元史 · 宋濂 · Chapter 32 of 210

本纪·卷三十二

PinyinModern Translation
Size

wén zōng yī

这句话大意是:◎文宗一。

wén zōng shèng míng yuán xiào huáng dì huì tú tiè mù ěr wǔ zōng zhī cì zǐ míng zōng zhī dì yě

现代白话:文宗圣明元孝皇帝,讳图帖睦你,武宗之次子,明宗之弟也。

mǔ yuē wén xiàn zhāo shèng huáng hòu táng wù shì

这句话大意是:母曰文献昭圣皇后,唐兀氏。

dà dé sān nián wǔ zōng zǒng bīng běi biān dì yǐ bā nián chūn zhēng yuè guǐ hài shēng

这句话大意是:大德三年,武宗总兵北边,帝以八年春正月癸亥生。

shí yī nián wǔ zōng rù jì dà tǒng

这句话大意是:十一年,武宗入继大统。

zhì dà sì nián wǔ zōng bēng chuán wèi yú dì rén zōng

这句话大意是:至大四年,武宗崩,传位于弟仁宗。

yán yòu sān nián chéng xiàng tiě mù dié r děng yì lì yīng zōng wèi huáng tài zǐ míng zōng yǐ wǔ zōng cháng zi nǎi chū zhī jū yú shuò mò

这句话大意是:延祐三年,丞相铁木迭儿等议立英宗为皇太子,明宗以武宗长子,乃出之,居于朔漠。

jí yīng zōng jí wèi tiě mù dié r fù wèi chéng xiàng huái sī gù chǒng gòu xìn gǔ ròu zhū wáng dà chén mò bù zì wēi

这句话大意是:及英宗即位,铁木迭儿复为丞相,怀私固宠,构衅骨肉,诸王大臣,莫不自危。

zhì zhì yuán nián wǔ yuè zhōng zhèng shǐ yǎo zhù gào tuō huan chá r děng jiāo tōng qīn wáng yú shì chū dì jū yú hǎi nán

这句话大意是:至治元年五月,中政使咬住告脱欢察儿等交通亲王,于是出帝居于海南。

sān nián liù yuè yīng zōng zài shàng dōu wèi chéng xiàng bài zhù yuē zhèn xiōng dì shí xiàng yǒu ài nǎng yǐ xiǎo rén zèn sù bǐ jū yuǎn fāng dāng jí zhào hái míng zhèng xiǎo rén lí jiàn zhī zuì

现代白话:三年六月,英宗在上都,谓丞相拜住曰:“朕兄弟实相友爱,曩以品行较差的人谮诉,俾居远方,当亟召还,明正品行较差的人离间之罪。

wèi jǐ tiě shī yě xiān tiě mù r děng wéi nì ér jìn wáng suì lì wèi huáng dì gǎi yuán tài dìng

这句话大意是:”未几,铁失、也先铁木儿等为逆,而晋王遂立为皇帝,改元泰定。

zhào dì yú hǎi nán zhī qióng zhōu hái zhì tán zhōu fù mìng zhǐ zhī

这句话大意是:召帝于海南之琼州,还至潭州,复命止之。

jū shù yuè nǎi hái jīng shī

这句话大意是:居数月,乃还京师。

shí yuè fēng huái wáng cì huáng jīn yìn

这句话大意是:十月,封怀王,赐黄金印。

èr nián zhēng yuè yòu mìng chū jū yú jiàn kāng yǐ shū xiáng yuàn shǐ yě xiān niē zhǎng qí wèi shì

这句话大意是:二年正月,又命出居于建康,以殊祥院使也先捏掌其卫士。

chū jìn wáng jì wèi huáng dì yǐ nèi shǐ dào là shā wèi zhōng shū píng zhāng zhèng shì suì wèi chéng xiàng jiǎo bì zì yòng zāi yì shù jiàn ér dì xiōng dì bō yuè nán běi rén xīn sī zhī

这句话大意是:初,晋王既为皇帝,以内史倒剌沙为中书平章政事,遂为丞相,狡愎自用,灾异数见,而帝兄弟播越南北,人心思之。

zhì hé yuán nián chūn dà jià chū tián liǔ lín yǐ jí hái gōng

这句话大意是:致和元年春,大驾出畋柳林,以疾还宫。

zhū wáng mǎn tū ā mǎ là tái tài cháng lǐ yí shǐ hā hǎi zōng zhèng zā lǔ hū chì kuò kuò chū děng yǔ qiān shū mì yuàn shì yàn tiě mù r móu yuē jīn zhǔ shàng zhī jí rì zhēn jiāng wǎng shàng dōu

这句话大意是:诸王满秃、阿马剌台,太常礼仪使哈海,宗正紥鲁忽赤阔阔出等,与佥枢密院事燕铁木儿谋曰:“今主上之疾日臻,将往上都。

rú yǒu bù huì wú dǎng hù cóng zhě zhí zhū wáng dà chén shā zhī

现代白话:如有不讳,我党扈从者执诸王、大臣杀之。

jū dà dū zhě jí fù dà dū shěng tái guān xuān yán tài zǐ yǐ zhì zhèng wèi chén jí chuán xí shǒu yù zhū guān zé dà shì jì yǐ

现代白话:居大都者,即缚大都省、台官,宣言太子已至,正位宸极,传檄守御诸关,则大事济了。

sān yuè dà jià zhì shàng dōu mǎn tū kuò kuò chū děng hù cóng

这句话大意是:三月,大驾至上都,满秃、阔阔出等扈从。

xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ jū shǒu yàn tiě mù r yì liú dà dū

这句话大意是:西安王阿剌忒纳失里居守,燕铁木儿亦留大都。

shí yě xiān niē sī zhì shàng dōu yǔ dào là shā děng tú fú lì yú dì nǎi qiǎn zōng zhèng zā lǔ hū chì yōng gǔ tái qiān dì jū jiāng líng

这句话大意是:时也先捏私至上都,与倒剌沙等图弗利于帝,乃遣宗正紥鲁忽赤雍古台迁帝居江陵。

qī yuè gēng wǔ tài dìng huáng dì bēng yú shàng dōu

这句话大意是:七月庚午,泰定皇帝崩于上都。

dào là shā jí liáng wáng wáng chán liáo wáng tuì tuì yīn jié dǎng hài zhèng rén jiē bù píng

这句话大意是:倒剌沙及梁王王禅、辽王脱脱,因结党害政,人皆不平。

shí yàn tiě mù r shí zhǎng dà dū shū mì fú yìn móu yú xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ yīn jié yǒng shì yǐ tú jǔ yì

这句话大意是:时燕铁木儿实掌大都枢密符印,谋于西安王阿剌忒纳失里,阴结勇士,以图举义。

bā yuè jiǎ wǔ lí míng bǎi guān jí xìng shèng gōng yàn tiě mù r lǜ ā là tiě mù r bèi lún chì děng shí qī rén bīng jiē lòu rèn hào yú zhòng yuē wǔ zōng huáng dì yǒu shèng zǐ èr rén xiào yǒu rén wén tiān xià zhèng tǒng dāng guī zhī

这句话大意是:八月甲午,黎明,百官集兴圣宫,燕铁木儿率阿剌铁木儿、孛伦赤等十七人,兵皆露刃,号于众曰:“武宗皇帝有圣子二人,孝友仁文,天下正统当归之。

jīn ěr yī èr chén gǎn wěn bāng jì yǒu bù shùn zhě zhǎn

现代白话:今你一二臣,敢紊邦纪,有不顺者斩!

nǎi shǒu fù píng zhāng zhèng shì wū bó dōu là bó yán chá r

这句话大意是:”乃手缚平章政事乌伯都剌、伯颜察儿,。

fēn mìng yǒng shì zhí zhōng shū zuǒ chéng duo duo

这句话大意是:分命勇士执中书左丞朵朵,。

cān zhī zhèng shì wáng shì xī

这句话大意是:参知政事王士熙,。

cān yì zhōng shū shěng shì tuì tuì wú bǐng dào

这句话大意是:参议中书省事脱脱、吴秉道,。

shì yù shǐ tiě mù gē qiū shì jié

这句话大意是:侍御史铁木哥、丘世杰,。

zhì shū shì yù shǐ tuō huan

这句话大意是:治书侍御史脱欢,。

tài zǐ zhān shì chéng wáng huán děng

这句话大意是:太子詹事丞王桓等,。

jiē xià zhī yù

这句话大意是:皆下之狱。

yàn tiě mù r yǔ xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ gòng shǒu nèi tíng jí fǔ kù lù fú yìn zhào bǎi guān rù nèi tīng mìng

这句话大意是:燕铁木儿与西安王阿剌忒纳失里共守内廷,籍府库,录符印,召百官入内听命。

jí qiǎn qián hé nán xíng shěng cān zhī zhèng shì míng lǐ dǒng ā qián xuān zhèng shǐ dá lǐ má shī lǐ chí yì yíng dì yú jiāng líng mì yǐ yì yù hé nán xíng shěng píng zhāng zhèng shì bó yán lìng jiǎn bīng yǐ bèi hù cóng

这句话大意是:即遣前河南行省参知政事明里董阿、前宣政使答里麻失里,驰驿迎帝于江陵,密以意谕河南行省平章政事伯颜,令简兵以备扈从。

shì rì

这句话大意是:是日,。

qián hú guǎng xíng shěng zuǒ chéng xiàng bié bù huā wèi zhōng shū zuǒ chéng xiàng

这句话大意是:前湖广行省左丞相别不花为中书左丞相,。

tài zǐ zhān shì tǎ shī hǎi yá wèi zhōng shū píng zhāng zhèng shì

这句话大意是:太子詹事塔失海涯为中书平章政事,。

qián hú guǎng xíng shěng yòu chéng sù sù wèi zhōng shū zuǒ chéng

这句话大意是:前湖广行省右丞速速为中书左丞,。

qián shǎn xī xíng shěng cān zhī zhèng shì wáng bù lián jí tái wèi shū mì fù shǐ

这句话大意是:前陕西行省参知政事王不怜吉台为枢密副使,。

yǔ zhōng shū yòu chéng zhào shì yán tóng qiān shū mì yuàn shì yàn tiě mù r hàn lín xué shì chéng zhǐ yì liè chì tōng zhèng yuàn shǐ hán shí fēn diǎn jī wù

这句话大意是:与中书右丞赵世延、同佥枢密院事燕铁木儿、翰林学士承旨亦列赤、通政院使寒食分典机务,。

diào bīng shǒu yù guān yào

这句话大意是:调兵守御关要,。

zhēng zhū wèi bīng tún jīng shī

这句话大意是:征诸卫兵屯京师,。

xià jùn xiàn zào bīng qì

这句话大意是:下郡县造兵器,。

chū fǔ kù kào jūn shì

这句话大意是:出府库犒军士。

yàn tiě mù r zhí sù jìn zhōng dá dàn bú mèi yī xī huò zài xǐ rén mò zhī qí chù

这句话大意是:燕铁木儿直宿禁中,达旦不寐,一夕或再徙,人莫知其处。

yǐ wèi yǐ xī ān wáng lìng gěi sù wèi jīng chéng jūn shì chāo yǒu chà diào zhū wèi bīng shǒu jū yōng guān jí lú ér lǐng

这句话大意是:乙未,以西安王令,给宿卫京城军士钞有差,调诸卫兵守居庸关及卢儿岭。

bǐng shēn qiǎn zuǒ wèi lǜ shǐ tū lǔ jiàng bīng zhūn bái mǎ diān lóng zhèn wèi zhǐ huī shǐ wò dōu mán jiàng bīng tún tài hé lǐng

这句话大意是:丙申,遣左卫率使秃鲁将兵屯白马甸,隆镇卫指挥使斡都蛮将兵屯泰和岭。

dīng yǒu fā zhōng wèi bīng shǒu qiān mín zhèn

这句话大意是:丁酉,发中卫兵守迁民镇。

yòu qiǎn sā lǐ bù huā děng wǎng yíng dì qiě lìng tǎ shī tiē mù ér jiáo wèi shǐ zhě zì nán lái yán dì yǐ cì jìn jiāo shǐ mín wú jīng yí

这句话大意是:又遣撒里不花等往迎帝,且令塔失帖木儿矫为使者自南来,言帝已次近郊,使民毋惊疑。

wù xū zhēng xuān jìng wáng mǎi nú zhū wáng yàn bù huā yú shān dōng

这句话大意是:戊戌,征宣靖王买奴、诸王燕不花于山东。

jǐ hài zhēng bīng liáo yáng

这句话大意是:己亥,征兵辽阳。

míng lǐ dǒng ā zhì biàn liáng zhí xíng shěng chén jiē xià zhī yù yòu shōu sù zhèng lián fǎng sī wàn hù fǔ jí jùn xiàn yìn

这句话大意是:明里董阿至汴梁,执行省臣,皆下之狱,又收肃政廉访司、万户府及郡县印。

gēng zǐ fā zōng rén wèi bīng zēng shǒu qiān mín zhèn

这句话大意是:庚子,发宗仁卫兵增守迁民镇。

xīn chǒu qiǎn wàn hù chè lǐ tiē mù ér jiàng bīng zhūn hé zhōng

这句话大意是:辛丑,遣万户彻里帖木儿将兵屯河中。

rén yín hé nán xíng shěng yǐ jùn xiàn quē rén quán shǔ guān shè qí shì

这句话大意是:壬寅,河南行省以郡县阙人,权署官摄其事。

guǐ mǎo yàn tiě mù r zhī dì sā dūn zi táng qí shì zì shàng dōu lái guī

这句话大意是:癸卯,燕铁木儿之弟撒敦、子唐其势,自上都来归。

hé nán xíng shěng shā píng zhāng qū liè yòu chéng bié tiě mù r

这句话大意是:河南行省杀平章曲烈、右丞别铁木儿。

shì rì míng lǐ dǒng ā děng zhì jiāng líng

这句话大意是:是日,明里董阿等至江陵。

jiǎ chén dì fā jiāng líng qiǎn shǐ zhào zhèn nán wáng tiě mù r bù huā wēi shùn wáng kuān chè bù huā hú guǎng xíng shěng píng zhāng zhèng shì gāo chāng wáng tiě mù r bǔ huà lái huì

这句话大意是:甲辰,帝发江陵,遣使召镇南王铁木儿不花、威顺王宽彻不花、湖广行省平章政事高昌王铁木儿补化来会。

zhí hú guǎng xíng shěng zuǒ chéng mǎ hé mǒu sòng jīng shī yǐ bié xuē dài zhī

这句话大意是:执湖广行省左丞马合某送京师,以别薛代之。

hé nán xíng shěng chū fǔ kù jīn qiān liǎng yín sì qiān liǎng chāo qī wàn yī qiān dìng fēn gěi guān lì jiàng shì

这句话大意是:河南行省出府库金千两、银四千两、钞七万一千锭,分给官吏、将士。

yòu mìng yǒu sī zào shèng yú gòng zhāng yí zhàng děng wù

这句话大意是:又命有司造乘舆、供张、仪仗等物。

yǐ sì qiǎn lóng zhèn wèi zhǐ huī shǐ yě sù tái r jiàng bīng shǒu bēi lóu kǒu

这句话大意是:乙巳,遣隆镇卫指挥使也速台儿将兵守碑楼口。

hé nán xíng shěng shā qí cān zhèng tuō bèi tái

这句话大意是:河南行省杀其参政脱孛台。

zhào shǎn xī xíng tái shì yù shǐ mǎ zā r tái jí xíng shěng píng zhāng zhèng shì tàn mǎ chì bù zhì

这句话大意是:召陕西行台侍御史马紥儿台及行省平章政事探马赤,不至。

bǐng wǔ zhū wáng àn hún chá zhì jīng shī

这句话大意是:丙午,诸王按浑察至京师。

qiǎn qián xī tái yù shǐ là mǎ hēi ba děng yù shǎn xī

这句话大意是:遣前西台御史剌马黑巴等谕陕西。

dīng wèi sā dūn shǒu jū yōng guān táng qí shì zhūn gǔ běi kǒu

这句话大意是:丁未,撒敦守居庸关,唐其势屯古北口。

mìng hé nán xíng shěng zào yín fú yǐ gěi jūn shì yǒu gōng zhě

这句话大意是:命河南行省造银符,以给军士有功者。

wù shēn yàn tiě mù r yòu lìng nǎi mǎ tái jiáo wèi shǐ zhě běi lái yán zhōu wáng zhěng bīng nán xíng wén zhě jiē yuè

这句话大意是:戊申,燕铁木儿又令乃马台矫为使者北来,言周王整兵南行,闻者皆悦。

dì mìng hé nán xíng shěng píng zhāng zhèng shì bó yán wèi běn shěng zuǒ chéng xiàng

这句话大意是:帝命河南行省平章政事伯颜为本省左丞相。

hé nán xíng shěng qiǎn qián wàn hù bó luó děng jiàng bīng shǒu tóng guān

这句话大意是:河南行省遣前万户孛罗等将兵守潼关。

jǐ yǒu zhū wáng mǎn tū ā mǎ là tái zōng zhèng zā lǔ hū chì kuò kuò chū qián hé nán xíng píng zhāng zhèng shì mǎi lǘ jí xián shì dú xué shì wù lǔ sī bù huā tài cháng lǐ yí yuàn shǐ hā hǎi chì děng shí bā rén tóng móu yuán dà dū shì jué dào là shā shā zhī

这句话大意是:己酉,诸王满秃、阿马剌台,宗正紥鲁忽赤阔阔出,前河南行平章政事买闾,集贤侍读学士兀鲁思不花,太常礼仪院使哈海赤等十八人,同谋援大都,事觉,倒剌沙杀之。

gēng xū dì zhì biàn liáng bó yán děng hù cóng běi xíng

这句话大意是:庚戌,帝至汴梁,伯颜等扈从北行。

yǐ qián hàn lín xué shì chéng zhǐ ā bù hǎi yá wèi hé nán xíng shěng píng zhāng zhèng shì

这句话大意是:以前翰林学士承旨阿不海牙为河南行省平章政事。

fā píng luán mín qiàn qiān mín zhèn yǐ yù liáo dōng jūn

这句话大意是:发平滦民堑迁民镇,以御辽东军。

xīn hài yǐ yàn tiě mù r zhī shū mì yuàn shì yì liè chì wèi yù shǐ zhōng chéng

这句话大意是:辛亥,以燕铁木儿知枢密院事,亦列赤为御史中丞。

rén zǐ ā sù wèi zhǐ huī shǐ tuì tuì mù r shuài qí jūn zì shàng dōu lái guī jí mìng shǒu gǔ běi kǒu

这句话大意是:壬子,阿速卫指挥使脱脱木儿帅其军自上都来归,即命守古北口。

guǐ chǒu zhù shū mì fēn yuàn yìn

这句话大意是:癸丑,铸枢密分院印。

shì rì shàng dōu zhū wáng jí yòng shì chén yǐ bīng fēn dào fàn jīng jī liú liáo wáng tuì tuì zhū wáng bó luó tiē mù ér tài shī duo dài zuǒ chéng xiàng dào là shā zhī shū mì yuàn shì tiě mù r tuō jū shǒu

这句话大意是:是日,上都诸王及用事臣,以兵分道犯京畿,留辽王脱脱、诸王孛罗帖木儿、太师朵带、左丞相倒剌沙、知枢密院事铁木儿脱居守。

jiǎ yín là mǎ hēi ba děng zhì shǎn xī jiē jiàn shā

这句话大意是:甲寅,剌马黑巴等至陕西,皆见杀。

yǐ mǎo tuì tuì mù r jí shàng dōu zhū wáng shī là píng zhāng zhèng shì nǎi mǎ tái zhān shì qīn chá zhàn yú yí xīng zhǎn qīn chá yú zhèn qín nǎi mǎ tái sòng jīng shī lù zhī shī là bài zǒu

这句话大意是:乙卯,脱脱木儿及上都诸王失剌、平章政事乃马台、詹事钦察战于宜兴,斩钦察于阵,禽乃马台送京师,戮之,失剌败走。

bǐng chén yàn tiě mù r fèng fǎ jià jiāo yíng

这句话大意是:丙辰,燕铁木儿奉法驾郊迎。

dīng sì dì zhì jīng shī rù jū dà nèi

这句话大意是:丁巳,帝至京师,入居大内。

guì chì wèi zhǐ huī shǐ tuō dié chū zì shàng dōu lǜ qí jūn lái guī mìng shǒu gǔ běi kǒu

这句话大意是:贵赤卫指挥使脱迭出自上都,率其军来归,命守古北口。

wù wǔ yǐ sù sù wèi zhōng shū píng zhāng zhèng shì qián yù shǐ zhōng chéng cáo lì wèi zhōng shū yòu chéng jiāng zhè xíng shěng cān zhī zhèng shì zhāng you liàng wèi zhōng shū cān zhī zhèng shì hé nán xíng shěng zuǒ chéng xiàng bó yán wèi yù shǐ dài fū zhōng shū yòu chéng zhào shì yán wèi yù shǐ zhōng chéng

这句话大意是:戊午,以速速为中书平章政事,前御史中丞曹立为中书右丞,江浙行省参知政事张友谅为中书参知政事,河南行省左丞相伯颜为御史大夫,中书右丞赵世延为御史中丞。

jǐ wèi yǐ hé nán wàn hù yě sù tái r tóng zhī shū mì yuàn shì

这句话大意是:己未,以河南万户也速台儿同知枢密院事。

ba huí huí zhǎng jiào hā de suǒ

这句话大意是:罢回回掌教哈的所。

shàng dōu liáng wáng wáng chán yòu chéng xiàng tǎ shī tiě mù r tài wèi bù huā píng zhāng zhèng shì mǎi lǘ yù shǐ dài fū niǔ zé děng bīng cì yú lín

这句话大意是:上都梁王王禅、右丞相塔失铁木儿、太尉不花、平章政事买闾、御史大夫纽泽等,兵次榆林。

shēng yí xīng xiàn wèi zhōu

这句话大意是:升宜兴县为州。

lóng zhèn wèi zhǐ huī shǐ hēi hàn móu fù shàng dōu zuò qì shì jí qí jiā

这句话大意是:隆镇卫指挥使黑汉谋附上都,坐弃市,籍其家。

jiǔ yuè gēng shēn shuò yàn tiě mù r dū shī jū yōng guān qiǎn sā dūn yǐ bīng xí shàng dōu bīng yú yú lín jī bài zhī zhuī zhì huái lái ér hái

这句话大意是:九月庚申朔,燕铁木儿督师居庸关,遣撒敦以兵袭上都兵于榆林,击败之,追至怀来而还。

lóng zhèn wèi zhǐ huī shǐ wò dōu mán yǐ bīng xí shàng dōu zhū wáng miè lǐ tiě mù r tuō mù chì yú tuó luó tái zhí zhī guī yú jīng shī

这句话大意是:隆镇卫指挥使斡都蛮以兵袭上都诸王灭里铁木儿、脱木赤于陀罗台,执之,归于京师。

qiǎn shǐ jí jūn zhōng cì tuì tuì mù r děng yín gè qiān liǎng yǐ fēn gěi jūn shì yǒu gōng zhě

这句话大意是:遣使即军中赐脱脱木儿等银各千两,以分给军士有功者。

cì jīng shī qí lǎo qī shí rén bì bó

这句话大意是:赐京师耆老七十人币帛。

mìng yǒu sī kuò mǎ

这句话大意是:命有司括马。

zhōng shū zuǒ chéng xiàng bié bù huā yán huí huí rén hā hā de zì zhì zhì jiān huò guān chāo wéi zhì bié wǎng fān bāng de bǎo huò wú suàn fǎ dāng méi guān ér dào là shā sī qí zhǒng rén bù xǔ jīn qǐng jí qí jiā

这句话大意是:中书左丞相别不花言:“回回人哈哈的,自至治间货官钞,违制别往番邦,得宝货无算,法当没官,而倒剌沙私其种人,不许,今请籍其家。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

yàn tiě mù r qǐng shì mǎ hé mǒu cóng zhī

这句话大意是:燕铁木儿请释马合某,从之。

shǎn xī bīng rù hé zhōng fǔ jié xíng yòng kù chāo wàn bā qiān dìng shā tóng zhī fǔ shì bù lún tū

这句话大意是:陕西兵入河中府,劫行用库钞万八千锭,杀同知府事不伦秃。

rén xū qiǎn shǐ jì wǔ yuè sì dú

这句话大意是:壬戌,遣使祭五岳、四渎。

mìng sù sù xuān yù zhōng wài yuē xī zài shì zǔ yǐ jí liè shèng lín yù xián mìng zhòng shū shěng gāng wéi bǎi sī zǒng cái shù zhèng fán qián gǔ quán xuǎn xíng fá xīng zào wǎng bù sī zhī

这句话大意是:命速速宣谕中外曰:“昔在世祖以及列圣临御,咸命中书省纲维百司,总裁庶政,凡钱谷、铨选、刑罚、兴造,罔不司之。

zì jīn chú shū mì yuàn yù shǐ tái qí yú zhū sī jí zuǒ yòu jìn shì gǎn yǒu gé yuè zhōng shū zòu qǐng zhèng wù zhě yǐ wéi zhì lùn jiān chá yù shǐ qí jiū yán zhī

这句话大意是:自今除枢密院、御史台,其余诸司及左右近侍,敢有隔越中书奏请政务者,以违制论,监察御史其纠言之。

yǐ gāo chāng wáng tiě mù r bǔ huà zhī shū mì yuàn shì yě xiān niē wèi xuān huī shǐ

这句话大意是:”以高昌王铁木儿补化知枢密院事,也先捏为宣徽使。

gěi jū yōng guān jūn shì qiǔ liáng cì zhèn nán wáng tiě mù r bù huā děng chāo yǒu chà

这句话大意是:给居庸关军士糗粮,赐镇南王铁木儿不花等钞有差。

zhēng wǔ wèi tún tián bīng fù jīng shī

这句话大意是:征五卫屯田兵赴京师。

ān nán guó lái gòng fāng wù

这句话大意是:安南国来贡方物。

cì shàng dōu jiàng shì lái guī zhě chāo gè yǒu chà

这句话大意是:赐上都将士来归者钞各有差。

shū mì yuàn chén yán hé nán xíng shěng jūn liè shù huái xi

这句话大意是:枢密院臣言:“河南行省军列戍淮西,。

jù tóng guān hé zhōng bù yuǎn

这句话大意是:距潼关、河中不远,。

hú guǎng xíng shěng jūn

这句话大意是:湖广行省军,。

wéi píng yáng bǎo dìng liǎng wàn hù hào chēng jīng ruì

这句话大意是:唯平阳、保定两万户号称精锐,。

qǐng fā qí huáng shù jūn yī wàn rén jí liǎng wàn hù jūn

这句话大意是:请发蕲、黄戍军一万人及两万户军,。

wèi sān wàn

这句话大意是:为三万,。

mìng hú guǎng cān zhèng zhèng áng xiāo wàn hù tuì tuì mù r jiāng zhī

这句话大意是:命湖广参政郑昂霄、万户脱脱木儿将之,。

bìng huáng hé wèi yíng

这句话大意是:并黄河为营,。

yǐ biàn zhēng qiǎn

这句话大意是:以便征遣。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

zhào yàn tiě mù r fù quē

这句话大意是:召燕铁木儿赴阙。

shàng dōu zhū wáng yě xiān tiē mù ér píng zhāng tū mǎn dié r zì liáo dōng yǐ bīng rù qiān mín zhèn zhū wáng bā là mǎ yě xiān tiē mù ér yǐ suǒ bù bīng rù guǎn zhōu shā lüě lì mín

这句话大意是:上都诸王也先帖木儿、平章秃满迭儿,自辽东以兵入迁民镇,诸王八剌马、也先帖木儿以所部兵入管州,杀掠吏民。

bǐng yín mìng zào bīng qì jiāng zhè jiāng xī hú guǎng sān xǐng liù wàn shì nèi jùn sì wàn shì

这句话大意是:丙寅,命造兵器,江浙、江西、湖广三省六万事,内郡四万事。

dīng mǎo yàn tiě mù r lǜ zhū wáng dà chén fú què qǐng zǎo zhèng dà wèi yǐ ān tiān xià dì gù cí yuē dà xiōng zài shuò fāng zhèn gǎn wěn tiān xù hu

这句话大意是:丁卯,燕铁木儿率诸王、大臣伏阙请早正大位,以安天下,帝固辞曰:“大兄在朔方,朕敢紊天序吗?

yàn tiě mù r yuē rén xīn xiàng bèi zhī jī jiān bù róng fà yī huò shī zhī shì qí wú jí

这句话大意是:”燕铁木儿曰:“人心向背之机,间不容发,一或失之,噬脐无及。

dì yuē bì bù dé yǐ bì míng zhe zhèn yì yǐ shì tiān xià ér hòu kě

这句话大意是:”帝曰:“必不得已,必明著朕意以示天下而后可。

cì xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ zhèn nán wáng tiē mù ér bù huā wēi shùn wáng kuān chè bù huā xuān jìng wáng mǎi nú děng jīn gè wǔ shí liǎng yín gè wǔ bǎi liǎng bì gè sān shí pǐ

这句话大意是:”赐西安王阿剌忒纳失里、镇南王帖木儿不花、威顺王宽彻不花、宣靖王买奴等,金各五十两、银各五百两、币各三十匹。

qiǎn sā dūn jù liáo dōng bīng yú jì zhōu dōng liú shā hé yuán shuài ā wū là shǒu jū yōng guān

这句话大意是:遣撒敦拒辽东兵于蓟州东流沙河,元帅阿兀剌守居庸关。

shàng dōu jūn gōng bēi lóu kǒu zhǐ huī shǐ yě sù tái r yù zhī bù kè

这句话大意是:上都军攻碑楼口,指挥使也速台儿御之,不克。

wù chén dà sī nóng míng lǐ dǒng ā dà dū liú shǒu kuò kuò tái bìng wèi zhōng shū píng zhāng zhèng shì

这句话大意是:戊辰,大司农明里董阿、大都留守阔阔台,并为中书平章政事。

mù yǒng shì cóng jūn

这句话大意是:募勇士从军。

qiǎn shǐ fēn háng hé jiān bǎo dìng zhēn dìng jí hé nán děng lù kuò mín mǎ

这句话大意是:遣使分行河间、保定、真定及河南等路,括民马。

zhēng yān líng xiàn hé xī jūn fù quē

这句话大意是:征鄢陵县河西军赴阙。

mìng xiāng yáng wàn hù yáng kè zhōng dèng zhōu wàn hù sūn jié yǐ bīng shǒu wǔ guān

这句话大意是:命襄阳万户杨克忠、邓州万户孙节,以兵守武关。

mìng hǎi dào wàn hù fǔ lái nián yùn mǐ sān bǎi yī shí wàn shí

这句话大意是:命海道万户府来年运米三百一十万石。

zào jīn fú bā shí

这句话大意是:造金符八十。

jǐ sì zhù yù bǎo chéng

这句话大意是:己巳,铸御宝成。

lì xíng shū mì yuàn yú biàn liáng yǐ tóng zhī shū mì yuàn shì yě sù tái r zhī xíng shū mì yuàn shì jiàng bīng xíng shì tài xíng zhū guān xi jī hé zhōng tóng guān jūn yǐ zhé dié nǔ fēn gěi shǒu guān jūn shì

这句话大意是:立行枢密院于汴梁,以同知枢密院事也速台儿知行枢密院事,将兵行视太行诸关,西击河中、潼关军,以折叠弩分给守关军士。

shàng dōu zhū wáng hū là tái děng yǐn bīng fàn guō zhōu

这句话大意是:上都诸王忽剌台等引兵犯崞州。

gēng wǔ mìng yǒu sī hé shì sù dòu shí liù wàn wǔ qiān dàn fēn gěi jū yōng děng guān jūn mǎ

这句话大意是:庚午,命有司和市粟豆十六万五千石,分给居庸等关军马。

qiǎn jūn mín shǒu guī xiá zhū ài

这句话大意是:遣军民守归、峡诸隘。

xīn wèi cháng fú yè tài miào

这句话大意是:辛未,常服谒太庙。

yún nán mèng dìng lù tǔ guān lái gòng fāng wù

这句话大意是:云南孟定路土官来贡方物。

wū bó dōu là tiě mù gē qì shì duo duo wáng shì xī bó yán chá r tuō huan děng gè liú yú yuǎn zhōu bìng jí qí jiā

这句话大意是:乌伯都剌、铁木哥弃市,朵朵、王士熙、伯颜察儿、脱欢等各流于远州,并籍其家。

tóng zhī shū mì yuàn shì tuì tuì mù r yǔ liáo dōng tū mǎn dié r zhàn yú jì zhōu liǎng jiā diàn

这句话大意是:同知枢密院事脱脱木儿与辽东秃满迭儿战于蓟州两家店。

rén shēn dì jí wèi yú dà míng diàn shòu zhū wáng bǎi guān cháo hè dà shè zhào yuē

这句话大意是:壬申,帝即位于大明殿,受诸王、百官朝贺,大赦,诏曰:。

hóng wéi wǒ tài zǔ huáng dì hùn yī hǎi yǔ yuán lì dìng zhì yǐ yī tǒng xù zōng qīn gè shòu fēn dì wù gǎn wàng shēng jì yú cǐ bù yì zhī chéng guī wàn shì suǒ gòng shǒu zhě yě

这句话大意是:洪惟我太祖皇帝混一海宇,爰立定制,以一统绪,宗亲各受分地,勿敢妄生觊觎,此不易之成规,万世所共守者也。

shì zǔ zhī hòu chéng zōng wǔ zōng rén zōng yīng zōng yǐ gōng tiān xià zhī xīn yǐ cì xiāng chuán zōng wáng guì qī xián zūn zǔ xùn

这句话大意是:世祖之后,成宗、武宗、仁宗、英宗,以公天下之心,以次相传,宗王、贵戚,咸遵祖训。

zhì yú jìn dǐ jù yǒu méng shū yuàn shǒu fān fú ér yǔ zéi chén tiě shī yě xiān tiē mù ér děng qián tōng yīn móu mào gàn bǎo wèi shǐ yīng zōng bù xìng lí yú dà gù

这句话大意是:至于晋邸,具有盟书,愿守藩服,而与贼臣铁失、也先帖木儿等潜通阴谋,冒干宝位,使英宗不幸罹于大故。

zhèn xiōng dì bō yuè nán běi bèi lì jiān xiǎn lín yù zhī shì qǐ huò yù wén

这句话大意是:朕兄弟播越南北,备历艰险,临御之事,岂获与闻!

zhèn yǐ shū fù zhī gù shùn chéng wéi jǐn yú jīn liù nián zāi yì dié jiàn

这句话大意是:朕以叔父之故,顺承惟谨,于今六年,灾异迭见。

quán chén dào là shā wū bó dōu là děng zhuān quán zì yòng shū yuǎn xūn jiù fèi qì zhōng liáng biàn luàn zǔ zōng fǎ dù kōng fǔ kù yǐ sī qí dǎng lèi

这句话大意是:权臣倒剌沙、乌伯都剌等,专权自用,疏远勋旧,废弃忠良,变乱祖宗法度,空府库以私其党类。

dà xíng shàng bīn lì yú lì yòu xiǎn wò guó bǐng yòng chéng qí jiān

这句话大意是:大行上宾,利于立幼,显握国柄,用成其奸。

zōng wáng dà chén yǐ zōng shè zhī zhòng tǒng xù zhī zhèng xié móu tuī dài shǔ yú miǎo gōng

这句话大意是:宗王、大臣,以宗社之重,统绪之正,协谋推戴,属于眇躬。

zhèn yǐ fēi dé yi sì dà xiōng gù ràng zài sān

这句话大意是:朕以菲德,宜俟大兄,固让再三。

zōng qī jiàng xiàng bǎi liáo qí lǎo yǐ wéi shén qì bù kě yǐ jiǔ xū tiān xià bù kě yǐ wú zhǔ zhōu wáng liáo gé shuò mò mín shù huáng huáng yǐ jí sān yuè chéng kěn pò qiè

现代白话:宗戚、将相,百僚、耆老,以为神器不能够久虚,天下不能够无主,周王辽隔朔漠,民庶遑遑,已及三月,诚恳迫切。

zhèn gù cóng qí qǐng jǐn sì dà xiōng zhī zhì yǐ suì zhèn gù ràng zhī xīn

这句话大意是:朕故从其请,谨俟大兄之至,以遂朕固让之心。

yǐ yú zhì hé yuán nián jiǔ yuè shí sān rì jí huáng dì wèi yú dà míng diàn qí yǐ zhì hé yuán nián wèi tiān lì yuán nián kě dà shè tiān xià

这句话大意是:已于致和元年九月十三日,即皇帝位于大明殿,其以致和元年为天历元年,可大赦天下。

zì jiǔ yuè shí sān rì mèi shuǎng yǐ qián chú móu shā zǔ fù mǔ fù mǔ qī qiè shā fu nú bì shā zhǔ móu gù shā rén dàn fàn qiáng dào yìn zào wěi chāo bù shè wài qí yú zuì wú qīng zhòng xián shè chú zhī

这句话大意是:自九月十三日昧爽已前,除谋杀祖父母、父母,妻妾杀夫,奴婢杀主,谋故杀人,但犯强盗,印造伪钞不赦外,其余罪无轻重,咸赦除之。

wū xì zhèn qǐ yǒu yì yú tiān xià zāi

现代白话:于戏,朕岂有意于天下啊!

zhòng niàn zǔ zōng kāi chuàng zhī jiān kǒng huī dà yè shì yǐ miǎn xùn yú qíng

这句话大意是:重念祖宗开创之艰,恐隳大业,是以勉徇舆情。

shàng lài ěr zhōng wài wén wǔ chén liáo xié xīn xiāng yǔ jí níng yì zhào yǐ chéng zhì gōng

现代白话:尚赖你中外文武臣僚,协心相予,辑宁亿兆,以成治功。

zī ěr duō fāng tǐ yǔ zhì yì

现代白话:咨你多方,体予至意!

guǐ yǒu hàn lín yuàn zēng gěi yì xǐ shū

这句话大意是:癸酉,翰林院增给驿玺书。

mìng yàn tiě mù r jiàng bīng jī liáo dōng jūn fēng yàn tiě mù r wèi tài píng wáng yǐ tài píng lù wèi shí yì cì jīn wǔ bǎi liǎng yín èr qiān wǔ bǎi liǎng chāo wàn dìng píng jiāng guān dì wǔ bǎi qǐng

这句话大意是:命燕铁木儿将兵击辽东军,封燕铁木儿为太平王,以太平路为食邑,赐金五百两、银二千五百两、钞万锭、平江官地五百顷。

zhōng shū yòu chéng cáo lì wèi jiāng zhè xíng shěng píng zhāng zhèng shì fú jiàn lián fǎng shǐ yì shì dǒng ā wèi yòu chéng qián zhōng shū zuǒ chéng zhāng sī míng wèi zuǒ chéng

这句话大意是:中书右丞曹立为江浙行省平章政事,福建廉访使易释董阿为右丞,前中书左丞张思明为左丞。

zhū wáng tǎ shù zhǐ r hā láng fó bǎo děng zì ēn zhōu lái cháo

这句话大意是:诸王塔术、只儿哈郎、佛宝等自恩州来朝。

cì àn huī chāo bǎi dìng yǐ sì tiān shén

这句话大意是:赐按灰钞百锭,以祀天神。

kuò hé dōng mǎ

这句话大意是:括河东马。

jiǎ xū

这句话大意是:甲戌,。

yàn tiě mù r jiā kāi fǔ yí tóng sān sī shàng zhù guó lù jūn guó zhòng shì zhōng shū yòu chéng xiàng jiān xiū guó shǐ

这句话大意是:燕铁木儿加开府仪同三司、上柱国、录军国重事、中书右丞相、监修国史,。

yī qián zhī shū mì yuàn shì

这句话大意是:依前知枢密院事,。

bó yán jiā tài wèi

这句话大意是:伯颜加太尉,。

yǐ jiāng nán xíng tái yù shǐ dài fū duǒ er zhǐ wèi jiāng zhè xíng shěng zuǒ chéng xiàng

这句话大意是:以江南行台御史大夫朵儿只为江浙行省左丞相,。

huái xī dào sù zhèng lián fǎng shǐ ā r sī lán hǎi yá wèi jiāng nán xíng tái yù shǐ dài fū

这句话大意是:淮西道肃政廉访使阿儿思兰海牙为江南行台御史大夫。

zhū wáng bó luó hū dōu huǒ zhě lái cháo

这句话大意是:诸王孛罗、忽都火者来朝。

zhēng zuǒ yòu liǎng ā sù wèi jūn lǎo yòu fù jīng shī bù xíng zhě zhǎn jí qí jiā

这句话大意是:征左右两阿速卫军老幼赴京师,不行者斩,籍其家。

yǐ hài lì tài xǐ yuàn yǐ fèng zǔ zōng shén yù diàn cí jì zhì zhèng èr pǐn ba huì fú shū xiáng liǎng yuàn

这句话大意是:乙亥,立太禧院,以奉祖宗神御殿祠祭,秩正二品,罢会福、殊祥两院。

jiāng xī xíng shěng píng zhāng zhèng shì tū jiān tiē mù ér jiāng zhè xíng shěng yòu chéng yì shì dǒng ā bìng wèi tài xǐ yuàn shǐ zhōng shū píng zhāng sù sù yù shǐ zhōng chéng yì liè chì jiān tài xǐ yuàn shǐ

这句话大意是:江西行省平章政事秃坚帖木儿、江浙行省右丞易释董阿并为太禧院使,中书平章速速、御史中丞亦列赤兼太禧院使。

shàng dōu wáng chán bīng xí pò jū yōng guān jiàng shì jiē kuì

这句话大意是:上都王禅兵袭破居庸关,将士皆溃。

yàn tiě mù r jūn cì sān hé

这句话大意是:燕铁木儿军次三河。

bǐng zǐ wáng chán yóu bīng zhì dà kǒu yàn tiě mù r hái jūn cì yú hé dì chū qí huà mén shì shī

这句话大意是:丙子,王禅游兵至大口,燕铁木儿还军次榆河,帝出齐化门视师。

dīng chǒu yàn tiě mù r lái jiàn yuē shèng yú yī chū mín xīn bì jīng jūn lǚ zhī shì chén qǐng yǐ shēn rèn zhī

这句话大意是:丁丑,燕铁木儿来见曰:“乘舆一出,民心必惊,军旅之事,臣请以身任之。

jí rì hái gōng

这句话大意是:”即日还宫。

mìng sī tiān jiàn huì xīng

这句话大意是:命司天监翙星。

wù yín yù zhōng wài yuē jìn yǐ jiān chén dào là shā wū bó dōu là qián tōng yīn móu biàn yì zǔ zōng chéng xiàn jì yǐ míng zhèng qí zuì

这句话大意是:戊寅,谕中外曰:“近以奸臣倒剌沙、乌伯都剌潜通阴谋,变易祖宗成宪,既已明正其罪。

fán huí huí zhǒng rén bù yù qí shì zhě qí ān yè wù jù

这句话大意是:凡回回种人不预其事者,其安业勿惧;。

yǒu yīn ér shān huò qí rén zhě zuì zhī

这句话大意是:有因而扇惑其人者,罪之。

yòu chì jūn zhōng táo guī jí jīng chéng yóu mín gǎn ràng mín cái zhě zhǎn

这句话大意是:”又敕:“军中逃归,及京城游民敢攘民财者斩。

mìng gāo chāng sēng zuò fó shì yú yán chūn gé

这句话大意是:”命高昌僧作佛事于延春阁。

yòu mìng yě lǐ kě wēn yú xiǎn yì zhuāng shèng huáng hòu shén yù diàn zuò fó shì

这句话大意是:又命也里可温于显懿庄圣皇后神御殿作佛事。

zhū wáng ā r bā hū àn huī tuì tuì lái cháo

这句话大意是:诸王阿儿八忽、按灰、脱脱来朝。

mìng liú shǒu sī wán jīng chéng jūn shì chéng chéng shǒu yù

这句话大意是:命留守司完京城,军士乘城守御。

yàn tiě mù r yǔ wáng chán qián jūn zhàn yú yú hé bài zhī zhuī bēn hóng qiáo běi

这句话大意是:燕铁木儿与王禅前军战于榆河,败之,追奔红桥北。

qí shū mì fù shǐ ā là tiē mù ér zhǐ huī shǐ hū dōu tiē mù ér yǐ bīng huì wáng chán fù lái zhàn yòu bài zhī wǒ shī jù hóng qiáo

这句话大意是:其枢密副使阿剌帖木儿、指挥使忽都帖木儿以兵会王禅,复来战,又败之,我师据红桥。

zēng gěi dà dū yì mǎ bǎi pǐ

这句话大意是:增给大都驿马百匹。

gēng chén tài bái fàn kàng xiù

这句话大意是:庚辰,太白犯亢宿。

zhào yù yù shǐ tái jīn hòu jiān chá yù shǐ lián fǎng sī fán yǒu cì jǔ bìng zhe qí shí wú zé wù wàng yǐ yán

这句话大意是:诏谕御史台:“今后监察御史、廉访司,凡有刺举,并著其实,无则勿妄以言。

lián fǎng sī shū lì dāng yǐ zhí guān jiào shòu lì yuán xiāng gòng jìn shì cān yòng

这句话大意是:廉访司书吏,当以职官、教授、吏员、乡贡进士参用。

jiā fēng hàn jiāng jūn guān yǔ wèi xiǎn líng yì yǒng wǔ ān yīng jì wáng qiǎn shǐ cí qí miào

这句话大意是:”加封汉将军关羽为显灵义勇武安英济王,遣使祠其庙。

xīn sì mìng sī tiān jiàn huì xīng

这句话大意是:辛巳,命司天监翙星。

yǐ bié bù huā zhī shū mì yuàn shì yī qián zhōng shū zuǒ chéng xiàng

这句话大意是:以别不花知枢密院事,依前中书左丞相。

kuò shān dōng mǎ

这句话大意是:括山东马。

yàn tiě mù r yǔ shàng dōu jūn dà zhàn bái fú zhī yě yàn tiě mù r shǒu rèn qī rén yú zhèn bài zhī

这句话大意是:燕铁木儿与上都军大战白浮之野,燕铁木儿手刃七人于阵,败之。

tuì tuì mù r yǔ liáo dōng jūn zhàn jì zhōu zhī tán zi shān

这句话大意是:脱脱木儿与辽东军战蓟州之檀子山。

rén wǔ dà wù

这句话大意是:壬午,大雾。

wáng chán děng dùn kūn shān zhōu

这句话大意是:王禅等遁昆山州。

huò shàng dōu bān zhào shǐ zhě jí liáo dōng zhēng bīng shǐ zhě yǐ wén zhào zhū zhī

这句话大意是:获上都颁诏使者及辽东征兵使者以闻,诏诛之。

guǐ wèi yǐ tóng zhī shū mì yuàn shì tū ér hā tiē mù ér zhī shū mì yuàn shì zhōng shū píng zhāng zhèng shì míng lǐ dǒng ā wèi jiāng zhè xíng shěng píng zhāng zhèng shì

这句话大意是:癸未,以同知枢密院事秃儿哈帖木儿知枢密院事,中书平章政事明里董阿为江浙行省平章政事。

wáng chán shōu jí sàn wáng fù lái zhàn wǒ shī liè zhèn bái fú zhī xi dí bù gǎn fàn

这句话大意是:王禅收集散亡,复来战,我师列阵白浮之西,敌不敢犯。

zhì yè sā dūn tuì tuì mù r qián hòu jiā gōng bài zǒu zhī zhuī jí yú chāng píng běi zhǎn shǒu shù qiān jí jiàng zhě wàn yú rén

这句话大意是:至夜,撒敦、脱脱木儿前后夹攻,败走之,追及于昌平北,斩首数千级,降者万余人。

dì qiǎn shǐ cì yàn tiě mù r shàng zūn yù zhǐ yuē chéng xiàng měi lín zhèn gōng mào shǐ shí tuō yǒu bù yú nài hé

这句话大意是:帝遣使赐燕铁木儿上尊,谕旨曰:“丞相每临阵,躬冒矢石,脱有不虞,奈何?

zì jīn dì yǐ dà jiàng qí gǔ dū zhàn kě yě

这句话大意是:自今第以大将旗鼓督战可也。

yàn tiě mù r duì yuē fán zhàn chén bì yǐ shēn xiān zhī gǎn hòu zhě lùn yǐ jūn fǎ

这句话大意是:”燕铁木儿对曰:“凡战,臣必以身先之,敢后者,论以军法。

ruò wěi zhī zhū jiāng wàn yī shī lì huǐ jiāng hé jí

这句话大意是:若委之诸将,万一失利,悔将何及?

jiǎ shēn qìng yún jiàn

这句话大意是:”甲申,庆云见。

wáng chán dān qí wáng sā dūn zhuī zhī bù jí ér hái

这句话大意是:王禅单骑亡,撒敦追之不及而还。

mìng yù shǐ tái fán gè dào lián fǎng sī guān yòng měng gǔ èr rén wèi wù hé xī huí huí hàn rén gè yī rén

这句话大意是:命御史台:“凡各道廉访司官,用蒙古二人,畏兀、河西、回回、汉人各一人。

gè sī shū lì shí liù rén yòng zhí guān wǔ gè lù sī lì wǔ jiào shòu èr xiāng gòng jìn shì sì rén

这句话大意是:各司书吏十六人,用职官五,各路司吏五,教授二,乡贡进士四人。

běn tái jīng lì pǐn zhì xiāng dāng zhě chú gè dào lián fǎng shǐ dōu shì chú fù shǐ

这句话大意是:本台经历品秩相当者,除各道廉访使,都事除副使。

jīn tái yì shǐ tōng shì kǎo mǎn bù dé chú yù shǐ

这句话大意是:今台译史通事考满不得除御史。

jìng ān wáng kuò bù huā děng jiāng shǎn xī bīng qián yóu tóng guān nán shuǐ mén rù wàn hù bó luó qì guān zǒu kuò bù huā děng fēn jù shǎn zhōu děng xiàn zòng bīng sì jié

这句话大意是:”靖安王阔不花等将陕西兵潜由潼关南水门入,万户孛罗弃关走,阔不花等分据陕州等县,纵兵四劫。

yǐ yǒu yǐ míng lǐ dǒng ā wèi zhōng shū píng zhāng zhèng shì lǐng běi xíng shěng zuǒ chéng yàn bù lín zhī shū mì yuàn shì

这句话大意是:乙酉,以明里董阿为中书平章政事,岭北行省左丞燕不邻知枢密院事。

mù dīng zhuàng qiān rén shǒu hàn chéng guō

这句话大意是:募丁壮千人守捍城郭。

shàng dōu bīng rù gǔ běi kǒu jiàng shì jiē kuì qí zhī shū mì yuàn shì zhú wēn tái yǐ bīng lüè shí cáo

这句话大意是:上都兵入古北口,将士皆溃,其知枢密院事竹温台以兵掠石槽。

zhuī fēng rǔ mǔ wán zhě yún guó fū rén qí fu gàn luō sī zèng tài bǎo fēng yún guó gōng shì zhōng yì

这句话大意是:追封乳母完者云国夫人,其夫干罗思赠太保,封云国公,谥忠懿;。

zi suǒ nǎi zèng sī tú fēng yún guó gōng shì zhēn mǐn

这句话大意是:子锁乃赠司徒,封云国公,谥贞闵。

yàn tiě mù r qiǎn sā dūn bèi dào qū shí cáo yǎn qí bù bèi jī zhī

这句话大意是:燕铁木儿遣撒敦倍道趋石槽,掩其不备,击之。

yàn tiě mù r dà bīng jì zhì

这句话大意是:燕铁木儿大兵继至,。

zhuǎn zhàn sì shí yú lǐ

这句话大意是:转战四十余里,。

zhì niú tóu shān

这句话大意是:至牛头山,。

qín fù mǎ bó luó tiē mù ér

这句话大意是:擒驸马孛罗帖木儿,。

píng zhāng měng gǔ tǎ shī yā shī tiē mù ér

这句话大意是:平章蒙古塔失、雅失帖木儿,。

jiāng zuò yuàn shǐ sā r tǎo wēn

这句话大意是:将作院使撒儿讨温,。

sòng què xià lù zhī

这句话大意是:送阙下戮之,。

jiàng xiào jiàng zhě wàn rén

这句话大意是:将校降者万人,。

yú bīng bēn cuàn

这句话大意是:余兵奔窜,。

yè qiǎn sā dūn chū gǔ běi kǒu zhú zhī

这句话大意是:夜遣撒敦出古北口逐之。

tuì tuì mù r yǔ liáo dōng jūn zhàn jì zhōu nán shā huò wú suàn

这句话大意是:脱脱木儿与辽东军战蓟州南,杀获无算。

diào hé nán měng gǔ jūn lǎo yòu wǔ wàn rén zēng shǒu jīng shī mù dīng zhuàng shǒu zhí gū

这句话大意是:调河南蒙古军老幼五万人,增守京师,募丁壮守直沽。

diào lín qīng wàn hù fǔ yùn liáng jūn sān qiān wǔ bǎi bìng yù hé fēn shǒu shān dōng dīng zhuàng wàn rén shǒu yù yì dōu bān yáng zhū chǔ hǎi gǎng

这句话大意是:调临清万户府运粮军三千五百并御河分守,山东丁壮万人守御益都、般阳诸处海港。

jū yōng guān lěi shí yǐ wéi gù

这句话大意是:居庸关垒石以为固。

dīng hài liáo dōng jūn dǐ jīng chéng yàn tiě mù r yǐn bīng jù zhī lìng jīng chéng lǐ cháng zhào mù dīng zhuàng jí bǎi gōng hé wàn rén yǔ bīng shì wéi wǔ chéng chéng shǒu yù yuè gěi chāo sān dìng mǐ sān dòu

这句话大意是:丁亥,辽东军抵京城,燕铁木儿引兵拒之,令京城里长召募丁壮及百工合万人,与兵士为伍,乘城守御,月给钞三锭、米三斗。

jì níng jìn níng liǎng lù suǒ xiá dài zhōu zhī yàn mén guān

这句话大意是:冀宁、晋宁两路所辖:代州之雁门关,。

guō zhōu zhī yáng wǔ guān

这句话大意是:崞州之阳武关,。

lán zhōu zhī tiān jiàn kǒu pí kù kǒu

这句话大意是:岚州之天涧口、皮库口,。

bǎo dé zhōu zhī zhài dǐ tiān qiáo bái yáng sān guān

这句话大意是:保德州之寨底、天桥、白羊三关,。

shí zhōu zhī wù bǎo kǒu

这句话大意是:石州之坞堡口,。

fén zhōu zhī xiàng yáng guān

这句话大意是:汾州之向阳关,。

xí zhōu zhī wū mén guān

这句话大意是:隰州之乌门关,。

jí zhōu zhī mǎ tóu qín wáng lǐng èr guān

这句话大意是:吉州之马头、秦王岭二关,。

líng shí xiàn zhī yīn dì guān

这句话大意是:灵石县之阴地关,。

jiē lìng chuān qiàn lěi shí yǐ wéi gù

这句话大意是:皆令穿堑垒石以为固,。

diào dīng zhuàng shǒu zhī

这句话大意是:调丁壮守之。

wù zǐ shàng dōu zhū wáng hū là tái děng bīng rù zǐ jīng guān jiàng shì jiē kuì xíng shū mì yuàn guān bo yán wò dōu mán zhǐ huī shǐ yě sù tái r jiàng bīng yuán zhī

这句话大意是:戊子,上都诸王忽剌台等兵入紫荆关,将士皆溃,行枢密院官卜颜、斡都蛮,指挥使也速台儿将兵援之。

shǎn xī xíng tái yù shǐ dài fū yě xiān tiē mù ér yǐn bīng cóng dà qìng guān dù hé qín hé zhōng fǔ guān shā zhī

这句话大意是:陕西行台御史大夫也先帖木儿引兵从大庆关渡河,擒河中府官,杀之。

wàn hù chè lǐ tiē mù ér jūn kuì ér dùn hé nán lián fǎng fù shǐ wàn jiā lǘ yán chè lǐ tiē mù ér shēn wéi dà jiàng jì lǜ bù yán wàng fēng bēn kuì yi jiā zhòng fá yǐ shì quàn chéng

这句话大意是:万户彻里帖木儿军溃而遁,河南廉访副使万家闾言:“彻里帖木儿身为大将,纪律不严,望风奔溃,宜加重罚,以示劝惩。

bù bào

这句话大意是:”不报。

hé dōng wén yě xiān tiē mù ér jūn zhì guān lì jiē qì chéng zǒu yě xiān tiē mù ér xī yǐ qí dǎng dài zhī

这句话大意是:河东闻也先帖木儿军至,官吏皆弃城走,也先帖木儿悉以其党代之。

zhào yún nán xíng shěng zuǒ chéng xiàng yě ér jí ní bù zhì

这句话大意是:召云南行省左丞相也儿吉尼,不至。

qián shàng shū zuǒ chéng xiàng sān bǎo nú yǐ zuì zhū qí èr zi shàng dōu hā là bā dōu ér jìn shì mìng yǐ suǒ jí jiā zī jí zhì mìng hái zhī

这句话大意是:前尚书左丞相三宝奴以罪诛,其二子上都、哈剌八都儿近侍,命以所籍家赀及制命还之。

dōng shí yuè jǐ chǒu shuò mìng xī sēng zuò fó shì

这句话大意是:冬十月己丑朔,命西僧作佛事。

yàn tiě mù r yǐn bīng zhì tōng zhōu jī liáo dōng jūn bài zhī jiē dù lù shuǐ zǒu

这句话大意是:燕铁木儿引兵至通州,击辽东军败之,皆渡潞水走。

qiǎn tuì tuì mù r děng jiàng bīng sì qiān xi yuán zǐ jīng guān

这句话大意是:遣脱脱木儿等将兵四千,西援紫荆关。

diào jiāng zhè bīng wàn rén xi yù tóng guān

这句话大意是:调江浙兵万人,西御潼关。

zǐ jīng guān kuì zú nán zǒu bǎo dìng yīn sì piāo lüè tóng zhī lù shì ā lǐ shā jí gù píng zhāng zhāng guī zi wǔ chāng wàn hù jǐng wǔ děng lǜ mín chí tǐng jī sǐ shù bǎi rén

这句话大意是:紫荆关溃卒南走保定,因肆剽掠,同知路事阿里沙及故平章张珪子武昌万户景武等率民持挺击死数百人。

hé nán xíng shěng diào bīng shǒu hǔ láo guān

这句话大意是:河南行省调兵守虎牢关。

gēng yín wǒ shī yǔ liáo dōng jūn jiā lù shuǐ ér zhèn liáo dōng jūn xiāo dùn wǒ shī dù ér xí zhī

这句话大意是:庚寅,我师与辽东军夹潞水而阵,辽东军宵遁,我师渡而袭之。

xīn mǎo lǐ guān yán jí wèi zhī shǐ dāng gào jì jiāo miào shè jì shí xiǎng zhī lǐ qǐng gǎi yòng zhòng yuè

这句话大意是:辛卯,礼官言:“即位之始,当告祭郊庙、社稷,时享之礼,请改用仲月。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

zǐ jīng guān bīng jìn bī zhuō zhōu tóng zhī zhōu shì jiào huà de diào dīng zhuàng yù zhī

这句话大意是:紫荆关兵进逼涿州,同知州事教化的调丁壮御之。

rén chén yě xiān niē yǐ jūn zhì bǎo dìng shā ā lǐ shā děng jí zhāng jǐng wǔ xiōng dì wǔ rén bìng qǔ qí jiā zī

这句话大意是:壬辰,也先捏以军至保定,杀阿里沙等及张景武兄弟五人,并取其家赀。

dào là shā dài qí yīn jiā zhǎng lú yán yùn sī pàn guān yì là mǎ dān chāo sì wàn dìng mǎi yán yíng lì yú jīng shī zhào zhuī lǐ zhī

这句话大意是:倒剌沙贷其姻家长芦盐运司判官亦剌马丹钞四万锭,买盐营利于京师,诏追理之。

guǐ sì lì shòu fú huì fú lóng xǐ chóng xiáng sì zǒng guǎn fǔ fēn fèng zǔ zōng shén yù diàn zhì zhèng sān pǐn bìng lì tài xǐ yuàn

这句话大意是:癸巳,立寿福、会福、隆禧、崇祥四总管府,分奉祖宗神御殿,秩正三品,并隶太禧院。

hū là tái yóu bīng jìn bī nán chéng lìng jīng chéng jū mín hù chū zhuàng dīng yī rén chí bīng zhàng cóng jūn shì chéng chéng réng yú zhū mén liè wèng zhù shuǐ yǐ fáng huǒ

这句话大意是:忽剌台游兵进逼南城,令京城居民户出壮丁一人,持兵仗从军士乘城,仍于诸门列瓮贮水以防火。

yàn tiě mù r jí yáng dí wáng tài píng guó wáng duǒ luó tái děng zhàn yú tán zi shān zhī zǎo lín táng qí shì xiàn zhèn shā tài píng sǐ zhě bì yě yú jiē xiāo dùn qiǎn sā dūn zhuī zhī fú jí

这句话大意是:燕铁木儿及阳翟王太平、国王朵罗台等战于檀子山之枣林,唐其势陷阵,杀太平,死者蔽野,余皆宵遁,遣撒敦追之,弗及。

jiǎ wǔ mìng yǒu sī shì mǎ qiān pǐ cì jūn shì chū zhēng zhě

这句话大意是:甲午,命有司市马千匹,赐军士出征者。

tuì tuì mù r zhāng jí yǔ yě xiān niē hé jī dí jūn yú liáng xiāng nán zhuǎn zhàn zhì lú gōu qiáo hū là tái bèi chuàng jù qiáo ér sù

这句话大意是:脱脱木儿、章吉与也先捏合击敌军于良乡南,转战至泸沟桥,忽剌台被创,据桥而宿。

yǐ wèi yàn tiě mù r shuài jūn xún běi shān ér xi qù liáng xiāng zhū jiāng shí yǔ hū là tái ā là tiē mù ér děng zhàn yú lú gōu qiáo shēng yán yàn tiě mù r dà jūn zhì dí bīng jiē dùn

这句话大意是:乙未,燕铁木儿率军循北山而西,趣良乡,诸将时与忽剌台、阿剌帖木儿等战于泸沟桥,声言燕铁木儿大军至,敌兵皆遁。

shǐ zhě bān zhào yú gān sù zhì shǎn xī xíng shěng xíng tái guān tu huǐ zhào shū xiè shǐ zhě sòng shàng dōu

这句话大意是:使者颁诏于甘肃,至陕西,行省、行台官涂毁诏书,械使者送上都。

xiāng níng wáng bā là shī lǐ yǐn bīng rù jì níng shā lüě lì mín

这句话大意是:湘宁王八剌失里引兵入冀宁,杀掠吏民。

shí tài xíng zhū guān shǒu bèi jiē quē jì níng lù lái gào jí chì wàn hù hé shàng jiàng bīng yóu gù quē yuán zhī

这句话大意是:时太行诸关守备皆阙,冀宁路来告急,敕万户和尚将兵由故阙援之。

jì níng lù guān mù mín dīng yíng dí hé shàng yǐ bīng wèi diàn shā huò shén zhòng

这句话大意是:冀宁路官募民丁迎敌,和尚以兵为殿,杀获甚众。

huì shàng dōu bīng dà zhì hé shàng tuì bǎo gù guān jì níng suì pò

这句话大意是:会上都兵大至,和尚退保故关,冀宁遂破。

bǐng shēn yàn tiě mù r rù cháo cì yàn xìng shèng diàn

这句话大意是:丙申,燕铁木儿入朝,赐宴兴圣殿。

zhèn tōng zhōu bèi bīng zhī jiā

这句话大意是:赈通州被兵之家。

mìng sù sù děng dǒng dù zhī chú sù

这句话大意是:命速速等董度支刍粟。

zhōng shū shěng chén yán shàng dōu zhū wáng dà chén bù sī zǔ zōng chéng xiàn huò yú jiān chén dào là shā zhī yán zhé yǐ bīng fàn jīng jī

这句话大意是:中书省臣言:“上都诸王、大臣,不思祖宗成宪,惑于奸臣倒剌沙之言,辄以兵犯京畿。

lài bì xià hóng fú wáng chán suì zhì kuì wáng shēng qín zhū wáng bó luó tiē mù ér jí zhū yòng shì chén měng gǔ dá shī yā shī tiē mù ér děng jì yǐ míng zhèng diǎn xíng yi chuán shǒu sì fāng yǐ shì zhòng

这句话大意是:赖陛下洪福,王禅遂致溃亡,生擒诸王孛罗帖木儿及诸用事臣蒙古答失、雅失帖木儿等,既已明正典刑,宜传首四方以示众。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

dīng yǒu yǐ jìn shān xiàn mín shí rén cháng wèi wáng chán xiàng dǎo zhū qí wéi shǒu zhě sì rén yú zhàng yī bǎi qī jí qí jiā zī qī zǐ fēn cì shǒu guān jūn shì

这句话大意是:丁酉,以缙山县民十人尝为王禅向导,诛其为首者四人,余杖一百七,籍其家赀,妻子分赐守关军士。

wù xū mìng hú guǎng xíng shěng píng zhāng zhèng shì qǐ zhù diào bīng shǒu guī xiá zuǒ chéng bié xuē shǒu bā fān yǐ yù sì chuān jūn

这句话大意是:戊戌,命湖广行省平章政事乞住调兵守归、峡,左丞别薛守八番,以御四川军。

zhū jiāng zhuī ā là tiē mù ér děng zhì zǐ jīng guān huò zhī sòng jīng shī jiē qì shì

这句话大意是:诸将追阿剌帖木儿等至紫荆关,获之,送京师,皆弃市。

jǐ hài xìng dà shèng shòu wàn ān sì yè shì zǔ yù zōng shén yù diàn

这句话大意是:己亥,幸大圣寿万安寺,谒世祖、裕宗神御殿。

cì yàn tiě mù r tài píng wáng huáng jīn yìn bìng jiàng zhì shū jí cì yù pán lóng yī zhū yī bǎo zhū jīn yāo dài hǎi dōng bái gǔ qīng hú gè yī

这句话大意是:赐燕铁木儿太平王黄金印,并降制书,及赐玉盘、龙衣、珠衣、宝珠、金腰带、海东白鹘青鹘各一。

hé nán xíng zhōng shū shěng xíng shū mì yuàn jiē tīng biàn yi xíng shì

这句话大意是:河南行中书省、行枢密院,皆听便宜行事。

tū mǎn dié r jūn fù rù gǔ běi kǒu yàn tiě mù r yǐn jūn yù zhī dà zhàn yú tán zhōu nán bài zhī qí wàn hù yǐ bīng wàn rén jiàng tū mǎn dié r suì zǒu hái liáo dōng

这句话大意是:秃满迭儿军复入古北口,燕铁木儿引军御之,大战于檀州南,败之,其万户以兵万人降,秃满迭儿遂走还辽东。

shǐ zhě bān zhào yú shǎn xī xíng shěng xíng tái guān fén zhào shū xià shǐ zhě yù gào yú shàng dōu

这句话大意是:使者颁诏于陕西,行省、行台官焚诏书,下使者狱,告于上都。

gēng zǐ yǐ liáng wáng wáng chán dì cì zhū wáng tiē mù ér bù huā

这句话大意是:庚子,以梁王王禅第赐诸王帖木儿不花。

tíng chén yán bǎo dìng wàn hù zhāng chāng qí zhū fù jǐng wǔ děng jì shòu zhū yi ba qí suǒ jiàng bīng ér duó qí jīn hǔ fú

这句话大意是:廷臣言:“保定万户张昌,其诸父景武等既受诛,宜罢其所将兵,而夺其金虎符。

bù xǔ

这句话大意是:”不许。

xīn chǒu yǐ tóng zhī shū mì yuàn shì tuì tuì mù r tōng zhèng shǐ yě bù lún bìng zhī shū mì yuàn shì yù shǐ zhōng chéng yì liè chì wèi yù shǐ dài fū

这句话大意是:辛丑,以同知枢密院事脱脱木儿、通政使也不伦并知枢密院事,御史中丞亦列赤为御史大夫。

huán gěi bó yán chá r duo duo jiā zī

这句话大意是:还给伯颜察儿、朵朵家赀。

qí wáng yuè lǔ tiē mù ér dōng lù měng gǔ yuán shuài bù huā tiē mù ér děng yǐ bīng wéi shàng dōu dào là shā děng fèng huáng dì bǎo chū jiàng

这句话大意是:齐王月鲁帖木儿、东路蒙古元帅不花帖木儿等以兵围上都,倒剌沙等奉皇帝宝出降。

liáng wáng wáng chán dùn liáo wáng tuì tuì wèi qí wáng yuè lǔ tiē mù ér suǒ shā suì shōu shàng dōu zhū wáng fú yìn

这句话大意是:梁王王禅遁,辽王脱脱为齐王月鲁帖木儿所杀,遂收上都诸王符印。

rén yín yǐ xuān huī shǐ yě xiān niē zhī xíng shū mì yuàn shì xuān huī fù shǐ zhāng jí wéi xíng shū mì yuàn fù shǐ yǔ zhī shū mì yuàn shì yě sù tái r děng jiàng bīng xi jī tóng guān jūn

这句话大意是:壬寅,以宣徽使也先捏知行枢密院事,宣徽副使章吉为行枢密院副使,与知枢密院事也速台儿等将兵西击潼关军。

zhōng shū shěng chén yán yě lǐ yá jiù yǐ zāng zuì chú míng jìn fù mìng wèi tài yī shǐ chén děng bù gǎn fèng zhào

这句话大意是:中书省臣言:“野理牙旧以赃罪除名,近复命为太医使,臣等不敢奉诏。

dì yuē wǎng zhě wù jiù bǐ bīng xìng zhī shí zhèn yǐ lù yòng qí yī zhèn mìng xíng zhī

这句话大意是:”帝曰:“往者勿咎,比兵兴之时,朕已录用,其依朕命行之。

yǐ zhāng guī nǚ guī yě xiān niē

这句话大意是:”以张珪女归也先捏。

guǐ mǎo yǐ gù huī zhèng shǐ shī liè mén qī cì yàn tiě mù r

这句话大意是:癸卯,以故徽政使失烈门妻赐燕铁木儿。

yǐ tōng zhōu zhī zhōu zhào yì néng yù dí cì bì èr pǐ

这句话大意是:以通州知州赵义能御敌,赐币二匹。

yě xiān tiě mù r jūn zhì jìn níng běn lù guān jiē dùn

这句话大意是:也先铁木儿军至晋宁,本路官皆遁。

jiǎ chén jìn dǐ jí liáo wáng suǒ xiá lù fǔ zhōu xiàn dá lǔ huā chì bìng bà miǎn jìn gù xuǎn liú guān dài zhī

这句话大意是:甲辰,晋邸及辽王所辖路、府、州、县达鲁花赤并罢免禁锢,选流官代之。

gěi huái dōng xuān wèi sī yín zì yuán fú

这句话大意是:给淮东宣慰司银字圆符。

mìng yǒu sī shōu jiàng shì suǒ yí fú yìn bīng zhàng

这句话大意是:命有司收将士所遗符印、兵仗。

zhèn tiào jīng chéng mǐ shí wàn shí shí wèi chāo shí wǔ guàn

这句话大意是:赈粜京城米十万石,石为钞十五贯。

bǐng wǔ zhōng shū shěng chén yán fán yǒu zuì zhě jì jí qí jiā zī yòu méi qí qī zǐ fēi gǔ zhě zuì rén bù nú zhī yì jīn hòu qǐng wù méi rén qī zǐ

这句话大意是:丙午,中书省臣言:“凡有罪者,既籍其家赀,又没其妻子,非古者罪人不孥之意,今后请勿没人妻子。

zhì kě

这句话大意是:”制可。

dīng wèi gào jì yú nán jiāo

这句话大意是:丁未,告祭于南郊。

yǐ zhōng shū píng zhāng zhèng shì tǎ shī hǎi yá wèi dà sī nóng fù yǐ qīn chá tái wèi zhōng shū píng zhāng zhèng shì shì yù shǐ yuè lù bù huā wèi zhōng chéng

这句话大意是:以中书平章政事塔失海涯为大司农,复以钦察台为中书平章政事,侍御史玥璐不花为中丞。

yǐ dù zhī chú dòu jīng yòng bù zú fán zhū wáng fù mǎ lái cháo bìng jié qí gěi sù wèi guān yǐ yǒu lǐn lù zhě jí nèi shì gōng rén suì gěi chú dòu jiē quán zhǐ zhī

这句话大意是:以度支刍豆经用不足,凡诸王、驸马来朝并节其给,宿卫官已有廪禄者及内侍宫人岁给刍豆,皆权止之。

dí dòu èr shí wàn dàn yú bīn yù hé zhōu xiàn yǐ hé jiān shān dōng yán kè chāo gěi qí zhí

这句话大意是:籴豆二十万石于濒御河州县,以河间、山东盐课钞给其直。

fàng hái fáng hé yùn liáng jūn

这句话大意是:放还防河运粮军。

shǎn xī bīng zhì gǒng xiàn hēi shí dù suì jù hǔ láo wǒ shī jiē kuì chǔ zhàng xī wèi suǒ huò

这句话大意是:陕西兵至巩县黑石渡,遂据虎牢,我师皆溃,储仗悉为所获。

hé nán xíng shěng lái gào jí jiè yǒu sī xiū chéng bì yán shǒu wèi

这句话大意是:河南行省来告急,戒有司修城壁,严守卫。

yún nán yín shā luó diàn tǔ guān āi zàn děng lái gòng fāng wù

这句话大意是:云南银沙罗甸土官哀赞等来贡方物。

jǐ yǒu bié bù huā jiā tài bǎo luò zhī shū mì yuàn shì

这句话大意是:己酉,别不花加太保,落知枢密院事。

mìng xíng bù láng zhōng dà dū qián guǎng dōng qiān shì zhāng shì róng zhuī lǐ wū bó dōu là jiā zī

这句话大意是:命刑部郎中大都、前广东佥事张世荣追理乌伯都剌家赀。

kāi jū yōng guān

这句话大意是:开居庸关。

shǎn xī jūn duó wǔ guān wàn hù yáng kè zhōng děng bīng kuì

这句话大意是:陕西军夺武关,万户杨克忠等兵溃。

gēng xū dì yù xìng shèng diàn qí wáng yuè lǔ tiē mù ér zhū wáng bié sī tiē mù ér ā r hā shī lǐ nà hǎi hǎn jí dōng lù měng gǔ yuán shuài bù huā tiē mù ér děng fèng shàng huáng dì bǎo

这句话大意是:庚戌,帝御兴圣殿,齐王月鲁帖木儿、诸王别思帖木儿、阿儿哈失里、那海罕及东路蒙古元帅不花帖木儿等奉上皇帝宝。

dào là shā děng cóng zhì jīng shī xià zhī yù fēn qiǎn shǐ zhě xí xíng shěng nèi jùn bà bīng yǐ ān bǎi xìng

这句话大意是:倒剌沙等从至京师,下之狱,分遣使者檄行省、内郡罢兵以安百姓。

yǐ huàn zhě bó tiē mù ér qī jí nú bì tián zhái cì sā dūn

这句话大意是:以宦者伯帖木儿妻及奴婢田宅赐撒敦。

xīn hài yún nán chè lǐ lù tǔ guān diāo sài děng lái gòng fāng wù

这句话大意是:辛亥,云南彻里路土官刁赛等来贡方物。

zhào zì jīn zhāo tíng zhèng wù jí jí mò tián zhái cì rén zhě fēi yǔ yàn tiě mù r yì zhū rén bù xǔ zòu chén

这句话大意是:诏:“自今朝廷政务及籍没田宅赐人者,非与燕铁木儿议,诸人不许奏陈。

yǐ huàn zhě mǐ xuē mí nú bì jiā zī cì bó yán

这句话大意是:”以宦者米薛迷奴婢家赀赐伯颜。

rén zǐ yǐ hé nán jiāng xī hú guǎng rù gòng jià é tài pín lìng jiǎn qí shù yǐ shěng yì chuán

这句话大意是:壬子,以河南、江西、湖广入贡驾鹅太频,令减其数以省驿传。

yǐ zhū wáng huǒ shā dì cì yàn tiě mù r jì mǔ gōng zhǔ chá jí r

这句话大意是:以诸王火沙第赐燕铁木儿继母公主察吉儿。

guǐ chǒu yàn tiě mù r cí zhī shū mì yuàn shì mìng qí shū fù dōng lù měng gǔ yuán shuài bù huā tiē mù ér dài zhī

这句话大意是:癸丑,燕铁木儿辞知枢密院事,命其叔父东路蒙古元帅不花帖木儿代之。

yàn tiě mù r qǐng yǐ měng gǔ tǎ shī děng sān shí rén tián zhái cì chè lǐ tiě mù r děng sān shí rén cóng zhī

这句话大意是:燕铁木儿请以蒙古塔失等三十人田宅赐彻里铁木儿等三十人,从之。

yǐ suǒ kuò hé běi zhū lù mǎ sì bǎi pǐ gěi sì sù wèi ā tǎ chì èr bǎi pǐ gěi zhōng gōng ā tǎ chì yú èr qiān pǐ fēn mù yú nèi jùn

这句话大意是:以所括河北诸路马,四百匹给四宿卫阿塔赤,二百匹给中宫阿塔赤,余二千匹分牧于内郡。

hé shàng dōu cāng kù qián gǔ

这句话大意是:核上都仓库钱谷。

yù shǐ tái chén yán jìn běi bīng duó zǐ jīng guān guān jūn kuì zǒu lüè bǎo dìng zhī mín

这句话大意是:御史台臣言:“近北兵夺紫荆关,官军溃走,掠保定之民。

běn lù guān yǔ gù píng zhāng zhāng guī zi jǐng wǔ wǔ rén lǜ qí mín jī guān jūn sǐ yě xiān niē bù sì zòu wén zhé shàn shā guān lì jí guī wǔ zǐ

这句话大意是:本路官与故平章张珪子景武五人,率其民击官军死,也先捏不俟奏闻,辄擅杀官吏及珪五子。

guī fù zǔ sān shì wèi guó xūn chén shè shǐ guī zi yǒu zuì guī zhī qī nǚ yòu hé zuì yān

现代白话:珪父祖三世为国勋臣,设使珪子有罪,珪之妻女又何罪呢!

jīn jì jí qí jiā yòu yǐ qí nǚ qī yě xiān niē chéng fēi guó jiā dài yù xūn chén zhī yì

这句话大意是:今既籍其家,又以其女妻也先捏,诚非国家待遇勋臣之意。

dì yuē qīng děng yán shì

这句话大意是:”帝曰:“卿等言是。

mìng zhòng shū gé zhèng zhī

这句话大意是:”命中书革正之。

mìng yù shǐ tái zé rén chōng gè dào lián fǎng sī guān

这句话大意是:命御史台择人充各道廉访司官。

qiǎn guān zhèn liáng xiāng zhuō zhōu dìng xīng bǎo dìng yì hù zhī bèi bīng zhě

这句话大意是:遣官赈良乡、涿州、定兴、保定驿户之被兵者。

jiǎ yín ba huī zhèng yuàn gǎi lì chǔ qìng shǐ sī zhì zhèng èr pǐn

这句话大意是:甲寅,罢徽政院,改立储庆使司,秩正二品。

píng zhāng zhèng shì sù sù míng lǐ dǒng ā bìng lǐng chǔ qìng sī shì yīng fāng bó sā lǐ hé nán xíng shěng zuǒ chéng yáo wěi bìng wèi chǔ qìng shǐ yuán shuài yě sù dá r zhí xiāng níng wáng bā là shī lǐ sòng jīng shī

这句话大意是:平章政事速速、明里董阿并领储庆司事,鹰坊伯撒里、河南行省左丞姚炜并为储庆使,元帅也速答儿执湘宁王八剌失里送京师。

bā là shī lǐ jí zhào wáng mǎ zā hǎn zhū wáng hū là tái chéng shàng dōu zhī mìng gè qǐ suǒ bù bīng nán qīn jì níng hái cì mǎ yì zhì shì bèi zhí qí suǒ fú nán nǚ qiān rén xī hái qí jiā

这句话大意是:八剌失里及赵王马紥罕、诸王忽剌台,承上都之命,各起所部兵南侵冀宁,还次马邑至是被执,其所俘男女千人,悉还其家。

qiǎn shǐ zhǐ jiāng zhè jūn shì zhī wǎng tóng guān zhě jiù hái zhèn

这句话大意是:遣使止江浙军士之往潼关者,就还镇。

yě xiān tiě mù r bīng zhì lù zhōu

这句话大意是:也先铁,木儿兵至潞州。

yǐ mǎo yǐ dào là shā zhái cì bù huā tiē mù ér dào là shā zi pō pí zhái cì wò dōu mán nèi shì wáng bó yán zhái cì táng qí shì

这句话大意是:乙卯,以倒剌沙宅赐不花帖木儿,倒剌沙子泼皮宅赐斡都蛮,内侍王伯颜宅赐唐其势。

bǐng chén yàn tiě mù r qǐng yǐ suǒ méi nì chén chì jīn tiě mù ér jiā zī hái qí qī

这句话大意是:丙辰,燕铁木儿请以所没逆臣赤斤铁木儿家赀还其妻。

tiě mù gē bīng rù dèng zhōu

这句话大意是:铁木哥兵入邓州。

dīng sì huǐ xiǎn zōng shì shēng shùn zōng fù yòu mù dì èr shì chéng zōng fù yòu mù dì sān shì wǔ zōng fù zuǒ zhāo dì sān shì rén zōng fù zuǒ zhāo dì sì shì yīng zōng fù yòu mù dì sì shì

这句话大意是:丁巳,毁显宗室,升顺宗祔右穆第二室,成宗祔右穆第三室,武宗祔左昭第三室,仁宗祔左昭第四室,英宗祔右穆第四室。

jiā mìng yàn tiě mù r wèi dá là hǎn réng mìng zǐ sūn shì xí qí hào

这句话大意是:加命燕铁木儿为答剌罕,仍命子孙世袭其号。

yàn tiě mù r qǐng yǐ hé nán píng zhāng qū liè děng èr shí sān rén tián zhái cì xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ děng èr shí sān rén cóng zhī

这句话大意是:燕铁木儿请以河南平章曲列等二十三人田宅赐西安王阿剌忒纳失里等二十三人,从之。

wù wǔ zhào yù tíng chén yuē fán jīn chén liáo wéi chéng xiàng yàn tiě mù r dài fū bó yán xǔ jiān sān zhí shǔ shì yú zhě bìng cóng jiǎn shěng

这句话大意是:戊午,诏谕廷臣曰:“凡今臣僚,唯丞相燕铁木儿、大夫伯颜许兼三职署事,余者并从简省。

bǎi sī shì dāng zòu zhě gòng yì yǐ wén huò sī rèn jǐ yì zhě bù xǔ dú qǐng

这句话大意是:百司事当奏者,共议以闻,或私任己意者,不许独请。

shàng dōu guān lì zì bā yuè èr shí yī rì yǐ hòu zhuó yòng zhě bìng zhuī shōu qí zhì

这句话大意是:上都官吏,自八月二十一日以后擢用者,并追收其制。

chì tiān xià sēng dào yǒu qī zhě jiē lìng wèi mín

这句话大意是:”敕:“天下僧道有妻者,皆令为民。

yě xiān niē jūn cì shùn dé

这句话大意是:”也先捏军次顺德。

lìng guǎng píng dà míng liǎng lù kuò mǎ

这句话大意是:令广平、大名两路括马。

dào shā tài wèi bù huā

这句话大意是:盗杀太尉不花。

chū bù huā chéng guó jiā duō shì lǜ zhòng piāo lüè jū yōng yǐ běi jiē wèi suǒ rǎo zhì shì dào rù qí jiā shā zhī

这句话大意是:初,不花乘国家多事,率众剽掠,居庸以北皆为所扰,至是盗入其家杀之。

xīng hé lù dāng dào yǐ sǐ zuì xíng bù yì yǐ wéi bù huā bù dào zhòng suǒ wén zhī xìng yù dào shā ér běn lù yǐn qí cán piào zhī zuì dú yǐ dào wén yú fǎ bù dàng

这句话大意是:兴和路当盗以死罪,刑部议以为:“不花不道,众所闻知,幸遇盗杀,而本路隐其残剽之罪,独以盗闻,于法不当。

zhōng shū yǐ wén dì jiā qí yì

这句话大意是:”中书以闻,帝嘉其议。

shí yī yuè jǐ wèi zhào yù zhōng wài yuē zhū wáng wáng chán jí tū mǎn dié r ā là bù huā tū jiān děng bīng bài ér táo yǒu néng qín huò zhě shòu wǔ pǐn guān

这句话大意是:十一月己未,诏谕中外曰:“诸王王禅及秃满迭儿、阿剌不花、秃坚等,兵败而逃,有能擒获者,授五品官;。

tóng dǎng zhī rén ruò néng qù nì xiào shùn qín wáng chán děng lái guī zhě miǎn běn zuì yī shàng shòu guān

这句话大意是:同党之人,若能去逆效顺,擒王禅等来归者,免本罪,依上授官;。

jiā nú huò zhī zhě de bèi sù wèi

这句话大意是:家奴获之者,得备宿卫;。

gǎn yǒu yǐn nì zhě shì jué yǔ fàn rén tóng zuì

这句话大意是:敢有隐匿者,事觉,与犯人同罪。

gěi diàn zhōng shì yù shǐ jí jì níng lù yìn fán nèi wài bǎi sī yìn yīn bīng xìng ér shī zhě lìng zhōng shū rú pǐn zhì zhù gěi zhī

这句话大意是:”给殿中侍御史及冀宁路印,凡内外百司印,因兵兴而失者,令中书如品秩铸给之。

mìng tài bǎo bó dá shā shēng tài fù jiān zōng zhèng zā lǔ hū chì zǒng bīng běi biān

这句话大意是:命太保伯答沙升太傅,兼宗正紥鲁忽赤,总兵北边。

zhōng shū shěng chén yán shì yù shǐ zuǒ jí fēi cái bù dàng rèn fēng xiàn

这句话大意是:中书省臣言:“侍御史左吉非才,不当任风宪。

yù shǐ tái chén bó yán děng yán zuǒ jí yù shǐ suǒ jiàn ruò jì yòng zhī yòu yǐ rén yán ér zhǐ tái gāng bù néng zhèn yǐ

现代白话:”御史台臣伯颜等言:“左吉,御史所荐,若既用之,又以人言而止,台纲不能振了。

bì rú shěng chén suǒ yán chén děng qǐ cí bì

这句话大意是:必如省臣所言,臣等乞辞避。

dì yuē rǔ děng qí wù wéi shì yán

现代白话:”帝曰:“你等其勿为是言。

zuǒ jí guǒ bù kě yòng shěng chén hé bù xiān yán zhī

这句话大意是:左吉果不可用,省臣何不先言之。

qí lìng zuǒ jí réng wèi shì yù shǐ

这句话大意是:其令左吉仍为侍御史。

dì wèi zhōng shū shěng chén yuē zhèn zài qióng zhōu jiàn kāng shí sā dí jiē cóng bèi jí jiān kǔ qí cì yán yǐn liù wàn bǐ guī lì yǐ shàn qí jiā

这句话大意是:”帝谓中书省臣曰:“朕在琼州、建康时,撒迪皆从,备极艰苦,其赐盐引六万,俾规利以赡其家。

mìng jùn xiàn zhāo jí bèi bīng liú wáng zhī mín pín zhě zhèn gěi zhī

这句话大意是:”命郡县招集被兵流亡之民,贫者赈给之。

liáo dōng jiàng jūn gěi xíng liáng qiǎn hái

这句话大意是:辽东降军,给行粮遣还。

jīng jī jí sì fāng mín wèi bīng suǒ lüè ér nú yú rén zhě lìng yǒu sī zhuī lǐ sòng hái

这句话大意是:京畿及四方民为兵所掠而奴于人者,令有司追理送还。

shān běi jīng dōng yì bèi bīng zhě zhèn yǐ chāo èr wàn yī qiān wǔ bǎi dìng

这句话大意是:山北、京东驿被兵者,赈以钞二万一千五百锭。

fàng gāo lí huàn zhě mǐ xuē mí gāng dá lǐ guī tián lǐ

这句话大意是:放高丽宦者米薛迷、刚答里归田里。

gēng shēn zhōng shū lù yòng qián yù shǐ tái guān yì lián zhēn cài wén yuān

这句话大意是:庚申,中书录用前御史台官亦怜真、蔡文渊。

yòng jiāng nán xíng tái yù shǐ wáng jū rén yán tài jìn suì bái shēn rù guān zhě

这句话大意是:用江南行台御史王琚仁言,汰近岁白身入官者。

chì xíng yù shǐ tái fán yǒu jiū hé bì yóu yù shǐ tái chén zòu wù jìng yǐ fēng shì wén

这句话大意是:敕行御史台:“凡有纠劾,必由御史台陈奏,勿径以封事闻。

mìng zhòng shū shěng zhuī lǐ dào là shā jí qí xiōng mǎ mǒu shā zi pō pí mù bā là shā děng jiā zī

这句话大意是:”命中书省追理倒剌沙及其兄马某沙,子泼皮、木八剌沙等家赀。

xīn yǒu yàn tiě mù r qǐng yǐ niǔ zé tián zhái cì qīn chá tái

这句话大意是:辛酉,燕铁木儿请以纽泽田宅赐钦察台。

yě xiān niē bīng zhì wǔ ān yě xiān tiě mù r yǐ jūn jiàng hé dōng zhōu xiàn wén zhī jǐn shā qí suǒ shǔ guān lì

这句话大意是:也先捏兵至武安,也先铁木儿以军降,河东州县闻之,尽杀其所署官吏。

guǐ hài dì sù zhāi gōng

这句话大意是:癸亥,帝宿斋宫。

jiǎ zǐ fú gǔn miǎn xiǎng yú tài miào

这句话大意是:甲子,服衮冕,享于太庙。

shǎn xī bīng jìn bī biàn liáng wén cháo tíng chuán xí bà bīng nǎi jiě qù

这句话大意是:陕西兵进逼汴梁,闻朝廷传檄罢兵,乃解去。

yǐ chǒu yàn tiě mù r qǐng yǐ wū bó dōu là děng sān shí rén tián zhái cì wò lǔ sī děng sān shí rén cóng zhī

这句话大意是:乙丑,燕铁木儿请以乌伯都剌等三十人田宅赐斡鲁思等三十人,从之。

dīng mǎo bó yán jiān zhōng yì shì wèi dōu zhǐ huī shǐ

这句话大意是:丁卯,伯颜兼忠翊侍卫都指挥使。

gēng wǔ fù lì chá hǎn nǎo er xuān wèi sī

这句话大意是:庚午,复立察罕脑儿宣慰司。

mìng zǒng sù wèi guān fēn jiǎn suǒ mù yǒng shì fēi jiù cháng sù wèi zhě jiē bà qù

这句话大意是:命总宿卫官分简所募勇士,非旧尝宿卫者皆罢去。

biàn liáng hé nán děng lù jí nán yáng fǔ pín suì huáng hàn jìn qí jìng nèi niàng jiǔ

这句话大意是:汴梁、河南等路及南阳府频岁蝗旱,禁其境内酿酒。

rì běn bó shāng zhì fú jiàn bó yì zhě jiāng zhè xíng shěng xuǎn lián lì zhēng qí shuì

这句话大意是:日本舶商至福建博易者,江浙行省选廉吏征其税。

zhōng shū shěng chén yán jīn suì jì ba yìn chāo běn lái suì nǐ yìn zhì yuán chāo yī bǎi yī shí jiǔ wàn èr qiān dìng zhōng tǒng chāo sì wàn dìng

这句话大意是:中书省臣言:“今岁既罢印钞本,来岁拟印至元钞一百一十九万二千锭、中统钞四万锭。

jiān chá yù shǐ yán hù bù chāo fǎ suì huì qí shù yì gù yǐ xīn qī yú liú tōng bù chū qí shù

这句话大意是:”监察御史言:“户部钞法,岁会其数,易故以新,期于流通,不出其数。

ěr zhě dào là shā yǐ shàng dōu jīng fèi bù zú mìng yǒu sī kè bǎn yìn chāo

这句话大意是:迩者倒剌沙以上都经费不足,命有司刻板印钞;。

jīn shì jì dìng yi jí shōu huǐ

这句话大意是:今事既定,宜急收毁。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

jiān chá yù shǐ sā lǐ bù huā suǒ nán bā yú qīn zhāng shì hóng yán cháo tíng zhèng wù shǎng fá wèi xiān gōng zuì jì míng tiān xià sī dìng

这句话大意是:监察御史撒里不花、锁南八、于钦、张士弘言:“朝廷政务,赏罚为先,功罪既明,天下斯定。

guó jiā jìn nián zì tiě mù dié r qiè wèi shàn quán jiǎ xíng shǎng yǐ suì qí sī gāng jì shǐ wěn

这句话大意是:国家近年自铁木迭儿窃位擅权,假刑赏以遂其私,纲纪始紊。

dài zhì tài dìng jué shǎng yì làn

这句话大意是:迨至泰定,爵赏益滥。

bǐ yǐ bīng xìng yòng rén shén jí rán ér shǎng fá bù kě bù yán

这句话大意是:比以兵兴,用人甚急,然而赏罚不可不严。

fu gōng zhī gāo xià guò zhī zhòng qīng jiē xì tiān xià zhī gōng lùn

这句话大意是:夫功之高下,过之重轻,皆系天下之公论。

yuàn mìng yǒu sī wu hé gōng yì míng shì chù zhì

这句话大意是:愿命有司,务合公议,明示黜陟。

gōng zuì jì míng shǎng fá yōu dāng zé cháo tíng sù qīng jì gāng zhèn jǔ ér tiān xià zhì yǐ

现代白话:功罪既明,赏罚攸当,则朝廷肃清,纪纲振举,而天下治了。

dì jiā nà zhī

这句话大意是:”帝嘉纳之。

xīn wèi qiǎn xī sēng zuò fó shì yú xīng hé xīn nèi

这句话大意是:辛未,遣西僧作佛事于兴和新内。

tiě mù gē bīng rù xiāng yáng běn lù guān jiē dùn

这句话大意是:铁木哥兵入襄阳,本路官皆遁。

xiāng yáng xiàn yǐn gǔ tíng guī zhǔ bù zhāng dé dú bù qù xi jūn zhí shǐ jiàng bù qū sǐ zhī

这句话大意是:襄阳县尹谷庭珪、主簿张德独不去,西军执使降,不屈,死之。

shí qiān shū mì yuàn shì tǎ hǎi yōng bīng nán yáng bù jiù

这句话大意是:时佥枢密院事塔海拥兵南阳不救。

rén shēn qiǎn guān gào jì shè jì

这句话大意是:壬申,遣官告祭社稷。

yǐ gù píng zhāng hēi lǘ píng jiāng tián sān bǎi qǐng jí jiā xīng lú de cì xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ

这句话大意是:以故平章黑驴平江田三百顷及嘉兴芦地赐西安王阿剌忒纳失里。

guǐ yǒu bā bǎi xí fù guó shǐ zhě zhāo āi yún nán wēi chu lù tǔ guān nì fàng děng jiǔ shí jiǔ zhài tǔ guān bì yě gū děng gè yǐ fāng wù lái gòng

这句话大意是:癸酉,八百媳妇国使者昭哀,云南威楚路土官胒放等,九十九寨土官必也姑等,各以方物来贡。

yàn tiě mù r yán xiàng zhě shàng dōu jǔ bīng zhū wáng shī là shū mì tóng zhī ā qǐ là děng shí rén nán wàng gōng què gǔ zào qí dǎng jù mìng nì zhàn qíng bù kě shù

这句话大意是:燕铁木儿言:“向者上都举兵,诸王失剌、枢密同知阿乞剌等十人,南望宫阙鼓噪,其党拒命逆战,情不可恕。

zhào gè zhàng yī bǎi qī liú yuǎn jí qí jiā zī

这句话大意是:”诏各杖一百七,流远,籍其家赀。

jiǎ xū jū tài dìng hòu yōng jí là shì yú dōng ān zhōu

这句话大意是:甲戌,居泰定后雍吉剌氏于东安州。

háng zhōu huǒ mìng jiāng zhè xíng shěng zhèn bèi zāi zhī jiā

这句话大意是:杭州火,命江浙行省赈被灾之家。

yǐ hài cì xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ qí wáng yuè lǔ tiē mù ér zhī shū mì yuàn shì bù huā tiē mù ér jīn gè wǔ bǎi liǎng yín gè èr qiān wǔ bǎi liǎng chāo gè wàn dìng zhū wáng duo liè tiē mù ér jīn wǔ shí liǎng yín wǔ bǎi liǎng chāo qiān dìng cóng zhě jí jūn shì yǒu chà

这句话大意是:乙亥,赐西安王阿剌忒纳失里、齐王月鲁帖木儿、知枢密院事不花帖木儿金各五百两、银各二千五百两、钞各万锭,诸王朵列帖木儿金五十两、银五百两、钞千锭,从者及军士有差。

bǐng zǐ sù sù zuò shòu lù zhàng yī bǎi qī xǐ xiāng yáng

这句话大意是:丙子,速速坐受赂,杖一百七,徙襄阳;。

yǐ mǔ nián lǎo zhào liú zhī jīng shī

这句话大意是:以母年老,诏留之京师。

dīng chǒu yǐ gōng sì tài miào lǐ chéng yù dà míng diàn shòu zhū wáng wén wǔ bǎi guān cháo hè

这句话大意是:丁丑,以躬祀太庙礼成,御大明殿,受诸王、文武百官朝贺。

jīng wáng yě sù yě bù gàn qiǎn shǐ chuán xí zhì xiāng yáng tiě mù gē yǐn bīng zǒu

这句话大意是:荆王也速也不干遣使传檄至襄阳,铁木哥引兵走。

wù yín yǐ yù shǐ zhōng chéng yuè lù bù huā wèi tài xǐ shǐ

这句话大意是:戊寅,以御史中丞玥璐不花为太禧使。

jiān chá yù shǐ sā lǐ bù huā děng yán yuè lù bù huā sù bǐng zhí qì cāo lǚ duān zhèng bì xià yù zhèn xiàn gāng fēi rèn sī rén bù kě

这句话大意是:监察御史撒里不花等言:“玥璐不花素禀直气,操履端正,陛下欲振宪纲,非任斯人不可。

nǎi fù yǐ yuè lù bù huā wèi zhōng chéng jiān tài xǐ shǐ

这句话大意是:”乃复以玥璐不花为中丞,兼太禧使。

zuò fó shì yú wǔ tái sì

这句话大意是:作佛事于五台寺。

mìng hé nán jiāng zhè liǎng shěng yǐ bīng wǔ wàn yì hú guǎng

这句话大意是:命河南、江浙两省以兵五万益湖广。

jǐ mǎo zhōng shū shěng chén yán nèi wài liú guān nián jí zhì shì zhě bìng yī jiē xù shòu yǐ zhì chì jīn hòu bù xū zòu wén

这句话大意是:己卯,中书省臣言:“内外流官年及致仕者,并依阶叙授以制敕,今后不须奏闻。

zhì kě

这句话大意是:”制可。

yǐ yě xiān tiě mù r wū bó dōu là zhū yī cì sā dí zhào shì ān

这句话大意是:以也先铁木儿、乌伯都剌珠衣赐撒迪、赵世安。

zhū wèi hàn jūn jí zhōu xiàn dīng zhuàng suǒ gěi jiǎ zhòu bīng zhàng jiē lìng hái guān

这句话大意是:诸卫汉军及州县丁壮所给甲胄兵仗,皆令还官。

gēng chén qiǎn shǐ fèng yíng huáng xiōng míng zōng huáng dì yú mò běi

这句话大意是:庚辰,遣使奉迎皇兄明宗皇帝于漠北。

yǐ zhōng zhèng yuàn shǐ jìng yǎn wèi zhōng shū píng zhāng zhèng shì tóng zhī shū mì yuàn shì chè lǐ tiē mù ér wèi zhōng shū zuǒ chéng

这句话大意是:以中政院使敬俨为中书平章政事,同知枢密院事彻里帖木儿为中书左丞。

xīn sì qiǎn qīn chá bǎi hù jí qí jūn shì hái zhèn

这句话大意是:辛巳,遣钦察百户及其军士还镇。

yǐ tuì tuì děng sān rén qī cì kuò kuò chū děng sān rén yǐ duo tái děng shí yī rén tián zhái cì fù mǎ duo bì r děng shí yī rén

这句话大意是:以脱脱等三人妻赐阔阔出等三人,以朵台等十一人田宅赐驸马朵必儿等十一人。

rén wǔ dì sān huáng zǐ bǎo níng yì míng tài píng nè mìng dà sī nóng mǎi zhù bǎo yǎng yú qí jiā

这句话大意是:壬午,第三皇子宝宁易名太平讷,命大司农买住保养于其家。

zhào xíng shū mì yuàn bà bīng hái

这句话大意是:诏行枢密院罢兵还。

yǐ yù shǐ zhōng chéng yuè lù bù huā wèi zhōng shū yòu chéng

这句话大意是:以御史中丞玥璐不花为中书右丞。

guǐ wèi dào là shā fú zhū zhé qí shī yú shì wáng chán yì cì sǐ mǎ mǒu shā niǔ zé sā de mí shī yě xiān tiě mù r děng jiē qì shì

这句话大意是:癸未,倒剌沙伏诛,磔其尸于市,王禅亦赐死,马某沙、纽泽、撒的迷失、也先铁木儿等皆弃市。

yǐ suǒ cì sù sù yě xiān niē zhái gǎi cì fù mǎ jǐn zhǐ r jí rǔ ǎo yě sūn zhēn

这句话大意是:以所赐速速、也先捏宅改赐驸马谨只儿及乳媪也孙真。

jiǎ shēn mìng wēi shùn wáng kuān chè bù huā hái zhèn hú guǎng

这句话大意是:甲申,命威顺王宽彻不花还镇湖广。

yù shǐ zhōng chéng zhào shì yán yǐ lǎo jí cí zhí bù xǔ yòng gù zhōng chéng cuī yù gù shì jiā píng zhāng zhèng shì jū qián zhí

这句话大意是:御史中丞赵世延以老疾辞职,不许,用故中丞崔彧故事,加平章政事居前职。

yù shǐ tái chén yán xíng xuān zhèng yuàn xíng dū shuǐ jiān yi ba

这句话大意是:御史台臣言:“行宣政院、行都水监宜罢。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

bǐng xū zuò shuǐ lù huì

这句话大意是:丙戌,作水陆会。

yǐ ā lǔ huī tiē mù ér děng liù rén zài shàng dōu yù jǔ yì bù kè ér sǐ bìng cì zèng shì xù qí jiā

这句话大意是:以阿鲁灰帖木儿等六人在上都欲举义,不克而死,并赐赠谥,恤其家。

yàn tiě mù r yán jìn wáng jí liáo wáng děng suǒ xiá fǔ xiàn dá lǔ huā chì jì yǐ chù bà qí suǒ jǔ zōng zhèng fǔ zā lǔ hū chì zhōng shū duàn shì guān jiē qí sī rén yì yi gé qù

这句话大意是:燕铁木儿言:“晋王及辽王等所辖府县达鲁花赤既已黜罢,其所举宗正府紥鲁忽赤、中书断事官,皆其私人,亦宜革去。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

chì zhào shì yán jí hàn lín zhí xué shì yú jí zhì yù shǐ tái bēi wén

这句话大意是:敕赵世延及翰林直学士虞集制御史台碑文。

qiǎn zhū wèi bīng gè hái zhèn

这句话大意是:遣诸卫兵各还镇。

bié bù huā ba

这句话大意是:别不花罢。

mìng yǒu sī zhuī lǐ shàng dōu guān lì yù jiè fèng

这句话大意是:命有司追理上都官吏预借俸。

liáo wáng tuì tuì zhī zǐ bā dōu jù dǎng chū piāo lüè chì xuān dé fǔ guān bǔ zhī

这句话大意是:辽王脱脱之子八都聚党出剽掠,敕宣德府官捕之。

sì chuān xíng shěng píng zhāng náng jiā tái zì chēng zhèn xī wáng yǐ qí shěng zuǒ chéng tuì tuì wèi píng zhāng qián yún nán lián fǎng shǐ yáng jìng wèi zuǒ chéng shā qí shěng píng zhāng kuān chè děng guān chēng bīng shāo jué zhàn dào

这句话大意是:四川行省平章囊加台自称镇西王,以其省左丞脱脱为平章,前云南廉访使杨静为左丞,杀其省平章宽彻等官,称兵烧绝栈道。

wū méng lù jiào shòu dù yán xiào wèi shèng míng jì tǒng fāng nèi dà níng shěng chén dāng bà bīng rù cháo zhù miǎn yī fāng zhī hài

这句话大意是:乌蒙路教授杜岩肖谓:“圣明继统,方内大宁,省臣当罢兵入朝,庶免一方之害。

náng jiā tái yǐ qí wàng yán huò zhòng zhàng yī bǎi qī jìn gù zhī

这句话大意是:”囊加台以其妄言惑众,杖一百七,禁锢之。

shí èr yuè jǐ chǒu shuò jiān chá yù shǐ yán bó yán yi yǔ yàn tiě mù r yī tǐ lùn gōng xíng shǎng dì yuē bó yán zhī gōng zhèn xīn zhī zhī yù shǐ bù bì yán

这句话大意是:十二月己丑朔,监察御史言,伯颜宜与燕铁木儿一体论功行赏,帝曰:“伯颜之功,朕心知之,御史不必言。

gēng yín lìng nèi wài zhū sī tiān shòu jié tīng jù ròu shí mín jiān jìn tú zǎi rú jiù zhì

这句话大意是:”庚寅,令内外诸司,天寿节听具肉食,民间禁屠宰如旧制。

mìng tōng zhèng yuàn zhěng chì měng gǔ yì

这句话大意是:命通政院整饬蒙古驿。

zhū guān ài cháng huǐ mín wū yǐ sāi zhě cì mín chāo bǐ wán zhī

这句话大意是:诸关隘尝毁民屋以塞者,赐民钞,俾完之。

jiǎ wǔ yǐ wáng chán nú bì cì zhèn nán wáng tiě mù r bù huā jí yàn tiě mù r

这句话大意是:甲午,以王禅奴婢赐镇南王铁木儿不花及燕铁木儿。

yǐ wèi yǐ wáng chán gōng shǐ cì yàn tiě mù r bó yán

这句话大意是:乙未,以王禅弓矢赐燕铁木儿、伯颜。

yàn tiě mù r qǐng yǐ mǎ mǒu shā děng jiǔ rén tián zhái cì yàn bù lín děng jiǔ rén cóng zhī

这句话大意是:燕铁木儿请以马某沙等九人田宅赐燕不邻等九人,从之。

bǐng wǔ xìng dà chóng ēn fú yuán sì yè wǔ zōng shén yù diàn

这句话大意是:丙午,幸大崇恩福元寺,谒武宗神御殿。

fēn mìng zhū sēng yú dà míng diàn yán chūn gé xìng shèng gōng lóng fú gōng wàn suì shān zuò fó shì

这句话大意是:分命诸僧于大明殿、延春阁、兴圣宫、隆福宫、万岁山作佛事。

yún nán tǔ guān pǔ shuāng děng lái gòng fāng wù

这句话大意是:云南土官普双等来贡方物。

yù shǐ tái chén yán yě xiān niē jiàng bīng suǒ zhì shàn shā guān lì fú lüě zǐ nǚ huò cái

这句话大意是:御史台臣言:“也先捏将兵所至,擅杀官吏,俘掠子女货财。

zhào xíng bù jū zhī jí qí jiā zhàng yī bǎi qī cuàn yú nán níng mìng qí qī guī fù mǔ jiā

这句话大意是:”诏刑部鞫之,籍其家,杖一百七,窜于南宁,命其妻归父母家。

jǐ hài zào huáng hòu yù cè yù bǎo

这句话大意是:己亥,造皇后玉册、玉宝。

gēng zǐ shè tiān xià

这句话大意是:庚子,赦天下。

cì zhū wáng mǎn tū wèi guǒ wáng ā mǎ là tái wèi yì wáng zōng zhèng zhá lǔ hū chì kuò kuò chū děng shí qī rén bìng cì gōng chén hào jí jiē guān jué shì réng mìng yǒu sī kè qí gōng yú bēi cì chāo xù qí jiā

这句话大意是:赐诸王满秃为果王,阿马剌台为毅王,宗正札鲁忽赤阔阔出等十七人并赐功臣号及阶官爵谥,仍命有司刻其功于碑,赐钞恤其家。

zhōng shū shěng chén yán shǎn xī xíng shěng xíng tái guān fén qì zhào shū zuò zuì dāng liú suī jīng shè yòu yǒng bù lù yòng wèi yi

这句话大意是:中书省臣言:“陕西行省、行台官,焚弃诏书,坐罪当流,虽经赦宥,永不录用为宜。

zhì kě

这句话大意是:”制可。

xīn chǒu lì lóng yì shì wèi qīn jūn dōu zhǐ huī shǐ sī fēn zhǎng qīn chá jūn shì zhì zhèng sān pǐn

这句话大意是:辛丑,立龙翊侍卫亲军都指挥使司,分掌钦察军士,秩正三品;。

zhǐ huī shǐ sān rén mìng yàn tiě mù r jí bo lán xī mǎo hǎn wèi zhī yú guān xī tīng yàn tiě mù r xuǎn rén yǐ wén

这句话大意是:指挥使三人,命燕铁木儿及卜兰奚、卯罕为之,余官悉听燕铁木儿选人以闻。

mìng gāo chāng sēng zuò fó shì yú bǎo cí diàn

这句话大意是:命高昌僧作佛事于宝慈殿。

jiāng nán xíng tái yù shǐ yán liáo wáng tuì tuì zì qí zǔ fù yǐ lái lǚ wèi pàn nì gài yīn suǒ fēng dì dà wù zhòng yi xuē wáng hào chù qí zǐ sūn yuǎn fāng ér xī qí yuán fēng fēn dì

这句话大意是:江南行台御史言:“辽王脱脱,自其祖父以来,屡为叛逆,盖因所封地大物众,宜削王号,处其子孙远方,而析其元封分地。

zhào zhōng shū yǔ xūn jiù dà chén yì qí shì

这句话大意是:”诏中书与勋旧大臣议其事。

huǒ ér hū dá děng shí sān rén cóng xiāng níng wáng bā là shī lǐ yòng bīng jì fú zhū mìng jiē jí qí jiā zī

这句话大意是:火儿忽答等十三人从湘宁王八剌失里用兵,既伏诛,命皆籍其家赀。

xī sēng bǎi rén zuò fó shì yú huī yóu gé qī rì

这句话大意是:西僧百人作佛事于徽猷阁七日。

guǐ mǎo qīn chá ā sù èr bù yī sù wèi jūn shì lì gěi chú dòu

这句话大意是:癸卯,钦察、阿速二部,依宿卫军士例给刍豆。

yǐ sì bó yán jiā tài wèi kāi fǔ yí tóng sān sī yǔ yì liè chì bìng wèi yù shǐ dài fū tóng zhèn tái gāng zhào tiān xià

这句话大意是:乙巳,伯颜加太尉、开府仪同三司,与亦列赤并为御史大夫,同振台纲,诏天下。

lì nèi zǎi sī lì chǔ qìng shǐ sī zhì zhèng sān pǐn

这句话大意是:立内宰司,隶储庆使司,秩正三品。

yǐ ā bó děng liù rén tián zhái cì zhū wáng lǎo de děng liù rén

这句话大意是:以阿伯等六人田宅赐诸王老的等六人。

yún nán yáo zhōu zhī zhōu gāo míng lái gòng fāng wù

这句话大意是:云南姚州知州高明来贡方物。

wù shēn yǐ qián dǐ suǒ yòng gōng jiang bǎi wǔ shí rén fù huáng zǐ ā là tè nà dá là lì yì yàng jú yǐ sī zhī zhì cóng liù pǐn

这句话大意是:戊申,以潜邸所用工匠百五十人付皇子阿剌忒纳答剌,立异样局以司之,秩从六品。

jiā bó yán wèi tài bǎo zhī shū mì yuàn shì bù huā tiē mù ér wèi tài wèi xiāng shān wèi sī tú

这句话大意是:加伯颜为太保,知枢密院事不花帖木儿为太尉,香山为司徒。

jǐ yǒu kāi shàng dōu jiǔ jìn

这句话大意是:己酉,开上都酒禁。

rén zǐ yǐ zhū lù mín jiang tí lǐng suǒ hé wéi tí jǔ sī zhì cóng wǔ pǐn

这句话大意是:壬子,以诸路民匠提领所合为提举司,秩从五品。

jiǎ yín fù qiǎn zhì shū shì yù shǐ sā dí nèi shì bù yán tū gǔ sī fèng yíng huáng xiōng yú mò běi

这句话大意是:甲寅,复遣治书侍御史撒迪、内侍不颜秃古思奉迎皇兄于漠北。

xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ jí yàn tiě mù r tiě mù r bǔ huà qǐng gè qiǎn rén sòng míng yīng yú xíng zài suǒ

这句话大意是:西安王阿剌忒纳失里及燕铁木儿、铁木儿补化,请各遣人送名鹰于行在所。

yǐ wáng chán qī jīn zhū shǒu shì guī zhōng gōng

这句话大意是:以王禅妻金珠首饰归中宫。

bǐng chén shēng tài xǐ yuàn cóng yī pǐn zhōng shū zuǒ chéng yuè lù bù huā wèi tài xǐ shǐ

这句话大意是:丙辰,升太禧院从一品,中书左丞玥璐不花为太禧使。

dīng sì fēng xī ān wáng ā là tè nà shī lǐ wèi yù wáng cì nán kāng lù wèi shí yì

这句话大意是:丁巳,封西安王阿剌忒纳失里为豫王,赐南康路为食邑。

chè lǐ tiě mù r shēng yòu chéng cān zhī zhèng shì yuè lǐ tiě mù r wèi zuǒ chéng cān yì shěng shì zhào shì ān wèi cān zhī zhèng shì

这句话大意是:彻里铁木儿升右丞,参知政事跃里铁木儿为左丞,参议省事赵世安为参知政事。

wù wǔ zhào bèi bīng jùn xiàn miǎn zá yì jìn niàng jiǔ chí shān chǎng hé luò zhī jìn

这句话大意是:戊午,诏:“被兵郡县免杂役,禁酿酒,弛山场河泺之禁;。

sī xiāng jiǎ dài zhě sì qiū chéng zé cháng

这句话大意是:私相假贷者,俟秋成责偿。

měng gǔ sè mù rén yuàn dīng fù mǔ yōu zhě tīng rú jiù zhì

这句话大意是:蒙古、色目人愿丁父母忧者,听如旧制。

yù shǐ tái yán náng jiā tái jù mìng xī nán zuì bù kě yòu suǒ shòu zhì chì yi cóng zhuī duó

这句话大意是:”御史台言:“囊加台拒命西南,罪不可宥,所授制敕,宜从追夺。

zhōng shū shěng chén yán lìng fāng xǔ náng jiā tái děng zì xīn zé yù shǐ yán yi wù xíng

这句话大意是:”中书省臣言:“令方许囊加台等自新,则御史言宜勿行。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

jiào fāng sī dá lǔ huā chì sā là r zài wǔ zōng shí yáo shòu cān zhī zhèng shì jiē zhōng fèng dài fū zhào luò yáo shòu zhī zhí ér réng qí jiù jiē

这句话大意是:教坊司达鲁花赤撒剌儿,在武宗时遥授参知政事,阶中奉大夫,诏落遥授之职,而仍其旧阶。

shì yuè fù qiǎn shǐ zhě zhào yún nán xíng shěng zuǒ chéng xiàng yě ér jí nǐ yòu bù zhì

这句话大意是:是月,复遣使者召云南行省左丞相也儿吉你,又不至。

jiā shì táng sī tú yán zhēn qīng zhèng liè wén zhōng gōng lìng yǒu sī suì shí zhì jì

这句话大意是:加谥唐司徒颜真卿正烈文忠公,令有司岁时致祭。

shǎn xī zì tài dìng èr nián zhì shì suì bù yǔ dà jī mín xiāng shí

这句话大意是:陕西自泰定二年至是岁不雨,大饥,民相食。

háng zhōu jiā xīng píng jiāng hú zhōu zhèn jiāng jiàn dé chí zhōu tài píng guǎng dé děng lù shuǐ méi mín tián wàn sì qiān yú qǐng

这句话大意是:杭州、嘉兴、平江、湖州、镇江、建德、池州、太平、广德等路水,没民田万四千余顷。

hé běi shān dōng yǒu nián

这句话大意是:河北、山东有年。

✦ You read 本纪·卷三十二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.