四圣心源 · 黄元御 · Chapter 2 of 107

卷一·天人解·阴阳变化

PinyinModern Translation
Size

yīn yáng wèi pàn yī qì hùn máng

这句话大意是:阴阳未判,一气混茫。

qì hán yīn yáng zé yǒu qīng zhuó qīng zé fú shēng zhuó zé chén jiàng zì rán zhī xìng yě

这句话大意是:气含阴阳,则有清浊,清则浮升,浊则沉降,自然之性也。

shēng zé wèi yáng jiàng zé wèi yīn yīn yáng yì wèi liǎng yí fēn yān

现代白话:升则为阳,降则为阴,阴阳异位,两仪分呢。

qīng zhuó zhī jiān shì wèi zhōng qì zhōng qì zhě yīn yáng shēng jiàng zhī shū zhóu suǒ wèi tǔ yě

这句话大意是:清浊之间,是谓中气,中气者,阴阳升降之枢轴,所谓土也。

shū zhóu yùn dòng qīng qì zuǒ xuán shēng ér huà huǒ zhuó qì yòu zhuǎn jiàng ér huà shuǐ

这句话大意是:枢轴运动,清气左旋,升而化火,浊气右转,降而化水。

huà huǒ zé rè huà shuǐ zé hán

这句话大意是:化火则热,化水则寒。

fāng qí bàn shēng wèi chéng huǒ yě míng zhī yuē mù

这句话大意是:方其半升,未成火也,名之曰木。

mù zhī qì wēn shēng ér bù yǐ jī wēn chéng rè ér huà huǒ yǐ

现代白话:木之气温,升而不已,积温成热,而化火了。

fāng qí bàn jiàng wèi chéng shuǐ yě míng zhī yuē jīn

这句话大意是:方其半降,未成水也,名之曰金。

jīn zhī qì liáng jiàng ér bù yǐ jī liáng chéng hán ér huà shuǐ yǐ

现代白话:金之气凉,降而不已,积凉成寒,而化水了。

shuǐ huǒ jīn mù shì míng sì xiàng

这句话大意是:水、火、金、木,是名四象。

sì xiàng jí yīn yáng zhī shēng jiàng yīn yáng jí zhōng qì zhī fú chén

这句话大意是:四象即阴阳之升降,阴阳即中气之浮沉。

fēn ér míng zhī zé yuē sì xiàng hé ér yán zhī bù guò yīn yáng

这句话大意是:分而名之,则曰四象,合而言之,不过阴阳。

fēn ér yán zhī zé yuē yīn yáng hé ér yán zhī bù guò zhōng qì suǒ biàn huà ěr

这句话大意是:分而言之,则曰阴阳,合而言之,不过中气所变化耳。

sì xiàng lún xuán yī nián ér zhōu

这句话大意是:四象轮旋,一年而周。

yáng shēng yú suì bàn zhī qián yīn jiàng yú suì bàn zhī hòu

这句话大意是:阳升于岁半之前,阴降于岁半之后。

yáng zhī bàn shēng zé wèi chūn quán shēng zé wèi xià

这句话大意是:阳之半升则为春,全升则为夏;。

yīn zhī bàn jiàng zé wèi qiū quán jiàng zé wèi dōng

这句话大意是:阴之半降则为秋,全降则为冬。

chūn shēng xià zhǎng mù huǒ zhī qì yě gù chūn wēn ér xià rè

这句话大意是:春生夏长,木火之气也,故春温而夏热;。

qiū shōu dōng cáng jīn shuǐ zhī qì yě gù qiū liáng ér dōng hán

这句话大意是:秋收冬藏,金水之气也,故秋凉而冬寒。

tǔ wú zhuān wèi jì wàng yú sì jì zhī yuè gè shí bā rì ér qí sī lìng zhī shí zé zài liù yuè zhī jiān

这句话大意是:土无专位,寄旺于四季之月,各十八日,而其司令之时,则在六月之间。

tǔ hé sì xiàng shì wèi wǔ xíng yě

这句话大意是:土合四象,是谓五行也。

✦ You read 卷一·天人解·阴阳变化

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.