四圣心源 · 黄元御 · Chapter 11 of 107

卷一·天人解·五情缘起

PinyinModern Translation
Size

gān zhī qì fēng qí zhì wèi nù

这句话大意是:肝之气风,其志为怒。

xīn zhī qì rè qí zhì wèi xǐ

这句话大意是:心之气热,其志为喜。

fèi zhī qì zào qí zhì wèi bēi

这句话大意是:肺之气燥,其志为悲。

shèn zhī qì hán qí zhì wèi kǒng

这句话大意是:肾之气寒,其志为恐。

pí zhī qì shī qí zhì wèi sī

这句话大意是:脾之气湿,其志为思。

gài yáng shēng ér huà huǒ zé rè yīn jiàng ér huà shuǐ zé hán

这句话大意是:盖阳升而化火则热,阴降而化水则寒。

lí huǒ shàng rè xiè ér bù cáng liǎn zhī yǐ zào jīn zé huǒ jiāo yú kǎn fǔ

这句话大意是:离火上热,泄而不藏,敛之以燥金,则火交于坎府;。

kǎn shuǐ xià hán cáng ér bù xiè dòng zhī yǐ fēng mù zé shuǐ jiāo yú lí gōng

这句话大意是:坎水下寒,藏而不泄,动之以风木,则水交于离宫。

mù shēng ér huǒ cháng jīn shōu ér shuǐ cáng

这句话大意是:木生而火长,金收而水藏。

dāng qí bàn shēng wèi néng mào zhǎng zé yù bó ér wèi nù

这句话大意是:当其半生,未能茂长,则郁勃而为怒。

jì zhǎng ér shén qì chàng dá shì yǐ xǐ yě

这句话大意是:既长而神气畅达,是以喜也。

dāng qí bàn shōu jiāng zhì bì cáng zé láo luò ér wèi bēi

这句话大意是:当其半收,将至闭藏,则牢落而为悲。

jì cáng ér zhì yì yōu lún shì yǐ kǒng yě

这句话大意是:既藏而志意幽沦,是以恐也。

wù qíng lè shēng ér è jiàng

这句话大意是:物情乐升而恶降。

shēng wèi de wèi jiàng wèi shī wèi de wèi zé xǐ wèi de zé nù shī wèi zé kǒng jiāng shī zé bēi

这句话大意是:升为得位,降为失位,得位则喜,未得则怒,失位则恐,将失则悲。

zì rán zhī xìng rú cǐ qí shí zǒng tǔ qì zhī huí zhōu ér biàn huà yě

这句话大意是:自然之性如此,其实总土气之回周而变化也。

jǐ tǔ dōng shēng zé mù huǒ shēng zhǎng

这句话大意是:己土东升,则木火生长;。

wù tǔ xi jiàng zé jīn shuǐ shōu cáng

这句话大意是:戊土西降,则金水收藏。

shēng zhǎng zé wèi xǐ nù shōu cáng zé wèi bēi kǒng

这句话大意是:生长则为喜怒,收藏则为悲恐。

ruò lún shū mò yùn shēng jiàng shī zhí xǐ nù bù shēng bēi kǒng fú zuò zé tǔ qì níng zhì ér shēng yōu sī

这句话大意是:若轮枢莫运,升降失职,喜怒不生,悲恐弗作,则土气凝滞,而生忧思。

xīn zhī zhì xǐ gù qí shēng xiào xiào zhě qì zhī shēng dá ér hān shì yě

这句话大意是:心之志喜,故其声笑,笑者,气之升达而酣适也。

shèn zhī zhì kǒng gù qí shēng shēn shēn zhě qì zhī chén xiàn ér yōu wǎn yě

这句话大意是:肾之志恐,故其声呻,呻者,气之沉陷而幽菀也。

gān zhī zhì nù gù qí shēng hū hū zhě qì fāng shēng ér wèi dá yě

这句话大意是:肝之志怒,故其声呼,呼者,气方升而未达也。

fèi zhī zhì bēi gù qí shēng kū kū zhě qì fāng chén ér jiāng xiàn yě

这句话大意是:肺之志悲,故其声哭,哭者,气方沉而将陷也。

pí zhī zhì yōu gù qí shēng gē gē zhě zhōng qì jié yù gù cháng gē yǐ xiè huái yě

这句话大意是:脾之志忧,故其声歌,歌者,中气结郁,故长歌以泄怀也。

✦ You read 卷一·天人解·五情缘起

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.