新五代史 · 欧阳修 · Chapter 4 of 74

本纪·唐本纪第四

PinyinModern Translation
Size

zhuāng zōng guāng shèng shén mǐn xiào huáng dì qí xiān běn hào zhū yá gài chū yú xi tū jué zhì qí hòu shì bié zì hào yuē shā tuó ér zhū yá wèi xìng

这句话大意是:庄宗光圣神闵孝皇帝,其先本号朱邪,盖出于西突厥,至其后世,别自号曰沙 陀,而朱邪为姓。

táng dé zōng shí yǒu zhū yá jìn zhōng zhě jū yú běi tíng zhī jīn mǎn zhōu

这句话大意是:唐德宗时,有朱邪尽忠者,居于北庭之金满州。

zhēn yuán zhōng tǔ bō zàn pǔ gōng xiàn běi tíng xǐ jìn zhōng yú gān zhōu ér yì shǔ zhī

这句话大意是:贞元中,吐蕃赞 普攻陷北庭,徙尽忠于甘州而役属之。

qí hòu zàn pǔ wèi huí hú suǒ bài jìn zhōng yǔ qí zi zhí yi dōng zǒu

这句话大意是:其后赞普为回鹘所败,尽忠与其子执宜东走。

zàn pǔ nù zhuī zhī jí yú shí mén guān

这句话大意是:赞普怒,追之,及于石门关。

jìn zhōng zhàn sǐ zhí yi dú zǒu guī táng jū zhī yán zhōu yǐ lì hé xī jié dù shǐ fàn xī cháo

这句话大意是:尽忠战死,执宜独走归唐,居之盐州,以隶河西节度 使范希朝。

xī cháo xǐ zhèn tài yuán zhí yi cóng zhī jū zhī dìng xiāng shén wǔ chuān zhī xīn chéng

这句话大意是:希朝徙镇太原,执宜从之,居之定襄神武川之新城。

qí bù luò wàn qí jiē xiāo yǒng shàn qí shè hào shā tuó jūn

这句话大意是:其部落万骑,皆骁 勇善骑射,号“沙陀军”。

zhí yi sǐ qí zǐ yuē chì xīn

现代白话:执宜死,其孔子说赤心。

yì zōng xián tōng shí nián shén cè dà jiàng jūn kāng chéng xun tǒng shí bā jiāng tǎo páng xūn yú xú zhōu yǐ zhū yá chì xīn wèi tài yuán xíng yíng zhāo tǎo shā tuó sān bù luò jūn shǐ

这句话大意是:懿宗咸通十年,神策大将军康承 训统十八将讨庞勋于徐州,以朱邪赤心为太原行营招讨沙、陀三部落军使。

yǐ cóng pò xūn gōng bài dān yú dà dū hù zhèn wǔ jūn jié dù shǐ cì xìng míng yuē li guó chāng yǐ zhī shǔ jí

这句话大意是:以从破 勋功,拜单于大都护、振武军节度使,赐姓名曰李国昌,以之属籍。

shā tuó sù qiáng ér guó chāng shì gōng yì hèng zì yì zōng huàn zhī

这句话大意是:沙陀素强,而国昌恃功益横恣,懿宗患之。

shí sān nián xǐ guó chāng yún zhōu cì shǐ dà tóng jūn fáng yù shǐ guó chāng chēng jí jù mìng

这句话大意是:十三年,徙国昌云州刺史、大同军 防御使,国昌称疾拒命。

guó chāng zi kè yòng yóu shàn qí shè néng yǎng zhōng shuāng fú wèi yún zhōu shǒu zhuō shǐ

这句话大意是:国昌子克用,尤善骑射,能仰中双凫,为云州守捉使。

guó chāng yǐ jù mìng kè yòng nǎi shā dà tóng jūn fáng yù shǐ duàn wén chu jù yún zhōu zì chēng liú hòu

这句话大意是:国 昌已拒命,克用乃杀大同军防御使段文楚,据云州,自称留后。

táng yǐ tài pū qīng lú jiǎn fāng wèi zhèn wǔ jié dù shǐ huì yōu bìng bīng tǎo zhī

这句话大意是:唐以太仆卿卢简方 为振武节度使,会幽、并兵讨之。

jiǎn fāng xíng zhì lán zhōu jūn kuì yóu shì shā tuó qīn lüè dài běi wèi biān huàn yǐ

现代白话:简方行至岚州,军溃,由是沙陀侵掠代北,为边 患了。

míng nián xī zōng jí wèi yǐ wèi qián tài yuán jié dù shǐ li yè yù shā tuó yǒu ēn ér yè yǐ sǐ nǎi yǐ qí zi jūn wèi líng wǔ jié dù shǐ xuān wèi shā tuó liù zhōu sān bù luò shǐ yǐ zhāo jī zhī

这句话大意是:明年,僖宗即位,以谓前太原节度使李业遇沙陀有恩,而业已死,乃以其子 钧为灵武节度使、宣慰沙陀六州三部落使,以招缉之。

bài kè yòng dà tóng jūn fáng yù shǐ

这句话大意是:拜克用大同军防御使。

jū jiǔ zhī guó chāng chū jī dǎng xiàng tǔ hún hè lián duó xí pò zhèn wǔ

这句话大意是:居久之,国昌出击党项,吐浑赫连铎袭破振武。

kè yòng wén zhī zì yún zhōu wǎng yíng guó chāng ér yún zhōu rén yì bì guān jù zhī

这句话大意是:克用闻之,自云州往迎国昌, 而云州人亦闭关拒之。

guó chāng fù zǐ wú suǒ guī yīn lüè wèi shuò jiān de bīng sān qiān guó chāng rù bǎo wèi zhōu kè yòng hái jù xīn chéng

这句话大意是:国昌父子无所归,因掠蔚、朔间,得兵三千,国昌入保蔚州, 克用还据新城。

xī zōng nǎi bài duó dà tóng jūn shǐ yǐ li jūn wèi dài běi zhāo tǎo shǐ yǐ tǎo shā tuó

这句话大意是:僖宗乃拜铎大同军使,以李钧为代北招讨使,以讨沙陀。

qián fú wǔ nián shā tuó pò zhē lǔ jūn yòu pò kē lán jūn ér táng bīng shù bài shā tuó yóu cǐ yì chì běi jù wèi shuò nán qīn xīn dài lán shí zhì yú tài gǔ yān

现代白话:干符五年, 沙陀破遮虏军,又破苛岚军,而唐兵数败,沙陀由此益炽,北据蔚、朔,南侵忻、 代、岚、石,至于太谷呢。

guǎng míng yuán nián zhāo tǎo shǐ li zuó huì yōu zhōu li kě jǔ yún zhōu hè lián duó jī shā tuó kè yòng yǔ kě jǔ xiāng jù xióng wǔ jūn

这句话大意是:广明元年,招讨使李琢会幽州李可举、云州赫连铎击沙 陀,克用与可举相拒雄武军。

qí shū fù you jīn yǐ wèi shuò zhōu jiàng yú zuó kè yòng wén zhī jù hái

这句话大意是:其叔父友金以蔚、朔州降于琢,克用闻之,遽还。

kě jǔ zhuī zhì yào r lǐng dà bài zhī zuó jūn jiā jī yòu bài zhī yú wèi zhōu

这句话大意是:可 举追至药儿岭,大败之,琢军夹击,又败之于蔚州。

shā tuó dà kuì kè yòng fù zǐ wáng rù dá dá

这句话大意是:沙陀大溃,克用父子亡入达靼。

kè yòng shǎo xiāo yǒng jūn zhōng hào yuē li yā r

这句话大意是:克用少骁勇,军中号曰“李鸦儿”;。

qí yī mù miǎo jí qí guì yě yòu hào dú yǎn lóng qí wēi míng gài yú dài běi

这句话大意是:其一目眇,及其贵也,又号“独眼龙”, 其威名盖于代北。

qí zài dá dá jiǔ zhī yù yù bù dé zhì yòu cháng jù qí tú jǐ yīn shí shí cóng qí qún háo shè liè huò guà zhēn yú mù huò lì mǎ biān bǎi bù shè zhī zhé zhōng qún háo jiē fú yǐ wéi shén

这句话大意是:其在达靼,久之,郁郁不得志,又常惧其图己,因时时从其群豪 射猎,或挂针于木,或立马鞭,百步射之辄中,群豪皆服以为神。

huáng cháo yǐ xiàn jīng shī zhōng hé yuán nián dài běi qǐ jūn shǐ chén jǐng sī fā shā tuó xiān suǒ jiàng zhě yǔ tǔ hún ān qìng děng wàn rén fù jīng shī xíng zhì jiàng zhōu shā tuó jūn luàn dà lüè ér hái

这句话大意是:黄巢已陷京师,中和元年,代北起军使陈景思发沙陀先所降者,与吐浑、安庆 等万人赴京师,行至绛州,沙陀军乱,大掠而还。

jǐng sī niàn shā tuó fēi kè yòng bù kě jiāng nǎi yǐ zhào shū zhào kè yòng yú dá dá chéng zhì yǐ wéi dài zhōu cì shǐ yàn mén yǐ běi xíng yíng jié dù shǐ

这句话大意是:景思念沙陀非克用不可将,乃以 诏书召克用于达靼,承制以为代州刺史、雁门以北行营节度使。

lǜ fán hàn wàn rén chū shí lǐng guān guò tài yuán qiú fā jūn qián

这句话大意是:率蕃汉万人出石岭 关,过太原,求发军钱。

jié dù shǐ zhèng cóng dǎng yǔ zhī qián qiān mín mǐ qiān dàn kè yòng nù zòng bīng dà lüè ér hái

这句话大意是:节度使郑从谠与之钱千缗、米千石,克用怒,纵兵大掠而 还。

èr nián shí yī yuè jǐng sī kè yòng fù yǐ bù qí wàn qī qiān fù jīng shī

这句话大意是:二年十一月,景思、克用复以步骑万七千赴京师。

sān nián zhēng yuè chū yú hé zhōng jìn tún qián kēng

这句话大意是:三年正月,出于河中,进屯 干坑。

cháo dǎng jīng yuē yā r jūn zhì yǐ

现代白话:巢党惊曰:“鸦儿军至了!

èr yuè bài cháo jiāng huáng yè yú shí dī gǔ

这句话大意是:”二月,败巢将黄邺于石堤谷;。

sān yuè yòu bài zhào zhāng shàng ràng yú liáng tián pō héng shī sān shí lǐ

这句话大意是:三月,又败赵璋、 尚让于良田坡,横尸三十里。

shì shí zhū zhèn bīng jiē huì cháng ān dà zhàn wèi qiáo zéi bài zǒu rù chéng kè yòng chéng shèng zhuī zhī zì guāng tài mén xiān rù zhàn wàng chūn gōng shēng yáng diàn cháo bài nán zǒu chū lán tián guān

这句话大意是:是时,诸镇兵皆会长安,大战渭桥,贼败走入城,克 用乘胜追之,自光泰门先入,战望春宫升阳殿,巢败,南走出蓝田关。

jīng shī píng kè yòng gōng dì yī

这句话大意是:京师平,克 用功第一。

tiān zǐ bài kè yòng jiǎn jiào sī kōng tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì hé dōng jié dù shǐ yǐ guó chāng wèi yàn mén yǐ běi xíng yíng jié dù shǐ

这句话大意是:天子拜克用检校司空、同中书门下平章事、河东节度使,以国昌为雁门 以北行营节度使。

shí yuè guó chāng zú

这句话大意是:十月,国昌卒。

shí yī yuè qiǎn qí dì kè xiū gōng zhāo yì mèng fāng lì qǔ qí zé lù èr zhōu

这句话大意是:十一月,遣其弟克修攻昭义孟方立,取其泽、潞二州。

fāng lì zǒu shān dōng yǐ xíng míng cí sān zhōu zì bié wèi zhāo yì jūn

这句话大意是:方立走山东,以邢、洺、 磁三州自别为昭义军。

huáng cháo nán zǒu zhì cài zhōu jiàng qín zōng quán suì gōng chén zhōu

这句话大意是:黄巢南走至蔡州,降秦宗权,遂攻陈州。

sì nián kè yòng yǐ bīng wǔ wàn jiù chén zhōu chū tiān jǐng guān jiǎ dào hé yáng zhū gě shuǎng bù xǔ nǎi zì hé zhōng dù hé

这句话大意是:四年,克用以兵五 万救陈州,出天井关,假道河阳,诸葛爽不许,乃自河中渡河。

sì yuè bài shàng ràng yú tài kāng yòu bài huáng yè yú xī huá

这句话大意是:四月,败尚让于太 康,又败黄邺于西华。

cháo qiě zǒu qiě zhàn zhì zhōng mù lín hé wèi dù ér kè yòng zhuī jí zhī zéi zhòng jīng kuì

这句话大意是:巢且走且战,至中牟,临河未渡,而克用追及之,贼众惊溃。

bǐ zhì fēng qiū yòu bài zhī cháo tuō shēn zǒu kè yòng zhuī zhī yī rì yè chí sān bǎi lǐ zhì yú yuān qú bù jí ér hái

这句话大意是:比至封丘,又败之,巢脱身走,克用追之,一日夜驰三百里,至于冤朐,不及而还。

míng cí mèng shì jù zhī gù dāng shí yǒu liǎng zhāo yì

这句话大意是:洺、磁孟氏据之,故当时有两昭义。

guò biàn zhōu xiū jūn fēng shàn sì zhū quán zhōng xiǎng kè yòng yú shàng yuán yì

这句话大意是:过汴州,休军封禅寺,朱全忠飨克用于上源驿。

yè jiǔ ba kè yòng zuì wò fú bīng fā huǒ qǐ shì zhě guō jǐng zhū miè zhú nì kè yòng chuáng xià yǐ shuǐ xǐng miàn ér gào yǐ nán

这句话大意是:夜,酒罢,克用醉卧,伏兵发, 火起,侍者郭景铢灭烛,匿克用床下,以水醒面而告以难。

huì tiān dà yǔ miè huǒ kè yòng de cóng zhě xuē tiě shān hè huí hú děng suí diàn guāng zhuì wèi shì mén chū hái jūn zhōng

这句话大意是:会天大雨灭火,克用得 从者薛铁山、贺回鹘等,随电光,缒尉氏门出,还军中。

qī yuè zhì yú tài yuán sòng qí shì yú jīng shī qǐng jiā bīng yú biàn qiǎn dì kè xiū jiàng bīng wàn rén zhūn yú hé zhōng yǐ dài

这句话大意是:七月,至于太原,讼其事 于京师,请加兵于汴,遣弟克修将兵万人屯于河中以待。

xī zōng hé jiě zhī yòng pò cháo gōng fēng kè yòng lǒng xī jùn wáng

这句话大意是:僖宗和解之,用破巢功, 封克用陇西郡王。

guāng qǐ yuán nián hé zhōng wáng zhòng róng yǔ huàn zhě tián lìng zī yǒu xì xǐ zhòng róng yǎn zhōu yǐ dìng zhōu wáng chù cún wèi hé zhōng jié dù shǐ zhào kè yòng yǐ bīng hù chù cún zhī zhèn

这句话大意是:光启元年,河中王重荣与宦者田令孜有隙,徙重荣兖州,以定州王处存为河中 节度使,诏克用以兵护处存之镇。

zhòng róng shǐ rén dài kè yòng yuē tiān zǐ zhào zhòng róng sì kè yòng zhì yǔ chù cún gòng zhū zhī

这句话大意是:重荣使人绐克用曰:“天子诏重荣,俟克用至, 与处存共诛之。

yīn wěi wèi zhào shū shì kè yòng yuē cǐ zhū quán zhōng zhī móu yě

这句话大意是:”因伪为诏书示克用曰:“此朱全忠之谋也。

kè yòng xìn zhī bā shàng biǎo qǐng tǎo quán zhōng xī zōng bù xǔ kè yòng dà nù

这句话大意是:”克用信之,八上表 请讨全忠,僖宗不许,克用大怒。

zhòng róng jì bù kěn xǐ xī zōng qiǎn bīn zhōu zhū méi fèng xiáng li chāng fú tǎo zhī

这句话大意是:重荣既不肯徙,僖宗遣邠州朱玫、凤翔李昌符讨 之。

kè yòng fǎn yǐ bīng zhù zhòng róng bài méi yú shā yuàn suì fàn jīng shī zòng huǒ dà lüè

这句话大意是:克用反以兵助重荣,败玫于沙苑,遂犯京师,纵火大掠。

tiān zǐ chū jū yú xìng yuán kè yòng tuì tún hé zhōng

这句话大意是:天子出居于兴元,克 用退屯河中。

zhū méi yì fǎn yǐ bīng zhuī tiān zǐ bù jí de xiāng wáng yūn pò zhī chēng dì zhūn yú fèng xiáng

这句话大意是:朱玫亦反以兵追天子,不及,得襄王煴,迫之称帝,屯于凤翔。

xī zōng niàn dú kè yòng kě yǐ pò méi ér bù néng shǐ yě dāng pò huáng cháo cháng ān shí tiān xià bīng mǎ dōu jiān yáng fù gōng yǔ kè yòng shàn nǎi qiǎn jiàn yì dài fū liú chóng wàng yǐ zhào shū zhào kè yòng qiě dào fù gōng yì shǐ jìn bīng tǎo méi děng

现代白话:僖宗 念独克用能够破玫而不能使也,当破黄巢长安时,天下兵马都监杨复恭与克用善, 乃遣谏议大夫刘崇望以诏书召克用,且道复恭意,使进兵讨玫等。

kè yòng yáng nuò ér bù xíng

这句话大意是:克用阳诺而不行。

míng nián mèng fāng lì sǐ qí dì qiān lì

这句话大意是:明年,孟方立死,其弟迁立。

dà shùn yuán nián kè yòng jī pò mèng qiān qǔ xíng míng cí sān zhōu nǎi qiǎn ān jīn jùn gōng hè lián duó yú yún zhōu

这句话大意是:大顺元年,克用击破孟迁,取邢、洺、磁三州, 乃遣安金俊攻赫连铎于云州。

yōu zhōu li kuāng wēi jiù duó zhàn yú wèi zhōu jīn jùn dà bài

这句话大意是:幽州李匡威救铎,战于蔚州,金俊大败。

yú shì kuāng wēi duó jí zhū quán zhōng jiē qǐng yīn qí bài fá zhī

这句话大意是:于是匡威、 铎及朱全忠皆请因其败伐之。

zhāo zōng yǐ kè yòng pò huáng cháo gōng gāo bù kě fá xià qí shì tái shěng sì pǐn guān yì yì zhě duō yán bù kě

这句话大意是:昭宗以克用破黄巢功高,不可伐,下其事台、省四品 官议,议者多言不可。

zǎi xiàng zhāng jùn dú yǐ wèi shā tuó qián bī xī zōng xìng xìng yuán zuì dāng zhū kě fá

这句话大意是:宰相张浚独以谓沙陀前逼僖宗幸兴元,罪当诛,可伐。

jūn róng shǐ yáng fù gōng kè yòng suǒ shàn yě yì jí jiàn yǐ wéi bù kě zhāo zōng rán zhī zhào yù quán zhōng děng

这句话大意是:军容 使杨复恭,克用所善也,亦极谏以为不可,昭宗然之,诏谕全忠等。

quán zhōng yīn lù jùn shǐ chí qí yì yì jiān zhāo zōng bù dé yǐ yǐ jùn wèi tài yuán sì miàn xíng yíng bīng mǎ dū tǒng hán jiàn wèi fù shǐ

这句话大意是:全忠阴赂浚, 使持其议益坚,昭宗不得已,以浚为太原四面行营兵马都统,韩建为副使。

shì shí lù zhōu jiāng féng bà pàn jiàng yú liáng liáng qiǎn gé cóng zhōu rù lù zhōu

这句话大意是:是时, 潞州将冯霸叛降于梁,梁遣葛从周入潞州。

táng yǐ jīng zhào yǐn sūn kuí wèi zhāo yì jūn jié dù shǐ kè yòng qiǎn li cún xiào zhí kuí yú zhǎng zǐ yòu qiǎn kāng jūn lì qǔ lù zhōu

这句话大意是:唐以京兆尹孙揆为昭义军节度使,克用 遣李存孝执揆于长子,又遣康君立取潞州。

shí yī yuè jùn jí kè yòng zhàn yú yīn dì jùn jūn sān zhàn sān bài jùn jiàn dùn guī

这句话大意是:十一月,浚及克用战于阴地,浚军三战 三败,浚、建遁归。

kè yòng bīng dà lüè jìn jiàng zhì yú hé zhōng chì dì qiān lǐ

这句话大意是:克用兵大掠晋、绛,至于河中,赤地千里。

kè yòng shàng biǎo zì sù qí cí màn wǔ tiān zǐ wèi zhī yǐn jiù yōu zhào dá zhī

这句话大意是:克用上表自诉,其 辞慢侮,天子为之引咎,优诏答之。

èr nián èr yuè fù bài kè yòng hé dōng jié dù shǐ lǒng xī jùn wáng jiā jiǎn jiào tài shī jiān zhōng shū lìng

这句话大意是:二年二月,复拜克用河东节度使、陇西郡王,加检校太师兼中书令。

sì yuè gōng hè lián duó yú yún zhōu wéi zhī bǎi yú rì duó zǒu tǔ hún

这句话大意是:四月,攻 赫连铎于云州,围之百余日,铎走吐浑。

bā yuè dà sōu yú tài yuán chū jìn jiàng lüè huái mèng zhì yú xíng zhōu suì gōng wáng róng yú zhèn zhōu

这句话大意是:八月,大搜于太原,出晋、绛,掠怀、孟, 至于邢州,遂攻王镕于镇州。

kè yòng zhà cháng shān xi yǐ shí yú qí dù hū tuó chān dí yù dà yǔ píng dì shuǐ shēn shù chǐ

这句话大意是:克用栅常山西,以十余骑渡滹沱觇敌,遇大雨,平地 水深数尺。

zhèn rén xí zhī kè yòng nì lín zhōng dǎo qí mǎ yuē wú shì yǒu tài yuán zhě mǎ bù sī

现代白话:镇人袭之,克用匿林中,祷其马曰:“我世有太原者马不嘶。

mǎ ǒu bù sī yǐ miǎn

这句话大意是:”马偶不 嘶以免。

qián jūn li cún xiào qǔ lín chéng jìn gōng yuán shì

这句话大意是:前军李存孝取临城,进攻元氏。

li kuāng wēi jiù róng kè yòng hái jūn xíng zhōu

这句话大意是:李匡威救镕,克用还军邢州。

jǐng fú yuán nián wáng róng gōng xíng zhōu li cún xìn li sì xūn děng bài róng yú yáo shān

这句话大意是:景福元年, 王镕攻邢州,李存信、李嗣勋等败镕于尧山。

èr yuè huì wáng chù cún gōng róng zhàn yú xīn shì wèi róng suǒ bài

这句话大意是:二月,会王处存攻镕,战于新市,为 镕所败。

bā yuè li kuāng wēi gōng yún zhōu yǐ qiān kè yòng zhī bīng kè yòng qián rù yú yún zhōu fǎn chū jī kuāng wēi kuāng wēi bài zǒu

这句话大意是:八月,李匡威攻云州,以牵克用之兵,克用潜入于云州,返出击匡威,匡 威败走。

shí yuè li cún xiào yǐ xíng zhōu pàn

这句话大意是:十月,李存孝以邢州叛。

èr nián cún xiào qiú yuán yú wáng róng kè yòng chū bīng jǐng xíng jī róng qiě yǐ shū zhāo róng ér jí gōng qí píng shān róng jù suì yǔ kè yòng tōng hé xiàn bó wǔ shí wàn pǐ chū bīng zhù gōng xíng zhōu

这句话大意是:二年,存孝求援于王镕,克用出兵井陉击镕,且 以书招镕,而急攻其平山,镕惧,遂与克用通和,献帛五十万匹,出兵助攻邢州。

qián níng yuán nián sān yuè zhí cún xiào shā zhī

这句话大意是:干宁元年三月,执存孝,杀之。

dōng gōng yōu zhōu li kuāng chóu qì chéng zǒu zhuī zhì jǐng chéng jiàn shā yǐ liú rén gōng wèi liú hòu

这句话大意是:冬,攻幽州,李匡俦弃城走,追至景城,见杀,以 刘仁恭为留后。

èr nián hé zhōng wáng zhòng yíng zú qí zhū zi kē gǒng zhēng lì kè yòng qǐng lì kē fèng xiáng li mào zhēn bīn níng wáng xíng yú huá zhōu hán jiàn qǐng lì gǒng

这句话大意是:二年,河中王重盈卒,其诸子珂、珙争立,克用请立珂,凤翔李茂贞、邠宁王 行瑜、华州韩建请立珙。

zhāo zōng chū liǎng nán zhī nǎi yǐ zǎi xiàng cuī yìn wèi hé zhōng jié dù shǐ jì ér xǔ kè yòng lì kē

这句话大意是:昭宗初两难之,乃以宰相崔胤为河中节度使,既而许克用 立珂。

mào zhēn děng nù sān zhèn bīng fàn jīng shī wén kè yòng yì qǐ bīng nǎi jiē bà qù

这句话大意是:茂贞等怒,三镇兵犯京师,闻克用亦起兵,乃皆罢去。

liù yuè kè yòng gōng jiàng zhōu zhǎn cì shǐ wáng yáo

这句话大意是:六月,克用攻绛州, 斩刺史王瑶。

yáo gǒng dì zhù gǒng yǐ zhēng zhě

这句话大意是:瑶,珙弟,助珙以争者。

qī yuè zhì yú hé zhōng tóng zhōu wáng xíng yuē bēn yú jīng shī yáng yán yuē shā tuó shí wàn zhì yǐ

现代白话:七月,至于河中,同州王行约奔于京师,阳 言曰:“沙陀十万至了!

móu fèng tiān zi xìng bīn zhōu mào zhēn jiǎ zǐ yán guī yì móu jié xìng fèng xiáng jīng shī dà luàn zhāo zōng chū jū yú shí mén

这句话大意是:”谋奉天子幸邠州,茂贞假子阎圭亦谋劫幸凤翔,京师大 乱,昭宗出居于石门。

kè yòng jūn liú yuè yú bù jìn zhāo zōng qiǎn yán wáng jiè pī dān wáng yǔn xiōng shì kè yòng qiě gào jí

这句话大意是:克用军留月余不进,昭宗遣延王戒丕、丹王允兄事克用,且 告急。

bā yuè kè yòng jìn jūn wèi qiáo yǐ wéi bīn níng sì miàn xíng yíng dū tǒng

这句话大意是:八月,克用进军渭桥,以为邠宁四面行营都统。

zhāo zōng hái jīng shī

这句话大意是:昭宗还京师。

shí yī yuè kè yòng jī pò bīn zhōu wáng xíng yú zǒu zhì qìng zhōu jiàn shā

这句话大意是:十一月,克用 击破邠州,王行瑜走至庆州,见杀。

kè yòng hái jūn yún yáng qǐng jī mào zhēn zhāo zōng wèi láo kè yòng shǐ yǔ mào zhēn jiě chóu yǐ shū nàn bài kè yòng zhōng zhèng píng nán gōng chén fēng jìn wáng

这句话大意是:克用还军云阳,请击茂贞,昭宗慰劳克用,使 与茂贞解仇以纾难,拜克用“忠正平难功臣”,封晋王。

shì shí jìn jūn wèi běi yù yǔ liù shí rì huò quàn kè yòng rù cháo kè yòng wèi jué dōu yā yá gài yù yuē tiān zǐ hái zì shí mén qǐn wèi ān xí ruò jìn bīng dù wèi rén qíng qǐ fù néng ān

这句话大意是:是时,晋军渭北,遇雨六 十日,或劝克用入朝,克用未决,都押衙盖寓曰:“天子还自石门,寝未安席,若 晋兵渡渭,人情岂复能安?

qín wáng ér yǐ hé bì cháo zāi

现代白话:勤王而已,何必朝啊?

kè yòng xiào yuē gài yù yóu bù xìn wǒ kuàng tiān xià hu

这句话大意是:”克用笑曰:“盖寓犹不信我, 况天下乎!

nǎi shōu jūn ér hái

这句话大意是:”乃收军而还。

sān nián zhēng yuè zhāo zōng fù yǐ zhāng jùn wèi xiāng kè yòng yuē cǐ zhū quán zhōng zhī móu yě

这句话大意是:三年正月,昭宗复以张浚为相,克用曰:“此朱全忠之谋也。

nǎi shàng biǎo yuē ruò bì xià cháo yǐ jùn wèi xiāng zé chén jiāng mù zhì quē tíng

这句话大意是:”乃上表曰: “若陛下朝以浚为相,则臣将暮至阙廷!

jīng shī dà kǒng jùn mìng jù zhǐ

这句话大意是:”京师大恐,浚命遽止。

zhū quán zhōng zhī gōng yǎn yùn yě kè yòng qiǎn li cún xìn jiǎ dào wèi zhōu yǐ jiù zhū xuān děng

这句话大意是:朱全忠之攻兖、 郓也,克用遣李存信假道魏州以救朱宣等。

cún xìn zhūn yú shēn xiàn jūn shì qīn lüè wèi jìng luō hóng xìn fú bīng gōng zhī cún xìn bài zǒu míng zhōu

这句话大意是:存信屯于莘县,军士侵掠魏境,罗弘信 伏兵攻之,存信败走洺州。

kè yòng zì jiāng jī wèi zhàn yú huán shuǐ wáng qí zi luò luò

这句话大意是:克用自将击魏,战于洹水,亡其子落落。

liù yuè pò wèi chéng ān huán shuǐ lín zhāng děng shí yú yì

这句话大意是:六月,破魏成 安、洹水、临漳等十余邑。

shí yuè yòu bài wèi rén yú bái lóng tán jìn gōng guān yīn mén quán zhōng jiù zhì nǎi jiě

这句话大意是:十月,又败魏人于白龙潭,进攻观音门,全忠救至,乃 解。

sì nián liú rén gōng pàn jìn kè yòng yǐ bīng wǔ wàn jī rén gōng zhàn yú ān sāi kè yòng dà bài

这句话大意是:四年,刘仁恭叛晋,克用以兵五万击仁恭,战于安塞,克用大败。

guāng huà yuán nián zhū quán zhōng qiǎn gé cóng zhōu gōng xià xíng míng cí sān zhōu

这句话大意是:光化元年,朱全忠遣葛从周攻下邢、洺、磁三州。

kè yòng qiǎn zhōu dé wēi chū qīng shān kǒu yù cóng zhōu yú zhāng gōng qiáo dé wēi dà bài

这句话大意是:克用遣周德威出青山口,遇 从周于张公桥,德威大败。

dōng lù zhōu shǒu jiāng xuē zhì qín zú li hǎn zhī jù lù zhōu pàn fù yú zhū quán zhōng

这句话大意是:冬,潞州守将薛志勤卒,李罕之据潞州,叛附于朱全忠。

èr nián quán zhōng qiǎn shì shū cóng gōng pò chéng tiān jūn yòu pò liáo zhōu zhì yú yú cì zhōu dé wēi bài zhī yú dòng wō

这句话大意是:二年,全忠遣氏叔琮攻破承天军,又破辽州,至于榆次,周德威败之于洞涡。

qiū li sì zhāo fù qǔ zé lù

这句话大意是:秋,李嗣昭复取泽、潞。

sān nián sì zhāo bài biàn jūn yú shā hé fù qǔ míng zhōu zhū quán zhōng zì jiāng wéi zhī sì zhāo zǒu zhì qīng shān kǒu yù biàn fú bīng sì zhāo dà bài

这句话大意是:三年,嗣昭败汴军于沙河,复取洺州,朱全忠自将围之, 嗣昭走,至青山口,遇汴伏兵,嗣昭大败。

qiū sì zhāo qǔ huái zhōu

这句话大意是:秋,嗣昭取怀州。

shì suì biàn rén gōng zhèn dìng zhèn dìng jiē jué jìn yǐ fù yú zhū quán zhōng

这句话大意是:是岁,汴人攻镇、定, 镇、定皆绝晋以附于朱全忠。

tiān fù yuán nián quán zhōng fēng liáng wáng

这句话大意是:天复元年,全忠封梁王。

liáng gōng xià jìn jiàng hé zhōng zhí wáng kē yǐ guī

这句话大意是:梁攻下晋、绛、河中,执王珂以归。

jìn shī sān yǔ guó nǎi xià yì wéi shū bì pìn liáng yǐ qiú hé

这句话大意是:晋失三与国,乃 下意为书币聘梁以求和。

liáng wáng yǐ wéi jìn ruò kě qǔ nǎi yuē jìn suī qǐng méng ér shū cí màn

这句话大意是:梁王以为晋弱可取,乃曰:“晋虽请盟,而书辞慢。

yīn dà jǔ jī jìn

这句话大意是:”因 大举击晋。

sì yuè shì shū cóng rù tiān jǐng zhāng wén jìng rù xīn kǒu gé cóng zhōu rù tǔ mén wáng chù zhí rù fēi hú hóu yán rù yīn dì

这句话大意是:四月,氏叔琮入天井,张文敬入新口,葛从周入土门,王处直入飞狐, 侯言入阴地。

shū cóng qǔ zé lù qí bié jiāng bái fèng guó pò chéng tiān jūn liáo zhōu shǒu jiāng zhāng è fén zhōu shǒu jiāng li táng jiē yíng liáng jūn jiàng jìn rén dà jù

这句话大意是:叔琮取泽、潞,其别将白奉国破承天军,辽州守将张鄂、汾州守将李 瑭皆迎梁军降,晋人大惧。

huì tiān dà yǔ lín liáng bīng duō jí jiē jiě qù

这句话大意是:会天大雨霖,梁兵多疾,皆解去。

wǔ yuè jìn fù qǔ fén zhōu zhū li táng

这句话大意是:五月,晋复取汾州, 诛李瑭。

liù yuè zhōu dé wēi li sì zhāo qǔ cí xí

这句话大意是:六月,周德威、李嗣昭取慈、隰。

èr nián jìn gōng jìn jiàng dà bài yú pú xiàn liáng jūn chéng shèng pò fén cí xí sān zhōu suì wéi tài yuán

这句话大意是:二年,进攻晋、绛,大败于蒲县,梁军 乘胜破汾、慈、隰三州,遂围太原。

kè yòng dà jù móu chū bēn yún zhōu yòu yù bēn xiōng nú wèi jué liáng jūn dà yì jiě qù zhōu dé wēi fù qǔ fén cí xí sān zhōu

这句话大意是:克用大惧,谋出奔云州,又欲奔匈奴,未决, 梁军大疫,解去,周德威复取汾、慈、隰三州。

sì nián liáng qiān táng dōu yú luò yáng gǎi yuán yuē tiān yòu

这句话大意是:四年,梁迁唐都于洛阳,改元曰天祐。

kè yòng yǐ wèi jié tiān zǐ yǐ qiān dū zhě liáng yě tiān yòu fēi táng hào bù kě chēng nǎi réng chēng tiān fù

这句话大意是:克用以谓劫天子以迁都者梁也,天祐非 唐号,不可称,乃仍称天复。

wǔ nián huì qì dān ā bǎo jī yú yún zhōng yuē wèi xiōng dì

这句话大意是:五年,会契丹阿保机于云中,约为兄弟。

liù nián liáng gōng yàn cāng zhōu yàn wáng liú rén gōng lái qǐ shī

这句话大意是:六年,梁攻燕沧州,燕王刘仁恭来乞师。

kè yòng hèn rén gōng fǎn fù yù bù xǔ qí zi cún xù jiàn yuē cǐ wú fù zhèn zhī shí yě

现代白话:克用恨仁恭反复,欲不许,其子存勖 谏曰:“此我复振之时也。

jīn tiān xià zhī shì guī liáng zhě shí qī bā qiáng rú zhào wèi zhōng shān mò bù tīng mìng

这句话大意是:今天下之势,归梁者十七八,强如赵、魏、中山,莫不 听命。

shì zì hé yǐ běi wú wéi liáng huàn zhě qí suǒ dàn zhě wéi wǒ yǔ rén gōng ěr ruò yàn jìn hé shì fēi liáng zhī fú yě

这句话大意是:是自河以北,无为梁患者,其所惮者惟我与仁恭耳,若燕、晋合势,非梁之 福也。

fu wèi tiān xià zhě bù gù xiǎo yuàn qiě bǐ cháng kùn wǒ ér wǒ jí qí nán kě yīn yǐ dé ér huái zhī shì wèi yī jǔ ér liǎng de cǐ bù kě shī zhī jī yě

这句话大意是:夫为天下者不顾小怨,且彼常困我而我急其难,可因以德而怀之,是谓一举 而两得,此不可失之机也。

kè yòng yǐ wéi rán nǎi wèi yàn chū bīng gōng pò lù zhōu liáng wéi nǎi jiě qù yǐ li sì zhāo wèi lù zhōu liú hòu

这句话大意是:”克用以为然,乃为燕出兵攻破潞州,梁围乃解去,以 李嗣昭为潞州留后。

qī nián liáng bīng shí wàn gōng lù zhōu wéi yǐ jiā chéng

这句话大意是:七年,梁兵十万攻潞州,围以夹城。

qiǎn zhōu dé wēi jiù lù zhōu jūn yú luàn liǔ

这句话大意是:遣周德威救潞州,军于乱柳。

dōng kè yòng jí shì suì liáng miè táng kè yòng fù chēng tiān yòu sì nián

这句话大意是:冬,克用疾, 是岁,梁灭唐,克用复称天祐四年。

wǔ nián zhēng yuè xīn mǎo kè yòng zú nián wǔ shí sān

这句话大意是:五年正月辛卯,克用卒,年五十三。

zi cún xù lì zàng kè yòng yú yàn mén

这句话大意是:子存勖立,葬克用于雁门。

wū hū shì jiǔ ér shī qí chuán zhě duō yǐ qǐ dú shǐ guān zhī miào zāi

现代白话:呜呼,世久而失其传者多了,岂独史官之缪啊!

lǐ shì zhī xiān gài chū yú xi tū jué běn hào zhū yá zhì qí hòu shì bié zì hào yuē shā tuó ér yǐ zhū yá wèi xìng bá yě gǔ wèi shǐ zǔ

这句话大意是:李氏之先,盖出于西突厥,本 号朱邪,至其后世,别自号曰沙陀,而以朱邪为姓,拔野古为始祖。

qí zì xù yún shā tuó zhě běi tíng zhī qì yě dāng táng tài zōng shí pò xi tū jué zhū bù fēn tóng luó pú gǔ zhī rén yú cǐ qì zhì shā tuó fǔ ér yǐ qí shǐ zǔ bá yě gǔ wèi dū du

这句话大意是:其自序云:沙 陀者,北庭之碛也,当唐太宗时,破西突厥诸部,分同罗、仆骨之人于此碛,置沙 陀府,而以其始祖拔野古为都督;。

qí chuán zǐ sūn shù shì jiē wèi shā tuó dū du gù qí hòu shì yīn zì hào shā tuó

这句话大意是:其传子孙,数世皆为沙陀都督,故其后世因自号 沙陀。

rán yǔ kǎo yú zhuàn jì qí shuō jiē fēi yě

这句话大意是:然予考于传记,其说皆非也。

yí dí wú xìng shì zhū yá bù zú zhī hào ěr bá yě gǔ yǔ zhū yá tóng shí rén fēi qí shǐ zǔ ér táng tài zōng shí wèi cháng yǒu shā tuó fǔ yě

这句话大意是:夷狄无姓氏,朱邪,部族之号耳,拔野古与朱 邪同时人,非其始祖,而唐太宗时,未尝有沙陀府也。

táng tài zōng pò xi tū jué fēn qí zhū bù zhì shí sān zhōu yǐ tóng luó wèi guī lín dū du fǔ pú gǔ wèi jīn wēi dū du fǔ bá yě gǔ wèi yōu líng dū du fǔ wèi cháng yǒu shā tuó fǔ yě

这句话大意是:唐太宗破西突厥,分其诸部, 置十三州,以同罗为龟林都督府,仆骨为金微都督府,拔野古为幽陵都督府,未尝 有沙陀府也。

dàng shì shí xi tū jué yǒu tiě lè yán tuó ā shǐ nà zhī lèi wèi zuì dà

这句话大意是:当是时,西突厥有铁勒,延陀、阿史那之类为最大;。

qí bié bù yǒu tóng luō pú gǔ bá yě gǔ děng yǐ shí shù gài qí xiǎo zhě yě

这句话大意是:其别部有同罗、 仆骨、拔野古等以十数,盖其小者也;。

yòu yǒu chǔ yuè chù mì zhū bù yòu qí xiǎo zhě yě

这句话大意是:又有处月、处密诸部,又其小者也。

zhū yá zhě chù yuè bié bù zhī hào ěr

这句话大意是:朱邪者, 处月别部之号耳。

tài zōng èr shí èr nián yǐ xiáng bá yě gǔ qí míng nián ā shǐ nà hè lǔ pàn

这句话大意是:太宗二十二年,已降拔野古,其明年,阿史那贺鲁叛。

zhì gāo zōng yǒng huī èr nián chù yuè zhū yá gū zhù cóng hè lǔ zhàn yú láo shān wèi qì bì hé lì suǒ bài suì méi bú jiàn

这句话大意是:至高宗永 徽二年,处月朱邪孤注从贺鲁战于牢山,为契苾何力所败,遂没不见。

hòu bǎi wǔ liù shí nián xiàn zōng shí yǒu zhū yá jìn zhōng jí zi zhí yi jiàn yú zhōng guó ér zì hào shā tuó yǐ zhū yá wèi xìng yǐ

现代白话:后百五六十 年,宪宗时,有朱邪尽忠及子执宜见于中国,而自号沙陀,以朱邪为姓了。

gài shā tuó zhě dà qì yě zài jīn suō shān zhī yáng pú lèi hǎi zhī dōng zì chǔ yuè yǐ lái jū cǐ qì hào shā tuó tū jué ér yí dí wú wén zì zhuàn jì zhū yá yòu wēi bù zú lù gù qí hòu shì zì shī qí chuán

这句话大意是:盖沙陀 者,大碛也,在金莎山之阳,蒲类海之东,自处月以来居此碛,号沙陀突厥,而夷 狄无文字传记,朱邪又微不足录,故其后世自失其传。

zhì jìn zhōng sūn shǐ cì xìng lǐ shì lǐ shì hòu dà ér yí dí zhī rén suì yǐ shā tuó wèi guì zhǒng yún

这句话大意是:至尽忠孙始赐姓李氏,李氏 后大,而夷狄之人遂以沙陀为贵种云。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →