cáo ju zhà guó
这句话大意是:○漕矩咤国。
cáo ju zhà guó zhōu qī qiān yú lǐ
这句话大意是:漕矩咤国周七千余里。
guó dà dū chéng hào hè xī nà zhōu sān shí yú lǐ huò dōu hè sà luó chéng chéng zhōu sān shí yú lǐ bìng jiān jùn xiǎn gù yě
这句话大意是:国大都城号鹤悉那,周三十余里,或都鹤萨罗城,城周三十余里,并坚峻险固也。
shān chuān yǐn zhěn chóu lǒng shuǎng kǎi
这句话大意是:山川隐轸,畴垄爽垲。
gǔ jià shí bō sù mài zī fēng
这句话大意是:谷稼时播,宿麦滋丰。
cǎo mù fú shū huā guǒ mào shèng yi yù jīn xiāng chū xìng jù cǎo cǎo shēng luō mó yìn dù chuān
这句话大意是:草木扶疏,花果茂盛,宜郁金香,出兴瞿草,草生罗摩印度川。
hè sà luó chéng zhōng yǒng quán liú pài guó rén lì zhī yǐ gài tián yě
这句话大意是:鹤萨罗城中踊泉流派,国人利之,以溉田也。
qì xù hán liè shuāng xuě fán duō
这句话大意是:气序寒烈,霜雪繁多。
rén xìng qīng zào qíng duō guǐ zhà
这句话大意是:人性轻躁,情多诡诈。
hào xué yì duō jì shù cōng ér bù míng rì sòng shù wàn yán
这句话大意是:好学艺,多伎术,聪而不明,日诵数万言。
wén zì yán cí yì yú zhū guó
这句话大意是:文字言辞,异于诸国。
duō shì xū tán shào chéng shì shí
这句话大意是:多饰虚谈,少成事实。
suī sì bǎi shén jìng chóng sān bǎo
这句话大意是:虽祀百神,敬崇三宝。
qié lán shù bǎi suǒ sēng tú wàn yú rén bìng jiē xí xué dà chéng fǎ jiào
这句话大意是:伽蓝数百所,僧徒万余人,并皆习学大乘法教。
jīn wáng chún xìn lèi yè chéng tǒng wu xìng shèng fú mǐn ér hào xué
这句话大意是:今王淳信,累叶承统,务兴胜福,敏而好学。
wú yōu wáng suǒ jiàn sū dǔ bō shí yú suǒ
这句话大意是:无忧王所建窣堵波十余所。
yī chóng fèng hé chú nà tiān
这句话大意是:一、崇奉〈禾刍〉那天。
tiān cí shù shí yì dào zá jū jì duō wài dào qí tú jí shèng zōng shì hé chú chú jù fǎn xià tóng
这句话大意是:天祠数十,异道杂居,计多外道,其徒极盛,宗事〈禾刍〉(锄句反,下同。
nà tiān
这句话大意是:)那天。
qí tiān shén xī zì jiā bì shì guó ā lù náo shān xǐ jū cǐ guó nán jiè hé chú nà xì luó shān zhōng zuò wēi zuò fú wèi bào zuò è
这句话大意是:其天神昔自迦毕试国阿路猱山徙居此国南界〈禾刍〉那呬罗山中,作威作福,为暴作恶。
xìn qiú zhě suì yuàn qīng miè zhě zāo yāng gù yuǎn jìn zōng yǎng shàng xià zhī jù
这句话大意是:信求者遂愿,轻蔑者遭殃,故远近宗仰,上下祗惧。
lín guó yì sú jūn chén liáo shù měi suì xǐ chén bù qī ér huì huò jī jīn yín qí bǎo huò yǐ niú mǎ xún chù jìng xìng gòng fèng jù shēn chéng sù
这句话大意是:邻国异俗君臣僚庶,每岁喜辰不期而会,或赍金银奇宝,或以牛马驯畜,竞兴贡奉,俱伸诚素。
suǒ yǐ jīn yín bù de yáng mǎ mǎn gǔ wú gǎn jì yú wéi xiū shī fèng
这句话大意是:所以金银布地,羊马满谷,无敢觊觎,唯修施奉。
zōng shì wài dào kè xīn kǔ xíng tiān shén shòu qí zhòu shù wài dào zūn xíng duō xiào zhì liáo jí bìng pō méng quán yù
这句话大意是:宗事外道,克心苦行,天神授其咒术,外道遵行多效,治疗疾病,颇蒙痊愈。
cóng cǐ běi xíng wǔ bǎi yú lǐ zhì fú lì shì sà tǎng nà guó
这句话大意是:从此北行五百余里,至弗栗恃萨傥那国。
fú lì shì sà tǎng nà guó
这句话大意是:○弗栗恃萨傥那国。
fú lì shì sà tǎng nà guó dōng xī èr qiān yú lǐ nán běi qiān yú lǐ
这句话大意是:弗栗恃萨傥那国东西二千余里,南北千余里。
guó dà dū chéng hào hù bì nà zhōu èr shí yú lǐ
这句话大意是:国大都城号护苾那,周二十余里。
tǔ yí fēng sú tóng cáo ju zhà guó yǔ yán yǒu yì
这句话大意是:土宜风俗,同漕矩咤国,语言有异。
qì xù jìn hán rén xìng guǎng liè
这句话大意是:气序劲寒,人性犷烈。
wáng tū quē zhǒng yě shēn xìn sān bǎo shàng xué zūn dé
这句话大意是:王,突阙种也,深信三宝,尚学遵德。
pó luō xī nà dà lǐng
这句话大意是:婆罗犀那大岭。
cóng cǐ guó dōng běi yú shān shè chuān yuè jiā bì shì guó biān chéng xiǎo yì fán shù shí suǒ zhì dà xuě shān pó luō xī nà dà lǐng
这句话大意是:从此国东北,逾山涉川,越迦毕试国边城小邑,凡数十所,至大雪山婆罗犀那大岭。
lǐng jí chóng jùn wēi dèng wēi zhī qīng xī jìng pán yū yán xiù huí hù
这句话大意是:岭极崇峻,危隥〈危支〉倾,蹊径盘迂,岩岫回互。
huò rù shēn gǔ huò shàng gāo yá shèng xià hé dòng záo bīng ér dù
这句话大意是:或入深谷,或上高崖,盛夏合冻,凿冰而度。
xíng jīng sān rì fāng zhì lǐng shàng
这句话大意是:行经三日,方至岭上。
hán fēng qī liè jī xuě mí gǔ xíng lǚ jīng shè mò néng zhù zú
这句话大意是:寒风凄烈,积雪弥谷,行旅经涉,莫能伫足。
fēi sǔn áo xiáng bù néng yuè dù zú zhǐ bù lǚ rán hòu fān fēi
这句话大意是:飞隼翱翔,不能越度,足趾步履,然后翻飞。
xià wàng zhū shān ruò guān péi lǒu
这句话大意是:下望诸山,若观培𪣻。
shàn bù zhōu zhōng sī lǐng tè gāo
这句话大意是:赡部洲中,斯岭特高。
qí diān wú shù wéi duō shí fēng zǎn lì cóng yǐ sēn rán ruò lín
这句话大意是:其巅无树,惟多石峰,攒立丛倚,森然若林。
yòu sān rì xíng fāng de xià lǐng zhì ān dá luō fù guó
这句话大意是:又三日行,方得下岭,至安呾罗缚国。
ān dá luō fù guó
这句话大意是:○安呾罗缚国。
ān dá luō fù guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu sān qiān yú lǐ
这句话大意是:安呾罗缚国,睹货逻国故地也,周三千余里。
guó dà dū chéng zhōu shí sì wǔ lǐ
这句话大意是:国大都城周十四五里。
wú dà jūn zhǎng yì shǔ tū quē
这句话大意是:无大君长,役属突阙。
shān fù lián shǔ chuān tián ài xiá
这句话大意是:山阜连属,川田隘狭。
qì xù hán liè fēng léi qī jìn
这句话大意是:气序寒烈,风雷凄劲。
fēng jià sè yi huā guǒ
这句话大意是:丰稼穑,宜花果。
rén xìng guǎng bào sú wú gāng jì bù zhī zuì fú bù shàng xí xué wéi xiū shén cí shǎo xìn fó fǎ
这句话大意是:人性犷暴,俗无纲纪,不知罪福,不尚习学,唯修神祠,少信佛法。
qié lán sān suǒ sēng tú shù shí rán jiē zūn xí dà zhòng bù fǎ
这句话大意是:伽蓝三所,僧徒数十,然皆遵习大众部法。
yǒu yī sū dǔ bō wú yōu wáng jiàn yě
这句话大意是:有一窣堵波,无忧王建也。
cóng cǐ xī běi rù gǔ yú lǐng dù zhū xiǎo chéng xíng sì bǎi yú lǐ zhì kuò xī duō guó
这句话大意是:从此西北,入谷逾岭,度诸小城,行四百余里,至阔悉多国。
kuò xī duō guó
这句话大意是:○阔悉多国。
kuò xī duō guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu jiǎn qiān lǐ
这句话大意是:阔悉多国,睹货逻国故地也,周减千里。
guó dà dū chéng zhōu shí yú lǐ
这句话大意是:国大都城周十余里。
wú dà jūn zhǎng yì shǔ tū jué
这句话大意是:无大君长,役属突厥。
shān duō chuān xiá fēng ér qiě hán
这句话大意是:山多川狭,风而且寒。
gǔ jià fēng huā guǒ shèng
这句话大意是:谷稼丰,花果盛。
rén xìng guǎng bào sú wú fǎ dù
这句话大意是:人性犷暴,俗无法度。
qié lán sān suǒ sēng tú xiān shǎo
这句话大意是:伽蓝三所,僧徒鲜少。
cóng cǐ xī běi yú shān yuè gǔ dù zhū chéng yì xíng sān bǎi yú lǐ zhì huó guó
这句话大意是:从此西北,逾山越谷,度诸城邑,行三百余里,至活国。
huó guó
这句话大意是:○活国。
huó guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu èr qiān yú lǐ
这句话大意是:活国,睹货逻国故地也,周二千余里。
guó dà dū chéng zhōu èr shí yú lǐ
这句话大意是:国大都城周二十余里。
wú bié jūn zhǎng yì shǔ tū jué
这句话大意是:无别君长,役属突厥。
tǔ dì píng tǎn gǔ jià shí bō cǎo mù róng mào huā guǒ jù fán
这句话大意是:土地平坦,谷稼时播,草木荣茂,花果具繁。
qì xù hé chàng fēng sú chún zhì
这句话大意是:气序和畅,风俗淳质。
rén xìng zào liè yī fú zhān hè
这句话大意是:人性躁烈,衣服毡褐。
duō xìn sān bǎo shǎo shì zhū shén
这句话大意是:多信三宝,少事诸神。
qié lán shí yú suǒ sēng tú shù bǎi rén dà xiǎo èr chéng jiān gōng zōng xí
这句话大意是:伽蓝十余所,僧徒数百人,大小二乘兼功综习。
qí wáng tū jué yě guǎn tiě mén yǐ nán zhū xiǎo guó qiān xǐ niǎo jū bù cháng qí yì
这句话大意是:其王突厥也,管铁门已南诸小国,迁徙鸟居,不常其邑。
cōng lǐng
这句话大意是:葱岭。
cóng cǐ dōng rù cōng lǐng
这句话大意是:从此东入葱岭。
cōng lǐng zhě jù shàn bù zhōu zhōng nán jiē dà xuě shān běi zhì rè hǎi qiān quán xi zhì huó guó dōng zhì wū shā guó dōng xī nán běi gè shù qiān lǐ
这句话大意是:葱岭者,据赡部洲中,南接大雪山,北至热海、千泉,西至活国,东至乌铩国,东西南北各数千里。
yá lǐng shù bǎi zhòng yōu gǔ xiǎn jùn héng jī shuǐ xuě hán fēng jìng liè
这句话大意是:崖岭数百重,幽谷险峻,恒积水雪,寒风劲烈。
duō chū cōng gù wèi cōng lǐng yòu yǐ shān yá cōng cuì suì yǐ míng yān
现代白话:多出葱,故谓葱岭,又以山崖葱翠,遂以名呢。
dōng xíng bǎi yú lǐ zhì méng jiàn guó
这句话大意是:东行百余里,至瞢健国。
méng jiàn guó
这句话大意是:○瞢健国。
méng jiàn guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu sì bǎi yú lǐ
这句话大意是:瞢健国,睹货逻国故地也,周四百余里。
guó dà dū chéng zhōu shí wǔ liù lǐ
这句话大意是:国大都城周十五六里。
tǔ yí fēng sú dà tóng huó guó
这句话大意是:土宜风俗,大同活国。
wú dà jūn zhǎng yì shǔ tū jué
这句话大意是:无大君长,役属突厥。
běi zhì ā lì ní guó
这句话大意是:北至阿利尼国。
ā lì ní guó
这句话大意是:○阿利尼国。
ā lì ní guó dǔ huò luó guó gù de yě dài fù chú hé liǎng àn zhōu sān bǎi yú lǐ
这句话大意是:阿利尼国,睹货逻国故地也,带缚刍河两岸,周三百余里。
guó dà dū chéng zhōu shí sì wǔ lǐ
这句话大意是:国大都城周十四五里。
tǔ yí fēng sú dà tóng huó guó
这句话大意是:土宜风俗,大同活国。
dōng zhì hé luó hú guó
这句话大意是:东至曷逻胡国。
hé luó hú guó
这句话大意是:○曷逻胡国。
hé luó hú guó dǔ huò luó guó gù de yě běi lín fù chú hé zhōu èr bǎi yú lǐ
这句话大意是:曷逻胡国,睹货逻国故地也,北临缚刍河,周二百余里。
guó dà dū chéng zhōu shí sì wǔ lǐ
这句话大意是:国大都城周十四五里。
tǔ yí fēng sú dà tóng huó guó
这句话大意是:土宜风俗,大同活国。
cóng méng jiàn guó dōng yú jùn lǐng yuè dòng gǔ lì shǔ chuān chéng xíng sān bǎi yú lǐ zhì qì lì sè mó guó
这句话大意是:从瞢健国东逾峻岭,越洞谷,历数川城,行三百余里,至讫栗瑟摩国。
qì lì sè mó guó
这句话大意是:○讫栗瑟摩国。
qì lì sè mó guó dǔ huò luó guó gù de yě dōng xī qiān yú lǐ nán běi sān bǎi yú lǐ
这句话大意是:讫栗瑟摩国,睹货逻国故地也,东西千余里,南北三百余里。
guó dà dū chéng zhōu shí wǔ liù lǐ
这句话大意是:国大都城周十五六里。
tǔ yí fēng sú dà tóng méng jiàn guó dàn qí rén xìng bào yú è yǒu yì
这句话大意是:土宜风俗,大同瞢健国,但其人性暴,愚恶有异。
běi zhì bō lì hé guó
这句话大意是:北至钵利曷国。
bō lì hé guó
这句话大意是:○钵利曷国。
bō lì hé guó dǔ huò luó guó gù de yě dōng xī bǎi yú lǐ nán běi sān bǎi yú lǐ
这句话大意是:钵利曷国,睹货逻国故地也,东西百余里,南北三百余里。
guó dà dū chéng zhōu èr shí yú lǐ
这句话大意是:国大都城周二十余里。
tǔ yí fēng sú dà tóng qì lì sè mó guó
这句话大意是:土宜风俗,大同讫栗瑟摩国。
cóng qì lì sè mó guó yú shān yuè chuān xíng sān bǎi yú lǐ zhì xì mó dá luō guó
这句话大意是:从讫栗瑟摩国,逾山越川,行三百余里,至呬摩呾罗国。
xì mó dá luō guó
这句话大意是:○呬摩呾罗国。
xì mó dá luō guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu sān qiān yú lǐ
这句话大意是:呬摩呾罗国,睹货逻国故地也,周三千余里。
shān chuān lǐ yǐ tǔ dì wò rǎng yi gǔ jià duō sù mài bǎi huì zī mào zhòng guǒ jù fán
这句话大意是:山川逦迤,土地沃壤,宜谷稼,多宿麦,百卉滋茂,众果具繁。
qì xù hán liè rén xìng bào jí bù shí zuì fú xíng mào bǐ lòu
这句话大意是:气序寒烈,人性暴急,不识罪福,形貌鄙陋。
jǔ cuò wēi yí yī zhān pí hè pō tóng tū jué
这句话大意是:举措威仪,衣毡皮褐,颇同突厥。
qí fù rén shǒu guān mù jiǎo gāo sān chǐ yú qián yǒu liǎng qí biǎo fu fù mǔ
这句话大意是:其妇人首冠木角,高三尺余,前有两岐,表夫父母。
shàng qí biǎo fù xià qí biǎo mǔ suí xiān sàng wáng chú qù yī qí
这句话大意是:上岐表父,下岐表母,随先丧亡,除去一岐。
jiù gū jù mò jiǎo guān quán qì
这句话大意是:舅姑俱殁,角冠全弃。
qí xiān qiáng guó wáng shì zhǒng yě cōng lǐng zhī xi duō jiàn chén fú
这句话大意是:其先强国,王,释种也,葱岭之西,多见臣伏。
jìng lín tū jué suì rǎn qí sú
这句话大意是:境邻突厥,遂染其俗。
yòu wèi qīn lüè zì guò qí jìng gù cǐ guó rén liú lí yì yù shù shí jiān chéng gè bié lì zhǔ
这句话大意是:又为侵掠,自过其境,故此国人流离异域,数十坚城,各别立主。
qióng lú cuì zhàng qiān xǐ wǎng lái
这句话大意是:穹庐毳帐,迁徙往来。
xi jiē qì lì sè mó guó
这句话大意是:西接讫栗瑟摩国。
dōng gǔ xíng èr bǎi yú lǐ zhì bō duó chuàng nà guó
这句话大意是:东谷行二百余里,至钵铎创那国。
bō duó chuàng nà guó
这句话大意是:○钵铎创那国。
bō duó chuàng nà guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu èr qiān yú lǐ
这句话大意是:钵铎创那国,睹货逻国故地也,周二千余里。
guó dà dū chéng jù shān yá shàng zhōu liù qī lǐ
这句话大意是:国大都城据山崖上,周六七里。
shān chuān lǐ yǐ shā shí mí màn
这句话大意是:山川逦迤,沙石弥漫。
tǔ yí shū mài duō pú táo hú táo lí nài děng guǒ
这句话大意是:土宜菽麦,多蒲萄、胡桃、梨、奈等果。
qì xù hán liè rén xìng gāng měng sú wú lǐ fǎ bù zhī xué yì
这句话大意是:气序寒烈,人性刚猛,俗无礼法,不知学艺。
qí mào bǐ lòu duō yī zhān hè
这句话大意是:其貌鄙陋,多衣毡褐。
qié lán sān sì suǒ sēng tú guǎ shǎo
这句话大意是:伽蓝三四所,僧徒寡少。
wáng xìng chún zhì shēn xìn sān bǎo
这句话大意是:王性淳质,深信三宝。
cóng cǐ dōng nán shān gǔ zhōng xíng èr bǎi yú lǐ zhì yín báo jiàn guó
这句话大意是:从此东南,山谷中行二百余里,至淫薄健国。
yín báo jiàn guó
这句话大意是:○淫薄健国。
yín báo jiàn guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu qiān yú lǐ
这句话大意是:淫薄健国,睹货逻国故地也,周千余里。
guó dà dū chéng zhōu shí yú lǐ
这句话大意是:国大都城周十余里。
shān lǐng lián shǔ chuān tián ài xiá
这句话大意是:山岭连属,川田隘狭。
tǔ dì suǒ chǎn qì xù suǒ yí rén xìng zhī chà tóng bō duó chuàng nà dàn yán yǔ shǎo yì
这句话大意是:土地所产、气序所宜、人性之差,同钵铎创那,但言语少异。
wáng xìng kē bào bù míng shàn è
这句话大意是:王性苛暴,不明善恶。
cóng cǐ dōng nán yú lǐng yuè gǔ xiá lù wēi xiǎn xíng sān bǎi yú lǐ zhì qū jū wù fǎn
这句话大意是:从此东南,逾岭越谷,峡路危险,行三百余里,至屈(居勿反。
làng ná guó
这句话大意是:)浪拿国。
qū làng ná guó
这句话大意是:○屈浪拿国。
qū làng ná guó dǔ huò luó guó gù de yě zhōu èr qiān yú lǐ
这句话大意是:屈浪拿国,睹货逻国故地也,周二千余里。
tǔ dì shān chuān qì xù shí hòu tóng yín báo jiàn guó
这句话大意是:土地山川,气序时候,同淫薄健国。
sú wú fǎ dù rén xìng bǐ bào duō bù yíng fú shǎo xìn fó fǎ
这句话大意是:俗无法度,人性鄙暴,多不营福,少信佛法。
qí mào chǒu bì duō fú zhān hè
这句话大意是:其貌丑弊,多服毡褐。
yǒu shān yán zhōng duō chū jīn jīng zuó xī qí shí rán hòu de zhī
这句话大意是:有山岩,中多出金精,琢析其石,然后得之。
qié lán jì shǎo sēng tú yì guǎ
这句话大意是:伽蓝既少,僧徒亦寡。
qí wáng chún zhì jìng chóng sān bǎo
这句话大意是:其王淳质,敬崇三宝。
cóng cǐ dōng běi dēng shān rù gǔ tú lù jiān xiǎn xíng wǔ bǎi yú lǐ zhì dá mó xī tiě dì guó
这句话大意是:从此东北,登山入谷,途路艰险,行五百余里,至达摩悉铁帝国。
yì míng zhèn kǎn yòu wèi hù mì
这句话大意是:(亦名镇侃,又谓护蜜。
dá mó xī tiě dì guó
这句话大意是:○达摩悉铁帝国。
dá mó xī tiě dì guó zài liǎng shān jiān dǔ huò luó guó gù de yě dōng xī qiān wǔ liù bǎi lǐ nán běi guǎng sì wǔ lǐ xiá zé bù yú yī lǐ
这句话大意是:达摩悉铁帝国在两山间,睹货逻国故地也,东西千五六百里,南北广四五里,狭则不逾一里。
lín fù chú hé pán yū qū zhé duī fù gāo xià shā shí liú màn hán fēng qī liè
这句话大意是:临缚刍河,盘纡曲折,堆阜高下,沙石流漫,寒风凄烈。
wéi zhí mài dòu shǎo shù lín fá huā guǒ
这句话大意是:唯植麦豆,少树林,乏花果。
duō chū shàn mǎ mǎ xíng suī xiǎo ér nài chí shè
这句话大意是:多出善马,马形虽小,而耐驰涉。
sú wú lǐ yì rén xìng guǎng bào
这句话大意是:俗无礼义,人性犷暴。
xíng mào bǐ lòu yī fú zhān hè
这句话大意是:形貌鄙陋,衣服毡褐。
yǎn duō bì lǜ yì yú zhū guó
这句话大意是:眼多碧绿,异于诸国。
qié lán shí yú suǒ sēng tú guǎ shǎo
这句话大意是:伽蓝十余所、僧徒寡少。
yī hūn tuó duō chéng qié lán
这句话大意是:一、昏驮多城伽蓝。
hūn tuó duō chéng guó zhī dōu yě
这句话大意是:昏驮多城,国之都也。
zhōng yǒu qié lán cǐ guó xiān wáng zhī suǒ jiàn lì shū yá diàn gǔ shì jiàn táng yǔ
这句话大意是:中有伽蓝,此国先王之所建立,疏崖奠谷,式建堂宇。
cǐ guó zhī xiān wèi bèi fó jiào dàn shì xié shén shù bǎi nián qián zhào hóng fǎ huà
这句话大意是:此国之先,未被佛教,但事邪神,数百年前,肇弘法化。
chū cǐ guó wáng ài zǐ yīng jí tú jiū yī shù yǒu jiā wú chōu
这句话大意是:初,此国王爱子婴疾,徒究医术,有加无瘳。
wáng nǎi gōng wǎng tiān cí lǐ qǐng qiú jiù
这句话大意是:王乃躬往天祠,礼请求救。
shí bǐ cí zhǔ wèi shén xià yǔ bì dāng quán fù liáng wú tā lǜ
这句话大意是:时彼祠主为神下语:“必当痊复,良无他虑。
wáng wén xǐ wèi huí jià ér guī
这句话大意是:”王闻喜慰,回驾而归。
lù féng shā mén róng zhǐ kě guān hài qí xíng fú wèn suǒ cóng zhì
这句话大意是:路逢沙门,容止可观,骇其形服,问所从至。
cǐ shā mén zhě yǐ zhèng shèng guǒ yù hóng fó fǎ gù cǐ yí xíng
这句话大意是:此沙门者,已证圣果,欲弘佛法,故此仪形。
ér bào wáng yuē wǒ rú lái dì zǐ suǒ wèi bì chú yě
这句话大意是:而报王曰:“我,如来弟子,所谓苾刍也。
wáng jì yōu xīn jí xiān wèn yuē wǒ zǐ yīng jí shēng sǐ wèi fēn
这句话大意是:”王既忧心,即先问曰:“我子婴疾,生死未分。
shā mén yuē wáng xiān líng kě qǐ ài zǐ nán jì
这句话大意是:”沙门曰:“王先灵可起,爱子难济。
wáng yuē tiān shén wèi qí bù sǐ shā mén yán qí dāng zhōng guǐ sú zhī rén yán hé kě xìn
这句话大意是:”王曰:“天神谓其不死,沙门言其当终,诡俗之人,言何可信?
chí zhì gōng zhōng ài zǐ yǐ sǐ
这句话大意是:”迟至宫中,爱子已死。
nì bù fā sāng gèng wèn shén zhǔ yóu yuē bù sǐ zhěn jí dāng chōu
这句话大意是:匿不发丧,更问神主,犹曰:“不死,疹疾当瘳。
wáng biàn fā nù fù shén zhǔ ér shù yuē rǔ cáo qún jū zhǎng è wàng xíng wēi fú
现代白话:”王便发怒,缚神主而数曰:“你曹群居长恶,妄行威福。
wǒ zi yǐ sǐ shàng yún dāng chōu cǐ ér miù huò shú bù kě rěn
这句话大意是:我子已死,尚云当瘳,此而谬惑,孰不可忍?
yi lù shén zhǔ tiǎn miè líng miào
这句话大意是:宜戮神主,殄灭灵庙。
yú shì shā shén zhǔ chú shén xiàng tóu fù chú hé
这句话大意是:”于是杀神主,除神像,投缚刍河。
huí jià ér hái yòu yù shā mén
这句话大意是:回驾而还,又遇沙门。
jiàn ér jìng yuè qǐ shǒu xiè yuē nǎng wú míng dǎo zhù zú xié tú jiāo bì suī jiǔ yán gé zài cí
这句话大意是:见而敬悦,稽首谢曰:“曩无明导,伫足邪途,浇弊虽久,沿革在兹。
yuàn néng chuí gù jiàng lín jū shì
这句话大意是:愿能垂顾,降临居室。
shā mén shòu qǐng suí zhì zhōng gōng
这句话大意是:”沙门受请,随至中宫。
zàng zi jì yǐ wèi shā mén yuē rén shì jiū fēn shēng sǐ liú zhuǎn wǒ zǐ yīng jí wèn qí qù liú shén ér wàng yán dāng bì quán chà
这句话大意是:葬子既已,谓沙门曰:“人世纠纷,生死流转,我子婴疾,问其去留,神而妄言,当必痊差。
xiān chéng zhǐ gào guǒ wú xū shuō
这句话大意是:先承指告,果无虚说。
sī zé qí fǎ kě fèng wéi chuí āi mǐn dǎo cǐ mí tú
这句话大意是:斯则其法可奉,惟垂哀愍,导此迷徒。
suì qǐng shā mén kuí duó qié lán yī qí guī ju ér biàn jiàn lì
这句话大意是:”遂请沙门揆度伽蓝,依其规矩,而便建立。
zì ěr zhī hòu fó jiào fāng lóng
现代白话:自你之后,佛教方隆。
gù qié lán zhōng jīng shè wèi luó hàn jiàn yě
这句话大意是:故伽蓝中精舍,为罗汉建也。
qié lán dà jīng shè zhōng yǒu shí fó xiàng xiàng shàng xuán jīn tóng yuán gài zhòng bǎo zhuāng yán
这句话大意是:伽蓝大精舍中有石佛像,像上悬金铜圆盖,众宝庄严。
rén yǒu xuán rào gài yì suí zhuǎn rén zhǐ gài zhǐ mò cè líng jiàn
这句话大意是:人有旋绕,盖亦随转,人止盖止,莫测灵鉴。
wén zhū qí jiù yuē huò yún shèng rén yuàn lì suǒ chí huò wèi jī guān mì shù suǒ zhì
这句话大意是:闻诸耆旧曰:“或云圣人愿力所持,或谓机关秘术所致。
guān qí táng yǔ shí bì jiān jùn
这句话大意是:观其堂宇,石壁坚峻。
kǎo jué zhòng yì mò zhī shí lù
这句话大意是:考厥众议,莫知实录。
yú cǐ guó dà shān běi zhì shī qì ní guó
这句话大意是:逾此国大山北,至尸弃尼国。
shī qì ní guó
这句话大意是:○尸弃尼国。
shī qì ní guó zhōu èr qiān yú lǐ guó dà dū chéng zhōu wǔ liù lǐ
这句话大意是:尸弃尼国周二千余里,国大都城周五六里。
shān chuān lián shǔ shā shí biàn yě
这句话大意是:山川连属,沙石遍野。
duō sù mài shǎo gǔ jià lín shù xī shū huā guǒ guǎ shǎo
这句话大意是:多宿麦,少谷稼,林树稀疏,花果寡少。
qì xù hán liè fēng sú guǎng yǒng rěn yú shā lù wu yú dào qiè bù zhī lǐ yì bù shí shàn è mí wèi lái huò fú jù xiàn shì zāi yāng
这句话大意是:气序寒烈,风俗犷勇,忍于杀戮,务于盗窃,不知礼义,不识善恶,迷未来祸福,惧现世灾殃。
xíng mào bǐ lòu pí hè wèi fú
这句话大意是:形貌鄙陋,皮褐为服。
wén zì tóng dǔ huò luó guó yǔ yán yǒu yì
这句话大意是:文字同睹货逻国,语言有异。
yuè dá mó xī tiě dì guó tài shān zhī nán zhì shāng mí guó
这句话大意是:越达摩悉铁帝国大山之南,至商弥国。
shāng mí guó
这句话大意是:○商弥国。
shāng mí guó zhōu èr qiān wǔ liù bǎi lǐ
这句话大意是:商弥国周二千五六百里。
shān chuān xiāng jiàn duī fù gāo xià
这句话大意是:山川相间,堆阜高下。
gǔ jià bèi zhí shū mài mí fēng duō pú táo
这句话大意是:谷稼备植,菽麦弥丰,多蒲萄。
chū cí huáng záo yá xī shí rán hòu de zhī
这句话大意是:出雌黄,凿崖析石,然后得之。
shān shén bào è lǚ wèi zāi hài sì jì hòu rù píng jí wǎng lái
这句话大意是:山神暴恶,屡为灾害,祀祭后入,平吉往来。
ruò bù qí dǎo fēng báo fèn fā
这句话大意是:若不祈祷,风雹奋发。
qì xù hán fēng sú jí
这句话大意是:气序寒,风俗急。
rén xìng chún zhì sú wú lǐ yì zhì móu guǎ xiá jì néng qiǎn bó
这句话大意是:人性淳质,俗无礼义,智谋寡狭,伎能浅薄。
wén zì tóng dǔ huò luó guó yǔ yán bié yì
这句话大意是:文字同睹货逻国,语言别异。
duō yī zhān hè
这句话大意是:多衣毡褐。
qí wáng shì zhǒng yě chóng zhòng fó fǎ guó rén cóng huà mò bù chún xìn
这句话大意是:其王释种也,崇重佛法,国人从化,莫不淳信。
qié lán èr suǒ sēng tú guǎ shǎo
这句话大意是:伽蓝二所,僧徒寡少。
bō mèi luō chuān
这句话大意是:波谜罗川。
guó jìng dōng běi yú shān yuè gǔ jīng wēi lǚ xiǎn xíng qī bǎi yú lǐ zhì bō mèi luō chuān
这句话大意是:国境东北,逾山越谷,经危履险,行七百余里,至波谜罗川。
dōng xī qiān yú lǐ nán běi bǎi yú lǐ xiá ài zhī chù bù yú shí lǐ
这句话大意是:东西千余里,南北百余里,狭隘之处不逾十里。
jù liǎng xuě shān jiān gù hán fēng qī jìn chūn xià fēi xuě zhòu yè piāo fēng
这句话大意是:据两雪山间,故寒风凄劲,春夏飞雪,昼夜飘风。
de jiǎn xī duō lì shí bō zhí bù zī cǎo mù xī shǎo suì zhì kōng huāng jué wú rén zhǐ
这句话大意是:地碱卤,多砾石,播植不滋,草木稀少,遂致空荒,绝无人止。
bō mèi luō chuān zhōng yǒu dà lóng chí dōng xī sān bǎi yú lǐ nán běi wǔ shí yú lǐ jù dà cōng lǐng nèi dāng shàn bù zhōu zhōng qí de zuì gāo yě
这句话大意是:波谜罗川中有大龙池,东西三百余里,南北五十余里,据大葱岭内,当赡部洲中,其地最高也。
shuǐ nǎi chéng qīng jiǎo jìng mò cè qí shēn sè dài qīng hēi wèi shén gān měi
这句话大意是:水乃澄清皎镜,莫测其深,色带青黑,味甚甘美。
qián jū zé jiāo chī yú lóng yuán tuó guī biē fú yóu nǎi yuān yāng hóng yàn jià é sù bǎo
这句话大意是:潜居则鲛、螭、鱼、龙、鼋、鼍、龟、鳖,浮游乃鸳鸯、鸿雁、驾鹅、鹔、鸨。
zhū niǎo dà luǎn yí huāng yě huò cǎo zé jiān huò shā zhǔ shàng
这句话大意是:诸鸟大卵,遗荒野,或草泽间,或沙渚上。
chí xi pài yī dà liú xi zhì dá mó xī tiě dì guó dōng jiè yǔ fù chú hé hé ér xi liú gù cǐ yǐ yòu shuǐ jiē xi liú
这句话大意是:池西派一大流,西至达摩悉铁帝国东界,与缚刍河合而西流,故此已右,水皆西流。
chí dōng pài yī dà liú dōng běi zhì qū shā guó xi jiè yǔ xǐ duō hé hé ér dōng liú gù cǐ yǐ zuǒ shuǐ jiē dōng liú
这句话大意是:池东派一大流,东北至佉沙国西界,与徙多河合而东流,故此已左,水皆东流。
bō mèi luō chuān nán yuè shān yǒu bō lù luō guó duō jīn yín jīn sè rú huǒ
这句话大意是:波谜罗川南,越山有钵露罗国,多金银,金色如火。
zì cǐ chuān zhōng dōng nán dēng shān lǚ xiǎn lù wú rén lǐ wéi duō bīng xuě
这句话大意是:自此川中东南,登山履险,路无人里,唯多冰雪。
xíng wǔ bǎi yú lǐ zhì qiè pán tuó guó
这句话大意是:行五百余里,至朅盘陁国。
qiè pán tuó guó
这句话大意是:○朅盘陁国。
qiè pán tuó guó zhōu èr qiān yú lǐ guó dà dū chéng jī dà shí lǐng bèi tú duō hé zhōu èr shí yú lǐ
这句话大意是:朅盘陁国周二千余里,国大都城基大石岭,背徒多河,周二十余里。
shān lǐng lián shǔ chuān yuán ài xiá
这句话大意是:山岭连属,川原隘狭。
gǔ jià jiǎn shǎo shū mài fēng duō lín shù xī huā guǒ shǎo
这句话大意是:谷稼俭少,菽麦丰多,林树稀,花果少。
yuán xí qiū xū chéng yì kōng kuàng
这句话大意是:原隰丘墟,城邑空旷。
sú wú lǐ yì rén guǎ xué yì xìng jì guǎng bào lì yì xiāo yǒng
这句话大意是:俗无礼议,人寡学艺,性既犷暴,力亦骁勇。
róng mào chǒu bì yī fú zhān hè
这句话大意是:容貌丑弊,衣服毡褐。
wén zì yǔ yán dà tóng qū shā guó
这句话大意是:文字语言,大同佉沙国。
rán zhī chún xìn jìng chóng fó fǎ
这句话大意是:然知淳信,敬崇佛法。
qié lán shí yú suǒ sēng tú wǔ bǎi yú rén xí xué xiǎo chéng jiào shuō yī qiè yǒu bù
这句话大意是:伽蓝十余所,僧徒五百余人,习学小乘教说一切有部。
yī jiàn guó chuán shuō
这句话大意是:一、建国传说。
jīn wáng chún zhì jìng zhòng sān bǎo yí róng xián yǎ dǔ zhì hǎo xué
这句话大意是:今王淳质,敬重三宝,仪容闲雅,笃志好学。
jiàn guó yǐ lái duō lì nián suǒ
这句话大意是:建国以来,多历年所。
qí zì chēng yún shì zhì nà tí pó jù dá luō
这句话大意是:其自称云是至那提婆瞿呾罗。
táng yán hàn rì tiān zhǒng
这句话大意是:(唐言汉日天种。
cǐ guó zhī xiān cōng lǐng zhōng huāng chuān yě
这句话大意是:)此国之先,葱岭中荒川也。
xī bō lì là sī guó wáng qǔ fù hàn tǔ yíng guī zhì cǐ
这句话大意是:昔波利剌斯国王娶妇汉土,迎归至此。
shí zhǔ bīng luàn dōng xī lù jué suì yǐ wáng nǚ zhì yú gū fēng jí wēi jùn tī yá ér shàng xià shè zhōu wèi jǐng zhòu xún yè
这句话大意是:时属兵乱,东西路绝,遂以王女置于孤峰,极危峻,梯崖而上,下设周卫,警昼巡夜。
shí jīng sān yuè kòu zéi fāng jìng yù qū guī lù nǚ yǐ yǒu shēn
这句话大意是:时经三月,寇贼方静,欲趋归路,女已有娠。
shǐ chén huáng jù wèi tú shǔ yuē wáng mìng yíng fù shǔ sī kòu luàn yě cì huāng chuān zhāo bù móu xī
这句话大意是:使臣惶惧,谓徒属曰:“王命迎妇,属斯寇乱,野次荒川,朝不谋夕。
wú wáng dé gǎn yāo qì yǐ jìng
现代白话:我王德感,妖气已静。
jīn jiāng guī guó wáng fù yǒu shēn
这句话大意是:今将归国,王妇有娠。
gù cǐ wèi yōu bù zhī sǐ dì
这句话大意是:顾此为忧,不知死地。
yi tuī shǒu è huò yǐ hòu zhū
这句话大意是:宜推首恶,或以后诛。
xùn wèn xuān huá mò jiū qí shí
这句话大意是:”讯问喧哗,莫究其实。
shí bǐ dài r wèi shǐ chén yuē wù xiāng yóu yě nǎi shén huì ěr
这句话大意是:时彼待儿谓使臣曰:“勿相尤也,乃神会耳。
měi rì zhèng zhōng yǒu yī zhàng fū cóng rì lún zhōng chéng mǎ huì cǐ
这句话大意是:每日正中,有一丈夫从日轮中乘马会此。
shǐ chén yuē ruò rán zhě hé yǐ xuě zuì
现代白话:”使臣曰:“若然者,凭什么雪罪?
guī bì jiàn zhū liú yì lái tǎo jìn tuì ruò shì hé suǒ yi xíng
这句话大意是:归必见诛,留亦来讨,进退若是,何所宜行?
qiān yuē sī shì bù xì shuí jiù shēn zhū
这句话大意是:”佥曰:“斯事不细,谁就深诛?
dài zuì jìng wài qiě tuī dàn xī
这句话大意是:待罪境外,且推旦夕。
yú shì jí shí fēng shàng zhù gōng qǐ guǎn zhōu sān bǎi yú bù
这句话大意是:”于是即石峰上筑宫起馆,周三百余步。
huán gōng zhù chéng lì nǚ wéi zhǔ jiàn guān chuí xiàn
这句话大意是:环宫筑城,立女为主,建官垂宪。
zhì qī chǎn nán róng mào yán lì
这句话大意是:至期产男,容貌妍丽。
mǔ shè zhèng shì zi chēng zūn hào
这句话大意是:母摄政事,子称尊号。
fēi xíng xū kōng kòng yù fēng yún wēi dé xiá bèi shēng jiào yuǎn qià lín yù yì guó mò bù chēng chén
这句话大意是:飞行虚空,控驭风云,威德遐被,声教远洽,邻域异国,莫不称臣。
qí wáng shòu zhōng zàng zài cǐ chéng dōng nán bǎi yú lǐ tài shān yán shí shì zhōng
这句话大意是:其王寿终,葬在此城东南百余里大山岩石室中。
qí shī gàn là jīn yóu bù huài zhuàng léi jí rén yǎn rán rú shuì shí yì yī fú héng zhì xiāng huā
这句话大意是:其尸干腊,今犹不坏,状羸瘠人,俨然如睡,时易衣服,恒置香花。
zǐ sūn yì shì yǐ qì yú jīn
这句话大意是:子孙奕世,以迄于今。
yǐ qí xiān zǔ zhī shì mǔ zé hàn tǔ zhī rén fù nǎi rì tiān zhī zhǒng gù qí zì chēng hàn rì tiān zhǒng
这句话大意是:以其先祖之世,母则汉土之人,父乃日天之种,故其自称汉日天种。
rán qí wáng zú mào tóng zhōng guó shǒu shì fāng guān shēn yī hú fú
这句话大意是:然其王族,貌同中国,首饰方冠,身衣胡服。
hòu sì líng yí jiàn pò qiáng guó
这句话大意是:后嗣陵夷,见迫强国。
èr tóng shòu qié lán
这句话大意是:二、童受伽蓝。
wú yōu wáng mìng shì jí qí gōng zhōng jiàn sū dǔ bō
这句话大意是:无忧王命世,即其宫中建窣堵波。
qí wáng yú hòu qiān jū gōng dōng běi yú yǐ qí gù gōng wèi zūn zhě tóng shòu lùn shī jiàn sēng qié lán
这句话大意是:其王于后迁居宫东北隅,以其故宫为尊者童受论师建僧伽蓝。
tái gé gāo guǎng fó xiàng wēi yán
这句话大意是:台阁高广,佛像威严。
zūn zhě dá chā shǐ luó guó rén yě yòu ér yǐng wù zǎo lí sú chén yóu xīn diǎn jí qī shén xuán zhǐ rì sòng sān wàn èr qiān yán jiān shū sān wàn èr qiān zì
这句话大意是:尊者,呾叉始罗国人也,幼而颖悟,早离俗尘,游心典籍,栖神玄旨,日诵三万二千言,兼书三万二千字。
gù néng xué kòu shí yàn míng gāo dāng shì lì zhèng fǎ cuī xié jiàn gāo lùn qīng jǔ wú nán bù chou wǔ yìn dù guó xián jiàn tuī gāo
这句话大意是:故能学寇时彦,名高当世,立正法,摧邪见,高论清举,无难不酬,五印度国咸见推高。
qí suǒ zhì lùn fán shù shí bù bìng shèng xuān xíng mò bù wán xí jí jīng bù běn shī yě
这句话大意是:其所制论凡数十部,并盛宣行,莫不玩习,即经部本师也。
dāng cǐ zhī shí dōng yǒu mǎ míng nán yǒu tí pó xi yǒu lóng měng běi yǒu tóng shòu hào wèi sì rì zhào shì
这句话大意是:当此之时,东有马鸣,南有提婆,西有龙猛,北有童受,号为四日照世。
gù cǐ guó wáng wén zūn zhě shèng dé xīng bīng dòng zhòng fá dá chā shǐ luó guó xié ér de zhī jiàn cǐ qié lán shì zhāo zhān yǎng
这句话大意是:故此国王闻尊者盛德,兴兵动众,伐呾叉始罗国,胁而得之,建此伽蓝,式昭瞻仰。
sān èr shí shì rù dìng luó hàn
这句话大意是:三、二石室入定罗汉。
chéng dōng nán xíng sān bǎi yú lǐ zhì dà shí yá yǒu èr shí shì gè yī luó hàn yú zhōng rù miè jǐn dìng
这句话大意是:城东南行三百余里,至大石崖,有二石室,各一罗汉于中入灭尽定。
duān rán ér zuò nán yǐ dòng yáo xíng ruò léi rén fū hái bù xiǔ yǐ jīng qī bǎi yú suì
这句话大意是:端然而坐,难以动摇,形若羸人,肤骸不朽,已经七百余岁。
qí xū fà héng cháng gù zhòng sēng nián bié wèi tì fà yì yī
这句话大意是:其须发恒长,故众僧年别为剃发易衣。
sì bēn ráng shě luō
这句话大意是:四、奔穰舍罗。
dà yá dōng běi yú lǐng lǚ xiǎn xíng èr bǎi yú lǐ zhì bēn bū lùn fǎn
这句话大意是:大崖东北,逾岭履险,行二百余里,至奔(逋论反。
ráng shě luō
这句话大意是:)穰舍罗。
táng yán fú shè
这句话大意是:(唐言福舍。
cōng lǐng dōng gāng sì shān zhī zhōng dì fāng bǎi yú qǐng zhèng zhōng diàn xià
这句话大意是:)葱岭东冈,四山之中,地方百余顷,正中垫下。
dōng xià jī xuě fēng hán piāo jìn
这句话大意是:冬夏积雪,风寒飘劲。
chóu lǒng xì lǔ jià sè bù zī jì wú lín shù wéi yǒu xì cǎo
这句话大意是:畴垅舄卤,稼穑不滋,既无林树,唯有细草。
shí suī shǔ rè ér duō fēng xuě rén tú cái rù yún wù yǐ xìng
这句话大意是:时虽暑热,而多风雪,人徒才入,云雾已兴。
shāng lǚ wǎng lái kǔ sī jiān xiǎn
这句话大意是:商旅往来,苦斯艰险。
wén zhū qí jiù yuē xī yǒu jiǎ kè qí tú wàn yú tuó tuó shù qiān jī huò zhú lì zāo fēng yù xuě rén chù jù sàng
这句话大意是:闻诸耆旧曰:“昔有贾客,其徒万余,橐驼数千,赍货逐利,遭风遇雪,人畜俱丧。
shí qiè pán tuó guó yǒu dà luó hàn yáo guān jiàn zhī mǐn qí wēi ě yù yùn shén tōng zhěng sī lún nì
这句话大意是:时朅盘陁国有大罗汉,遥观见之,愍其危厄,欲运神通,拯斯沦溺。
shì lái zhì cǐ shāng rén yǐ sàng
这句话大意是:适来至此,商人已丧。
yú shì shōu zhū zhēn bǎo jí qí suǒ yǒu gòu lì guǎn shè chǔ jī zī cái mǎi dì lín guó zhōu hù biān chéng yǐ zhèn wǎng lái
这句话大意是:于是收诸珍宝,集其所有,构立馆舍,储积资财,买地邻国,鬻户边城,以赈往来。
gù jīn xíng rén shāng lǚ xián méng zhōu gěi
这句话大意是:故今行人商旅,咸蒙周给。
cóng cǐ dōng xià cōng lǐng dōng gāng dēng wēi lǐng yuè dòng gǔ xī jìng xiǎn zǔ fēng xuě xiāng jì xíng bā bǎi yú lǐ chū cōng lǐng zhì wū shā guó
这句话大意是:从此东下葱岭东冈,登危岭,越洞谷,溪径险阻,风雪相继,行八百余里,出葱岭,至乌铩国。
wū shā guó
这句话大意是:○乌铩国。
wū shā guó zhōu qiān yú lǐ guó dà dū chéng zhōu shí yú lǐ nán lín xǐ duō hé
这句话大意是:乌铩国周千余里,国大都城周十余里,南临徙多河。
dì tǔ wò rǎng jià sè yīn shèng lín shù yù mào huā guǒ jù fán
这句话大意是:地土沃壤,稼穑殷盛,林树郁茂,花果具繁。
duō chū zá yù zé yǒu bái yù yī yù qīng yù
这句话大意是:多出杂玉,则有白玉、黳玉、青玉。
qì xù hé fēng yǔ shùn
这句话大意是:气序和,风雨顺。
sú guǎ lǐ yì rén xìng gāng guǎng duō guǐ zhà shǎo lián chǐ
这句话大意是:俗寡礼义,人性刚犷,多诡诈,少廉耻。
wén zì yǔ yán shǎo tóng jì qū shā guó
这句话大意是:文字、语言少同伎佉沙国。
róng mào chǒu bì yī fú pí hè
这句话大意是:容貌丑弊,衣服皮褐。
rán néng chóng xìn jìng fèng fó fǎ
这句话大意是:然能崇信,敬奉佛法。
qié lán shí yú suǒ sēng tú jiǎn qiān rén xí xué xiǎo chéng jiào shuō yī qiè yǒu bù
这句话大意是:伽蓝十余所,僧徒减千人,习学小乘教说一切有部。
zì shù bǎi nián wáng zú jué sì wú bié jūn zhǎng yì shǔ qiè pán tuó guó
这句话大意是:自数百年王族绝嗣,无别君长,役属朅盘陁国。
yī luó hàn chū dìng shén biàn chuán shuō
这句话大意是:一、罗汉出定神变传说。
chéng xi èr bǎi yú lǐ zhì tài shān shān qì lóng zōng chù shí xìng yún yá yǎn zhēng róng jiāng bēng wèi zhuì
这句话大意是:城西二百余里至大山,山气巃嵸,触石兴云,崖隒峥嵘,将崩未坠。
qí diān sū dǔ bō yù rán qí zhì yě
这句话大意是:其巅窣堵波,郁然奇制也。
wén zhū tǔ sú yuē shù bǎi nián qián shān yá bēng pǐ zhōng yǒu bì chú míng mù ér zuò qū liàng wěi dà xíng róng kū gǎo xū fà xià chuí bèi jiān méng miàn
这句话大意是:闻诸土俗曰:数百年前,山崖崩圮,中有苾刍,瞑目而坐,躯量伟大,形容枯槁,须发下垂,被肩蒙面。
yǒu tián liè zhě jiàn yǐ bái wáng wáng gōng guān lǐ
这句话大意是:有田猎者见已白王,王躬观礼。
dōu rén shì zi bù zhào ér zhì fén xiāng sàn huā jìng xiū gòng yǎng
这句话大意是:都人士子,不召而至,焚香散花,竞修供养。
wáng yuē sī hé rén zāi
现代白话:王曰:“斯何人啊?
ruò cǐ wěi yě
这句话大意是:若此伟也!
yǒu bì chú duì yuē cǐ xū fà chuí zhǎng ér bèi fú jiā shā nǎi rù miè xīn dìng ā luó hàn yě
这句话大意是:”有苾刍对曰:“此须发垂长而被服袈裟,乃入灭心定阿罗汉也。
fu rù miè xīn dìng zhě xiān yǒu qī xiàn huò yán wén jiān zhuī shēng huò yán dài rì guāng zhào yǒu cí jǐng chá biàn cóng dìng qǐ
这句话大意是:夫入灭心定者,先有期限,或言闻犍椎声,或言待日光照,有兹警察,便从定起。
ruò wú jǐng chá jì rán bù dòng dìng lì chí shēn suì wú huài miè
这句话大意是:若无警察,寂然不动,定力持身,遂无坏灭。
duàn shí zhī tǐ chū dìng biàn xiè
这句话大意是:段食之体,出定便谢。
yi yǐ sū yóu guàn zhù lìng de zī rùn rán hòu gǔ jī jǐng wù dìng xīn
这句话大意是:宜以酥油灌注,令得滋润,然后鼓击,警悟定心。
wáng yuē shù hu
这句话大意是:”王曰:“俞乎!
nǎi jī jiān zhuī
这句话大意是:”乃击犍椎。
qí shēng cái zhèn ér cǐ luó hàn huò rán gāo shì jiǔ zhī nǎi yuē ěr bèi hé rén
现代白话:其声才振,而此罗汉豁然高视,久之,乃曰:“你辈何人?
xíng róng bēi xiǎo bèi fú jiā shā
这句话大意是:形容卑小,被服袈裟?
duì yuē wǒ bì chú yě
这句话大意是:”对曰:“我苾刍也。
yuē rán wǒ shī jiā yè bō rú lái jīn hé suǒ zài
这句话大意是:”曰:“然,我师迦叶波如来今何所在?
duì yuē rù dà niè pán qí lái yǐ jiǔ
这句话大意是:”对曰:“入大涅槃,其来已久。
wén ér bì mù chàng ruò yǒu huái xún zhòng wèn yuē shì jiā rú lái chū xìng shì yé
这句话大意是:”闻而闭目,怅若有怀,寻重问曰:“释迦如来出兴世耶?
duì yuē dàn líng dǎo shì yǐ cóng jì miè
这句话大意是:”对曰:“诞灵导世,已从寂灭。
wén fù fǔ shǒu jiǔ zhī nǎi qǐ shēng xū kōng xiàn shén biàn huà huǒ fén shēn yí hái zhuì dì
这句话大意是:”闻复俯首,久之乃起,升虚空,现神变,化火焚身,遗骸坠地。
wáng shōu qí gǔ qǐ sū dǔ bō
这句话大意是:王收其骨,起窣堵波。
cóng cǐ běi xíng shān qì kuàng yě wǔ bǎi yú lǐ zhì qū shā guó
这句话大意是:从此北行,山碛旷野五百余里,至佉沙国。
jiù wèi shū lè zhě nǎi chēng qí chéng hào yě
这句话大意是:(旧谓疏勒者,乃称其城号也。
zhèng yīn yi yún shì lì qì lì duō dǐ
这句话大意是:正音宜云室利讫栗多底。
shū lè zhī yán yóu wèi é yě
这句话大意是:疏勒之言,犹为讹也。
qū shā guó
这句话大意是:○佉沙国。
qū shā guó zhōu wǔ qiān yú lǐ duō shā qì shǎo rǎng tǔ
这句话大意是:佉沙国周五千余里,多沙碛,少壤土。
jià sè yīn shèng huā guǒ fán mào
这句话大意是:稼穑殷盛,花果繁茂。
chū xì zhān hè gōng zhī xì zhān qú shū
这句话大意是:出细毡褐,工织细毡氍毹。
qì hòu hé chàng fēng yǔ shùn xù
这句话大意是:气候和畅,风雨顺序。
rén xìng guǎng bào sú duō guǐ zhà lǐ yì qīng bó xué yì fū qiǎn
这句话大意是:人性犷暴,俗多诡诈,礼义轻薄,学艺肤浅。
qí sú shēng zǐ yā tou biǎn fāng xī róng mào cū bǐ wén shēn lǜ jing
这句话大意是:其俗生子,押头匾〈匚虒〉,容貌粗鄙,文身绿睛。
ér qí wén zì qǔ zé yìn dù suī yǒu shān é pō cún tǐ shì
这句话大意是:而其文字,取则印度,虽有删讹,颇存体势。
yǔ yán cí diào yì yú zhū guó
这句话大意是:语言辞调,异于诸国。
chún xìn fó fǎ qín yíng fú lì
这句话大意是:淳信佛法,勤营福利。
qié lán shù bǎi suǒ sēng tú wàn yú rén xí xué xiǎo chéng jiào shuō yī qiè yǒu bù
这句话大意是:伽蓝数百所,僧徒万余人,习学小乘教说一切有部。
bù jiù qí lǐ duō fěng qí wén gù sòng tōng sān zàng jí pí pó shā zhě duō yǐ
现代白话:不究其理,多讽其文,故诵通三藏及《毗婆沙》者多了。
cóng cǐ dōng nán xíng wǔ bǎi yú lǐ jì xǐ duō hé yú dà shā lǐng zhì zhuó jù jiā guó
这句话大意是:从此东南行五百余里,济徙多河,逾大沙岭,至斫句迦国。
jiù yuē jǔ qú
这句话大意是:(旧曰沮渠。
zhuó jù jiā guó
这句话大意是:○斫句迦国。
zhuó jù jiā guó zhōu qiān yú lǐ
这句话大意是:斫句迦国周千余里。
guó dà dū chéng zhōu shí yú lǐ jiān jùn xiǎn gù biān hù yīn shèng
这句话大意是:国大都城周十余里,坚峻险固,编户殷盛。
shān fù lián shǔ lì shí mí màn
这句话大意是:山阜连属,砾石弥漫。
lín dài liǎng hé pō yǐ gēng zhí pú táo lí nài qí guǒ shí fán
这句话大意是:临带两河,颇以耕植,蒲萄、梨、柰其果寔繁。
shí fēng hán rén zào bào
这句话大意是:时风寒,人躁暴。
sú wéi guǐ zhà gōng xíng jié dào
这句话大意是:俗唯诡诈,公行劫盗。
wén zì tóng jù sà dàn nà guó yán yǔ yǒu yì
这句话大意是:文字同瞿萨旦那国,言语有异。
lǐ yì qīng bó xué yì qiǎn jìn
这句话大意是:礼义轻薄,学艺浅近。
chún xìn sān bǎo hǎo lè fú lì
这句话大意是:淳信三宝,好乐福利。
qié lán shù shí huǐ huài yǐ duō sēng tú bǎi yú rén xí xué dà chéng jiào
这句话大意是:伽蓝数十,毁坏已多,僧徒百余人,习学大乘教。
guó nán jìng yǒu tài shān yá lǐng cuó é fēng luán chóng dié cǎo mù líng hán chūn qiū yī guàn xī jiàn jùn lài fēi liú sì zhù yá kān shí shì qí bù yán lín
这句话大意是:国南境有大山,崖岭嵯峨,峰峦重叠,草木凌寒,春秋一贯,谿涧浚濑,飞流四注,崖龛石室,棋布岩林。
yìn dù guǒ rén duō yùn shén tōng qīng jǔ yuǎn yóu qī zhǐ yú cǐ
这句话大意是:印度果人,多运神通,轻举远游,栖止于此。
zhū ā luó hàn jì miè zhě zhòng yǐ gù duō yǒu sū dǔ bō yě jīn yóu xiàn yǒu sān ā luó hàn jū yán xué zhōng rù miè xīn dìng xíng ruò léi rén xū fà héng cháng gù zhū shā mén shí wǎng wèi tì
这句话大意是:诸阿罗汉寂灭者众,以故多有窣堵波也,今犹现有三阿罗汉居岩穴中,入灭心定,形若羸人,须发恒长,故诸沙门时往为剃。
ér cǐ guó zhōng dà chéng jīng diǎn bù shù yóu duō fó fǎ zhì chù mò sī wèi shèng yě
这句话大意是:而此国中大乘经典部数尤多,佛法至处,莫斯为盛也。
shí wàn sòng wèi bù zhě fán yǒu shí shù
这句话大意是:十万颂为部者,凡有十数。
zì cí yǐ xiáng qí liú shí guǎng
这句话大意是:自兹已降,其流寔广。
cóng cǐ ér dōng yú lǐng yuè gǔ xíng bā bǎi yú lǐ zhì jù sà dàn nà guó
这句话大意是:从此而东,逾岭越谷,行八百余里,至瞿萨旦那国。
táng yán dì rǔ jí qí sú zhī yǎ yán yě
这句话大意是:(唐言地乳,即其俗之雅言也。
sú yǔ wèi zhī hàn nà guó xiōng nú wèi zhī yú dùn zhū hú wèi zhī huō dàn yìn dù wèi zhī qū dān
这句话大意是:俗语谓之汉那国,匈奴谓之于遁,诸胡谓之豁旦,印度谓之屈丹。
jiù yuē yú tián é yě
这句话大意是:旧曰于阗,讹也。
jù sà dàn nà guó
这句话大意是:○瞿萨旦那国。
jù sà dàn nà guó zhōu sì qiān yú lǐ shā qì tài bàn rǎng tǔ ài xiá
这句话大意是:瞿萨旦那国周四千余里,沙碛太半,壤土隘狭。
yi gǔ jià duō zhòng guǒ
这句话大意是:宜谷稼,多众果。
chū qú shū xì zhān gōng fǎng jì shī yòu chǎn bái yù yī yù
这句话大意是:出氍毹细毡,工纺绩𫄟,又产白玉、黳玉。
qì xù hé chàng piāo fēng fēi āi
这句话大意是:气序和畅,飘风飞埃。
sú zhī lǐ yì rén xìng wēn gōng
这句话大意是:俗知礼义,人性温恭。
hào xué diǎn yì bó dá jì néng
这句话大意是:好学典艺,博达伎能。
zhòng shù fù lè biān hù ān yè
这句话大意是:众庶富乐,编户安业。
guó shàng yuè yīn rén hǎo gē wǔ
这句话大意是:国尚乐音,人好歌舞。
shǎo fú máo hè zhān qiú duō yī shī bái dié
这句话大意是:少服毛褐毡裘,多衣𫄟白氎。
yí xíng yǒu tǐ fēng zé yǒu jì
这句话大意是:仪形有体,风则有纪。
wén zì xiàn zhāng yù zūn yìn dù wēi gǎi tǐ shì cū yǒu yán gé
这句话大意是:文字宪章,聿遵印度,微改体势,粗有沿革。
yǔ yì zhū guó chóng shàng fó fǎ
这句话大意是:语异诸国,崇尚佛法。
qié lán bǎi yǒu yú suǒ sēng tú wǔ qiān yú rén bìng duō xí xué dà chéng fǎ jiào
这句话大意是:伽蓝百有余所,僧徒五千余人,并多习学大乘法教。
yī jiàn guó chuán shuō
这句话大意是:一、建国传说。
wáng shén xiāo wǔ jìng zhòng fó fǎ zì yún pí shā mén tiān zhī zuò yìn yě
这句话大意是:王甚骁武,敬重佛法,自云毗沙门天之祚胤也。
xī zhě cǐ guó xū kuàng wú rén pí shā mén tiān zǐ cǐ qī zhǐ
这句话大意是:昔者,此国虚旷无人,毗沙门天子此栖止。
wú yōu wáng tài zǐ zài dá chā shǐ luó guó bèi jué mù yǐ wú yōu wáng nù qiǎn fǔ zuǒ qiān qí háo zú chū xuě shān běi jū huāng gǔ jiān
这句话大意是:无忧王太子在呾叉始罗国被抉目,已无忧王怒谴辅佐,迁其豪族,出雪山北,居荒谷间。
qiān rén zhú mù zhì cǐ xi jiè tuī jǔ qiú háo zūn lì wèi wáng
这句话大意是:迁人逐牧,至此西界,推举酋豪,尊立为王。
dàng shì shí yě dōng tǔ dì zǐ méng qiǎn liú xǐ jū cǐ dōng jiè qún xià quàn jìn yòu zì chēng wáng
这句话大意是:当是时也,东土帝子蒙谴流徙,居此东界,群下劝进,又自称王。
suì yuè yǐ jī fēng jiào bù tōng
这句话大意是:岁月已积,风教不通。
gè yīn tián liè yù huì huāng zé biàn wèn zōng xù yīn ér zhēng zhǎng
这句话大意是:各因田猎,遇会荒泽,便问宗绪,因而争长。
fèn xíng cí yǔ biàn yù jiāo bīng
这句话大意是:忿形辞语,便欲交兵。
huò yǒu jiàn yuē jīn kě jù hu
这句话大意是:或有谏曰:“今可遽吗?
yīn liè jué zhàn wèi jǐn bīng fēng
这句话大意是:因猎决战,未尽兵锋。
yi guī zhì bīng qī ér hòu jí
这句话大意是:宜归治兵,期而后集。
yú shì huí jià ér fǎn gè guī qí guó xiào xí róng mǎ dū lì shì zú
这句话大意是:于是回驾而返,各归其国,校习戎马,督励士卒。
zhì qī bīng huì qí gǔ xiāng wàng
这句话大意是:至期兵会,旗鼓相望。
dàn rì hé zhàn xi zhǔ bù lì yīn ér zhú běi suì zhǎn qí shǒu
这句话大意是:旦日合战,西主不利,因而逐北,遂斩其首。
dōng zhǔ chéng shèng fǔ jí wáng guó
这句话大意是:东主乘胜,抚集亡国。
qiān dū zhōng dì fāng jiàn chéng guō yōu qí wú tǔ kǒng nán chéng gōng xuān gào yuǎn jìn shuí shi dì lǐ
这句话大意是:迁都中地,方建城郭,忧其无土,恐难成功,宣告远近,谁识地理。
shí yǒu tú tàn wài dào fù dà hù chéng mǎn shuǐ ér zì jìn yuē wǒ zhī dì lǐ
这句话大意是:时有涂炭外道,负大瓠,盛满水而自进曰:“我知地理。
suì yǐ qí shuǐ qū qǔ yí liú zhōu ér fù shǐ yīn jí jí qū hū ér bú jiàn
这句话大意是:”遂以其水屈曲遗流,周而复始,因即疾驱,忽而不见。
yī bǐ shuǐ jī zhì qí jī dǔ suì de xīng gōng jí sī guó zhì jīn wáng suǒ dōu yú cǐ chéng yě
这句话大意是:依彼水迹,峙其基堵,遂得兴工,即斯国治,今王所都于此城也。
chéng fēi chóng jùn gōng jī nán kè zì gǔ yǐ lái wèi néng yǒu shèng
这句话大意是:城非崇峻,攻击难克,自古已来,未能有胜。
qí wáng qiān dū zuò yì jiàn guó ān rén gōng jì yǐ chéng chǐ dié yún mù wèi yǒu yìn sì kǒng jué zōng xù
这句话大意是:其王迁都作邑,建国安人,功绩已成,齿耋云暮,未有胤嗣,恐绝宗绪。
nǎi wǎng pí shā mén tiān shén suǒ qí dǎo qǐng sì
这句话大意是:乃往毗沙门天神所,祈祷请嗣。
shén xiàng é shàng pōu chū yīng hái pěng yǐ huí jià guó rén chēng qìng
这句话大意是:神像额上,剖出婴孩,捧以回驾,国人称庆。
jì bù yǐn rǔ kǒng qí bù shòu lù yì shén cí zhòng qǐng yù yǎng
这句话大意是:既不饮乳,恐其不寿,录诣神祠,重请育养。
shén qián zhī de hū rán lóng qǐ qí zhuàng rú rǔ shén tóng yǐn shǔn suì zhì chéng lì
这句话大意是:神前之地忽然隆起,其状如乳,神童饮吮,遂至成立。
zhì yǒng guāng qián fēng jiào xiá bèi suì yíng shén cí zōng xiān zǔ yě
这句话大意是:智勇光前,风教遐被,遂营神祠,宗先祖也。
zì cí yǐ xiáng yì shì xiāng chéng chuán guó jūn lín bù shī qí xù
这句话大意是:自兹已降,奕世相承,传国君临,不失其绪。
gù jīn shén miào duō zhū zhēn bǎo bài cí xiǎng jì wú tì yú shí
这句话大意是:故今神庙多诸珍宝,拜祠享祭,无替于时。
dì rǔ suǒ yù yīn wèi guó hào
这句话大意是:地乳所育,因为国号。
èr pí lú zhé nà qié lán
这句话大意是:二、毗卢折那伽蓝。
wáng chéng nán shí yú lǐ yǒu dà qié lán cǐ guó xiān wáng wèi pí lú zhé nà táng yán biàn zhào
这句话大意是:王城南十余里有大伽蓝,此国先王为毗卢折那(唐言遍照。
ā luó hàn jiàn yě
这句话大意是:)阿罗汉建也。
xī zhě cǐ guó fó fǎ wèi bèi ér ā luó hàn zì jiā shī mí luó guó zhì cǐ lín zhōng yàn zuò xí dìng
这句话大意是:昔者,此国佛法未被,而阿罗汉自迦湿弥罗国至此林中,宴坐习定。
shí yǒu jiàn zhě hài qí róng fú jù yǐ qí zhuàng shàng bái yú wáng
这句话大意是:时有见者,骇其容服,具以其状上白于王。
wáng suì gōng wǎng guān qí róng zhǐ yuē ěr hé rén hu dú zài yōu lín
现代白话:王遂躬往,观其容止,曰:“你何人乎,独在幽林?
luó hàn yuē wǒ rú lái dì zǐ xián jū xí dìng
这句话大意是:”罗汉曰:“我,如来弟子,闲居习定。
wáng yi shù fú hóng zàn fó jiào jiàn qié lán zhào sēng zhòng
这句话大意是:王宜树福,弘赞佛教,建伽蓝,召僧众。
wáng yuē rú lái zhě yǒu hé dé yǒu hé shén ér rǔ niǎo qī qín kǔ fèng jiào
现代白话:”王曰:“如来者,有何德,有何神,而你鸟栖,勤苦奉教?
yuē rú lái cí mǐn sì shēng yòu dǎo sān jiè huò xiǎn huò yǐn shì shēng shì miè
这句话大意是:”曰:“如来慈愍四生,诱导三界,或显或隐,示生示灭。
zūn qí fǎ zhě chū lí shēng sǐ mí qí jiào zhě jī chán ài wǎng
这句话大意是:遵其法者,出离生死,迷其教者,羁缠爱网。
wáng yuē chéng rú suǒ shuō shì gāo yán yì
这句话大意是:”王曰:“诚如所说,事高言议。
jì yún dà shèng wèi wǒ xiàn xíng
这句话大意是:既云大圣,为我现形。
ruò de zhān yǎng dāng wèi jiàn lì qìng xīn guī xìn hóng yáng jiào fǎ
这句话大意是:若得瞻仰,当为建立,罄心归信,弘扬教法。
luó hàn yuē wáng jiàn qié lán gōng chéng gǎn yìng
这句话大意是:”罗汉曰:“王建伽蓝,功成感应。
wáng gǒu cóng qí qǐng jiàn sēng qié lán yuǎn jìn xián jí fǎ huì chēng qìng ér wèi yǒu jiān zhuī kòu jī zhào jí
这句话大意是:”王苟从其请,建僧伽蓝,远近咸集,法会称庆,而未有犍椎扣击召集。
wáng wèi luó hàn yuē qié lán yǐ chéng fú zài hé suǒ
这句话大意是:王谓罗汉曰:“伽蓝已成,佛在何所?
luó hàn yuē wáng dāng zhì chéng shèng jiàn bù yuǎn
这句话大意是:”罗汉曰:“王当至诚,圣鉴不远。
wáng suì lǐ qǐng hū jiàn kōng zhōng fó xiàng xià jiàng shòu wáng qián chuí yīn jí chéng xìn hóng yáng fó jiào
这句话大意是:”王遂礼请,忽见空中佛像下降,授王揵椎,因即诚信,弘扬佛教。
sān jù shì shí líng qié shān
这句话大意是:三、瞿室饣夌伽山。
wáng chéng xī nán èr shí yú lǐ yǒu jù shì shí líng qié shān
这句话大意是:王城西南二十余里,有瞿室饣夌伽山。
táng yán niú jiǎo
这句话大意是:(唐言牛角。
shān fēng liǎng qǐ yán yǎn sì jué
这句话大意是:)山峰两起,岩隒四绝。
yú yá gǔ jiān jiàn yī qié lán qí zhōng fó xiàng shí zhú guāng míng
这句话大意是:于崖谷间建一伽蓝,其中佛像时烛光明。
xī rú lái céng zhì cǐ chù wèi zhū tiān rén lüè shuō fǎ yào xuán jì cǐ dì dāng jiàn guó tǔ jìng chóng yí fǎ zūn xí dà chéng
这句话大意是:昔如来曾至此处,为诸天人略说法要,悬记此地当建国土,敬崇遗法,遵习大乘。
niú jiǎo shān yán yǒu dà shí shì zhōng yǒu ā luó hàn rù miè xīn dìng dài cí shì fú shù bǎi nián jiān gōng yǎng wú tì
这句话大意是:牛角山岩有大石室,中有阿罗汉,入灭心定,待慈氏佛,数百年间,供养无替。
jìn zhě yá bēng yǎn sāi mén jìng
这句话大意是:近者崖崩,掩塞门径。
guó wáng xīng bīng yù chú bēng shí jí hēi fēng qún fēi dú shì rén zhòng yǐ gù zhì jīn shí mén bù kāi
这句话大意是:国王兴兵欲除崩石,即黑峰群飞,毒螫人众,以故至今石门不开。
sì de jiā pó fù nà qié lán
这句话大意是:四、地迦婆缚那伽蓝。
wáng chéng xī nán shí yú lǐ yǒu de jiā pó fù nà qié lán
这句话大意是:王城西南十余里,有地迦婆缚那伽蓝。
zhōng yǒu jiā zhù lì fó xiàng běn cóng qū zhī guó ér lái zhì zhǐ
这句话大意是:中有夹纻立佛像,本从屈支国而来至止。
xī cǐ guó zhōng yǒu chén bèi qiǎn yù jū qū zhī héng lǐ cǐ xiàng
这句话大意是:昔此国中有臣被谴,寓居屈支,恒礼此像。
hòu méng hái guó qīng xīn yáo jìng yè fēn zhī hòu xiàng hū zì zhì qí rén shě zhái jiàn cǐ qié lán
这句话大意是:后蒙还国,倾心遥敬,夜分之后,像忽自至,其人舍宅,建此伽蓝。
wǔ bó qié yí chéng
这句话大意是:五、勃伽夷城。
wáng chéng xi xíng sān bǎi yú lǐ zhì bó qié yí chéng
这句话大意是:王城西行三百余里,至勃伽夷城。
zhōng yǒu fú zuò xiàng gāo qī chǐ yú xiāng hǎo yǔn bèi wēi sù nì rán shǒu dài bǎo guān guāng míng duì zhào
这句话大意是:中有佛坐像,高七尺余,相好允备,威肃嶷然,首戴宝冠,光明对照。
wén zhū tǔ sú yuē běn zài jiā shī mí luó guó qǐng yí zhì cǐ
这句话大意是:闻诸土俗曰:本在迦湿弥罗国,请移至此。
xī yǒu luó hàn qí shā mí dì zǐ lín mìng zhōng shí qiú cù mǐ bǐng
这句话大意是:昔有罗汉,其沙弥弟子临命终时,求酢米饼。
luó hàn yǐ tiān yǎn guān jiàn jù sà dàn nà guó yǒu cǐ wèi yān yùn shén tōng lì zhì cǐ qiú huò
现代白话:罗汉以天眼观,见瞿萨旦那国有此味呢,运神通力,至此求获。
shā mí dàn yǐ yuàn shēng qí guó
这句话大意是:沙弥啖已,愿生其国。
guǒ suì sù xīn de wèi wáng zǐ
这句话大意是:果遂宿心,得为王子。
jì sì wèi yǐ wēi shè xiá ěr suì yú xuě shān fá jiā shī mí luó guó
这句话大意是:既嗣位已,威摄遐迩,遂逾雪山,伐迦湿弥罗国。
jiā shī mí luó guó wáng zhěng jí róng mǎ yù yù biān guān
这句话大意是:迦湿弥罗国王整集戎马,欲御边冠。
shí ā luó hàn jiàn wáng wù dòu bīng yě wǒ néng tuì zhī
这句话大意是:时阿罗汉谏王:“勿斗兵也,我能退之。
xún wèi jù sà dàn nà wáng shuō zhū fǎ yào
这句话大意是:”寻为瞿萨旦那王说诸法要。
wáng chū wèi xìn shàng yù xīng bīng
这句话大意是:王初未信,尚欲兴兵。
luó hàn suì qǔ cǐ wáng xiān shēn shā mí shí yī ér yǐ shì zhī
这句话大意是:罗汉遂取此王先身沙弥时衣,而以示之。
wáng jì jiàn yī de sù mìng zhì yǔ jiā shī mí luó wáng xiè jiù jiāo huān shì bīng ér fǎn fèng yíng shā mí shí suǒ gōng yǎng fó xiàng suí jūn lǐ qǐng
这句话大意是:王既见衣,得宿命智,与迦湿弥罗王谢咎交欢,释兵而返,奉迎沙弥时所供养佛像,随军礼请。
xiàng zhì cǐ de bù kě zhuǎn yí huán jiàn qié lán shì zhāo sēng lǚ shě bǎo guān zhì xiàng dǐng
这句话大意是:像至此地,不可转移,环建伽蓝,式招僧侣,舍宝冠置像顶。
jīn suǒ guān zhě jí xiān wáng suǒ shī yě
这句话大意是:今所冠者,即先王所施也。
liù shǔ rǎng fén chuán shuō
这句话大意是:六、鼠壤坟传说。
wáng chéng xi bǎi wǔ liù shí lǐ dà shā qì zhèng lù zhōng yǒu duī fù bìng shǔ rǎng fén yě
这句话大意是:王城西百五六十里,大沙碛正路中,有堆阜,并鼠壤坟也。
wén zhī tǔ sú yuē cǐ shā qì zhōng shǔ dà rú wei qí máo zé jīn yín yì sè wèi qí qún zhī qiú zhǎng měi chū xué yóu zhǐ zé qún shǔ wéi cóng
这句话大意是:闻之土俗曰:此沙碛中,鼠大如猬,其毛则金银异色,为其群之酋长,每出穴游止,则群鼠为从。
xī zhě xiōng nú lǜ shù shí wàn zhòng guān lüè biān chéng zhì shǔ fén cè tún jūn shí jù sà dàn nà wáng lǜ shù wàn bīng kǒng lì bù dí sù zhī qì zhōng shǔ qí ér wèi shén yě
这句话大意是:昔者,匈奴率数十万众,冠略边城,至鼠坟侧屯军,时瞿萨旦那王率数万兵,恐力不敌,素知碛中鼠奇,而未神也。
jì hū guān zhì wú suǒ qiú jiù jūn chén zhèn kǒng mò zhī tú jì gǒu fù shè jì fén xiāng qǐng shǔ jì qí yǒu líng shǎo jiā jūn lì
这句话大意是:洎乎冠至,无所求救,君臣震恐,莫知图计,苟复设祭,焚香请鼠,冀其有灵,少加军力。
qí yè jù sà dàn nà wáng mèng jiàn dà shǔ yuē jìng yù xiāng zhù yuàn zǎo zhì bīng
这句话大意是:其夜瞿萨旦那王梦见大鼠曰:“敬欲相助,愿早治兵。
dàn rì hé zhàn bì dāng kè shèng
这句话大意是:旦日合战,必当克胜。
jù sà dàn nà wáng zhī yǒu líng yòu suì zhěng róng mǎ shēn lìng jiàng shì wèi míng ér xíng cháng qū yǎn xí
这句话大意是:”瞿萨旦那王知有灵祐,遂整戎马,申令将士,未明而行,长驱掩袭。
xiōng nú zhī wén yě mò bù jù yān fāng yù jià chéng bèi kǎi ér zhū mǎ ān rén fú gōng xián jiǎ lián fán jué dài xì shǔ jiē niè duàn
现代白话:匈奴之闻也,莫不惧呢,方欲驾乘被铠,而诸马鞍、人服、弓弦、甲𦈐,凡厥带系,鼠皆啮断。
bīng kòu jì lín miàn fù shòu lù
这句话大意是:兵寇既临,面缚受戮。
yú shì shā qí jiāng lǔ qí bīng xiōng nú zhèn shè yǐ wéi shén líng suǒ yòu yě
这句话大意是:于是杀其将,虏其兵,匈奴震慑,以为神灵所祐也。
jù sà dàn nà wáng gǎn shǔ hòu ēn jiàn cí shè jì yì shì zūn jìng tè shēn zhēn yì
这句话大意是:瞿萨旦那王感鼠厚恩,建祠设祭,奕世遵敬,特深珍异。
gù shàng zì jūn wáng xià zhì lí shù xián xiū sì jì yǐ qiú fú yòu
这句话大意是:故上自君王,下至黎庶,咸修祀祭,以求福祐。
xíng cì qí xué xià shèng ér qū bài yǐ zhì jìng jì yǐ qí fú
这句话大意是:行次其穴,下乘而趋,拜以致敬,祭以祈福。
huò yī fú gōng shǐ huò xiāng huā yáo shàn yì jì shū chéng duō méng fú lì
这句话大意是:或衣服弓矢,或香花肴膳,亦既输诚,多蒙福利。
ruò wú xiǎng jì zé féng zāi biàn
这句话大意是:若无享祭,则逢灾变。
qī shā mó ruò sēng qié lán
这句话大意是:七、沙摩若僧伽蓝。
wáng chéng xi wǔ liù lǐ yǒu suō mó ruò sēng qié lán
这句话大意是:王城西五六里,有娑摩若僧伽蓝。
zhōng yǒu sū dǔ bō gāo bǎi yú chǐ shén duō líng ruì shí zhú shén guāng
这句话大意是:中有窣堵波,高百余尺,甚多灵瑞,时烛神光。
xī yǒu luó hàn zì yuǎn fāng lái zhǐ cǐ lín zhōng yǐ shén tōng lì fàng dà guāng míng
这句话大意是:昔有罗汉自远方来,止此林中,以神通力,放大光明。
shí wáng yè zài zhòng gé yáo jiàn lín zhōng guāng míng zhào yào yú shì lì wèn qiān yuē yǒu yī shā mén zì yuǎn ér zhì yàn zuò lín zhōng shì xiàn shén tōng
这句话大意是:时王夜在重阁,遥见林中光明照曜,于是历问,佥曰:“有一沙门自远而至,宴坐林中,示现神通。
wáng suì mìng jià gōng zhù guān chá
这句话大意是:”王遂命驾,躬注观察。
jì dǔ míng xián xīn nǎi zhī jìng qīn fēng bù yǐ qǐng zhì zhōng gōng
这句话大意是:既睹明贤,心乃祗敬,钦风不已,请至中宫。
shā mén yuē wù yǒu suǒ yi zhì yǒu suǒ zài
这句话大意是:沙门曰:“物有所宜,志有所在。
yōu lín sǒu zé qíng zhī suǒ shǎng sōng táng suì yǔ fēi wǒ yōu wén
这句话大意是:幽林薮泽,情之所赏,嵩堂邃宇,非我攸闻。
wáng yì jìng yǎng shēn jiā zōng zhòng wèi jiàn qié lán qǐ sū dǔ bō
这句话大意是:”王益敬仰,深加宗重,为建伽蓝,起窣堵波。
shā mén shòu qǐng suì zhǐ qí zhōng
这句话大意是:沙门受请,遂止其中。
qǐng zhī wáng gǎn huò shè lì shù bǎi lì shén qìng yuè qiè zì niàn yuē shè lì lái yīng hé qí wǎn yú
这句话大意是:顷之,王感获舍利数百粒,甚庆悦,窃自念曰:“舍利来应,何其晚欤?
zǎo de zhì zhī sū dǔ bō xià qǐ fēi shèng jì
这句话大意是:早得置之窣堵波下,岂非胜迹?
xún yì qié lán jù bái shā mén
这句话大意是:”寻诣伽蓝,具白沙门。
luó hàn yuē wáng wú yōu yě jīn wèi jī
这句话大意是:罗汉曰:“王无忧也,今为迹?
xún yì qié lán jù bái shā mén
这句话大意是:”寻诣伽蓝,具白沙门。
luó hàn yuē wáng wú yōu yě jīn wèi zhì zhī
这句话大意是:罗汉曰:“王无忧也,今为置之。
yi yǐ jīn yín tóng tiě dà shí hán děng yǐ cì zhōu shèng
这句话大意是:宜以金银铜铁大石函等,以次周盛。
wáng mìng jiàng rén bù rì gōng bì zài zhū bǎo yú sòng zhì qié lán
这句话大意是:”王命匠人,不日功毕,载诸宝舆,送至伽蓝。
shì shí yě wáng gōng dǎo cóng shù liáo fán bǎi guān sòng shè lì zhě dòng yǐ wàn jì
这句话大意是:是时也,王宫导从、庶僚凡百,观送舍利者,动以万计。
luó hàn nǎi yǐ yòu shǒu jǔ sū dǔ bō zhì zhū zhǎng zhōng wèi wáng yuē kě yǐ cáng xià yě
现代白话:罗汉乃以右手举窣堵波,置诸掌中,谓王曰:“能够藏下也。
suì kǎn de ān hán qí gōng sī bì yú shì xià sū dǔ bō wú suǒ qīng sǔn
这句话大意是:”遂坎地安函,其功斯毕,于是下窣堵波,无所倾损。
guān dǔ zhī tú tàn wèi zēng yǒu xìn fó zhī xīn mí dǔ jìng fǎ zhī zhì sī jiān
这句话大意是:观睹之徒,叹未曾有,信佛之心弥笃,敬法之志斯坚。
wáng wèi qún guān yuē wǒ cháng wén fó lì nán sī shén tōng nán jiū
这句话大意是:王谓群官曰:“我尝闻佛力难思,神通难究。
huò fēn shēn bǎi yì huò yìng jì rén tiān
这句话大意是:或分身百亿,或应迹人天。
jǔ shì jiè yú zhǎng nèi zhòng shēng wú dòng jìng zhī xiǎng yǎn fǎ xìng yú cháng yīn zhòng shēng yǒu suí lèi zhī wù
这句话大意是:举世界于掌内,众生无动静之想,演法性于常音,众生有随类之悟。
sī zé shén lì bù gòng zhì huì jué yán
这句话大意是:斯则神力不共,智慧绝言。
qí líng yǐ yǐn qí jiào yóu chuán
这句话大意是:其灵已隐,其教犹传。
cān hé yǐn zé wèi dào qīn fēng shàng huò sī líng shēn lài qí fú
这句话大意是:餐和饮泽,味道钦风,尚获斯灵,深赖其福。
miǎn zāi fán bǎi yi shēn chóng jìng fó fǎ hán shēn yú shì míng yǐ
现代白话:勉啊凡百,宜深崇敬,佛法函深,于是明了。
bā má shè sēng qié lán jí cán zhǒng zhī chuán rù
这句话大意是:八、麻射僧伽蓝及蚕种之传入。
wáng chéng dōng nán wǔ liù lǐ yǒu má shè sēng qié lán cǐ guó xiān wáng fēi suǒ lì yě
这句话大意是:王城东南五六里,有麻射僧伽蓝,此国先王妃所立也。
xī zhě zài guó wèi zhī sāng cán wén dōng guó yǒu zhī mìng shǐ yǐ qiú
这句话大意是:昔者,在国未知桑蚕,闻东国有之,命使以求。
shí dōng guó jūn mì ér bù cì yán chì guān fáng wú lìng sāng cán zhǒng chū yě
这句话大意是:时东国君秘而不赐,严敕关防,无令桑蚕种出也。
jù sà dàn nà wáng nǎi bēi cí xià lǐ qiú hūn dōng guó
这句话大意是:瞿萨旦那王乃卑辞下礼,求婚东国。
guó jūn yǒu huái yuǎn zhī zhì suì yǔn qí qǐng
这句话大意是:国君有怀远之志,遂允其请。
jù sà dàn nà wáng mìng shǐ yíng fù ér jiè yuē ěr zhì cí dōng guó jūn nǚ wǒ guó sù wú sī mián sāng cán zhī zhǒng kě yǐ chí lái zì wèi cháng fú
现代白话:瞿萨旦那王命使迎妇,而诫曰:“你致辞东国君女,我国素无丝绵桑蚕之种,能够持来,自为裳服。
nǚ wén qí yán mì qiú qí zhǒng yǐ sāng cán zhī zǐ zhì mào xù zhōng jì zhì guān fáng zhǔ zhě biàn suǒ
这句话大意是:”女闻其言,密求其种,以桑蚕之子置帽絮中,既至关防,主者遍索。
wéi wáng nǚ mào bù gǎn yǐ jiǎn
这句话大意是:唯王女帽不敢以检。
suì rù jù sà dàn nà guó zhǐ má shè qié lán gù dì fāng bèi yí lǐ fèng yíng rù gōng yǐ sāng cán zhǒng liú yú cǐ de
这句话大意是:遂入瞿萨旦那国,止麻射伽蓝故地,方备仪礼,奉迎入宫,以桑蚕种留于此地。
yáng chūn gào shǐ nǎi zhí qí sāng cán yuè jì lín fù shì cǎi yǎng
这句话大意是:阳春告始,乃植其桑,蚕月既临,复事采养。
chū zhì yě shàng yǐ zá yè sì zhī zì shí jué hòu sāng shù lián yīn
这句话大意是:初至也,尚以杂叶饲之,自时厥后,桑树连荫。
wáng fēi nǎi kè shí wèi zhì bù lìng shāng shā cán é fēi jǐn nǎi de zhì jiǎn gǎn yǒu fàn wéi míng shén bù yòu
这句话大意是:王妃乃刻石为制,不令伤杀,蚕蛾飞尽,乃得治茧,敢有犯违,明神不祐。
suì wèi xiān cán jiàn cǐ qié lán
这句话大意是:遂为先蚕建此伽蓝。
shù zhū kū sāng yún shì běn zhǒng zhī shù yě
这句话大意是:数株枯桑,云是本种之树也。
gù jīn cǐ guó yǒu cán bù shā qiè yǒu qǔ sī zhě lái nián zhé bù yí cán
这句话大意是:故今此国有蚕不杀,窃有取丝者,来年辄不宜蚕。
jiǔ lóng gǔ chuán shuō
这句话大意是:九、龙鼓传说。
chéng dōng nán bǎi yú lǐ yǒu dà hé xī běi liú guó rén lì zhī yǐ yòng gài tián
这句话大意是:城东南百余里有大河,西北流,国人利之,以用溉田。
qí hòu duàn liú wáng shēn guài yì
这句话大意是:其后断流,王深怪异。
yú shì mìng jià wèn luó hàn sēng yuē dà hé zhī shuǐ guó rén qǔ gěi jīn hū duàn liú qí jiù ān zài
这句话大意是:于是命驾问罗汉僧曰:“大河之水,国人取给,今忽断流,其咎安在?
wéi zhèng yǒu bù píng dé yǒu bù qià hu
这句话大意是:为政有不平,德有不洽吗?
bù rán chuí qiǎn hé zhòng yě
这句话大意是:不然,垂谴何重也?
luó hàn yuē dài wáng zhì guó zhèng huà qīng hé
这句话大意是:”罗汉曰:“大王治国,政化清和。
hé shuǐ duàn liú lóng suǒ wéi ěr
这句话大意是:河水断流,龙所为耳。
yi sù cí qiú dāng fù xī lì
这句话大意是:宜速祠求,当复昔利。
wáng yīn huí jià cí jì hé lóng
这句话大意是:”王因回驾,祠祭河龙。
hū yǒu yī nǚ líng bō ér zhì yuē wǒ fu zǎo sàng zhǔ mìng wú cóng
这句话大意是:忽有一女凌波而至,曰:“我夫早丧,主命无从。
suǒ yǐ hé shuǐ jué liú nóng rén shī lì
这句话大意是:所以河水绝流,农人失利。
wáng yú guó nèi xuǎn yī guì chén pèi wǒ wèi fu shuǐ liú rú xī
这句话大意是:王于国内选一贵臣,配我为夫,水流如昔。
wáng yuē jìng wén rèn suǒ yù ěr
这句话大意是:”王曰:“敬闻,任所欲耳。
lóng suì mù yuè guó zhī dà chén
这句话大意是:”龙遂目悦国之大臣。
wáng jì huí jià wèi qún xià yuē dà chén zhě guó zhī zhòng zhèn
这句话大意是:王既回驾,谓群下曰:“大臣者,国之重镇;。
nóng wù zhě rén zhī mìng shí
这句话大意是:农务者,人之命食。
guó shī zhèn zé wēi rén jué shí zé sǐ
这句话大意是:国失镇则危,人绝食则死。
wēi sǐ zhī shì hé suǒ yi xíng
这句话大意是:危、死之事,何所宜行?
dà chén yuè xí guì ér duì yuē jiǔ yǐ xū báo miù dāng zhòng rèn
这句话大意是:”大臣越席,跪而对曰:“久已虚薄,谬当重任。
cháng sī bào guó wèi yù qí shí
这句话大意是:常思报国,未遇其时。
jīn ér yù xuǎn gǎn sāi shēn zé
这句话大意是:今而预选,敢塞深责。
gǒu lì wàn xìng hé lìn yī chén
这句话大意是:苟利万姓,何吝一臣?
chén zhě guó zhī zuǒ rén zhě guó zhī běn yuàn dài wáng bù zài sī yě
这句话大意是:臣者国之佐,人者国之本,愿大王不再思也。
xìng wèi xiū fú jiàn sēng qié lán
这句话大意是:幸为修福,建僧伽蓝。
wáng yǔn suǒ qiú gōng chéng bù rì
这句话大意是:”王允所求,功成不日。
qí chén yòu qǐng zǎo rù lóng gōng yú shì jǔ guó liáo shù gǔ yuè yǐn jiàn
这句话大意是:其臣又请早入龙宫,于是举国僚庶,鼓乐饮饯。
qí chén nǎi yī sù fú chéng bái mǎ yǔ wáng cí jué jìng xiè guó rén
这句话大意是:其臣乃衣素服,乘白马,与王辞诀,敬谢国人。
qū mǎ rù hé lǚ shuǐ bù ruò jì hu zhōng liú huī biān huà shuǐ shuǐ wèi zhōng kāi zì cí méi yǐ
现代白话:驱马入河,履水不溺,济乎中流,麾鞭画水,水为中开,自兹没了。
qǐng zhī bái mǎ fú chū fù yī zhān tán dà gǔ fēng yī hán shū
这句话大意是:顷之,白马浮出,负一旃檀大鼓,封一函书。
qí shū dà lüè yuē dài wáng bù yí xì wēi miù cān shén xuǎn yuàn duō yíng fú yì guó zī chén
这句话大意是:其书大略曰:“大王不遗细微,谬参神选,愿多营福,益国滋臣。
yǐ cǐ dà gǔ xuán chéng dōng nán ruò yǒu kòu zhì gǔ xiān shēng zhèn
这句话大意是:以此大鼓,悬城东南,若有寇至,鼓先声震。
hé shuǐ suì liú zhì jīn lì yuè
这句话大意是:”河水遂流,至今利月。
suì yuè jìn yuǎn lóng gǔ jiǔ wú
这句话大意是:岁月浸远,龙鼓久无。
jiù xuán zhī chù jīn réng yǒu gǔ
这句话大意是:旧悬之处,今仍有鼓。
chí cè qié lán huāng pǐ wú sēng
这句话大意是:池侧伽蓝,荒圮无僧。
shí gǔ zhàn chǎng
这句话大意是:十、古战场。
wáng chéng dōng sān bǎi yú lǐ dà huāng zé zhōng shù shí qǐng de jué wú niè cǎo qí tǔ chì hēi
这句话大意是:王城东三百余里大荒泽中,数十顷地,绝无蘖草,其土赤黑。
wén zhū qí jiù yuē bài jūn zhī de yě
这句话大意是:闻诸耆旧曰:“败军之地也。
xī zhě dōng guó jūn shī bǎi wàn xi fá cǐ shí jù sà dàn nà wáng yì zhěng qí róng mǎ shù shí wàn zhòng dōng yù qiáng dí zhì yú cǐ dì liǎng jūn xiāng yù yīn jí hé zhàn
这句话大意是:昔者,东国军师百万西伐,此时瞿萨旦那王亦整齐戎马数十万众,东御强敌,至于此地,两军相遇,因即合战。
xi bīng shī lì chéng shèng cán shā lǔ qí wáng shā qí jiāng zhū lù shì zú wú fù jié yí
这句话大意是:西兵失利,乘胜残杀,虏其王杀其将,诛戮士卒,无复孑遗。
liú xiě rǎn de qí jī sī zài
这句话大意是:流血染地,其迹斯在。
shí yī pì mó chéng diāo tán fó xiàng
这句话大意是:十一、媲摩城雕檀佛像。
zhàn dì dōng xíng sān shí yú lǐ zhì pì mó chéng
这句话大意是:战地东行三十余里,至媲摩城。
yǒu diāo tán lì fó xiàng gāo èr zhàng yú shén duō líng yìng shí zhú guāng míng
这句话大意是:有雕檀立佛像,高二丈余,甚多灵应,时烛光明。
fán zài jí bìng suí qí tòng chù jīn báo tiē xiàng jí shí quán fù
这句话大意是:凡在疾病,随其痛处,金薄贴像,即时痊复。
xū xīn qǐng yuàn duō yì suì qiú
这句话大意是:虚心请愿,多亦遂求。
wén zhī tǔ sú yuē cǐ xiàng xī fú zài shì jiāo shǎng mí guó wū zhì yǎn nà wáng suǒ zuò yě
这句话大意是:闻之土俗曰:此像,昔佛在世憍赏弥国邬陁衍那王所作也。
fú qù shì hòu zì bǐ líng kōng zhì cǐ guó běi hé láo luò jiā chéng zhōng
这句话大意是:佛去世后,自彼凌空至此国北曷劳落迦城中。
chū cǐ chéng rén ān lè fù ráo shēn zhe xié jiàn ér bù zhēn jìng chuán qí zì lái shén ér bù guì
这句话大意是:初,此城人安乐富饶,深著邪见,而不珍敬,传其自来,神而不贵。
hòu yǒu luó hàn lǐ bài cǐ xiàng guó rén jīng hài yì qí róng fú chí yǐ bái wáng
这句话大意是:后有罗汉礼拜此像,国人惊骇,异其容服,驰以白王。
wáng nǎi xià lìng yi yǐ shā tǔ bèn cǐ yì rén
这句话大意是:王乃下令,宜以沙土坌此异人。
shí ā luó hàn shēn méng shā tǔ hú kǒu jué liáng
这句话大意是:时阿罗汉身蒙沙土,糊口绝粮。
shí yǒu yī rén xīn shén bù rěn xī cháng gōng jìng zūn lǐ cǐ xiàng jí jiàn luó hàn mì yǐ zhuàn zhī
这句话大意是:时有一人,心甚不忍,昔常恭敬尊礼此像,及见罗汉,密以馔之。
luó hàn jiāng qù wèi qí rén yuē què hòu qī tiān dāng yǔ shā tǔ tián mǎn cǐ chéng lüè wú yí lèi
这句话大意是:罗汉将去,谓其人曰:“却后七天,当雨沙土,填满此城,略无遗类。
ěr yi zhī zhī zǎo tú chū jì
现代白话:你宜知之,早图出计。
yóu qí bèn wǒ huò sī yāng ěr
这句话大意是:由其坌我,获斯殃耳。
yǔ yǐ biàn qù hū rán bú jiàn
这句话大意是:”语已便去,忽然不见。
qí rén rù chéng jù gào qīn gù huò yǒu wén zhě mò bù chī xiào
这句话大意是:其人入城,具告亲故,或有闻者,莫不嗤笑。
zhì dì èr rì dà fēng hū fā chuī qù huì rǎng yǔ zá bǎo mǎn qú lù
这句话大意是:至第二日,大风忽发,吹去秽壤,雨杂宝满衢路。
rén gèng mà suǒ gào zhě
这句话大意是:人更骂所告者。
cǐ rén xīn zhī bì rán qiè kāi kǒng dào chū chéng wài ér xué zhī
这句话大意是:此人心知必然,窃开孔道,出城外而穴之。
dì qī rì yè xiāo fēn zhī hòu yǔ shā tǔ mǎn chéng zhōng
这句话大意是:第七日夜,宵分之后,雨沙土满城中。
qí rén cóng kǒng dào chū dōng qù cǐ guó zhǐ pì mó chéng
这句话大意是:其人从孔道出,东趣此国,止媲摩城。
qí rén cái zhì qí xiàng yì lái jí cǐ gōng yǎng bù gǎn qiān yí
这句话大意是:其人才至,其像亦来,即此供养,不敢迁移。
wén zhū xiān jì yuē shì jiā fǎ jǐn xiàng rù lóng gōng
这句话大意是:闻诸先记曰:释迦法尽,像入龙宫。
jīn hé láo luò jiā chéng wèi dà duī fù zhū guó jūn wáng yì fāng háo yòu duō yù fā jué qǔ qí bǎo wù
这句话大意是:今曷劳落迦城为大堆阜,诸国君王、异方豪右,多欲发掘,取其宝物。
shì zhì qí cè měng fēng bào fā yān yún sì hé dào lù mí shī
这句话大意是:适至其侧,猛风暴发,烟云四合,道路迷失。
shí èr ní rǎng chéng
这句话大意是:十二、尼壤城。
pì mó chuān dōng rù shā qì xíng èr bǎi yú lǐ zhì ní rǎng chéng zhōu sān sì lǐ zài dà zé zhōng
这句话大意是:媲摩川东入沙碛,行二百余里,至尼壤城,周三四里,在大泽中。
zé dì rè shī nán yǐ lǚ shè
这句话大意是:泽地热湿,难以履涉。
lú cǎo huāng mào wú fù tú jìng wéi qù chéng lù jǐn de tōng xíng gù wǎng lái zhě mò bù yóu cǐ chéng yān
现代白话:芦草荒茂,无复途径,唯趣城路,仅得通行,故往来者莫不由此城呢。
ér jù sà dàn nà yǐ wéi dōng jìng zhī guān fáng yě
这句话大意是:而瞿萨旦那以为东境之关防也。
dà liú shā yǐ dōng xíng chéng
这句话大意是:大流沙以东行程。
cóng cǐ dōng xíng rù dà liú shā
这句话大意是:从此东行,入大流沙。
shā zé liú màn jù sàn suí fēng rén xíng wú jì suì duō mí lù
这句话大意是:沙则流漫,聚散随风,人行无迹,遂多迷路。
sì yuǎn máng máng mò zhī suǒ zhǐ shì yǐ wǎng lái zhě jù yí hái yǐ jì zhī
这句话大意是:四远茫茫,莫知所指,是以往来者聚遗骸以记之。
fá shuǐ cǎo duō rè fēng
这句话大意是:乏水草,多热风。
fēng qǐ zé rén chù hūn mí yīn yǐ chéng bìng
这句话大意是:风起则人畜昏迷,因以成病。
shí wén gē xiào huò wén hào kū shì tīng zhī jiān huǎng rán bù zhī suǒ zhì yóu cǐ lǚ yǒu sàng wáng gài guǐ mèi zhī suǒ zhì yě
这句话大意是:时闻歌啸,或闻号哭,视听之间,恍然不知所至,由此屡有丧亡,盖鬼魅之所致也。
xíng sì bǎi yú lǐ zhì dǔ huò luó gù guó
这句话大意是:行四百余里,至睹货逻故国。
guó jiǔ kōng kuàng chéng jiē huāng wú
这句话大意是:国久空旷,城皆荒芜。
cóng cǐ dōng xíng liù bǎi yú lǐ zhì zhé mó tuó nà gù guó jí jū mò de yě
这句话大意是:从此东行六百余里,至折摩驮那故国,即沮末地也。
chéng guō kuī rán rén yān duàn jué
这句话大意是:城郭岿然,人烟断绝。
fù cǐ dōng xíng qiān yú lǐ zhì nà fù bō gù guó jí lóu lán de yě
这句话大意是:复此东行千余里,至纳缚波故国,即楼兰地也。
tuī biǎo shān chuān kǎo cǎi jìng rǎng xiáng guó sú zhī gāng róu xì shuǐ tǔ zhī fēng qì
这句话大意是:推表山川,考采境壤,详国俗之刚柔,系水土之风气。
dòng jìng wú cháng qǔ shě bù tóng shì nán qióng yàn fēi kě yǎng shuō
这句话大意是:动静无常,取舍不同,事难穷验,非可仰说。
suí suǒ yóu zhì lüè shū gěng gài jǔ qí wén jiàn jì zhū mù huà
这句话大意是:随所游至,略书梗概,举其闻见,记诸慕化。
sī gù rì rù yǐ lái xián mù huì zé fēng xíng suǒ jí jiē yǎng zhì dé
这句话大意是:斯固日入以来,咸沐惠泽,风行所及,皆仰至德。
hùn tóng tiān xià yī zhī yǔ nèi qǐ tú dān chē chū shǐ tōng yì wàn lǐ zhě zāi
现代白话:混同天下,一之宇内,岂徒单车出使,通驿万里者啊!