四圣心源 · 黄元御 · Chapter 25 of 107

卷二·六气解·少阳相火

PinyinModern Translation
Size

shǔ zhě shǎo yáng xiāng huǒ zhī suǒ huà yě

这句话大意是:暑者,少阳相火之所化也。

zài tiān wèi shǔ zài dì wèi huǒ zài rén wéi sān jiāo

这句话大意是:在天为暑,在地为火,在人为三焦。

shǒu shǎo yáng yǐ xiāng huǒ zhǔ lìng zú shǎo yáng dǎn yǐ jiǎ mù ér huà qì yú xiāng huǒ yuán huǒ shēng yú mù xiāng huǒ jì wàng mǔ qì chuán zi ér mù lìng yǐ shuāi yě

这句话大意是:手少阳以相火主令,足少阳胆以甲木而化气于相火,缘火生于木,相火既旺,母气传子,而木令已衰也。

sān jiāo zhī huǒ suí tài yáng páng guāng zhī jīng xià xíng yǐ wēn shuǐ cáng chū guó zhōng guàn shuàn cháng ér rù wài huái

这句话大意是:三焦之火,随太阳膀胱之经下行,以温水藏,出腘中,贯腨肠,而入外踝。

jūn huǒ shēng yú zú ér jiàng yú shǒu xiāng huǒ shēng yú shǒu ér jiàng yú zú

这句话大意是:君火升于足而降于手,相火升于手而降于足。

shǎo yáng zhī huǒ jiàng shuǐ de cǐ huǒ ér hòu tōng diào gù sān jiāo dú zhǔ shuǐ dào

这句话大意是:少阳之火降,水得此火,而后通调,故三焦独主水道。

sù wèn líng lán mì diǎn sān jiāo zhě jué dú zhī guān shuǐ dào chū yān

现代白话:《素问·灵兰秘典》:三焦者,决渎之官,水道出呢。

páng guāng zhě zhōu dū zhī guān jīn yè cáng yān qì huà zé néng chū yǐ

现代白话:膀胱者,州都之官,津液藏呢,气化则能出了。

gài shuǐ xìng bì zhé ér huǒ xìng shū xiè bì zhé zé shàn cáng shū xiè zé shàn chū

这句话大意是:盖水性闭蛰而火性疏泄,闭蛰则善藏,疏泄则善出。

líng shū běn shū sān jiāo zhě rù luò páng guāng yuē xià jiāo shí zé bì lóng xū zé yí nì

这句话大意是:《灵枢·本输》:三焦者,入络膀胱,约下焦,实则闭癃,虚则遗溺。

xiāng huǒ xià zhé shuǐ cáng wēn nuǎn ér shuǐ fǔ qīng lì zé chū bù zhì yú yí nì cáng bù zhì yú bì lóng ér shuǐ dào diào yǐ

现代白话:相火下蛰,水藏温暖而水府清利,则出不至于遗溺,藏不至于闭癃,而水道调了。

shuǐ zhī suǒ yǐ shàn cáng zhě sān jiāo zhī huǒ mì yú shèn cáng yě

这句话大意是:水之所以善藏者,三焦之火秘于肾藏也。

cǐ huǒ yī xiè xiàn yú páng guāng shí zé xià rè ér bì lóng xū zé xià hán ér yí nì ěr

这句话大意是:此火一泄,陷于膀胱,实则下热而闭癃,虚则下寒而遗溺耳。

shǒu zhī yáng qīng zú zhī yáng zhuó qīng zé shēng ér zhuó zé jiàng

这句话大意是:手之阳清,足之阳浊,清则升而浊则降。

shǒu shào yáng bìng zé bù shēng zú shào yáng bìng zé bù jiàng

这句话大意是:手少阳病则不升,足少阳病则不降。

fán shàng rè zhī zhèng jiē jiǎ mù zhī bù jiàng yú sān jiāo wú guān yě

这句话大意是:凡上热之证,皆甲木之不降,于三焦无关也。

xiāng huǒ běn zì xià xíng qí bù xià xíng ér nì shēng zhě yóu yú wù tǔ zhī bù jiàng

这句话大意是:相火本自下行,其不下行而逆升者,由于戊土之不降。

wù tǔ yǔ xīn jīn tóng zhǔ jiàng liǎn tǔ jiàng ér jīn liǎn zhī xiāng huǒ suǒ yǐ xià qián yě

这句话大意是:戊土与辛金,同主降敛,土降而金敛之,相火所以下潜也。

wù tǔ bù jiàng xīn jīn nì xíng shōu qì shī zhèng gù xiāng huǒ shàng yán

这句话大意是:戊土不降,辛金逆行,收气失政,故相火上炎。

zú shǎo yáng suī cóng sān jiāo huà huǒ ér yuán shǔ jiǎ mù bìng zé jiān xiàn qí běn qì

这句话大意是:足少阳虽从三焦化火,而原属甲木,病则兼现其本气。

xiāng huǒ nì xíng zé kè gēng jīn jiǎ mù shàng qīn zé zéi wù tǔ

这句话大意是:相火逆行,则克庚金,甲木上侵,则贼戊土。

shǒu zú yáng míng qí qì běn zào mù huǒ shuāng xíng zé zào rè yù fā gù shǎo yáng zhī bìng duō chuán yáng míng

这句话大意是:手足阳明,其气本燥,木火双刑,则燥热郁发,故少阳之病,多传阳明。

rán shǎo yáng zhī qì yīn fāng zhǎng ér yáng fāng xiāo qí huǒ suī shèng ér yì yì shuāi

这句话大意是:然少阳之气,阴方长而阳方消,其火虽盛,而亦易衰。

yīn xiāo yáng zhǎng zé zhuàng yīn zhǎng yáng xiāo zé bìng

这句话大意是:阴消阳长则壮,阴长阳消则病。

bìng yú xiāng huǒ zhī shuāi zhě shí zhī bā jiǔ nèi shāng jīng jì zhī zhèng jiē xiāng huǒ zhī shuāi yě

这句话大意是:病于相火之衰者,十之八九,内伤惊悸之证,皆相火之衰也。

bìng yú xiāng huǒ zhī wàng zhě shí zhī yī èr ér yǐ

这句话大意是:病于相火之旺者,十之一二而已。

shāng hán shǎo yáng yǒu zhī

这句话大意是:伤寒少阳有之。

✦ You read 卷二·六气解·少阳相火

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.