班行及巡检之名,使将领出境。

pò dàng shēng hù suǒ huò cái chù guān wù jiǎn fù de shǒu jí jí shāng zhě shǐ yǐ wù shǎng réng yī běn zú zhí míng bǔ xuǎn jí zēng fèng qián

这句话大意是:破荡生户,所获财畜,官勿检覆,得首级及伤者,始以物赏,仍依本族职名补选及增俸钱。

zhào rú suǒ qǐng

这句话大意是:”诏如所请。

guǐ mǎo mìng hàn lín xué shì wáng yáo chén niè guān qīng zhī zhì gào guō zhěn kàn dìng sān guǎn mì gé shū jí

这句话大意是:癸卯,命翰林学士王尧臣、聂冠卿、知制诰郭稹看定三馆、秘阁书籍。

bǐng wǔ zhī bīng zhōu yáng xié xiàn lóng hǔ bā zhèn tú jí suǒ zhì jūn qì dì yuè yú chóng zhèng diàn jiàng zhào jiǎng yù

这句话大意是:丙午,知并州杨偕献《龙虎八阵图》及所制军器,帝阅于崇政殿,降诏奖谕。

qí hòu yán zhě yǐ wéi qì zhòng dà huǎn jí nán yòng yún

这句话大意是:其后言者以为器重大,缓急难用云。

qiū qī yuè jǐ yǒu dì wèi fǔ chén yuē fū yán dōu qián xiá zhāng gāng yǔ běn lù bù shǔ xǔ huái dé bù néng tóng xīn xié móu hé yóu le biān shì

这句话大意是:秋,七月,己酉,帝谓辅臣曰:“鄜延都钤辖张亢与本路部署许怀德不能同心协谋,何由了边事?

yi lìng dōu bù shǔ sī jiè yù

这句话大意是:宜令都部署司戒谕。

ruò gù wèi cǐ yǐ qiú nèi xǐ dāng xī duó guān ān zhì jí biān

这句话大意是:若故为此以求内徙,当悉夺官,安置极边。

yǐ ér gāng shū yán qí suǒ yí zhě shí shì dà lüè wèi jiāng bù zhī bīng wèi wén shēn jiū zhì bài zhī yóu ér chǔ zhì zhī suī tú yì bīng mǎ yì wèi jiàn bì shèng zhī lǐ

这句话大意是:已而亢疏言其所疑者十事,大略谓:“将不知兵,未闻深究致败之由而处置之,虽徒益兵马,亦未见必胜之理。

yòu zéi zhì yī chù zhū lù yuán bīng gè yú shí chéng qiān lǐ yuǎn dòu qǐ néng shī yǒng

这句话大意是:又,贼至一处,诸路援兵各逾十程,千里远斗,岂能施勇!

rú zéi yǐ tuì nǎi shì kōng láo yì shí gèng kòu bié lù bì yòu rú cǐ shì bù zhàn ér zì bì yě

这句话大意是:如贼已退,乃是空劳,异时更寇别路,必又如此,是不战而自敝也。

xià sǒng chén zhí zhōng jiē cháo tíng dà chén fán yǒu biān shì dāng fù zhī bù yí

这句话大意是:夏竦、陈执中皆朝廷大臣,凡有边事,当付之不疑。

jīn dàn zhǔ wén shū shǒu zhào lìng měi yǒu xuān mìng zé fān lù xíng xià rú zhū chǔ shēn bǐng zé lìng hou cháo tíng zhǐ huī

这句话大意是:今但主文书,守诏令,每有宣命,则翻录行下,如诸处申禀,则令候朝廷指挥。

rú cǐ zé hé bì yǐ dà chén zhǔ shì hu qǐ zàn xǔ chén fù quē miàn chén lì hài

这句话大意是:如此,则何必以大臣主事乎乞暂许臣赴阙面陈利害。

rú yǐ chén yán kuáng lǜ bù kě yòng zé qǐ chóng xíng jiàng chù

这句话大意是:如以臣言狂率不可用,则乞重行降黜。

bù bào

这句话大意是:”不报。

rén xū zhì wàn shèng jūn èr shí zhǐ huī

这句话大意是:壬戌,置万胜军二十指挥。

liáo zhào zhū zhí guān sī qǔ guān wù zhě yǐ zhèng dào lùn zhū gǎn yǐ xiān cháo yǐ duàn shì xiāng gào yán zhě zuì zhī

这句话大意是:辽诏:“诸职官私取官物者以正盗论,诸敢以先朝已断事相告言者罪之。

zhū zhàng láng jūn děng yú jìn dì shè lù jué sān bǎi bù zhēng cháng

这句话大意是:诸帐郎君等于禁地射鹿,决三百,不征偿;。

xiǎo jiàng jūn jué èr bǎi yǐ xià jí bǎi xìng fàn zhě zuì tóng láng jūn lùn

这句话大意是:小将军决二百以下,及百姓犯者罪同郎君论。

jiǎ zǐ zhào jiāng lái nán jiāo qún chén wú de qǐng jiā shàng zūn hào

这句话大意是:甲子,诏:“将来南郊,群臣毋得请加上尊号。

yǐ hài zhōng shū shū mì yuàn yán shǎn xī yán biān fán bù guī xiáng zhě duō zài fán guān zhàng xià qǐng lìng bù shǔ sī chá qí xiàng bèi zhě xǐ jiā nèi dì gěi xián tián yǐ chù zhī

这句话大意是:乙亥,中书、枢密院言:“陕西沿边蕃部归降者,多在蕃官帐下,请令部署司察其向背者,徙家内地,给闲田以处之。

zòu kě

这句话大意是:”奏可。

yì cóng tián kuàng yì yě

这句话大意是:亦从田况议也。

shì yuè yuán hào kòu lín fǔ èr zhōu zhé jì mǐn bài zhī

这句话大意是:是月,元昊寇麟、府二州,折继闵败之。

bā yuè wù yín zhào fū yán bù shǔ xǔ huái dé děng yǐ bīng wàn rén yuán lín fǔ

这句话大意是:八月,戊寅,诏鄜延部署许怀德等以兵万人援麟、府。

jiǎ shēn hé běi zhì chǎng kuò shì zhàn mǎ yuán biān qī zhōu jūn miǎn kuò

这句话大意是:甲申,河北置场括市战马,缘边七州军免括。

dīng hài zhào nán jiāo lǐ jìn zhōng wài wú dé yǐ huáng zǐ shēng fù yǒu gòng xiàn

这句话大意是:丁亥,诏:“南郊礼近,中外毋得以皇子生复有贡献。

ba tiān xià jǔ rén nà gōng juǎn

这句话大意是:罢天下举人纳公卷。

chū quán zhī kāi fēng fǔ gǔ chāng cháo yán zì táng yǐ lái lǐ bù cǎi míng yù guān sù yè gù yù tóu gōng juǎn

这句话大意是:初,权知开封府贾昌朝言:“自唐以来,礼部采名誉,观素业,故预投公卷。

jīn yǒu mí fēng téng lù yī qiè kǎo zhū shì piān zé gōng juǎn wèi kě ba

这句话大意是:今有弥封、誊录,一切考诸试篇,则公卷为可罢。

zhào cóng zhī

这句话大意是:”诏从之。

wù zǐ mìng jí xián xiào lǐ céng gōng liàng zhí shǐ guǎn liáng shì kǎo shì suǒ tīng jǔ rén

这句话大意是:戊子,命集贤校理曾公亮、直史馆梁适考试锁厅举人。

jǔ rén yǒu shì guān qīn qī zhě bìng hù sòng bié chà guān shì

这句话大意是:举人有试官亲戚者,并互送别差官试。

suǒ tīng jǔ rén zì cǐ shǐ

这句话大意是:锁厅举人自此始。

lín zhōu yán yuán hào pò níng yuǎn zhài zhài zhǔ shì jìn wáng shì dǎn bīng mǎ jiān yā diàn zhí wáng xiǎn sǐ zhī fén cāng kù lóu lǔ jiē jǐn

这句话大意是:麟州言:“元昊破宁远砦,砦主、侍禁王世亶、兵马监押、殿直王显死之,焚仓库楼橹皆尽。

fù lǐng bīng gōng fǔ zhōu zhōu chéng xiǎn qiě jiān dōng nán gè yǒu shuǐ mén yá bì qiào jué xià lín dà hé zéi yuán yá fù wēi jìng yú guàn ér qián chéng shàng shǐ shí luàn xià zéi sǐ shāng dài jìn

这句话大意是:复领兵攻府州,州城险且坚,东南各有水门,崖壁峭绝,下临大河,贼缘崖腹微径鱼贯而前,城上矢石乱下,贼死伤殆尽。

zhuǎn gōng chéng běi shì zú fù lì zhàn shāng zhě qiān yú rén zéi nǎi yǐn tuì zòng bīng sì lüè yòu fù wéi fēng zhōu

这句话大意是:转攻城北,士卒复力战,伤者千馀人,贼乃引退,纵兵四掠,又复围丰州。

lín fǔ èr zhōu jiē zài hé wài yīn shān wèi chéng zuì wéi xiǎn gù

这句话大意是:麟、府二州皆在河外,因山为城,最为险固。

chū hé dōng zhuǎn yùn shǐ wén jì yǐ lín zhōu xiǎng dào huí yuǎn jūn shí bù zú yù àn táng zhāng shuō chū bīng gù dào fù tōng hé guān wèi jí jiù ér zú

这句话大意是:初,河东转运使文洎以麟州饷道回远,军食不足,欲案唐张说出兵故道,复通河关,未及就而卒。

jí jì zi yàn bó wèi hé dōng zhuǎn yùn fù shǐ suì tōng dào yín chéng ér zhōu yǒu jī sù kě shǒu

这句话大意是:及洎子彦博为河东转运副使,遂通道银城,而州有积粟可守。

chéng zhōng sù fá shuǐ wéi jì jiǔ shì zú kě fá

这句话大意是:城中素乏水,围既久,士卒渴乏。

huò quàn zhī zhōu miáo jì xuān qǔ wū gōu zhī ní yǐ shì pí yuán hào yǎng shì yuē dié wèi wǒ wú yōng zhàn bù sān rì hàn rén dāng kě sǐ

这句话大意是:或劝知州苗继宣取污沟之尼以饰埤,元昊仰视曰:“谍谓我无庸战,不三日,汉人当渴死。

jīn shàng yǒu yú yǐ wū dié gěi wǒ yě

这句话大意是:今尚有馀以污堞,给我也!

zhǎn zhī chéng xià jiě wéi qù

这句话大意是:”斩之城下,解围去。

zhī jiàn yuàn zhāng fāng píng yán chén chéng fá jiàn shěng jí jīn wèi wǔ shí rì fán nèi chén wài qī yī guān zhī lèi qiān zhuǎn zhě qiě èr shí rén dà zé fáng tuán cì shǐ xiǎo zé jìn zhí yào sī

这句话大意是:知谏院张方平言:“臣承乏谏省,及今未五十日,凡内臣、外戚、医官之类,迁转者且二十人,大则防、团、刺史,小则近职要司。

fú yǐ biān chuí yòng bīng jiàng shì shàng gōng yú cháo wèi cháng yǒu tè ēn shū mìng jí zhī zhě

这句话大意是:伏以边陲用兵,将士上功于朝,未尝有特恩殊命及之者。

jīn jìn qī zuò shòu ēn chǒng fāng jì zá lèi ēn zé guò dāng yi wèi tiáo yuē jìn zhǐ

这句话大意是:今近戚坐受恩宠,方技杂类,恩泽过当,宜为条约禁止。

zhào bìng yī qián jiàng zhǐ huī cháng qiè zūn shǒu

这句话大意是:”诏并依前降指挥,常切遵守。

yǐ wèi yuán hào jiàng fēng zhōu zhī zhōu wáng yú qìng quán bīng mǎ jiān yā sūn jí zhǐ shǐ hóu xiù sǐ zhī

这句话大意是:乙未,元昊降丰州,知州王馀庆、权兵马监押孙吉、指使侯秀死之。

shǐ wáng yán zài bīng zhōu jiàn yì qǐ xǐ fēng zhōu bù bào

这句话大意是:始,王沿在并州,建议乞徙丰州,不报。

bù yú suì zhōu guǒ xiàn

这句话大意是:不逾岁,州果陷。

zhī jiàn yuàn zhāng fāng píng yán xià sǒng wèi shǎn xī zhāo tǎo děng shǐ sì lù jūn zhèng shí jié zhì zhī shī wéi bù chū chū zé sàng bài kòu wéi bù lái lái bì děi zhì zuò wán kòu dí cù guó sǔn wēi

这句话大意是:知谏院张方平言:“夏竦为陕西招讨等使,四路军政实节制之,师惟不出,出则丧败,寇惟不来,来必得志,坐玩寇敌,蹙国损威。

qǐ hái sǒng jiù guān yǔ zhī yī jùn suì qí zì quán zhī jì

这句话大意是:乞还竦旧官,与之一郡,遂其自全之计。

jiǔ yuè wù shēn zhào suǒ tīng jǔ rén zì jīn wén chén xǔ yīng sān jǔ wǔ chén liǎng jǔ

这句话大意是:九月,戊申,诏:“锁厅举人,自今文臣许应三举、武臣两举。

gēng xū yǐ fū yán dōu qián xiá zhāng gāng wèi bìng dài dōu qián xiá guǎn jù lín fǔ jūn mǎ gōng shì dài kāng dé yú yě

这句话大意是:庚戌,以鄜延都钤辖张亢为并代都钤辖,管句麟、府军马公事,代康德舆也。

shí yuán hào yǐ pò fēng zhōu yǐn bīng zhūn liú lí bǎo zòng qí chāo lín fǔ jiān

这句话大意是:时元昊已破丰州,引兵屯琉璃堡,纵骑钞麟、府间。

èr zhōu bì bì bù chū mín fá shuǐ yǐn huáng jīn yī liǎng yì shuǐ yī bēi

这句话大意是:二州闭壁不出,民乏水饮,黄金一两易水一杯。

gāng dān qí kòu fǔ zhōu chéng mén guān bù qǐ

这句话大意是:亢单骑扣府州城,门关不启。

gāng yuē wǒ xīn jūn mǎ yě

这句话大意是:亢曰:“我新军马也。

chū suǒ shòu chì shì chéng shàng

这句话大意是:”出所受敕示城上。

jì rù jí kāi mén zòng mín cǎi xīn chú jí jiàn gǔ

这句话大意是:既入,即开门,纵民采薪刍,汲涧谷。

rán zéi qí yóu shí chū chāo lüě hàn tián

这句话大意是:然贼骑犹时出钞掠汉田。

gāng yǐ zhōu dōng jiāo shān yǒu shí tàn xué wèi zhù dōng shèng bǎo

这句话大意是:亢以州东焦山有石炭穴,为筑东胜堡;。

xià chéng páng yǒu shū qí wèi zhù jīn chéng bǎo

这句话大意是:下城旁有蔬畦,为筑金城堡;。

zhōu běi shā kēng yǒu shuǐ quán wèi zhù ān dìng bǎo zhì bīng shǒu zhī

这句话大意是:州北沙坑有水泉,为筑安定堡,置兵守之。

mù rén huò yú wài yāo lián yǔ chí bīng wèi sòng zhě jūn qí de

这句话大意是:募人获于外,腰镰与持兵卫送者均其得。

shí jìn bīng bài běi wú dòu zhì nǎi mù yì bīng yè qián ài dào yāo jī zéi yóu qí bǐ míng huò chí shǒu jí lái xiàn gāng kào láo zhī yī yǐ jǐn páo

这句话大意是:时禁兵败北无斗志,乃募役兵,夜潜隘道,邀击贼游骑,比明,或持首级来献,亢犒劳之,衣以锦袍。

jìn bīng shǐ cán fèn yuē wǒ gù bù ruò bǐ hu

这句话大意是:禁兵始惭奋曰:“我顾不若彼乎!

yòu zòng shǐ yǐn bó shì jiǒng fá xìng lì jiē yuàn yī zhàn

这句话大意是:”又纵使饮博,士窘乏幸利,皆愿一战。

gāng zhī kě yòng shǐ móu jī liú lí bǎo

这句话大意是:亢知可用,始谋击琉璃堡。

shǐ dié fú zéi zhài páng cǎo zhōng jiàn lǎo qiāng fāng zhì yáng pí zhàn jí xiōng jīng yuē míng rì dāng yǒu jí bīng qiě qū bì zhī

这句话大意是:使谍伏贼寨旁草中,见老羌方炙羊脾占吉凶,惊曰:“明日当有急兵,且趋避之。

jiē xiào yuē hàn ér fāng cáng tóu xī jiān hé gǎn zhì cǐ

这句话大意是:”皆笑曰:“汉儿方藏头膝间,何敢至此!

gāng zhī wú bèi yè yǐn bīng xí jī dà pò zhī zhǎn shǒu èr bǎi yú jí zéi qì bǎo dùn qù

这句话大意是:”亢知无备,夜引兵袭击,大破之,斩首二百馀级,贼弃堡遁去。

nǎi zhù xuān wēi zhài yú bù tuo gōu hàn kòu lù

这句话大意是:乃筑宣威寨于步驼沟,捍寇路。

yǐ fū yán dōu jiān wáng xìn wèi běn lù qián xiá jiān liǎng lù dōu xún jiǎn shǐ

这句话大意是:以鄜延都监王信为本路钤辖兼两路都巡检使。

xìn chū wèi fū yán dōu jiān shǐ zhì zhī xī zéi zhòng hào shù wàn fu chéng jūn lì qì shè bù zhī suǒ wéi

这句话大意是:信初为鄜延都监,始至之夕,贼众号数万,傅城,军吏气慑,不知所为。

xìn lǐng jìn bīng èr qiān yè chū nán mén yǔ zéi zhàn bù lì shī qí qián fēng yīn àn jūn bù dòng

这句话大意是:信领劲兵二千,夜出南门,与贼战,不利,失其前锋,因案军不动;。

chí míng qián shàng dōng shān zhěng jūn chéng shì ér xià jī zǒu zhī zhuī xí dà huò ér hái

这句话大意是:迟明,潜上东山,整军乘势而下,击走之,追袭,大获而还。

gé huái mǐn bài xìn yòu chū bīng jù zéi fú zhǎn shén zhòng

这句话大意是:葛怀敏败,信又出兵拒贼,俘斩甚众。

wù wǔ zhàng shā zhōng shū shǒu dāng guān zhōu kǎ yú dū shì zuò yú nèi jiàng dù sēng chì nèi wěi yì tóng xíng sān shí sì rén yě

这句话大意是:戊午,杖杀中书守当官周卡于都市,坐于内降度僧敕内伪益童行三十四人也。

shì jì jué kāi fēng fǔ zhǐ àn yú rén ér bù wèn táng lì

这句话大意是:事既觉,开封府止按馀人而不问堂吏。

zhī zhì gào fù bì shí jiū chá xíng yù bái zhí zhèng qǐng yǐ lì fù kāi fēng zhí zhèng zhǐ qí zuò yuē gōng jí jū cǐ wú wéi jìn míng

这句话大意是:知制诰富弼,时纠察刑狱,白执政,请以吏付开封,执政指其坐曰:“公即居此,无为近名!

bì zhèng sè yuē bì děi lì nǎi zhǐ

这句话大意是:”弼正色曰:“必得吏乃止!

zhí zhèng zī bú yuè

这句话大意是:”执政滋不悦。

chū liú cóng dé zhī qī suì guó fū rén zhě cang chu ru nèi tíng huò yún de xìng yú dì hòu huò qiǎn duó fēng bà cháo yè jiǔ zhī chū rù rú gù

这句话大意是:初,刘从德之妻遂国夫人者,尝出入内廷,或云得幸于帝,后获谴,夺封,罢朝谒,久之,出入如故。

jiàn guān zhāng fāng píng zài yǐ shū lùn liè jiē liú zhōng

这句话大意是:谏官张方平再以疏论列,皆留中。

jì ér yǒu zhào fù fēng suì guó bì jiǎo hái cí tóu fēng mìng suì qǐn

这句话大意是:既而有诏复封遂国,弼缴还词头,封命遂寝。

táng zhì wéi jǐ shì zhōng de fēng hái zhào shū

这句话大意是:唐制,惟给事中得封还诏书;。

zhōng shū shè rén jiǎo hái cí tóu gài zì bì shǐ yě

这句话大意是:中书舍人缴还词头,盖自弼始也。

gēng shēn liáo tài hòu shè huò xióng liáo zhǔ jìn jiǔ wéi shòu

这句话大意是:庚申,辽太后射获熊,辽主进酒为寿。

wèi jǐ liáo zhǔ liè yú mǎ mèng shān yǐ cǎo mù méng mì kǒng liè zhě wù shè shāng rén mìng yē lǜ dí gǔ gè shū xìng míng yú shǐ yǐ zhì zhī fù yǐ shí yìng sāi tài bǎo guō sān bì hǔ bù shè miǎn qí guān

这句话大意是:未几,辽主猎于马孟山,以草木蒙密,恐猎者误射伤人,命耶律迪古各书姓名于矢以志之,复以石硬塞太堡郭三避虎不射,免其官。

xīn yǒu zhī qín zhōu hán qí fù wèi qǐ jū shè rén

这句话大意是:辛酉,知秦州韩琦,复为起居舍人;。

zhī qìng zhōu fàn zhòng yān fù wèi hù bù láng zhōng

这句话大意是:知庆州范仲淹,复为户部郎中。

zhòng yān shàng shū yuē guó jiā cháng jiǔ zhī cè

这句话大意是:仲淹上疏曰:“国家长久之策,。

mò ruò yú fū qìng wèi sān zhōu gè gèng yì bīng sān wàn rén

这句话大意是:莫若于鄜、庆、渭三州各更益兵三万人,。

bá yòng yǒu yǒng lüè jiàng shuài sān yuán

这句话大意是:拔用有勇略将帅三员,。

tǒng lǐng xùn liàn

这句话大意是:统领训练,。

yù xiān fēn dìng bù qǔ

这句话大意是:预先分定部曲,。

yuǎn shè chì hòu

这句话大意是:远设斥候,。

yú chūn qiū xi zéi jǔ dòng zhī shí

这句话大意是:于春秋西贼举动之时,。

xiān jù yào hài

这句话大意是:先据要害,。

zéi lái zé huì zhù zhā zhī bīng

这句话大意是:贼来则会驻扎之兵,。

guān lì zhěng zhèn

这句话大意是:观利整阵,。

bìng lì jī zhī

这句话大意是:并力击之。

yòu yú xi zéi wèi jīng diǎn jí zhī jì chū sān zhōu yǐ zhěng zhī bīng qiǎn rù dà lüè huò pò qí hé shì huò zhāo qí zhǒng luò huò gèng zhù lěi tuò dì guǎng zhāo qiǎng rén bié lì jīng zhì yǐ zhù zhèng jūn shǔ hù yǒu zhù zéi zhě jí huì bīng mì xíng pò dàng

这句话大意是:又于西贼未经点集之际,出三州已整之兵,浅入大掠,或破其和市,或招其种落,或更筑垒拓地,广招强人,别立经制,以助正军,属户有助贼者,即会兵密行破荡。

zhū zú jiàn cǐ shì shì zì rán wú qù jiù zhī yì jiàn kě qū shǐ

这句话大意是:诸族见此事势,自然无去就之义,渐可驱使。

jì bù néng wéi luàn zé kě yǐ yán qīng yán sù bó zhī jìn wù shǐ yǔ zéi jiāo tōng

现代白话:既不能为乱,则能够严青盐粟帛之禁,勿使与贼交通。

cháo tíng jié jiǎn shěng fèi qīng nèi tǎng sān fēn zhī yī fēn zhù biān yòng yǐ jīn bó cì zhú lù shuài chén shǐ háng jiān chān zéi zé dòng jìng xiān zhī yù shèng shǔ zé nà cì biān jiù shí liáng cǎo

这句话大意是:朝廷节俭省费,倾内帑三分之一分助边用,以金帛赐逐路帅臣,使行间觇贼,则动静先知,遇盛暑,则那次边就食粮草。

rú cǐ zé èr sān nián jiān zéi lì jiàn qū píng dìng yǒu qī yǐ

现代白话:如此,则二三年间,贼力渐屈,平定有期了。

xiān shì tún tián yuán wài láng hé nèi zhāng zhǐ tōng pàn fǔ zhōu zhōu yī shān wú wài chéng zhǐ jiāng zhù zhī zhōu jiāng yuē wú zhōu jù xiǎn dí bì bù lái

现代白话:先是屯田员外郎河内张旨通判府州,州依山无外城,旨将筑之,州将曰:“我州据险,敌必不来。

zhǐ bù tīng

这句话大意是:”旨不听。

chéng chuí jiù kòu dà zhì nǎi lián jù mù bǔ qí xià shǒu yǐ qiáng nǔ

这句话大意是:城垂就,寇大至,乃联巨木补其罅,守以强弩。

zhōu wú jǐng zéi duàn hé yǐn lù zhǐ yè kāi mén jī zéi shǎo què yǐ guān jūn bì liǎng páng shǐ mín chū jí

这句话大意是:州无井,贼断河饮路,旨夜开门击贼,少却,以官军壁两旁,使民出汲。

fù yǐ qú ní fù cǎo jī dū jū mín chéng chéng lì zhàn

这句话大意是:复以渠泥覆草积,督居民乘城力战。

zéi sǐ shāng zhě zhòng suì jiě qù

这句话大意是:贼死伤者众,遂解去。

rén shēn qiān zhǐ dōu guān yuán wài láng

这句话大意是:壬申,迁旨都官员外郎。

lín zhōu dū jiān wáng kǎi quán bīn zēng sūn yě shù pò zéi yǒu gōng

这句话大意是:麟州都监王凯,全斌曾孙也,数破贼有功。

zéi wéi lín zhōu chéng chéng jù dòu zhòu yè sān shí yī rì shǐ jiě qù

这句话大意是:贼围麟州,乘城拒斗,昼夜三十一日,始解去。

lèi qiān lín fǔ lù yán biān dōu xún jiǎn shǐ

这句话大意是:累迁麟府路沿边都巡检使。

yǔ tóng xún jiǎn fǔ gǔ zhāng bā hù liáng dào yú qīng méi làng zéi dà zhì yǔ ba xiāng shī nǎi fēn bīng chū qí hòu jiā jī zhī fù yǔ ba hé zhǎn shǒu liù shí wǔ jí

这句话大意是:与同巡检府谷张巴护粮道于青眉浪,贼大至,与巴相失,乃分兵出其后夹击之,复与巴合,斩首六十五级。

yòu rù tù máo chuān yù zéi zhòng sān wàn ái yǐ bīng liù qiān xiàn wéi liú shǐ zhōng miàn dòu bù jiě

这句话大意是:又入兔毛川,遇贼众三万,敳以兵六千陷围,流矢中面,斗不解。

zhì mù zéi kuì yòu zhǎn shǒu bǎi bā shí liù jí zì róu jiàn sǐ zhě yǐ qiān shù

这句话大意是:至暮,贼溃,又斩首百八十六级,自蹂践死者以千数。

qiān nán zuō fang fù shǐ

这句话大意是:迁南作坊副使。

guǐ yǒu jiàng bìng dài fù bù shǔ wáng yuán qián xiá kāng dé yú yáng huái zhì děng guān

这句话大意是:癸酉,降并代副部署王元、钤辖康德舆、杨怀志等官。

xiān shì zéi wéi fǔ zhōu dé yú děng àn bīng bù chū zhàn dàn yí wén zhuǎn yùn fù shǐ wén yàn bó jí mín niǎn yùn zhì jìng yǐ sì dé yú zhōng bù gǎn chū

这句话大意是:先是贼围府州,德舆等案兵不出战,但移文转运副使文彦博,籍民辇运,至境以俟,德舆终不敢出。

jí fēng zhōu xiàn cái chū zhūn zhōu chéng wài shù lǐ sān rì ér hái

这句话大意是:及丰州陷,才出屯州城外数里,三日而还。

jū mín wàng jiàn yǐ wéi kòu fù zhì jiē qì qí suǒ jī rù bǎo chéng guō yàn bó yǐ qí shì wén gù zé jí zhī rán zhǐ zuò bù chū zhàn qí tā zé cháo tíng bù xī wén yě

这句话大意是:居民望见,以为寇复至,皆弃其所赍,入保城郭,彦博以其事闻,故责及之,然止坐不出战,其它则朝廷不悉闻也。

dōng shí yuè wù yín xiū hé běi zhū zhōu chéng fán èr shí èr zhōu yǐ bèi liáo yě

这句话大意是:冬,十月,戊寅,修河北诸州城,凡二十二州,以备辽也。

zhī bīng zhōu yáng xié yán fēng zhōu níng yuǎn zhài yǐ wèi zéi suǒ pò

这句话大意是:知并州杨偕言:“丰州宁远寨已为贼所破。

wéi lín zhōu gū lěi jù fǔ zhōu bǎi sì shí lǐ yuǎn zài jué sāi

这句话大意是:惟麟州孤垒,距府州百四十里,远在绝塞。

suī níng yuǎn jiè èr zhōu zhī jiān kě yǐ wèi cè yìng bīng mǎ sù zhūn zhī de rán qí zhōng wú shuǐ quán kě shǒu ruò yì xiū fù tú fèi guó yòng

现代白话:虽宁远界二州之间,能够为策应兵马宿屯之地,然其中无水泉可守,若议修复,徒费国用。

jīn qǐng jiàn xīn lín zhōu yú lán zhōu hé hé jīn huáng hé dōng àn péi jiā shān qí de sì miàn jué xiǎn yǒu shuǐ quán

这句话大意是:今请建新麟州于岚州合河津黄河东岸裴家山,其地四面绝险,有水泉。

qiě yuē líng xià èr zhōu jiē hàn gǔ jùn yī dàn qì zhī lín zhōu fù hé zú xī

这句话大意是:”且曰:“灵、夏二州,皆汉古郡,一旦弃之,麟州复何足惜!

dì wèi fǔ chén yuē lín zhōu gǔ jùn yě xián píng zhōng cháng jīng kòu bīng gōng wéi fēi bù kě shǒu

这句话大意是:”帝谓辅臣曰:“麟州,古郡也,咸平中尝经寇兵攻围,非不可守。

jīn jù yù qì zhī shì jiāng tuì ér yǐ huáng hé wèi jiè yě

这句话大意是:今遽欲弃之,是将退而以黄河为界也。

qí yù xié sù xiū fù níng yuǎn zhài yǐ yuán lín zhōu

这句话大意是:其谕偕速修复宁远寨,以援麟州。

bǐng xū liáo mìng dōng jīng liú shǒu xiāo xiào zhōng chá guān lì yǒu lián gàn qīng qiáng zhě jù yǐ míng wén

这句话大意是:丙戌,辽命东京留守萧孝忠察官吏有廉干清强者,具以名闻。

gēng yín liáo yǐ nǚ zhēn tài shī dá yā ěr wèi hā sī hǎn dōu dà wáng

现代白话:庚寅,辽以女真太师达雅你为哈斯罕都大王。

xīn mǎo liáo huáng zǐ hé luō gé shēng liáo zhǔ dì èr zi yě

这句话大意是:辛卯,辽皇子和啰噶生,辽主第二子也。

běi fǔ zǎi xiàng fù mǎ xiāo sà ba yíng liáo zhǔ xìng qí dì yǐn yàn liáo zhǔ mìng wèi shì yǔ hàn rén jiǎo dǐ wéi lè

这句话大意是:北府宰相驸马萧萨巴迎辽主幸其第饮宴,辽主命卫士与汉人角牴为乐。

rén chén fù yǐn tài hòu diàn

这句话大意是:壬辰,复饮太后殿。

yǐ huáng zǐ shēng sì shè

这句话大意是:以皇子生,肆赦。

shì xī fù yǐn gōng zhǔ fù mǎ jí nèi zú dà chén rù qǐn diàn jù yǐn

这句话大意是:是夕,复引公主、附马及内族大臣入寝殿剧饮。

liáo zhǔ hǎo wēi xíng shù biàn fú rù jiǔ sì fó sì dào guàn

这句话大意是:辽主好微行,数变服入酒肆、佛寺、道观。

wáng gāng yáo jǐng xī féng lì děng jiē yīn yù yú wēi xíng hòu zhì xiǎn guān shū mì shǐ mǎ bǎo zhōng cháng yán chén xià wú xūn láo yi yǐ xù jìn liáo zhǔ fú rán yuē jūn bù dé zhuān yá

这句话大意是:王纲、姚景熙、冯立等皆因遇于微行,后至显官,枢密使马保忠尝言臣下无勋劳,宜以序进,辽主咈然曰:“君不得专邪?

jiǎ wǔ xǐ xià sǒng pàn hé zhōng fǔ zhī yǒng xīng jūn chén zhí zhōng zhī shǎn zhōu

这句话大意是:甲午,徙夏竦判河中府,知永兴军陈执中知陕州。

sǒng rèn xi shì yī wéi gù bì jiǔ zhī wú gōng yòu yǔ zhí zhōng lùn yì duō bù hé jiē shàng biǎo qǐ jiě bīng bǐng

这句话大意是:竦任西事,依违顾避,久之无功,又与执中论议多不合,皆上表乞解兵柄。

ér jiàn guān zhāng fāng píng yì qǐng ba sǒng tǒng shuài zhí zhōng yòu yán bīng shàng shén mì qiān lǐ bǐng mìng fēi suǒ yǐ zhì shèng yi shǔ sì lù gè bǎo jiāng yǔ

这句话大意是:而谏官张方平亦请罢竦统帅,执中又言:“兵尚神密,千里禀命,非所以制胜,宜属四路各保疆圉。

yǔ fāng píng yì lùn lüè tóng

这句话大意是:”与方平议论略同。

cháo tíng shì zhī yú shì liǎng rén jù ba

这句话大意是:朝廷是之,于是两人俱罢。

shǐ fēn shǎn xi wèi sì lù

这句话大意是:始分陕西为四路,。

yǐ guǎn jù qín fèng lù bù shǔ sī shì jiān zhī qín zhōu hán qí guǎn jù jīng yuán lù bù shǔ sī shì jiān zhī wèi zhōu wáng yán guǎn jù huán qìng lù bù shǔ sī shì jiān zhī qìng zhōu fàn zhòng yān guǎn jù fū yán lù bù shǔ sī shì jiān zhī yán zhōu páng jí

这句话大意是:以管句秦凤路部署司事兼知秦州韩琦、管句泾原路部署司事兼知渭州王沿、管句环庆路部署司事兼知庆州范仲淹、管句鄜延路部署司事兼知延州庞籍,。

bìng jiān běn lù mǎ bù jūn dōu bù shǔ jīng lüè ān fǔ yán biān zhāo tǎo shǐ

这句话大意是:并兼本路马步军都部署、经略安抚沿边招讨使。

liáo zhǔ rú zhōng jīng

这句话大意是:辽主如中京。

bǐng shēn zhào sān sī fù shǐ zì jīn zāo sàng zhě bìng rú liǎng zhì lì qǐ fù

这句话大意是:丙申,诏:“三司副使自今遭丧者,并如两制例起复。

shí yán tiě fù shǐ zhāng xī dīng mǔ yōu ér sān sī shǐ yáo zhòng sūn qǐng tè qǐ fù zhī suì wèi gù shì

这句话大意是:”时盐铁副使张锡丁母忧,而三司使姚仲孙请特起复之,遂为故事。

jǐ hài ba zhū lù tóng fú mù qì

这句话大意是:己亥,罢诸路铜符、木契。

xīn chǒu zhào lìng zhú lù dōu bù shǔ sī jīng zhì yíng tián yǐ zhù biān fèi

这句话大意是:辛丑,诏令逐路都部署司经置营田,以助边费。

rén yín

这句话大意是:壬寅,。

zhī jiàn yuàn zhāng fāng píng shū yán chén cháng jiù xī biān lái zhě xún zéi zhōng shì

这句话大意是:知谏院张方平疏言:“臣尝就西边来者询贼中事,。

duō yún yuán hào wèi kòu sān nián

这句话大意是:多云元昊为寇三年,。

suī lián xiàn chéng zhài

这句话大意是:虽连陷城寨,。

wèi néng yǒu wǒ chǐ cùn zhī dì

这句话大意是:未能有我尺寸之地,。

ér jué qí fèng cì

这句话大意是:而绝其俸赐,。

jìn zhū guān shì

这句话大意是:禁诸关市,。

jīn zéi zhōng chǐ bù kě zhí qián shù bǎi

这句话大意是:今贼中尺布可直钱数百,。

yǐ cǐ chuāi zéi qíng ān dé bù kùn

这句话大意是:以此揣贼情安得不困!

rán yè yǔ dà guó wèi chóu tǎng yǒu huǐ xīn shì wèi néng zì tōng chéng kuǎn

这句话大意是:然业与大国为仇,傥有悔心,势未能自通诚款;。

cháo tíng suī yù zhāo lái ér fēi shí wú míng shì yì nán jǔ

这句话大意是:朝廷虽欲招来,而非时无名,事亦难举。

jīn yīn nán jiāo dà lǐ yi tuī kuàng ēn yǐ shì suí huái zhī yì huò tè jiàng yī zhào huò zhe zhī shè wén huò zé biān chén yǒu míng wàng zhě dān shǐ yǐ yù shàng zhǐ zú zhāng cháo tíng dé yì zhī hòu ér wú sǔn wēi zhòng zhī tǐ

这句话大意是:今因南郊大礼,宜推旷恩,以示绥怀之意,或特降一诏,或著之赦文,或择边臣有名望者单使以谕上旨,足彰朝廷德义之厚,而无损威重之体。

qiě zéi yú qí zhǒng luò zì zūn dà jiǔ yǐ xiàng zhě qiú qǐng dàn yù zì chēng wū zhū zhī hào dāng guó zhě lǜ hài bù shēn lìn cǐ xū míng suì chéng shí huò

现代白话:且贼于其种落自尊大久了,向者求请,但欲自称乌珠之号,当国者虑害不深,吝此虚名,遂成实祸。

bì xià ruò xùn qí qián qǐng jiā yǐ suì cì shǐ tiān xià zhī bì xià shēn shí yuǎn lǜ wéi shēng líng jì

这句话大意是:陛下若徇其前请,加以岁赐,使天下知陛下深识远虑,为生灵计。

dì xǐ yuē shì wú xīn yě

现代白话:”帝喜曰:“是我心也。

mìng fāng píng yǐ shū fù zhōng shū

这句话大意是:”命方平以疏付中书。

shí yī yuè dīng wèi shuò yǐ xī fāng guǎn shǐ gāo jì xuān zhī bīng zhōu jiān hé dōng lù jīng lüè ān fǔ yán biān zhāo tǎo shǐ dài yáng xié yě

这句话大意是:十一月,丁未朔,以西方馆使高继宣知并州兼河东路经略安抚沿边招讨使,代杨偕也。

xié cháng liè liù shì yú cháo yī ba zhōng rén yù jūn shì

这句话大意是:偕尝列六事于朝:一,罢中人预军事;。

èr xǐ lín zhōu

这句话大意是:二,徙麟州;。

sān yǐ biàn yi cóng shì

这句话大意是:三,以便宜从事;。

sì chù rǒng shuài

这句话大意是:四,黜冗帅;。

wǔ mù wǔ shì

这句话大意是:五,募武士;。

liù zhuān bǔ shòu qiě yuē néng yòng chén yán zé shòu mìng bù rán zé yǐ

这句话大意是:六,专补授,且曰:“能用臣言则受命,不然则已。

cháo tíng nán zhī xié lèi zòu bù zhǐ nǎi ba zhī xíng zhōu

这句话大意是:”朝廷难之,偕累奏不止,乃罢知邢州。

zhào jiāng ráo chí sān zhōu zhù qián jiān zhù xiǎo tiě qián sān bǎi wàn mín yǐ bèi shǎn xī jūn wù

这句话大意是:诏江、饶、池三州铸钱,兼铸小铁钱三百万缗,以备陕西军务。

rén zǐ zhì jīng yuán lù qiáng zhuàng gōng jiàn shǒu

这句话大意是:壬子,置泾原路强壮、弓箭手。

bǐng chén yǐ jīng chéng gǔ guì fā lǐn sù yī bǎi wàn hú jiǎn jià chū tiào yǐ jì pín mín

这句话大意是:丙辰,以京城谷贵,发廪粟一百万斛,减价出粜以济贫民。

zhào yán zhōu ruò yuán hào zhuān qiǎn rén tóu jìn biǎo zhāng jí qiě jū liú zhī xiān jù shì yí yǐ wén

这句话大意是:诏延州:“若元昊专遣人投进表章,即且拘留之,先具事宜以闻。

ruò lìng wěi guān chí sī shū zhī zhōu xū hou cháo tíng chǔ fèn rán hòu bào zhī

这句话大意是:若令伪官持私书,知州须候朝廷处分,然后报之。

shǐ yòng zhāng fāng píng yì yě

这句话大意是:”始用张方平议也。

huí hú qiǎn shǐ gòng yú liáo

这句话大意是:回鹘遣使贡于辽。

jiǎ zǐ cháo xiǎng jǐng líng gōng

这句话大意是:甲子,朝享景灵宫。

yǐ chǒu xiǎng tài miào fèng cí miào

这句话大意是:乙丑,飨太庙、奉慈庙。

bǐng yín sì tiān de yú yuán qiū dà shè gǎi yuán

这句话大意是:丙寅,祀天地于圜丘,大赦,改元。

juān shǎn xī lái nián xià zū shí zhī èr lín fǔ jīn nián xià qiū zū jí lái nián xià zū bǎo ān jūn jīn nián qiū zū jǐn juān zhī

这句话大意是:蠲陕西来年夏租十之二,麟、府今年夏秋租及来年夏租,保安军今年秋租尽蠲之。

zhào yuán hào bèi huì yǐ lái lǚ qiú guī fù

这句话大意是:诏:“元昊背惠以来,屡求归附;。

rán qí yù huǎn wǒ shī zhuān wèi jué zhà shì yǐ jù ér fú shòu

这句话大意是:然其欲缓我师,专为谲诈,是以拒而弗受;。

kuàng hé xī shì mín sù bèi wáng huà zhèn wèi zhī fù mǔ qǐ bù mǐn shāng

这句话大意是:况河西士民素被王化,朕为之父母,岂不闵伤!

zì jīn yǎng biān chén dàn jǐn shǒu fēng jiāng jīng liàn jūn wǔ fēi yīn zhàn dòu wú de wǎng shā lǎo yòu jí xūn shāo zú zhàng

这句话大意是:自今仰边臣但谨守封疆,精练军伍,非因战斗,毋得枉杀老幼及薰烧族帐。

guó cháo jiàng shuài zhī chén sù yǒu hàn biān xūn míng zhě wěi zhōng shū mén xià qiú fǎng qí zǐ sūn tè yǔ lù yòng

这句话大意是:国朝将帅之臣,素有捍边勋名者,委中书门下求访其子孙,特与录用。

zì jīn gōng chén bù xiàn pǐn shù cì sī mén lì jǐ wén wǔ chén liáo xǔ lì jiā miào yǐ cì mén jǐ zhě réng gěi guān dì xiū jiàn lìng yǒu sī jiǎn xiáng zhì dù yǐ wén

这句话大意是:自今功臣不限品数,赐私门立戟,文武臣僚许立家庙,已赐门戟者仍给官地修建,令有司检详制度以闻。

shì yuè liáng shì shǐ shǎn xī hái zhī qìng zhōu fàn zhòng yān fù zòu gōng shǒu èr yì

这句话大意是:是月,梁适使陕西还,知庆州范仲淹附奏攻、守二议。

qí yì gōng yuē chén qiè jiàn yán ān zhī xi qìng zhōu zhī dōng yǒu zéi jiè bǎi yú lǐ qīn rù hàn dì zhōng yǒu jīn tāng bái bào hòu qiáo sān zhài wèi yán qìng èr zhōu jīng guò dào lù shǐ bīng shì bù jiē cè yìng yū yuǎn

这句话大意是:其议攻曰:“臣窃见延安之西,庆州之东,有贼界百馀里侵入汉地,中有金汤、白豹、后桥三寨,为延、庆二州经过道路,使兵势不接,策应迂远。

zì lái suī céng gōng qǔ wú zhāo xiáng zhī ēn jù shǒu zhī móu hàn bīng cái huí biān huàn rú jiù

这句话大意是:自来虽曾攻取,无招降之恩,据守之谋,汉兵才回,边患如旧。

chén wèi xi zéi gèng yǒu dà jǔ cháo tíng bì lìng qiān zhì zé kě gōng zhī de qí zài yú cǐ

这句话大意是:臣谓西贼更有大举,朝廷必令牵制,则可攻之地,其在于此。

kě yòng bù bīng sān wàn qí bīng wǔ qiān jūn xíng rù jiè xiān bù xìn lìng dà wéi chéng zhài yǐ jù qí de

这句话大意是:可用步兵三万,骑兵五千,军行入界,先布信令,大为城寨以据其地;。

chéng zhài jiān wán dāng liú tǔ bīng shǒu zhī fāng zhū jiù zhài bì bèi qí shù

这句话大意是:城寨坚完,当留土兵守之,方诸旧寨,必倍其数。

shǐ xún jiǎn fàn quán zhào míng yǐ ān fǔ zhī yán jiè yuē zéi dà zhì zé míng chì hòu zhào yuán bīng jiān bì qīng yě yǐ kùn zhī

这句话大意是:使巡检范全、赵明以安抚之,严戒曰:贼大至则明斥候,召援兵,坚壁清野以困之;。

xiǎo zhì zé è xiǎn shè fú yǐ dài zhī

这句话大意是:小至则扼险设伏以待之;。

jū cháng gāo gū rù zhōng jí zhì yíng tián yǐ zhù zhī

这句话大意是:居常高估入中及置营田以助之。

rú cǐ zé kě fēn bǐ zéi shì zhèn cǐ bīng wēi tōng de yán qìng liǎng lù jūn mǎ yì yú yìng yuán

这句话大意是:如此,则可分彼贼势,振此兵威,通得延、庆两路军马,易于应援。

yòu huán zhōu zhī xi zhèn róng zhī dōng fù yǒu hú lú quán yí dài fán bù yǔ míng zhū miè cáng xiāng jiē zǔ huán zhōu zhèn róng jīng guò dào lù

这句话大意是:又,环州之西,镇戎之东,复有葫芦泉一带蕃部,与明珠、灭藏相接,阻环州、镇戎经过道路。

míng zhū miè cáng zhī jū běi jiē zéi jiāng duō huái guān wàng

这句话大意是:明珠、灭藏之居,北接贼疆,多怀观望。

yòu yán zhōu nán ān qù gù suí zhōu sì shí lǐ zài yín xià chuān kǒu

这句话大意是:又,延州南安去故绥州四十里,在银、夏川口。

jīn yán zhōu bīng mǎ dōng dù huáng hé běi rù lán shí què xi dù huáng hé dào lái lín fǔ cè yìng

这句话大意是:今延州兵马东渡黄河,北入岚、石,却西渡黄河,倒来麟、府策应。

gài yǐ gù suí zhōu yí dài zéi jiè zǔ duàn

这句话大意是:盖以故绥州一带,贼界阻断。

jīng guò dào lù rú cǐ qǔ xià yī chù chéng zhài píng dìng zé gèng tú yī chù wèi jù shǒu zhī cè bǐ zhī cháo qù mù hái cǐ shāo wéi biàn wěn

这句话大意是:经过道路如此,取下一处,城寨平定,则更图一处,为据守之策,比之朝去暮还,此稍为便稳。

qí shǒu yì yuē chén zuó zài yán zhōu jiàn zhī qīng jiàn chéng zhǒng shì héng yán yù yú běn chǔ jiàn xìng tián lì jīn wén jǐn huò wàn dàn

这句话大意是:其守议曰:“臣昨在延州,见知青涧城种世衡言,欲于本处渐兴田利,今闻仅获万石。

chén guān jīn zhī biān zhài jiē kě shǐ gōng shǒu tǔ bīng yǐ shǒu zhī yīn zhì yíng tián jù mǔ dìng kè bīng huò xiàn yú zhōng tiào yú guān rén lè qí qín gōng shōu qí lì zé zhuǎn shū zhī huàn jiǔ kě xi yǐ

现代白话:臣观今之边寨,皆可使弓手、土兵以守之,因置营田,据亩定课,兵获羡馀,中粜于官,人乐其勤,公收其利,则转输之患,久可息了。

qiě shǐ qí bīng xǐ jiā sāi xià zhòng tián lì xí dì shì fù mǔ qī zǐ gòng jiān qí shǒu bǐ zhī dōng bīng bù lè tián lì bù xí dì shì fù wú huái liàn zhě gōng xiāng yuǎn yǐ

现代白话:且使其兵徙家塞下,重田利,习地势,父母妻子共坚其守,比之东兵不乐田利,不习地势,复无怀恋者,功相远了。

shǒu yù jiǔ ér bèi yù chōng suī zéi shí wéi huàn bù néng kùn wǒ

这句话大意是:守愈久而备愈充,虽贼时为患,不能困我。

cǐ jiǎ tǔ bīng gōng shǒu zhī lì yǐ zhì tún tián wèi shǒu zhī lì yě

这句话大意是:此假土兵、弓手之力,以置屯田为守之利也。

shí èr yuè dīng chǒu sī tiān jiàn shàng chóng tiān wàn nián lì

这句话大意是:十二月,丁丑,司天监上《崇天万年历》。

wù yín zhào shǎn xī sì lù bù shǔ jí zhuǎn yùn shǐ jiān yíng tián shǐ

这句话大意是:戊寅,诏陕西四路部署及转运使兼营田使。

guǐ wèi zhù qìng lì yuán bǎo qián

这句话大意是:癸未,铸“庆历元宝”钱。

jiǎ shēn mìng dīng qìng liáng shì tóng sān sī fàng tiān xià qiàn fù

这句话大意是:甲申,命丁庆、梁适同三司放天下欠负。

jǐ chǒu hàn lín xué shì wáng yáo chén děng shàng xīn xiū chóng wén zǒng mù liù shí juǎn

这句话大意是:己丑,翰林学士王尧臣等上新修《崇文总目》六十卷。

jǐng yòu chū yǐ sān guǎn mì gé suǒ cáng shū jiān yǒu miù làn jí bù wán zhě mìng guān dìng qí cún fèi yīn fǎng kāi yuán sì bù lù wèi zǒng mù zhì shì shàng zhī suǒ cáng shū fán sān wàn liù bǎi liù shí jiǔ juǎn

这句话大意是:景祐初,以三馆、秘阁所藏书间有谬滥及不完者,命官定其存废,因仿《开元四部录》为《总目》,至是上之,所藏书凡三万六百六十九卷。

jiǎ wǔ hán qí yán qián rì shān wài zhī zhàn zhū jiāng duō wáng mò

这句话大意是:甲午,韩琦言:“前日山外之战,诸将多亡殁。

suǒ bù bīng zhòng gù bù kě yī gài wèn zuì

这句话大意是:所部兵众,故不可一概问罪。

jīn bù lì fǎ zhì zé gè wu shēng quán qǐ fù yǐ wáng mò zhǔ jiàng wéi yì

这句话大意是:今不立法制,则各务生全,岂复以亡殁主将为意!

ruò rén shù bù duō zé jūn fǎ kě bì xíng

这句话大意是:若人数不多,则军法可必行。

qǐng shǎn xī hé dōng zhū lù bù shǔ xǔ qīn suí bīng bǎi wǔ shí rén

这句话大意是:请陕西、河东诸路部署,许亲随兵百五十人。

qián xiá bǎi rén zhāo tǎo dōu jiān děng qī shí rén yuè jiā gěi qián èr bǎi qí chū shī lín dí zhǔ jiàng wáng mò zhě bìng zhǎn

这句话大意是:钤辖百人,招讨、都监等七十人,月加给钱二百,其出师临敌,主将亡殁者,并斩。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

bǐng shēn yǐ yòu qiān niú wèi dà jiàng jūn zōng shí wèi yòu yǔ lín wèi dà jiàng jūn

这句话大意是:丙申,以右千牛卫大将军宗实为右羽林卫大将军。

yǐ cái rén zhāng shì wèi xiū yuàn

这句话大意是:以才人张氏为修媛。

liáo zhǔ wén sòng tǎo yuán hào lǚ bài yù xīng shī nán fá fù qǔ guān nán shí xiàn jí qún chén yì

这句话大意是:辽主闻宋讨元昊屡败,欲兴师南伐,复取关南十县,集群臣议。

nán yuàn shū mì shǐ qí wáng xiāo huì yuē sòng rén xī zhēng yǒu nián shī lǎo mín pí bì xià qīn lǜ liù jūn lín zhī qí shèng bì yǐ

现代白话:南院枢密使齐王萧惠曰:“宋人西征有年,师老民疲,陛下亲率六军临之,其胜必了。

běi yuàn shū mì shǐ chǔ wáng xiāo xiào mù yuē xī tài zǔ nán fá zhōng yǐ wú gōng

这句话大意是:”北院枢密使楚王萧孝穆曰:“昔太祖南伐,终以无功。

sì shèng huáng dì pū táng lì jìn hòu yǐ zhòng guì pàn cháng qū rù biàn luán yù shǐ xuán fǎn lái qīn yì zì hòu lián bīng èr shí yú nián jǐn de hé hǎo

这句话大意是:嗣圣皇帝仆唐立晋,后以重贵叛,长驱入汴,銮驭始旋,反来侵轶,自后连兵二十馀年,仅得和好。

jīn guó jiā bǐ zhī nǎng rì suī yuē fù qiáng rán xūn chén sù jiàng wǎng wǎng wù gù

这句话大意是:今国家比之曩日,虽曰富强,然勋臣宿将,往往物故。

qiě sòng rén wú zuì wú gù fá zhī qí qū zài wǒ

这句话大意是:且宋人无罪,无故伐之,其曲在我。

kuàng shèng bài wèi kě nì liào

这句话大意是:况胜败未可逆料。

yuàn bì xià shú chá

这句话大意是:愿陛下熟察!

liáo zhǔ bù tīng

这句话大意是:”辽主不听。

dīng yǒu yǐ fá sòng zhào yù zhū dào huì shī yú nán jīng yǐ huì yǔ tài dì zhòng yuán jiāng zhī

这句话大意是:丁酉,以伐宋诏谕诸道会师于南京,以惠与太弟重元将之。

xiào mù yǐ nián lǎo qǐ hái gǔ bù xǔ

这句话大意是:孝穆以年老乞骸骨,不许。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →