魏书 · 魏收 · Chapter 116 of 124

志·卷十二

PinyinModern Translation
Size

lǐ sì zhī sān

这句话大意是:礼四之三。

wèi zì tài zǔ zhì yú wǔ tài dì jí tài huáng tài hòu huáng tài hòu huáng hòu bēng xī yī hàn wèi jì zàng gōng chú

这句话大意是:魏自太祖至于武泰帝,及太皇太后、皇太后、皇后崩,悉依汉魏既葬公除。

wéi gāo zǔ tài hé shí sì nián wén míng tài hòu bēng jiāng yíng shān líng

这句话大意是:唯 高祖太和十四年文明太后崩,将营山陵。

jiǔ yuè

这句话大意是:九月,。

ān dìng wáng xiū

这句话大意是:安定王休,。

qí jùn wáng jiǎn

这句话大意是:齐郡王简,。

xián yáng wáng xǐ

这句话大意是:咸阳王禧,。

hé nán wáng gàn

这句话大意是:河南王干,。

guǎng líng wáng yǔ

这句话大意是:广陵王羽,。

yǐng chuān wáng yōng

这句话大意是:颍川王雍,。

shǐ píng wáng xié

这句话大意是:始平王勰,。

běi hǎi wáng xiáng

这句话大意是:北海王详,。

shì zhōng tài wèi lù shàng shū shì dōng yáng wáng pī

这句话大意是:侍中、太尉、录尚书事、 东阳王丕,。

shì zhōng sī tú huái yáng wáng wèi yuán

这句话大意是:侍中、司徒、淮阳王尉元,。

shì zhōng sī kōng cháng lè wáng mù liàng

这句话大意是:侍中、司空、长乐王穆亮,。

shì zhōng shàng shū zuǒ pū shè píng yuán wáng lù ruì děng

这句话大意是:侍中、尚书左仆 射、平原王陆叡等,。

lǜ bǎi liáo yì què biǎo yuē shàng líng bù diào

这句话大意是:率百僚诣阙表曰:“上灵不吊,。

dà xíng tài huáng tài hòu bēng bèi

这句话大意是:大行太皇太后崩背,。

pǔ tiān lǜ tǔ

这句话大意是:溥天率土,。

tòng mù duàn jué

这句话大意是:痛慕断绝。

fú wéi bì xià xiào sī zhēng zhēng pān hào wǎng jí

这句话大意是:伏惟陛下孝思烝烝,攀号罔极。

chén děng wén xiān wáng zhì lǐ bì yǒu suí shì zhī biàn

这句话大意是:臣等闻先王制礼,必有随世之变;。

qián xián chuàng fǎ

这句话大意是:前贤 创法。

yì wu shì shí zhī yi

这句话大意是:亦务适时之宜。

liáng yǐ shì dài bù tóng gǔ jīn yì zhì gù yě

这句话大意是:良以世代不同,古今异致故也。

sān nián zhī sàng suī zé zì gǔ rán zhōng dài yǐ hòu wèi zhī néng xíng

这句话大意是:三年之丧,虽则自古,然中 代已后,未之能行。

xiān cháo chéng shì shì zài kě zhǔn shèng hòu zhōng zhì kān zhī jīn cè

这句话大意是:先朝成式,事在可准,圣后终制,刊之金册。

fú wéi bì xià zhì xiào fā zhōng āi huǐ guò lǐ yù yī shàng gǔ sàng zhōng sān nián

这句话大意是:伏惟陛下至孝发 衷,哀毁过礼,欲依上古,丧终三年。

chéng xié dà shùn xiào mù zhī dé shí fēi fǔ zūn jì shì zhī dào

这句话大意是:诚协大舜孝慕之德,实非俯遵济世之道。

jīn suī zhōng xià mù qīng zhù bāng kāng jìng rán wàn jī shì yīn bù kě zàn kuàng chūn qiū zhēng cháng shì nán fèi quē

这句话大意是:今 虽中夏穆清,庶帮康静,然万机事殷,不可暂旷,春秋烝尝,事难废阙。

fú yuàn tiān jiàn yì zhì xiào zhī shēn chéng fù yì zhào zhī qǐ wàng sàng qī lǐ shù yī cóng zhōng zhì zé tiān xià xìng shèn

这句话大意是:伏愿天鉴, 抑至孝之深诚,副亿兆之企望,丧期礼数,一从终制,则天下幸甚。

rì yuè yǒu qī shān líng jiāng jiù qǐng zhǎn ān zhào yù yǐ bèi fèng zhōng zhī lǐ

这句话大意是:日月有期,山 陵将就,请展安兆域,以备奉终之礼。

zhào yuē xiōng huò fǔ ěr wèi rěn suǒ qǐng

现代白话:”诏曰:“凶祸甫你,未忍所请。

xiū děng yòu biǎo yuē chén děng wén wǔ dì yǐ qián sàng qī wú shù sān dài xiāng yīn lǐ zhì shǐ lì míng suī xū zhì xíng zhī zhě guǎ

这句话大意是:休等又表曰:“臣等闻五帝已前,丧期无数,三代相因,礼制始立,名虽虚置, 行之者寡。

gāo zōng tú yǒu liàng àn zhī yán ér wú kě zūn zhī shì

这句话大意是:高宗徒有谅暗之言,而无可遵之式;。

kāng wáng jì fèi chū sàng zhī yí xiān xíng jí wèi zhī lǐ

这句话大意是:康王既废初丧之仪,先行即位之礼。

yú shì wú gǎi zhī dào huò kuī sān nián zhī sàng yǒu quē

这句话大意是:于是无改之道或亏,三年之丧有缺。

fu qǐ wú zhì xiào zhī jūn xián míng zhī zǐ

这句话大意是:夫岂无至孝之君,贤明之子?

jiē yǐ lǐ guì suí shí yì cún bǎi xìng

这句话大意是:皆以理贵随时, 义存百姓。

shì yǐ jūn hōng ér jí wèi bù xiá gǎi nián

这句话大意是:是以君薨而即位,不暇改年;。

yú yuè ér jí zàng qǐ dài tóng guǐ

这句话大意是:逾月而即葬,岂待同轨;。

zàng ér jí jí bù bì zhōng sàng

这句话大意是:葬而即吉,不必 终丧。

cǐ nǎi èr hàn suǒ yǐ jīng lún zhì dào wèi jìn suǒ yǐ gāng lǐ zhèng shù

这句话大意是:此乃二汉所以经纶治道,魏晋所以纲理政术。

fú wéi bì xià yǐ zhì xiào zhī xìng zāo wǎng jí zhī jiān yǒng mù bēng hào āi guò yú shùn chéng shì wàn gǔ zhī gāo dé kuàng shì zhī jué guǐ

这句话大意是:伏惟陛下以至孝之性,遭罔极 之艰,永慕崩号,哀过虞舜,诚是万古之高德,旷世之绝轨。

rán tiān xià zhì guǎng wàn jī zhì yīn kuàng zhī yī cháo shù zhèng bì zhì

这句话大意是:然天下至广,万机至 殷,旷之一朝,庶政必滞。

yòu shèng hòu zhōng zhì yǐ yǒu chéng diǎn zōng shè fèi lǐ qí shì yóu dà

这句话大意是:又圣后终制,已有成典,宗社废礼,其事尤大。

fú yuàn tiān jiàn yì āi huǐ zhī zhì chéng sī zài yǔ zhī shēn zé yǎng zūn xiān zhì diǎn cè zhī wén fǔ āi bǎi bì yuán yuán zhī qǐng

这句话大意是:伏愿天 鉴,抑哀毁之至诚,思在予之深责,仰遵先志典册之文,俯哀百辟元元之请。

zhào yuē zì zāo huò fá huāng hū rú zuó fèng shì zǐ gōng yóu xī fǎng fú

这句话大意是:”诏 曰:“自遭祸罚,慌惚如昨,奉侍梓宫,犹悕仿佛。

shān líng qiān cuò suǒ wèi rěn wén

这句话大意是:山陵迁厝,所未忍闻。

shí yuè xiū děng yòu biǎo yuē chén děng pín fán shàng wén yǎng shēn chéng āi shèng mù wéi yuǎn wèi chuí zhāo liàng

这句话大意是:十月,休等又表曰:“臣等频烦上闻,仰申诚欸,圣慕惟远,未垂昭亮。

fú dú āi zhuó yōu xīn rú fén

这句话大意是:伏读 哀灼,忧心如焚。

chén děng wén chéng qián tǒng jí zhě yi yǐ jì shì wèi wu jīng lún tiān xià zhě tè yǐ bǎi xìng wèi xīn

这句话大意是:臣等闻承干统极者宜以济世为务,经纶天下者特以百姓为心。

gù wàn jī zài gōng zhōu kāng fú huò shēn qí mù

这句话大意是:故 万机在躬,周康弗获申其慕;。

hàn wén zuò jiè xiào jǐng bù dé zhōng qí lǐ

这句话大意是:汉文作戒,孝景不得终其礼。

cǐ nǎi xiān dài zhī chéng guǐ jìn shì suǒ bù yì

这句话大意是:此乃先代之成轨,近世 所不易。

fú wéi tài huáng tài hòu ruì shèng yuān shí lǜ jí shǐ zhōng míng gào chuí yú diǎn cè yí xùn bèi yú mò mìng

这句话大意是:伏惟太皇太后睿圣渊识,虑及始终,明诰垂于典策,遗训备于末命。

yù xiū jué dé shèng rén suǒ zhòng

这句话大意是:聿修 厥德,圣人所重;。

zūn chéng xiān shì chén zǐ yōu shàng

这句话大意是:遵承先式,臣子攸尚。

bì xià suī yù zhōng shàng dá zhī lǐ qí rú lí yuán hé

这句话大意是:陛下虽欲终上达之礼,其如黎元何?

chén děng bù shèng yōu jù zhī chéng gǎn mào zhòng chén qǐ chuí tīng fǎng yǐ fù yì zhào zhī wàng

这句话大意是:臣等 不胜忧惧之诚,敢冒重陈,乞垂听访,以副亿兆之望。

zhào yuē yǎng xún yí zhǐ fǔ wén suǒ zòu bèi zēng hào jué

这句话大意是:”诏曰:“仰寻遗旨,俯闻 所奏,倍增号绝。

shān líng kě yī diǎn cè rú gōng qīng suǒ yì

这句话大意是:山陵可依典册,如公卿所议。

shuāi fú zhī yi qíng suǒ wèi rěn bié dāng bèi xù zài xīn

这句话大意是:衰服之宜,情所未忍,别当备叙在 心。

jì zàng xiū yòu biǎo yuē fèng bèi guǐ yǒu zhào shū shù yí jiè zhī zhǐ zhāo wéi cóng zhī yì zūn jiǎn zàng zhī zhòng shì chēng xiào sī zhī shēn chéng

这句话大意是:既葬,休又表曰:“奉被癸酉诏书,述遗诫之旨,昭违从之义,遵俭葬之重式, 称孝思之深诚。

fú dú wèi zhōu bēi gǎn jiāo qiè

这句话大意是:伏读未周,悲感交切。

rì yuè yǒu qī shān líng jí jiù fú wéi bì xià yǒng mù bēng hào bèi zēng cuī jué

这句话大意是:日月有期,山陵即就,伏惟陛下永慕崩号, 倍增摧绝。

chén děng jù wèi zài guān yǔ guó xiū qī bì xīn zhī zhì bù gǎn bù chén

这句话大意是:臣等具位在官,与国休戚,庇心之至,不敢不陈。

xián yǐ wéi tiān xià zhī zhì zūn mò zūn yú wáng yè

这句话大意是:咸以为天下之至尊, 莫尊于王业;。

huáng jí zhī zhì zhòng mò zhòng yú wàn jǐ

这句话大意是:皇极之至重,莫重于万几。

zhì zūn gù bù dé yǐ cháng lǐ rèn sì

这句话大意是:至尊,故不得以常礼任巳;。

zhì zhòng yì fú huò yǐ shì diǎn shēn qíng

这句话大意是:至重,亦弗获 以世典申情。

shì yǐ èr hàn yǐ xiáng dǎi yú wèi jìn zàng bù guò yú yuè fú bù yān sān xún

这句话大意是:是以二汉已降,逮于魏晋,葬不过逾月,服不淹三旬。

liáng yǐ shū shì shì guǎng lǐ suí shí biàn bù kě yǐ wú wéi zhī fǎ xíng zhī yú yǒu wéi zhī chén

现代白话:良以叔世事广, 礼随时变,不能够无为之法,行之于有为之辰。

wén zhì bù tóng gǔ jīn yì zhì qí lái jiǔ yǐ

现代白话:文质不同,古今异制,其来久了。

zì huáng dài gé mìng duō lì nián sì sì zǔ sān zōng xiāng jì zuǎn yè

这句话大意是:自皇代革命,多历年祀,四祖三宗,相继纂业。

shàng chéng shù dài zhī gù shí fǔ fù zhào mín zhī qǐ wàng qǐ yī bù huái lǐ yí rán yě

这句话大意是:上承数代之故实,俯副兆民之企望, 岂伊不怀,理宜然也。

wén míng tài huáng hòu qīn míng jī gǔ shèng sī yuān shēn suǒ zào zhōng zhì shì hé shì diǎn

这句话大意是:文明太皇后钦明稽古,圣思渊深,所造终制,事合世典。

sòng zhōng zhī lǐ jì míng yí gào zhī wén zài bèi fèng ér xíng zhī zú yǐ chuí fēng bǎi wáng guǐ yí wàn yè

这句话大意是:送 终之礼既明,遗诰之文载备,奉而行之,足以垂风百王,轨仪万叶。

bì xià yǐ zhì xiào zhī chéng āi huǐ guò lǐ sān yù bù chōng bàn yì zhòu yè bù shì dié dài yǒng sī chán mián miè xìng jǐ jí

这句话大意是:陛下以至孝之 诚,哀毁过礼,三御不充半溢,昼夜不释绖带,永思缠绵,灭性几及。

bǎi xìng suǒ yǐ yōu jù shī shǒu chén děng suǒ yǐ gān nǎo tú dì

这句话大意是:百姓所以忧 惧失守,臣等所以肝脑涂地。

wáng zhě zhī zūn gōng xíng yī rì gù kě yǐ gǎn chè shàng líng guàn bèi yōu xiǎn

现代白话:王者之尊,躬行一日,固能够感彻上灵,贯被幽显。

kuàng jīn shān líng gào zhōng bǎi lǐ xián bì rì yǐ yān yuè réng bù bo liàn bǐ zhī qián shì lǐ wèi guò yǐ

现代白话:况今山陵告终,百礼咸毕,日已淹月,仍不卜练,比之前世,理为过了。

yuàn bì xià sī dà xiào zhōng shǐ zhī yì mǐn yì zhào bēi huáng zhī xīn yì sī gē āi zūn fèng zhōng zhì yǐ shí jí jí yī rì wàn jī zé tiān xià méng ēn shuài tǔ yǎng lài

这句话大意是:愿陛下思 大孝终始之义,愍亿兆悲惶之心,抑思割哀,遵奉终制,以时即吉,一日万机,则 天下蒙恩,率土仰赖。

jǐn yī qián shì qiú dìng liàn rì yǐ bèi fù dàn zhī lǐ

这句话大意是:谨依前式,求定练日,以备祔禫之礼。

zhào yuē bǐ dāng bié xù zài xīn

这句话大意是:”诏曰:“比当别叙 在心。

jì ér dì yǐn jiàn tài wèi pī jí qún chén děng yú tài hé diàn qián kū bài jìn āi chū xìng sī xián mén yòu zhào shàng shū li chōng xuān zhǐ yú wáng děng yǎng wéi xiān hòu píng rì jìn jí qún guān gòng lùn zhèng zhì píng zhì mín wù

这句话大意是:既而,帝引见太尉丕及群臣等于太和殿前,哭拜尽哀,出幸思贤门右,诏尚书 李冲宣旨于王等:“仰惟先后平日,近集群官,共论政治,平秩民务。

hé tú yī dàn huò kù yǎn zhōng dú jiàn gōng qīng yán jí sāng shì zhuī wéi tú dú wǔ nèi bēng cuī

这句话大意是:何图一旦祸 酷奄钟,独见公卿,言及丧事,追惟荼毒,五内崩摧。

pī duì yuē fú fèng míng zhào qún qíng pǐ jué

这句话大意是:”丕对曰:“伏奉明诏,群 情圮绝。

chén yǔ yuán děng bù shí gǔ yì yǐ lǎo xiǔ zhī nián lì fèng lèi shèng guó jiā jiù shì pō suǒ zhī wén

这句话大意是:臣与元等不识古义,以老朽之年,历奉累圣,国家旧事,颇所知闻。

fú wéi yuǎn zǔ chóng guāng shì xí zhì yǒu dà huì zhī rì wéi shì sòng zǐ gōng zhě xiōng fú zuǒ yòu jìn jiē cóng jí

这句话大意是:伏惟 远祖重光世袭,至有大讳之日,唯侍送梓宫者凶服,左右尽皆从吉。

sì zǔ sān zōng yīn ér wú gǎi

这句话大意是:四祖三宗,因 而无改。

shì zǔ gāo zōng chén suǒ mù jiàn

这句话大意是:世祖、高宗臣所目见。

wéi xiān dì shēng xiá chén shòu rèn cháng ān bù zài shì sòng zhī liè qiè wén suǒ chuán wú yì qián shì

这句话大意是:唯先帝升遐,臣受任长安,不在侍送之列,窃闻所 传,无异前式。

fú wéi bì xià yǐ zhì xiào zhī xìng āi huǐ guò lǐ fú wén suǒ yù sān shí bù mǎn bàn yì

这句话大意是:伏惟陛下以至孝之性,哀毁过礼,伏闻所御三食,不满半溢。

chén děng kòu xīn jué qì zuò bù ān xí

这句话大意是:臣等 叩心绝气,坐不安席。

yuàn zàn yì zhì mù zhī qíng zūn xiān cháo chéng shì sī jīn cè yí lìng fèng xíng qián shì wú shī jiù diǎn

这句话大意是:愿暂抑至慕之情,遵先朝成事,思金册遗令,奉行前式,无 失旧典。

zhào yuē zhuī wéi cí ēn hào tiān wǎng jí āi huǐ cháng shì qǐ zú guān yán

这句话大意是:”诏曰:“追惟慈恩,昊天罔极,哀毁常事,岂足关言。

jì bù néng dài méi ér zhāo xī shí zhōu cū yì zhī rèn èr gōng hé zú yǐ zhì yōu bù

这句话大意是:既不能待没,而 朝夕食粥,粗亦支任,二公何足以至忧怖。

suǒ zòu xiān cháo chéng shì yì suǒ jù wén

这句话大意是:所奏先朝成事,亦所具闻。

zǔ zōng qíng zhuān wǔ lüè wèi xiū wén jiào

这句话大意是:祖宗情专武 略,未修文教。

zhèn jīn yǎng bǐng shèng xun shù xí gǔ dào lùn shí bǐ shì yòu yǔ xiān shì bù tóng

这句话大意是:朕今仰禀圣训,庶习古道,论时比事,又与先世不同。

tài wèi děng guó lǎo zhèng zhī suǒ jì yú diǎn jì jiù shì huò suǒ wèi xī qiě kě zhī zhèn dà yì

这句话大意是:太尉等国老, 政之所寄,于典记旧式,或所未悉,且可知朕大意。

qí yú sāng lǐ zhī yí gǔ jīn yì tóng hàn wèi chéng shì jí xiān rú suǒ lùn zhèn suī zài shuāi fú zhī zhōng yǐ sāng lǐ shì zhòng qíng zài bì xíng gù zàn yì āi mù gōng zì xún lǎn

这句话大意是:其余丧礼之仪,古今异同,汉 魏成事及先儒所论,朕虽在衰服之中,以丧礼事重,情在必行,故暂抑哀慕,躬自 寻览。

jīn qiě yǐ suǒ huái bié wèn shàng shū yóu míng gēn gāo lǘ děng gōng qiě kě tīng zhī

这句话大意是:今且以所怀,别问尚书游明根、高闾等,公且可听之。

gāo zǔ wèi míng gēn yuē zhèn dīng lí kù fá rì yuè tuī yí shān líng yǐ guò gōng qīng yòu yī jīn cè jù àn wèi jìn qǐng chú shuāi fú

这句话大意是:高祖谓明根曰:“朕丁罹酷罚,日月推移,山陵已过,公卿又依金册,据案魏 晋,请除衰服。

zhòng wén suǒ zòu bèi zēng hào gěng

这句话大意是:重闻所奏,倍增号哽。

qián zhě shì bī shān líng āi jiù dùn bì wèi de lùn xù jīn gù xiāng yǐn yù jù tōng suǒ huái

这句话大意是:前者事逼山陵,哀疚顿敝,未得论叙,今故 相引,欲具通所怀。

qīng qián suǒ biǎo chú shì shuāi má wén zhī shí yòng bēi hèn

这句话大意是:卿前所表,除释衰麻,闻之实用悲恨。

yú shí qīn shì zǐ gōng pú fú yán jǐ āi háo tòng mù qíng wèi zàn què ér gōng qīng hé rěn biàn yǒu cǐ yán

这句话大意是:于时亲侍梓宫,匍匐筵 几,哀号痛慕,情未暂阕,而公卿何忍便有此言。

hé yú rén qíng zhī bù zú

这句话大意是:何于人情之不足!

fu shèng rén zhì zú kū zhī lǐ shòu liàn zhī biàn jiē duó qíng yǐ jiàn

这句话大意是:夫圣人制卒哭之礼,授练之变,皆夺情以渐。

yòu wén jūn zǐ bù duó rén zhī sàng yì bù kě duó sàng

现代白话:又闻有德行的人不夺 人之丧,亦不可夺丧。

jīn zé xún rì zhī jiān yán jí jí jí tè chéng shāng lǐ

这句话大意是:今则旬日之间,言及即吉,特成伤理。

míng gēn duì yuē chén děng fú xún jīn cè yí zhǐ yú yuè ér zàng zàng ér jí jí

这句话大意是:”明根对曰:“臣等 伏寻金册遗旨,逾月而葬,葬而即吉。

gù yú bǔ zàng zhī chū yīn zòu liàn chú zhī shì yǎng shāng shèng xīn fú zēng bēi sǒng

这句话大意是:故于卜葬之初,因奏练除之事,仰伤圣心, 伏增悲悚。

gāo zǔ yuē qīng děng xián chēng sān nián zhī sàng suī zé zì gǔ rán zhōng dài yǐ hòu wèi zhī néng xíng

这句话大意是:”高祖曰:“卿等咸称三年之丧,虽则自古,然中代以后,未之能行。

zhèn wèi zhōng dài suǒ yǐ bù suí sān nián zhī sàng gài yóu jūn shàng wéi shì jì zhǔ chū lì gù shēn xí yǎn miǎn yǐ xíng jí wèi zhī lǐ

这句话大意是:朕谓中代所以不遂三年之丧,盖由君上违世,继主初立,故身袭兖冕,以行即位之 礼。

yòu cóng chǔ gōng ér dēng jí zhě jūn dé wèi yǎn chén yì bù qià tiān xià yóng yóng wèi zhī suǒ xī

这句话大意是:又从储宫而登极者,君德未沇,臣义不洽,天下颙颙,未知所傒。

gù bān bèi cháo yí shì huáng jí zhī zūn

这句话大意是:故颁备朝仪, 示皇极之尊。

jí hòu zhī sàng yě yīn fù zài bù suí jí shēng duò yì zhī qíng zhǒng yǐ wéi fǎ

这句话大意是:及后之丧也,因父在不遂,即生惰易之情,踵以为法。

liàng zhī dūn hòu zhī huà bù yì zūn yě

这句话大意是:谅知敦厚之化, 不易遵也。

zhèn shǎo méng jū yù cí yán jiān zhì chén zǐ zhī qíng jūn fù zhī dào wú bù bèi huì

这句话大意是:朕少蒙鞠育,慈严兼至,臣子之情,君父之道,无不备诲。

suī zì méng mèi cū jiě gào zhǐ shù wàng liàng xíng yǐ miǎn jiù lì

这句话大意是:虽自蒙昧, 粗解告旨,庶望量行,以免咎戾。

zhèn chéng bù dé zài wèi guò jì suī wèi néng ēn qià sì fāng huà xíng wàn guó yǎng bǐng shèng xun zú lìng yì zhào zhī yǒu jūn yǐ

现代白话:朕诚不德,在位过纪,虽未能恩洽四方,化行万 国,仰禀圣训,足令亿兆知有君了。

yú cǐ zhī rì ér bù suí āi mù zhī xīn shǐ qíng lǐ jù sǔn sàng jì pǐ huài zhě shēn kě tòng hèn

这句话大意是:于此之日,而不遂哀慕之心,使情礼俱损,丧 纪圮坏者,深可痛恨。

gāo lǘ duì yuē tài gǔ jì yuǎn shì nán xí yòng hàn wèi yǐ lái jù yǒu chéng shì

这句话大意是:高闾对曰:“太古既远,事难袭用,汉魏以来,据有成事。

hàn wén jì gāo huì zhī zōng duàn yù sì bǎi jǐ zhì xíng cuò yóu chuí sān xún zhī lǐ

这句话大意是:汉文继高惠之踪, 断狱四百,几致刑措,犹垂三旬之礼。

xiào jǐng chéng píng zūn ér bù biàn

这句话大意是:孝景承平,遵而不变。

yǐ cǐ yán zhī bù wéi jí wèi zhī jì yǒu suǒ bī jù yě

这句话大意是:以此言之,不为即位 之际,有所逼惧也。

liáng shì jūn rén zhī dào lǐ zì yí rán

这句话大意是:良是君人之道,理自宜然。

yòu hàn chēng wén jǐng suī fēi shèng jūn yì zhōng dài míng zhǔ

这句话大意是:又汉称文景,虽非圣君,亦中代明 主。

jīn yí cè zhī zhǐ tóng yú qián shì

这句话大意是:今遗册之旨,同于前式。

fú yuàn bì xià shù zūn yí lìng yǐ fù qún zhù zhī qíng

这句话大意是:伏愿陛下述遵遗令,以副群庶之情。

dù yù jìn zhī shuò xué lùn zì gǔ tiān zǐ wú yǒu xíng sān nián zhī sàng zhě yǐ wéi hàn wén zhī zhì àn yǔ gǔ hé

这句话大意是:杜预晋之硕学, 论自古天子无有行三年之丧者,以为汉文之制,暗与古合。

suī shū shì suǒ xíng shì kě chéng zhǒng shì yǐ chén děng lóu lóu gān yè

这句话大意是:虽叔世所行,事可承踵, 是以臣等㥪㥪干谒。

gāo zǔ yuē hàn wèi zhī shì yǔ jīn bù tóng bèi rú xiàng shuō

这句话大意是:”高祖曰:“汉魏之事,与今不同,备如向说。

xiào jǐng suī chéng shēng píng zhī jī rán yóu dí zǐ jí wèi jūn dé wèi xiǎn wú yì qián gǔ

这句话大意是:孝景虽承升平 之基,然由嫡子即位,君德未显,无异前古。

yòu fù zǐ zhī qīn chéng shì tiān shǔ zhī zhòng rán shèng mǔ zhī dé hào tiān mò bào sī zì yǔn miè qǐ cóng shuāi fú ér yǐ

这句话大意是:又父子之亲,诚是天属之重,然圣母 之德,昊天莫报,思自殒灭,岂从衰服而已。

qiè xún jīn cè zhī zhǐ suǒ yǐ gào duó chén zǐ zhī xīn lìng zǎo jí jí zhě lǜ yí jué wàn jī huāng fèi zhèng shì

这句话大意是:窃寻金册之旨,所以告夺臣子之心令 早即吉者,虑遗绝万机,荒废政事。

qún chén suǒ yǐ lóu lóu yì jù jī wù zhī bù lǐ yǐ

现代白话:群臣所以㥪㥪,亦惧机务之不理了。

lìng yǎng fèng cè lìng fǔ shùn qún xīn bù gǎn àn mò bù yán yǐ huāng shù zhèng

这句话大意是:令仰奉册 令,俯顺群心,不敢暗默不言,以荒庶政。

wéi yù cún shuāi má fèi jí lǐ shuò wàng jìn āi xiě xiè bēi mù shàng wú shī dǎo huì zhī zhì xià bù guāi zhòng guān suǒ qǐng qíng zài kě xǔ gù zhuān yù xíng zhī

这句话大意是:唯欲存衰麻,废吉礼,朔望尽哀,写泄 悲慕,上无失导诲之志,下不乖众官所请,情在可许,故专欲行之。

gōng qīng yi shěn sī zhèn huái bù dàng gù zhí

这句话大意是:公卿宜审思朕 怀,不当固执。

zhì rú dù yù zhī lùn suī zàn shì shí shì yú rú mù zhī jūn liàng àn zhī zhǔ gài yì wū yǐ

现代白话:至如杜预之论,虽暂适时事,于孺慕之君,谅暗之主,盖亦诬了。

kǒng shèng chēng sàng yǔ qí yì yě níng qī ér yù yú xiào dào jiǎn lüè zhèn wú qǔ yān

现代白话:孔圣称‘丧与其易也宁戚’,而预于孝道简略,朕无取呢。

mì shū chéng li biāo duì yuē hàn míng dé mǎ hòu bǎo yǎng zhāng dì mǔ zǐ zhī dào wú kě jiān rán

这句话大意是:秘书丞李彪对曰:“汉明德马后,保养章帝,母子之道,无可间然。

jí hòu zhī bēng zàng bù yān xún xún yǐ cóng jí

这句话大意是:及后之崩, 葬不淹旬,寻以从吉。

rán hàn zhāng bù shòu jī yú qián dài míng dé bù sǔn míng yú wǎng shǐ

这句话大意是:然汉章不受讥于前代,明德不损名于往史。

suī lùn gōng bǐ dé shì yǒu shū jué rán mǔ zǐ zhī qīn yì yì kě nǐ

这句话大意是:虽论功比德,事 有殊绝,然母子之亲,抑亦可拟。

yuàn bì xià lǎn qián shì zhī chéng guī zūn jīn cè zhī yí lìng gē āi cóng yì yǐ qīn wàn jī

这句话大意是:愿陛下览前世之成规,遵金册之遗令,割哀从议, 以亲万机。

sī chéng chén xià zhì xīn zhào shù suǒ yuàn

这句话大意是:斯诚臣下至心,兆庶所愿。

gāo zǔ yuē jì yán shì shū gù bù yí yǎng pǐ zhì dé fù chēng xiào zhāng cóng jí bù shòu jī qián dài

这句话大意是:”高祖曰:“既言事殊,固不宜仰匹至德, 复称孝章从吉,不受讥前代。

zhèn suǒ yǐ juàn liàn cuī dié bù cóng suǒ yì zhě yǎng gǎn cí ēn qíng bù néng rěn gù yě

这句话大意是:朕所以眷恋衰绖,不从所议者,仰感慈恩,情不能忍 故也。

gài wén xiào zǐ zhī jū sāng jiàn měi lì zé gǎn qīn gù shì jǐn ér fú cū shuāi

这句话大意是:盖闻孝子之居丧,见美丽则感亲,故释锦而服粗衰。

nèi wài xiāng chèn fēi xū jiā yě

这句话大意是:内外相称,非虚加也。

jīn zhě qǐ tú gù lǐ wéi yì gǒu miǎn chī xián ér yǐ

这句话大意是:今者岂徒顾礼违议,苟免嗤嫌而已。

yì yì qíng fā yú zhōng ér yù sì zhī yú wài

这句话大意是:抑亦情发于衷,而欲肆之于外。

jīn cè zhī yì yǐ jù qián dá gù bù fù zhòng lùn

这句话大意是:金册之意,已 具前答,故不复重论。

yòu zú rì fèng zhǐ bù rěn piàn yán

这句话大意是:又卒日奉旨,不忍片言。

hòu shì suì fēi hēi hēi zài niàn bù xiǎn suǒ huái

这句话大意是:后事遂非,嘿嘿在念,不显所怀。

jīn fèng zhōng zhī shì yī yǐ yǎng zūn yí cè yú lìng bù gǎn yǒu guāi

这句话大意是:今奉终之事,一以仰遵遗册,于令不敢有乖。

dàn tòng mù zhī xīn shì xì yú yǔ

这句话大意是:但痛慕之心,事系于予。

suī wú dīng lán zhī gǎn zhù shèng líng bù duó zhì yuàn shì yǐ wèi wú wéi zhǐ xián

这句话大意是:虽无丁兰之 感,庶圣灵不夺至愿,是以谓无违旨嫌。

zhū gōng suǒ biǎo chēng xiān cháo chéng shì shì zài kě zhǔn

这句话大意是:诸公所表,称先朝成式,事在可准。

zhèn yǎng wéi tài zǔ lóng fēi jiǔ wǔ chū dìng zhōng yuán jí tài zōng chéng jī shì zǔ zuǎn lì jiē yǐ sì fāng wèi yī qún xióng jìng qǐ gù ruì yì wǔ gōng wèi xiū wén dé

这句话大意是:朕仰 惟太祖龙飞九五,初定中原,及太宗承基,世祖纂历,皆以四方未一,群雄竞起, 故锐意武功,未修文德。

gāo zōng xiǎn zǔ yì xīn cún wǔ liè yīn xún wú gǎi

这句话大意是:高宗、显祖亦心存武烈,因循无改。

zhèn chéng lěi shì zhī zī yǎng shèng shàn zhī xun fǔ hé nèi wài shàng xià jí xié

这句话大意是:朕承累世之资,仰圣 善之训,抚和内外,上下辑谐。

jī cān gǔ shì xiàn zhāng jiù diǎn sì hǎi yí fēng yào huāng gé sú

这句话大意是:稽参古式,宪章旧典,四海移风,要荒革俗。

yǎng zūn míng guǐ zhù wú qiān wéi

这句话大意是:仰遵 明轨,庶无愆违。

ér fāng yú huò kù zhī chén yǐn mò cháo yīn xún zhī zé yǐ wéi qián zhǔn fēi shì suǒ yù

这句话大意是:而方于祸酷之辰,引末朝因循之则,以为前准,非是所喻。

gāo lǘ duì yuē chén děng yǐ xiān cháo suǒ xíng pō tóng wèi jìn yòu shì wū shí gù gǎn réng qǐng

这句话大意是:高闾对曰:“臣等以先朝所行,颇同魏晋,又适于时,故敢仍请。

gāo zǔ yuē qīng děng yòu chēng jīn suī zhōng xià mù qīng shù bāng kāng jìng rán wàn jī shì guǎng bù kě zàn kuàng

这句话大意是:”高祖曰: “卿等又称今虽中夏穆清,庶邦康静,然万机事广,不可暂旷。

zhèn yǐ qīng kǔ jiàn bī duó qíng bù zì shèng

这句话大意是:朕以卿苦见逼夺, 情不自胜。

xún lǎn sāng yí jiàn qián xián lùn zhě chēng zú kū zhī hòu wáng zhě de lǐ zhù shì

这句话大意是:寻览丧仪,见前贤论者,称卒哭之后,王者得理庶事。

yī jù cǐ wén yòu cóng yí cè zhī zhǐ suī cún shuāi fú bù fèi wàn jī wú quē shù zhèng de zhǎn wǎng jí zhī sī yú qíng chà shēn

这句话大意是:依据此文,又从 遗册之旨,虽存衰服,不废万机,无阙庶政,得展罔极之思,于情差申。

gāo lǘ duì yuē jūn bù chú fú yú shàng chén zé shì shuāi yú xià cóng fú zhī yì yǒu wéi wéi chén zhī dào bù zú

这句话大意是:高闾对曰:“君不除服于上,臣则释衰于下,从服之义有违,为臣之道不足。

yòu qīn yù shuāi má fù tīng cháo zhèng jí xiōng shì zá chén qiè wèi yí

这句话大意是:又亲御衰麻,复听朝政,吉凶事杂,臣窃为疑。

gāo zǔ yuē qīng děng yóu yǐ zhèn zhī wèi chú yú shàng bù rěn zhuān shì yú xià nài hé lìng zhèn dú rěn yú qīn jiù

这句话大意是:”高祖曰:“卿等犹以朕之未除于 上,不忍专释于下,奈何令朕独忍于亲旧!

lùn yún wáng zhě bù suí sān nián zhī fú zhě qū jǐ yǐ kuān qún xià yě

这句话大意是:论云,王者不遂三年之服者,屈己以宽 群下也。

xiān hòu zhī fǔ qún xià yě niàn zhī ruò zi shì zhī yóu shāng

这句话大意是:先后之抚群下也,念之若子,视之犹伤。

qīng děng āi mù zhī sī jì bù qiú kuān

这句话大意是:卿等哀慕之思,既不求宽;。

zhèn yù jǐn wǎng jí zhī mù hé wéi bù kě

这句话大意是:朕欲 尽罔极之慕,何为不可?

dàn bī yí cè bù suí nǎi xīn

这句话大意是:但逼遗册,不遂乃心。

jiāng yù jū lú fú shuāi xiě zhāo xī zhī mù

这句话大意是:将欲居庐服衰,写朝夕之慕;。

shēng táng xí sù lǐ rì zè zhī qín

这句话大意是:升堂 袭素,理日昃之勤。

shǐ dà zhèng bù huāng āi qíng huò suì jí bù hài yú xiōng xiōng wú fáng yú jí

这句话大意是:使大政不荒,哀情获遂,吉不害于凶,凶无妨于吉。

yǐ xīn chù zhī wèi wéi kě ěr

现代白话:以心处之, 谓为可你。

yí zhǐ zhī wén gōng qīng suǒ yì jiē fú zhōng sān xún shì shuāi xí jí

这句话大意是:遗旨之文,公卿所议,皆服终三旬,释衰袭吉。

cóng cǐ ér xíng qíng shí wèi rěn

这句话大意是:从此而行,情实未忍;。

suì fú sān nián zhòng wéi zhǐ gào

这句话大意是:遂服三年,重违旨诰。

jīn chù èr lǐ zhī jì wéi wàng zhì qī shǐ sì qì yī zhōu hán shǔ dài yì

这句话大意是:今处二理之际,唯望至期,使四气一周,寒暑代易。

suī bù jìn sān nián zhī xīn dé yī zhōng jì rì qíng jié chà shēn

这句话大意是:虽不尽 三年之心,得一终忌日,情结差申。

àn lǐ zú kū zhī hòu jiāng shòu biàn fú

这句话大意是:案《礼》,卒哭之后,将受变服。

yú zhèn shòu rì shù mín jí xiǎo guān jiē mìng jí jí

这句话大意是:于朕受日, 庶民及小官皆命即吉。

nèi zhí yǔ lín zhōng láng yǐ xià hǔ bēn láng yǐ shàng jí wài zhí wǔ pǐn yǐ shàng wú shuāi fú zhě sù fú yǐ zhōng sān yuè

这句话大意是:内职羽林中郎已下,虎贲郎已上,及外职五品已上无衰服者, 素服以终三月;。

nèi zhí jí wài chén shuāi fú zhě biàn cóng liàn lǐ

这句话大意是:内职及外臣衰服者,变从练礼。

wài chén sān yuè ér chú

这句话大意是:外臣三月而除;。

zhū wáng sān dōu fù mǎ jí nèi zhí zhì lái nián sān yuè huì zhèn zhī liàn yě chú xiōng jí jí

这句话大意是:诸王、三都、驸马 及内职,至来年三月晦朕之练也,除凶即吉;。

shì chén jūn fú sī fú suí zhèn suǒ jiàng

这句话大意是:侍臣君服斯服,随朕所降。

cǐ suī fēi jiù shì tuī qíng jí lǐ yǒu guì jiàn zhī chà yuǎn jìn zhī bié

这句话大意是:此虽非旧 式,推情即理,有贵贱之差,远近之别。

míng gēn duì yuē shèng mù shēn yuǎn xiào qíng mí zhì chén děng suǒ zòu yǐ bù méng xǔ yuàn de yú nián jí jí

这句话大意是:明根对曰:“圣慕深远,孝情弥至,臣等所奏,已不蒙许,愿得逾年即吉。

jì lì dōng zhèng suì xù gǎi yì qiě zú shēn zhì mù zhī qíng yòu jìn yí gào zhī yì hé dài jī nián

这句话大意是:既 历冬正,岁序改易,且足申至慕之情,又近遗诰之意,何待期年。

gāo zǔ yuē cè zhǐ sù chú zhī yì lǜ guǎng jí bǎi guān jiǔ kuàng zhòng wù

这句话大意是:”高祖曰:“册 旨速除之意,虑广及百官,久旷众务。

qǐ yú zhèn yī rén dú yǒu wéi duó

这句话大意是:岂于朕一人,独有违夺?

jīn jì yī cì jiàng chú gè bù fèi wáng zhèng fù hé fáng yú shì ér yóu duó jī nián zhī xīn

这句话大意是:今既依次降除,各 不废王政,复何妨于事,而犹夺期年之心。

gāo lǘ duì yuē xī wáng sūn luǒ zàng shì ān qù guān qí zi jiē cóng ér bù wéi bù wéi bù xiào

这句话大意是:高闾对曰:“昔王孙裸葬,士安去棺,其子皆从而不违,不为不孝。

cǐ suī guì jiàn fēi lún shì pō xiāng sì chén gǎn jiè yǐ wèi yù

这句话大意是:此虽贵贱 非伦,事颇相似,臣敢借以为谕。

jīn qīn fèng yí lìng ér yǒu suǒ bù cóng chén děng suǒ yǐ pín fán yú zòu

这句话大意是:今亲奉遗令,而有所不从,臣等所以频烦于奏。

li biāo yì yuē sān nián bù gǎi qí fù zhī dào kě wèi dà xiào

这句话大意是:” 李彪亦曰:“三年不改其父之道,可谓大孝。

jīn bù zūn cè lìng kǒng shè gǎi dào zhī xián

这句话大意是:今不遵册令,恐涉改道之嫌。

gāo zǔ yuē wáng sūn shì ān jiē huì zi yǐ jiǎn sòng zhōng zhī shì jí qí zūn yě qǐ yì jīn rì

这句话大意是:”高祖 曰:“王孙、士安皆诲子以俭,送终之事,及其遵也,岂异今日。

gǎi fù zhī dào zhě gài wèi màn xiào wàng lǐ sì qíng wéi dù

这句话大意是:改父之道者,盖 谓慢孝忘礼,肆情违度。

jīn zǐ gōng zhī jiǎn xuán fáng zhī yuē míng qì wéi zhàng yī wú suǒ chén

这句话大意是:今梓宫之俭,玄房之约,明器帏帐,一无所陈。

rú sī zhī shì qīng děng suǒ xī

这句话大意是:如斯之事, 卿等所悉。

shuāi fú zhī gào nǎi zhì shèng xīn bēi jǐ shēn xià zhī yì nìng kě gǒu shùn chōng yuē zhī zhǐ ér dùn jué chuàng jù zhī tòng

这句话大意是:衰服之告,乃至圣心卑己申下之意,宁可苟顺冲约之旨,而顿绝创巨之 痛。

zòng yǒu suǒ shè gān shòu hòu dài zhī jī wèi rěn jīn rì zhī qǐng

这句话大意是:纵有所涉,甘受后代之讥,未忍今日之请。

yòu biǎo chēng chūn qiū zhēng cháng shì nán fèi quē

这句话大意是:又表称春秋蒸尝,事难废阙。

zhèn wén zhū fū zǐ wú bù yǔ jì rú bù jì

现代白话:朕闻 诸孔子,‘我不与祭,如不祭’。

zì xiān cháo yǐ lái yǒu sī xíng shì bù bì gōng qīn bǐ zhī shèng yán yú shì dài quē

这句话大意是:自先朝以来,有司行事,不必躬亲,比之圣言, 于事殆阙。

lài méng cí xùn zhī ēn zì xíng zhì jìng zhī lǐ

这句话大意是:赖蒙慈训之恩,自行致敬之礼。

jīn hào tiān jiàng fá yāng huò shàng yán rén shén sàng shì yōu xiǎn tóng qiè xiǎng zōng miào zhī líng yì chuò xīn sì

这句话大意是:今昊天降罚,殃祸上延,人神丧恃,幽 显同切,想宗庙之灵,亦辍歆祀。

tuō xíng xiǎng jiàn kǒng guāi míng zhǐ

这句话大意是:脱行飨荐,恐乖冥旨。

yǎng sī chéng xùn bèi zēng tòng jué

这句话大意是:仰思成训,倍增痛绝。

qǐ rěn shēn xí yǎn miǎn qīn xíng jí shì

这句话大意是:岂 忍身袭兖冕,亲行吉事。

gāo lǘ duì yuē gǔ zhě jiāo tiān yuè fú xíng shì zōng miào zhī zhòng cì yú jiāo sì

这句话大意是:高闾对曰:“古者郊天,越绋行事,宗庙之重,次于郊祀。

jīn shān líng yǐ bì bù kě jiǔ fèi miào xiǎng

这句话大意是:今山陵已毕,不可 久废庙飨。

gāo zǔ yuē jì sì zhī diǎn shì yóu shèng jīng wèi rěn zhī xīn jù rú qián gào

这句话大意是:”高祖曰:“祭祀之典,事由圣经,未忍之心,具如前告。

tuō zhì miào tíng hào mù zì chán zhōng kǒng fèi lǐ

这句话大意是:脱至庙庭, 号慕自缠,终恐废礼。

gōng qīng rú néng dú xíng shì zài yán wài

这句话大意是:公卿如能独行,事在言外。

li biāo yuē sān nián bù wéi lǐ lǐ bì huài

这句话大意是:李彪曰:“三年不为礼,礼必坏;。

sān nián bù wéi lè lè bì bēng

这句话大意是:三年不为乐,乐必崩。

jīn yù fèi lǐ quē lè chén děng wèi gǎn

这句话大意是:今欲废礼阙乐,臣等 未敢。

gāo zǔ yuē cǐ nǎi zǎi yú bù rén zhī shuō jǐ shòu zé yú kǒng zǐ bù zú fù yán

这句话大意是:”高祖曰:“此乃宰予不仁之说,己受责于孔子,不足复言。

qún guān qián biǎo chēng gāo zōng tú yǒu liàng àn zhī yán ér wú kě zūn zhī shì

这句话大意是:群官前表,称 ‘高宗徒有谅暗之言,而无可遵之式’。

zhèn wéi xìn àn mò zhī nán zhōu gōng lǐ zhì zì cí yǐ jiàng mò néng jǐng xíng

这句话大意是:朕惟信暗默之难,周公礼制,自兹以降, 莫能景行。

yán wú kě zūn zhī shì liáng kě guài yǐ

现代白话:言无可遵之式,良可怪了。

fù yún kāng wáng jì fèi chū sàng zhī yí xiān xíng jí wèi zhī lǐ

这句话大意是:复云,康王既废初丧之仪,先行即位之礼。

yú shì wú gǎi zhī dào shì kuī sān nián zhī sàng yǒu quē

这句话大意是:于是无改之道式亏,三年之丧有缺。

zhèn wèi fú měi bù ān xiān xián yǒu yù

这句话大意是:朕谓服美不安,先贤有谕;。

lǐ bì jū sāng zhe zài qián diǎn

这句话大意是:礼毕居丧,著在前 典。

huò kuī zhī yán yǒu quē zhī yì shēn guāi lǐ zhōng

这句话大意是:或亏之言,有缺之义,深乖理衷。

gāo lǘ duì yuē chén děng jù àn chéng shì yī fù dù yù duō yǒu wèi yǔn

这句话大意是:高闾对曰:“臣等据案成事,依附杜预,多有未允。

zhì nǎi tuī xiào gǔ jīn liàng kǎo zhòng yì shí rú míng zhǐ

这句话大意是:至乃推校古今,量考众议, 实如明旨。

chén děng qiè wéi zēng shēn pǐ fū qī rì bù shí fū zǐ yǐ wéi fēi lǐ

现代白话:臣等窃惟曾参匹夫,七日不食,孔子以为非礼。

jí lù qí shì wéi shū qī rì bù chēng sān nián gài zhòng qí chū mù zhī xīn

这句话大意是:及录其事,唯书七日, 不称三年,盖重其初慕之心。

fú wéi bì xià yǐ wàn shèng zhī zūn bù shí jìng yú wǔ rì jì yù zé sān shí bù chōng bàn yì

这句话大意是:伏惟陛下以万乘之尊,不食竟于五日,既御则三食不 充半溢。

chén děng fú yòng bēi huáng gān nǎo tú dì

这句话大意是:臣等伏用悲惶,肝脑涂地。

gōng xíng yī rì zú yǐ guàn bèi yōu xiǎn qǐ yi shuāi fú sān nián yǐ kuàng jī wù

这句话大意是:躬行一日,足以贯被幽显,岂宜衰服三年,以 旷机务。

fu shèng rén zhì lǐ bù jí zhě qǐ ér jí zhī guò zhī zhě fǔ ér jiù zhī

这句话大意是:夫圣人制礼,不及者企而及之,过之者俯而就之。

fú yuàn bì xià yì zhì mù zhī qíng fǔ jiù diǎn lǐ zhī zhòng chéng shì chén děng lóu lóu zhī yuàn

这句话大意是:伏愿陛下抑至慕之情, 俯就典礼之重,诚是臣等㥪㥪之愿。

gāo zǔ yuē ēn lóng dé hòu zé sī liàn zì shēn suī fēi zhì qíng yóu suǒ gǎn fā

这句话大意是:”高祖曰:“恩隆德厚,则思恋自深,虽非至 情,由所感发。

rán zēng shēn zhī xiào kuàng dài ér yǒu qǐ zhèn jīn rì suǒ zú lùn yě

这句话大意是:然曾参之孝,旷代而有,岂朕今日所足论也。

yòu qián biǎo chēng gǔ zhě zàng ér jí jí bù bì zhōng lǐ cǐ nǎi èr hàn suǒ yǐ jīng lún zhì dào wèi jìn suǒ yǐ gāng lǐ shù zhèng

这句话大意是:又前表,称‘古者葬 而即吉,不必终礼,此乃二汉所以经纶治道,魏晋所以纲理庶政’。

zhèn yǐ wéi jì zàng jí jí gài qí jì sú duō luàn quán yí jiù shì ěr liàng fēi guāng zhì xīng bāng zhī huà

这句话大意是:朕以为既葬即 吉,盖其季俗多乱,权宜救世耳,谅非光治兴邦之化。

èr hàn zhī shèng wèi jìn zhī xìng qǐ yóu jiǎn lüè sāng lǐ yí wàng rén xiào zāi

现代白话:二汉之盛,魏晋之兴,岂由 简略丧礼,遗忘仁孝啊。

gōng qīng piān zhí yī yú biàn qǐng jīng zhì zhī yào jiē zài yú sī dài fēi yì yě

这句话大意是:公卿偏执一隅,便请经治之要,皆在于斯,殆非义也。

xī píng rì zhī shí gōng qīng měi zòu chēng dāng jīn sì hǎi yàn ān zhū xià qīng tài lǐ yuè rì xīn zhèng hé mín yuè

这句话大意是:昔 平日之时,公卿每奏称当今四海晏安,诸夏清泰,礼乐日新,政和民悦。

zōng móu xuān táng shì děng yú yǔ hàn wèi yǐ xià gù bù zú yǎng zhǐ shèng zhì

这句话大意是:踪侔轩唐, 事等虞禹,汉魏已下,固不足仰止圣治。

jí zhì jīn rì biàn yù kǔ duó zhèn zhì shǐ bù yú yú wèi jìn

这句话大意是:及至今日,便欲苦夺朕志,使不逾于魏晋。

rú cǐ zhī yì wèi jiě suǒ yóu

这句话大意是:如此之意,未解所由。

xī wén mǔ shàng chéng shèng zhǔ zhī zī xià yǒu xián zǐ zhī huà wéi zhù dé xuān zhèng yīn fēng zhì mù ér yǐ

这句话大意是:昔文母上承圣主之资,下有贤子之化,唯助德宣政,因风致 穆而已。

dāng jīn zhòng shì cǎo chuàng wàn wu wéi shǐ zhèn yǐ bù dé chōng nián jiàn zuò

这句话大意是:当今众事草创,万务惟始,朕以不德,冲年践祚。

ér shèng mǔ kuāng xun yǐ yì fāng zhào huì yǐ zhèng shì jīng lún nèi wài yōu qín yì zhào shǐ jūn chén xié hé tiān xià jī mù

这句话大意是:而圣母匡训以义方,诏 诲以政事,经纶内外,忧勤亿兆,使君臣协和,天下缉穆。

shàng dài yǐ lái hé hòu zhī gōng dé yǐ yǎng bǐ

这句话大意是:上代以来,何后之功, 得以仰比?

rú yǒu kě nǐ zé cóng zhòng yì

这句话大意是:如有可拟,则从众议。

yáo suī qì zǐ chán shùn ér shùn zì yǒu shèng dé bù jiǎ yáo chéng

这句话大意是:尧虽弃子禅舜,而舜自有圣德,不假尧成。

jí qí cú yě yóu sì hǎi è mì zhōng yú sān nián

这句话大意是:及其 徂也,犹四海遏密,终于三年。

jīn cí yù zhī ēn zhào jiào zhī dé xún zhī kuàng dài wèi yǒu pǐ nǐ

这句话大意是:今慈育之恩,诏教之德,寻之旷代,未有匹拟。

jì shòu fēi cháng zhī ēn níng rěn cóng qí cháng shì

这句话大意是:既 受非常之恩,宁忍从其常式。

kuàng wèi shū yī shí ér gōng qīng yù lìng jí jí

这句话大意是:况未殊一时,而公卿欲令即吉。

guān miǎn fǔ fú xíng lǐ miào tíng

这句话大意是:冠冕黼黻,行礼庙庭;。

lín xuān shè xuán xiǎng huì wàn guó

这句话大意是:临轩设悬,飨会万国。

xún shì qiú xīn shí suǒ wèi rěn

这句话大意是:寻事求心,实所未忍。

gāo lǘ duì yuē chén děng zūn chéng cè lìng yīn xún qián diǎn wéi yuàn chú shuāi jí jí qīn lǐ wàn jī

这句话大意是:高闾对曰:“臣等遵承册令,因循前典,惟愿除衰即吉,亲理万机。

zhì dé suǒ zài bì xià qīn míng jī gǔ zhōu lǎn fén jí xiào xìng fā yú shèng zhì zhì qíng chū yú zì rán zhēn zhuó gǔ jīn shì fēi chén děng suǒ jí

这句话大意是:至德所在, 陛下钦明稽古,周览坟籍,孝性发于圣质,至情出于自然,斟酌古今,事非臣等所 及。

li biāo yuē dāng jīn suī zhì fēng jī mù mín shù yàn rán

这句话大意是:”李彪曰:“当今虽治风缉穆,民庶晏然。

jiāng nán yǒu wèi bīn zhī wú shuò běi yǒu bù chén zhī lǔ dōng xī èr fán suī wén biǎo chēng shùn qíng shàng nán cè

这句话大意是:江南有未宾之吴,朔北有不臣之虏, 东西二蕃虽文表称顺,情尚难测。

shì yǐ chén děng yóu huái bù yú zhī lǜ

这句话大意是:是以臣等犹怀不虞之虑。

gāo zǔ yuē lǔ gōng dài dié cóng shī jìn hóu mò shuāi bài kòu wǎng shèng wú jī qián diǎn suǒ xǔ

这句话大意是:”高祖曰:“鲁公带绖 从师,晋侯墨衰败寇,往圣无讥,前典所许。

rú yǒu bù yú suī yuè fú wú xián ér kuàng shuāi má hu

这句话大意是:如有不虞,虽越绋无嫌,而况衰麻吗?

qǐ kě yú yàn ān zhī chén yù niàn róng lǚ zhī shì yǐ fèi sàng jì zāi

现代白话:岂可于晏安之辰,豫念戎旅之事,以废丧纪啊!

li biāo duì yuē xī tài bó fù sǐ shì yuè bù shī zhì dé zhī míng

这句话大意是:李彪对曰:“昔太伯父死适越,不失至德之名。

fu qǐ bù huái yǒu yóu rán yě

这句话大意是:夫岂不怀,有由然也。

fú yuàn yì zhì mù zhī xīn cóng yí gào zhī zhòng

这句话大意是:伏愿抑 至慕之心,从遗告之重。

chén wén zhī zi mò ruò fù mǔ shèng hòu zhī bì xià zhì xiào zhī xìng yě nán duó gù yù zào jīn cè míng zhe yí lǐ

这句话大意是:臣闻知子莫若父母,圣后知陛下至孝之性也难夺,故豫造 金册,明著遗礼。

jīn bì xià xiào mù shēn yuǎn guǒ bù kě duó chén děng cháng cí zhī hé suǒ qǐ

这句话大意是:今陛下孝慕深远,果不可夺,臣等常辞,知何所启。

gāo zǔ yuē tài bó zhī yán yǒu guāi jīn shì zhū qíng bèi rú qián lùn gèng bù zhòng xù gǔ yì

这句话大意是:”高祖曰: “太伯之言,有乖今事,诸情备如前论,更不重叙古义。

yì yǒu chēng wáng zhě chú shuāi ér liàng àn zhōng sàng zhě ruò bù xǔ zhèn shuāi zhèn zé dāng chú shuāi àn mò wěi zhèng zhǒng zǎi

这句话大意是:亦有称王者除衰而谅暗终 丧者,若不许朕衰,朕则当除衰暗默,委政冢宰。

èr shì zhī zhōng wéi gōng qīng suǒ zé

这句话大意是:二事之中,惟公卿所择。

míng gēn duì yuē bì xià xiào móu gāo zōng mù tóng dà shùn fú shuāi má yǐ shēn zhì tòng lǐ wàn jī yǐ cóng yí zhǐ xìng kuàng shì zhī fèi lǐ zhì yī dài zhī gāo zé

这句话大意是:”明根 对曰:“陛下孝侔高宗,慕同大舜,服衰麻以申至痛,理万机以从遗旨,兴旷世之 废礼,制一代之高则。

chén děng fú xún yuān mò bù yán zé dài zhèng jiāng kuàng yǎng shùn shèng mù zhī xīn qǐng cóng shuāi fú zhī zhǐ

这句话大意是:臣等伏寻渊默不言,则代政将旷,仰顺圣慕之心,请从衰服 之旨。

dōng yáng wáng pī yuē chén yǔ wèi yuán lì shì wǔ dì suī shuāi lǎo wú shí gǎn zòu suǒ wén

这句话大意是:东阳王丕曰:“臣与尉元,历事五帝,虽衰老无识,敢奏所闻。

zì shèng shì yǐ lái dà huì zhī hòu sān yuè bì xū yíng shén yú xi ràng è yú běi jù xíng jí lǐ

这句话大意是:自圣世以来, 大讳之后三月,必须迎神于西,攘恶于北,具行吉礼。

zì huáng shǐ yǐ lái wèi zhī huò yì

这句话大意是:自皇始以来,未之或易。

gāo zǔ yuē tài wèi guó lǎo yán xiān cháo jiù shì chéng rú suǒ chén

这句话大意是:” 高祖曰:“太尉国老,言先朝旧事,诚如所陈。

dàn cōng míng zhèng zhí wéi dé shì yī

这句话大意是:但聪明正直,唯德是依。

ruò néng yǐ dào bù zhào zì zhì

这句话大意是:若能以道, 不召自至。

gǒu shī rén yì suī qǐng fú lái

这句话大意是:苟失仁义,虽请弗来。

dà huò sān yuè ér bèi xíng jí lǐ shēn zài nán rěn

这句话大意是:大祸三月,而备行吉礼,深在难忍。

zòng jí jí zhī hòu yóu suǒ bù xíng kuàng shù xún zhī zhōng ér yǒu cǐ lǐ

这句话大意是:纵即吉之后, 犹所不行,况数旬之中,而有此理。

kǒng shì xiān cháo wàn de zhī yī shī wèi kě yǐ wéi cháng shì

现代白话:恐是先朝万得之一失,未能够为常式。

zhèn zài bù yán zhī de bù yīng rú cǐ

这句话大意是:朕在不 言之地,不应如此。

dàn gōng qīng zhí duó zhèn qíng wèi rěn cóng suì chéng wǎng fù zhuī yòng bēi jué

这句话大意是:但公卿执夺,朕情未忍从,遂成往复,追用悲绝。

shàng suì hào tòng qún guān yì kū ér cí chū

这句话大意是:”上遂号恸, 群官亦哭而辞出。

rén wǔ zhào yuē gōng qīng lǚ shàng qǐ shì yī jù jīn cè yí zhǐ zhōng dài chéng shì qiú guò zàng jí jí

这句话大意是:壬午诏曰:“公卿屡上启事,依据金册遗旨,中代成式,求过葬即吉。

zhèn yǎng wéi ēn zhòng bù shèng wǎng jí zhī tòng

这句话大意是:朕仰惟 恩重,不胜罔极之痛。

sī zūn yuǎn gǔ zhōng sān nián zhī lǐ

这句话大意是:思遵远古,终三年之礼。

bǐ jiàn qún guān jù lùn suǒ huái jīn yī lǐ jì yú zú kū kè cǐ yuè èr shí rì shòu fú yǐ gé yì má

这句话大意是:比见群官具论所怀,今依礼既虞卒 哭,克此月二十日受服,以葛易麻。

jì shuāi fú zài shàng gōng qīng bù dé dú shì yú xià

这句话大意是:既衰服在上,公卿不得独释于下。

gù yú zhèn zhī shòu biàn cóng liàn yǐ xià fù wèi jié jiàng

这句话大意是:故于朕之授 变从练,已下复为节降。

duàn dù jīn gǔ yǐ qíng zhì zhōng

这句话大意是:断度今古,以情制衷。

dàn qǔ yí zhǐ sù chú zhī yī jié cū shēn chén zǐ āi mù zhī shēn qíng

这句话大意是:但取遗旨速除之一节,粗申臣子哀 慕之深情。

yù lìng bǎi guān tóng zhī cǐ yì gù yòng xuān shì

这句话大意是:欲令百官同知此意,故用宣示。

biàn jí biàn lǐ gǎn tòng mí shēn

这句话大意是:便及变礼,感痛弥深。

shí wǔ nián sì yuè guǐ hài shuò shè jiàn yú tài hé miào

这句话大意是:十五年四月癸亥朔,设荐于太和庙。

shì rì gāo zǔ jí cóng fú zhě réng zhāo xī lín shǐ jìn shū shí shàng āi kū zhuī gǎn bù fàn

这句话大意是:是日,高祖及从服者仍朝夕临,始进蔬食, 上哀哭追感不饭。

shì zhōng nán píng wáng féng dàn děng jiàn jīng sù nǎi shàn

这句话大意是:侍中、南平王冯诞等谏,经宿乃膳。

jiǎ zǐ bà cháo xī kū

这句话大意是:甲子罢朝,夕哭。

jiǔ yuè bǐng róng yǒu sī shàng yán qiú bo xiáng rì

这句话大意是:九月丙戎, 有司上言求卜祥日。

zhào yuē biàn jí cǐ qī lǎn yǐ cuī jué

这句话大意是:诏曰:“便及此期,览以摧绝。

jìng jì bo xiáng nǎi gǔ zhī chéng diǎn

这句话大意是:敬祭卜祥,乃古之成典。

dàn shì shī qí yì shì rì yǒng jí jì guāi jìng shì zhī zhì yòu wéi yǒng mù zhī xīn

这句话大意是:但世 失其义,筮日永吉,既乖敬事之志,又违永慕之心。

jīn jiāng qū lǐ lì zhòng bù fǎng guī zhào

这句话大意是:今将屈礼厉众,不访龟兆。

yǐ qǐ jí cǐ huì níng gǎn zhòng wéi cè zhǐ yǐ yì qún yì

这句话大意是:已 企及此晦,宁敢重违册旨,以异群议。

xún wéi yǒng wǎng yán zēng bēng liè

这句话大意是:寻惟永往,言增崩裂。

dīng hài gāo zǔ sù yú miào

这句话大意是:”丁亥,高祖宿于庙。

zhì yè yī kè yǐn zhū wáng sān dōu dà guān fù mǎ sān gōng lìng pú yǐ xià zòu shì zhōng sàn yǐ shàng jí cì shǐ zhèn jiāng lì kū yú miào tíng sān gōng lìng pú shēng miào

这句话大意是:至夜一刻,引诸王、三都大官、驸马、三公、令仆已下,奏事中散已上,及刺史、 镇将,立哭于庙庭,三公、令仆升庙。

jì chū jiān yù lìng chén fú sì yú miào bì nán jìn shì zhě fèng ér shēng liè yú è shì qián xí

这句话大意是:既出,监御令陈服笥于庙陛南,近侍者奉而 升列于垩室前席。

shì zhōng nán píng wáng féng dàn jì zòu qǐng yì fú jìn gǎo guān zào cháo fú gé dài hēi jù shì chén gè yì yǐ hēi jiè zé bái juàn dān yī gé dài wū lǚ suì āi kū zhì yǐ yè jǐn wù zǐ

这句话大意是:侍中、南平王冯诞跽奏请易服,进缟冠、皂朝服、革带、黑屦, 侍臣各易以黑介帻、白绢单衣、革带、乌履,遂哀哭至乙夜,尽戊子。

zhì míng jiàn xiū zòu shì zhōng sàn yǐ shàng guān fú rú shì chén cì shǐ yǐ xià wú biàn

这句话大意是:质明荐羞, 奏事中散已上,冠服如侍臣,刺史已下无变。

gāo zǔ jiàn zhuó shén bù shàng shū wáng chén zàn zhù qì kū bài suì chū

这句话大意是:高祖荐酌,神部尚书王谌赞祝讫,哭 拜遂出。

yǒu sī yáng xiáng fú rú qián

这句话大意是:有司阳祥服如前。

shì zhōng jì zòu qǐng yì jì fú jìn gǎo guān sù pī bái bù shēn yī má shéng lǚ

这句话大意是:侍中跽奏,请易祭服,进缟冠素纰、白布深衣、麻绳履。

shì chén qù zé yì tāo qún guān yì fú rú shì chén yòu yǐn rù rú qián

这句话大意是:侍臣去帻易幍,群官易服如侍臣,又引入如前。

yí cáo shàng shū yóu míng gēn shēng miào jì wèi fù wèi kū suì chū

这句话大意是:仪曹尚书游明根升庙跽慰,复位哭, 遂出。

yǐn tài shǒu wài chén jí zhū bù qú shuài rù kū cì yǐn xiāo zé shǐ bìng zá kè rù

这句话大意是:引太守外臣及诸部渠帅入哭,次引萧赜使并杂客入。

zhì jiǎ yè sì kè shì yù sàn qí cháng shì sī wèi jiān yǐ shàng shēng miào kū jì ér chū

这句话大意是:至甲夜四刻,侍御、散 骑常侍、司卫监以上升庙哭,既而出。

dì chū miào tíng lì āi kū jiǔ ér nǎi hái

这句话大意是:帝出庙,停立哀哭,久而乃还。

shí yuè tài wèi pī zòu yuē qiè wén tài miào yǐ jiù míng táng gōng bì rán xiǎng sì zhī lǐ bù kě jiǔ kuàng

这句话大意是:十月,太尉丕奏曰:“窃闻太庙已就,明堂功毕,然享祀之礼,不可久旷。

zhì yú yí miào zhī rì xū de guó zhī dà xìng qiān zhǔ ān miào

这句话大意是:至 于移庙之日,须得国之大姓,迁主安庙。

shén bù shàng shū wáng chén jì shì shù xìng bù yí cān yù

这句话大意是:神部尚书王谌既是庶姓,不宜参豫。

chén xī yǐ huáng shì zōng shǔ qiān shì zǔ zhī zhǔ

这句话大意是:臣昔 以皇室宗属,迁世祖之主。

xiān cháo jiù shì bù gǎn bù wén

这句话大意是:先朝旧式,不敢不闻。

zhào yuē jù wén suǒ zòu xún wéi píng rì bèi zēng tòng jué

这句话大意是:”诏曰:“具闻所奏,寻惟平日, 倍增痛绝。

jīn zūn shù xiān zhǐ yíng jiàn qǐn miào jì ér cū jiù

这句话大意是:今遵述先旨,营建寝庙,既而粗就。

xiān wáng zhì lǐ zhí sī yǒu fèn

这句话大意是:先王制礼,职司有分。

yí miào zhī rì qiān fèng shén zhǔ jiē tài wèi zhī shì zhèn yì qīn zì xíng shì bù dé yuè jú zhuān wěi dà xìng

这句话大意是:移庙之日, 迁奉神主,皆太尉之事,朕亦亲自行事,不得越局,专委大姓。

wáng chén suǒ sī wéi zàn bǎn ér yǐ

这句话大意是:王谌所司,惟赞板 而已。

shí yùn liú sù yǎn jí gǎo zhì fù bù dé āi kū yú míng táng hòu dāng qīn bài shān líng xiě xiè āi mù

这句话大意是:时运流速,奄及缟制,复不得哀哭于明堂,后当亲拜山陵,写泄哀慕。

shì nián gāo lí wáng sǐ shí èr yuè zhào yuē gāo lí wáng liǎn shǒu fān dōng yú lèi cháo gòng zhí nián yú qī zé qín dé mí zhe

这句话大意是:是年,高丽王死,十二月诏曰:“高丽王琏守蕃东隅,累朝贡职,年逾期赜, 勤德弥著。

jīn jì bù xìng qí fù shǐ chuí zhì jiāng wèi zhī jǔ āi

这句话大意是:今既不幸,其赴使垂至,将为之举哀。

ér gǔ zhě tóng xìng kū miào yì xìng suí qí fāng jiē yǒu fú zhì

这句话大意是:而古者同姓哭庙,异姓随其方, 皆有服制。

jīn jì jiǔ fèi bù kě zú wèi zhī shuāi qiě yù sù wěi mào bái bù shēn yī yú chéng dōng wèi jǐn yī āi yǐ jiàn qí shǐ yě

这句话大意是:今既久废,不可卒为之衰,且欲素委貌、白布深衣,于城东为尽一哀, 以见其使也。

zhèn suī bù cháng shi cǐ rén shén dào xī zhī

这句话大意是:朕虽不尝识此人,甚悼惜之。

yǒu sī kě shēn chì bèi bàn

这句话大意是:有司可申敕备办。

shì rú bié yí

这句话大意是:”事如别仪。

shí liù nián jiǔ yuè xīn wèi gāo zǔ kū yú wén míng tài hòu líng zuǒ zhōng rì bù jué shēng mù yuè xí wèi cì shì chén shì kū

这句话大意是:十六年九月辛未,高祖哭于文明太后陵左,终日不绝声,幕越席为次,侍臣侍 哭。

rén shēn gāo zǔ yǐ jì rì kū yú líng zuǒ āi zhì zé kū shì kū rú zuó

这句话大意是:壬申,高祖以忌日哭于陵左,哀至则哭,侍哭如昨。

dì èr rì bù yù shàn

这句话大意是:帝二日不御膳。

guǐ yǒu cháo zhōng xī sān shí kū bài yú líng qián

这句话大意是:癸酉,朝 中夕三时,哭拜于陵前。

yè sù jiān xuán diàn shì yè chè cì

这句话大意是:夜宿监玄殿,是夜彻次。

jiǎ xū dì bài kū cí líng hái yǒng lè gōng

这句话大意是:甲戌,帝拜哭辞陵,还永乐宫。

shí jiǔ nián tài shī féng xī hōng yǒu shù zi shàng yòu

这句话大意是:十九年,太师冯熙薨,有数子尚幼。

yì zhě yǐ wéi tóng zǐ zhī jié shì jiàng chéng rén wèi wéi shuāi ér bù shang miǎn ér bù dié yòu wú yāo má miào chuí wéi yǒu jiǎo dài

这句话大意是:议者以为童子之节,事降成人,谓为衰而 不裳,免而不绖,又无腰麻缪垂,唯有绞带。

shí bó shì sūn huì wèi shàng shū yán chén suī shi xiè gǔ rén rán wēi shè zhuàn jì

这句话大意是:时博士孙惠蔚上书言:“臣虽识谢古 人,然微涉传记。

jìn qǔ zhū shēn yuǎn qǔ zhū lǐ yàn qíng yǐ qiú lǐ xún lǐ yǐ tuī zhì

这句话大意是:近取诸身,远取诸礼,验情以求理,寻理以推制。

qiè wèi tóng zǐ zài yòu zhī yí jū sāng zhī jié guān zhàng zhī zhì yǒu jiàng chéng rén

这句话大意是:窃谓童子在幼 之仪,居丧之节,冠杖之制,有降成人。

shuāi má zhī fú lüè wéi bù yì

这句话大意是:衰麻之服,略为不异。

yǐ yù zǎo èr jiǎn wēi zú míng zhī yuē tóng zǐ zhī jié jǐn shēn bìng xì

这句话大意是:以《玉藻》二简, 微足明之,曰:童子之节,锦绅并细。

jǐn jí dà dài jì yǒu pèi xī zhī gé yòu yǒu jǐn niǔ zhī shēn

这句话大意是:锦即大带,既有佩觿之革,又有锦纽之绅。

cǐ míng tóng zǐ suī yòu yǐ bèi èr dài

这句话大意是:此明童子虽幼,已备二带。

yǐ xiōng lèi jí zé yāo dié cún yān

现代白话:以凶类吉,则腰绖存呢。

yòu yuē tóng zǐ wú sī fú

这句话大意是:又曰:童子无缌服。

zhèng zhù yuē suī bù fú sī yóu miǎn shēn yī

这句话大意是:郑注曰: ‘虽不服缌,犹免深衣。

shì xǔ qí yǒu shang dàn bù shū shàng xià

这句话大意是:’是许其有裳,但不殊上下。

yòu shēn yī zhī zhì cháng yòu jù fú

这句话大意是:又深衣之制,长幼俱服。

tóng zi wèi fú zhī sī yóu miǎn shēn yī kuàng jū yǒu fú zhī zhǎn ér fǎn wú shang hu

这句话大意是:童 子为服之缌,犹免深衣,况居有服之斩,而反无裳吗?

chén yòu wén xiān shī jiù shuō tóng zǐ cháng fú lèi shēn yī shuāi cháng suǒ shī lǐ huò qǔ xiàng

这句话大意是:臣又闻先师旧说,童子常服 类深衣,衰裳所施,理或取象。

dàn diǎn wú chéng yán gù wèi gǎn gū duàn yòu yuē tīng shì zé bù má

这句话大意是:但典无成言,故未敢孤断,又曰:听事则不麻。

zé zhī bù tīng shì má yǐ

现代白话:则 知不听事麻了。

gù zhù yuē wú má wǎng jǐ shì

这句话大意是:故注曰:‘无麻往给事。

cǐ míng zú rén zhī sàng tóng zǐ yǒu shì guàn dié dài má zhí shì bù yì gù zàn tīng qù zhī yǐ biàn qí shǐ

这句话大意是:’此明族人之丧,童子有事,贯绖带麻, 执事不易,故暂听去之,以便其使。

wǎng zé bù má bù wǎng zé dié

这句话大意是:往则不麻,不往则绖。

rú shǐ tóng zǐ běn zì wú má lǐ yāo shǒu tīng yǔ bù tīng jù quē liǎng dié wéi jǔ wú má zú míng bù bèi qǐ de yán tīng shì zé bù má hu

这句话大意是:如使童子本自无麻, 《礼》腰、首,听与不听,俱阙两绖,唯举无麻,足明不备,岂得言听事则不麻吗?

yǐ cǐ lùn zhī yǒu dié míng yǐ

现代白话:以此论之,有绖明了。

qiě tóng zǐ bù zhàng bù lú zhī jié lǐ jiǎn yú zé yí

这句话大意是:且童子不杖不庐之节,理俭于责疑;。

bù shang bù dié zhī zhì wèi dǔ qí shuō

这句话大意是:不裳不绖之制,未 睹其说。

yòu chén qiè jiě tóng zǐ bù yī shang zhī jì shì yǒu wén zhī yán

这句话大意是:又臣窃解童子不衣裳之记,是有闻之言。

jiāng wèi tóng zǐ shí fu zhì líng wèi jiù wài fù chū zé bù jiāo zú rén nèi zé shì shū zhǎng zhě jùn zhǐ fù mǔ zhī qián wǎng lái cí rǔ zhī shǒu gù xǔ qí wú shang yǐ biàn yì zhī

这句话大意是:将谓童子时甫稚龄,未就外傅, 出则不交族人,内则事殊长者,馂旨父母之前,往来慈乳之手,故许其无裳,以便 易之。

ruò zài zhì xué zhī hòu jiāng guān zhī chū nián jū èr jiǔ zhì bìng chéng rén shòu dào chéng jūn zhī xué shì cài shàng xiáng zhī nèi jiāng mìng kǒng shì zhī mén zhí zhú zēng shēn zhī shì ér wéi yǒu yǎn shēn zhī yī wú bì xià zhī shang chén yú wèi zhī ān yǐ

现代白话:若在志学之后,将冠之初,年居二九,质并成人,受道成均之学,释菜上庠 之内,将命孔氏之门,执烛曾参之室,而唯有掩身之衣,无蔽下之裳,臣愚未之安 了。

yòu nǚ zǐ wèi xǔ jià èr shí zé jī guān jì sì nà jiǔ jiāng zhù diàn miào táng zhī zhōng shì lǐ zhì jìng zhī chù qí yú wǎn róng zhī fú níng wú qí bèi

这句话大意是:又女子未许嫁,二十则笄,观祭祀,纳酒浆,助奠庙堂之中,视礼至敬之处, 其于婉容之服,宁无其备。

yǐ cǐ tuī zhī zé nán nǚ suī yòu lǐ yīng yǒu shang

这句话大意是:以此推之,则男女虽幼,理应有裳。

dàn nán nǚ wèi guàn lǐ xiè sān jiā nǚ zǐ wèi chū yī shū dí lù

这句话大意是:但男女未冠,礼谢 三加,女子未出,衣殊狄禄。

wú míng zhī fú lǐ wén hǎn jiàn

这句话大意是:无名之服,礼文罕见。

tóng zǐ suī bù dàng shì gǒu yǐ chéng rén zhī xīn zé xǔ qí rén fú sī zhī dié

这句话大意是:童子虽不当室,苟以成人之心, 则许其人服缌之绖。

qīng yóu yǒu dié zhǎn zhòng wú má shì wèi yǔ qīng ér duó zhòng fēi lǐ zhī yì cǐ chén zhī suǒ yǐ shēn yí yě

这句话大意是:轻犹有绖,斩重无麻,是为与轻而夺重,非《礼》之意,此臣 之所以深疑也。

yòu shuāi bàng yǒu yī rèn yǐ yǎn shang jì rú shǐ wú shang yī rèn biàn tú shè ruò fù qù yī rèn shuāi yòu bù bèi

这句话大意是:又衰傍有衤任,以掩裳际,如使无裳,衤任便徒设,若复去衤任, 衰又不备。

shè yǒu qí zhǎn zhī gù ér biàn chéng tóng nán nǚ wéi fú wú yī rèn zhī shuāi qù qí shang dié cǐ bì shi lǐ zhī suǒ bù xíng yì yǐ míng yǐ

现代白话:设有齐斩之故,而便成童男女唯服无衤任之衰,去其裳绖,此必识礼之 所不行,亦以明了。

ruò bù xíng yú jǐ ér lì zhì yú rén shì wèi wéi zhì yǐ wéi fǎ cóng zhì yǐ wù rén

这句话大意是:若不行于己,而立制于人,是为违制以为法,从制以误人。

shù lǐ ér xíng lǐ jiāng yì cǐ

这句话大意是:恕 礼而行,理将异此。

zhào cóng qí yì

这句话大意是:”诏从其议。

✦ You read 志·卷十二

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.