宋书 · 沈约 · Chapter 14 of 100

志·卷十四

PinyinModern Translation
Size

lǐ yī

这句话大意是:礼一。

fu yǒu guó yǒu jiā zhě lǐ yí zhī yòng shàng yǐ

现代白话:夫有国有家者,礼仪之用尚了。

rán ér lì dài sǔn yì měi yǒu bù tóng fēi wu xiāng gǎi suí shí zhī yi gù yě

这句话大意是:然而历代损益,每有不同,非务相改,随时之 宜故也。

hàn wén yǐ rén qíng jì báo guó sāng gé sān nián zhī jì

这句话大意是:汉文以人情季薄,国丧革三年之纪;。

guāng wǔ yǐ zhōng xīng chóng jiǎn qī miào yǒu gòng táng zhī zhì

这句话大意是:光武以中兴崇俭,七庙有共堂之制;。

wèi zǔ yǐ chǐ huò yi jiáo zhōng liǎn qù xí chēng zhī shù

这句话大意是:魏祖以侈惑宜矫,终敛去袭称之数;。

jìn wǔ yǐ qiū jiāo bù yì èr zhì bìng nán běi zhī sì

这句话大意是:晋武以丘郊不异,二至并南北之祀。

hù xiāng jí xí yǐ qì yú jīn qǐ sān dài zhī diǎn bù cún zāi qǔ qí yìng shí zhī biàn ér yǐ

现代白话:互相即袭, 以讫于今,岂三代之典不存啊,取其应时之变而已。

qiě mǐn zǐ jī gǔ lǐ tuì ér zhì shì

这句话大意是:且闵子讥古礼,退而致事;。

shū sūn chuàng hàn zhì huà liú hòu kūn

这句话大意是:叔 孙创汉制,化流后昆。

yóu cǐ yán zhī rèn jǐ ér bù shī gǔ qín shì yǐ zhī zhì wáng

这句话大意是:由此言之,任己而不师古,秦氏以之致亡;。

shī gǔ ér bù shì yòng wáng mǎng suǒ yǐ shēn miè

这句话大意是:师古而不适用, 王莽所以身灭。

rán zé hàn wèi yǐ lái gè kuí gǔ jīn zhī zhōng yǐ tōng yī dài zhī yí

这句话大意是:然则汉、魏以来,各揆古今之中,以通一代之仪。

sī mǎ biāo jí hòu hàn zhòng zhù yǐ wéi lǐ yí zhì xiào qí xíng shì yǐ yǔ qián hàn pō bù tóng yǐ

现代白话:司马彪集后汉众 注,以为《礼仪志》,校其行事,已与前汉颇不同了。

kuàng sān guó dǐng zhì lì jìn zhì sòng shí dài yí gǎi gè suí shì lì

这句话大意是:况三国鼎峙,历晋至宋,时 代移改,各随事立。

zì hàn mò bāo luàn jiù zhāng guāi chí wèi chū zé wáng càn wèi jì diǎn dìng zhòng yí

这句话大意是:自汉末剥乱,旧章乖弛,魏初则王粲、卫觊典定众仪;。

shǔ cháo zé mèng guāng xǔ cí chuàng lǐ zhì dù

这句话大意是:蜀朝则 孟光、许慈创理制度;。

jìn shǐ zé xún zhī zhèng chōng xiáng dìng jìn lǐ

这句话大意是:晋始则荀𫛛、郑冲详定晋礼;。

jiāng zuǒ zé xún sōng diāo xié jī lǐ guāi wěn

这句话大意是:江左则荀崧、刁协缉理乖紊。

qí jiān míng rú tōng xué zhū suǒ lùn xù wǎng wǎng xīn chū fēi kě xī zài

这句话大意是:其间名儒通学,诸所论叙,往往新出,非可悉载。

jīn chāo wèi shì yǐ hòu jīng guó dàn zhāng yǐ bèi cǐ zhì yún

这句话大意是:今抄魏氏以后经国诞章,以备此 志云。

wèi wén dì suī shòu shàn yú hàn ér yǐ xià shù wèi dé tiān gù huáng chū yuán nián zhào yuē kǒng zǐ chēng xíng xià zhī shí chéng yīn zhī lù fú zhōu zhī miǎn lè zé sháo wǔ

这句话大意是:魏文帝虽受禅于汉,而以夏数为得天,故黄初元年诏曰:“孔子称‘行夏之时, 乘殷之辂,服周之冕,乐则《韶舞》。

cǐ shèng rén jí qún dài zhī měi shì wèi hòu wáng zhì fǎ yě

这句话大意是:’此圣人集群代之美事,为后王制法也。

chuán yuē xià shù wèi dé tiān

这句话大意是:《传》曰‘夏数为得天’。

zhèn chéng táng yú zhī měi zhì yú zhēng shuò dāng yī yú xià gù shì

这句话大意是:朕承唐、虞之美,至于正朔,当依虞、夏故事。

ruò shū huī hào yì qì xiè zhì lǐ yuè yì fú sè yòng shēng bì zì dāng suí tǔ dé zhī shù

这句话大意是:若殊徽 号,异器械,制礼乐,易服色,用牲币,自当随土德之数。

měi sì shí zhī jì yuè fú huáng shí bā rì xī yǐ chǒu shēng yòng bái qí shì jié máo zì dāng chì dàn jié fān huáng ěr

这句话大意是:每四时之季月,服黄十 八日,腊以丑,牲用白,其饰节旄,自当赤,但节幡黄耳。

qí yú jiāo sì tiān dì cháo huì sì shí zhī fú yi rú hàn zhì

这句话大意是:其余郊祀天地朝会四时 之服,宜如汉制。

zōng miào suǒ fú yī rú zhōu lǐ

这句话大意是:宗庙所服,一如《周礼》。

shàng shū lìng huán jiē děng zòu jù sān zhèng zhōu fù zhī yì guó jiā chéng hàn shì rén zhèng zhī hòu dāng shòu zhī yǐ dì zhèng xī shēng yi yòng bái jīn cóng hàn shí sān yuè zhèng zé xī shēng bù dé dú gǎi

这句话大意是:”尚书令桓阶等奏:“据三正周复之 义,国家承汉氏人正之后,当受之以地正,牺牲宜用白,今从汉十三月正,则牺牲 不得独改。

jīn xīn jiàn huáng tǒng yi jī gǔ diǎn xiān dài yǐ cóng tiān mìng ér gù shuò xī shēng yī jiē bù gǎi fēi suǒ yǐ míng gé mìng zhī yì yě

这句话大意是:今新建皇统,宜稽古典先代,以从天命,而告朔牺牲,壹皆不改,非所 以明革命之义也。

zhào yuē fú sè rú suǒ zòu

这句话大意是:”诏曰:“服色如所奏。

qí yú yi rú yú chéng táng dàn là rì yòng chǒu ěr cǐ yì shèng rén zhī zhì yě

这句话大意是:其余宜如虞承唐,但腊日用丑耳,此亦 圣人之制也。

míng dì jí wèi biàn yǒu gǎi zhèng shuò zhī yì cháo yì duō yì tóng gù chí yí bù jué

这句话大意是:明帝即位,便有改正朔之意,朝议多异同,故持疑不决。

jiǔ nǎi xià zhào yuē huáng chū yǐ lái zhū rú gòng lùn zhēng shuò huò yǐ gǎi zhī wèi yi huò yǐ bù gǎi wéi shì yì qǔ bó yì yú jīn wèi jué

这句话大意是:久乃下诏曰:“黄初 以来,诸儒共论正朔,或以改之为宜,或以不改为是,意取驳异,于今未决。

zhèn zài dōng gōng shí wén zhī yì cháng yǐ wéi fū zǐ zuò chūn qiū tōng sān tǒng wèi hòu wáng fǎ

现代白话:朕在 东宫时闻之,意常以为孔子作《春秋》,通三统,为后王法。

zhēng shuò gè cóng sè bù tóng yīn xí

这句话大意是:正朔各从色,不同因 袭。

zì wǔ dì sān wáng yǐ xià huò fù zǐ xiāng jì tóng tǐ yì dé

这句话大意是:自五帝、三王以下,或父子相继,同体异德;。

huò nà dà lù shòu zhōng wén zǔ

这句话大意是:或纳大麓,受终文祖;。

huò xún gān gē cóng tiān xíng zhū

这句话大意是:或寻干戈, 从天行诛。

suī zāo yù yì shí bù zhòu bù tóng rán wèi yǒu bù gǎi zhèng shuò yòng fú sè biǎo míng wén wù yǐ zhāng shòu mìng zhī fú yě

这句话大意是:虽遭遇异时,步骤不同,然未有不改正朔,用服色,表明文物,以章受 命之符也。

yóu cǐ yán zhī hé bì yǐ bù gǎi wéi shì yá

这句话大意是:由此言之,何必以不改为是邪!

yú shì gōng qīng yǐ xià bó yì

这句话大意是:于是公卿以下博议。

shì zhōng gāo táng lóng yì yuē àn zì gǔ yǒu wén zhāng yǐ lái dì wáng zhī xìng shòu shàn zhī yǔ gān gē jiē gǎi zhèng shuò suǒ yǐ míng tiān dào dìng mín xīn yě

这句话大意是:侍中高堂隆议曰:“按自古有文章以来,帝王之兴,受禅 之与干戈,皆改正朔,所以明天道,定民心也。

yì yuē gé yuán hēng lì zhēn

这句话大意是:《易》曰:‘《革》,元亨利贞。

yǒu fú gǎi mìng jí

这句话大意是:’ ‘有孚改命吉。

tāng wǔ gé mìng yīng hu tiān cóng hu rén

这句话大意是:’‘汤武革命,应乎天,从乎人。

qí yì yuē shuǐ huǒ gèng yòng shì yóu wáng zhě bì gǎi zhèng shuò yì fú sè yě

这句话大意是:’其义曰,水火更用事,犹王者 必改正朔易服色也。

yì tōng guà yàn yuē wáng zhě bì gǎi zhèng shuò yì fú sè yǐ yìng tiān de sān qì sān sè

这句话大意是:《易通卦验》曰:‘王者必改正朔,易服色,以应天地三气三 色。

shū yuē ruò jī gǔ dì shùn yuē zhòng huá jiàn huáng shòu zhèng gǎi shuò

这句话大意是:’《书》曰:‘若稽古帝舜曰重华,建皇授政改朔。

chū gāo yáng shì yǐ shí yī yuè wèi zhèng jiàn yù yǐ chì zēng

这句话大意是:’初‘高阳氏以十一月为 正,荐玉以赤缯。

gāo xīn shì yǐ shí sān yuè wèi zhèng jiàn yù yǐ bái zēng

这句话大意是:高辛氏以十三月为正,荐玉以白缯。

shàng shū chuán yuē shùn dìng zhōng shí lùn rén shēng nǎi jí niǎo shòu xián biàn yú qián

这句话大意是:’《尚书传》曰:‘舜定钟 石,论人声,乃及鸟兽,咸变于前。

gù gèng sì shí gǎi yáo zhèng

这句话大意是:故更四时,改尧正。

shī yuē yī zhī rì bì fā èr zhī rì lì liè sān zhī rì yú sì

这句话大意是:’《诗》曰:‘一之日觱 发,二之日栗烈,三之日于耜。

chuán yuē yī zhī rì zhōu zhēng yuè èr zhī rì yīn zhèng yuè sān zhī rì xià zhēng yuè

这句话大意是:’《传》曰:‘一之日,周正月,二之日,殷正月, 三之日,夏正月。

shī tuī duó zāi yuē rú yǒu jì zhōu ér wáng zhě suī bǎi shì kě zhī

这句话大意是:’《诗推度灾》曰:‘如有继周而王者,虽百世可知。

yǐ qián jiǎn hòu wén zhì xiāng yīn fǎ dù xiāng gǎi

这句话大意是:以前检后, 文质相因,法度相改。

sān ér fù zhě zhèng sè yě èr ér fù zhě wén zhì yě

这句话大意是:三而复者,正色也,二而复者,文质也。

yǐ qián jiǎn hòu wèi xuān yuán gāo xīn xià hòu shì hàn jiē yǐ shí sān yuè wèi zhèng

这句话大意是:’以前检后,谓轩 辕、高辛、夏后氏、汉,皆以十三月为正;。

shǎo hào yǒu táng yǒu yīn jiē yǐ shí èr yuè wèi zhèng

这句话大意是:少昊、有唐、有殷,皆以十二月为正;。

gāo yáng yǒu yú yǒu zhōu jiē yǐ shí yī yuè wèi zhèng

这句话大意是:高阳、有虞、有周,皆以十一月为正。

hòu suī bǎi shì jiē yǐ qián dài sān ér fù yě

这句话大意是:后虽百世,皆以前代三而复也。

lǐ dà chuán yuē shèng rén nán miàn ér zhì tiān xià bì zhèng dù liàng kǎo wén zhāng gǎi zhèng shuò yì fú sè shū huī hào

这句话大意是:《礼大传》 曰:‘圣人南面而治天下,必正度量,考文章,改正朔,易服色,殊徽号。

lè jī yào jiā yuē yǔ jiāng shòu wèi tiān yì dà biàn xùn fēng léi yǔ yǐ míng jiāng qù yú ér shì xià yě

这句话大意是:’《乐 稽曜嘉》曰:‘禹将受位,天意大变,迅风雷雨,以明将去虞而适夏也。

shì yǐ shùn yǔ suī jì píng shòu shàn yóu zhì lǐ yuè gǎi zhèng shuò yǐ yìng tiān cóng mín

这句话大意是:是以舜禹 虽继平受禅,犹制礼乐,改正朔,以应天从民。

xià yǐ shí sān yuè wèi zhèng fǎ wù zhī shǐ qí sè shàng hēi

这句话大意是:夏以十三月为正,法物之始,其色 尚黑。

yīn yǐ shí èr yuè wèi zhèng fǎ wù zhī yá qí sè shàng bái

这句话大意是:殷以十二月为正,法物之牙,其色尚白。

zhōu yǐ shí yī yuè wèi zhèng fǎ wù zhī méng qí sè shàng chì

这句话大意是:周以十一月为正,法物之萌,其色 尚赤。

néng chá qí lèi néng zhèng qí běn zé yuè dú zhì yún yǔ sì shí hé wǔ jià chéng lín huáng xiáng jí

这句话大意是:能察其类,能正其本,则岳渎致云雨,四时和,五稼成,麟皇翔集。

chūn qiū shí qī nián xià liù yuè jiǎ zǐ shuò rì yǒu shí zhī

这句话大意是:’《春 秋》‘十七年夏六月甲子朔,日有蚀之。

chuán yuē dāng xià sì yuè shì wèi mèng xià

这句话大意是:’《传》曰:‘当夏四月,是谓孟夏。

chūn qiū yuán mìng bāo yuē wáng zhě shòu mìng zhāo rán míng yú tiān dì zhī lǐ gù bì yí jū chù gèng chēng hào gǎi zhèng shuò yì fú sè yǐ míng tiān mìng shèng rén zhī bǎo zhì wén zài ér gǎi qióng zé xiāng chéng zhōu zé fù shǐ zhēng shuò gǎi zé tiān mìng xiǎn

这句话大意是:’ 《春秋元命苞》曰:‘王者受命,昭然明于天地之理,故必移居处,更称号,改正 朔,易服色,以明天命圣人之宝,质文再而改,穷则相承,周则复始,正朔改则天 命显。

fán diǎn jí suǒ jì bù jìn yú cǐ lüè jǔ dà jiào yì zú yǐ míng yě

这句话大意是:’凡典籍所记,不尽于此,略举大较,亦足以明也。

tài wèi sī mǎ yì shàng shū pū shè wèi zhēn shàng shū xuē tì zhōng shū jiān liú fàng zhōng shū shì láng diāo gàn bó shì qín jìng zhào yí zhōng hou zhōng zhào jì qí yǐ wéi yi gǎi

这句话大意是:”太尉司马懿、尚书仆 射卫臻、尚书薛悌、中书监刘放、中书侍郎刁干、博士秦静、赵怡、中候中诏季岐 以为宜改;。

shì zhōng miào xí sàn qí cháng shì wáng sù shàng shū láng wèi héng tài zǐ shè rén huáng shǐ sì yǐ wéi bù yí gǎi

这句话大意是:侍中缪袭、散骑常侍王肃、尚书郎魏衡、太子舍人黄史嗣以为不宜改。

qīng lóng wǔ nián shān chí xiàn yán huáng lóng jiàn

这句话大意是:青龙五年,山茌县言黄龙见。

dì nǎi zhào sān gōng yuē

这句话大意是:帝乃诏三公曰:。

xī zài páo xī jì tiān ér wáng shǐ jù mù dé wèi qún dài shǒu

这句话大意是:昔在庖牺,继天而王,始据木德,为群代首。

zì cí yǐ jiàng fú wù shì hào kāi yuán zhe tǒng zhě jì yīng shòu mìng lì shù zhī qī wò huáng líng qiān xìng zhī yùn chéng tiān gǎi wù xù qí gāng jì

这句话大意是:自兹以降,服物氏号,开元著统 者,既膺受命历数之期,握皇灵迁兴之运,承天改物,序其纲纪。

suī yán huáng shǎo hào zhuān xū gāo xīn táng yú xià hòu

这句话大意是:虽炎、黄、少昊、 颛顼、高辛、唐、虞、夏后,。

shì xì xiāng xí

这句话大意是:世系相袭,。

tóng qì gòng zǔ

这句话大意是:同气共祖,。

yóu yù zhāo xiǎn suǒ shòu zhī yùn

这句话大意是:犹豫昭显所受之运,。

zhe míng tiān rén qù jiù zhī fú

这句话大意是:著明天人 去就之符,。

wú bù gé yì zhì dù

这句话大意是:无不革易制度,。

gēng dìng lǐ yuè

这句话大意是:更定礼乐,。

yán qún hòu

这句话大意是:延群后,。

bān ruì xìn

这句话大意是:班瑞信,。

shǐ zhī huàn bǐng kě shù yú hòu yě

这句话大意是:使之焕炳可述于后也。

zhì yú zhēng shuò zhī shì dāng míng shì biàn gǎi yǐ zhāng yì dài hé yí qí bù rán zāi

现代白话:至 于正朔之事,当明示变改,以彰异代,曷疑其不然啊!

wén huáng dì jiàn zuò zhī chū zhù shì cǎo chuàng suì xí hàn zhèng bù gé qí tǒng

这句话大意是:文皇帝践阼之初,庶事草创,遂袭汉正,不革其统。

zhèn zài dōng gōng jí zhēn zài wèi měi lǎn shū jí zhī lín zǒng gōng qīng zhī yì

这句话大意是:朕在东宫,及臻在位,每 览书籍之林,总公卿之议。

fu yán sān tǒng xiāng biàn zhě yǒu míng wén

这句话大意是:夫言三统相变者,有明文;。

yún yú xià xiāng yīn zhě wú qí yán yě

这句话大意是:云虞、夏相因者,无其言也。

lì zhì yuē tiān tǒng zhī zhèng zài zi wù méng ér chì

这句话大意是:《历志》曰:“天统之正在子,物萌而赤;。

dì tǒng zhī zhèng zài chǒu wù huà ér bái

这句话大意是:地统之正在丑,物化而白;。

rén tǒng zhī zhèng zài yín wù chéng ér hēi

这句话大意是:人统之正在 寅,物成而黑。

dàn hán shēng qì yǐ wēi chéng zhe

这句话大意是:”但含生气,以微成著。

gù tài jí yùn sān chén wǔ xīng yú shàng yuán qì zhuǎn sān tǒng wǔ xíng yú xià dēng jiàng zhōu xuán zhōng zé yòu shǐ yán tiān dì yú rén suǒ yǐ xiāng tōng yě

这句话大意是:故太极运三辰五星于上,元气转三统五行 于下,登降周旋,终则又始,言天地与人所以相通也。

zhòng ní yǐ dà shèng zhī cái zǔ shù yáo shùn fàn zhāng wén wǔ zhì zuò chūn qiū lùn jiū rén shì yǐ guàn bǎi wáng zhī zé

这句话大意是:仲尼以大圣之才,祖述尧、 舜,范章文、武,制作《春秋》,论究人事,以贯百王之则。

gù yú sān wēi zhī yuè měi yuè chēng wáng yǐ míng sān zhèng dié xiāng wéi shǒu

这句话大意是:故于三微之月,每月 称王,以明三正迭相为首。

fu zǔ shù yáo shùn yǐ lùn sān zhèng zé qí míng yì qǐ shǐ jìn zài yīn zhōu ér yǐ hu

这句话大意是:夫祖述尧、舜,以论三正,则其明义,岂使近在殷、周 而已乎!

zhèn yǐ miǎo shēn jì chéng hóng xù jì bù néng shào shàng shèng zhī yí fēng yáng xiān dì zhī xiū dé yòu shǐ wáng jiào zhī chí zhě bù zhāng dì diǎn zhī quē zhě wèi bǔ wěi wěi zhī dé bù zhe yì è kě yǐ hū

这句话大意是:朕以眇身,继承洪绪,既不能绍上圣之遗风,扬先帝之休德,又使王教之 弛者不张,帝典之阙者未补,亹亹之德不著,亦恶可已乎!

jīn tuī sān tǒng zhī cì wèi de dì tǒng dāng yǐ jiàn chǒu zhī yuè wèi zhèng

这句话大意是:今推三统之次,魏得地统,当以建丑之月为正。

kǎo zhī qún yì jué yì zhāng yǐ

现代白话:考之群艺,厥义彰了。

gǎi qīng lóng wǔ nián chūn sān yuè wèi jǐng chū yuán nián mèng xià sì yuè

这句话大意是:改青龙 五年春三月为景初元年孟夏四月。

fú sè shàng huáng xī shēng yòng bái róng shì chéng hēi shǒu zhī bái mǎ jiàn dà chì zhī qí cháo huì jiàn dà bái zhī qí

这句话大意是:服色尚黄,牺牲用白,戎事乘黑首之白马,建大 赤之旗,朝会建大白之旗。

chūn xià qiū dōng mèng zhòng jì yuè suī yǔ zhèng suì bù tóng zhì yú jiāo sì yíng qì yuè sì zhēng cháng xún níng sōu tián fēn zhì qǐ bì bān xuān shí lìng zhōng qì wǎn zǎo jìng shòu mín shì zhū ruò cǐ zhě jiē yǐ zhèng suì dòu jiàn wèi jié

这句话大意是:春夏秋冬孟仲季月,虽与正岁不同,至于郊祀迎气,礿、 祀、烝、尝、巡狞、搜田,分至启闭,班宣时令,中气晚早,敬授民事,诸若此者, 皆以正岁斗建为节。

cǐ lì shǔ zhī xù nǎi shàng yǔ xiān shèng hé fú tóng qì chóng guī dié jǔ zhě yě

这句话大意是:此历数之序,乃上与先圣合符同契,重规叠矩者也。

jīn zūn qí yì zhù kě yǐ xiǎn zǔ kǎo dà zào zhī jī chóng yǒu wèi wéi xīn zhī mìng

现代白话:今遵其义, 庶能够显祖考大造之基,崇有魏维新之命。

wū hū

这句话大意是:于戏!

wáng gōng qún hòu bǎi bì qīng shì jìng kāng jué zhí shuài yì wú dài yǐ yǒng tiān xiū

这句话大意是:王公群后,百辟卿士,靖康厥职, 帅意无怠,以永天休。

sī tú lù bù xián shǐ wén zhī chēng zhèn yì yān

现代白话:司徒露布,咸使闻知,称朕意呢。

àn fú sè shàng huáng jù tǔ xíng yě

这句话大意是:案服色尚黄,据土行也。

xī shēng qí qí yī yòng yīn lǐ xíng yīn zhī shí gù yě

这句话大意是:牺牲旗旗,一用殷礼,行殷之时故也。

zhōu lǐ jīn chē zhí jiàn dà chì yǐ cháo dà bái yǐ jí róng cǐ zé zhōu yǐ zhèng sè zhī qí cháo yǐ xiān dài zhī qí jí róng

这句话大意是:《周礼》巾车 职,“建大赤以朝”,“大白以即戎”,此则周以正色之旗朝,以先代之旗即戎。

wèi yòng yīn lǐ biàn zhōu zhī zhì gù jiàn dà bái cháo dà chì jí róng yě

这句话大意是:魏用殷礼,变周之制,故建大白朝,大赤即戎也。

míng dì yòu zhào yuē yǐ jiàn yín zhī yuè wèi zhèng zhě qí shēng yòng xuán

这句话大意是:明帝又诏曰:“以建寅之月为正 者,其牲用玄;。

yǐ jiàn chǒu zhī yuè wèi zhèng zhě qí shēng yòng bái

这句话大意是:以建丑之月为正者,其牲用白;。

yǐ jiàn zǐ zhī yuè wèi zhèng zhě qí shēng yòng xīng

这句话大意是:以建子之月为正者,其牲用骍。

cǐ wèi shēng sè gè cóng qí zhèng bù suí suǒ sì zhī yīn yáng yě

这句话大意是:此 为牲色各从其正,不随所祀之阴阳也。

jì tiān bù xián yú yòng xuán zé jì dì bù dé dú yí yú yòng bái yě

这句话大意是:祭天不嫌于用玄,则祭地不得独疑于用白也。

tiān dì yòng shēng dé wú bù yí yì yá

这句话大意是:天地用牲,得无不宜异邪?

gēng yì

这句话大意是:更议。

yú shì yì zhě gè yǒu yǐn jù wú shì kě cóng

这句话大意是:”于是议者各有引据,无适可从。

yòu zhào yuē zhū yì suǒ yī jù gè cēn cuò ruò yáng sì yòng xīng yīn sì yòng yǒu fù yún jì tiān yòng xuán jì dì yòng huáng rú cǐ yòng shēng zhī yì wèi wèi tōng yě

这句话大意是:又诏曰:“诸 议所依据各参错,若阳祀用骍,阴祀用黝,复云祭天用玄,祭地用黄,如此,用牲 之义,未为通也。

tiān dì zhì zūn yòng shēng dāng tóng yǐ suǒ shàng zhī sè bù dé zhuān yǐ yīn yáng wéi bié yě

这句话大意是:天地至尊,用牲当同以所尚之色,不得专以阴阳为别也。

jīn jì huáng huáng dì tiān huáng huáng hòu de tiān dì jiāo míng táng zōng miào jiē yi tóng

这句话大意是:今祭皇 皇帝天、皇皇后地、天地郊、明堂、宗庙,皆宜同。

qí bié jì wǔ jiāo gè suí fāng sè jì rì yuè xīng chén zhī lèi yòng xīng shè jì shān chuān zhī shǔ yòng xuán cǐ zé zūn bēi fāng sè yīn yáng zhòng yì chàng yǐ

现代白话:其别祭五郊,各随方色,祭日 月星辰之类用骍,社稷山川之属用玄,此则尊卑方色,阴阳众义畅了。

sān nián zhēng yuè dì bēng qí wáng jí wèi

这句话大意是:三年正月,帝崩,齐王即位。

shì nián shí èr yuè shàng shū lú yù zòu liè zǔ míng huáng dì yǐ jīn nián zhèng rì qì lí wàn guó

这句话大意是:是年十二月,尚书卢毓奏:“烈祖明皇帝以今年 正日弃离万国。

lǐ jì rì bù lè jiǎ yǐ zhī wèi yě

这句话大意是:《礼》,忌日不乐,甲乙之谓也。

liè zǔ míng huáng dì jiàn chǒu zhī yuè qì tiān xià chén qiè zhī qíng yú cǐ zhèng rì yǒu shèn jiǎ yǐ

这句话大意是:烈祖明皇帝建丑之月弃天下,臣 妾之情,于此正日,有甚甲乙。

jīn ruò yǐ jiàn chǒu zhèng cháo sì fāng huì qún chén shè shèng lè bù hé yú lǐ

这句话大意是:今若以建丑正朝四方,会群臣,设盛乐,不合于礼。

bó shì lè xiáng yì zhèng rì dàn shòu cháo gòng qún chén fèng zhì

这句话大意是:” 博士乐祥议:“正日旦受朝贡,群臣奉贽;。

hòu wǔ rì nǎi dà yàn huì zuò yuè

这句话大意是:后五日,乃大宴会作乐。

tài wèi shǔ zhū dàn yì jīn yīn yi gǎi zhī jì hái xiū jiù zé yuán shǒu jiàn yín yú zhì wèi biàn

这句话大意是:”太尉属朱诞 议:“今因宜改之际,还修旧则,元首建寅,于制为便。

dà jiàng jūn shǔ liú zhào yì yi guò zhèng yī rì nǎi cháo hè dà huì míng lìng tiān xià zhī bēng wáng zhī rì bù cháo yě

这句话大意是:”大将军属刘肇议:“宜 过正一日乃朝贺大会,明令天下,知崩亡之日不朝也。

zhào yuē shěng zòu shì wǔ nèi duàn jué nài hé nài hé

这句话大意是:”诏曰:“省奏事,五内断 绝,奈何奈何!

liè zǔ míng huáng dì yǐ zhèng rì qì tiān xià měi yǔ huáng tài hòu niàn cǐ rì zhì xīn yǒu bāo liè

这句话大意是:烈祖明皇帝以正日弃天下,每与皇太后念此日至,心有剥裂。

bù kě yǐ cǐ rì cháo qún bì shòu qìng hè yě

这句话大意是:不可 以此日朝群辟,受庆贺也。

yuè èr rì huì yòu fēi gù yě

这句话大意是:月二日会,又非故也。

tīng dāng hái xià zhēng yuè

这句话大意是:听当还夏正月。

suī wéi xiān dì tōng sān tǒng zhī yì sī yì zǐ sūn āi cǎn yǒng huái

这句话大意是:虽违先帝通三统 之义,斯亦子孙哀惨永怀。

yòu xià zhēng shuò dé tiān shù zhě qí yǐ jiàn yín zhī yuè wèi suì shǒu

这句话大意是:又夏正朔得天数者,其以建寅之月为岁首。

jìn wǔ dì tài shǐ èr nián jiǔ yuè qún gōng zòu táng yáo shùn yǔ bù yǐ yì zuò gǎi zhì

这句话大意是:晋武帝泰始二年九月,群公奏:“唐尧、舜、禹不以易祚改制;。

zhì yú tāng wǔ gè tuī xíng shù

这句话大意是:至于汤、武, 各推行数。

xuān ní dá wèi bāng zhī wèn zé yuē xíng xià zhī shí lù miǎn zhī zhì tōng wèi bǎi dài zhī yán

这句话大意是:宣尼答为邦之问,则曰行夏之时,辂冕之制,通为百代之言。

gài qī yú cóng zhèng jì zhì bù xì yú xíng yùn yě

这句话大意是:盖期于从 政济治,不系于行运也。

jīn dà jìn jì sān huáng zhī zōng zhǒng shùn yǔ zhī jī yìng tiān cóng mín shòu shàn yǒu wèi yi yī yòng qián dài zhēng shuò fú sè jiē rú yǒu yú zūn táng gù shì yú yì wèi hóng

这句话大意是:今大晋继三皇之踪,踵舜、禹之迹,应天从民,受禅有魏, 宜一用前代正朔服色,皆如有虞遵唐故事,于义为弘。

zòu kě

这句话大意是:”奏可。

sūn shèng yuē réng jiù fēi yě

这句话大意是:孙盛曰:“仍旧, 非也。

qiě jìn wèi jīn xíng fú sè shàng chì kǎo zhī tiān dào qí wéi shén yǐ

现代白话:且晋为金行,服色尚赤,考之天道,其违甚了。

jí sòng shòu shàn yì rú wèi jìn gù shì

这句话大意是:”及宋受禅,亦如魏、晋故 事。

wèi míng dì chū sī kōng wáng lǎng yì gǔ zhě yǒu nián shù wú nián hào hàn chū yóu rán

这句话大意是:魏明帝初,司空王朗议:“古者有年数,无年号,汉初犹然。

huò yǒu shì ér gǎi yǒu zhōng yuán hòu yuán

这句话大意是:或有世而改,有 中元、后元。

yuán gǎi mí shù zhōng hòu zhī hào bù zú gù gèng jiǎ qǔ měi míng fēi gǔ yě

这句话大意是:元改弥数,中、后之号不足,故更假取美名,非古也。

shù chūn qiū zhī shì yuē yǐn gōng yuán nián zé jiǎn ér yì zhī

这句话大意是:述春秋之事, 曰隐公元年,则简而易知。

zài hàn shì zhī shì yuē jiàn yuán yuán nián zé hòu bù jiàn

这句话大意是:载汉世之事,曰建元元年,则后不见。

yí ruò gǔ chēng yuán ér yǐ

这句话大意是:宜若古称元而已。

míng dì bù cóng

这句话大意是:” 明帝不从。

nǎi zhào yuē xiān dì jí wèi zhī yuán zé yǒu yán kāng zhī hào shòu shàn zhī chū yì yǒu huáng chū zhī chēng

这句话大意是:乃诏曰:“先帝即位之元,则有延康之号,受禅之初,亦有黄初之称。

jīn míng nián kě yě

这句话大意是:今名年可也。

yú shì shàng shū zòu yì yuē qián dào biàn huà gè zhèng xìng mìng

这句话大意是:”于是尚书奏:“《易》曰:‘乾道变化,各正性命。

bǎo hé dà hé nǎi lì zhēn

这句话大意是:保合大和,乃 利贞。

shǒu chū shù wù wàn guó xián níng

这句话大意是:首出庶物,万国咸宁。

yi wèi tài hé yuán nián

这句话大意是:’宜为太和元年。

zhào quē qī zì

这句话大意是:”诏(缺七字)。

zhōu zhī wǔ lǐ qí wǔ wèi jiā

这句话大意是:周之五礼,其五为嘉。

jiā chūn qiū zuǒ shì zhuàn yuē jìn hóu wèn xiāng gōng nián jì wǔ zi duì yuē huì yú shā suí zhī suì guǎ jūn yǐ shēng

这句话大意是:嘉□□《春秋左氏传》曰:“晋侯问襄公年,季武子对 曰:‘会于沙随之岁,寡君以生。

jìn hóu yuē shí èr nián yǐ shì wèi yī zhōng yī xīng zhōng yě

现代白话:’晋侯曰:‘十二年了,是谓一终,一星终也。

guó jūn shí wǔ ér shēng zǐ

这句话大意是:国君十五而生子。

guān ér shēng zǐ lǐ yě

这句话大意是:冠而生子,礼也。

jūn kě yǐ guān yǐ

现代白话:君能够冠了。

dài fū hé wèi guān jù

这句话大意是:大夫盍为冠具。

wǔ zi duì yuē jūn guān bì yǐ guàn xiǎng zhī lǐ xíng zhī yǐ jīn shí zhī lè jié zhī yǐ xiān jūn zhī tiāo chù zhī

这句话大意是:’武子对曰: ‘君冠必以祼享之礼行之,以金石之乐节之,以先君之祧处之。

jīn jūn zài háng wèi kě jù yě

这句话大意是:今君在行,未可具 也。

qǐng jí xiōng dì zhī guó ér jiǎ bèi yān

现代白话:请及兄弟之国而假备呢。

jìn hóu xǔ nuò

这句话大意是:’晋侯许诺。

hái jí wèi guān yú chéng gōng zhī miào jiǎ zhōng qìng yān lǐ yě

现代白话:还及卫,冠于成公之庙,假钟磬呢,礼 也。

gǔ fú shuō jiē yǐ wéi rén jūn lǐ shí èr ér guān yě

这句话大意是:”贾、服说皆以为人君礼十二而冠也。

gǔ shàng shū shuō wǔ wáng bēng chéng wáng nián shí sān

这句话大意是:《古尚书》说武王崩,成王年十三。

tuī wǔ wáng yǐ gēng chén suì bēng zhōu gōng yǐ rén wǔ suì chū jū dōng yǐ guǐ wèi suì fǎn

这句话大意是:推 武王以庚辰岁崩,周公以壬午岁出居东,以癸未岁反。

lǐ zhōu gōng guān chéng wáng mìng shǐ zhù cí

这句话大意是:《礼》周公冠成王,命史祝 辞。

cí gào yě

这句话大意是:辞,告也;。

shì chú sàng guān yě

这句话大意是:是除丧冠也。

zhōu gōng jū dōng wèi fǎn chéng wáng guān biàn yǐ kāi jīn téng zhī shū shí shí liù yǐ

现代白话:周公居东未反,成王冠弁以开金滕之书,时十六了。

shì chéng wáng nián shí wǔ fú chú zhōu gōng guān zhī ér hòu chū yě

这句话大意是:是成王年十五服除,周公冠之而后出也。

àn lǐ chuán zhī wén zé tiān zi zhū hóu jìn shí èr yuǎn shí wǔ bì guān yǐ

现代白话:按《礼》、《传》之文,则天子诸侯近十 二,远十五,必冠了。

zhōu lǐ suī yǒu fú miǎn zhī shù ér wú tiān zǐ guān wén

这句话大意是:《周礼》虽有服冕之数,而无天子冠文。

yí lǐ yún gōng hóu zhī yǒu guàn lǐ xià zhī mò zào

这句话大意是:《仪礼》云:“公 侯之有冠礼,夏之末造。

wáng zhèng jiē yǐ wéi xià mò shàng xià xiāng luàn cuàn shì yóu shēng gù zuò gōng hóu guàn lǐ zé míng wú tiān zǐ guàn lǐ zhī shěn yě

这句话大意是:”王、郑皆以为夏末上下相乱,篡弑由生,故作公侯冠礼, 则明无天子冠礼之审也。

dài fū yòu wú guàn lǐ

这句话大意是:大夫又无冠礼。

gǔ zhě wǔ shí ér hòu jué hé dài fū guàn lǐ zhī yǒu

这句话大意是:古者五十而后爵,何大夫冠礼之有?

zhōu rén nián wǔ shí ér yǒu xián cái zé shì yǐ dài fū zhī shì yóu xíng shì lǐ yě

这句话大意是:周人 年五十而有贤才,则试以大夫之事,犹行士礼也。

gù shì rì shì bīn guān yú zuò yǐ zhe dài jiào yú kè wèi sān jiā mí zūn jiē shì lǐ ěr

这句话大意是:故筮日筮宾,冠于阼以著代,醮 于客位,三加弥尊,皆士礼耳。

rán hàn shì yǐ lái tiān zǐ zhū hóu pō cǎi qí yì

这句话大意是:然汉氏以来,天子诸侯,颇采其议。

zhì yuē yí cóng guàn lǐ shì yě

这句话大意是:《志》曰“仪 从《冠礼》”是也。

hàn shùn dì guān yòu jiān yòng cáo bāo xīn lǐ

这句话大意是:汉顺帝冠,又兼用曹褒新礼;。

bāo xīn lǐ jīn bù cún

这句话大意是:褒新礼今不存。

lǐ yí zhì yòu yún shèng yú chū jiā zī bù jìn xián cì jué biàn wǔ biàn cì tōng tiān jiē yú gāo miào

这句话大意是:《礼仪志》又云: “乘舆初加缁布进贤,次爵弁、武弁,次通天,皆于高庙。

wáng gōng yǐ xià chū jiā jìn xián ér yǐ

这句话大意是:王公以下,初加进贤而 已。

àn cǐ wén shǐ guān zī bù cóng gǔ zhì yě guān yú zōng miào shì yě

这句话大意是:”按此文始冠缁布,从古制也,冠于宗庙是也。

wèi tiān zǐ guān yī jiā qí shuō yuē shì lǐ sān jiā jiā yǒu chéng yě

这句话大意是:魏天子冠一加,其说曰,士礼 三加,加有成也。

zhì yú tiān zǐ zhū hóu wú jiā shù zhī wén zhě jiāng yǐ jiàn zuò lín mín zūn jí dé bèi qǐ de fù yǔ shì tóng

这句话大意是:至于天子诸侯,无加数之文者,将以践阼临民,尊极德备,岂得 复与士同?

cǐ yán fēi yě

这句话大意是:此言非也。

fu yǐ shèng rén zhī cái yóu sān shí ér lì kuàng shí èr zhī nián wèi jí zhì xué biàn wèi dé chéng wú suǒ quàn miǎn fēi lǐ shí yě

这句话大意是:夫以圣人之才,犹三十而立,况十二之年,未及志学,便谓 德成,无所劝勉,非理实也。

wèi shì tài zǐ zài jiā huáng zǐ wáng gōng shì zǐ nǎi sān jiā

这句话大意是:魏氏太子再加,皇子、王公世子乃三加。

sūn yù yǐ wéi yī jiā zài jiā jiē fēi yě

这句话大意是:孙毓以为一 加再加皆非也。

lǐ cí yuē lìng yuè jí rì yòu yǐ suì zhī zhèng yǐ yuè zhī lìng

这句话大意是:《礼》词曰“令月吉日”,又“以岁之正,以月之令”。

lǔ xiāng gōng guān yǐ dōng hàn huì dì guàn yǐ sān yuè míng wú dìng yuè yě

这句话大意是:鲁襄公冠 以冬,汉惠帝冠以三月,明无定月也。

hòu hàn yǐ lái dì jiā yuán fú xián yǐ zhēng yuè

这句话大意是:后汉以来,帝加元服,咸以正月。

jìn xián níng èr nián qiū rùn jiǔ yuè qiǎn shǐ guān rǔ nán wáng jiǎn cǐ zé jìn lǐ yì yǒu fēi bì suì shǒu yě

现代白话:晋咸宁二 年秋闰九月,遣使冠你南王柬,此则晋礼亦有非必岁首也。

lǐ guān yú miào wèi yǐ lái bù fù zài miào

这句话大意是:《礼》冠于庙,魏以来 不复在庙。

rán jìn wǔ huì guān tài zǐ jiē jí miào jiàn sī yì nǐ zài miào zhī yí yě

这句话大意是:然晋武、惠冠太子,皆即庙见,斯亦拟在庙之仪也。

jìn mù dì xiào wǔ jiàng guān xiān yǐ bì gào miào qì yòu miào jiàn yě

这句话大意是:晋穆帝、孝武将冠, 先以币告庙,讫又庙见也。

jìn huì dì zhī wèi tài zǐ jiāng guān yě wǔ dì lín xuān shǐ jiān sī tú gāo yáng wáng guī jiā guàn jiān guāng lù xūn tún qí xiào wèi huá gǎo zàn guān

这句话大意是:晋惠帝之为太子将冠也,武帝临轩,使兼司徒高阳王珪加冠,兼光禄勋、屯骑 校尉华暠赞冠。

jiāng zuǒ zhū dì jiāng guān jīn shí sù shè bǎi liáo péi wèi

这句话大意是:江左诸帝将冠,金石宿设,百僚陪位。

yòu yù yú diàn shàng pù dà chuáng

这句话大意是:又豫于殿上铺大床。

yù fǔ lìng fèng miǎn zé zān dǎo gǔn fú yǐ shòu shì zhōng cháng shì

这句话大意是:御府令 奉冕帻簪导衮服,以授侍中、常侍。

tài wèi jiā zé tài bǎo jiā miǎn

这句话大意是:太尉加帻,太保加冕。

jiāng jiā miǎn tài wèi guì dú zhù wén yuē lìng yuè jí rì shǐ jiā yuán fú

这句话大意是:将加冕,太尉跪读祝文 曰:“令月吉日,始加元服。

huáng dì mù mù sī hóng gǔn zhí

这句话大意是:皇帝穆穆,思弘衮职。

qīn ruò hào tiān liù hé shì shì

这句话大意是:钦若昊天,六合是式。

lǜ zūn zǔ kǎo yǒng yǒng wú jí

这句话大意是:率遵祖 考,永永无极。

méi shòu wéi qí jiè cí jǐng fú

这句话大意是:眉寿惟祺,介兹景福。

jiā miǎn qì shì zhōng xì xuán dǎn

这句话大意是:”加冕讫,侍中系玄𬘘。

shì zhōng tuō jiàng shā fú jiā gǔn fú

这句话大意是:侍中脱绛纱服,加 衮服。

guān shì bì tài bǎo lǜ qún chén fèng shāng shàng shòu wáng gōng yǐ xià sān chēng wàn suì nǎi tuì

这句话大意是:冠事毕,太保率群臣奉觞上寿,王公以下三称万岁,乃退。

àn yí zhù yī jiā zé miǎn ér yǐ

这句话大意是:按仪注,一加帻 冕而已。

sòng guān huáng tài zǐ jí fān wáng yì yī jiā yě

这句话大意是:宋冠皇太子及蕃王,亦一加也。

guān yǒu qí zhù

这句话大意是:官有其注。

jìn wǔ dì tài shǐ shí nián nán gōng wáng chéng nián shí wǔ yī jiù yīng guān

这句话大意是:晋武帝泰始十年,南宫王承年 十五,依旧应冠。

yǒu sī yì zòu lǐ shí wǔ chéng tóng

这句话大意是:有司议奏:“礼十五成童。

guó jūn shí wǔ ér shēng zǐ yǐ míng kě guān zhī yi

这句话大意是:国君十五而生子,以明可冠之宜。

yòu hàn wèi qiǎn shǐ guān zhū wáng fēi gǔ diǎn

这句话大意是:又 汉、魏遣使冠诸王,非古典。

yú shì zhì zhū wáng shí wǔ guān bù fù jiā mìng

这句话大意是:”于是制诸王十五冠,不复加命。

yuán jiā shí yī nián yíng dào hóu jiāng guān

这句话大意是:元嘉十一年,营道 侯将冠。

zhào yuē yíng dào hóu yì qì kě kè rì guān

这句话大意是:诏曰:“营道侯义綦可克日冠。

wài xiáng jiù shī xíng

这句话大意是:外详旧施行。

hé zhēn guān yí yuē zhì jí wáng kān sī zhuàn guān yí yì jiē jiā rén zhī kě zūn yòng zhě yě

这句话大意是:”何桢《冠仪约制》及王堪 私撰《冠仪》,亦皆家人之可遵用者也。

wèi qí wáng zhèng shǐ sì nián lì huáng hòu zhēn shì qí yí bù cún

这句话大意是:魏齐王正始四年,立皇后甄氏,其仪不存。

jìn wǔ dì xián níng èr nián lín xuān qiǎn tài wèi gǔ chōng cè lì hòu yáng shì nà dào hòu yě

这句话大意是:晋武帝咸宁二年,临轩,遣太尉贾充策立后杨氏,纳悼后也。

yīn dà shè cì wáng gōng yǐ xià gè yǒu chà

这句话大意是:因大赦,赐王公 以下各有差。

bǎi liáo shàng lǐ

这句话大意是:百僚上礼。

tài kāng bā nián yǒu sī zòu hūn lǐ nà zhēng dà hūn yòng xuán xūn shù bó jiā guī mǎ èr sì

这句话大意是:太康八年,有司奏:“昏礼纳征,大昏用玄𫄸,束帛加珪, 马二驷;。

wáng hóu xuán xūn shù bó jiā bì chéng mǎ

这句话大意是:王侯玄𫄸,束帛加璧,乘马;。

dài fū yòng xuán xūn shù bó jiā yáng

这句话大意是:大夫用玄𫄸,束帛加羊。

gǔ zhě yǐ pí mǎ wèi tíng shí tiān zǐ jiā gǔ guī zhū hóu jiā dà zhāng

这句话大意是:古者以皮马为庭实, 天子加谷珪,诸侯加大璋。

kě yī zhōu lǐ gǎi bì yòng zhāng qí yáng yàn jiǔ mǐ xuán xūn rú gù

这句话大意是:可依《周礼》改璧用璋,其羊、雁、酒、米、玄𫄸如故。

zhū hóu hūn lǐ jiā nà cǎi jí qī yíng gè bó wǔ pǐ jí nà zhēng mǎ sì pǐ jiē lìng fū jiā zì bèi wéi zhāng guān wèi jù zhī

这句话大意是:诸侯昏礼加纳采吉期迎各帛五匹,及纳征马四匹,皆令夫家自备,唯璋官为具之。

shàng shū zhū zhěng yì àn wèi shì gù shì wáng qǔ fēi gōng zhǔ jià zhī lǐ tiān zǐ zhū hóu yǐ pí mǎ wèi tíng shí tiān zǐ jiā yǐ gǔ guī zhū hóu jiā yǐ dà zhāng

这句话大意是:” 尚书朱整议:“按魏氏故事,王娶妃、公主嫁之礼,天子诸侯以皮马为庭实,天子 加以谷珪,诸侯加以大璋。

hàn gāo hòu zhì pìn hòu huáng jīn èr bǎi jīn mǎ shí èr pǐ

这句话大意是:汉高后制,聘后黄金二百斤,马十二匹;。

fū rén jīn wǔ shí jīn mǎ sì pǐ

这句话大意是:夫人金五十斤, 马四匹。

wèi pìn hòu wáng qǔ fēi gōng zhǔ jià zhī lǐ yòng juàn bǎi jiǔ shí pǐ

这句话大意是:魏聘后、王娶妃、公主嫁之礼,用绢百九十匹。

jìn xìng gù shì yòng juàn sān bǎi pǐ

这句话大意是:晋兴,故事用绢三百匹。

zhào yuē gōng zhǔ jià yóu fu shì bù yí jiē wèi bèi wù cì qián shǐ zú ér yǐ

这句话大意是:” 诏曰:“公主嫁由夫氏,不宜皆为备物,赐钱使足而已。

wéi gěi zhāng yú rú gù shì

这句话大意是:唯给璋,余如故事。

chéng dì xián kāng èr nián lín xuān qiǎn shǐ jiān tài bǎo lǐng jūn jiāng jūn zhū gě huī jiān tài wèi hù jūn jiāng jūn kǒng yú liù lǐ bèi wù bài huáng hòu dù shì jí rì rù gōng

这句话大意是:成帝咸康二年,临轩,遣使兼太保领军将军诸葛恢、兼太尉护军将军孔愉六礼 备物,拜皇后杜氏,即日入宫。

dì yù tài jí diàn qún chén bì hè fēi lǐ yě

这句话大意是:帝御太极殿,群臣毕贺,非礼也。

wáng zhě hūn lǐ lǐ wú qí zhì

这句话大意是:王者昏礼,礼无 其制。

chūn qiū jì gōng nì wáng hòu yú jì

这句话大意是:《春秋》祭公逆王后于《纪》。

gǔ liáng zuǒ shì shuō yǔ gōng yáng yòu bù tóng ér hàn wèi yí shì quē lüè zhě zhòng

这句话大意是:《谷梁》、《左氏》说与《公羊》又不同, 而汉、魏遗事阙略者众。

jìn wǔ huì nà hòu jiāng zuǒ yòu wú fù yí zhù gù chéng dì jiāng nà dù hòu tài cháng huá héng shǐ yǔ bó shì cān dìng qí yí

这句话大意是:晋武、惠纳后,江左又无复仪注,故成帝将纳杜后,太常 华恒始与博士参定其仪。

jù dù yù zuǒ shì chuán shuō zhǔ hūn shì gōng qí hūn lǐ zhī bì ér yǐ

这句话大意是:据杜预《左氏传》说主婚,是供其婚礼之币而已。

yòu zhōu líng wáng qiú hūn yú qí qí hóu wèn yú yàn huán zi huán zi duì yuē fū fù suǒ shēng ruò ér rén gū zǐ mèi zé chēng xiān shǒu mǒu gōng zhī yí nǚ ruò ér rén

这句话大意是:又周灵 王求婚于齐,齐侯问于晏桓子,桓子对曰:“夫妇所生若而人,姑姊妹则称先守某 公之遗女若而人。

cǐ zé tiān zi zhī mìng zì dé xià dá chén xià zhī dá jìng zì shàng tōng

这句话大意是:”此则天子之命,自得下达,臣下之答,径自上通。

xiān rú yǐ wéi qiū míng xiáng lù qí shì gài wèi wáng zhě hūn qǔ zhī lǐ yě

这句话大意是:先儒以为丘 明详录其事,盖为王者婚娶之礼也。

gù chéng dì lín xuān qiǎn shǐ chēng zhì bài hòu

这句话大意是:故成帝临轩遣使称制拜后。

rán qí yí zhù yòu bù jù cún

这句话大意是:然其仪注,又不具 存。

kāng dì jiàn yuán yuán nián nà hòu zhě shì

这句话大意是:康帝建元元年,纳后褚氏。

ér yí zhù bì zhě bù shè máo tóu

这句话大意是:而仪注陛者不设旄头。

diàn zhōng yù shǐ zòu jīn yíng huáng hòu yī xī chéng gōng huáng hòu rù gōng yù wù ér yí zhù zhì zūn gǔn miǎn shēng diàn máo tóu bù shè qiú liàng chǔ

这句话大意是:殿中御史奏:“今迎皇后, 依昔成恭皇后入宫御物,而仪注至尊衮冕升殿,旄头不设,求量处。

yòu àn xī yíng gōng huáng hòu wéi zuò qīng lóng qí qí yú jiē jí yù wù

这句话大意是:又案昔迎恭皇 后,唯作青龙旗,其余皆即御物。

jīn dāng lín xuān qiǎn shǐ ér lì wǔ niú qí qí máo tóu bì hǎn bìng chū

这句话大意是:今当临轩遣使,而立五牛旗旗,旄头毕罕并出。

jí yòng jiù zhì jīn quē

这句话大意是:即用旧制,今阙。

zhào yuē suǒ yǐ zhèng fǎ fú shēng tài jí zhě yǐ jìng qí shǐ gù bèi qí lǐ yě

这句话大意是:”诏曰:“所以正法服升太极者,以敬其始,故备其礼也。

jīn yún hé gèng quē suǒ zhòng ér chè fǎ wù yá

这句话大意是:今云 何更阙所重而撤法物邪?

yòu gōng hòu shén zhǔ rù miào xiān dì zhào hòu lǐ yi yǒu jiàng bù yí jiàn wǔ niú qí ér jīn yóu fù shè zhī yá

这句话大意是:又恭后神主入庙,先帝诏后礼宜有降,不宜建五牛旗,而 今犹复设之邪?

jì bù shè wǔ niú qí zé máo tóu bì hǎn zhī qì yì jù yě

这句话大意是:既不设五牛旗,则旄头毕罕之器易具也。

yòu zhào yuē jiù zhì jì nán zhǔn qiě yú jīn ér bèi yì fēi yi

这句话大意是:”又诏曰:“旧制既难准, 且于今而备,亦非宜。

fǔ kù zhī chǔ wéi dāng yǐ gōng jūn guó zhī fèi ěr

这句话大意是:府库之储,唯当以供军国之费耳。

fǎ fú yí shì cū lìng jǔ qí yú jiān fù zá qì tíng zhī

这句话大意是:法服仪饰粗令举,其余兼 副杂器,停之。

jí zhì mù dì shēng píng yuán nián jiāng nà huáng hòu hé shì tài cháng wáng biāo zhī shǐ gèng dà yǐn jīng chuán jí zhū gù shì yǐ zhèng qí lǐ shēn fēi gōng yáng hūn lǐ bù chēng zhǔ rén zhī yì

这句话大意是:”及至穆帝升平元年,将纳皇后何氏,太常王彪之始更大引经传及 诸故事,以正其礼,深非公羊婚礼不称主人之义。

yòu yuē wáng zhě zhī yú sì hǎi wú fēi chén qiè

这句话大意是:又曰:“王者之于四海,无非臣 妾。

suī fù fù xiōng zhī qīn shī yǒu zhī xián jiē chún chén yě

这句话大意是:虽复父兄之亲,师友之贤,皆纯臣也。

fu chóng sān gāng zhī shǐ yǐ dìng qián kūn zhī yí ān yǒu tiān fù zhī zūn ér chēng chén xià zhī mìng yǐ nà kàng lì

这句话大意是:夫崇三纲之始,以定乾坤之仪,安有天 父之尊,而称臣下之命,以纳伉俪;。

ān yǒu chén xià zhī bēi ér chēng tiān fù zhī míng yǐ xíng dà lǐ

这句话大意是:安有臣下之卑,而称天父之名,以行大礼。

yuǎn xún gǔ lǐ wú wáng zhě cǐ zhì

这句话大意是:远 寻古礼,无王者此制;。

jìn qiú shǐ jí wú wáng zhě cǐ bǐ

这句话大意是:近求史籍,无王者此比。

yú qíng bù ān yú yì bù tōng

这句话大意是:于情不安,于义不通。

àn xián níng èr nián nà dào huáng hòu shí hóng xun tài hòu mǔ lín tiān xià ér wú mìng qī shǔ zhī chén wèi wǔ huáng fù xiōng zhǔ hūn zhī wén

这句话大意是:案咸宁二年, 纳悼皇后时,弘训太后母临天下,而无命戚属之臣为武皇父兄主婚之文。

yòu kǎo dà jìn yǐ xíng zhī shì xián níng gù shì bù chēng fù xiōng shī yǒu zé xián kāng huá héng suǒ shàng hé yú jiù yě

这句话大意是:又考大晋 已行之事,咸宁故事,不称父兄师友,则咸康华恒所上合于旧也。

chén yú wèi jīn nà hòu yí zhì yi yī yī xián kāng gù shì

这句话大意是:臣愚谓今纳后仪 制,宜一依咸康故事。

yú shì cóng zhī

这句话大意是:”于是从之。

huá héng suǒ dìng liù lǐ yún yi yī hàn jiù jí dà jìn yǐ xíng zhī zhì cǐ héng yóu shi qián shì gù wáng biāo zhī duō cóng xián kāng yóu cǐ yě

这句话大意是:华恒所定六礼,云宜依汉旧及大晋已行之制,此恒犹识前事,故王彪之多从咸 康,由此也。

wéi yǐ qǔ fù zhī jiā sān rì bù jǔ lè ér xián kāng qún chén hè wèi shī lǐ

这句话大意是:惟以取妇之家,三日不举乐,而咸康群臣贺为失礼;。

gù dàn yī xián níng shàng lǐ bù fù hè yě

这句话大意是:故但依咸宁上礼, 不复贺也。

qí gào miào liù lǐ bǎn wén děng yí jiē biāo zhī suǒ dìng yě

这句话大意是:其告庙六礼版文等仪,皆彪之所定也。

xiáng tuī yǒu diǎn zhì qí nà cǎi bǎn wén xǐ shū yuē huáng dì zī qián tài wèi cān jūn hé qí hún yuán zī shǐ zhào jīng rén lún yuán jí fū fù yǐ fèng tiān de zōng miào shè jì móu yú gōng qīng xián yǐ wéi yi lǜ yóu jiù diǎn

这句话大意是:详推有典制,其纳采版文玺书曰: “皇帝咨前太尉参军何琦,浑元资始,肇经人伦,爰及夫妇,以奉天地宗庙社稷, 谋于公卿,咸以为宜率由旧典。

jīn shǐ shǐ chí jié tài cháng biāo zhī zōng zhèng zōng yǐ lǐ nà cǎi

这句话大意是:今使使持节太常彪之、宗正综以礼纳采。

zhǔ rén yuē huáng dì jiā mìng fǎng hūn lòu zú bèi shù cǎi zé

这句话大意是:”主人曰: “皇帝嘉命,访婚陋族,备数采择。

chén cóng zǔ dì gù sàn qí shì láng zhǔn zhī yí nǚ wèi xián jiào xùn yī lǚ ruò ér rén qīn chéng jiù zhāng sù fèng diǎn zhì

这句话大意是:臣从祖弟故散骑侍郎准之遗女,未闲教训,衣 履若而人,钦承旧章,肃奉典制。

qián tài wèi cān jūn dōu xiāng hòu fèn tǔ chén hé qí qǐ shǒu zài bài chéng zhì zhào

这句话大意是:前太尉参军都乡侯粪土臣何琦稽首再拜承制诏。

cì wèn míng bǎn wén yuē huáng dì yuē zī mǒu guān mǒu xìng liǎng yí pèi hé chéng tiān tǒng wù zhèng wèi yú nèi bì sì lìng zú zhòng zhāng jiù diǎn

这句话大意是:” 次问名版文曰:“皇帝曰,咨某官某姓,两仪配合,承天统物,正位于内,必俟令 族,重章旧典。

jīn shǐ shǐ chí jié tài cháng mǒu zōng zhèng mǒu yǐ lǐ wèn míng

这句话大意是:今使使持节太常某、宗正某,以礼问名。

zhǔ rén yuē huáng dì jiā mìng shǐ zhě mǒu dào zhòng xuān zhōng zhào wèn chén míng zú

这句话大意是:”主人曰:“皇帝嘉命, 使者某到,重宣中诏,问臣名族。

chén zú nǚ fù mǔ suǒ shēng xiān chén gù guāng lù dài fu yú lóu hóu zhēn zhī yí xuán sūn xiān chén gù yù zhōu cì shǐ guān zhōng hóu yùn zhī zēng sūn xiān chén ān fēng tài shǒu guān zhōng hóu ruì zhī sūn xiān chén gù sàn qí shì láng zhǔn zhī yí nǚ

这句话大意是:臣族女父母所生先臣故光禄大夫雩娄侯桢之遗玄 孙,先臣故豫州刺史关中侯恽之曾孙,先臣安丰太守关中侯睿之孙,先臣故散骑侍 郎准之遗女。

wài chū zì xiān chén gù shàng shū zuǒ chéng zhòu zhī wài zēng sūn xiān chén gù shì zhōng guān nèi hóu yí zhī wài sūn nǚ nián shí qī

这句话大意是:外出自先臣故尚书左丞胄之外曾孙,先臣故侍中关内侯夷之外孙女, 年十七。

qīn chéng jiù zhāng sù fèng diǎn zhì

这句话大意是:钦承旧章,肃奉典制。

cì nà jí bǎn wén yuē huáng dì yuē zī mǒu guān mǒu xìng rén móu guī cóng qiān yuē zhēn jí jìng cóng diǎn lǐ

这句话大意是:”次纳吉版文曰:“皇帝曰,咨某官某姓,人谋龟 从,佥曰贞吉,敬从典礼。

jīn shǐ chí jié tài cháng mǒu zōng zhèng mǒu yǐ lǐ nà jí

这句话大意是:今使持节太常某、宗正某,以礼纳吉。

zhǔ rén yuē huáng dì jiā mìng shǐ zhě mǒu zhòng xuān zhōng zhào tài bǔ yuán jí

这句话大意是:”主人曰:“皇 帝嘉命,使者某重宣中诏,太卜元吉。

chén lòu zú bēi bǐ yōu jù bù kān

这句话大意是:臣陋族卑鄙,忧惧不堪。

qīn chéng jiù zhāng sù fèng diǎn zhì

这句话大意是:钦承旧章,肃奉典 制。

cì nà zhēng bǎn wén huáng dì yuē zī mǒu guān mǒu xìng zhī nǚ yǒu mǔ yí zhī dé yǎo tiǎo zhī zī rú shān rú hé yi fèng zōng miào yǒng chéng tiān zuò

这句话大意是:”次纳征版文:“皇帝曰,咨某官某姓之女,有母仪之德,窈窕之姿,如山如 河,宜奉宗庙,永承天祚。

yǐ xuán chī pí bó mǎ yáng qián bì yǐ zhāng diǎn lǐ

这句话大意是:以玄𫄨皮帛马羊钱璧,以章典礼。

jīn shǐ shǐ chí jié sī tú mǒu tài cháng mǒu yǐ lǐ nà zhēng

这句话大意是:今使使持节司徒某、 太常某,以礼纳征。

zhǔ rén yuē huáng dì jiā mìng jiàng hūn bēi lòu chóng yǐ shàng gōng chǒng yǐ diǎn lǐ bèi wù diǎn cè

这句话大意是:”主人曰:“皇帝嘉命,降婚卑陋,崇以上公,宠以典礼,备 物典策。

qīn chéng jiù zhāng sù fèng diǎn zhì

这句话大意是:钦承旧章,肃奉典制。

cì qǐng qī bǎn wén huáng dì yuē zī mǒu guān mǒu xìng móu yú gōng qīng dà shì yuán guī wǎng yǒu bù zāng lǜ zūn diǎn lǐ

这句话大意是:”次请期版文:“皇帝曰,咨某官某姓,谋于公卿, 大筮元龟,罔有不臧,率遵典礼。

jīn shǐ shǐ chí jié tài cháng mǒu zōng zhèng mǒu yǐ lǐ qǐng qī

这句话大意是:今使使持节太常某、宗正某,以礼请期。

zhǔ rén yuē huáng dì jiā mìng shǐ mǒu zhòng xuān zhōng zhào jí rì wéi mǒu kě yíng

这句话大意是:”主人 曰:“皇帝嘉命,使某重宣中诏,吉日惟某可迎。

chén qīn chéng jiù zhāng sù fèng diǎn zhì

这句话大意是:臣钦承旧章,肃奉典制。

cì qīn yíng bǎn wén huáng dì yuē zī mǒu guān mǒu xìng suì jí yuè lìng jí rì wéi mǒu shuài lǐ yǐ yíng

这句话大意是:”次亲 迎版文:“皇帝曰,咨某官某姓,岁吉月令,吉日惟某,率礼以迎。

jīn shǐ shǐ chí jié tài bǎo mǒu tài wèi mǒu yǐ yíng

这句话大意是:今使使持节太 保某、太尉某以迎。

zhǔ rén yuē huáng dì jiā mìng shǐ zhě mǒu zhòng xuān zhōng zhào

这句话大意是:”主人曰:“皇帝嘉命,使者某重宣中诏。

lìng yuè jí chén bèi lǐ yǐ yíng

这句话大意是:令月吉辰,备礼以 迎。

shàng gōng zōng qīng jiān zhì fù jiè jìn chén bǎi liǎng chén yuán yǐ zhī zú wěi chéng dà lǐ yōu jù zhàn jì

这句话大意是:上公宗卿,兼至副介,近臣百两,臣蝝蚁之族,猥承大礼,忧惧战悸。

qīn chéng jiù zhāng sù fèng diǎn zhì

这句话大意是:钦承旧 章,肃奉典制。

qí qǐ shǒu chéng zhào jiē rú chū dá

这句话大意是:”其稽首承诏皆如初答。

xiào wǔ nà wáng huáng hòu qí lǐ yì rú zhī

这句话大意是:孝武纳王皇后,其礼亦如之。

qí nà cǎi wèn míng nà jí qǐng qī qīn yíng jiē yòng bái yàn bái yáng gè yī tóu jiǔ mǐ gè shí èr hú

这句话大意是:其纳采、问名、纳吉、请期、亲迎,皆用白雁白 羊各一头,酒米各十二斛。

wéi nà zhēng yáng yī tóu xuán chī yòng bó sān pǐ jiàng èr pǐ juàn èr bǎi pǐ hǔ pí èr méi qián èr bǎi wàn yù bì yī méi mǎ liù tóu jiǔ mǐ gè shí èr hú zhèng xuán suǒ wèi wǔ yàn liù lǐ yě

这句话大意是:唯纳征羊一头,玄𫄨用帛三匹,绛二匹,绢二百匹,虎 皮二枚,钱二百万,玉璧一枚,马六头,酒米各十二斛,郑玄所谓五雁六礼也。

qí guī mǎ zhī zhì bèi wù zhī shù xiào tài kāng suǒ zòu yòu yǒu bù tóng guān yǒu qí zhù

这句话大意是:其 珪马之制,备物之数,校太康所奏,又有不同,官有其注。

gǔ zhě hūn guān jiē yǒu jiào zhèng shì jiào wén sān shǒu jù cún

这句话大意是:古者昏、冠皆有醮,郑 氏醮文三首具存。

sòng wén dì yuán jiā shí wǔ nián sì yuè huáng tài zǐ nà fēi liù lǐ wén yǔ nà hòu bù yì

这句话大意是:宋文帝元嘉十五年四月,皇太子纳妃,六礼文与纳后不异。

bǎi guān shàng lǐ

这句话大意是:百官上礼。

qí yuè rén xū yú tài jí diàn xī táng xù yàn èr gōng duì zhǔ fù sī tú zhēng běi zhèn nán sān fǔ zuǒ yáng yǎn jiāng sān zhōu gāng péng chéng jiāng xià nán qiáo shǐ xīng wǔ líng lú líng nán fēng qī guó shì láng yǐ shàng zhū èr qiān dàn zài dū yì zhě bìng yù huì

这句话大意是:其月壬 戌,于太极殿西堂叙宴二宫队主副、司徒征北镇南三府佐、扬兖江三州纲、彭城江 夏南谯始兴武陵庐陵南丰七国侍郎以上,诸二千石在都邑者,并豫会。

yòu zhào jīn xiǎo huì kě tíng jì lè shí yǒu lín chuān cáo tài fēi fú

这句话大意是:又诏今小会 可停妓乐,时有临川曹太妃服。

míng dì tài shǐ wǔ nián shí yī yuè yǒu sī zòu àn jìn jiāng zuǒ yǐ lái tài zǐ hūn nà zhēng lǐ yòng yù yī hǔ pí èr wèi xiáng hé suǒ zhǔn kuàng

这句话大意是:明帝泰始五年十一月,有司奏:“按晋江左以来,太子昏,纳征,礼用玉一, 虎皮二,未详何所准况。

huò zhě hǔ qǔ qí wēi měng yǒu bīn bǐng yù yǐ xiàng dé ér yǒu wēn rùn

这句话大意是:或者虎取其威猛有彬炳,玉以象德而有温润。

lì guī zhāng jì yù zhī měi zhě bào pí yì jiān bǐng wèi xióng pí yì hūn lǐ jí zhēng yǐ lèi qǔ xiàng yì yi bìng yòng wèi xiáng hé yǐ yí wén

现代白话:栗珪璋既玉 之美者,豹皮义兼炳蔚,熊罴亦昏礼吉征,以类取象,亦宜并用,未详凭什么遗文。

jìn shì jiāng zuǒ lǐ wù duō quē hòu dài yīn xí wèi huáng yán kǎo

这句话大意是:晋氏江左,礼物多阙,后代因袭,未遑研考。

jīn fǎ zhāng huī yí fāng jiāng dà bèi

这句话大意是:今法章徽仪,方将大备。

yi xiàn fàn jīng jí jī zhū jiù diǎn

这句话大意是:宜宪范经籍, 稽诸旧典。

jīn huáng tài zǐ hūn nà zhēng lǐ hé yòng guī zhāng bào pí xióng pí pí yǔ bù

这句话大意是:今皇太子昏,纳征,礼合用珪璋豹皮熊罴皮与不?

xià lǐ guān xiáng yī jīng jì gēng zhèng

这句话大意是:下礼官详依经记更正。

ruò yìng yòng zhě wèi gè yòng yī

这句话大意是:若应用者,为各用一?

wèi yìng yòng liǎng

这句话大意是:为应用两?

bó shì péi zhāo míng yì àn zhōu lǐ nà zhēng xuán xūn shù bó lì pí

这句话大意是:”博士裴昭明议:“案《周礼》,纳征,玄𫄸束 帛俪皮。

zhèng xuán zhù yún shù bó yǐ yí zhù yǐ hǔ pí èr

这句话大意是:郑玄注云:束帛,以仪注,以虎皮二。

tài yuán zhōng gōng zhǔ nà zhēng yǐ hǔ bào pí gè yī jù

这句话大意是:太元中,公主纳征,以虎豹皮各一 具。

qǐ wèi hūn lǐ bù biàn wáng gōng zhī xù gù qǔ hǔ bào pí yǐ zūn gé qí shì hu

这句话大意是:岂谓婚礼不辨王公之序,故取虎豹皮以尊革其事吗?

hǔ bào suī wén ér zhēng lǐ suǒ bù yòng

这句话大意是:虎豹虽文,而征礼所不用。

xióng pí jí xiáng ér hūn diǎn suǒ bù jí

这句话大意是:熊罴吉祥,而婚典所不及。

guī zhāng suī měi huò wèi yòng gè yì

这句话大意是:珪璋虽美,或为用各异。

jīn dì dào hóng míng huī zé guāng chǎn chǔ huáng pìn nà yi zhǔn jīng gào

这句话大意是:今帝道弘明,徽则光阐,储皇 聘纳,宜准经诰。

fán zhū pì miù bìng hé xiáng cái

这句话大意是:凡诸僻谬,并合详裁。

suī lǐ dài bù tóng wén zhì huò yì ér zhèng wèi rú zōng jì yǒu míng shuō shǒu wén qiǎn jiàn gài yǒu wéi yí

这句话大意是:虽礼代不同,文质或异,而郑为儒宗,既 有明说,守文浅见,盖有惟疑。

jiān tài cháng chéng sūn shēn yì yǐ wéi pìn bì zhī diǎn sǔn yì wéi yì lì dài xíng shì qǔ zhì shì hūn

这句话大意是:兼太常丞孙诜议以为:‘聘币之典,损益惟义,历 代行事,取制士婚。

ruò guī zhāng zhī yòng shí jūn bì pǐn cǎi bào zhī zhāng yì qí hǔ wén xióng pí biǎo xiáng fán yǎn yōu jì

这句话大意是:若珪璋之用,实均璧品,采豹之彰,义齐虎文,熊罴表祥,繁 衍攸寄。

jīn chǔ hòu chóng pìn lǐ xiān xun yuǎn pí yù zhī měi yi jǐn huī bèi

这句话大意是:今储后崇聘,礼先训远,皮玉之美,宜尽晖备。

lǐ chēng shù bó lì pí zé guī zhāng shù hé tóng bì xióng pí wén bào gè yìng yòng èr

这句话大意是:《礼》称束帛俪皮,则珪 璋数合同璧,熊罴文豹,各应用二。

cháng jiān guó zǐ bó shì yú hé yì àn yí lǐ nà zhēng zhí yún xuán chī shù bó zá pí ér yǐ

这句话大意是:’长兼国子博士虞龢议:‘案《仪》《礼》纳 征,直云玄𫄨束帛杂皮而已。

lǐ jì jiāo tè shēng yún hǔ bào pí yǔ yù bì fēi xū zuò yě

这句话大意是:《礼记郊特牲》云虎豹皮与玉璧,非虚作也。

zé hǔ bào zhī pí jū rán yòng liǎng guī bì yi réng jiù gè yī yě

这句话大意是:则虎豹 之皮,居然用两,珪璧宜仍旧各一也。

cān shēn hé èr yì bù yì jīn jiā guī zhāng gè yī bào xióng pí pí gè èr yǐ hé yì wèi yǔn

这句话大意是:’参诜、龢二议不异,今加珪璋各一,豹熊 罴皮各二,以龢议为允。

zhào kě

这句话大意是:”诏可。

jìn wǔ dì tài shǐ shí nián jiāng pìn bài sān fū rén jiǔ pín

这句话大意是:晋武帝太始十年,将聘拜三夫人九嫔。

yǒu sī zòu lǐ huáng hòu pìn yǐ gǔ guī wú qiè yìng lǐ zhì zhī zhì

这句话大意是:有司奏:“礼,皇后聘以谷珪,无妾媵 礼贽之制。

zhào yuē bài shòu kě yī wèi shì gù shì

这句话大意是:”诏曰:“拜授可依魏氏故事。

yú shì lín xuān shǐ shǐ chí jié jiān tài cháng bài fū rén jiān yù shǐ zhōng chéng bài jiǔ pín

这句话大意是:”于是临轩使使持节兼太常拜夫人,兼 御史中丞拜九嫔。

hàn wèi zhī lǐ gōng zhǔ jū dì shàng gōng zhǔ zhě lái dì chéng hūn

这句话大意是:汉、魏之礼,公主居第,尚公主者来第成婚。

sī kōng wáng lǎng yǐ wéi bù kě qí hòu nǎi gé

这句话大意是:司空王朗以为不可, 其后乃革。

fán qiǎn dà shǐ bài huáng hòu sān gōng jí guān huáng tài zǐ jí bài fān wáng dì jiē lín xuān

这句话大意是:凡遣大使拜皇后、三公,及冠皇太子,及拜蕃王,帝皆临轩。

qí yí tài lè lìng sù shè jīn shí sì xiāng zhī lè yú diàn qián

这句话大意是:其仪,太乐令宿 设金石四厢之乐于殿前。

lòu shàng èr kè shì zhōng shì chén rǒng cóng pú yè zhōng yè zhě jié qí láng hǔ bēn máo tóu zhē liè wǔ niú qí jiē rù

这句话大意是:漏上二刻,侍中、侍臣、冗从仆射、中谒者、节骑郎、虎 贲,旄头遮列,五牛旗皆入。

hǔ bēn zhōng láng jiàng yǔ lín jiān fēn bì duān mén nèi

这句话大意是:虎贲中郎将、羽林监分陛端门内。

shì yù shǐ yè zhě gè yī rén jiān duān mén

这句话大意是:侍御史、谒者各一 人监端门。

tíng wèi jiān píng fēn bì dōng xi zhōng huá mén

这句话大意是:廷尉监、平分陛东、西中华门。

lòu shàng sān kè diàn zhōng shì yù shǐ zòu kāi diàn zhī diàn mén nán zhǐ chē mén xuān yáng chéng mén

这句话大意是:漏上三刻,殿中侍御史奏开殿之殿门、 南止车门、宣阳城门。

jūn xiào shì zhōng sàn qí cháng shì jǐ shì huáng mén shì láng sàn qí shì láng shēng diàn jiā yù zuò

这句话大意是:军校、侍中、散骑常侍、给事黄门侍郎、散骑侍郎升殿夹御 座。

shàng shū lìng yǐ xià yīng jiē zhě yǐ cì rù

这句话大意是:尚书令以下应阶者以次入。

zhì lǐ yǐn dà hóng lú rù chén jiǔ bīn

这句话大意是:治礼引大鸿胪入,陈九宾。

lòu shàng sì kè shì zhōng zòu wài bàn

这句话大意是:漏上四刻,侍中奏: “外办。

huáng dì fú gǔn miǎn zhī fú shēng tài jí diàn lín xuān nán miàn

这句话大意是:”皇帝服衮冕之服,升太极殿,临轩南面。

yè zhě qián běi miàn yī bài guì zòu dà hóng lú chén mǒu qǐ shǒu yán qún chén jiù wèi

这句话大意是:谒者前北面一拜,跪奏:“大 鸿胪臣某稽首言,群臣就位。

jǐn jù

这句话大意是:谨具。

shì zhōng chēng zhì yuē kě

这句话大意是:”侍中称制曰:“可。

yè zhě zàn bài zài wèi jiē zài bài

这句话大意是:”谒者赞拜,在位皆再 拜。

dà hóng lú chēng chén yī bài yǎng zòu qǐng xíng shì

这句话大意是:大鸿胪称臣一拜,仰奏:“请行事。

shì zhōng chēng zhì yuē

这句话大意是:”侍中称制曰;。

这句话大意是:“可。

hóng lú jǔ shǒu yuē kě xíng shì

这句话大意是:”鸿胪举手曰: “可行事。

yè zhě yǐn hù dāng shǐ zhě dāng bài zhě rù jiù bài wèi

这句话大意是:”谒者引护当使者当拜者入就拜位。

sì xiāng lè zuò

这句话大意是:四厢乐作。

jiāng bài lè zhǐ

这句话大意是:将拜,乐止。

lǐ bì chū

这句话大意是:礼毕出。

guān yǒu qí zhù

这句话大意是:官有其注。

jiù shí suì dàn cháng shè wěi jiāo táo gěng zhé jī yú gōng jí bǎi sì mén yǐ ráng è qì

这句话大意是:旧时岁旦,常设苇茭桃梗,磔鸡于宫及百寺门,以禳恶气。

hàn yí zé zhòng xià zhī yuè shè zhī yǒu táo mǎo wú zhé jī

这句话大意是:《汉仪》, 则仲夏之月设之,有桃卯,无磔鸡。

àn míng dì dà xiū ráng lǐ gù hé yàn ráng jì yì jù jī shēng gōng ráng xìn zhī shì zhé jī yi qǐ yú wèi yě

这句话大意是:案明帝大修禳礼,故何晏禳祭议据鸡牲供禳衅 之事,磔鸡宜起于魏也。

táo mǎo běn hàn suǒ yǐ fǔ mǎo jīn yòu yi wèi suǒ chú yě dàn wèi xiáng gǎi zhòng xià zài suì dàn zhī suǒ qǐ ěr

这句话大意是:桃卯本汉所以辅,卯金又宜魏所除也,但未详改仲夏在岁 旦之所起耳。

sòng jiē shěng ér zhū jùn xiàn cǐ lǐ wǎng wǎng yóu cún

这句话大意是:宋皆省,而诸郡县此礼往往犹存。

shàng dài pìn xiǎng zhī lǐ suī pō jiàn jīng zhuàn rán shǒu wěi bù quán

这句话大意是:上代聘享之礼,虽颇见经传,然首尾不全。

shū sūn tōng chuán zài tōng suǒ zhì hàn yuán huì yí gāng jì cū jǔ shī yú jīn yòu wèi zhōu bèi yě

这句话大意是:《叔孙通传》载通所制汉元会仪, 纲纪粗举,施于今,又未周备也。

wèi guó chū jiàn shì duō jiān quē gù huáng chū sān nián shǐ fèng bì cháo hè

这句话大意是:魏国初建,事多兼阙,故黄初三年,始奉璧朝贺。

hé chéng tiān yún wèi yuán huì yí wú cún zhě

这句话大意是:何承天云,魏元会仪无存者。

àn hé zhēn xǔ dōu fù yuē yuán zhèng dà xiǎng tán bǐ xī nán

这句话大意是:案何桢《许都赋》曰:“元正大飨,坛彼西南。

qí mù é é yán yǔ hóng shēn

这句话大意是:旗幕 峨峨,檐宇弘深。

wáng chén zhèng huì fù yòu yuē huá wò yìng yú fēi yún zhū mù zhāng yú qián tíng

这句话大意是:”王沈《正会赋》又曰:“华幄映于飞云,朱幕张于前庭。

huán qīng wéi yú liǎng jiē xiàng zǐ jí zhī zhēng róng

这句话大意是:𫄠青 帷于两阶,象紫极之峥嵘。

yán bǎi bì yú hé mén děng zūn bēi ér fèng zhāng

这句话大意是:延百辟于和门,等尊卑而奉璋。

cǐ zé dà xiǎng xī zài chéng wài bù zài gōng nèi yě

这句话大意是:”此则大飨悉在城外, 不在宫内也。

chén àn wèi sī kōng wáng lǎng zòu shì yuē gù shì zhēng yuè shuò hè

这句话大意是:臣案魏司空王朗奏事曰:“故事,正月朔,贺。

diàn xià shè liǎng bǎi huá dēng duì yú èr jiē zhī jiān

这句话大意是:殿下设两百华灯,对 于二阶之间。

duān mén shè tíng liáo huǒ jù duān mén wài shè wǔ chǐ sān chǐ dēng

这句话大意是:端门设庭燎火炬,端门外设五尺、三尺灯。

yuè zhào xīng míng suī yè yóu zhòu yǐ

现代白话:月照星明,虽夜犹昼了。

rú cǐ zé bù zài chéng wài yě

这句话大意是:” 如此,则不在城外也。

hé wáng èr fù běn bù zài luò jīng

这句话大意是:何、王二赋,本不在洛京。

hé yún xǔ dōu fù shí zài xǔ chāng yě

这句话大意是:何云《许都赋》,时在许昌也。

wáng fù yòu yún cháo sì guó yú dōng xún yì fù xǔ chāng zhèng huì yě

这句话大意是:王赋又云“朝四国于东巡”,亦赋许昌正会也。

jìn wǔ dì shì gēng dìng yuán huì zhù jīn yǒu xián níng zhù shì yě

这句话大意是:晋武帝世,更定元会注,今有《咸宁注》是也。

fu xuán yuán huì fù yuē kǎo xià hòu zhī yí xùn zōng yīn zhōu zhī diǎn yì cǎi qín hàn zhī jiù yí dìng yuán zhèng zhī jiā huì

这句话大意是:傅玄《元会赋》曰:“考夏后 之遗训,综殷、周之典艺,采秦、汉之旧仪,定元正之嘉会。

cǐ zé jiān cǎi zhòng dài kě zhī yǐ

现代白话:”此则兼采众代可知 了。

xián níng zhù xiān zhèng yī rì shǒu gōng sù shè wáng gōng qīng xiào biàn zuò yú duān mén wài dà lè gǔ chuī yòu sù shè sì xiāng lè jí niú mǎ wéi hào yú diàn qián

这句话大意是:《咸宁注》,先正一日,守宫宿设王公卿校便坐于端门外,大乐鼓吹又宿设四 厢乐及牛马帷皞于殿前。

yè lòu wèi jǐn shí kè qún chén jí dào tíng liáo qǐ huǒ

这句话大意是:夜漏未尽十刻,群臣集到,庭燎起火。

shàng hè yè bào yòu hè huáng hòu

这句话大意是:上贺谒报,又贺皇 后。

hái cóng yún lóng dōng zhōng huá mén rù yè yì dōng hào xià biàn zuò

这句话大意是:还从云龙东中华门入谒,诣东皞下便坐。

lòu wèi jǐn qī kè qún sī chéng chē yǔ bǎi guān jí shòu zhì láng xià zhì jì lì jiē rù yì bì bù lì

这句话大意是:漏未尽七刻,群司乘车与百官及受贽 郎下至计吏,皆入,诣陛部立。

qí bì wèi zhě rú lín xuān yí

这句话大意是:其陛卫者,如临轩仪。

lòu wèi jǐn wǔ kè yè zhě pú yè dà hóng lú gè zòu qún chén jiù wèi dìng

这句话大意是:漏未尽五刻,谒者仆射、大 鸿胪各奏:“群臣就位定。

lòu jǐn shì zhōng zòu wài bàn

这句话大意是:”漏尽,侍中奏:“外办。

huáng dì chū zhōng gǔ zuò bǎi guān jiē bài fú

这句话大意是:”皇帝出,钟鼓作,百官皆 拜伏。

tài cháng dǎo huáng dì shēng yù zuò zhōng gǔ zhǐ bǎi guān qǐ

这句话大意是:太常导皇帝升御座,钟鼓止,百官起。

dà hóng lú guì zòu qǐng cháo hè

这句话大意是:大鸿胪跪奏:“请朝贺。

zhì lǐ láng zàn huáng dì yán wáng dēng

这句话大意是:”治礼郎赞: “皇帝延王登。

dà hóng lú guì zàn fān wáng chén mǒu děng fèng bái bì gè yī zài bài hè

这句话大意是:”大鸿胪跪赞:“蕃王臣某等奉白璧各一,再拜贺。

tài cháng bào wáng xī dēng

这句话大意是:”太常报: “王悉登。

yè zhě yǐn shàng diàn dāng yù zuò

这句话大意是:”谒者引上殿,当御座。

huáng dì xìng wáng zài bài

这句话大意是:皇帝兴,王再拜。

huáng dì zuò fù zài bài guì zhì bì yù zuò qián fù zài bài

这句话大意是:皇帝坐,复再拜,跪置璧御 座前,复再拜。

chéng lǐ qì yè zhě yǐn xià diàn hái gù wèi

这句话大意是:成礼讫,谒者引下殿,还故位。

zhì lǐ láng yǐn gōng tè jìn xiōng nú nán chán yú zi jīn zǐ jiāng jūn dāng dà hóng lú xi zhōng èr qiān dàn èr qiān dàn qiān dàn liù bǎi shí dāng dà xíng lìng xi jiē běi miàn fú

这句话大意是:治礼郎引公、特进、匈奴南单于子、 金紫将军当大鸿胪西,中二千石、二千石、千石、六百石当大行令西,皆北面伏。

dà hóng lú guì zàn tài wèi zhōng èr qiān dàn děng fèng bì pí bó gāo yàn zhì zài bài hè

这句话大意是:大鸿胪跪赞:“太尉、中二千石等奉璧皮帛羔雁雉,再拜贺。

tài cháng zàn huáng dì yán jūn dēng

这句话大意是:”太常赞:“皇帝延 君登。

lǐ yǐn gōng zhì jīn zǐ jiāng jūn shàng diàn dāng yù zuò

这句话大意是:”礼引公至金紫将军上殿,当御座。

huáng dì xìng jiē zài bài

这句话大意是:皇帝兴,皆再拜。

huáng dì zuò yòu zài bài

这句话大意是:皇帝坐,又再拜。

guì zhì bì pí bó yù zuò qián fù zài bài

这句话大意是:跪 置璧皮帛御座前,复再拜。

chéng lǐ qì zàn zhě yǐn xià diàn hái gù wèi

这句话大意是:成礼讫,赞者引下殿,还故位。

wáng gōng zhì bì chéng lǐ shí dà xíng lìng bìng zàn diàn xià zhōng èr qiān dàn yǐ xià tóng

这句话大意是:王公置璧成礼时,大行 令并赞,殿下中二千石以下同。

chéng lǐ qì yǐ zhì shòu shòu zhì láng láng yǐ bì bó fù yè zhě gāo yàn zhì fù tài guān

这句话大意是:成礼讫,以贽授受贽郎,郎以璧帛付谒者,羔雁雉 付太官。

tài lè lìng guì qǐng zòu yǎ yuè yǐ cì zuò yuè

这句话大意是:太乐令跪请奏雅乐,以次作乐。

chéng huáng lìng nǎi chū chē huáng dì ba rù bǎi guān jiē zuò

这句话大意是:乘黄令乃出车,皇帝罢入,百官皆坐。

zhòu lòu shàng shuǐ liù kè zhū mán yí hú kè yǐ cì rù jiē zài bài qì zuò

这句话大意是:昼 漏上水六刻,诸蛮夷胡客以次入,皆再拜讫,坐。

yù rù sān kè yòu chū

这句话大意是:御入三刻,又出。

zhōng gǔ zuò

这句话大意是:钟鼓作。

yè zhě pú yè guì zòu qǐng qún chén shàng

这句话大意是:谒者 仆射跪奏:“请群臣上。

yè zhě yǐn wáng gōng zhì èr qiān dàn shàng diàn qiān dàn liù bǎi shí tíng běn wèi

这句话大意是:”谒者引王公至二千石上殿,千石、六百石停本位。

yè zhě yǐn wáng yì zūn zhuó shòu jiǔ guì shòu shì zhōng

这句话大意是:谒者 引王诣尊酌寿酒,跪授侍中。

shì zhōng guì zhì yù zuò qián

这句话大意是:侍中跪置御座前。

wáng hái zì zhuó zhì wèi qián

这句话大意是:王还自酌,置位前。

yè zhě guì zòu fān wáng chén mǒu děng fèng shāng zài bài shàng qiān wàn suì shòu

这句话大意是:谒者跪奏: “蕃王臣某等奉觞再拜,上千万岁寿。

shì zhōng yuē shāng yǐ shàng

这句话大意是:”侍中曰:“觞已上。

bǎi guān fú chēng wàn suì sì xiāng lè zuò bǎi guān zài bài

这句话大意是:”百官伏称万岁,四 厢乐作,百官再拜。

yǐ yǐn yòu zài bài

这句话大意是:已饮,又再拜。

yè zhě yǐn zhū wáng děng huán běn wèi

这句话大意是:谒者引诸王等还本位。

bì zhě chuán jiù xí qún chén jiē guì nuò

这句话大意是:陛者传就席,群臣皆跪 诺。

shì zhōng zhōng shū lìng shàng shū lìng gè yú diàn shàng shàng shòu jiǔ dēng gē lè shēng tài guān lìng yòu xíng yù jiǔ

这句话大意是:侍中、中书令、尚书令各于殿上上寿酒,登歌乐升,太官令又行御酒。

yù jiǔ shēng jiē tài guān lìng guì shòu shì láng shì láng guì jìn yù zuò qián

这句话大意是:御酒升 阶,太官令跪授侍郎,侍郎跪进御座前。

nǎi xíng bǎi guān jiǔ

这句话大意是:乃行百官酒。

tài lè lìng guì zòu zòu dēng gē

这句话大意是:太乐令跪奏:“奏登歌。

sān

这句话大意是:” 三。

zhōng nǎi jiàng

这句话大意是:终,乃降。

tài guān lìng guì qǐng yù fàn dào bì qún chén jiē qǐ

这句话大意是:太官令跪请御饭到陛,群臣皆起。

tài guān lìng chí gēng guì shòu sī tú

这句话大意是:太官令持羹跪授司徒;。

chí fàn guì shòu dà sī nóng

这句话大意是:持饭跪授 大司农;。

shàng shí chí àn bìng shòu shì láng shì láng guì jìn yù zuò qián

这句话大意是:尚食持案并授侍郎,侍郎跪进御座前。

qún chén jiù xí tài lè lìng guì zòu shí

这句话大意是:群臣就席,太乐令跪奏:“食。

jǔ lè

这句话大意是:举 乐。

tài guān xíng bǎi guān fàn àn biàn

这句话大意是:”太官行百官饭案遍。

shí bì tài lè lìng guì zòu qǐng jìn wǔ

这句话大意是:食毕,太乐令跪奏:“请进儛。

wǔ yǐ cì zuò

这句话大意是:”儛以次作。

gǔ chuī lìng yòu qián guì zòu qǐng yǐ cì jìn zhòng jì

这句话大意是:鼓吹令又 前跪奏:“请以次进众伎。

nǎi zhào zhū jùn jì lì qián shòu chì jiè yú jiē xià

这句话大意是:”乃召诸郡计吏前,授敕戒于阶下。

yàn lè bì yè zhě yī rén guì zòu qǐng bà tuì

这句话大意是:宴乐毕,谒者一人 跪奏:“请罢退。

zhōng gǔ zuò qún chén běi miàn zài bài chū

这句话大意是:”钟鼓作,群臣北面再拜出。

jiāng zuǒ gèng suí shì lì wèi dà tǐ yì wú yì yě

这句话大意是:江左更随事立位,大体亦无异也。

sòng yǒu tiān xià duō réng jiù yí suǒ sǔn yì kě zhī yǐ

现代白话:宋有天下,多仍旧仪,所损益可知了。

jìn jiāng zuǒ zhù huáng tài zǐ chū huì zhě zé zài sān kè xià wáng gōng shàng

这句话大意是:晋江左注,皇太子出会者,则在三恪下、王公上。

sòng wén dì yuán jiā shí yī nián shēng zài sān kè shàng

这句话大意是:宋文帝元嘉十一年,升在三 恪上。

wèi zhì fān wáng bù dé cháo jìn

这句话大意是:魏制,蕃王不得朝觐。

míng dì shí yǒu cháo zhě jiē yóu tè ēn bù dé yǐ wéi cháng

这句话大意是:明帝时有朝者,皆由特恩,不得以为常。

jìn tài shǐ zhōng yǒu sī zòu zhū hóu zhī guó qí wáng gōng yǐ xià rù cháo zhě sì fāng gè wèi èr fān sān suì ér zhōu zhōu zé gēng shǐ

这句话大意是:晋泰始中, 有司奏:“诸侯之国,其王公以下入朝者,四方各为二番,三岁而周,周则更始。

ruò lín shí yǒu jiě què zài míng nián

这句话大意是:若临时有解,却在明年。

lái cháo zhī hòu gèng mǎn sān suì nǎi fù bù dé cóng běn shù

这句话大意是:来朝之后,更满三岁乃复,不得从本数。

cháo lǐ zhí bì rú jiù cháo zhī zhì

这句话大意是:朝礼执璧如旧朝 之制。

bù cháo zhī suì gè qiǎn qīng fèng pìn

这句话大意是:不朝之岁,各遣卿奉聘。

zòu kě

这句话大意是:”奏可。

jiāng zuǒ wáng hóu bù zhī guó qí yǒu shòu rèn jū wài zé tóng fāng bó cì shǐ èr qiān dàn zhī lǐ yì wú cháo pìn zhī zhì cǐ lǐ suì fèi

这句话大意是:江左王侯不之国,其有授任居外,则同方 伯刺史二千石之礼,亦无朝聘之制,此礼遂废。

zhēng dàn yuán huì shè bái hǔ zūn yú diàn tíng

这句话大意是:正旦元会,设白虎樽于殿庭。

zūn gài shang shī bái hǔ ruò yǒu néng xiàn zhí yán zhě zé fā cǐ zūn yǐn jiǔ

这句话大意是:樽盖上施白虎,若有能献直言者,则发此樽饮酒。

àn lǐ jì zhī dào zi zú wèi zàng píng gōng yǐn jiǔ shī kuàng li diào shì gǔ zhōng

这句话大意是:案《礼记》,知悼子卒,未葬,平公饮酒,师旷、李调侍,鼓钟。

dù kuì zì wài lái wén zhōng shēng yuē ān zài

这句话大意是:杜蒉自外来,闻 钟声曰:“安在?

yuē zài qǐn

这句话大意是:”曰:“在寝。

dù kuì rù qǐn lì jiē ér shēng zhuó yuē kuàng yǐn sī

这句话大意是:”杜蒉入寝,历阶而升,酌曰:“旷饮斯。

yòu zhuó yuē diào yǐn sī

这句话大意是:”又 酌曰:“调饮斯。

yòu zhuó táng shàng běi miàn zuò yǐn zhī

这句话大意是:”又酌,堂上北面坐饮之。

jiàng qū ér chū

这句话大意是:降,趋而出。

píng gōng hū ér jìn zhī yuē kuì nǎng zhě ěr xīn huò kāi yǔ shì yǐ bù yǔ ěr yán ěr yǐn kuàng hé yě

现代白话:平公呼而进之曰:“蒉, 曩者你心或开予,是以不与你言,你饮旷,何也?

yuē zǐ mǎo bù lè zhī dào zi zài táng sī qí wèi zǐ mǎo yě dà yǐ

现代白话:”曰:“子卯不乐,知悼子在堂, 斯其为子卯也大了。

kuàng yě tài shī yě

这句话大意是:旷也,太师也。

bù yǐ zhào shì yǐ yǐn zhī yě

这句话大意是:不以诏,是以饮之也。

ěr yǐn diào hé yě

现代白话:”“你饮调,何也。

yuē diào yě jūn zhī xiè chén yě

这句话大意是:” 曰:“调也,君之亵臣也。

wèi yī yǐn yī shí wàng jūn zhī jí shì yǐ yǐn zhī yě

这句话大意是:为一饮一食,忘君之疾,是以饮之也。

ěr yǐn hé yě

现代白话:”“你饮,何也?

yuē kuì yě zǎi fū wéi dāo bǐ shì gōng yòu gǎn yǔ zhī fáng shì yǐ yǐn yě

这句话大意是:” 曰:“蒉也宰夫,唯刀匕是供,又敢与知防,是以饮也。

píng gōng yuē

这句话大意是:”平公曰;。

guǎ rén yì yǒu guò yān

现代白话:“寡人亦有过 呢。

zhuó ér yǐn guǎ rén

这句话大意是:酌而饮寡人。

dù kuì xǐ ér yáng zhì

这句话大意是:”杜蒉洗而扬觯。

gōng wèi shì zhě yuē rú wǒ sǐ zé bì wú fèi sī jué

这句话大意是:公谓侍者曰:“如我死,则必无废斯爵。

zhì yú jīn jì bì xiàn sī yáng zhì wèi zhī dù jǔ

这句话大意是:”至 于今,既毕献,斯扬觯,谓之“杜举”。

bái hǔ zūn gài dù jǔ zhī yí shì yě

这句话大意是:白虎樽,盖杜举之遗式也。

huà wèi hǔ yi shì hòu dài suǒ jiā yù lìng yán zhě měng rú hǔ wú suǒ jì dàn yě

这句话大意是:画为虎,宜是 后代所加,欲令言者猛如虎,无所忌惮也。

hàn yǐ gāo dì shí yuè dìng qín dàn wèi suì shǒu zhì wǔ dì suī gǎi yòng xià zhēng rán shuò yóu cháng xiǎng huì rú yuán zhèng zhī yí

这句话大意是:汉以高帝十月定秦旦为岁首,至武帝虽改用夏正,然朔犹常飨会,如元正之仪。

wèi jìn zé dōng zhì rì shòu wàn guó jí bǎi liáo chēng hè yīn xiǎo huì

这句话大意是:魏、晋则冬至日受万国及百僚称贺,因小会。

qí yí yà yú suì dàn jìn yǒu qí zhù

这句话大意是:其仪亚于岁旦,晋有其注。

sòng yǒng chū yuán nián bā yuè zhào yuē qìng dōng shǐ huò qiǎn bù yì yi shěng jīn kě xī tíng

这句话大意是:宋永初元 年八月,诏曰:“庆冬使或遣不,役宜省,今可悉停。

wéi yuán zhèng dà qìng bù dé fèi ěr

这句话大意是:唯元正大庆,不得废耳。

jùn xiàn qiǎn dōng shǐ yì zhōu jí dū du fǔ zhě yì yi tóng tíng

这句话大意是:郡 县遣冬使诣州及都督府者,亦宜同停。

sūn quán shǐ dōu wǔ chāng jí jiàn yè bù lì jiāo zhào

这句话大意是:孙权始都武昌及建业,不立郊兆。

zhì mò nián tài yuán yuán nián shí yī yuè jì nán jiāo qí de jīn mò líng xiàn nán shí yú lǐ jiāo zhōng shì yě

这句话大意是:至末年太元元年十一月,祭南郊,其地今秣 陵县南十余里郊中是也。

jìn shì nán qiān lì nán jiāo yú sì de fēi lǐ suǒ wèi yáng wèi zhī yì yě

这句话大意是:晋氏南迁,立南郊于巳地,非礼所谓阳位之义也。

sòng wǔ dà míng sān nián jiǔ yuè shàng shū yòu chéng xú yuán yì jiāo sì zhī wèi yuǎn gǔ miè wén

这句话大意是:宋武大 明三年九月,尚书右丞徐爰议:“郊祀之位,远古蔑闻。

lǐ jì fán chái yú tài tán jì tiān yě

这句话大意是:《礼记》‘燔柴于太坛, 祭天也。

zhào yú nán jiāo jiù yáng wèi yě

这句话大意是:’‘兆于南郊,就阳位也。

hàn chū gān quán hé dōng yīn mái yì wèi zhōng yì xǐ yú cháng ān nán běi

这句话大意是:’汉初甘泉河东禋埋易位,终亦徙于长安南北。

guāng wǔ shào zuò dìng èr jiāo luò yáng nán běi

这句话大意是:光武绍祚,定二郊洛阳南北。

jìn shì guò jiāng xī zài běi

这句话大意是:晋氏过江,悉在北。

jí jiāo zhào zhī yì fēn rán bù yī

这句话大意是:及郊兆之议,纷然不一。

yòu nán chū dào xiá wèi yì kāi chǎn suì yú dōng nán sì de chuàng lì qiū tán

这句话大意是:又南出 道狭,未议开阐,遂于东南巳地创立丘坛。

huáng sòng shòu mìng yīn ér fú gǎi

这句话大意是:皇宋受命,因而弗改。

qiě jū mín zhī zhōng fēi yì wài zhī wèi

这句话大意是:且居民之中,非 邑外之谓。

jīn shèng tú chóng zào jiù zhāng bì xīn nán yì kāi tu yáng lù xiū yuǎn

这句话大意是:今圣图重造,旧章毕新,南驿开涂,阳路修远。

wèi yi yí jiāo zhèng wǔ yǐ dìng tiān wèi

这句话大意是:谓宜移郊正午,以定天 位。

bó shì sī mǎ xìng zhī fu yù tài cháng chéng lù chéng bìng tóng yuán yì

这句话大意是:”博士司马兴之、傅郁、太常丞陆澄并同爰议。

nǎi yí jiāo zhào yú mò líng niú tóu shān xī zhèng zài gōng zhī wǔ de

这句话大意是:乃移郊兆于秣陵牛头山西,正 在宫之午地。

shì zǔ bēng qián fèi dì jí wèi yǐ jiāo jiù dì wèi jí xiáng yí huán běn chù

这句话大意是:世祖崩,前废帝即位,以郊旧地为吉祥,移还本处。

běi jiāo jìn chéng dì shì shǐ lì běn zài fù zhōu shān nán

这句话大意是:北郊,晋成帝世 始立,本在覆舟山南。

sòng tài zǔ yǐ qí de wéi lè yóu yuàn yí yú shān xī běi

这句话大意是:宋太祖以其地为乐游苑,移于山西北。

hòu yǐ qí de wèi běi hú yí yú hú táng xī běi

这句话大意是:后以其地为北湖,移 于湖塘西北。

qí de bēi xià ní shī yòu yí yú bái shí cūn dōng

这句话大意是:其地卑下泥湿,又移于白石村东。

qí de yòu yǐ wéi hú nǎi yí yú zhōng shān běi jīng dào xi yǔ nán jiāo xiāng duì

这句话大意是:其地又以为湖,乃移于钟山北京道 西,与南郊相对。

hòu ba bái shí dōng hú běi jiāo hái jiù chù

这句话大意是:后罢白石东湖,北郊还旧处。

nán jiāo huáng dì sàn zhāi qī rì zhì zhāi sān rì

这句话大意是:南郊,皇帝散斋七日,致斋三日。

guān zhǎng qīng zhě yì rú zhī

这句话大意是:官掌清者亦如之。

zhì zhāi zhī cháo yù tài jí diàn wò zuò

这句话大意是:致斋之朝,御太极殿幄坐。

zhe jiàng shā páo hēi jiè zé tōng tiān jīn bó shān guān

这句话大意是:著绛纱袍,黑介帻,通天金博山冠。

xiān jiāo rì wèi bū wǔ kè xī shēng

这句话大意是:先郊日未晡五刻,夕牲。

gōng qīng jīng zhào yǐn zhòng guān xī tán dōng jiù wèi tài zhù shǐ qiān shēng rù

这句话大意是:公卿京兆尹众官悉坛 东就位,太祝史牵牲入。

dào bǎng bǐng xī lìng guì bái qǐng shěng shēng

这句话大意是:到榜,禀牺令跪白:“请省牲。

jǔ shǒu yuē dùn

这句话大意是:”举手曰:“盾。

tài zhù lìng rào shēng jǔ shǒu yuē chōng

这句话大意是:”太 祝令绕牲,举手曰:“充。

tài zhù lìng qiān shēng yì páo

这句话大意是:”太祝令牵牲诣庖。

yǐ èr táo dòu zhuó máo xuè qí yī diàn huáng tiān shén zuò qián qí yī diàn tài zǔ shén zuò qián

这句话大意是:以二陶豆酌毛血,其一奠皇天神座 前,其一奠太祖神座前。

jiāo zhī rì wèi míng bā kè tài zhù lìng jìn zhuàn láng shī zhuàn

这句话大意是:郊之日未明八刻,太祝令进馔,郎施馔。

shēng yòng jiǎn lì èr tóu qún shén yòng niú yī tóu

这句话大意是:牲用茧栗二头, 群神用牛一头。

lǐ yòng huì chàng jiè yòng bái máo

这句话大意是:醴用翙鬯,藉用白茅。

xuán jiǔ yī qì qì yòng páo táo yǐ wǎ zūn shèng jiǔ wǎ xū zhēn jiǔ

这句话大意是:玄酒一器,器用匏陶,以瓦樽盛酒,瓦圩斟 酒。

bì yòng cāng yù

这句话大意是:璧用苍玉。

kuǎi xí gè èr bù shè yīn rù

这句话大意是:蒯席各二,不设茵蓐。

gǔ zhě xí gǎo jìn jiāng zuǒ yòng kuǎi

这句话大意是:古者席藁,晋江左用蒯。

chē jià chū bǎi guān yīng zhāi jí cóng jià tián jiē xiān zhì zhě gè suí shēn shè cóng shì

这句话大意是:车驾出,百官应斋 及从驾填街先置者,各随申摄从事。

shàng shuǐ yī kè yù fú lóng gǔn píng tiān guān shēng jīn gēn chē dào tán dōng mén wài

这句话大意是:上水一刻,御服龙衮,平天冠,升金根车,到 坛东门外。

bó shì tài cháng yǐn rù dào hēi zǎn

这句话大意是:博士、太常引入到黑攒。

tài zhù lìng guì zhí páo táo jiǔ yǐ guàn de

这句话大意是:太祝令跪执匏陶,酒以灌地。

huáng dì zài bài xìng

这句话大意是:皇帝再拜,兴。

qún chén jiē zài bài fú

这句话大意是:群臣皆再拜伏。

zhì lǐ yuē xìng

这句话大意是:治礼曰:“兴。

bó shì tài cháng yǐn huáng dì zhì nán jiē tuō què shēng tán yì léi guàn

这句话大意是:”博士、太常引皇帝至南阶,脱舄升坛,诣罍盥。

huáng mén shì láng xǐ jué guì shòu huáng dì

这句话大意是:黄门侍郎洗爵,跪授皇帝。

zhí zūn láng shòu jué zhuó jù chàng shòu huáng dì

这句话大意是:执樽郎授爵,酌秬鬯授皇帝。

guì diàn huáng tiān shén zuò qián zài bài xìng

这句话大意是:跪奠皇天神座前,再拜, 兴。

cì yì tài zǔ pèi tiān shén zuò qián zhí jué guì diàn rú huáng tiān zhī lǐ

这句话大意是:次诣太祖配天神座前,执爵跪奠,如皇天之礼。

nán miàn běi xiàng yī bài fú

这句话大意是:南面北向,一拜伏。

tài zhù lìng gè zhuó fú jiǔ hé zhì yī jué zhōng guì jìn huáng dì zài bài fú

这句话大意是:太祝令各 酌福酒,合置一爵中,跪进皇帝,再拜伏。

yǐn fú jiǔ qì bó shì tài cháng yǐn dì cóng dōng jiē xià hái nán jiē

这句话大意是:饮福酒讫,博士、太常引帝从东阶下, 还南阶。

yè zhě yǐn tài cháng shēng tán yà xiàn

这句话大意是:谒者引太常升坛,亚献。

yè zhě yòu yǐn guāng lù shēng tán zhōng xiàn

这句话大意是:谒者又引光禄升坛,终献。

qì gè jiàng jiē huán běn wèi

这句话大意是:讫,各降阶还本位。

tài zhù sòng shén guì zhí páo táo jiǔ yǐ guàn de

这句话大意是:太祝送神,跪执匏陶,酒以灌地。

xìng

这句话大意是:兴。

zhí nán xíng chū tán mén zhì lǐ jǔ shǒu bái qún chén jiē zài bài fú

这句话大意是:直南行出坛门,治礼举手白,群臣皆再拜伏。

huáng dì pán zhì lǐ yuē xìng

这句话大意是:皇帝盘,治礼曰:“兴。

bó shì guì yuē cí shì bì jiù liǎo

这句话大意是:”博士跪曰:“祠事毕,就燎。

bó shì tài cháng yǐn huáng dì jiù liǎo wèi dāng tán dōng jiē huáng dì nán xiàng lì

这句话大意是:”博士、太常引皇帝就燎 位,当坛东阶,皇帝南向立。

tài zhù lìng yǐ àn fèng yù bì shēng tǐ jué jiǔ shǔ fàn zhū zhuàn wù dēng chái tán shī shè zhī

这句话大意是:太祝令以案奉玉璧牲体爵酒黍饭诸馔物,登柴坛施设 之。

zhì lǐ jǔ shǒu yuē kě liǎo

这句话大意是:治礼举手曰:“可燎。

sān rén chí huǒ jù shàng

这句话大意是:”三人持火炬上。

huǒ fā

这句话大意是:火发。

tài zhù lìng děng gè xià tán

这句话大意是:太祝令等各下坛。

tán dōng xī gè èr shí rén yǐ jù tóu tán huǒ bàn chái qīng

这句话大意是:坛东西各二 十人,以炬投坛,火半柴倾。

bó shì yǎng bái shì bì

这句话大意是:博士仰白:“事毕。

huáng dì chū biàn zuò

这句话大意是:”皇帝出便坐。

jiě yán

这句话大意是:解严。

tiān zǐ yǒu gù zé sān gōng xíng shì ér tài wèi chū xiàn qí yà xiàn zhōng xiàn yóu tài cháng guāng lù xūn yě

这句话大意是:天子有故, 则三公行事,而太尉初献,其亚献、终献,犹太常、光禄勋也。

běi jiāo zhāi xī shēng jìn shú jí shèng yú bǎi guān dào tán sān xiàn xī rú nán jiāo zhī lǐ

这句话大意是:北郊斋、夕牲、进 熟,及乘舆百官到坛三献,悉如南郊之礼;。

wéi shì qì tài zhù lìng shēng yù zhuàn wù yì kǎn zhì shēng shàng qì yòu yǐ yī shēng fù qí shàng

这句话大意是:唯事讫,太祝令牲玉馔物诣坎置牲上讫, 又以一牲覆其上。

zhì lǐ jǔ shǒu yuē kě mái

这句话大意是:治礼举手曰:“可埋。

èr shí rén jù shí xià tǔ

这句话大意是:”二十人俱时下土。

tián kǎn yù bàn bó shì yǎng bái shì bì

这句话大意是:填坎欲半,博士仰白: “事毕。

dì chū

这句话大意是:”帝出。

zì wèi yǐ lái duō shǐ sān gōng xíng shì shèng yú hǎn chū yǐ

现代白话:自魏以来,多使三公行事,乘舆罕出了。

wèi jí jìn chū yí zhù suī bù jù cún suǒ sǔn yì hàn zhì kě zhī yě

这句话大意是:魏及晋初,仪注虽不具 存,所损益汉制可知也。

jiāng zuǒ yǐ hòu guān yǒu qí zhù

这句话大意是:江左以后,官有其注。

wèi wén dì zhào yuē hàn shì bù bài rì yú dōng jiāo ér dàn xī cháng yú diàn xià dōng miàn bài rì fán xiè shì jiā rén zhī shì fēi shì tiān jiāo shén zhī dào yě

这句话大意是:魏文帝诏曰:“汉氏不拜日于东郊,而旦夕常于殿下东面拜日,烦亵似家人之 事,非事天郊神之道也。

huáng chū èr nián zhēng yuè yǐ hài cháo rì yú dōng mén zhī wài

这句话大意是:”黄初二年正月乙亥,朝日于东门之外。

àn lǐ tiān zǐ yǐ chūn fēn cháo rì yú dōng qiū fēn xī yuè yú xi jīn zhēng yuè fēi qí shí yě

这句话大意是:按《礼》,天子 以春分朝日于东,秋分夕月于西,今正月,非其时也。

hàn jiāo sì zhì dì jiāo tài zhì píng dàn chū zhú gōng dōng xiàng yī rì qí xī xī xiàng yī yuè

这句话大意是:《汉郊祀志》,帝郊泰畤, 平旦出竹宫东向揖日,其夕西向揖月。

cǐ wèi jí yòng jiāo rì bù sì èr fēn yě

这句话大意是:此为即用郊日,不俟二分也。

míng dì tài hé yuán nián èr yuè dīng hài shuò cháo rì yú dōng jiāo bā yuè jǐ chǒu xī yuè yú xi jiāo cǐ gǔ lǐ yě

这句话大意是:明帝太和元年 二月丁亥朔,朝日于东郊,八月己丑,夕月于西郊,此古礼也。

bái hǔ tōng wáng zhě fù tiān mǔ de xiōng rì zǐ yuè cǐ qí yì yě

这句话大意是:《白虎通》:“王 者父天、母地,兄日、姊月”,此其义也。

shàng shū dà chuán yíng rì zhī cí yuē wéi mǒu nián mǒu yuè shàng rì

这句话大意是:《尚书大传》,迎日之词曰:“维某年 某月上日。

míng guāng yú shàng xià qín shī yú sì fāng páng zuò mù mù wéi yú yī rén

这句话大意是:明光于上下,勤施于四方,旁作穆穆,维予一人。

mǒu jìng bài yíng rì yú jiāo

这句话大意是:某敬拜迎日于郊。

wú shí láng chén róng zòu dōng jiāo sòng wú shí yì xíng cǐ lǐ yě

这句话大意是:” 吴时郎陈融奏《东郊颂》,吴时亦行此礼也。

jìn wǔ dì tài kāng èr nián yǒu sī zòu chūn fēn yī jiù chē jià cháo rì hán wēn wèi shì kě bù qīn chū

这句话大意是:晋武帝太康二年,有司奏:“春分依 旧车驾朝日,寒温未适,可不亲出。

zhào yuē lǐ yí yi yǒu cháng

这句话大意是:”诏曰:“礼仪宜有常;。

rú suǒ zòu yǔ gù tài wèi suǒ zhuàn bù tóng fù wèi wú dìng zhì

这句话大意是:如所奏,与故太尉所 撰不同,复为无定制。

jiān zhě fāng nán wèi píng gù měi cóng suǒ zòu

这句话大意是:间者方难未平,故每从所奏。

jīn róng shì mǐ xī wéi cǐ wèi dà

这句话大意是:今戎事弭息,唯此为大。

àn cǐ zhào dì fù wèi qīn cháo rì yě

这句话大意是:”案 此诏,帝复为亲朝日也。

cǐ hòu fèi

这句话大意是:此后废。

yīn cí huáng dì sàn zhāi qī rì zhì zhāi sān rì

这句话大意是:殷祠,皇帝散斋七日,致斋三日。

bǎi guān qīng zhě yì rú zhī

这句话大意是:百官清者亦如之。

zhì zhāi zhī rì yù tài jí diàn wò zuò zhe jiàng shā páo hēi jiè zé tōng tiān jīn bó shān guān

这句话大意是:致斋之日,御太极殿幄坐, 著绛纱袍,黑介帻,通天金博山冠。

cí zhī rì chē jià chū bǎi guān yīng zhāi cóng jià liú shǒu tián jiē xiān zhì zhě gè yī xuān shè cóng shì

这句话大意是:祠之日,车驾出,百官应斋从驾留守填街先置 者,各依宣摄从事。

shàng shuǐ yī kè huáng dì zhe píng miǎn lóng gǔn zhī fú shēng jīn gēn chē dào miào běi mén qì

这句话大意是:上水一刻,皇帝著平冕龙衮之服,升金根车,到庙北门讫。

zhì lǐ yè zhě gè yǐn tài lè tài cháng guāng lù xūn sān gōng děng jiē rù zài wèi

这句话大意是:治 礼、谒者各引太乐、太常、光禄勋、三公等皆入在位。

huáng dì jiàng chē rù miào tuō què guàn jí xǐ jué qì shēng diàn

这句话大意是:皇帝降车入庙,脱舄盥,及 洗爵,讫,升殿。

chū xiàn diàn jué lè zòu

这句话大意是:初献,奠爵,乐奏。

tài zhù lìng guì dú zhù wén qì jìn diàn shén zuò qián huáng dì hái běn wèi

这句话大意是:太祝令跪读祝文,讫,进奠神座前,皇帝还 本位。

bó shì yǐn tài wèi yà xiàn qì yè zhě yòu yǐn guāng lù xūn zhōng xiàn

这句话大意是:博士引太尉亚献,讫,谒者又引光禄勋终献。

fán dì xiá dà jì zé shén zhǔ xī chū miào táng wèi zhāo mù yǐ ān zuò bù fù tíng shì yě

这句话大意是:凡禘祫大祭,则神主悉出庙堂, 为昭穆以安坐,不复停室也。

jìn shì yòu yǒu yīn shì sì shāng zhì lǐ yǐn yīn shì yǐ cì diàn jué yú zhuàn qián

这句话大意是:晋氏又有阴室四殇,治礼引阴室以次奠爵于馔前。

qí gōng chén pèi xiǎng zhě shè zuò yú tíng yè zhě diàn jué yú zhuàn qián

这句话大意是:其 功臣配飨者,设坐于庭,谒者奠爵于馔前。

huáng dì bù qīn cí zé sān gōng xíng shì ér tài wèi chū xiàn tài cháng yà xiàn guāng lù xūn zhōng xiàn yě

这句话大意是:皇帝不亲祠,则三公行事,而太尉初献, 太常亚献,光禄勋终献也。

sì shí jì sì yì jiē yú jiāng jì bì xiān xī shēng qí yí rú jiāo

这句话大意是:四时祭祀,亦皆于将祭必先夕牲,其仪如郊。

jìn wǔ dì tài shǐ qī nián sì yuè dì jiāng qīn cí chē jià xī shēng ér yí zhù hái bù bài

这句话大意是:晋武帝太始七年四月,帝将亲祠,车驾夕牲,而仪注还不拜。

zhào wèn qí gù

这句话大意是:诏问其故。

bó shì zòu lì dài xiāng chéng rú cǐ

这句话大意是:博士 奏:“历代相承如此。

dì yuē fēi zhì jìng zōng miào zhī lǐ yě

这句话大意是:”帝曰:“非致敬宗庙之礼也。

yú shì shí bài ér hái suì yǐ wéi zhì

这句话大意是:”于是实拜而还,遂以为制。

tài kāng zhōng yǒu sī zòu yì shí yī yuè yī rì hé shuò diàn dōng zhēng xī shēng tóng rì kě yǒu sī xíng shì

这句话大意是:太康中,有司奏议,十一月一日合朔奠、冬烝、夕牲同日,可有司行事。

zhào yuē xī shēng ér lìng yǒu sī xíng shì fēi yě

这句话大意是:诏曰: “夕牲而令有司行事,非也。

gǎi zé shàng xún tā rì

这句话大意是:改择上旬他日。

àn cǐ zé wǔ dì xī shēng bì gōng lín bài ér jiāng zuǒ yǐ lái fù zhǐ yě

这句话大意是:”案此则武帝夕牲必躬临拜,而江左 以来复止也。

jìn yuán dì jiàn wǔ yuán nián shí yuè xīn mǎo jí jìn wáng wèi xíng tiān zi yīn jì zhī lǐ fēi cháng zhī shì yě

这句话大意是:晋元帝建武元年十月辛卯,即晋王位,行天子殷祭之礼,非常之事也。

xiào wǔ tài yuán shí yī nián jiǔ yuè huáng nǚ wáng jí yīng zhēng cí

这句话大意是:孝武太元十一年九月,皇女亡及应烝祠。

zhōng shū shì láng fàn níng zòu àn sāng fú chuán yǒu sǐ gōng zhōng zhě sān yuè bù jǔ jì bù bié cháng yòu zhī yǔ guì jiàn yě

这句话大意是:中书侍郎范宁奏:“案《丧服》传,有死 宫中者,三月不举祭,不别长幼之与贵贱也。

huáng nǚ suī zài yīng hái chén qiè yǐ wéi yí

这句话大意是:皇女虽在婴孩,臣窃以为疑。

yú shì shàng shū zòu shǐ sān gōng xíng shì

这句话大意是:”于是 尚书奏使三公行事。

xī hàn líng dì shì lì chūn shàng zhāi yíng qì dōng jiāo shàng shū zuǒ chéng ōu shā mò shǐ yú nán shū sì yú shì zhào shū yuē yì láng cài yōng bó shì rèn mǐn wèn kě zhāi cí bù

这句话大意是:昔汉灵帝世,立春尚斋迎气东郊,尚书左丞殴杀陌使于南书寺, 于是诏书曰:“议郎蔡邕、博士任敏,问可斋祠不?

dé wú bù yí

这句话大意是:得无不宜?

yōng děng duì yuē àn shàng dì zhī cí wú suǒ wèi fèi

这句话大意是:”邕等对曰:“按 上帝之祠,无所为废。

gōng shì zhì dà mò shǐ zhì wēi rì yòu kuān kě zhāi wú yí

这句话大意是:宫室至大,陌使至微,日又宽,可斋无疑。

níng fēi bù zhī yǒu cǐ yì rán bù cóng yě

这句话大意是:”宁非不知有此 议,然不从也。

wèi jí jìn chū jì yí suī bù jù cún jiāng zuǒ zé bèi yǐ

现代白话:魏及晋初,祭仪虽不具存,江左则备了。

guān yǒu qí zhù

这句话大意是:官有其注。

cí tài shè dì shè tài jì cháng yǐ suì èr yuè bā yuè èr shè rì cí zhī

这句话大意是:祠太社、帝社、太稷,常以岁二月八月二社日祠之。

tài zhù lìng xī shēng jìn shú rú jiāo miào yí

这句话大意是:太祝令夕牲进熟,如郊庙 仪。

sī kōng tài cháng dà sī nóng sān xiàn yě

这句话大意是:司空、太常、大司农三献也。

guān yǒu qí zhù

这句话大意是:官有其注。

zhōu lǐ wáng qīn jì hàn yǐ lái yǒu sī xíng shì

这句话大意是:周礼王亲祭,汉以来,有司行事。

hàn ān dì yuán chū liù nián lì liù zōng cí yú guó xī běi xū chéng de cí yí bǐ tài shè

这句话大意是:汉 安帝元初六年,立六宗祠于国西北戌城地,祠仪比泰社。

rì yuè jiāng jiāo huì tài shǐ shàng hé shuò

这句话大意是:日月将交会,太史上合朔。

shàng shū xiān shì sān rì xuān shè nèi wài jiè yán

这句话大意是:尚书先事三日,宣摄内外,戒严。

zhì yú jué yí yuē fán jiù shí zhě jiē zhe chì zé yǐ zhù yáng yě

这句话大意是:挚虞《决疑》曰:“凡救蚀者,皆著赤帻,以助 阳也。

rì jiāng shí tiān zǐ sù fú bì zhèng diàn nèi wài yán jǐng tài shǐ dēng líng tái cì hou rì biàn

这句话大意是:日将蚀,天子素服避正殿,内外严警,太史登灵台,伺候日变。

gèng fá gǔ yú mén wén gǔ yīn shì chén jiē zhe chì zé dài jiàn rù shì

这句话大意是:更伐鼓于门, 闻鼓音,侍臣皆著赤帻,带剑入侍。

sān tái lìng shǐ yǐ shàng jiē gè chí jiàn lì qí hù qián

这句话大意是:三台令史以上,皆各持剑立其户前。

wèi wèi qīng chí rào gōng sì chá shǒu bèi zhōu ér fù shǐ

这句话大意是:卫尉卿驰 绕宫,伺察守备,周而复始。

rì fù cháng nǎi jiē ba

这句话大意是:日复常,乃皆罢。

lǔ zhāo gōng shí qī nián liù yuè shuò rì yǒu shí zhī

这句话大意是:”鲁昭公十七年,六月朔,日有蚀 之。

zhù shǐ qǐng suǒ yóu shū sūn zhāo zǐ yuē rì yǒu shí zhī tiān zǐ bù jǔ lè fá gǔ yú shè

现代白话:祝史请所由,叔孙昭孔子说:“日有蚀之,天子不举乐,伐鼓于社;。

zhū hóu yòng bì yú shè fá gǔ yú cháo lǐ yě

这句话大意是:诸侯用敝于 社,伐鼓于朝,礼也。

yòu yǐ chì sī wèi shéng xì shè zhù shǐ chén cí yǐ zé zhī

这句话大意是:”又以赤丝为绳系社,祝史陈辞以责之。

shè gōu lóng zhī shén tiān zi zhī shàng gōng gù zé zhī

这句话大意是:社,勾龙之神,天 子之上公,故责之。

hé shuò guān yǒu qí zhù

这句话大意是:合朔,官有其注。

xī hàn jiàn ān zhōng jiāng wáng huì ér tài shǐ shàng yán zhēng dàn dāng rì shí cháo shì yí huì bù

这句话大意是:昔汉建安中,将王会,而太史上言正旦当日蚀,朝士疑会不。

gòng yì shàng shū lìng xún wén ruò zī zhī shí guǎng píng jì lì liú shào zài zuò yuē zǐ shèn bì zào gǔ zhī liáng shǐ yóu zhàn shuǐ huǒ cuò shī tiān shí

这句话大意是:共诣尚书令荀文 若谘之,时广平计吏刘劭在坐,曰:“梓慎、裨灶,古之良史,犹占水火,错失天 时。

lǐ zhū hóu lǚ jiàn tiān zǐ rù mén bù dé zhōng lǐ zhě sì rì shí zài yī

这句话大意是:《礼》诸侯旅见天子,入门不得终礼者四,日蚀在一。

rán zé shèng rén chuí zhì bù wéi biàn yì yù fèi cháo lǐ zhě huò zāi xiāo yì fú huò tuī shù miù wù yě

这句话大意是:然则圣人垂制,不为变 异豫废朝礼者,或灾消异伏,或推术谬误也。

wén ruò jí zhòng rén xián xǐ ér cóng zhī suì cháo huì rú jiù rì yì bù shí

这句话大意是:”文若及众人咸喜而从之,遂朝会如 旧,日亦不蚀。

shào yóu cǐ xiǎn míng wèi shǐ měi ér shū zhī

这句话大意是:劭由此显名,魏史美而书之。

wèi gāo guì xiāng gōng zhèng yuán èr nián sān yuè shuò tài shǐ zòu rì shí ér bù shí

这句话大意是:魏高贵乡公正元二年三月朔,太史奏 日蚀而不蚀。

jìn wén wáng shí wèi dà jiàng jūn dà tuī shǐ guān bù yàn zhī fù

这句话大意是:晋文王时为大将军,大推史官不验之负。

shǐ guān dá yuē

这句话大意是:史官答曰;。

hé shuò zhī shí huò yǒu rì yǎn yuè huò yǒu yuè yǎn rì

这句话大意是:“合朔之时,或 有日掩月,或有月掩日。

yuè yǎn rì zé bì zhàng rì tǐ shǐ guāng jǐng yǒu kuī gù wèi zhī rì shí

这句话大意是:月掩日,则蔽障日体,使光景有亏,故谓之日蚀;。

rì yǎn yuè zé rì yú yuè shàng guò wèi zhī yīn bù qīn yáng suī jiāo wú biàn

这句话大意是:日掩月, 则日于月上过,谓之阴不侵阳,虽交无变。

rì yuè xiàng yǎn bì shí zhī lǐ wú shù yǐ zhī shì yǐ cháng dì jiāo shè rì shí zé jiē jì shì yì qián dài shǐ guān bù néng shěn shí yě

这句话大意是:日月相掩必食之理,无术以知,是以尝 禘郊社,日蚀则接祭,是亦前代史官不能审蚀也。

zì hàn gù shì yǐ wéi rì shí bì dāng yú jiāo

这句话大意是:自汉故事,以为日蚀必当于交。

měi zhì qí shí shēn jǐng bǎi guān yǐ bèi rì biàn

这句话大意是:每至其时,申警百官,以备日变。

gù jiǎ yín zhào yǒu bèi shí zhī zhì wú kǎo fù zhī fǎ

这句话大意是:故《甲寅诏》有备蚀之制,无考负之法。

gǔ lái huáng dì zhuān xū xià yīn zhōu lǔ liù lì jiē wú tuī rì shí fǎ dàn yǒu kǎo kè shū mì ér yǐ

这句话大意是:古来黄 帝、颛顼、夏、殷、周、鲁六历,皆无推日蚀法,但有考课疏密而已。

fù zuò zhī tiáo yóu běn wú shù kě kè fēi sī shì zhī zuì

这句话大意是:负坐之条, 由本无术可课,非司事之罪。

nǎi zhǐ

这句话大意是:”乃止。

jìn wǔ dì xián níng sān nián sì nián bìng yǐ zhēng dàn hé shuò què yuán huì gǎi wèi gù shì yě

这句话大意是:晋武帝咸宁三年、四年,并以正旦合朔却元会,改魏故事也。

jìn yuán dì tài xìng yuán nián sì yuè hé shuò zhōng shū shì láng kǒng yú zòu yuē chūn qiū rì yǒu shí zhī tiān zǐ fá gǔ yú shè gōng zhū yīn yě

这句话大意是:晋元帝太兴元年 四月合朔,中书侍郎孔愉奏曰:“《春秋》日有蚀之,天子伐鼓于社,攻诸阴也。

zhū hóu fá gǔ yú cháo chén zì gōng yě

这句话大意是:诸侯伐鼓于朝,臣自攻也。

àn shàng shū fú ruò rì yǒu biàn biàn fá gǔ yú zhū mén yǒu wéi jiù diǎn

这句话大意是:案尚书符,若日有变,便伐鼓于诸门,有违旧典。

zhào yuē suǒ chén yǒu zhèng yì zhé chì wài gǎi zhī

这句话大意是:”诏 曰:“所陈有正义,辄敕外改之。

zhì kāng dì jiàn yuán yuán nián tài shǐ shàng yuán rì hé shuò cháo shì fù yí yīng què huì yǔ fǒu

这句话大意是:至康帝建元元年,太史上元日合朔,朝士复疑应却会与否。

yǔ bīng fǔ zhèng xiě liú shào yì yǐ shì bā zuò yú shí yǒu wèi shào wèi bù dé lǐ yì xún wén ruò cóng zhī shì shèng rén zhī yī shī

这句话大意是:庾冰辅政,写刘劭 议以示八坐,于时有谓劭为不得礼意,荀文若从之,是胜人之一失。

gù cài mó suì zhe yì fēi zhī yuē shào lùn zāi xiāo yì fú yòu yǐ shèn zào yóu yǒu cuò shī tài shǐ shàng yán yì bù bì shěn qí lǐ chéng rán yě

这句话大意是:故蔡谟遂著议 非之曰:“劭论灾消异伏,又以慎、灶犹有错失,太史上言亦不必审,其理诚然也。

ér yún shèng rén chuí zhì bù wéi biàn yì yù fèi cháo lǐ cǐ zé miù yǐ

现代白话:而云圣人垂制,不为变异豫废朝礼,此则谬了。

zāi xiáng zhī fā suǒ yǐ qiǎn gào rén jūn wáng zhě suǒ zhòng jiè

这句话大意是:灾祥之发,所以谴告人君,王者所 重诫。

gù sù fú fèi lè tuì bì zhèng qǐn bǎi guān jiàng wù yòng bì fá gǔ gōng qīn ér jiù zhī

这句话大意是:故素服废乐,退避正寝,百官降物,用币伐鼓,躬亲而救之。

fu jìng jiè zhī shì yǔ qí yí ér fèi zhī níng shèn ér xíng zhī

这句话大意是:夫敬诫之事, 与其疑而废之,宁慎而行之。

gù kǒng zǐ lǎo dān zhù zàng yú xiàng dǎng yǐ sàng bú jiàn xīng ér xíng gù rì shí ér zhǐ jiù yuē ān zhī qí bú jiàn xīng yě

这句话大意是:故孔子、老聃助葬于巷党,以丧不见星而行,故日蚀 而止柩,曰安知其不见星也。

jīn shǐ guān yán dāng shí yì ān zhī qí bù shí hu

这句话大意是:今史官言当蚀,亦安知其不蚀吗?

fū zǐ lǎo dān yù xíng jiàn xīng zhī fáng ér shào fèi zhī shì qì shèng xián zhī chéng guī yě

现代白话:孔子、老聃豫行见 星之防,而劭废之,是弃圣贤之成规也。

lǔ huán gōng rén shēn yǒu zāi ér yǐ yǐ hài cháng jì chūn qiū jī zhī

这句话大意是:鲁桓公壬申有灾,而以乙亥尝祭,《春秋》 讥之。

zāi shì jì guò yóu tuì jù wèi yǐ gù fèi zōng miào zhī jì

这句话大意是:灾事既过,犹退惧未已,故废宗庙之祭;。

kuàng wén tiān shěng jiāng zhì xíng qìng lè zhī huì yú lǐ guāi yǐ

现代白话:况闻天眚将至,行庆乐之会,于礼 乖了。

lǐ jì suǒ yún zhū hóu rù mén bù dé zhōng lǐ zhě wèi rì guān bù yù yán zhū hóu jì rù jiàn shí nǎi zhī ěr

这句话大意是:《礼记》所云‘诸侯入门不得终礼者’,谓日官不豫言,诸侯既入,见蚀乃 知耳;。

fēi xiān wén dāng shí ér cháo huì bù fèi yě

这句话大意是:非先闻当蚀,而朝会不废也。

bié cǐ kě wèi shī qí yì zhǐ

这句话大意是:别此,可谓失其义指。

liú shào suǒ zhí zhě lǐ jì yě

这句话大意是:刘劭所执者《礼记》也;。

fū zǐ lǎo dān xiàng dǎng zhī shì yì lǐ jì suǒ yán fù wéi ér fǎn zhī jìn tuì wú jù

现代白话:孔子、老聃巷党之事,亦《礼记》所言,复违而反之,进退无据。

xún lìng suǒ shàn hàn cháo suǒ cóng suì shǐ cǐ yán zhì jīn jiàn chēng mò zhī qí miù

这句话大意是:荀令所善,汉朝 所从,遂使此言至今见称,莫知其谬。

hòu lái jūn zǐ jiāng nǐ yǐ wéi shì gù zhèng zhī yún ěr

现代白话:后来有德行的人,将拟以为式,故正之云你。

yú shì bīng cóng zhòng yì suì yǐ què huì

这句话大意是:”于 是冰从众议,遂以却会。

zhì yǒng hé zhōng yīn hào fǔ zhèng yòu yù cóng liú shào yì bù què huì

这句话大意是:至永和中,殷浩辅政,又欲从刘劭议不却会。

wáng biāo zhī jù xián níng jiàn yuán gù shì yòu yuē lǐ yún zhū hóu lǚ jiàn tiān zǐ bù dé zhōng lǐ ér fèi zhě sì zì wèi zú bào yǒu zhī fēi wéi xiān cún qí shì ér jiǎo xìng shǐ guān tuī shù miù cuò gù bù yù fèi cháo lǐ yě

这句话大意是:王彪之据咸 宁、建元故事,又曰:“《礼》云,诸侯旅见天子,不得终礼而废者四,自谓卒暴 有之,非为先存其事而徼幸史官推术缪错,故不豫废朝礼也。

yú shì yòu cóng biāo zhī xiāng chéng zhì jīn

这句话大意是:”于是又从彪之,相 承至今。

gēng jí zhī lǐ shàng yǐ hàn wén dì xiū zhī

现代白话:耕籍之礼尚了,汉文帝修之。

jí zhāo dì yòu jí dà wèi gēng yú gōu dùn nòng tián

这句话大意是:及昭帝幼即大位,耕于钩盾弄田。

míng dì yǒng píng shí wǔ nián èr yuè dōng xún gēng yú xià pī

这句话大意是:明帝永平十五 年二月,东巡,耕于下邳。

zhāng dì yuán hé sān nián zhēng yuè běi xún gēng yú huái xiàn

这句话大意是:章帝元和三年正月北巡,耕于怀县。

wèi sān zǔ jiē qīn gēng jí

这句话大意是:魏三祖皆亲耕籍。

jìn wǔ dì tài shǐ sì nián yǒu sī zòu shǐ gēng cí xiān nóng kě lìng yǒu sī xíng shì

这句话大意是:晋武帝泰始四年,有司奏始耕祠先农,可令有司行事。

zhào yuē fu mín zhī dà shì zài sì yǔ nóng

这句话大意是:诏曰:“夫民之大事,在祀 与农。

shì yǐ gǔ zhī shèng wáng gōng gēng dì jí yǐ gōng jiāo miào zhī zī chéng qiě yǐ xùn huà tiān xià

这句话大意是:是以古之圣王,躬耕帝籍,以供郊庙之粢盛,且以训化天下。

jìn dài yǐ lái gēng jí zhǐ yú shù bù zhōng kōng yǒu mù gǔ zhī míng céng wú gòng sì xùn nóng zhī shí ér yǒu bǎi guān chē tú zhī fèi

这句话大意是:近代以来,耕 籍止于数步中,空有慕古之名,曾无供祀训农之实,而有百官车徒之费。

jīn xiū qiān mǔ zhī zhì dāng yǔ qún gōng qīng shì gōng jià sè zhī jiān nán yǐ shuài xiān tiān xià

这句话大意是:今修千亩 之制,当与群公卿士,躬稼穑之艰难,以帅先天下。

zhǔ zhě xiáng jù qí zhì bìng xià hé nán chù tián de yú dōng jiāo zhī nán luò shuǐ zhī běi píng liáng zhōng shuǐ zhě

这句话大意是:主者详具其制,并下河南处田 地于东郊之南,洛水之北,平良中水者。

ruò wú guān tián suí yí biàn huàn bù dé qīn mín rén yě

这句话大意是:若无官田,随宜便换,不得侵民人也。

zì cǐ zhī hòu qí shì biàn fèi shǐ zhù zài duō yǒu quē

这句话大意是:” 自此之后,其事便废,史注载多有阙。

zhǐ yuán āi èr dì jiāng xiū gēng jí hè xún děng suǒ shàng zhù jí péi xiàn wèi hú zhōng suǒ dìng yí yòu wèi xiáng yǔn

这句话大意是:止元、哀二帝,将修耕籍,贺循等所上注, 及裴宪为胡中所定仪,又未详允。

yuán jiā èr shí nián tài zǔ jiāng qīn gēng yǐ qí jiǔ fèi shǐ hé chéng tiān zhuàn dìng yí zhù

这句话大意是:元嘉二十年,太祖将亲耕,以其久废,使何承天撰定仪注。

shǐ xué shēng shān qiān zhī yǐ sī jiū jí yīn yǐ zòu wén

这句话大意是:史学生山谦之已私 鸠集,因以奏闻。

nǎi xià zhào yuē guó yǐ mín wèi běn mín yǐ shí wéi tiān

这句话大意是:乃下诏曰:“国以民为本,民以食为天。

yī fū chuò gēng jī zhě bì jí

这句话大意是:一夫辍耕,饥者必及。

cāng lǐn jì shí lǐ jié yǐ xìng

这句话大意是:仓廪既实,礼节以兴。

zì qǐng zài suǒ pín hào jiā wú sù jī yīn yáng zàn piān zé rén huái chóu diàn

这句话大意是:自顷在所贫耗,家无宿积,阴阳暂偏,则人怀愁垫;。

nián huò bù rěn ér bìng fá bǐ shì

这句话大意是:年或不 稔,而病乏比室。

chéng yóu zhèng dé wèi fú yǐ zhēn sī bì yì yì gēng sāng wèi guǎng dì lì duō yí

这句话大意是:诚由政德未孚,以臻斯弊,抑亦耕桑未广,地利多遗。

zǎi shǒu wēi huà dǎo zhī fāng méng shù wàng qín fēn zhī yì

这句话大意是:宰守微化 导之方,氓庶忘勤分之义。

yǒng yán hóng jì míng fā zài huái

这句话大意是:永言弘济,明发载怀。

suī zhì lìng jí xià zhōng mò chéng quàn ér zuò wàng zī zhí yōng kě zhì hu

这句话大意是:虽制令亟下,终莫惩劝,而坐望 滋殖,庸可致乎!

yǒu sī qí bān xuān jiù tiáo wu jǐn dūn kè

这句话大意是:有司其班宣旧条,务尽敦课。

yóu shí zhī tú xián lìng fù yè

这句话大意是:游食之徒,咸令附业。

kǎo hé qín duò xíng qí zhū shǎng

这句话大意是:考核勤惰, 行其诛赏;。

guān chá néng diàn yán jiā chù zhì

这句话大意是:观察能殿,严加黜陟。

gǔ zhě cóng shí mài tǔ yǐ xùn nóng gōng gōng gēng dì jí jìng gōng zī chéng

这句话大意是:古者从时脉土,以训农功,躬耕帝籍,敬供粢盛。

yǎng zhān qián wáng sī zūn lìng diǎn biàn kě liàng chǔ qiān mǔ kǎo bǔ yuán chén

这句话大意是:仰瞻前王,思遵令典,便可量处千亩,考卜元辰。

zhèn dāng qīn lǜ bǎi bì zhì lǐ jiāo diàn

这句话大意是:朕当亲率百辟,致礼郊甸。

shù jī chéng sù jiǎng bèi sī mín

这句话大意是:庶几 诚素,奖被斯民。

yú shì zhēn zhuó zhòng tiáo zào dìng tú zhù

这句话大意是:”于是斟酌众条,造定图注。

xiān lì chūn jiǔ rì shàng shū xuān shè nèi wài gè shǐ suí jú cóng shì

这句话大意是:先立春九日,尚书宣摄内外,各使 随局从事。

sī kōng dà nóng jīng yǐn lìng wèi dù gōng zhī chén dì bā lǐ zhī wài zhěng zhì qiān mǔ kāi qiān mò

这句话大意是:司空、大农、京尹、令、尉,度宫之辰地八里之外,整制千亩,开阡陌。

lì xiān nóng tán yú zhōng qiān xi mò nán yù gēng tán yú zhōng qiān dōng mò běi

这句话大意是:立先农坛于中阡西陌南,御耕坛于中阡东陌北。

jiāng gēng sù shè qīng mù yú gēng tán zhī shàng

这句话大意是:将耕,宿设青幕于耕坛之上。

huáng hòu shuài liù gōng zhī rén chū zhǒng tóng zhī zhǒng fù jí tián lìng

这句话大意是:皇后 帅六宫之人出种穜之种,付籍田令。

gēng rì tài zhù yǐ yī tài láo gào cí xiān nóng xī rú cí dì shè zhī yí

这句话大意是:耕日,太祝以一太牢告祠先农,悉如祠帝社之 仪。

mèng chūn zhī yuè zé shàng xīn hòu jí hài rì yù chéng gēng gēn sān gài chē jià cāng sì qīng qí zhe tōng tiān guān qīng zé cháo fú qīng gǔn dài pèi cāng yù

这句话大意是:孟春之月,择上辛后吉亥日,御乘耕根三盖车,驾苍驷,青旗,著通天冠,青 帻,朝服青衮,带佩苍玉。

fān wáng yǐ xià zhì liù bǎi shí jiē yī qīng

这句话大意是:蕃王以下至六百石皆衣青。

wéi sān tái wǔ wèi bù gēng bù gǎi fú zhāng

这句话大意是:唯三台武卫不耕,不改服章。

chē jià chū zhòng shì rú jiāo miào zhī yí

这句话大意是:车驾出,众事如郊庙之仪。

chē jià zhì jí tián shì zhōng guì zòu zūn jiàng chē

这句话大意是:车驾至籍田,侍中跪奏:“尊降车。

lín tán dà sī nóng guì zòu xiān nóng yǐ xiǎng qǐng huáng dì qīn gēng

这句话大意是:”临坛,大司农跪 奏:“先农已享,请皇帝亲耕。

tài shǐ lìng zàn yuē huáng dì qīn gēng

这句话大意是:”太史令赞曰:“皇帝亲耕。

sān tuī sān fǎn

这句话大意是:”三推三反。

yú shì qún chén yǐ cì gēng wáng gōng wǔ děng kāi guó zhū hóu wǔ tuī wǔ fǎn gū qīng dài fū qī tuī qī fǎn shì jiǔ tuī jiǔ fǎn

这句话大意是:于是群 臣以次耕,王公五等开国诸侯五推五反,孤卿大夫七推七反,士九推九反。

jí tián lìng lǜ qí shǔ gēng jìng mǔ sǎ zhǒng jí yōu lǐ bì

这句话大意是:籍田令 率其属耕,竟亩,洒种,即櫌,礼毕。

wèi shì suī tiān zǐ gēng jí qí fán zhèn zhū hóu bìng quē bǎi mǔ zhī lǐ

这句话大意是:魏氏虽天子耕籍,其蕃镇诸侯,并阙百亩之 礼。

jìn wǔ dì mò yǒu sī zòu gǔ zhū hóu gēng jí bǎi mǔ gōng bǐng lěi sì yǐ fèng shè jì zōng miào yǐ quàn lǜ nóng gōng

这句话大意是:晋武帝末,有司奏:“古诸侯耕籍百亩,躬秉耒耜,以奉社稷宗庙,以劝率农 功。

jīn zhū wáng zhì guó yí xiū gēng jí zhī yì

这句话大意是:今诸王治国,宜修耕籍之义。

rán wèi shī xíng

这句话大意是:”然未施行。

sòng tài zǔ dōng gēng hòu nǎi bān xià zhōu jùn xiàn xī bèi qí lǐ yān

现代白话:宋太祖东耕后,乃班下州郡县,悉 备其礼呢。

zhōu lǐ wáng hòu shuài nèi wài mìng fù cán yú běi jiāo

这句话大意是:周礼,王后帅内外命妇,蚕于北郊。

hàn zé dōng jiāo fēi gǔ yě

这句话大意是:汉则东郊,非古也。

wèi zé běi jiāo yī zhōu lǐ yě

这句话大意是:魏则北郊,依周礼也。

jìn zé xi jiāo yi shì yǔ jí tián duì qí fāng yě

这句话大意是:晋则西郊,宜是与籍田对其方也。

wèi wén dì huáng chū qī nián zhēng yuè mìng zhòng gōng cán yú běi jiāo

这句话大意是:魏文帝黄初七年正月,命中宫蚕于北郊。

àn wéi dàn hòu cán sòng zé yú shí hàn zhù yǐ wáng gèng kǎo zhuàn qí yí yě

这句话大意是:按韦诞 《后蚕颂》,则于时汉注已亡,更考撰其仪也。

jí zhì jìn shì xiān cán duō cǎi wèi fǎ

这句话大意是:及至晋氏,先蚕多采魏法。

jìn wǔ dì tài kāng liù nián sàn qí cháng shì huá jiào zòu xiān wáng zhī zhì tiān zǐ zhū hóu qīn gēng qiān mǔ hòu fū rén gōng cán sāng

这句话大意是:晋武帝 太康六年,散骑常侍华峤奏:“先王之制,天子诸侯亲耕千亩,后夫人躬蚕桑。

jīn bì xià yǐ shèng míng zhì rén xiū xiān wáng zhī xù huáng hòu tǐ zī shēng zhī dé hé pèi qián zhī yì ér jiào dào wèi xiān cán lǐ shàng quē

这句话大意是:今 陛下以圣明至仁,修先王之绪,皇后体资生之德,合配干之义,而教道未先,蚕礼 尚阙。

yǐ wéi yi yī gǔ shì bèi sī shèng diǎn

这句话大意是:以为宜依古式,备斯盛典。

zhào yuē gǔ zhě tiān zǐ qīn jí yǐ gōng zī chéng hòu fū rén gōng cán yǐ bèi jì fú

这句话大意是:”诏曰:“古者天子亲籍以供粢盛,后夫人躬蚕 以备祭服。

suǒ yǐ yù zūn xiào jìng míng jiào shì xun yě

这句话大意是:所以聿遵孝敬,明教示训也。

jīn jí tián yǒu zhì ér cán lǐ bù xiū

这句话大意是:今籍田有制,而蚕礼不修。

zhōng jiān wu duō wèi xiá chóng bèi

这句话大意是:中间务多,未 暇崇备。

jīn tiān xià wú shì yí xiū lǐ yǐ shì sì hǎi

这句话大意是:今天下无事,宜修礼以示四海。

qí xiáng yī gǔ diǎn jí jìn dài gù shì yǐ cān jīn yi

这句话大意是:其详依古典及近代故事,以参今宜。

míng nián shī xíng

这句话大意是:明年 施行。

yú shì shǐ shì zhōng yuán càn cǎo dìng qí yí

这句话大意是:”于是使侍中袁粲草定其仪。

huáng hòu cǎi sāng tán zài cán shì xi wéi gōng zhōng mén zhī wài sāng lín zài qí dōng xiān cán tán zài gōng wài mén zhī wài ér dōng nán

这句话大意是:皇后采桑坛在蚕室西,帷宫中门之外,桑林在 其东,先蚕坛在宫外门之外而东南。

qǔ mín qī liù rén wéi cán mǔ

这句话大意是:取民妻六人为蚕母。

cán jiāng shēng zé jí rì huáng hòu zhe shí èr jī yī hàn wèi gù shì yī qīng yī chéng yóu gài yún mǔ ān chē jià liù mǎ

这句话大意是:蚕将生,择吉日,皇后著 十二笄,依汉魏故事,衣青衣,乘油盖云母安车,驾六马。

nǚ shàng shū zhe diāo chán pèi xǐ péi chéng zài kuāng gōu

这句话大意是:女尚书著貂蝉,佩玺, 陪乘,载筐钩。

gōng zhǔ sān fū rén jiǔ pín shì fù zhū tài fēi gōng tài fū rén gōng fū rén jí xiàn xiāng jūn jùn gōng hóu tè jìn fū rén wài shì fù mìng fù jiē bù yáo yī qīng gè zài kuāng gōu cóng

这句话大意是:公主、三夫人、九嫔、世妇、诸太妃、公太夫人、公夫人,及县乡 君、郡公侯特进夫人、外世妇、命妇,皆步摇、衣青,各载筐钩从。

cán sāng qián yī rì cán guān shēng cán zhe báo shàng

这句话大意是:蚕桑前一日, 蚕官生蚕著薄上。

sāng rì tài zhù lìng yǐ yī tài láo cí xiān cán

这句话大意是:桑日,太祝令以一太牢祠先蚕。

huáng hòu zhì xi jiāo shēng tán gōng zhǔ yǐ xià péi liè tán dōng

这句话大意是:皇后至西郊,升坛,公主以下陪 列坛东。

huáng hòu dōng miàn gōng sāng cǎi sān tiáo

这句话大意是:皇后东面躬桑,采三条;。

zhū fēi gōng zhǔ gè cǎi wǔ tiáo

这句话大意是:诸妃公主各采五条;。

xiàn xiāng jūn yǐ xià gè cǎi jiǔ tiáo

这句话大意是:县乡君以下各采九条。

xī yǐ sāng shòu cán mǔ

这句话大意是:悉以 桑授蚕母。

hái cán shì

这句话大意是:还蚕室。

shì qì huáng hòu hái biàn zuò gōng zhǔ yǐ xià yǐ cì jiù wèi shè xiǎng cì juàn gè yǒu chà

这句话大意是:事讫,皇后还便坐,公主以下以次就位,设飨赐绢各有差。

sòng xiào wǔ dà míng sì nián yòu xiū cǐ lǐ

这句话大意是:宋 孝武大明四年,又修此礼。

hàn xiàn dì jiàn ān èr shí èr nián wèi guó zuò pàn gōng yú yè chéng nán

这句话大意是:汉献帝建安二十二年,魏国作泮宫于邺城南。

wèi wén dì huáng chū wǔ nián lì tài xué yú luò yáng

这句话大意是:魏文帝黄初五年,立太学于洛阳。

qí wáng zhèng shǐ zhōng liú fù shàng shū yuē huáng chū yǐ lái chóng lì tài xué èr shí yú nián ér chéng zhě gài guǎ

这句话大意是:齐王正始中,刘馥上疏曰:“黄初以来,崇立太学,二十余年,而成者盖寡。

yóu bó shì xuǎn qīng zhū shēng bì yì gāo mén zǐ dì chǐ fēi qí lún gù wú xué zhě

这句话大意是:由博 士选轻,诸生避役,高门子弟,耻非其伦,故无学者。

suī yǒu qí míng ér wú qí shí

这句话大意是:虽有其名,而无其实;。

suī shè qí jiào ér wú qí gōng

这句话大意是:虽设 其教,而无其功。

yi gāo xuǎn bó shì qǔ xíng wéi rén biǎo jīng rèn rén shī zhě zhǎng jiào guó zǐ

这句话大意是:宜高选博士,取行为人表,经任人师者,掌教国子。

yī zūn gǔ fǎ shǐ èr qiān dàn yǐ shàng zǐ sūn nián cóng shí wǔ jiē rù tài xué

这句话大意是:依遵古法, 使二千石以上子孙,年从十五,皆入太学。

míng zhì chù zhì chén róng rǔ zhī lù

这句话大意是:明制黜陟,陈荣辱之路。

bù cóng

这句话大意是:”不从。

jìn wǔ dì tài shǐ bā nián yǒu sī zòu tài xué shēng qī qiān yú rén cái rèn sì pǐn tīng liú

这句话大意是:晋武 帝泰始八年,有司奏:“太学生七千余人,才任四品,听留。

zhào yǐ shì jīng zhě liú zhī qí yú qiǎn hái jùn guó

这句话大意是:”诏:“已试经者留 之,其余遣还郡国。

dà chén zǐ dì kān shòu jiào zhě lìng rù xué

这句话大意是:大臣子弟堪受教者,令入学。

xián níng èr nián qǐ guó zǐ xué

这句话大意是:”咸宁二年,起国子学。

gài zhōu lǐ guó zhī guì yóu zǐ dì suǒ wèi guó zǐ shòu jiào yú shī shì zhě yě

这句话大意是:盖《周 礼》国之贵游子弟所谓国子,受教于师氏者也。

tài kāng wǔ nián xiū zuò míng táng pì yōng líng tái

这句话大意是:太康五年,修作明堂、辟雍、灵台。

sūn xiū yǒng ān yuán nián zhào yuē gǔ zhě jiàn guó jiào xué wèi xiān

这句话大意是:孙休永安元年,诏曰:“古者建国,教学为先。

suǒ yǐ dǎo shì zhì xìng wéi shí yǎng qì yě

这句话大意是:所以导世治性,为时养器也。

zì jiàn xìng yǐ lái shí shì duō gù lì mín pō yǐ mù qián qū wu qì běn jiù mò bù xún gǔ dào

这句话大意是:自建 兴以来,时事多故,吏民颇以目前趋务,弃本就末,不循古道。

fu suǒ shàng bù chún zé shāng huà bài sú

这句话大意是:夫所尚不淳,则伤 化败俗。

qí àn jiù zhì xué guān lì wǔ jīng bó shì hé qǔ yìng xuǎn jiā qí chǒng lù

这句话大意是:其按旧置学官,立《五经》博士,核取应选,加其宠禄。

kē jiàn shǐ zhī zhōng jí jiāng lì zǐ dì yǒu zhì hǎo zhě gè lìng jiù yè

这句话大意是:科见史之中及将 吏子弟有志好者,各令就业。

yī suì kè shì chà qí pǐn dì jiā yǐ wèi shǎng

这句话大意是:一岁课试,差其品第,加以位赏。

shǐ jiàn zhī zhě lè qí róng wén zhī zhě xiàn qí yù

这句话大意是:使见之者乐其荣, 闻之者羡其誉。

yǐ chún wáng huà yǐ lóng fēng sú

这句话大意是:以淳王化,以隆风俗。

yú shì lì xué

这句话大意是:”于是立学。

yuán dì wèi jìn wáng jiàn wǔ chū piào qí jiāng jūn wáng dǎo shàng shū

这句话大意是:元帝为晋王,建武初,骠骑将军王导上疏:。

fu zhì huà zhī běn zài yú zhèng rén lún

这句话大意是:夫治化之本,在于正人伦。

rén lún zhī zhèng cún hu shè xiáng xù

这句话大意是:人伦之正,存乎设庠序。

xiáng xù shè ér wǔ jiào míng zé dé huà qià tōng yí lún yōu xù yǒu chǐ qiě gé yě

这句话大意是:庠序设而五教明,则德化 洽通,彝伦攸叙,有耻且格也。

fù zǐ xiōng dì fū fù cháng yòu zhī xù shùn ér jūn chén zhī yì gù yǐ

现代白话:父子兄弟夫妇长幼之序顺,而君臣之义固了。

yì suǒ wèi zhèng jiā ér tiān xià dìng zhě yě

这句话大意是:《易》 所谓正家而天下定者也。

gù shèng wáng méng yǐ yǎng zhèng shǎo ér jiào zhī shǐ huà zhān jī gǔ xí yǐ chéng xìng yǒu ruò zì rán rì qiān shàn yuǎn zuì ér bù zì zhī

这句话大意是:故圣王蒙以养正,少而教之,使化沾肌骨,习以成性,有 若自然,日迁善远罪,而不自知。

xíng chéng dé lì rán hòu cái zhī yǐ wèi suī wáng zhī dí zǐ yóu yǔ guó zi chǐ shǐ zhī dào ér hòu guì

这句话大意是:行成德立,然后裁之以位,虽王之嫡子,犹与国 子齿,使知道而后贵。

qí qǔ cái yòng shì xián xiān běn zhī yú xué

这句话大意是:其取才用士,咸先本之于学。

gù zhōu lǐ xiāng dài fū xiàn xián néng zhī shū yú wáng wáng bài ér shòu zhī

这句话大意是:故《周礼》,乡大夫“献贤能 之书于王,王拜而受之”。

suǒ yǐ zūn dào ér guì shì yě

这句话大意是:所以尊道而贵士也。

rén zhī shì zhī suǒ guì yóu hu dào cún

这句话大意是:人知士之所贵,由乎道存;。

zé tuì ér xiū qí shēn xiū qí shēn yǐ jí qí jiā zhèng jiā yǐ jí yú xiāng xué yú xiāng yǐ dēng yú cháo

这句话大意是:则退而 修其身,修其身以及其家,正家以及于乡,学于乡以登于朝。

fǎn běn fù shǐ gè qiú zhū jǐ dūn sù zhī yè zhe fú wěi zhī dào xi jiào shǐ rán yě

这句话大意是:反本复始,各求诸己, 敦素之业著,浮伪之道息,教使然也。

gù yǐ zhī shì jūn zé zhōng yòng zhī lì xià zé rén jí mèng kē suǒ wèi wèi yǒu rén ér yí qí qīn yì ér hòu qí jūn zhě yě

这句话大意是:故以之事君则忠,用之莅下则仁,即孟轲所 谓“未有仁而遗其亲,义而后其君者也”。

zì qǐng huáng gāng shī tǒng lǐ jiào líng tì sòng shēng bù xīng yú jīn èr jì

这句话大意是:自顷皇纲失统,礼教陵替,颂声不兴,于今二纪。

chuán yuē sān nián bù wéi lǐ lǐ bì huài

这句话大意是:《传》曰:三年不为礼,礼 必坏;。

sān nián bù wéi lè lè bì bēng

这句话大意是:三年不为乐,乐必崩”。

ér kuàng rú cǐ qí jiǔ zhě hu

这句话大意是:而况如此其久者吗?

xiān jìn jiàn wàng yī ràng zhī róng hòu shēng wéi wén jīn gé zhī xiǎng

这句话大意是:先进渐忘揖让之容,后生唯闻 金革之响。

gān gē rì xún zǔ dòu bù shè xiān wáng zhī dào mí yuǎn huá wěi zhī fēng suì zī fēi suǒ yǐ xí mín jìng sú duān běn yì mò zhī wèi yě

这句话大意是:干戈日寻,俎豆不设,先王之道弥远,华伪之风遂滋,非所以习民靖俗, 端本抑末之谓也。

diàn xià yǐ mìng shì zhī zī shǔ dāng qīng wēi zhī yùn lǐ yuè zhēng fá yì chéng zhōng xīng jiāng dí huì dàng xiá bō luàn fǎn zhèng

这句话大意是:殿下以命世之资,属当倾危之运,礼乐征伐,翼成中兴,将涤秽 荡瑕,拨乱反正。

chéng yi jīng lún jī gǔ jiàn míng xué xiào

这句话大意是:诚宜经纶稽古,建明学校;。

chǎn yáng liù yì yǐ xun hòu shēng shǐ wén wǔ zhī dào zhuì ér fù xīng

这句话大意是:阐扬六艺,以训后生,使文武之道, 坠而复兴。

fāng jīn xiǎo yǎ jǐn fèi róng lǔ shàn chì jié yì ling chi guó chǐ wèi xuě

这句话大意是:方今《小雅》尽废,戎虏扇炽,节义陵迟,国耻未雪。

zhōng chén yì shì suǒ yǐ è wàn fǔ xīn

这句话大意是:忠臣义士,所以 扼腕拊心;。

lǐ yuè zhèng xíng dāng bìng chén yǐ jù jì zhě yě

这句话大意是:礼乐政刑,当并陈以俱济者也。

gǒu lǐ yì jiāo gù chún fēng zài qià zé huà zhī suǒ táo zhě guǎng ér dé zhī suǒ bèi zhě dà yì zhī suǒ shǔ zhě shēn ér wēi zhī suǒ zhèn zhě yuǎn yǐ

现代白话:苟礼义胶固,纯风载洽,则化之所陶者 广,而德之所被者大,义之所属者深,而威之所震者远了。

yóu sī ér jìn zé kě cháo fú jì hé shǐ dì diǎn quē ér fù bǔ wáng gāng chí ér gēng zhāng

这句话大意是:由斯而进,则可朝服济 河,使帝典阙而复补,王纲弛而更张;。

tāo tiè gǎi qíng shòu xīn gé miàn yī ràng ér mán yí fú huǎn dài ér tiān xià cóng de hu qí dào zhě qǐ nán yě zāi

现代白话:饕餮改情,兽心革面,揖让而蛮夷服,缓带 而天下从,得乎其道者,岂难也啊!

gù yǒu yú wǔ gàn qi ér sān miáo huà lǔ xī zuò pàn gōng ér huái yí píng huán wén zhī bà jiē xiān jiào ér hòu zhàn

这句话大意是:故有虞舞干戚而三苗化,鲁僖作泮宫而淮夷平, 桓、文之霸,皆先教而后战。

jīn ruò yù zūn qián diǎn xīng fù jiào dào shǐ cháo zhī zǐ dì bìng rù yú xué lì dé chū shēn zhě xián xí zhī ér hòu tōng

这句话大意是:今若聿遵前典,兴复教道,使朝之子弟,并入于学, 立德出身者咸习之而后通。

dé lù kāi ér wěi tú sāi zé qí huà bù sù ér chéng bù yán ér zhì yǐ

现代白话:德路开而伪涂塞,则其化不肃而成,不严而治了。

xuǎn míng bó xiū lǐ zhī shì yǐ wéi zhī shī lóng jiào guì dào huà chéng sú dìng mò shàng yú sī yě

这句话大意是:选明 博修礼之士以为之师,隆教贵道,化成俗定,莫尚于斯也。

sàn qí cháng shì dài miǎo yòu shàng biǎo yuē

这句话大意是:散骑常侍戴邈又上表曰:。

chén wén tiān dào zhī suǒ yùn mò dà yú yīn yáng

这句话大意是:臣闻天道之所运,莫大于阴阳;。

dì wáng zhī zhì wu mò zhòng yú lǐ xué

这句话大意是:帝王之至务,莫重于礼学。

shì yǐ gǔ zhī jiàn guó jiào xué wèi xiān

这句话大意是:是以古之建国,教 学为先。

guó yǒu míng táng pì yōng zhī zhì xiāng yǒu xiáng xù hóng xiào zhī yí jiē suǒ yǐ chōu dǎo yōu zhì qǐ guǎng cái sī gài yǐ liù sì yǒu kùn méng zhī lìn jūn zǐ dà yǎng zhèng zhī gōng yě

现代白话:国有明堂辟雍之制,乡有庠序黉校之仪,皆所以抽导幽滞,启广才思,盖 以六四有《困》《蒙》之吝,有德行的人大养正之功也。

xī zhòng ní liè guó zhī dài fū ěr xìng lǐ xiū xué yú zhū sì zhī jiān sì fāng máo jùn fěi rán xiàng fēng shòu yè shēn tōng zhě qī shí yú rén

这句话大意是:昔仲尼列国之大夫耳,兴礼修学 于洙、泗之间,四方髦俊,斐然向风,受业身通者七十余人。

zì cí yǐ lái qiān zǎi jì mò

这句话大意是:自兹以来,千载寂漠。

qǐ tiān xià xiǎo yú lǔ guó xián zhé fá yú nǎng shí

这句话大意是:岂天下小于鲁国,贤哲乏于曩时?

lì yǔ bù lì gù yě

这句话大意是:厉与不厉故也。

zì qǐng zāo wú wàng zhī huò shè jì yǒu zhuì liú zhī wēi

这句话大意是:自顷遭无妄之祸,社稷有缀旒之危;。

kòu jié yìn mǎ yú cháng jiāng xiōng jiǎo hǔ bù yú wàn lǐ suì shǐ shén zhōu xiāo tiáo jū wéi mào cǎo

这句话大意是:寇羯饮马于长江,凶狡虎步于万里,遂使 神州萧条,鞠为茂草;。

sì hǎi zhī nèi rén jì bù jiāo

这句话大意是:四海之内,人迹不交。

bà zhǔ yǒu gàn shí zhī yōu lí mín huái tú dú zhī tòng róng shǒu jiāo bìng yú zhōng yuán hé jù biān dòu zhī shì zāi

现代白话:霸主有旰食之忧,黎民怀荼毒之痛, 戎首交并于中原,何遽笾豆之事啊!

rán sān nián bù wéi lǐ lǐ bì huài

这句话大意是:然“三年不为礼,礼必坏;。

sān nián bù wéi lè lè bì bēng

这句话大意是:三年不为乐,乐必 崩”。

kuàng kuàng zǎi lèi jì rú cǐ zhī jiǔ yá

这句话大意是:况旷载累纪,如此之久邪!

jīn mò jìn hòu shēng mù bù dǔ yī ràng shēng jiàng zhī lǐ ěr bù wén zhōng gǔ guǎn xián zhī yīn wén zhāng sàn miè hú mǎ zhī zú tú chèn wú fù jié yí yú shì

这句话大意是:今末进后生,目不睹揖让升降之礼,耳不闻钟鼓 管弦之音,文章散灭胡马之足,图谶无复孑遗于世。

cǐ gài shèng dá zhī suǒ shēn dào yǒu shí zhī suǒ zī jiē yě

这句话大意是:此盖圣达之所深悼,有识之所 咨嗟也。

fu zhì shì shàng wén zāo luàn shàng wǔ wén wǔ dié yòng jiǔ cháng zhī dào

这句话大意是:夫治世尚文,遭乱尚武,文武迭用,久长之道。

pì zhī tiān dì hūn míng zhī shù zì gǔ yǐ lái wèi yǒu bù yóu zhī zhě yě

这句话大意是:譬之天地昏明之术,自古 以来,未有不由之者也。

jīn yǐ tiān xià wèi yī fēi xìng lǐ xué zhī shí cǐ yán sì shì ér fēi

这句话大意是:今以天下未一,非兴礼学之时,此言似是而非。

fu rú dào shēn ào bù kě cāng cù ér chéng gǔ zhī jùn yì bì sān nián ér tōng yī jīng

这句话大意是:夫儒道深 奥,不可仓卒而成,古之俊乂,必三年而通一经。

bǐ xū kòu zéi qīng yí tiān xià píng tài rán hòu xiū zhī zé gōng chéng shì dìng shuí yǔ zhì lǐ zuò yuè zhě zāi

现代白话:比须寇贼清夷,天下平泰,然后 修之,则功成事定,谁与制礼作乐者啊!

yòu guì yóu zhī zǐ wèi bì yǒu zhǎn jiàng qiān qí zhī cái yì wèi yǒu cóng jūn zhēng shù zhī yì bù jí shèng nián jiǎng yì dào yì shǐ míng zhū jiā yíng mó zhī gōng jīng suí fā cǎi zuó zhī měi bù yì liáng kě xī hu

这句话大意是:又贵游之子,未必有斩将搴旗之才,亦未 有从军征戍之役,不及盛年讲肄道义,使明珠加莹磨之功,荆、随发采琢之美,不 亦良可惜乎!

yú yǐ shì sàng dào jiǔ mín qíng wán yú suǒ xí chún fēng rì qù huá jìng rì zhāng yóu huǒ zhī xiāo gāo ér mò zhī jué yě

这句话大意是:愚以世丧道久,民情玩于所习,纯风日去,华竞日彰,犹火之消膏而莫之觉也。

jīn tiān de zào shǐ wàn wù quán yú shèng cháo yǐ shén wǔ zhī dé zhí gé mìng zhī yùn dàng jìn shì zhī liú bì jì qiān zǎi zhī jué guǐ dǔ dào chóng rú chuàng lì dà yè

这句话大意是:今天地造始,万物权舆,圣朝以神武之德,值革命之运,荡近世之流弊,继千载之 绝轨,笃道崇儒,创立大业。

míng zhǔ chàng zhī yú shàng zǎi fǔ dǔ zhī yú xià fu shàng zhī suǒ hào xià bì yǒu guò zhī zhě yān

现代白话:明主唱之于上,宰辅笃之于下,夫上之所好,下必有 过之者呢。

shì gù shuāng jiàn zhī jié chóng ér fēi bái zhī sú chéng

这句话大意是:是故双剑之节崇,而飞白之俗成;。

xié qín zhī róng shì ér fù qǔ zhī hé zuò

这句话大意是:挟琴之容饰,而赴曲之和作。

jūn zǐ zhī dé fēng xiǎo rén zhī dé cǎo shí zài suǒ yǐ gǎn zhī ér yǐ

现代白话:有德行的人之 德风,品行较差的人之德草,实在所以感之而已。

chén yǐ àn qiǎn bù néng yuǎn shí gé yán wèi yi yǐ sān shí zhī xì jiàn jiù jīng shǐ

这句话大意是:臣以暗浅,不能远识格言,谓宜以三时之 隙,渐就经始。

tài xìng chū

这句话大意是:太兴初,。

yì yù xiū lì xué xiào

这句话大意是:议欲修立学校,。

wéi zhōu yì wáng shì shàng shū zhèng shì gǔ wén kǒng shì máo shī zhōu guān lǐ jì lún yǔ xiào jīng zhèng shì chūn qiū zuǒ zhuàn dù shì fú shì

这句话大意是:唯《周易》王氏、《尚书》郑氏、《古文》孔氏、 《毛诗》、《周官》、《礼记》、《论语》、《孝经》郑氏、《春秋左传》杜氏、 服氏,。

gè zhì bó shì yī rén

这句话大意是:各置博士一人。

qí yí lǐ gōng yáng gǔ liáng jí zhèng yì jiē shěng bù zhì bó shì

这句话大意是:其《仪礼》、《公羊》、《谷梁》及郑《易》,皆省不置博 士。

tài cháng xún sōng shàng shū yuē

这句话大意是:太常荀崧上疏曰:。

chén wén kǒng zǐ yǒu yún cái nán bù qí rán hu

这句话大意是:臣闻孔子有云,“才难,不其然乎”。

zì sāng luàn yǐ lái jīng xué yóu guǎ

这句话大意是:自丧乱以来,经学尤寡。

rú yǒu xí shàng zhī zhēn rán hòu néng hóng míng dào xun

这句话大意是:儒有席上之珍, 然后能弘明道训。

jīn chù xué zé quē cháo tíng zhī xiù shì cháo zé fèi rú xué zhī měi

这句话大意是:今处学则阙朝廷之秀,仕朝则废儒学之美。

xī xián níng tài kāng yuán kāng yǒng jiā zhī zhōng shì zhōng cháng shì huáng mén zhī shēn bó dào ào tōng qià gǔ jīn xíng wéi shì biǎo zhě lǐng guó zǐ bó shì

这句话大意是:昔咸宁、太康、元康、 永嘉之中,侍中、常侍、黄门之深博道奥,通洽古今,行为世表者,领国子博士。

yī zé yìng duì diàn táng fèng chóu gù wèn

这句话大意是:一则应对殿堂,奉酬顾问;。

èr zé cān xun mén zǐ yǐ hóng rú xué

这句话大意是:二则参训门子,以弘儒学;。

sān zé cí yí èr cáo jí tài cháng zhī zhí yǐ de jiè yòng zhì yí

这句话大意是:三则祠、仪二曹,及太常之 职,以得藉用质疑。

jīn huáng cháo zhōng xīng měi lóng wǎng chū yi xiàn zhāng lìng guǐ zǔ shù qián diǎn

这句话大意是:今皇朝中兴,美隆往初,宜宪章令轨,祖述前典。

shì zǔ wǔ huáng dì shèng dé qīn míng yìng yùn dēng chán shòu zhōng yú wèi

这句话大意是:世祖武皇帝 圣德钦明,应运登禅,受终于魏。

chóng rú xīng xué zhì zhì shēng píng

这句话大意是:崇儒兴学,治致升平。

jīng shǐ míng táng yíng jiàn pì yōng gào shuò bān zhèng xiāng yǐn dà shè xi gé dōng xù tú shū jìn jí tái shěng yǒu zōng miào tài fǔ jīn yōng gù shì tài xué yǒu shí jīng gǔ wén

这句话大意是:经始明堂,营建辟雍,告 朔班政,乡饮大射,西阁东序,图书禁籍,台省有宗庙太府金墉故事,太学有《石 经》《古文》。

xiān rú diǎn xùn gǔ mǎ zhèng dù fú kǒng wáng hé yán yǐn zhī tú zhāng jù zhuàn zhù zhòng jiā zhī xué zhì bó shì shí jiǔ rén

这句话大意是:先儒典训,贾、马、郑、杜、服、孔、王、何、颜、尹之徒,章句 传注众家之学,置博士十九人。

jiǔ zhōu zhī zhōng shī tú xiāng chuán xué shì rú lín yóu shì xuǎn zhāng huá liú shí jū tài cháng zhī guān yǐ zhòng rú jiào

这句话大意是:九州之中,师徒相传,学士如林,犹是选张华、刘 寔居太常之官,以重儒教。

chuán chēng kǒng zǐ méi ér wēi yán jué qī shí zǐ zhōng ér dà yì guāi

这句话大意是:《传》称“孔子没而微言绝,七十子终而大义乖”。

zì qǐng zhōng xià tiǎn cuì jiǎng sòng è mì sī wén zhī dào jiāng zhuì yú de

这句话大意是:自顷中夏殄瘁,讲诵遏密, 斯文之道,将坠于地。

bì xià shèng zhé lóng fēi chǎn hóng zǔ liè shēn mìng rú shù huī chóng dào jiào yuè zhèng yā sòng yú shì hū zài

这句话大意是:陛下圣哲龙飞,阐弘祖烈,申命儒术,恢崇道教,乐正《雅》、 《颂》,于是乎在。

jiāng yáng èr zhōu xiān jiàn shēng jiào xué shì yí wén yú jīn wèi shèng

这句话大意是:江、扬二州,先渐声教,学士遗文,于今为盛;。

rán fāng zhī chóu xī yóu qiān zhī yī yě

这句话大意是:然方之畴昔, 犹千之一也。

chén xué bù zhāng jù cái bù hóng dào jiē yuán guāng chǒng suì tiǎn fēi fú

这句话大意是:臣学不章句,才不弘道,阶缘光宠,遂忝非服。

fāng zhī huá shí rú fēng miǎo yuǎn

这句话大意是:方之华、实,儒风邈 远;。

sī jié nú tái zhù zēng wàn fēn yuàn sī dào lóng yú bǎi dài zhī shàng jìn shēn yǒng yú qiān zǎi zhī xià

这句话大意是:思竭驽骀,庶增万分,愿斯道隆于百代之上,搢绅咏于千载之下。

fú wén jié shěng zhī zhì jiē sān fēn zhì èr bó shì jiù yuán shí yǒu jiǔ rén jīn wǔ jīng hé jiǔ rén

这句话大意是:伏闻节省之制,皆三分置二,博士旧员十有九人,今五经合九人。

zhǔn gǔ jì jīn yóu wèi zhōng bàn

这句话大意是:准古计今, 犹未中半。

jiǔ rén yǐ wài yóu yi zēng sì

这句话大意是:九人以外,犹宜增四。

yuàn bì xià wàn jī yú xiá shí chuí xǐng lǎn

这句话大意是:愿陛下万机余暇,时垂省览。

zhōu yì yī jīng yǒu zhèng xuán zhù qí shū gēn yuán chéng kě shēn xī yi wèi zhèng yì bó shì yī rén

这句话大意是:《周易》一经,有 郑玄注,其书根源,诚可深惜,宜为郑《易》博士一人。

yí lǐ yī jīng suǒ wèi qǔ lǐ zhèng xuán yú lǐ tè míng jiē yǒu zhèng jù yi zhì zhèng yí lǐ bó shì yī rén

这句话大意是:《仪礼》一经,所谓曲礼, 郑玄于《礼》特明,皆有证据,宜置郑《仪礼》博士一人。

chūn qiū gōng yáng qí shū jīng yǐn míng yú duàn yù yi zhì bó shì yī rén

这句话大意是:《春秋公羊》,其书精 隐,明于断狱,宜置博士一人。

gǔ liáng jiǎn yuē yǐn yào yi cún yú shì zhì bó shì yī rén

这句话大意是:《谷梁》简约隐要,宜存于世,置博士一人。

xī zhōu zhī shuāi xià líng shàng tì chén shì qí jūn zi shì qí fù

这句话大意是:昔周 之衰,下陵上替,臣弑其君,子弑其父;。

shàng wú tiān zǐ xià wú fāng bó

这句话大意是:上无天子,下无方伯;。

shàn zhě shuí shǎng è zhě shuí fá gāng jì luàn yǐ

现代白话:善者谁赏,恶者谁 罚,纲纪乱了。

kǒng zǐ jù ér zuò chūn qiū zhū hóu huì shí jù fàn shí jìn shì yǐ wēi cí miào zhǐ yì bù xiǎn míng gù yuē zhī wǒ zhě qí wéi chūn qiū zuì wǒ zhě qí wéi chūn qiū

这句话大意是:孔子惧而作《春秋》,诸侯讳石,惧犯时禁,是以微辞妙旨,义 不显明,故曰“知我者其唯《春秋》,罪我者其唯《春秋》。

shí zuǒ qiū míng zi xià zào xī qīn shòu wú bù jīng jiū

这句话大意是:”时左丘明、子夏造 膝亲受,无不精究。

kǒng zǐ jì méi wēi yán jiāng jué yú shì qiū míng tuì zhuàn suǒ wén ér wèi zhī chuán

这句话大意是:孔子既没,微言将绝,于是丘明退撰所闻而为之《传》。

qí shū shàn lǐ duō gāo yú měi cí

这句话大意是:其书 善礼,多膏腴美辞;。

zhāng běn jì mò yǐ fā míng jīng yì xìn duō qí wěi xué zhě hǎo zhī

这句话大意是:张本继末,以发明经意,信多奇伟,学者好之。

rú zhě chēng gōng yáng gāo qīn shòu zi xià lì yú hàn cháo cí yì qīng jùn duàn jué míng shěn duō kě cǎi yòng dǒng zhòng shū zhī suǒ shàn yě

这句话大意是:儒者称公羊高 亲受子夏,立于汉朝,辞义清俊,断决明审,多可采用,董仲舒之所善也。

gǔ liáng chì shī tú xiāng chuán zàn lì yú hàn shí liú xiàng fù zǐ hàn zhī míng rú yóu zhí yī jiā mò kěn xiāng cóng

这句话大意是:谷梁赤 师徒相传,暂立于汉,时刘向父子,汉之名儒,犹执一家,莫肯相从。

qí shū wén qīng yuē zhū suǒ fā míng huò shì zuǒ shì gōng yáng suǒ bù zài yì zú yǒu suǒ dìng zhèng shì yǐ sān chuán bìng xíng yú xiān dài tōng cái wèi néng gū fèi

这句话大意是:其书文清约, 诸所发明,或是《左氏》、《公羊》所不载,亦足有所订正,是以《三传》并行于 先代,通才未能孤废。

jīn qù shèng jiǔ yuǎn sī wén jiāng zhuì yǔ qí guò fèi níng guò ér lì yě

这句话大意是:今去圣久远,斯文将坠,与其过废,宁过而立也。

chén yǐ wéi sān chuán suī tóng yī chūn qiū ér fā duān yì qù

这句话大意是:臣以为 《三传》虽同一《春秋》,而发端异趣。

àn rú sān jiā yì tóng zhī shuō yì zé zhàn zhēng zhī chǎng cí yì jiàn jǐ zhī fēng yú lǐ bù kě de gòng

这句话大意是:案如三家异同之说,义则战争之场,辞亦 剑戟之锋,于理不可得共。

bó shì yi gè zhì yī rén yǐ chuán qí xué

这句话大意是:博士宜各置一人,以传其学。

yuán dì zhào yuē sōng biǎo rú cǐ jiē jīng guó dà wù ér wèi zhì suǒ yóu

这句话大意是:元帝诏曰:“崧表如此,皆经国大务,而为治所由。

xī mǎ tóu gē yóu kě jiǎng yì

这句话大意是:息马投戈,犹可讲艺。

jīn suī rì bù xiá jǐ qǐ wàng běn ér dào cún yá

这句话大意是:今 虽日不暇给,岂忘本而道存邪!

kě gòng bó yì zhī

这句话大意是:可共博议之。

yǒu sī zòu yi rú sōng biǎo

这句话大意是:”有司奏宜如崧表。

zhào yuē gǔ liáng fū qiǎn bù zú lì bó shì

这句话大意是:诏曰:“《谷梁》 肤浅,不足立博士。

yú rú suǒ zòu

这句话大意是:余如所奏。

huì wáng dūn zhī nán shì bù shī xíng

这句话大意是:”会王敦之难,事不施行。

chéng dì xián kāng sān nián guó zǐ jì jiǔ yuán huán tài cháng féng huái yòu shàng shū yuē

这句话大意是:成帝咸康三年,国子祭酒袁环、太常冯怀又上疏曰:。

chén wén xiān wáng zhī jiào yě chóng diǎn xùn míng lǐ xué yǐ shì hòu shēng dào wàn wù zhī xìng chàng wéi shàn zhī dào yě

这句话大意是:臣闻先王之教也,崇典训,明礼学,以示后生,道万物之性,畅为善之道也。

zōng zhōu jì xìng wén shǐ zài huàn duān wěi zhì yú nán mán sòng shēng yì yú sì hǎi

这句话大意是:宗周既兴,文史载焕,端委治于南蛮,颂声逸于四海。

gù yán zhōu rù pìn wén yā yīn ér jiē zī

这句话大意是:故延州入聘,闻《雅》音而 嗟咨;。

hán qǐ shì lǔ guān yì xiàng ér tàn xī

这句话大意是:韩起适鲁,观《易》象而叹息。

hé zhě

这句话大意是:何者?

lì rén zhī dào yú cǐ wéi shǒu yě

这句话大意是:立人之道,于此为首也。

kǒng zǐ xún xún dào huà zhū sì

这句话大意是:孔子恂恂, 道化洙、泗;。

mèng kē huáng huáng huì yòu wú juàn

这句话大意是:孟轲皇皇,诲诱无倦。

shì yǐ rén yì zhī shēng yú jīn yóu cún lǐ ràng zhī fēng qiān zǎi wèi mǐn

这句话大意是:是以仁义之声,于今犹存,礼让之风,千载未 泯。

chóu xī líng tì sāng luàn lǚ zhēn rú lín zhī jiào zàn tuí xiáng xù zhī lǐ yǒu quē

这句话大意是:畴昔陵替,丧乱屡臻,儒林之教暂颓,庠序之礼有阙。

guó xué suǒ rán fén juǎn mò qǐ yǒu xīn zhī tú bào zhì wú yóu

这句话大意是:国学索然,坟卷莫启, 有心之徒,抱志无由。

xī wèi wǔ shēn qīn jiè zhòu wu zài wǔ gōng yóu shàng xi ān pī lǎn tóu gē yín yǒng yǐ wèi shì zhī suǒ xū zhě zhì zhī běn yi chóng

这句话大意是:昔魏武身亲介胄,务在武功,犹尚息鞍披览,投戈吟咏,以 为世之所须者,治之本宜崇。

kuàng jīn bì xià yǐ shèng míng lín cháo bǎi guān yǐ qián gōng lì shì cháo yě wú yú jiāng wài jìng mì

这句话大意是:况今陛下以圣明临朝,百官以虔恭莅事,朝野无虞, 江外静谧。

rú zhī hé yāng yāng zhī fēng mò yān wú wén

现代白话:如之何泱泱之风,漠呢无闻;。

yáng yáng zhī měi zhuì yú shèng shì hu

这句话大意是:洋洋之美,坠于圣世乎!

gǔ rén yǒu yán shī shū yì zhī fǔ lǐ yuè dé zhī zé

这句话大意是:古人有言,《诗》 《书》义之府,礼乐德之则。

shí yí liú xīn jīng jí chǎn míng xué yì shǐ fěng sòng zhī yīn yíng yú jīng shì

这句话大意是:实宜留心经籍,阐明学义,使讽颂之音,盈于京室;。

wèi dào zhī xián diǎn mó shì yǒng qǐ bù shèng zāi

现代白话:味道之贤,典谟是咏,岂不盛啊!

shū zòu dì yǒu gǎn yān

现代白话:疏奏,帝有感呢。

yóu shì yì lì guó xué zhēng jí shēng tú ér shì shàng zhuāng lǎo mò kěn yòng xīn rú xun

这句话大意是:由是议立国学,征集生徒,而世尚庄、老,莫肯用心儒训。

mù dì yǒng hé bā nián yīn hào xī zhēng yǐ jūn xìng bà qiǎn yóu cǐ suì fèi

这句话大意是:穆帝永和八年,殷浩西征,以军兴罢遣,由此遂废。

zhēng xi jiāng jūn yǔ liàng zài wǔ chāng kāi zhì xué guān

这句话大意是:征西将军庾亮在武昌,开置学 官。

jiào yuē

这句话大意是:教曰:。

rén qíng zhòng jiāo ér qīng cái hǎo yì ér è láo

这句话大意是:人情重交而轻财,好逸而恶劳。

xué yè zhì kǔ ér lù dá wèi hòu yóu jié jìng zhě duō gù mò kěn yòng xīn

这句话大意是:学业致苦,而禄答未厚,由捷径者多,故莫肯 用心。

zhū sì miǎo yuǎn fēng yā mí tì hòu shēng fàng rèn bù fù xiàn zhāng diǎn mó

这句话大意是:洙、泗邈远,《风》、《雅》弥替,后生放任,不复宪章典谟;。

lín guān zǎi zhèng zhě wu mù qián zhī zhì bù néng xián yǐ diǎn gào

这句话大意是:临官宰政者, 务目前之治,不能闲以典诰。

suì lìng shī shū huāng chén sòng shēng jì mò yǎng zhān fǔ shěng néng fú tàn kǎi

这句话大意是:遂令《诗》、《书》荒尘,颂声寂漠,仰瞻俯省,能 弗叹慨!

zì hú yí jiāo qīn dài sān shí nián yǐ

现代白话:自胡夷交侵,殆三十年了。

ér wèi gé miàn xiǎng fēng zhě qǐ wēi wǔ zhī yòng jìn yì wén jiào wèi qià bù zú suí zhī yá

这句话大意是:而未革面响风者,岂威武之用尽,抑文教未洽, 不足绥之邪?

xī lǔ bǐng zhōu lǐ qí bù gǎn wǔ

这句话大意是:昔鲁秉周礼,齐不敢侮;。

fàn huì chóng diǎn jìn guó yǐ zhì

这句话大意是:范会崇典,晋国以治。

chu wèi zhī jūn jiē zǔ dài shān hé píng chéng jù hàn guó fù mín yīn ér bù néng bǎo qí qiáng dà wú qǐ qū wán suǒ yǐ wèi tàn yě

这句话大意是:楚、魏之君,皆阻带 山河,凭城据汉,国富民殷,而不能保其强大,吴起、屈完所以为叹也。

yóu cǐ yán zhī lǐ yì zhī gù shú yǔ jīn chéng tāng chí

这句话大意是:由此言之, 礼义之固,孰与金城汤池?

jì lù chēng shè hu dà guó zhī jiān jiā zhī yǐ shī lǚ yīn zhī yǐ jī jǐn wèi zhī sān nián yóu yù xíng qí yì fāng

这句话大意是:季路称摄乎大国之间,加之以师旅,因之以饥馑,为之 三年,犹欲行其义方。

kuàng jīn jiāng biǎo yàn rán wáng dào lóng shèng ér bù néng hóng fū lǐ yuè dūn míng xiáng xù qí hé yǐ xun yí lún ér lái yuǎn rén hu

现代白话:况今江表晏然,王道隆盛,而不能弘敷礼乐,敦明庠序,其 凭什么训彝伦而来远人乎!

wèi wǔ dì yú chí wù zhī shí yǐ mǎ shàng wèi jiā dǎi yú jiàn ān zhī mò fēng chén wèi mǐ

这句话大意是:魏武帝于驰鹜之时,以马上为家,逮于建安之末,风尘未 弭。

rán yóu liú xīn yuǎn lǎn dà xué xīng yè suǒ wèi diān pèi bì yú shì zhēn tōng cái yě

这句话大意是:然犹留心远览,大学兴业,所谓颠沛必于是,真通才也。

jīn shǐ sān shí jì wu wǔ jiào bìng xiū jūn lǚ yǐ zhěng zǔ dòu wú fèi qǐ fēi jiān shàn zhě zāi

现代白话:今使三时既务,五教并修,军旅已整,俎豆无废,岂非兼善者啊!

biàn chǔ fèn ān xué xiào chù suǒ chóu liàng qǐ lì jiǎng shè

这句话大意是:便处分安学 校处所,筹量起立讲舍。

cān zuǒ dà jiàng zǐ dì xī lìng rù xué wú jiā zǐ dì yì lìng shòu yè

现代白话:参佐大将子弟,悉令入学,我家子弟,亦令受业。

sì fǔ bó xué shí yì tōng shè wén xué jīng lún zhě jiàn rú lín jì jiǔ shǐ bān tóng sān shǔ hòu qí gōng jǐ

这句话大意是:四府博 学识义通涉文学经纶者,建儒林祭酒,使班同三署,厚其供给;。

jiē miào xuǎn bāng yàn bì yǒu qí yi zhě yǐ chōng cǐ jǔ

这句话大意是:皆妙选邦彦,必有 其宜者,以充此举。

jìn lín chuān lín hè èr jùn bìng qiú xiū fù xué xiào kě xià tīng zhī

这句话大意是:近临川、临贺二郡,并求修复学校,可下听之。

ruò fēi shù xiū zhī liú lǐ jiào suǒ bù jí ér yù jiē yuán miǎn yì zhě bù dé wéi shēng

这句话大意是:若非束修之流, 礼教所不及,而欲阶缘免役者,不得为生。

míng wèi tiáo zhì lìng fǎ qīng ér rén guì

这句话大意是:明为条制,令法清而人贵。

yòu shàn zào lǐ qì zǔ dòu zhī shǔ jiāng xíng dà shè zhī lǐ

这句话大意是:又缮造礼器俎豆之属,将行大射之礼。

liàng xún hōng yòu fèi

这句话大意是:亮寻薨,又废。

xiào wǔ dì tài yuán jiǔ nián shàng shū xiè shí yòu chén zhī yuē

这句话大意是:孝武帝太元九年,尚书谢石又陈之曰:。

lì rén zhī dào yuē rén yǔ yì

这句话大意是:立人之道,曰仁与义。

yì shàn fǔ xìng wéi lǐ yǔ xué

这句话大意是:翼善辅性,唯礼与学。

suī lǐ chū zì rán bì xū yòu dǎo

这句话大意是:虽理出自然,必须诱导。

gù zhū sì chǎn hóng dào zhī fēng shī shū chuí guǐ jiào zhī diǎn

这句话大意是:故洙、 泗阐弘道之风,《诗》、《书》垂轨教之典。

dūn shī yuè lǐ wáng huà yǐ sī ér lóng

这句话大意是:敦《诗》悦《礼》,王化以斯而隆;。

zhēn táo jiǔ liú qún shēng yú shì hū mù

这句话大意是:甄陶九流,群生于是乎穆。

shì bù cháng zhì dào yì shí wáng

这句话大意是:世不常治,道亦时亡。

guāng wǔ tóu gē ér xí sòng wèi wǔ xī mǎ yǐ xiū xué jù zhuì sī wén ruò cǐ zhī zhì yě

这句话大意是:光武投戈而习诵,魏武息马以修 学,惧坠斯文,若此之至也。

dà jìn shòu mìng zhí shì duō yīn

这句话大意是:大晋受命,值世多阴。

suī shèng huà rì róng ér wáng dào wèi bèi

这句话大意是:虽圣化日融,而王道未备。

xiáng xù zhī yè huò fèi huò xìng

这句话大意是:庠 序之业,或废或兴。

suì lìng táo zhù quē rì yòng zhī gōng mín xìng mǐ sù sī zhī yì wěi wěi xuán xù yì yān mò chōu chén suǒ yǐ yuǎn xún fú niàn wù mèi yǒng tàn zhě yě

现代白话:遂令陶铸阙日用之功,民性靡素丝之益,亹亹玄绪,翳呢莫抽, 臣所以远寻伏念,寤寐永叹者也。

jīn huáng wēi xiá zhèn róng chē fāng jìng jiāng sǎ xuán fēng yú sì qū dǎo sī mín yú zhì dé

这句话大意是:今皇威遐震,戎车方静,将洒玄风于四区,导斯 民于至德。

qǐ kě bù hóng fū lǐ yuè shǐ huàn hu kě guān

这句话大意是:岂可不弘敷礼乐,使焕乎可观!

qǐng xīng fù guó xué yǐ xùn zhòu zi

这句话大意是:请兴复国学,以训胄子;。

bān xià zhōu jùn pǔ xiū xiāng xiào

这句话大意是:班下州郡,普 修乡校。

diāo zhuó lín láng hé bǎo bì zhì

这句话大意是:雕琢琳琅,和宝必至;。

dà qǐ qún méng mào cí chéng dé

这句话大意是:大启群蒙,茂兹成德。

fěi xiè yú shì bì yóu zhī yǐ tōng zé rén jìng qí yè dào lóng xué bèi yǐ

现代白话:匪懈于事,必由之以通,则 人竞其业,道隆学备了。

liè zōng nà qí yán

这句话大意是:烈宗纳其言。

qí nián xuǎn gōng qīng èr qiān dàn zǐ dì wéi shēng zēng zào miào wū yī bǎi wǔ shí wǔ jiān

这句话大意是:其年,选公卿二千石子弟为生,增造庙屋一百五十五间。

ér pǐn kè wú zhāng shì jūn zǐ chǐ yǔ qí liè

现代白话:而品课 无章,士有德行的人耻与其列。

guó zǐ jì jiǔ yīn mào yán zhī yuē

这句话大意是:国子祭酒殷茂言之曰:。

chén wén hóng huà zhèng sú cún hu lǐ jiào fǔ xìng chéng dé bì zī yú xué

这句话大意是:臣闻弘化正俗,存乎礼教,辅性成德,必资于学。

xiān wáng suǒ yǐ táo zhù tiān xià jīn liáng wàn wù xián xié nà shàn qián bèi yú rì yòng zhě yě

这句话大意是:先王所以陶铸天下,津梁万 物,闲邪纳善,潜被于日用者也。

gù néng shū tōng xuán lǐ qióng zōng yōu wēi yī guàn gǔ jīn mí lún zhì huà

这句话大意是:故能疏通玄理,穷综幽微,一贯古今,弥纶治化。

qiě fú zi chēng huí yǐ hào xué wèi běn

现代白话:且孔子称回,以好学为本;。

qī shí xī yǎng yǐ shàn yòu guī zōng

这句话大意是:七十希仰,以善诱归宗。

yā sòng zhī yīn liú yǒng qiān zài

这句话大意是:《雅》、《颂》之音,流咏千 载。

shèng xián zhī yuān fàn zhé wáng suǒ tóng fēng

这句话大意是:圣贤之渊范,哲王所同风。

zì dà jìn zhōng xìng zhào jī jiāng zuǒ chóng míng xué xiào xiū jiàn xiáng xù gōng qīng zǐ dì bìng rù guó xué

这句话大意是:自大晋中兴,肇基江左,崇明学校,修建庠序,公卿子弟,并入国学。

xún zhí duō gù xùn yè bù zhōng

这句话大意是:寻值多 故,训业不终。

bì xià yǐ shèng dé xuán yī sī lóng qián měi shùn tōng jū fāng dǎo dá wù xìng xīng fù rú sì qiān yǔ hòu shēng

这句话大意是:陛下以圣德玄一,思隆前美,顺通居方,导达物性,兴复儒肆,佥 与后生。

zì xué jiàn mí nián ér gōng wú kě míng

这句话大意是:自学建弥年,而功无可名。

dàn yè bì yì jiù cún zhě wú jǐ

这句话大意是:惮业避役,就存者无几;。

huò jiǎ tuō qīn jí zhēn wěi nán zhī shēng shí hún luàn mò cǐ zhī shén

这句话大意是:或假托亲疾,真伪难 知,声实浑乱,莫此之甚。

chén wén jiù zhì guó zǐ shēng jiē guàn zú huá zhòu bǐ liè huáng chǔ

这句话大意是:臣闻旧制,国子生皆冠族华胄,比列皇储。

ér zhōng zhě hùn zá lán ài suì lìng rén qíng chǐ zhī

这句话大意是:而中者混杂 兰艾,遂令人情耻之。

zǐ gòng qù shuò zhī xì yáng zhòng ní yóu ài qí lǐ

这句话大意是:子贡去朔之饩羊,仲尼犹爱其礼。

kuàng míng shí jiān sàng miàn qiáng yī shì zhě hu

这句话大意是:况名实兼丧,面墙一世者 乎!

ruò yǐ dāng jīn jí bìng wèi huáng sī diǎn quán yí tíng fèi zhě bié yī lǐ yě

这句话大意是:若以当今急病,未遑斯典,权宜停废者,别一理也。

ruò qí bù rán yi yī jiù zhǔn

这句话大意是:若其不然,宜依旧准。

qiè wèi qún chén nèi wài qīng guān zǐ zhí pǔ yīng rù xué zhì yǐ chéng kè

这句话大意是:窃 谓群臣内外,清官子侄,普应入学,制以程课。

jīn zhě jiàn shēng huò nián zài hàn gé fāng yuán shū qù yi tīng qí qù jiù gè cóng suǒ ān

这句话大意是:今者见生,或年在扞格,方圆殊趣, 宜听其去就,各从所安。

suǒ shàng miù hé qǐ fù wài cān yì

这句话大意是:所上谬合,乞付外参议。

liè zōng xià zhào bāo nà yòu bù shī xíng

这句话大意是:烈宗下诏褒纳,又不施行。

cháo tíng jí cǎo lái zhī rén yǒu zhì yú xué zhě mò bù fā fèn tàn xī

这句话大意是:朝廷及草莱之人有志于学者,莫不发愤叹息。

qīng hé rén li liáo yòu shàng biǎo yuē chén wén jiào zhě zhì huà zhī běn rén lún zhī shǐ suǒ yǐ yòu dá qún fāng jìn dé xīng rén pì zhū tǔ shí táo yě chéng qì

这句话大意是:清河 人李辽又上表曰:“臣闻教者,治化之本,人伦之始,所以诱达群方,进德兴仁, 譬诸土石,陶冶成器。

suī fù bǎi wáng shū lǐ zhì wén cēn cī zhì yú sī dào qí yòng bù shuǎng

这句话大意是:虽复百王殊礼,质文参差,至于斯道,其用不爽。

zì zhōng huá yīn méi quē lǐ huāng huǐ xiān wáng zhī zé qǐn shèng xián zhī fēng jué

这句话大意是:自中华湮 没,阙里荒毁,先王之泽寝,圣贤之风绝。

zì cǐ qì jīn jiāng jí bǎi nián

这句话大意是:自此迄今,将及百年。

zào huà yǒu líng fǒu zhōng yǐ tài hé jì yí xǐ hǎi dài qīng tōng lí shù méng sū fú zǎo fèn huà

这句话大意是:造化有灵,否终 以泰,河、济夷徙,海、岱清通,黎庶蒙苏,凫藻奋化。

ér diǎn xùn fú fū yā sòng jì miè jiǔ diāo zhī sú dà bì wèi gǎi

这句话大意是:而典训弗敷,《雅》、 《颂》寂蔑,久凋之俗,大弊未改。

fēi yǎn dí sī wén jī xī hóng yóu jiāng hé yǐ guāng zàn shí yōng kè lóng shèng huà zāi

现代白话:非演迪斯文,缉熙宏猷,将凭什么光赞时邕,克 隆盛化啊!

shì yǒu rú shē ér shí jí cǐ zhī wèi yě

这句话大意是:事有如赊而实急,此之谓也。

wáng fù xiān chén huí suí jí bāng yì guī chéng běn cháo

这句话大意是:亡父先臣回,绥集邦邑,归诚本朝。

yǐ tài yuán shí nián qiǎn chén fèng biǎo

这句话大意是:以太 元十年,遣臣奉表。

lù jīng quē lǐ guò jìn kǒng miào tíng yǔ qīng dùn guǐ shì tuí chí wàn shì zōng jiàng hū yān lún fèi

现代白话:路经阙里,过觐孔庙,庭宇倾顿,轨式颓弛,万世宗匠,忽呢 沦废;。

yǎng zhān fǔ kǎi bù jué tì liú

这句话大意是:仰瞻俯慨,不觉涕流。

jì dá jīng niǎn biǎo qiú xīng fù shèng sì xiū jiàn jiǎng xué

这句话大意是:既达京辇,表求兴复圣祀,修建讲学。

zhì shí sì nián shí yī yuè shí qī rì fèng bèi míng zhào cǎi chén bǐ yì chì xià yǎn zhōu lǔ jùn zhǔn jiù yíng shì

这句话大意是:至十四年十一 月十七日,奉被明诏,采臣鄙议,敕下兖州鲁郡,准旧营饰。

gù shàng shū lìng xiè shí lìng chén suǒ xū liè shàng yòu chū jiā bù báo zhù xìng lì

这句话大意是:故尚书令谢石令臣所 须列上,又出家布,薄助兴立。

gù zhèn běi jiāng jūn qiáo wáng tián bǎn chén xíng běi lǔ xiàn lìng cì xǔ gōng qiǎn

这句话大意是:故镇北将军谯王恬版臣行北鲁县令,赐许供遣。

èr chén hōng cú chéng guī bù suí

这句话大意是:二 臣薨徂,成规不遂。

bì xià tǐ táng yáo wén sī zhī měi fǎng xuān ní shàn yòu zhī qín qín huāng yú zhī diāo mèi mǐn shēng jiào zhī wèi jiā

这句话大意是:陛下体唐尧文思之美,访宣尼善诱之勤,矜荒余之凋昧,愍声 教之未浃。

yú wèi kě zhòng fú yǎn zhōu cì shǐ suì chéng jiù miào juān fù shù hù yǐ gōng sǎo sǎ

这句话大意是:愚谓可重符兖州刺史,遂成旧庙,蠲复数户,以供扫洒。

bìng cì gěi liù jīng jiǎng lì xiáng xù yán qǐng sù xué guǎng jí hòu jìn shǐ yóu rán rù dào fā pōu zuó zhī gōng

这句话大意是:并赐给《六经》, 讲立庠序,延请宿学,广集后进,使油然入道,发剖琢之功。

yùn rén yì yǐ zhēng fá fū dào dé yǐ fú yuǎn hé zhāo ér bù huái hé róu ér bù cóng

这句话大意是:运仁义以征伐,敷道 德以服远,何招而不怀,何柔而不从!

suǒ wéi zhě wēi suǒ hóng shén dà

这句话大意是:所为者微,所弘甚大。

chén zì zhì shēn niǎn gǔ yú jīn bā rěn wéi qīn zhuǎn jī sù yè fěi níng

这句话大意是:臣自致身辇毂,于今 八稔,违亲转积,夙夜匪宁。

zhèn wǔ jiāng jūn hé dàn zhī jīn zhèn hàn sān qí chén dāng suí fǎn

这句话大意是:振武将军何澹之今震扞三齐,臣当随反。

péi huí tiān yì gǎn liàn wǎng jí

这句话大意是:裴回天邑, 感恋罔极。

qǐ chén biǎo fù wài cān yì

这句话大意是:乞臣表付外参议。

yòu bú jiàn shěng

这句话大意是:”又不见省。

sòng gāo zǔ shòu mìng zhào yǒu sī lì xué wèi jiù ér bēng

这句话大意是:宋高祖受命,诏有司立学,未就而崩。

tài zǔ yuán jiā èr shí nián fù lì guó zǐ xué èr shí qī nián fèi

这句话大意是:太祖元嘉二十年,复立国子学,二十七 年废。

wèi gāo guì xiāng gōng gān lù èr nián chē jià qīn lǜ qún sī xíng yǎng lǎo zhī lǐ yú tài xué

这句话大意是:魏高贵乡公甘露二年,车驾亲率群司行养老之礼于太学。

yú shì wáng xiáng wèi sān lǎo zhèng xiǎo tóng wèi wǔ gēng

这句话大意是:于是王祥为三老, 郑小同为五更。

jīn wú qí zhù rán hàn lǐ jù cún yě

这句话大意是:今无其注,然汉礼具存也。

jìn wǔ dì tài shǐ liù nián shí èr yuè dì lín pì yōng xíng xiāng yǐn jiǔ zhī lǐ

这句话大意是:晋武帝泰始六年十二月,帝临辟雍,行乡饮酒之礼。

zhào yuē lǐ yí zhī fèi jiǔ yǐ nǎi jīn fù jiǎng yì jiù diǎn

现代白话:诏曰:“礼仪之废久了, 乃今复讲肄旧典。

cì tài cháng juàn bǎi pǐ chéng bó shì jí xué shēng niú jiǔ

这句话大意是:赐太常绢百匹,丞、博士及学生牛酒。

xián níng sān nián huì dì yuán kāng jiǔ nián fù xíng qí lǐ

这句话大意是:”咸宁三年,惠帝元康九 年,复行其礼。

wèi qí wáng zhèng shǐ zhōng qí wáng měi jiǎng jīng shǐ tài cháng shì diàn xiān shèng xiān shī yú bì yōng fú gōng qīn

这句话大意是:魏齐王正始中,齐王每讲经,使太常释奠先圣先师于避雍,弗躬亲。

jìn huì dì míng dì zhī wèi tài zǐ jí mǐn huái tài zǐ jiǎng jīng jìng bìng qīn shì diàn yú tài xué

这句话大意是:晋惠帝、明帝之为太子,及愍怀太子讲经竟,并亲释奠于太学。

tài zǐ jìn jué yú xiān shī zhōng shù zǐ jìn jué yú yán yuān

这句话大意是:太子进爵于先师, 中庶子进爵于颜渊。

yuán dì zhào yuē wú shi tài zǐ cǐ shì cí qì biàn qǐng wáng gōng yǐ xià zhě xī zài luò shí cháng yù qīng zuò yě

现代白话:元帝诏曰:“我识太子此事,祠讫便请王公以下者,昔在洛时, 尝豫清坐也。

chéng mù xiào wǔ sān dì yì jiē qīn shì diàn

这句话大意是:”成、穆、孝武三帝,亦皆亲释奠。

xiào wǔ shí yǐ tài xué zài shuǐ nán xuán yuǎn yǒu sī yì yī shēng píng yuán nián yú zhōng táng quán lì xíng tài xué

这句话大意是:孝武时,以太学在水南县远,有 司议依升平元年,于中堂权立行太学。

yú shí wú fù guó zǐ shēng yǒu sī zòu yìng xū èr xué shēng bǎi èr shí rén

这句话大意是:于时无复国子生,有司奏:“应须二学生百 二十人。

tài xué shēng qǔ jiàn rén liù shí guó zǐ shēng quán quán dà chén zǐ sūn liù shí rén shì qì ba

这句话大意是:太学生取见人六十,国子生权铨大臣子孙六十人,事讫罢。

zòu kě

这句话大意是:”奏可。

shì diàn lǐ bì huì bǎi guān liù pǐn yǐ shàng

这句话大意是:释奠 礼毕,会百官六品以上。

yuán jiā èr shí èr nián tài zǐ shì diàn cǎi jìn gù shì guān yǒu qí zhù

这句话大意是:元嘉二十二年,太子释奠,采晋故事,官有其注。

jì bì tài zǔ qīn lín xué yàn huì tài zǐ yǐ xià xī yù

这句话大意是:祭毕, 太祖亲临学宴会,太子以下悉豫。

bīng zhě shǒu guó zhī bèi

这句话大意是:兵者,守国之备。

kǒng zǐ yuē yǐ bù jiào mín zhàn shì wèi qì zhī

现代白话:孔孔子说:“以不教民战,是谓弃之。

bīng xiōng shì bù kě kōng shè yīn sōu shòu ér xí zhī

这句话大意是:”兵,凶事,不可空设, 因搜狩而习之。

ér fán shī chū yuē zhì bīng rù yuē zhèn lǚ jiē zhàn chén zhī shì

这句话大意是:而凡师出曰治兵,入曰振旅,皆战陈之事。

biàn gǔ duó zhuó náo zhī yòng yǐ jiào zuò zuò jìn tuì jí xú shū cù zhī jié suì yǐ sōu tián

这句话大意是:辨鼓铎镯铙之用,以教 坐作进退疾徐疏数之节,遂以搜田。

xiàn qín yǐ jì shè

这句话大意是:献禽以祭社。

zhòng xià jiào bá shè rú zhèn lǚ zhī chén suì yǐ miáo tián rú sōu zhī fǎ

这句话大意是:仲夏教茇舍,如振旅之陈,遂以 苗田,如搜之法。

xiàn qín yǐ xiǎng yuè

这句话大意是:献禽以享礿。

zhòng qiū jiào zhì bīng rú zhèn lǚ zhī chén suì yǐ xiǎn tián

这句话大意是:仲秋教治兵,如振旅之陈,遂以狝田。

rú sōu zhī fǎ zhì qín yǐ sì fāng

这句话大意是:如搜之法, 致禽以祀方。

zhòng dōng jiào dà yuè suì yǐ shòu tián

这句话大意是:仲冬教大阅,遂以狩田。

xiàn qín yǐ xiǎng zhēng

这句话大意是:献禽以享蒸。

sōu zhě sōu suǒ qǔ qí bù yùn zhě yě

这句话大意是:搜者,搜索取其不孕者也。

miáo zhě wèi miáo chú hài ér yǐ

这句话大意是:苗 者,为苗除害而已。

xiǎn zhě shā yě

这句话大意是:狝者,杀也。

cóng qiū qì suǒ shā duō yě

这句话大意是:从秋气所杀多也。

shòu zhě dōng wù bì chéng huò zé qǔ zhī wú suǒ zé yě

这句话大意是:狩者,冬物毕成,获则取之, 无所择也。

hàn yí lì qiū rì jiāo lǐ bì shǐ yáng wēi wǔ zhǎn shēng yú jiāo yǐ jiàn líng miào míng yuē chū liú

这句话大意是:汉仪,立秋日,郊礼毕,始扬威武,斩牲于郊,以荐陵庙,名曰䝙刘。

qí yí shèng yú yù róng lù bái mǎ zhū liè gōng zhí nǔ shè shēng

这句话大意是:其仪, 乘舆御戎路,白马朱鬣,躬执弩射牲。

tài zǎi lìng yǐ huò chē sòng líng miào

这句话大意是:太宰令以获车送陵庙。

yú shì shèng yú hái gōng qiǎn shǐ yǐ shù bó cì wǔ guān yì sūn wú bīng fǎ zhàn chén zhī yí shuài yǐ wéi cháng

这句话大意是:于是乘舆还宫,遣使 以束帛赐武官,肄孙、吴兵法战陈之仪,率以为常。

zhì xiàn dì jiàn ān èr shí yī nián wèi guó yǒu sī zòu gǔ sì shí jiǎng wǔ jiē yú nóng xì

这句话大意是:至献帝建安二十一年,魏国有 司奏:“古四时讲武,皆于农隙。

hàn xī jīng chéng qín zhì sān shí bù jiǎng wéi shí yuè dū shì

这句话大意是:汉西京承秦制,三时不讲,唯十月都试。

jīn bīng gé wèi yǎn shì mín sù xí kě wú sì shí jiǎng wǔ

这句话大意是:今兵革 未偃,士民素习,可无四时讲武。

dàn yǐ lì qiū zé jí rì dà cháo chē qí hào yuē zhì bīng

这句话大意是:但以立秋择吉日大朝车骑,号曰治兵。

shàng hé lǐ míng xià chéng hàn zhì

这句话大意是:上合礼名, 下承汉制。

zòu kě

这句话大意是:”奏可。

shì dōng zhì bīng

这句话大意是:是冬,治兵。

wèi wáng qīn jīn gǔ yǐ lìng jìn tuì

这句话大意是:魏王亲金鼓以令进退。

yán kāng yuán nián wèi wén dì wèi wèi wáng shì nián liù yuè lì qiū zhì bīng yú dōng jiāo gōng qīng xiāng yí

这句话大意是:延康元年,魏文帝为魏王,是年六月立秋,治兵于东郊,公卿相仪。

wáng yù huá gài qīn lìng jīn gǔ zhī jié

这句话大意是:王御华盖, 亲令金鼓之节。

míng dì tài hé yuán nián shí yuè zhì bīng yú dōng jiāo

这句话大意是:明帝太和元年十月,治兵于东郊。

jìn wǔ dì tài shǐ sì nián jiǔ nián xián níng yuán nián tài kāng sì nián liù nián dōng jiē zì lín xuān wǔ guān dà xí zhòng jūn rán bù zì lìng jìn tuì yě

这句话大意是:晋武帝泰始四年、九年、咸宁元 年、太康四年、六年冬,皆自临宣武观,大习众军,然不自令进退也。

zì huì dì yǐ hòu qí lǐ suì fèi

这句话大意是:自惠帝以后, 其礼遂废。

yuán dì tài xìng sì nián zhào zuǒ yòu wèi jí zhū yíng jiào xí yī dà xí yí zuò yàn yǔ zhàng

这句话大意是:元帝太兴四年,诏左右卫及诸营教习,依大习仪作雁羽仗。

chéng dì xián hé zhōng zhào nèi wài zhū jūn xì bīng yú nán jiāo zhī chǎng gù qí de yīn míng dòu chǎng

这句话大意是:成帝咸和中, 诏内外诸军戏兵于南郊之场,故其地因名斗场。

zì hòu fán zhèn huán yǔ zhū fāng bó wǎng wǎng yuè xí rán cháo tíng wú shì yān

现代白话:自后蕃镇桓、庾诸方伯,往往阅习, 然朝廷无事呢。

tài zǔ zài wèi yī gù shì yì xí zhòng jūn jiān yòng hàn wèi zhī lǐ

这句话大意是:太祖在位,依故事肄习众军,兼用汉、魏之礼。

qí hòu yǐ shí jiǎng wǔ yú xuān wǔ táng

这句话大意是:其后以时讲武于宣武堂。

yuán jiā èr shí wǔ nián rùn èr yuè dà sōu yú xuān wǔ chǎng zhǔ zhòu fèng zhào liè zòu shēn shè kè rì xiào liè bǎi guān bèi bàn

这句话大意是:元嘉 二十五年闰二月,大搜于宣武场,主胄奉诏列奏申摄,克日校猎,百官备办。

shè xíng gōng diàn biàn zuò wǔ zhàng yú mù fǔ shān nán gāng shè wáng gōng bǎi guān biàn zuò màn shěng rú cháng yí shè nán běi zuǒ yòu sì háng jīng mén

这句话大意是:设行 宫殿便坐武帐于幕府山南冈,设王公百官便坐幔省如常仪,设南北左右四行旌门;。

jiàn huò qí yǐ biǎo huò chē

这句话大意是:建获旗以表获车。

diàn zhōng láng yī rén diǎn huò chē zhǔ zhě èr rén shōu qín lì èr shí sì rén pèi huò chē

这句话大意是:殿中郎一人典获车,主者二人收禽,吏二十四人配获车。

bèi huò chē shí èr liǎng

这句话大意是:备获车 十二两。

xiào liè zhī guān zhe kù dié

这句话大意是:校猎之官著袴褶。

yǒu dài wǔ guān zhě tuō guān zhě shàng yīng

这句话大意是:有带武冠者,脱冠者上缨。

èr pǐn yǐ shàng yōng dāo bèi shuò huī fān sān pǐn yǐ xià dài dāo

这句话大意是:二品以上拥刀,备槊、麾幡, 三品以下带刀。

jiē qí chéng

这句话大意是:皆骑乘。

jiàng lǐng bù qǔ xiān liè yī rì qiǎn zhūn bù wéi

这句话大意是:将领部曲先猎一日,遣屯布围。

lǐng jūn jiāng jūn yī rén dū yòu zhēn

这句话大意是:领军将军一人督右甄;。

hù jūn yī rén dū zuǒ zhēn

这句话大意是:护 军一人督左甄;。

dà sī mǎ yī rén jū zhōng dǒng zhèng zhū jūn xī shòu jié dù

这句话大意是:大司马一人居中,董正诸军,悉受节度。

diàn zhōng láng lǜ huò chē bù qǔ zài sī mǎ zhī hòu

这句话大意是:殿中郎率获车部曲,在司 马之后。

shàng shū pú yè dōu guān shàng shū wǔ bīng shàng shū zuǒ yòu chéng dōu guān zhū cáo láng dōu lìng shǐ dōu guān zhū cáo lìng shǐ gàn lán tái zhì shū shì yù shǐ lìng shǐ zhū cáo lìng shǐ gàn dū shè jiū sī xiào liè fēi wéi

这句话大意是:尚书仆射、都官尚书、五兵尚书、左右丞、都官诸曹郎、都令史、都官诸 曹令史干、兰台治书侍御史令史、诸曹令史干,督摄纠司,校猎非违。

zhì rì huì yú xuān wǔ chǎng liè wéi chóng wéi

这句话大意是:至日,会于 宣武场,列为重围。

shè liú shǒu tián jiē wèi yú yún lóng mén wài nèi guān dào běi wài guān dào nán yǐ xī wéi shàng

这句话大意是:设留守填街位于云龙门外内官道北,外官道南,以西为上。

shè cóng guān wèi yú yún lóng mén nèi dà guān jiē běi xiǎo guān jiē nán yǐ xī wéi shàng

这句话大意是:设 从官位于云龙门内大官阶北,小官阶南,以西为上。

shè xiān zhì guān wèi yú xíng zhǐ chē mén wài nèi guān dào xi wài guān dào dōng yǐ běi wéi shàng

这句话大意是:设先置官位于行止车门外内官 道西,外官道东,以北为上。

shè xiān zhì guān hái wèi yú guǎng mò mén wài dào zhī dōng xī yǐ nán wéi shàng

这句话大意是:设先置官还位于广莫门外道之东西,以南为上。

xiào liè rì píng dàn zhèng zhí shì zhōng zòu yán

这句话大意是:校猎 日平旦,正直侍中奏严。

shàng shuǐ yī kè zòu duī yī gǔ

这句话大意是:上水一刻,奏:“搥一鼓。

wèi yī yán

这句话大意是:”为一严。

shàng shuǐ èr kè zòu duī èr gǔ

这句话大意是:上水二刻,奏: “搥二鼓。

wèi zài yán

这句话大意是:”为再严。

diàn zhōng shì yù shǐ zòu kāi dōng zhōng huá yún lóng mén yǐn zhàng wèi xiǎo jià lǔ bù

这句话大意是:殿中侍御史奏开东中华云龙门,引仗为小驾卤簿。

bǎi guān fēi xiào liè zhī guān zhe zhū fú jí liè guǎng mò mén wài

这句话大意是:百官非校 猎之官,著朱服,集列广莫门外。

yīng hái shěng zhě hái shěng

这句话大意是:应还省者还省。

liú shǒu tián jiē hòu bù cóng guān jiù wèi

这句话大意是:留守填街后部从官就位;。

qián bù cóng guān yī lǔ bù

这句话大意是:前部从 官依卤簿;。

xiān zhì guān xiān xíng

这句话大意是:先置官先行。

shàng shuǐ sān kè zòu duī sān gǔ

这句话大意是:上水三刻,奏:“搥三鼓。

wèi sān yán

这句话大意是:”为三严。

shàng shuǐ sì kè zòu wài bàn

这句话大意是:上水四刻,奏: “外办。

zhèng cì zhí shì zhōng sàn qí cháng shì jǐ shì huáng mén shì láng jūn xiào jiàn lǚ jìn jiā shàng hào

这句话大意是:”正次直侍中、散骑常侍、给事黄门侍郎、军校剑履进夹上皞。

zhèng zhí shì láng fù xǐ tōng shì lìng shǐ dài guī yìn zhōng shū zhī yìn

这句话大意是:正直侍郎 负玺,通事令史带龟印中书之印。

shàng shuǐ wǔ kè huáng dì chū zhe hēi jiè zé dān yī chéng niǎn

这句话大意是:上水五刻,皇帝出,著黑介帻单衣,乘辇。

zhèng zhí shì zhōng fù xǐ péi chéng bù dài jiàn

这句话大意是:正直 侍中负玺陪乘,不带剑。

diàn zhōng shì yù shǐ dū shè huáng huī yǐ nèi

这句话大意是:殿中侍御史督摄黄麾以内。

cì zhí shì zhōng cì zhí huáng mén shì láng hù jià zài qián

这句话大意是:次直侍中、次直黄门侍郎护驾 在前。

yòu cì zhí shì zhōng pèi xìn xǐ xíng xǐ yǔ zhèng zhí huáng mén shì láng cóng hù jià zài hòu

这句话大意是:又次直侍中佩信玺、行玺,与正直黄门侍郎从护驾在后。

bù míng gǔ jiǎo bù dé xuān huā yǐ cì yǐn chū jǐng bì rú cháng yí

这句话大意是:不鸣鼓角,不得喧 哗,以次引出,警跸如常仪。

dōng jià chū zōu zàn bì zhě zài bài

这句话大意是:东驾出,驺赞,陛者再拜。

huáng tài zǐ rù shǒu

这句话大意是:皇太子入守。

chē jià jiāng zhì wēi yí chàng yǐn xiān zhì qián bù cóng guān jiù wèi

这句话大意是:车驾将至, 威仪唱:“引先置前部从官就位。

zài bài

这句话大意是:”再拜。

chē jià zhì xíng diàn qián huí niǎn zhèng zhí shì zhōng guì zòu jiàng niǎn

这句话大意是:车驾至行殿前回辇,正直侍中跪奏: “降辇。

cì zhí shì zhōng chēng zhì yuē kě

这句话大意是:”次直侍中称制曰:“可。

zhèng zhí shì zhōng fǔ fú qǐ

这句话大意是:”正直侍中俯伏起。

huáng dì jiàng niǎn dēng yù zuò shì chén shēng diàn

这句话大意是:皇帝降辇登御坐,侍臣升 殿。

zhí wèi sà jǐ hǔ bēn máo tóu wén yī hé wěi yǐ cì liè jiē

这句话大意是:直卫钑戟虎贲,旄头文衣,鹖尾,以次列阶。

zhèng zhí shì zhōng zòu jiě yán

这句话大意是:正直侍中奏:“解严。

xiān zhì cóng jià bǎi guān hái biàn zuò màn shěng

这句话大意是:”先置从 驾百官还便坐幔省。

dì ruò gōng qīn shè qín biàn yù róng fú nèi wài cóng guān yǐ jí hǔ bēn xī biàn fú rú xiào liè yí

这句话大意是:帝若躬亲射禽,变御戎服,内外从官以及虎贲悉变服,如校猎仪。

sà jǐ chōu qiào yǐ bèi wǔ wèi

这句话大意是:钑戟抽鞘, 以备武卫。

huáng huī nèi guān cóng rù wéi lǐ

这句话大意是:黄麾内官,从入围里。

liè zhì bù qǔ guǎng zhāng zhēn wéi qí gǔ xiāng wàng xián méi ér jìn

这句话大意是:列置部曲,广张甄围,旗鼓相望,衔枚而进。

zhēn zhōu wéi huì dū zhēn lìng shǐ bēn qí hào fǎ shī lìng yuē chūn qín huái yùn sōu ér bù shè

这句话大意是:甄 周围会,督甄令史奔骑号法施令曰:“春禽怀孕,搜而不射;。

niǎo shòu zhī ròu bù dēng yú zǔ bù shè

这句话大意是:鸟兽之肉不登于俎, 不射;。

pí gé chǐ yá gǔ jiǎo máo yǔ bù dēng yú qì bù shè

这句话大意是:皮革齿牙骨角毛羽不登于器,不射。

zhēn huì

这句话大意是:”甄会。

dà sī mǎ míng gǔ cù wéi zhòng jūn gǔ zào jǐng jiǎo zhì xuān wǔ chǎng zhǐ

这句话大意是:大司马鸣鼓蹙围,众军鼓噪警 角,至宣武场止。

dà sī mǎ zhūn běi jīng mén

这句话大意是:大司马屯北旌门;。

èr zhēn shuài zhūn zuǒ yòu jīng mén

这句话大意是:二甄帅屯左右旌门;。

diàn zhōng zhōng láng lǜ huò chē bù qǔ rù cì běi jīng mén nèi zhī yòu

这句话大意是:殿中中郎率获车部曲入次 北旌门内之右。

huáng dì cóng nán jīng mén rù shè qín

这句话大意是:皇帝从南旌门入射禽。

yè zhě yǐ huò chē shōu zǎi hái chén yú huò qí běi

这句话大意是:谒者以获车收载,还陈于获旗北。

wáng gōng yǐ xià yǐ cì shè qín gè sòng yì huò qí xià fù shōu qín zhǔ zhě

这句话大意是:王公以下 以次射禽,各送诣获旗下,付收禽主者。

shì bì dà sī mǎ míng gǔ jiě wéi fù zhūn diàn zhōng láng lǜ qí shǔ shōu qín yǐ shí huò chē chōng páo chú

这句话大意是:事毕,大司马鸣鼓解围复屯,殿中郎率其 属收禽,以实获车,充庖厨。

liè yán tǒng cáo zhèng chú zhì zūn jiǔ zǔ ròu yú zhōng kuí yǐ kào xiǎng xiào liè zhòng jūn

这句话大意是:列言统曹正厨,置尊酒俎肉于中逵,以犒飨校猎众军。

zhì bū zhèng zhí shì zhōng liàng yi zòu yán cóng guān hái zhe zhū fú sà jǐ fù qiào

这句话大意是:至晡,正直侍中量宜奏严,从官还著朱服,钑戟复鞘。

zài yán xiān zhì guān xiān hái

这句话大意是:再严,先置官先还。

sān yán hòu èr kè zhèng zhí shì zhōng zòu wài bàn

这句话大意是:三严后 二刻,正直侍中奏:“外办。

huáng dì zhe hēi jiè zé dān yī

这句话大意是:”皇帝著黑介帻单衣。

zhèng cì zhí shì zhōng sàn qí cháng shì jǐ shì huáng mén shì láng jūn xiào jìn jiā yù zuò

这句话大意是:正次直侍中、散骑常侍、给事 黄门侍郎、军校进夹御坐。

zhèng zhí shì zhōng guì zòu hái gōng

这句话大意是:正直侍中跪奏:“还宫。

cì zhí shì zhōng chēng zhì yuē kě

这句话大意是:”次直侍中称制曰:“可。

zhèng zhí shì zhōng fǔ fú qǐ

这句话大意是:” 正直侍中俯伏起。

shèng yú dēng niǎn hái wèi cóng rú cháng yí

这句话大意是:乘舆登辇还,卫从如常仪。

dà sī mǎ míng gǔ sàn zhūn yǐ cì jiù shě

这句话大意是:大司马鸣鼓散屯,以次就舍。

chē jià jiāng zhì wēi yí chàng yǐn liú shǒu tián jiē xiān zhì qián bù cóng guān jiù wèi

这句话大意是:车驾将 至,威仪唱:“引留守填街先置前部从官就位。

zài bài

这句话大意是:”再拜。

chē jià zhì diàn qián huí niǎn zhèng zhí shì zhōng guì zòu jiàng niǎn

这句话大意是:车驾至殿前回辇,正直侍 中跪奏:“降辇。

cì zhí shì zhōng chēng zhì yuē kě

这句话大意是:”次直侍中称制曰:“可。

zhèng zhí shì zhōng fǔ fú qǐ

这句话大意是:”正直侍中俯伏起。

shèng yú jiàng rù

这句话大意是:乘舆降入。

zhèng zhí cì zhí shì zhōng sàn qí cháng shì jǐ shì huáng mén shì láng sàn qí shì láng jūn xiào cóng zhì hào yì rú cháng yí

这句话大意是:正直 次直侍中、散骑常侍、给事黄门侍郎、散骑侍郎、军校从至皞,亦如常仪。

zhèng zhí shì zhōng zòu jiě yán

这句话大意是:正直侍 中奏:“解严。

nèi wài bǎi guān bài biǎo wèn xùn rú cháng yí qì ba

这句话大意是:”内外百官拜表问讯如常仪,讫,罢。

✦ You read 志·卷十四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.