元史 · 宋濂 · Chapter 148 of 210

列传·卷三十五

PinyinModern Translation
Size

dǒng jùn zi wén wèi wén yòng wén zhí wén zhōng

这句话大意是:董俊(子文蔚 文用 文直 文忠)。

dǒng jùn zì yòng zhāng zhēn dìng gǎo chéng rén

这句话大意是:董俊,字用章,真定藁城人。

shǎo lì tián zhǎng shè shū shǐ shàn qí shè

这句话大意是:少力田,长涉书史,善骑射。

jīn zhēn yòu jiān biān shì fāng jí gǎo chéng lìng lì de mù bīng shè shàng zhōng zhě bá wèi jiāng

这句话大意是:金贞祐间,边事方急,藁城令立的募兵,射上中者拔为将。

zhòng mò néng gōng dú jùn yī fā pò dì suì jiāng suǒ mù bīng yíng dí

这句话大意是:众莫能弓,独俊一发破的,遂将所募兵迎敌。

suì yǐ hài guó wáng mù huá lí shuài bīng nán xià jùn suì jiàng

这句话大意是:岁乙亥,国王木华黎帅兵南下,俊遂降。

jǐ mǎo yǐ láo zhuó zhī zhōng shān fǔ shì pèi jīn hǔ fú

这句话大意是:己卯,以劳擢知中山府事,佩金虎符。

jīn jiāng wǔ xian jù zhēn dìng dìng wǔ zhū chéng jiē yīng xian

这句话大意是:金将武仙据真定,定武诸城皆应仙。

jùn lǜ zhòng yè rù zhēn dìng zhú xian zǒu zhī dìng wǔ zhū chéng fù qù xian lái fù

这句话大意是:俊率众夜入真定,逐仙走之,定武诸城复去仙来附。

gēng chén chūn jīn dà fā bīng yì xian zhì zhōng li quán pàn zhōng shān yīng zhī

这句话大意是:庚辰春,金大发兵益仙,治中李全叛中山应之。

jùn jūn shí tún qǔ yáng xian ruì qì lái zhàn bài zhī huáng shān xià xian tuō zǒu

这句话大意是:俊军时屯曲阳,仙锐气来战,败之黄山下,仙脱走。

xiàn jié yú mù huá lí yóu shì xian yǐ qióng jiàng

这句话大意是:献捷于木华黎,由是仙以穷降。

mù huá lí chéng zhì shòu jùn lóng hǔ wèi shàng jiàng jūn xíng yuán shuài fǔ shì zhù gǎo chéng

这句话大意是:木华黎承制授俊龙虎卫上将军、行元帅府事,驻藁城。

jùn cháng yè mù huá lí yuē wǔ xian xiá bù kě cè zhōng bù wéi wǒ yòng qǐng bèi zhī

这句话大意是:俊尝谒木华黎曰:“武仙黠不可测,终不为我用,请备之。

mù huá lí rán qí yán chéng zhì shòu zuǒ fù yuán shuài

这句话大意是:”木华黎然其言,承制授左副元帅。

shēng gǎo chéng xiàn wèi yǒng ān zhōu hào qí zhòng wèi kuāng guó jūn shì yī wěi jùn

这句话大意是:升藁城县为永安州,号其众为匡国军,事一委俊。

yǐ yǒu xiān guǒ shā dōu yuán shuài shǐ tiān ní jù zhēn dìng yǐ pàn páng jùn xiàn jiē wèi xian shǒu

这句话大意是:乙酉,仙果杀都元帅史天倪,据真定以叛,旁郡县皆为仙守。

jùn tí gū jūn jū fǎn cè jiān zhàn shì bù mǎn qiān rén jù shǒu yǒng ān

这句话大意是:俊提孤军居反侧间,战士不满千人,拒守永安。

xian gōng zhī jī nián wú suǒ lì nǎi zòng bīng rǒu hé jià jùn hū yǔ zhī yuē rǔ yù de mín ér duó zhī shí wú dào zéi bù wéi yě

现代白话:仙攻之期年,无所利,乃纵兵蹂禾稼,俊呼语之曰:“你欲得民,而夺之食,无道贼不为也。

xian cán ér qù jùn chū bīng yǎn jī zhī xian bài zǒu

这句话大意是:”仙惭而去,俊出兵掩击之,仙败走。

jiǔ zhī jùn fù yè rù zhēn dìng xian zǒu sǐ nǎi nà shǐ tiān ní dì tiān zé wèi shuài

这句话大意是:久之,俊复夜入真定,仙走死,乃纳史天倪弟天泽为帅。

rén chén huì zhū jūn wéi biàn

这句话大意是:壬辰,会诸军围汴。

míng nián jīn zhǔ qì biàn bēn guī dé zhuī wéi zhī

这句话大意是:明年,金主弃汴奔归德,追围之。

jīn bīng yè chū báo zhū jūn yú shuǐ jùn lì zhàn sǐ yān shí nián sì shí yǒu bā

现代白话:金兵夜出,薄诸军于水,俊力战死呢,时年四十有八。

jùn zǎo sàng fù shì mǔ yǐ xiào wén

这句话大意是:俊早丧父,事母以孝闻。

suì shí miào jì fēi jí bìng guì bài bì jìn lǐ

这句话大意是:岁时庙祭,非疾病,跪拜必尽礼。

zi suī hái rǔ yì shǐ zhī xù bài yuē sì yǐ xiào xiān yě lǐ yi rú shì

这句话大意是:子虽孩乳,亦使之序拜,曰:“祀以孝先也,礼宜如是。

dài zú qīn gù rén jiē yǒu ēn yì

这句话大意是:”待族亲故人,皆有恩意;。

lǐ fū jiā tóng yì jiē zhī yǒu dào

这句话大意是:里夫家僮,亦接之有道。

kè biàn shí yǐ shì qí zhóu wèi xián yán guī jiào zhū zǐ

这句话大意是:克汴时,以侍其轴为贤,延归教诸子。

cháng yuē shè bǎi rì shì ěr

这句话大意是:尝曰:“射,百日事耳;。

shī shū fēi jī xué bù tōng

这句话大意是:《诗》、《书》非积学不通。

lǚ jiè zhū zǐ yuē wú yī nóng fū ěr zāo tiān xià duō gù tú yǐ zhōng yì shì rén jǐn lì mén hù

现代白话:”屡诫诸孔子说:“我一农夫耳,遭天下多故,徒以忠义事人,仅立门户。

shēn yuàn rǔ cáo lì tián dú shū wù qiú fēi wàng wèi wú lèi yě

现代白话:深愿你曹力田读书,勿求非望,为我累也。

jùn zhōng shí zì xǔ bù wéi yí xiǎn shǎo yí lín zhèn yǒng qì shè zhòng lì shǐ shí jiān yí rán ruò wú shì suī zhòng shāng yì bù wéi dòng

这句话大意是:”俊忠实自许,不为夷险少移,临阵勇气慑众,立矢石间,怡然若无事,虽中伤亦不为动。

měi mù mǎ yuán wéi rén yuē mǎ gé guǒ shī yuán gù kě zhuàng

这句话大意是:每慕马援为人,曰:“马革裹尸,援固可壮。

gù zhàn bì chí máo xiān shì zú huò jiàn zhǐ zhī jùn yuē wǒ rén chén yě dí zài qián bù sǐ nǎi qū ān tuō wēi hu

这句话大意是:”故战必持矛先士卒,或谏止之,俊曰:“我人臣也,敌在前,不死,乃趋安脱危乎!

xiān shì wù zǐ suì cháo yú xíng zài zhū jiāng xiàn hù kǒu gè zēng shù yào lì lì qǐng rú zhòng jùn yuē mín shí shǎo ér qī yǐ shù duō tā rì shàng xū qiú wú yīng bì zhòng liǎn yǐ chéng mìng shì wǒ dú lì ér mín rì kùn yě

这句话大意是:”先是,戊子岁,朝于行在,诸将献户口,各增数要利,吏请如众,俊曰:“民实少而欺以数多,他日上需求无应,必重敛以承命,是我独利,而民日困也。

xíng yuán shuài fǔ shí kuáng nán zǐ sān bǎi yú rén qī rì zuò luàn shì jué lù qí qú kuí yú bìng shì zhī

这句话大意是:”行元帅府时,狂男子三百余人期日作乱,事觉,戮其渠魁,余并释之。

shēn jì jiān yāo rén huò zhòng tú wèi bù guǐ lián dǎi zhě shù wàn rén yǒu sī yì dāng zú jùn lì qǐng zhǔ zhě dàn zhū shǒu è

这句话大意是:深、冀间妖人惑众,图为不轨,连逮者数万人,有司议当族,俊力请主者,但诛首恶。

yǒng ān jié dù shǐ liú chéng pàn jiàng wǔ xian yú wēi zhōu jùn xià lìng yuē nì zhě yī rén yú néng qù nì jí zhōng yì shì yǔ qí jiā cái réng zòu guān zhī

这句话大意是:永安节度使刘成叛降武仙于威州,俊下令曰:“逆者一人,余能去逆,即忠义士,与其家财,仍奏官之。

zhòng guǒ qù chéng jiàng

这句话大意是:”众果去成降。

wò zhōu mín zhài tiān tāi wèi dào jì pò jiàng zhī tā jiāng lì qí zǐ nǚ yù lüè zhī jùn yuē chéng jiàng ér fú qí jiā rén zhě bù wéi yě

这句话大意是:沃州民寨天台为盗,既破降之,他将利其子女,欲掠之,俊曰:“城降而俘其家,仁者不为也。

zhòng yì bù qǔ

这句话大意是:”众义不取。

nán zhēng shí rén duō guī jùn yuàn wèi nú zhě jì quán qí jiā guī xī zòng wèi mín

这句话大意是:南征时,人多归俊愿为奴者,既全其家,归悉纵为民。

lín jìng rén yǒu bèi lüě mài zhě yì yǔ zhí shú hái zhī

这句话大意是:邻境人有被掠卖者,亦与直赎还之。

qí tiān xìng zhī měi lèi rú cǐ

这句话大意是:其天性之美类如此。

jùn qì dù hóng yuǎn shàn zhàn ér bù wàng shā gù rén lè wèi zhī yòng

这句话大意是:俊器度弘远,善战而不妄杀,故人乐为之用。

dà xiǎo bǎi zhàn wú bù kè jié

这句话大意是:大小百战,无不克捷。

wéi zhèng kuān míng jiàn rén shàn zhì tián lú bì zhào yǔ huān yǔ yǒu duò zhě zé nù fá zhī gù qí bù wán shí mín wéi kǒng qí qù yě

这句话大意是:为政宽明,见人善治田庐,必召与欢语,有惰者,则怒罚之,故其部完实,民惟恐其去也。

zèng yì yùn xiào jié gōng chén tài fù kāi fǔ yí tóng sān sī shàng zhù guó fēng shòu guó gōng shì zhōng liè

这句话大意是:赠翊运效节功臣、太傅、开府仪同三司、上柱国,封寿国公,谥忠烈。

jiā zèng tuī zhōng yì yùn xiào jié gōng chén tài fù kāi fǔ yí tóng sān sī shàng zhù guó gǎi fēng zhào guó gōng

这句话大意是:加赠推忠翊运效节功臣、太傅、开府仪同三司、上柱国,改封赵国公。

zi wén bǐng wén wèi wén yòng wén zhí wén zhōng wén bǐng zì yǒu chuán

这句话大意是:子文炳、文蔚、文用、文直、文忠,文炳自有传。

wén wèi zì yàn huá jùn zhī cì zǐ yě

这句话大意是:文蔚字彦华,俊之次子也。

zhòng hòu guǎ yán bù shì xī xì lì zhì qín kǔ dú shū wàng juàn

这句话大意是:重厚寡言,不事嬉戏,立志勤苦,读书忘倦。

jí zhǎng shàn qí shè lǚ lì jué rén

这句话大意是:及长,善骑射,膂力绝人。

shì mǔ zhì xiào jiē rén qiān gōng fán suǒ yǔ jiāo guì jiàn cháng yòu dài zhī wú yì

这句话大意是:事母至孝,接人谦恭,凡所与交,贵贱长幼,待之无异;。

zhì yú yī yī bì zhèng róng duān lǐ fǔ shǒu jī zhì yú de xú xú qǐ gǒng rén suǒ nán néng

这句话大意是:至于一揖,必正容端礼,俯首几至于地,徐徐起拱,人所难能。

xiōng wén bǐng wèi gǎo chéng lìng lì jīng yú zhèng jiā wù xī wěi zhī fán gōng jǐ jì sì bīn kè zhī shì wú bù jìn xīn

这句话大意是:兄文炳为藁城令,厉精于政,家务悉委之,凡供给祭祀宾客之事,无不尽心。

xīn chǒu qǐ mín bīng nán zhēng wén bǐng mìng wén wèi lǜ shí yǒu qī rén sī zhěng ān mǎ yī jiǎ zì wèi yī duì yǔ zhòng jūn dù huái

这句话大意是:辛丑,起民兵南征,文炳命文蔚率十有七人,私整鞍马衣甲,自为一队,与众军渡淮。

jiǎ yín shì zǔ shōu dà lǐ hái zhù liù pán shān

这句话大意是:甲寅,世祖收大理,还驻六盘山。

wén bǐng yǐ wén wèi xiào jǐn gōng qín kě wěi yǐ shì jiě suǒ pèi jīn fú yǐ ràng dì jiā shǎng zhī shòu gǎo chéng děng chù xíng jūn qiān hù

这句话大意是:文炳以文蔚孝谨公勤,可委以事,解所佩金符以让,帝嘉赏之,授藁城等处行军千户。

nán zhèn dèng zhōu yǔ jīng xiāng jiē jìng yán biān chéng bì wèi zhù

这句话大意是:南镇邓州,与荆、襄接境,沿边城壁未筑。

shì nián dōng shí yī yuè xiū guāng huà

这句话大意是:是年冬十一月,修光化;。

yǐ mǎo lì pí yáng

这句话大意是:乙卯,立毗阳;。

bǐng chén zhù zǎo yáng

这句话大意是:丙辰,筑枣阳。

wén wèi xī zǒng zhī zhì bǎn gàn jù běn chā chǔ hóu liáng yùn mù shí chéng qí gōng lì shí qí jī bǎo yào qí jí bìng

这句话大意是:文蔚悉总之,治板干,具畚锸,储糇粮,运木石,程其工力,时其饥饱,药其疾病。

jiàn zhí yì zhě cháng yǐ shàn yán fǔ zhī fú shì wēi měng

这句话大意是:见执役者,常以善言抚之,弗事威猛。

zhòng xián gǎn yuē tā jiàng lǐng yì biān chuí nù rǔ bù xù kùn kǔ

这句话大意是:众咸感曰:“他将领役,鞭箠怒辱,不恤困苦。

jīn dǒng hóu cí huì ruò cǐ wǒ cáo ān rěn fù zhī

这句话大意是:今董侯慈惠若此,我曹安忍负之!

gè jìn lì chéng zhī

这句话大意是:”各尽力成之。

dīng sì gōng xiāng fán chéng nán jù hàn jiāng běi zǔ hú shuǐ zú bù dé dù

这句话大意是:丁巳,攻襄,樊城南据汉江,北阻湖水,卒不得渡。

wén wèi yè lǐng bīng shì yú hú shuǐ xiá ài zhī chù fá mù bá gēn lì yú shuǐ shí yǐ xīn cǎo wèi qiáo liáng qǐng zhī jí chéng

这句话大意是:文蔚夜领兵士,于湖水狭隘之处,伐木拔根,立于水,实以薪草为桥梁,顷之即成。

zhì xiǎo shī xī dù wéi yǐ hé chéng zhōng dà jīng yì zhī

这句话大意是:至晓,师悉渡,围已合,城中大惊异之。

wén wèi fù tǒng bá dōu jūn yǐ dāng qián xíng duó qí wài chéng lùn gōng jū zuì

这句话大意是:文蔚复统拔都军以当前行,夺其外城,论功居最。

jǐ wèi xiàn zōng fá sòng rù chuān shǔ wén wèi fèng zhào jiāng shān zhī xuǎn bīng xī shàng yóu bāo xié lì jiàn gé ér jiàn láng zhū zhōu píng dì bù néng shǒu zhì zhōu shì yú shān

这句话大意是:己未,宪宗伐宋,入川蜀,文蔚奉诏,将邓之选兵西上,由褒斜历剑阁,而剑、阆诸州,平地不能守,置州事于山。

shī xíng dà huò yún dǐng cháng níng kǔ zhú zhū zhài cháng qū ér qián

这句话大意是:师行大获、云顶、长宁、苦竹诸寨,长驱而前。

zhì diào yú shān yá bì chán qiào wéi yī jìng kě dēng shì xiǎn zǔ wèi jí jiàng

这句话大意是:至钓鱼山,崖壁巉峭,惟一径可登,恃险阻未即降。

dì mìng gōng zhī wén wèi yǐ cì wǎng gōng nǎi jī lì jiàng shì xié yún tī mào fēi shí lǚ qí qū yǐ dēng zhí dǐ qí zhài kǔ zhàn qǐng zhī bīng shì bèi shāng nǎi hái

这句话大意是:帝命攻之,文蔚以次往攻,乃激历将士,挟云梯,冒飞石,履崎岖以登,直抵其寨苦战,顷之,兵士被伤,乃还。

dì qīn jiàn zhī jiā yǐ shǎng lài

这句话大意是:帝亲见之,加以赏赉。

zhōng tǒng èr nián shì zǔ zhì wǔ wèi jūn wén wèi yǐ shān bīng rù wèi qiān hù

这句话大意是:中统二年,世祖置武卫军,文蔚以邓兵入为千户。

dì běi shòu liú tún shàng dōu

这句话大意是:帝北狩,留屯上都。

sān nián li tǎn fǎn jù jǐ nán wén wèi yǐ huī xià jūn wéi qí nán miàn chūn qiū lì zhàn chéng pò tǎn zhū zòu gōng hái

这句话大意是:三年,李璮反,据济南,文蔚以麾下军围其南面,春秋力战,城破,璮诛,奏功还。

zhì yuán wǔ nián qī yuè shí qī rì yǐ jí zú yú shàng dōu zhī tàn shān

这句话大意是:至元五年七月十七日,以疾卒于上都之炭山。

dì wén zhōng shí wéi shū mì qiān yuàn qǐ hù sàng nán hái dì shén mǐn zhī

这句话大意是:弟文忠,时为枢密佥院,乞护丧南还,帝甚悯之。

tài dìng zhōng zèng míng wēi jiāng jūn qiān yòu wèi shǐ sī shì shàng qí dū wèi lǒng xī jùn bó

这句话大意是:泰定中,赠明威将军、佥右卫使司事、上骑都尉、陇西郡伯。

wén yòng zì yàn cái jùn zhī dì sān zi yě

这句话大意是:文用字彦材,俊之第三子也。

shēng shí suì fù sǐ zhǎng xiōng wén bǐng jiào zhū dì yǒu fǎ

这句话大意是:生十岁,父死,长兄文炳教诸弟有法。

wén yòng xué wèn zǎo chéng ruò guàn shì cí fù zhòng xuǎn

这句话大意是:文用学问早成,弱冠试词赋中选。

shí yǐ zhēn dìng gǎo chéng fèng zhuāng shèng tài hòu tāng mù gēng xū tài hòu mìng zé yì zhōng zǐ dì lái shàng wén yòng shǐ cóng wén bǐng yè tài hòu yú hé lín chéng

这句话大意是:时以真定藁城奉庄圣太后汤沐,庚戌,太后命择邑中子弟来上,文用始从文炳谒太后于和林城。

shì zǔ zài qián fān mìng wén yòng zhǔ wén shū jiǎng shuō zhàng zhōng cháng jiàn xǔ zhòng

这句话大意是:世祖在潜藩,命文用主文书,讲说帐中,常见许重。

guǐ chǒu shì zǔ shòu mìng xiàn zōng zì hé xī zhēng yún nán dà lǐ

这句话大意是:癸丑,世祖受命宪宗自河西征云南大理。

wén yòng yǔ dì wén zhōng cóng jūn dū liáng xiè zàn jūn wù

这句话大意是:文用与弟文忠从军,督粮械,赞军务。

dīng sì shì zǔ lìng shòu huáng zǐ jīng shì wèi běi píng wáng yún nán wáng yě

这句话大意是:丁巳,世祖令授皇子经,是为北平王、云南王也。

yòu mìng zhào yí lǎo dòu mò yáo shū lǐ jùn mín lǐ zhì wèi fán yú sì fāng

这句话大意是:又命召遗老窦默、姚枢、李俊民、李治、魏璠于四方。

jǐ wèi fá sòng wén yòng fā yán biān měng gǔ hàn rén zhū jūn lǐ jūn xū

这句话大意是:己未,伐宋,文用发沿边蒙古、汉人诸军,理军需。

jiāng gōng è zhōu sòng jiǎ sì dào lǚ wén dé jiàng bīng lái jù shuǐ lù jūn róng shén shèng

这句话大意是:将攻鄂州,宋贾似道、吕文德将兵来拒,水陆军容甚盛。

jiǔ yuè shì zǔ lín jiāng yuè zhàn wén bǐng qiú xiān jìn zhàn wén yòng yǔ wén zhōng gù qǐng xié xíng shì zǔ qīn liào jiǎ zhòu zé dà jiàn shòu zhī dà pò sòng shī

这句话大意是:九月,世祖临江阅战,文炳求先进战,文用与文忠固请偕行,世祖亲料甲胄,择大舰授之,大破宋师。

shì zǔ jí wèi jiàn yuán zhōng tǒng

这句话大意是:世祖即位,建元中统。

wén yòng chí zhào xuān yù biān jùn qiě zé zhū jūn chōng shì wèi qī yuè hái cháo

这句话大意是:文用持诏宣谕边郡,且择诸军充侍卫,七月还朝。

zhōng shū zuǒ chéng zhāng wén qiān xuān fǔ dà míng děng lù zòu wén yòng wèi zuǒ yòu sī láng zhōng

这句话大意是:中书左丞张文谦宣抚大名等路,奏文用为左右司郎中。

èr nián bā yuè yǐ bīng bù láng zhōng cān yì dōu yuán shuài fǔ shì

这句话大意是:二年八月,以兵部郎中参议都元帅府事。

sān nián li tǎn pàn jù jǐ nán cóng yuán shuài kuò kuò dài tǒng bīng zhū zhī shān dōng píng

这句话大意是:三年,李璮叛据济南,从元帅阔阔带统兵诛之,山东平。

ā shù fèng zhào fá sòng zhào wén yòng wèi qí shǔ wén yòng cí yuē xīn zhì zhū hóu zǒng bīng zhě qí zǐ dì wù fù rèn bīng shì

这句话大意是:阿术奉诏伐宋,召文用为其属,文用辞曰:“新制,诸侯总兵者,其子弟勿复任兵事。

jīn wú xiōng wén bǐng yǐ jīng lüè shǐ zǒng zhòng bīng zhèn shān dōng wǒ bù dàng xíng

现代白话:今我兄文炳以经略使总重兵镇山东,我不当行。

ā shù yuē qián dǐ jiù chén bù dé yǐn cǐ wèi shuō

这句话大意是:”阿术曰:“潜邸旧臣,不得引此为说。

wén yòng xiè bìng bù xíng

这句话大意是:”文用谢病不行。

zhì yuán gǎi yuán zhào wèi xī xià zhōng xīng děng lù xíng shěng láng zhōng

这句话大意是:至元改元,召为西夏中兴等路行省郎中。

zhōng xīng zì hún dōu hǎi zhī luàn mín jiān xiāng kǒng dòng cuàn nì shān gǔ

这句话大意是:中兴自浑都海之乱,民间相恐动,窜匿山谷。

wén yòng zhì zhèn zhī yǐ jìng nǎi wéi shū zhì tōng qú yù zhī mín nǎi ān

这句话大意是:文用至,镇之以静,乃为书置通衢谕之,民乃安。

shǐ kāi táng lái hàn yán qín jiā děng qú kěn zhōng xīng xī liáng gān sù guā shā děng zhōu zhī tǔ wèi shuǐ tián ruò gān yú shì mín zhī guī zhě hù sì wǔ wàn xī shòu tián zhǒng bān nóng jù

这句话大意是:始开唐来、汉延、秦家等渠,垦中兴、西凉、甘、肃、瓜、沙等州之土为水田若干,于是民之归者户四五万,悉授田种,颁农具。

gēng zào zhōu zhì huáng hé zhōng shòu zhū bù luò jí kuì pàn zhī lái jiàng zhě

这句话大意是:更造舟置黄河中,受诸部落及溃叛之来降者。

shí zhū wáng zhǐ bì tiě mù r zhèn xī fāng qí xià zòng héng xū suǒ wú suàn shěng chén bù néng zhī wén yòng zuò mù fǔ zhé miàn shé yǐ fǎ

这句话大意是:时诸王只必铁木儿镇西方,其下纵横,需索无算,省臣不能支,文用坐幕府,辄面折以法。

qí tú jī fèn zèn wén yòng yú wáng wáng nù zhào wén yòng shǐ zuǒ yòu zá wèn zhī yì pǒ cè

这句话大意是:其徒积忿,谮文用于王,王怒,召文用,使左右杂问之,意叵测。

wén yòng yuē wǒ tiān zǐ mìng shǐ fēi rǔ děng suǒ dāng wèn qǐng de yǔ tiān zi suǒ qiǎn wèi wáng fù zhě biàn zhī

现代白话:文用曰:“我天子命史,非你等所当问,请得与天子所遣为王傅者辨之。

wáng jí qiǎn qí fu xùn wén yòng

这句话大意是:”王即遣其傅讯文用。

qí fu zhōng cháo jiù chén bù kěn shùn wáng yì

这句话大意是:其傅中朝旧臣,不肯顺王意。

wén yòng wèi zhī yuē wǒ hàn rén shēng sǐ bù zú jì

这句话大意是:文用谓之曰:“我汉人,生死不足计。

suǒ hèn zhě rén cí kuān hòu rú wáng yǐ zhòng qi zhèn yuǎn fāng ér qí xià dú nüè bǎi xìng líng bào guān fǔ shāng wáng wēi míng yú shì tǐ bù biàn

这句话大意是:所恨者,仁慈宽厚如王,以重戚镇远方,而其下毒虐百姓,凌暴官府,伤王威名,于事体不便。

yīn lì zhǐ qí bù fǎ zhě shù shí shì

这句话大意是:”因历指其不法者数十事。

qí fu jīng qǐ qù bái wáng wáng jí zhào wén yòng xiè zhī yuē fēi láng zhōng wǒ dài bù zhī

这句话大意是:其傅惊起,去白王,王即召文用谢之曰:“非郎中,我殆不知。

láng zhōng chí cǐ xīn shì cháo tíng yi wù dài

这句话大意是:郎中持此心事朝廷,宜勿怠。

zì shì zèn bù xíng ér shěng fǔ shì pō lì

这句话大意是:”自是谮不行而省府事颇立。

èr nián rù zòu jīng lüè shì yí hái yǐ shàng zhǐ xíng zhī zhōng xīng suì dìng

这句话大意是:二年,入奏经略事宜还,以上旨行之,中兴遂定。

bā nián lì sī nóng sī shòu shān dōng dōng xī dào xún xíng quàn nóng shǐ

这句话大意是:八年,立司农司,授山东东西道巡行劝农使。

shān dōng zì gèng pàn luàn yě duō kuàng tǔ wén yòng xún xíng quàn lì wú wèn yōu pì

这句话大意是:山东自更叛乱,野多旷土,文用巡行劝励,无问幽僻。

rù dēng zhōu jìng jiàn qí kěn pì yǒu fāng yǐ jùn shǒu yí là mǒu wèi néng zuò shī biǎo yì zhī

这句话大意是:入登州境,见其垦辟有方,以郡守移剌某为能,作诗表异之。

yú shì liè jùn xián quàn dì lì bì xìng wǔ nián zhī jiān zhèng jì wèi tiān xià quàn nóng shǐ zhī zuì

这句话大意是:于是列郡咸劝,地利毕兴,五年之间,政绩为天下劝农使之最。

shí èr nián chéng xiàng ān tóng zòu wén yòng wèi gōng bù shì láng dài gē shí lǐ

这句话大意是:十二年,丞相安童奏文用为工部侍郎,代纥石里。

gē shí lǐ ā hé mǎ sī rén yě

这句话大意是:纥石里,阿合马私人也。

qí tú jì chán jiān ān tóng bà xiāng jí shǐ yīng jiān zòu yuē zì gē shí lǐ qù gōng bù shì láng bù gěi yīng shí yīng qiě shòu sǐ

这句话大意是:其徒既谗间安童罢相,即使鹰监奏曰:“自纥石里去,工部侍郎不给鹰食,鹰且瘦死。

dì nù cù zhào zhì zhī yīn jí bǔ wén yòng rù jiàn

这句话大意是:”帝怒,促召治之,因急捕文用入见。

dì wàng jiàn yuē dǒng wén yòng nǎi wéi ěr zhì yīng shí zhě yé

现代白话:帝望见曰:“董文用乃为你治鹰食者耶!

zhì bù wèn bié lìng qǔ gěi yǒu sī

这句话大意是:”置不问,别令取给有司。

shí sān nián chū wén yòng wèi wèi huī lù zǒng guǎn pèi jīn hǔ fú

这句话大意是:十三年,出文用为卫辉路总管,佩金虎符。

jùn dāng chōng yào mín wèi bīng zhě shí zhī jiǔ yú jiē dān ruò pín bìng bù kān lì yì

这句话大意是:郡当冲要,民为兵者十之九,余皆单弱贫病,不堪力役。

huì chū de jiāng nán tú jí jīn yù cái bó zhī yùn rì yè bù jué yú dào jǐng wèi shū wǎn rì yì shù qiān fū

这句话大意是:会初得江南,图籍、金玉、财帛之运,日夜不绝于道,警卫输挽,日役数千夫。

wén yòng yōu zhī yuē wú mín bì yǐ ér yòu zhòng fáng gēng zuò dài bù kě

现代白话:文用忧之曰:“我民弊了,而又重妨耕作,殆不可。

nǎi cóng zhuǎn yùn zhǔ zhě yán zhōu xiàn lì zú zú yǐ bèi yòng bù bì zhòng fán wú mín yě

现代白话:”乃从转运主者言:“州县吏卒,足以备用,不必重烦我民也。

zhǔ zhě yuē rǔ yán chéng rán wàn yī yǒu bù yú zé zuì jiāng shuí guī

现代白话:”主者曰:“你言诚然,万一有不虞,则罪将谁归!

wén yòng jí shǒu shū jù guān xìng míng bǎo rèn zhī

这句话大意是:”文用即手书具官姓名保任之。

mín dé yǐ shí gēng ér yùn shì yì bù fèi

这句话大意是:民得以时耕,而运事亦不废。

zhū jùn yùn jiāng huái sù yú jīng shī wèi dāng yùn shí wǔ wàn dàn wén yòng yuē mín jí kě yì zhě wú jǐ qiě jiāng huái fēng shuǐ zhōu bù néng yǐ shí zhì ér xiān wéi qī huì shì wèi yùn ér mín yǐ kùn yǐ

现代白话:诸郡运江淮粟于京师,卫当运十五万石,文用曰:“民籍可役者无几,且江淮风水,舟不能以时至,而先为期会,是未运而民已困了。

nǎi jí páng jùn tōng yì lì yì zhì fǎ mín lì yǐ shū

这句话大意是:”乃集旁郡通议,立驿置法,民力以舒。

shí sì nián yì biàn cáo sī yán shì

这句话大意是:十四年,诣汴漕司言事。

shì cáo sī yì tōng qìn shuǐ běi dōng hé liú yù hé yǐ biàn cáo zhě wén yòng yuē wèi wèi jùn de zuì xià dà yǔ shí xíng qìn shuǐ zhé yì chū bǎi shí lǐ jiān

这句话大意是:适漕司议通沁水北东合流御河以便漕者,文用曰:“卫为郡,地最下,大雨时行,沁水辄溢出百十里间;。

yǔ gèng shén shuǐ bù dé dá yú hé jí jìn yín jí wèi jīn yòu yǐn zhī shǐ lái qǐ wéi wú wèi jiāng wú dà míng zhǎng lú yǐ

现代白话:雨更甚,水不得达于河,即浸淫及卫,今又引之使来,岂惟无卫,将无大名、长芦了。

huì cháo tíng qiǎn shǐ xiāng dì xíng shàng yán wèi zhōu chéng zhōng fú tú zuì gāo zhě cái yǔ qìn shuǐ píng shì bù kě kāi yě

这句话大意是:”会朝廷遣使相地形,上言:“卫州城中浮屠最高者,才与沁水平,势不可开也。

shì suì qǐn

这句话大意是:”事遂寝。

shí liù nián shòu dài guī tián lǐ máo cí shù chuán jǐn bì fēng yǔ dú shū fù shī yí rán yàn jū

这句话大意是:十六年,受代归田里,茅茨数椽,仅避风雨,读书赋诗,怡然燕居。

yù zōng zài dōng gōng shù wèi tái chén yán dǒng wén yòng xūn jiù zhōng liáng hé yǐ bú jiàn yòng

现代白话:裕宗在东宫,数为台臣言:“董文用勋旧忠良,凭什么不见用?

shí bā nián tái chén zòu qǐ wén yòng wéi shān běi liáo dōng dào tí xíng àn chá shǐ bù fù

这句话大意是:”十八年,台臣奏起文用为山北辽东道提刑按察使,不赴。

shí jiǔ nián cháo tíng xuǎn yòng jiù chén zhào wén yòng wèi bīng bù shàng shū

这句话大意是:十九年,朝廷选用旧臣,召文用为兵部尚书。

zì shì cháo tíng yǒu dà yì wèi cháng bù yǔ wén

这句话大意是:自是朝廷有大议,未尝不与闻。

èr shí nián jiāng huái shěng chén yǒu yù zhuān sì ér jì lián chá guān jiàn yì xíng tái lì xíng shěng zhuàng shàng jí cháo chén yì zhī

这句话大意是:二十年,江淮省臣有欲专肆而忌廉察官,建议行台隶行省,状上,集朝臣议之。

wén yòng yì yuē bù kě

这句话大意是:文用议曰:“不可。

yù shǐ tái pì zhī wò hǔ suī wèi shì rén rén yóu wèi qí wèi hǔ yě

这句话大意是:御史台譬之卧虎,虽未噬人,人犹畏其为虎也。

jīn xū míng jǐn cún jì gāng yóu bù zhèn yī dàn cuī yì zhī zé fēng cǎi ěr rán wú kě fù wàng zhě yǐ

现代白话:今虚名仅存,纪纲犹不振,一旦摧抑之,则风采薾然,无可复望者了。

xī ā hé mǎ yòng shì shí shāng gǔ jiàn yì jiē xíng huì rù guān jí shì bài yù jǐn qù qí rén tíng yì yǐ wéi bù kě shǐ ā hé mǎ shòu sī ēn ér cháo tíng zhòu liǎn yuàn yě

这句话大意是:昔阿合马用事时,商贾贱役,皆行贿入官,及事败,欲尽去其人,廷议以为不可,使阿合马售私恩,而朝廷骤敛怨也。

nǎi shǐ àn chá sī hé qù qí bù kě zhě rán hòu lì yǒu suǒ dàn mín yǒu suǒ fù sù

这句话大意是:乃使按察司劾去其不可者,然后吏有所惮,民有所赴诉。

zé shì àn chá sī zhě guó jiā dāng chì lì zhī bù kě cuī yì yě

这句话大意是:则是按察司者,国家当饬励之,不可摧抑也。

xī cóng wén yòng yì

这句话大意是:”悉从文用议。

zhuǎn lǐ bù shàng shū qiān hàn lín jí xián èr yuàn xué shì zhī mì shū jiān

这句话大意是:转礼部尚书,迁翰林、集贤二院学士,知秘书监。

shí zhōng shū yòu chéng lú shì róng yǐ huò lì de xìng quán yào wèi guì guān yīn jié tān kè zhī dǎng yǐ zī zhū póu kè wèi gōng nǎi jiàn yì yuē wǒ lì fǎ zhì cái shì cháng suì dāng bèi zēng ér mín bù rǎo yě

这句话大意是:时中书右丞卢世荣以货利得幸权要,为贵官,阴结贪刻之党,以锱铢掊克为功,乃建议曰:“我立法治财,视常岁当倍增,而民不扰也。

zhào xià huì yì rén wú gǎn yán zhě

这句话大意是:”诏下会议,人无敢言者。

wén yòng yáng wèn yuē cǐ qián qǔ yú yòu chéng zhī jiā yé

这句话大意是:文用阳问曰:“此钱取于右丞之家耶?

jiāng qǔ zhī yú mín yé

这句话大意是:将取之于民耶?

qǔ yú yòu chéng zhī jiā zé bù gǎn zhī

这句话大意是:取于右丞之家,则不敢知;。

ruò qǔ zhū mín zé yǒu shuō yǐ

现代白话:若取诸民,则有说了。

mù yáng zhě suì cháng liǎng jiǎn qí máo jīn mù rén rì jiǎn qí máo ér xiàn zhī zé zhǔ zhě gù yuè qí de máo zhī duō yǐ rán ér yáng wú yǐ bì hán rè jí sǐ qiě jǐn máo yòu kě de zāi

现代白话:牧羊者,岁尝两剪其毛,今牧人日剪其毛而献之,则主者固悦其得毛之多了,然而羊无以避寒热,即死且尽,毛又可得啊!

mín cái yì yǒu xiàn qǔ zhī yǐ shí yóu jù qí shāng cán yě jīn jǐn kè bāo wú yí yóu yǒu bǎi xìng hu

这句话大意是:民财亦有限,取之以时,犹惧其伤残也,今尽刻剥无遗,犹有百姓乎!

shì róng bù néng duì

这句话大意是:”世荣不能对。

chéng xiàng ān tóng wèi zuò zhōng yuē dǒng shàng shū zhēn bù xū shí fèng lù zhě

这句话大意是:丞相安童谓坐中曰:“董尚书真不虚食俸禄者。

yì zhě chū jiē xiè wén yòng yuē jūn yǐ yī yán zhé jù liǎn zhī chén ér hòu bāng běn zhēn rén rén zhī yán zāi

现代白话:”议者出,皆谢文用曰:“君以一言折聚敛之臣而厚邦本,真仁人之言啊!

shì róng jìng yǐ shì dé zuì

这句话大意是:”世荣竟以是得罪。

èr shí èr nián bài jiāng huái xíng zhōng shū shěng cān zhī zhèng shì wén yòng lì cí

这句话大意是:二十二年,拜江淮行中书省参知政事,文用力辞。

dì yuē qīng jiā shì fēi tā rén bǐ

这句话大意是:帝曰:“卿家世非他人比。

zhèn suǒ yǐ rèn qīng zhě bù zài qián gǔ xì wù yě qīng dāng chá qí dà zhě shì yǒu bù biàn dàn yán zhī

这句话大意是:朕所以任卿者,不在钱谷细务也,卿当察其大者,事有不便,但言之。

wén yòng suì xíng

这句话大意是:”文用遂行。

xíng shěng zhǎng guān zhě sù guì duō ào tóng liè mò gǎn yǎng shì guì qǐ bǐng bái rú xiǎo lì shì shàng guān

这句话大意是:行省长官者,素贵多傲,同列莫敢仰视,跪起禀白,如小吏事上官。

wén yòng zhì zé zuò táng shàng kǎn kǎn yǔ lùn shì fēi kě fǒu wú suǒ qiān jiù suī shù wǔ zhī bù gù yě

这句话大意是:文用至,则坐堂上,侃侃与论是非可否,无所迁就,虽数忤之,不顾也。

yǒu yǐ dì mìng jiàn fó tǎ yú sòng gù gōng zhě yǒu sī fèng xíng shén jí tiān dà yǔ xuě rù shān fá mù sǐ zhě shù bǎi rén yóu yù bìng jiàn dà sì

这句话大意是:有以帝命建佛塔于宋故宫者,有司奉行甚急,天大雨雪,入山伐木,死者数百人,犹欲并建大寺。

wén yòng wèi qí rén yuē fēi shí yì mín mín bù kān yǐ shǎo xú zhī rú hé

现代白话:文用谓其人曰:“非时役民,民不堪了,少徐之如何?

zhǎng guān zhě yuē cān zhèng nài hé gé shàng mìng yé

这句话大意是:”长官者曰:“参政奈何格上命耶?

wén yòng yuē fēi gǎn gé shàng mìng jīn rì zhī kùn mín lì ér shī mín xīn zhě qǐ shàng yì yé

这句话大意是:”文用曰:“非敢格上命,今日之困民力而失民心者,岂上意耶!

qí rén yì jū suì shāo kuān qí qī

这句话大意是:”其人意沮,遂稍宽其期。

èr shí sān nián cháo tíng jiāng yòng bīng hǎi dōng zhēng liǎn yì jí yǒu sī dà wéi jiān lì

这句话大意是:二十三年,朝廷将用兵海东,征敛益急,有司大为奸利。

wén yòng qǐng rù zòu shì dà lüè yán pí guó jiā kě bǎo zhī mín lì qǔ pì lòu wú yòng zhī xiǎo bāng

这句话大意是:文用请入奏事,大略言:“疲国家可宝之民力,取僻陋无用之小邦。

liè qí tiáo mù shén xī

这句话大意是:”列其条目甚悉。

yán shàng shì suì ba

这句话大意是:言上,事遂罢。

èr shí wǔ nián bài yù shǐ zhōng chéng

这句话大意是:二十五年,拜御史中丞。

wén yòng yuē zhōng chéng bù dàng lǐ xì wù wú dāng xiān jǔ xián cái

现代白话:文用曰:“中丞不当理细务,我当先举贤才。

nǎi jǔ hú zhī yù wáng yùn léi yīng jīng yòu jì xǔ jí kǒng cóng dào shí yú rén wèi àn chá shǐ xú yǎn wèi chū wéi xíng tái zhōng chéng dāng shí yǐ wéi jí xuǎn

这句话大意是:”乃举胡祗遹、王恽、雷膺、荆幼纪、许楫、孔从道十余人为按察使,徐琰、魏初为行台中丞,当时以为极选。

fāng shì shí sāng gē dāng guó ēn chǒng fāng shèng zì jìn qī guì rén jiàn zhī jiē bǐng xī xùn bì wú gǎn shuí hé

这句话大意是:方是时,桑哥当国,恩宠方盛,自近戚贵人见之,皆屏息逊避,无敢谁何。

wén yòng yǐ jiù chén rèn zhōng chéng dú bù fù zhī

这句话大意是:文用以旧臣任中丞,独不附之。

sāng gē lìng rén fēng wén yòng sòng jǐ gōng yú dì qián wén yòng bù dá

这句话大意是:桑哥令人风文用颂己功于帝前,文用不答。

sāng gē yòu zì wèi wén yòng yuē bǎi sī jiē jù shí yú chéng xiàng fǔ yǐ

现代白话:桑哥又自谓文用曰:“百司皆具食于丞相府了。

wén yòng yòu bù dá

这句话大意是:”文用又不答。

huì shuò fāng jūn xīng liáng qiǔ cū bèi ér zhū qiú yù jí wén yòng wèi sāng gē yuē mín jí yǐ

现代白话:会朔方军兴,粮糗粗备,而诛求愈急,文用谓桑哥曰:“民急了。

wài nán wèi jiě ér nèi fá qí gēn běn chéng xiàng yi sī zhī

这句话大意是:外难未解而内伐其根本,丞相宜思之。

yú shì yuǎn ěr dào zéi fēng qǐ wén yòng chí wài jùn suǒ shàng dào zéi zhī mù wèi sāng gē yuē bǎi xìng qǐ bù yù shēng yǎng ān lè zāi

现代白话:”于是远迩盗贼蜂起,文用持外郡所上盗贼之目,谓桑哥曰:“百姓岂不欲生养安乐啊!

jí fǎ bào liǎn shǐ zhì cǐ ěr

现代白话:急法暴敛使至此你。

yù shǐ tái suǒ yǐ jiù zhèng shì zhī bù jí chéng xiàng dāng zhù zhī bù dàng yì zhī yě

这句话大意是:御史台所以救政事之不及,丞相当助之,不当抑之也。

yù shǐ tái bù dé xíng zé mín wú suǒ fù sù mín wú suǒ fù sù ér zhèng rì luàn jiāng bù zhǐ yú tái shì zhī bù xíng yě

这句话大意是:御史台不得行,则民无所赴诉,民无所赴诉而政日乱,将不止于台事之不行也。

wǔ qí yì yì shēn nǎi zhí shi tái shì bǎi duān

这句话大意是:”忤其意益深,乃摭拾台事百端。

wén yòng rì yǔ biàn lùn bù wéi qū

这句话大意是:文用日与辨论,不为屈。

yú shì jù zòu sāng gē jiān zhuàng zhào bào wén yòng yǔ mì ér wài rén bù zhī yě

这句话大意是:于是具奏桑哥奸状,诏报文用,语密而外人不知也。

sāng gē rì wū zèn wén yòng yú dì yuē zài cháo wéi dǒng wén yòng gàng ào bù tīng lìng jǔ náo shàng shū shěng qǐng tòng zhì qí zuì

这句话大意是:桑哥日诬谮文用于帝曰:“在朝惟董文用戆傲不听令,沮挠尚书省,请痛治其罪。

dì yuē bǐ yù shǐ zhī zhí yě hé zuì zhī yǒu

这句话大意是:”帝曰:“彼御史之职也,何罪之有!

qiě dǒng wén yòng duān jǐn zhèn suǒ sù zhī rǔ shàn shì zhī

现代白话:且董文用端谨,朕所素知,你善视之。

qiān dà sī nóng

这句话大意是:”迁大司农。

shí yù duó mín tián wèi tún tián wén yòng gù zhí bù kě

这句话大意是:时欲夺民田为屯田,文用固执不可。

qiān wèi hàn lín xué shì chéng zhǐ

这句话大意是:迁为翰林学士承旨。

èr shí qī nián lóng fú tài hòu zài dōng gōng yǐ wén yòng jiù chén yù shǐ wén yòng shòu huáng sūn jīng jù zòu shàng yǐ dì mìng mìng zhī

这句话大意是:二十七年,隆福太后在东宫,以文用旧臣,欲使文用授皇孙经,具奏上,以帝命命之。

wén yòng měi jiǎng shuō jīng zhǐ bì fù yǐ cháo tíng gù shì dīng níng pì yù fǎn fù kāi wù huáng sūn yì tè jiā jìng lǐ

这句话大意是:文用每讲说经旨,必附以朝廷故事,丁咛譬喻,反复开悟,皇孙亦特加敬礼。

sān shí yī nián dì mìng wén yòng yǐ qí zhū zi rù jiàn wén yòng yuē chén méng guó hòu ēn sǐ wú yǐ bào chén zhī zǐ hé néng wéi

这句话大意是:三十一年,帝命文用以其诸子入见,文用曰:“臣蒙国厚恩,死无以报,臣之子何能为!

mìng zhì zài sān zhōng bù yǐ jiàn

这句话大意是:”命至再三,终不以见。

shì suì shì zǔ bēng chéng zōng jiāng jí wèi shàng dōu tài hòu mìng wén yòng cóng xíng

这句话大意是:是岁,世祖崩,成宗将即位上都,太后命文用从行。

jì jí wèi xún shòu sān bù là zhī de wén yòng yuē xiān dì xīn qì tiān xià bì xià xún shòu bù yǐ shí hái wú yǐ wèi ān yuán yuán yi qù hái jīng shī

这句话大意是:既即位,巡狩三不剌之地,文用曰:“先帝新弃天下,陛下巡狩,不以时还,无以慰安元元,宜趣还京师。

qiě chén wén rén jūn yóu běi chén rán jū qí suǒ ér zhòng xīng gǒng zhī bù zài qín yuǎn lüè yě

这句话大意是:且臣闻人君犹北辰然,居其所而众星拱之,不在勤远略也。

dì wù jí rì kě qí zòu

这句话大意是:”帝悟,即日可其奏。

shì xíng yě dì měi zhào rù zhàng zhōng wèn xiān cháo gù shì wén yòng yì shèng yán xiān dì xū xīn nà xián kāi guó jīng shì zhī wu tán shuō huò zhì yè bàn

这句话大意是:是行也,帝每召入帐中,问先朝故事,文用亦盛言先帝虚心纳贤、开国经世之务,谈说或至夜半。

wén yòng zì xiān dì shí měi shì yàn yǔ měng gǔ dà chén tóng liè yù zōng cháng jiù tà shàng cì jiǔ shǐ wú xià bài guì yǐn jiē yì shù yě

这句话大意是:文用自先帝时,每侍燕,与蒙古大臣同列,裕宗尝就榻上赐酒,使毋下拜跪饮,皆异数也。

dì zài dōng gōng shí zhēng dàn shòu hè yú zhòng zhōng jiàn wén yòng zhào shǐ qián yuē wú xiàng jiàn zhì zūn shén chēng rǔ xián

现代白话:帝在东宫时,正旦受贺,于众中见文用,召使前曰:“我向见至尊,甚称你贤。

zhé qīn qǔ jiǔ yǐn zhī

这句话大意是:”辄亲取酒饮之。

zhì shì juàn lài yì hòu

这句话大意是:至是,眷赉益厚。

shì nián zhào xiū xiān dì shí lù shēng zī dé dài fū zhī zhì gào jiān xiū guó shǐ

这句话大意是:是年,诏修先帝实录,升资德大夫、知制诰兼修国史。

wén yòng yú zǔ zōng shì xì gōng dé jìn qī jiàng xiàng jiā shì xūn jì jiē jì yì guàn chuān shǐ guǎn yǒu suǒ kǎo jiū zhì wèn wén yòng yīng zhī wú yí shī

这句话大意是:文用于祖宗世系功德、近戚将相家世勋绩,皆记忆贯穿,史馆有所考究质问,文用应之无遗失。

dà dé yuán nián shàng zhāng qǐng lǎo cì zhōng tǒng chāo wàn guàn yǐ guī guān yī zi xiāng jùn shì yǎng

这句话大意是:大德元年,上章请老,赐中统钞万贯以归,官一子,乡郡侍养。

liù yuè wù yín yǐ jí zú nián qī shí yǒu sì zi bā rén shì zhēn shì hēng shì jiè shì yīng shì chāng shì héng shì lián shì fāng

这句话大意是:六月戊寅,以疾卒,年七十有四,子八人:士贞,士亨,士楷,士英,士昌,士恒,士廉,士方。

zèng yín qīng róng lù dà fū shǎo bǎo zhào guó gōng shì zhōng mù

这句话大意是:赠银青荣禄大夫、少保、赵国公,谥忠穆。

wén zhí zì yàn zhèng jùn zhī dì sì zǐ yě

这句话大意是:文直字彦正,俊之第四子也。

gāng yì zhuāng lì jiǎn yán xiào tōng jīng shǐ fǎ lǜ

这句话大意是:刚毅庄栗,简言笑,通经史法律。

wèi gǎo chéng zhǎng guān pèi jīn fú

这句话大意是:为藁城长官,佩金符。

chū xiōng wén bǐng jí jì dì wén zhōng qù shì shì zǔ cì wén yòng yì zài cháo jù yǒu yǎng yú jiā ér shí zhě bǎi yú kǒu wén zhí qín jiǎn shǐ zhōng bù tì

这句话大意是:初,兄文炳及季弟文忠去事世祖,次文用亦在朝,俱有仰于家,而食者百余口,文直勤俭,始终不替。

nèi zé yǎng shēng sòng sǐ zhī hé lǐ wài zé zhōng biǎo bīn wèn zhī zhōng dù fèng shàng jiē xià yī jìng yī ài ǎi hu qí mù yě

这句话大意是:内则养生送死之合礼,外则中表宾问之中度,奉上接下,一敬一爱,蔼乎其睦也。

xìng hào shī ér shén rén lǐ hàn huò pín bù zì lì měi yīn jì qí jí bù shǐ zhī zhī ēn suǒ cóng lái

这句话大意是:性好施而甚仁,里闬或贫不自立,每阴济其急,不使之知恩所从来。

wēi zhì tóng bìng bì shǒu yǔ zhōu yào

这句话大意是:微至僮病,必手予粥药。

huò zhǐ zhī yuē bù rěn yǐ qí jiàn dì wéi wú ài xīn

现代白话:或止之,曰:‘不忍以其贱地违我爱心。

jí qì guān fú chén lǐ shè rèn zhēn shì yì qīn bīn guò cóng zūn jiǔ xiāng láo

这句话大意是:”及弃官,浮沉里社,任真适意,亲宾过从,尊酒相劳。

jiā mén rì yǐ xuǎn hè jǐ dú tián rán bú jiàn zhū cí sè

这句话大意是:家门日以烜赫,己独恬然,不见诸辞色。

yǐ bìng zú nián wǔ shí yǒu èr

这句话大意是:以病卒,年五十有二。

wén zhōng zì yàn chéng jùn dì bā zi yě

这句话大意是:文忠字彦诚,俊第八子也。

suì rén zǐ rù shì shì zǔ qián dǐ

这句话大意是:岁壬子,入侍世祖潜邸。

wáng è cháng yán shī yīn wèn wén zhōng néng zhī hu wén zhōng yuē wú shǎo dú shū wéi zhī rù zé xiào yú qīn chū zé zhōng yú jūn ér yǐ

现代白话:王鹗尝言诗,因问文忠能之乎,文忠曰:“我少读书,惟知入则孝于亲,出则忠于君而已。

shī fēi suǒ xué yě

这句话大意是:诗非所学也。

guǐ chǒu cóng zhēng nán zhào

这句话大意是:”癸丑,从征南诏。

yǐ wèi fá sòng yǔ xiōng wén bǐng wén yòng bài sòng bīng yú yáng luō bǎo de méng chōng bǎi sōu jìn wéi è

这句话大意是:已未,伐宋,与兄文炳、文用败宋兵于阳罗堡,得蒙冲百艘,进围鄂。

shì zǔ jí wèi zhì fú bǎo jú yǐ wén zhōng wèi láng shòu fèng xun dài fū jū yì jìn mì cháng hū dǒng bā ér bù míng

这句话大意是:世祖即位,置符宝局,以文忠为郎,授奉训大夫,居益近密,尝呼董八而不名。

wén zhōng bù wéi róng yuè suí shì xiàn nà zhōng jìn shì mì wài duō bù wén

这句话大意是:文忠不为容悦,随事献纳,中禁事秘,外多不闻。

zhì yuán èr nián ān tóng yǐ yòu chéng xiàng rù lǐng zhōng shū jiàn chén shí shì yán wǔ zhǐ wén zhōng yuē chéng xiàng sù yǒu xián míng jīn bǐng zhèng zhī shǐ rén fāng qīng tīng suǒ qǐng bù dé hòu hé yǐ wèi

现代白话:至元二年,安童以右丞相入领中书,建陈十事,言忤旨,文忠曰:“丞相素有贤名,今秉政之始,人方倾听,所请不得,后凭什么为?

suì cóng páng dài duì kěn kǔn xiáng qiē rú shēn tiáo shì shū zhě shǐ de yǔn kě

这句话大意是:”遂从旁代对,恳悃详切,如身条是疏者,始得允可。

bā nián shì jiǎng xué shì tú dān gōng lǚ yù zòu xíng gòng jǔ zhī dì yú shì shì zhòng jiào ér qīng chán nǎi yán rú yì yǒu zhī kē jǔ lèi jiào dào xué lèi chán

这句话大意是:八年,侍讲学士徒单公履欲奏行贡举,知帝于释氏重教而轻禅,乃言儒亦有之,科举类教,道学类禅。

dì nù zhào yáo shū xǔ héng yǔ zǎi chén tíng biàn

这句话大意是:帝怒,召姚枢、许衡与宰臣廷辨。

wén zhōng zì wài rù dì yuē rǔ rì sòng sì shū yì dào xué zhě

现代白话:文忠自外入,帝曰:“你日诵《四书》,亦道学者。

wén zhōng duì yuē bì xià měi yán shì bù zhì jīng jiǎng kǒng mèng zhī dào ér wèi shī fù hé guān xiū shēn hé yì zhì guó

这句话大意是:”文忠对曰:“陛下每言:士不治经讲孔孟之道而为诗赋,何关修身,何益治国!

yóu shì hǎi nèi zhī shì shāo zhī cóng shì shí xué

这句话大意是:由是海内之士,稍知从事实学。

chén jīn suǒ sòng jiē kǒng mèng zhī yán yān zhī suǒ wèi dào xué

现代白话:臣今所诵,皆孔孟之言,呢知所谓道学!

ér sú rú shǒu wáng guó yú xí yù xíng qí shuō gù yǐ shì shàng huò shèng tīng kǒng fēi bì xià jiào rén xiū shēn zhì guó zhī yì yě

这句话大意是:而俗儒守亡国余习,欲行其说,故以是上惑圣听,恐非陛下教人修身治国之意也。

shì suì zhǐ

这句话大意是:”事遂止。

shí yī nián fá sòng mín kùn gòng kuì wén zhōng zòu miǎn cháng suì héng zhēng cóng zhī

这句话大意是:十一年,伐宋,民困供馈,文忠奏免常岁横征,从之。

dì cháng jiàn sòng xiáng jiàng cóng róng wèn sòng suǒ yǐ wáng zhě jiē yuē jiǎ sì dào dāng guó báo wǔ rén ér chóng wén rú jiàng shì yuàn zhī mò yǒu dòu zhì

这句话大意是:帝尝见宋降将,从容问宋所以亡者,皆曰:“贾似道当国,薄武人而重文儒,将士怨之,莫有斗志。

gù dà jūn jì zhì zhēng jiě jiǎ guī mìng yě

这句话大意是:故大军既至,争解甲归命也。

dì wèn wén zhōng cǐ yán hé rú

现代白话:”帝问文忠:“此言怎么样?

wén zhōng yīn jí zhī yuē shì dào báo rǔ yǐ ér jūn zé guì rǔ yǐ guān fù rǔ yǐ lù wèi cháng báo rǔ yě

现代白话:”文忠因诘之曰:“似道薄你了,而君则贵你以官,富你以禄,未尝薄你也。

jīn yǒu yuàn yú xiāng ér yí yú jūn bù kěn yī zhàn zuò shì guó wáng rú chén jié hé

这句话大意是:今有怨于相,而移于君,不肯一战,坐视国亡,如臣节何!

rán zé shì dào báo rǔ zhě qǐ fēi yù zhī rǔ cáo bù zú shì hu

现代白话:然则似道薄你者,岂非预知你曹不足恃乎!

dì shēn shàn zhī

这句话大意是:”帝深善之。

yǒu zhǐ xǐ dà dū liè hù yú yǐng zhōng wén zhōng zòu zhǐ zhī

这句话大意是:有旨徙大都猎户于郢中,文忠奏止之。

yòu qǐng bà guān zhōu tián qì zhī shuì tīng mín zì wèi

这句话大意是:又请罢官鬻田器之税,听民自为。

shí duō dào zhào fàn zhě jiē shā wú shè

这句话大意是:时多盗,诏犯者皆杀无赦。

zài chǔ xì qiú mǎn yù

这句话大意是:在处系囚满狱。

wén zhōng yán shā rén qǔ huò yǔ qiè yī qián zhě jūn sǐ cǎn dú mò shén kǒng guāi bì xià hào shēng zhī dé

这句话大意是:文忠言:“杀人取货,与窃一钱者均死,惨黩莫甚,恐乖陛下好生之德。

chì gé zhī

这句话大意是:”敕革之。

huò gào hàn rén ōu shāng guó rén jí tài fǔ jiān shǔ lú jiǎ dào jiǎn guān bù

这句话大意是:或告汉人殴伤国人,及太府监属卢甲盗剪官布。

dì nù mìng shā yǐ chéng zhòng

这句话大意是:帝怒,命杀以惩众。

wén zhōng yán jīn xíng cáo yú qiú zuì dāng sǐ zhě yǐ yǒu fú cí yóu bì xiáng yàn shì qǐ kě yīn rén yī yán jù jiā zhī zhòng diǎn

这句话大意是:文忠言:“今刑曹于囚罪当死者,已有服辞,犹必详谳,是岂可因人一言,遽加之重典!

yi fù yǒu sī yuè shí yǐ sì hòu mìng

这句话大意是:宜付有司阅实,以俟后命。

nǎi qiǎn wén zhōng jí jìn chén tū mǎn fēn hé zhī jiē de qí wū zhuàng suì zhào yuán zhī

这句话大意是:”乃遣文忠及近臣突满分核之,皆得其诬状,遂诏原之。

dì yīn zé shì chén yuē fāng zhèn nù shí qīng cáo jiē bù gǎn yán

这句话大意是:帝因责侍臣曰:“方朕怒时,卿曹皆不敢言。

fēi dǒng wén zhōng kāi wù zhèn xīn zé shā èr wú gū zhī rén bì qǔ yì zhōng wài yǐ

现代白话:非董文忠开悟朕心,则杀二无辜之人,必取议中外了。

yīn cì wén zhōng jīn zūn yuē yòng jīng qīng zhí

这句话大意是:”因赐文忠金尊,曰:“用旌卿直。

yù zōng yì yǔ gōng chén yuē fāng tiān wēi zhī zhèn dǒng wén zhōng cóng róng jiàn zhèng shí rén chén nán néng zhě

这句话大意是:”裕宗亦语宫臣曰:“方天威之震,董文忠从容谏正,实人臣难能者。

tài fǔ jiān shǔ fèng wù yì wén zhōng qì xiè yuē bǐ rén lài gōng fù shēng

这句话大意是:”太府监属奉物诣文忠泣谢曰:“鄙人赖公复生。

wén zhōng yuē wú sù fēi zhī zi suǒ yǐ xiāng jiù yú wēi jí zhě gài wèi guó píng xíng qǐ wàng zǐ jiàn bào zāi

现代白话:”文忠曰:“我素非知子,所以相救于危急者,盖为国平刑,岂望子见报啊!

què qí wù bù shòu

这句话大意是:”却其物不受。

zì ān tóng běi fá ā hé mǎ dú dāng guó bǐng dà lì qīn dǎng jù lián xī xiàn fù rù wèi xiāng hài qí sī jì zòu xī xiàn yǐ yòu chéng xíng shěng jiāng líng

这句话大意是:自安童北伐,阿合马独当国柄,大立亲党,惧廉希宪复入为相,害其私计,奏希宪以右丞行省江陵。

wén zhōng yán xī xiàn guó jiā míng chén jīn zǎi xiàng xū wèi bù kě shǐ jiǔ jū wài yǐ gū rén wàng yi zǎo zhào hái

这句话大意是:文忠言:“希宪国家名臣,今宰相虚位,不可使久居外,以孤人望,宜早召还。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

shí liù nián shí yuè zòu yuē bì xià shǐ yǐ yàn wáng wèi zhōng shū lìng shū mì shǐ cái yī zhì zhōng shū

这句话大意是:十六年十月,奏曰:“陛下始以燕王为中书令、枢密使,才一至中书。

zì cè wèi tài zǐ lèi shǐ míng xí jūn guó zhī shì rán shí yǒu yú nián zhōng shǒu qiān tuì bù kěn shì shì zhě fēi bù fèng míng zhào yě gài cháo tíng chù zhī wèi jǐn qí dào ěr

现代白话:自册为太子,累使明习军国之事,然十有余年,终守谦退,不肯视事者,非不奉明诏也,盖朝廷处之未尽其道你。

fu shì yǐ zòu jué ér shǐ qǐ tài zǐ shì shǐ chén zi ér kě fǒu jūn fù zhī mìng gù wéi yǒu wéi mò bì xùn ér yǐ

这句话大意是:夫事已奏决,而始启太子,是使臣子而可否君父之命,故惟有唯默避逊而已。

yǐ chén suǒ zhī bù ruò lìng yǒu sī xiān qǐ ér hòu wén qí yǒu wèi ān zhě zé yǐ zhào chì duàn zhī shù jī lǐ shùn ér fēn bù yú tài zǐ bì bù gǎn cí qí zé yǐ

现代白话:以臣所知,不若令有司先启而后闻,其有未安者,则以诏敕断之,庶几理顺而分不逾,太子必不敢辞其责了。

dì jí rì zhào dà chén miàn yù qí yì shǐ xíng zhī

这句话大意是:”帝即日召大臣,面谕其意,使行之。

fù yǔ tài zǐ yuē dǒng bā chóng lì guó běn zhě qí wù wàng zhī

现代白话:复语太孔子说:“董八,崇立国本者,其勿忘之。

lǐ bù shàng shū xiè chāng yuán qǐng lì mén xià shěng fēng bó zhì chì yǐ jué zhōng shū fēng xiǎo jìn xí zòu qǐng zhī bì

这句话大意是:礼部尚书谢昌元请立门下省,封驳制敕,以绝中书风晓近习奏请之弊。

dì ruì yì yù xíng zhī zhào tíng chén zá yì

这句话大意是:帝锐意欲行之,诏廷臣杂议;。

qiě nù hàn lín xué shì chéng zhǐ wáng pán yuē rú shì yǒu yì zhī shì rǔ bù rù gào ér shǐ nán fāng hòu zhì zhī chén yán zhī rǔ yòng xué wèn hé wéi

现代白话:且怒翰林学士承旨王磐曰:“如是有益之事,你不入告,而使南方后至之臣言之,你用学问何为!

bì jīn rì kāi shì shěng

这句话大意是:必今日开是省。

sān rì tíng chén zòu yǐ wén zhōng wèi shì zhōng jí qí shǔ shù shí rén

这句话大意是:”三日,廷臣奏以文忠为侍中,及其属数十人。

jìn chén chéng biàn yán yuē bì xià jiāng bié zhì shěng cǐ shí qí shí

这句话大意是:近臣乘便言曰:“陛下将别置省,此实其时。

rán dé rén zé kě yǐ kuān shèng xīn xīn mín tīng

现代白话:然得人则能够宽圣心,新民听;。

jīn wén dào zhà zhī chén yǔ jū qí jiān bù kě

这句话大意是:今闻盗诈之臣与居其间,不可。

qí yán duō zhǐ wén zhōng

这句话大意是:”其言多指文忠。

wén zhōng fèn biàn yuē shàng měi chēng chén bù dào bù zhà jīn rǔ gù chén ér yán yì shí zài chén

现代白话:文忠忿辨曰:“上每称臣不盗不诈,今你顾臣而言,意实在臣。

qí xiǎn yán chén dào zhà hé shì

这句话大意是:其显言臣盗诈何事!

dì lìng yán zhě chū wén zhōng yóu su bù zhǐ qiě gōng qí hài guó zhī jiān

这句话大意是:”帝令言者出,文忠犹诉不止,且攻其害国之奸。

dì yuē zhèn zì zhī zhī bǐ bù yán rǔ yě

现代白话:帝曰:“朕自知之,彼不言你也。

qí rén jì wén zhōng yù zhōng hài zhī rán yǐ wén zhōng qīng shèn wú guò nǎi fèng chāo wàn mín wéi shòu qiú jiāo huān wén zhōng què zhī

这句话大意是:”其人忌文忠,欲中害之,然以文忠清慎无过,乃奉钞万缗为寿,求交欢,文忠却之。

wén bǐng wèi zhōng shū zuǒ chéng zú tài fù bó yán nǎi biǎo wén zhōng kě xiāng dì shǐ jì qí guān wén zhōng cí yuē chén xiōng yǒu píng dìng nán fāng zhī láo kě jū shì wèi

这句话大意是:文炳为中书左丞,卒,太傅伯颜乃表文忠可相,帝使继其官,文忠辞曰:“臣兄有平定南方之劳,可居是位。

chén cháng jǐ shì jū zhōng suǒ xuān hé lì gǎn mào jū zhòng zhí hu

这句话大意是:臣尝给事居中,所宣何力,敢冒居重职乎!

shí bā nián shēng diǎn ruì jú wèi jiān láng wèi qīng réng yǐ wén zhōng wèi zhī

这句话大意是:十八年,升典瑞局为监,郎为卿,仍以文忠为之。

shòu zhèng yì dài fū é shòu zī dé dài fū qiān shū shū mì yuàn shì qīng rú gù

这句话大意是:授正议大夫,俄授资德大夫、佥书枢密院事,卿如故。

chē jià xíng xìng zhào wén zhōng wú hù cóng liú jū dà dū fán gōng yuàn chéng mén zhí shè jiǎo dào huán wèi yíng tún jìn bīng tài fǔ shào fǔ jūn qì shàng chéng zhū jiān jiē lǐng yān

现代白话:车驾行幸,诏文忠毋扈从,留居大都,凡宫苑、城门、直舍、徼道、环卫、营屯、禁兵、太府、少府、军器、尚乘诸监,皆领呢。

bīng mǎ sī jiù lì zhōng shū bìng fù wén zhōng

这句话大意是:兵马司旧隶中书,并付文忠。

shí quán chén lèi qǐng duó hái zhōng shū bù bào

这句话大意是:时权臣累请夺还中书,不报。

shì dōng shí yuè èr shí yǒu wǔ rì jī míng jiāng rù cháo hū bìng pū dì qiǎn zhōng shǐ chí yào tóu jiù bù jí suì zú shén dào xī zhī fù qián shù shí wàn

这句话大意是:是冬十月二十有五日,鸡鸣,将入朝,忽病仆,帝遣中使持药投救,不及,遂卒,甚悼惜之,赙钱数十万。

hòu zhì zèng guāng lù dài fu sī tú fēng shòu guó gōng shì zhōng zhēn

这句话大意是:后制赠光禄大夫、司徒,封寿国公,谥忠贞。

yán shí zi zhōng jì zhōng sì

这句话大意是:严实子忠济 忠嗣。

yán shí zì wǔ shū tài ān cháng qīng rén

这句话大意是:严实,字武叔,泰安长清人。

lüè zhī shū zhì qì háo fàng bù zhì shēng chǎn xǐ jiāo jié shī yǔ luò tuò lǐ shè jiān

这句话大意是:略知书,志气豪放,不治生产,喜交结施与,落魄里社间。

lǚ yǐ shì xì yù xiá shǎo bèi wèi chū sǐ lì nǎi de tuō qù

这句话大意是:屡以事系狱,侠少辈为出死力,乃得脱去。

guǐ yǒu qiū tài zǔ lǜ bīng zì zǐ jīng kǒu rù fēn lüè shān dōng hé běi hé dōng ér guī

这句话大意是:癸酉秋,太祖率兵自紫荆口入,分略山东、河北、河东而归。

jīn dōng píng xíng tái diào mín wèi bīng yǐ shí wèi zhòng suǒ fú mìng wèi bǎi hù

这句话大意是:金东平行台调民为兵,以实为众所服,命为百户。

jiǎ xū chūn tài ān zhāng rǔ jí jù líng yán qiǎn bié jiāng gōng cháng qīng shí pò zǒu zhī

现代白话:甲戌春,泰安张你楫据灵岩,遣别将攻长清,实破走之。

yǐ gōng shòu cháng qīng wèi

这句话大意是:以功授长清尉。

wù yín quán cháng qīng lìng

这句话大意是:戊寅,权长清令。

sòng qǔ yì dōu chéng shèng ér xi xíng tái xí shí bèi chú liáng wèi shǒu yù jì

这句话大意是:宋取益都,乘胜而西,行台檄实备刍粮为守御计。

shí chū dū zū bǐ hái ér cháng qīng pò é yǐ bīng fù zhī

这句话大意是:实出督租,比还,而长清破,俄以兵复之。

yǒu zèn yú xíng tái zhě wèi shí yǔ sòng yǒu móu xíng tái yǐ bīng wéi zhī shí qiè jiā bì qīng yá

这句话大意是:有谮于行台者,谓实与宋有谋,行台以兵围之,实挈家避青崖。

sòng yīn yǐ shí wèi jǐ nán zhì zhōng fēn bīng sì chū suǒ zhì wú bù xià yú shì tài xíng zhī dōng jiē shòu shí jié zhì

这句话大意是:宋因以实为济南治中,分兵四出,所至无不下,于是太行之东,皆受实节制。

gēng chén sān yuè jīn hé nán jūn gōng zhāng dé shǒu jiāng dān zhòng lì bù zhī shù qiú jiù

这句话大意是:庚辰三月,金河南军攻彰德,守将单仲力不支,数求救。

shí qǐng yú zhǔ jiàng zhāng lín lín dòu liú bù xíng shí dú yǐ bīng fù zhī bǐ zhì ér zhòng bèi qín

这句话大意是:实请于主将张林,林逗遛不行,实独以兵赴之,比至而仲被擒。

shí zhī sòng bù zú shì

这句话大意是:实知宋不足恃。

qī yuè yè tài shī mù huá lí yú jūn mén qiè suǒ bù zhāng dé dà míng cí míng ēn bó huá jùn děng zhōu hù sān shí wàn lái guī mù huá lí chéng zhì bài shí jīn zǐ guāng lù dài fu xíng shàng shū shěng shì

这句话大意是:七月,谒太师木华黎于军门,挈所部彰德、大名、磁、洺、恩、博、滑、浚等州户三十万来归,木华黎承制拜实金紫光禄大夫、行尚书省事。

jìn gōng cáo pú dān sān zhōu jiē xià zhī

这句话大意是:进攻曹、濮、单三州,皆下之。

piān jiàng li xìn liú zhèn qīng yá cháng yǒu zuì jù zhū chéng shí zhī chū shā qí jiā shǔ jiàng yú sòng

这句话大意是:偏将李信,留镇青崖,尝有罪,惧诛,乘实之出,杀其家属,降于宋。

xīn sì shí yǐ bīng fù qīng yá qín xìn zhū zhī

这句话大意是:辛巳,实以兵复青崖,擒信诛之。

jìn gōng dōng píng jīn shǒu jiāng hé lì gāng qì chéng dùn shí rù jū zhī

这句话大意是:进攻东平,金守将和立刚弃城遁,实入居之。

rén wǔ sòng jiāng péng yì bīn lǜ shī qǔ jīng dōng zhōu xiàn shí jiāng zhāo hǎi yǐ qīng yá jiàng jǐn lüè shí jiā yì bīn jūn xi xià jùn xiàn duō guī zhī

这句话大意是:壬午,宋将彭义斌率师取京东州县,实将晁海以青崖降,尽掠实家,义斌军西下,郡县多归之。

yǐ yǒu sì yuè suì wéi dōng píng shí qián yuē dà jiàng bèi lǐ hǎi hé bīng gōng zhī bīng jiǔ bù zhì chéng zhōng shí qiě jǐn nǎi yǔ yì bīn lián hé

这句话大意是:乙酉四月,遂围东平,实潜约大将孛里海合兵攻之,兵久不至,城中食且尽,乃与义斌连和。

yì bīn yì yù jiè shí qǔ hé shuò ér hòu tú zhī qǐng yǐ xiōng shì shí

这句话大意是:义斌亦欲藉实取河朔,而后图之,请以兄事实。

shí huī xià zhòng shàng shù qiān yì bīn tīng qí zì lǐng ér qīng yá suǒ lüè zhě zé liú bù qiǎn

这句话大意是:时麾下众尚数千,义斌听其自领,而青崖所掠者则留不遣。

qī nián yì bīn xià zhēn dìng dào xī shān

这句话大意是:七年,义斌下真定,道西山。

yǔ bèi lǐ hǎi děng jūn xiāng wàng fēn shí yǐ zhàng xià bīng yáng zhù ér yīn cì zhī

这句话大意是:与孛里海等军相望,分实以帐下兵,阳助而阴伺之。

shí zhī shì pò jí fù bèi lǐ hǎi jūn yǔ zhī hé suì yǔ yì bīn zhàn sòng bīng kuì qín yì bīn

这句话大意是:实知势迫,急赴孛里海军与之合,遂与义斌战,宋兵溃,擒义斌。

bù xún yuè jīng dōng zhōu xiàn fù wèi shí yǒu

这句话大意是:不旬月,京东州县复为实有。

shì dōng mù huá lí zhī dì dài sūn qǔ zhāng dé

这句话大意是:是冬,木华黎之弟带孙取彰德;。

míng nián qǔ pú dōng píng

这句话大意是:明年,取濮、东平;。

yòu míng nián mù huá lí zhī zǐ bèi lǔ qǔ yì dōu shí jiē yǒu gōng yān

现代白话:又明年,木华黎之子孛鲁取益都,实皆有功呢。

gēng yín sì yuè cháo tài zōng yú niú xīn zhī wò diàn dì cì zhī zuò yàn xiǎng zhōng rì cì yǐ hǔ fú

这句话大意是:庚寅四月,朝太宗于牛心之幄殿,帝赐之坐,宴享终日,赐以虎符。

shù gù shí wèi shì chén yuē yán shí zhēn fú rén yě

这句话大意是:数顾实谓侍臣曰:“严实真福人也。

jiǎ wǔ cháo yú hé lín shòu dōng píng lù xíng jūn wàn hù piān pí cì jīn fú zhě bā rén

这句话大意是:”甲午,朝于和林,授东平路行军万户,偏裨赐金符者八人。

xiān shì shí zhī suǒ tǒng fán wǔ shí yú chéng zhì shì wéi dé yǎn jì dān lì dōng píng

这句话大意是:先是,实之所统,凡五十余城,至是,惟德、兖、济、单隶东平。

dīng yǒu jiǔ yuè zhào shí wú shì zhēng fá

这句话大意是:丁酉九月,诏实毋事征伐。

chū zhāng dé jì xià yòu pò shuǐ shān dài sūn nù qí fǎn fù qū lǎo yòu shù wàn yù tú zhī shí yuē cǐ guó jiā jiù mín wú bīng lì bù néng jí wèi suǒ xié cóng guǒ hé zuì yé

现代白话:初,彰德既下,又破水栅,带孙怒其反复,驱老幼数万欲屠之,实曰:“此国家旧民,我兵力不能及,为所胁从,果何罪耶!

dài sūn cóng zhī

这句话大意是:”带孙从之。

jì pò pú zhōu fù yù tú zhī

这句话大意是:继破濮州,复欲屠之。

shí yán bǎi xìng wèi cháng dí wǒ qǐ kě yǔ zhí bīng rèn zhě tóng lù bù ruò liú zhī yǐ gōng chú mò

这句话大意是:实言:“百姓未尝敌我,岂可与执兵刃者同戮,不若留之,以供刍秣。

pú rén miǎn zhě yòu shù wàn

这句话大意是:”濮人免者又数万。

qí hòu yú cáo chu qiū dìng táo shàng dǎng jiē rán

这句话大意是:其后于曹、楚丘、定陶、上党皆然。

shí bīng yóu wǔ guān chū xiāng shān shí zài xú pī jiān yǐ wéi hé nán pò tú lù bì duō nǎi zài jīn zēng wǎng shú zhī qiě yuē shù zhū jiāng wú gǎn wàng yǒu shā lüě

这句话大意是:时兵由武关出襄、邓,实在徐、邳间,以为河南破,屠戮必多,乃载金缯往赎之,且约束诸将,毋敢妄有杀掠。

líng bì yī xiàn dāng zhū zhě wǔ wàn rén shí xī jiù zhī

这句话大意是:灵壁一县,当诛者五万人,实悉救之。

huì dà jī mín běi xǐ zhě duō è sǐ

这句话大意是:会大饥,民北徙者多饿死。

yòu fǎ cáng nì táo zhě bǎo shè jiē zuò

这句话大意是:又法,藏匿逃者,保社皆坐。

táo wáng wú suǒ tuō jiāng shī bì yě shí mìng zuò mí zhōu shèng zhì dào bàng quán huó zhě zhòng

这句话大意是:逃亡无所托,僵尸蔽野,实命作糜粥,盛置道傍,全活者众。

shí bù qǔ yǒu táo guī yì dōu zhě shù shí rén yì dōu pò jiē huò zhī yǐ wéi bì shā shí zhì bù wèn

这句话大意是:实部曲有逃归益都者数十人,益都破,皆获之,以为必杀,实置不问。

wáng yì shēn zhě yì bīn zhī bié jiāng wén yì bīn bài jiāng bēn hé nán shí zú shǔ zài dōng píng zhě jiē wèi suǒ hài

这句话大意是:王义深者,义斌之别将,闻义斌败,将奔河南,实族属在东平者,皆为所害。

hé nán pò shí huò yì shēn qī zǐ hòu zhōu xù zhī sòng hái xiāng lǐ zhōng bù yǐ jiù yuàn wèi xián

这句话大意是:河南破,实获义深妻子,厚周恤之,送还乡里,终不以旧怨为嫌。

qí kuān hòu zhǎng zhě lèi ruò cǐ

这句话大意是:其宽厚长者类若此。

gēng zǐ zú nián wǔ shí jiǔ

这句话大意是:庚子卒,年五十九。

yuǎn jìn bēi dào yě kū xiàng jì xún yuè bù yǐ

这句话大意是:远近悲悼,野哭巷祭,旬月不已。

zhōng tǒng èr nián zhuī fēng shí wèi lǔ guó gōng shì wǔ huì

这句话大意是:中统二年,追封实为鲁国公,谥武惠。

zi zhōng zhēn jīn zǐ guāng lù dài fu

这句话大意是:子忠贞,金紫光禄大夫;。

zhōng jì zhōng sì zhōng fàn zhōng jié zhōng yù zhōng yòu

这句话大意是:忠济,忠嗣,忠范,忠杰,忠裕,忠祐。

zhōng jì yī míng zhōng hàn

这句话大意是:忠济,一名忠翰。

zì zǐ zhī shí zhī dì èr zi yě

这句话大意是:字紫芝,实之第二子也。

yí guān xióng wěi shàn qí shè

这句话大意是:仪观雄伟,善骑射。

xīn chǒu cóng qí fù rù jiàn tài zōng mìng pèi hǔ fú xí dōng píng lù xíng jūn wàn hù guǎn mín cháng guān kāi fǔ bù zhèng yī fǎ qí fù

这句话大意是:辛丑,从其父入见太宗,命佩虎符,袭东平路行军万户、管民长官,开府布政,一法其父。

yǎng lǎo zūn xián zhì wèi zhū dào dì yī

这句话大意是:养老尊贤,治为诸道第一。

lǐng bīng lüè de huái hàn piān pí bù qǔ lù lì yòng mìng

这句话大意是:领兵略地淮、汉,偏裨部曲,戮力用命。

dìng zōng xiàn zōng jí wèi zhī shǐ jiē jiā bāo chǒng

这句话大意是:定宗、宪宗即位之始,皆加褒宠。

zhōng jì chū tǒng qiān hù shí yǒu qī yǐ mǎo cháo mìng kuò xīn jūn shān dōng yì bīng èr wàn yǒu qí

这句话大意是:忠济初统千户十有七,乙卯,朝命括新军山东,益兵二万有奇。

zhōng jì dì zhōng sì zhōng fàn wèi wàn hù yǐ cì zhū dì jì xūn jiāng zhī zǐ wèi qiān hù chéng shù sù zhōu qí xiàn ér zhōng jì jiē tǒng zhī

这句话大意是:忠济弟忠嗣、忠范为万户,以次诸弟暨勋将之子为千户,城戍宿州、蕲县,而忠济皆统之。

jǐ wèi shì zǔ nán fá zhào lǜ shī yóu jiàn dào huì è

这句话大意是:己未,世祖南伐,诏率师由间道会鄂。

qīn lǜ yǒng shì tī chōng dēng chéng

这句话大意是:亲率勇士,梯冲登城。

shī hái zhōng jì xuǎn yǒng gǎn èr qiān bié mìng qiān hù jiāng zhī jiǎ zhàng jīng ruì suǒ xiàng wú qián

这句话大意是:师还,忠济选勇敢二千,别命千户将之,甲仗精锐,所向无前。

dà chén yǒu yán qí wēi quán tài shèng zhě zhōng tǒng èr nián zhào hái jīng shī mìng zhōng fàn dài zhī

这句话大意是:大臣有言其威权太盛者,中统二年,召还京师,命忠范代之。

zhōng jì zhì dōng píng rì jiè dài yú rén dài bù mín nà bū fù suì jiǔ yù duō

这句话大意是:忠济治东平日,借贷于人,代部民纳逋赋,岁久愈多。

jí xiè shì zhài jiā zhí wén quàn lái zhēng

这句话大意是:及谢事,债家执文券来征。

dì wén zhī xī mìng fā nèi cáng dài cháng

这句话大意是:帝闻之,悉命发内藏代偿。

dōng píng miào xué gù ài lòu gǎi bǔ gāo shuǎng de yú chéng dōng jiào yǎng zhū shēng hòu duō xiǎn zhě

这句话大意是:东平庙学故隘陋,改卜高爽地于城东,教养诸生,后多显者。

mù liáo rú sòng zǐ zhēn liú sù li chǎng xú shì lóng jù wèi míng chén

这句话大意是:幕僚如宋子贞、刘肃、李昶、徐世隆,俱为名臣。

zhì yuán èr shí sān nián tè shòu zī dé dài fū zhōng shū zuǒ chéng xíng jiāng zhè shěng shì yǐ lǎo cí

这句话大意是:至元二十三年,特授资德大夫、中书左丞、行江浙省事,以老辞。

èr shí jiǔ nián cì chāo wàn wǔ qiān mín zhái yī qū zhào qí zi yú rù shì

这句话大意是:二十九年,赐钞万五千缗、宅一区,召其子瑜入侍。

sān shí nián zú

这句话大意是:三十年,卒。

zhōng jì tǒng lǐ fāng jùn fán shí yī nián jué rén mìng guān shēng shā yǔ duó jiē zì jǐ chū

这句话大意是:忠济统理方郡凡十一年,爵人命官,生杀予夺,皆自己出。

jí xiè qù dà quán guì ér néng pín ān yú yì mìng shì yǐ shì duō zhī

这句话大意是:及谢去大权,贵而能贫,安于义命,世以是多之。

hòu shì zhuāng xiào

这句话大意是:后谥庄孝。

zhōng sì shí zhī dì sān zi yě

这句话大意是:忠嗣,实之第三子也。

shǎo cóng zhāng chéng shāng tǐng li zhēn xué lüè zhī jīng shǐ dà yì

这句话大意是:少从张澄、商挺、李桢学,略知经史大义。

xīn hài qí xiōng zhōng jì shòu yǐ dōng píng rén jiang zǒng guǎn yáo lǐng dān zhōu fáng yù shǐ shì

这句话大意是:辛亥,其兄忠济授以东平人匠总管,遥领单州防御使事。

yǐ mǎo chōng dōng píng lù guǎn jūn wàn hù

这句话大意是:乙卯,充东平路管军万户。

dīng sì cóng zhōng jì lüè dì yáng zhōu qǔ shào bó dài shǒu lì zhàn gōng

这句话大意是:丁巳,从忠济略地扬州,取邵伯埭,首立战功。

jǐ wèi nán zhēng cóng zhōng jì dù huái fēn bīng chū guà chē lǐng yǔ sòng bīng xiāng jù sān zhòu yè shā huò shén zhòng shǐ dá qí zhōu

这句话大意是:己未南征,从忠济渡淮,分兵出挂车岭,与宋兵相拒三昼夜,杀获甚众,始达蕲州。

jí dù jiāng dǐ è fēn bù gōng chéng jiǔ shí yú rì zhàn shén lì

这句话大意是:及渡江抵鄂,分部攻城九十余日,战甚力。

shī hái shòu jīn hǔ fú

这句话大意是:师还,授金虎符。

zhōng tǒng sān nián li tǎn pàn sòng bīng gōng qí xiàn shì zhāng shén xú zhōu zǒng guǎn li gǎo gē jiàng yú sòng qí lǔ shān zhài wèi sòng bīng suǒ jù

这句话大意是:中统三年,李璮叛,宋兵攻蕲县,势张甚,徐州总管李杲哥降于宋,齐鲁山寨为宋兵所据。

zhōng sì cóng dà shuài àn tuō jiù qí xiàn fù xú zhōu zhí li gǎo gē shā zhī

这句话大意是:忠嗣从大帅按脱救蕲县,复徐州,执李杲哥杀之。

gōng zōu zhī yì shān téng zhī yá shān duō suǒ shā huò

这句话大意是:攻邹之峄山、腾之牙山,多所杀获。

àn tuō lùn gōng yǐ wén cì yín èr bǎi liǎng bì wǔ shí duān

这句话大意是:按脱论功以闻,赐银二百两、币五十端。

sì nián cháo tíng chéng qīng qí zhī luàn jū dà fān zhě zǐ dì bù dé qīn zhèng yú shì bà guān jiā jū

这句话大意是:四年,朝廷惩青齐之乱,居大藩者,子弟不得亲政,于是罢官家居。

zhì yuán shí nián zú

这句话大意是:至元十年,卒。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →