周书 · 令狐德棻 · Chapter 13 of 50

列传·卷十三

PinyinModern Translation
Size

wén mǐn míng wǔ xuān zhū zǐ

这句话大意是:文闵明 武宣诸子。

wén dì shí sān zi

这句话大意是:文帝十三子。

yáo fū rén shēng shì zōng

这句话大意是:姚夫人生世宗,。

hòu gōng shēng sòng xiàn gōng zhèn

这句话大意是:后宫生宋献公震,。

wén yuán huáng hòu shēng xiào mǐn huáng dì

这句话大意是:文元皇后 生孝闵皇帝,。

wén xuān huáng hòu chì nú shì shēng gāo zǔ wèi là wáng zhí

这句话大意是:文宣皇后叱奴氏生高祖、卫剌王直,。

dá bù gàn fēi shēng qí wáng xiàn

这句话大意是:达步干妃生 齐王宪,。

wáng jī shēng zhào jiàn wáng zhāo

这句话大意是:王姬生赵僭王招,。

hòu gōng shēng qiáo xiào wáng jiǎn chén huò wáng chún yuè yě wáng shèng dài bì wáng dá jì kāng gōng tōng téng wén wáng yōu

这句话大意是:后宫生谯孝王俭、陈惑王纯、越野 王盛、代奰王达、冀康公通、滕闻王逌。

qí yáng wáng bié yǒu chuán

这句话大意是:齐炀王别有传。

sòng xiàn gōng zhèn zì mí é tū

这句话大意是:宋献公震,字弥俄突。

yòu ér mǐn dá nián shí suì sòng xiào jīng lún yǔ máo shī

这句话大意是:幼而敏达,年十岁,诵孝经、论语、 毛诗。

hòu yǔ shì zōng jù shòu lǐ jì shàng shū yú lú dàn

这句话大意是:后与世宗俱受礼记、尚书于卢诞。

dà tǒng shí liù nián fēng wǔ yì gōng èr qiān hù

这句话大意是:大统十六年,封武邑 公,二千户。

shàng wèi wén dì nǚ qí nián hōng

这句话大意是:尚魏文帝女,其年薨。

bǎo dìng yuán nián zhuī zèng shǐ chí jié zhù guó dà jiàng jūn shǎo shī dà sī mǎ dà dū dū qīng xú děng shí zhōu zhū jūn shì qīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:保定元年,追赠使持节、 柱国大将军、少师、大司马、大都督、青徐等十州诸军事、青 州刺史;。

jìn fēng sòng guó gōng zēng yì bìng qián yī wàn hù

这句话大意是:进封宋国公,增邑并前一万户。

wú zi yǐ shì zōng dì sān zi shí wèi sì

这句话大意是:无子,以世宗第三子 寔为嗣。

shí zì gàn biàn jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:寔字干辩,建德三年,进爵为王。

dà xiàng zhōng wèi dà qián yí

这句话大意是:大象中,为大前疑。

xún wèi suí wén dì suǒ hài guó chú

这句话大意是:寻为隋文帝所害,国除。

wèi là wáng zhí zì dòu luō tū

这句话大意是:卫剌王直,字豆罗突。

wèi gōng dì sān nián fēng qín jùn gōng yì yī qiān hù

这句话大意是:魏恭帝三年,封秦郡公,邑一千户。

wǔ chéng chū chū zhèn pú zhōu bài dà jiàng jūn jìn wèi guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成初,出镇蒲州,拜大将军,进卫国公,邑万户 。

bǎo dìng chū wèi yōng zhōu mù xún jìn wèi zhù guó zhuǎn dà sī kōng chū wèi liáng xiāng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:保定初, 为雍州牧,寻进位柱国,转大司空,出为(梁)〔襄〕州总管。

tiān hé zhōng chén xiāng zhōu cì shǐ huá jiǎo jǔ zhōu lái fù zhào zhí dū suí dé gōng lù tōng dà jiàng jūn tián hóng quán jǐng xuān yuán dìng děng bīng fù yuán yǔ chén jiāng chún yú liàng wú míng chè děng zhàn yú dùn kǒu

这句话大意是:天和中,陈湘州刺史华皎举州来附,诏直督绥德公陆通、大将 军田弘、权景宣、元定等兵赴援,与陈将淳于量、吴明彻等战 于沌口。

zhí jūn bù lì yuán dìng suì tóu jiāng nán

这句话大意是:直军不利,元定遂投江南。

zhí zuò miǎn guān

这句话大意是:直坐免官。

zhí gāo zǔ mǔ dì xìng fú guǐ tān hěn wú lài

这句话大意是:直高祖母弟,性浮诡,贪狠无赖。

yǐ jìn gōng hù zhí zhèng suì èr yú dì ér nì hù

这句话大意是:以晋公护执政,遂贰于 帝而昵护。

jí dùn kǒu hái yùn yú miǎn chù yòu qǐng dì chú zhī jì de qí wèi

这句话大意是:及沌口还,愠于免黜,又请帝除之,冀得其位。

dì sù yǒu zhū hù zhī yì suì yǔ zhí móu zhī

这句话大意是:帝 夙有诛护之意,遂与直谋之。

jí hù zhū dì nǎi yǐ qí wáng xiàn wèi dà zhǒng zǎi

这句话大意是:及护诛,帝乃以齐王宪为大冢宰。

zhí jì guāi běn wàng yòu qǐng wèi dà sī mǎ yì yù zǒng zhī róng mǎ de shàn wēi quán

这句话大意是:直既乖本望,又请为大司马,意欲总知戎马,得擅威权。

dì chuāi zhī qí yì wèi zhī yuē rǔ xiōng dì zhǎng yòu yǒu xù nìng kě fǎn jū xià liè yě

现代白话:帝揣 知其意,谓之曰 :“你兄弟长幼有序,宁可反居下列也?

nǎi yǐ zhí wèi dà sī tú

这句话大意是:”乃 以直为大司徒。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进爵为王。

chū gāo zǔ yǐ zhí dì wèi dōng gōng gèng shǐ zhí zì zé suǒ jū

这句话大意是:初,高祖以直第为东宫,更使直自 择所居。

zhí lì guān fǔ shǔ wú chēng yì zhě zhì fèi zhì qǐ fó sì yù jū zhī

这句话大意是:直历观府署,无称意者,至废陟屺佛寺,欲居之。

qí wáng xiàn wèi zhí yuē dì ér nǚ chéng zhǎng lǐ xū kuān bó cǐ sì biǎn xiǎo jù shì suǒ yí

这句话大意是:齐 王宪谓直曰:“弟儿女成长,理须宽博,此寺褊小,讵是所宜。

zhí yuē yī shēn shàng bù zì róng hé lùn ér nǚ

这句话大意是:” 直曰:“一身尚不自容,何论儿女!

xiàn guài ér yí zhī

这句话大意是:”宪怪而疑之。

zhí cháng cóng dì xiào liè ér luàn xíng dì nù duì zhòng tà zhī

这句话大意是:直尝从帝校 猎而乱行,帝怒,对众挞之。

zì shì fèn yuàn zī shén

这句话大意是:自是愤怨滋甚。

jí dì xìng yún yáng gōng zhí zài jīng shī jǔ bīng fǎn gōng sù zhāng mén

这句话大意是:及帝幸云阳宫, 直在京师,举兵反,攻肃章门。

sī wǔ yù chí yùn bì mén jù shǒu zhí bù dé rù

这句话大意是:司武尉迟运闭门拒守,直不得 入。

yǔ zài yùn chuán

这句话大意是:语在运传。

zhí suì dùn zǒu zhuī zhì jīng zhōu huò zhī miǎn wèi shù rén qiú yú bié gōng

这句话大意是:直遂遁走,追至荆州,获之,免为庶人,囚于 别宫。

xún ér gèng yǒu yì zhì suì zhū zhī jí qí zi hè gòng sāi xiǎng gǔ mì jīn gàn lǐ gàn zǎo gàn cóng děng shí rén guó chú

这句话大意是:寻而更有异志,遂诛之,及其子贺、贡、塞、响、贾、 秘、津、干理、干璪、干悰等十人,国除。

zhào jiàn wáng zhāo zì dòu lú tū

这句话大意是:赵僭王招,字豆卢突。

yòu cōng yǐng bó shè qún shū hǎo zhǔ wén

这句话大意是:幼聪颖,博涉群书,好属文。

xué yǔ xìn tǐ cí duō qīng yàn

这句话大意是:学庾 信体,词多轻艳。

wèi gōng dì sān nián fēng zhèng píng jùn gōng yì yī qiān hù

这句话大意是:魏恭帝三年,封正平郡公,邑一千户。

wǔ chéng chū jìn fēng zhào guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成 初,进封赵国公,邑万户。

bǎo dìng zhōng bài wèi zhù guó chū wèi yì zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:保定中,拜为柱国,出为益州总管。

jiàn dé yuán nián shòu dà sī kōng zhuǎn dà sī mǎ

这句话大意是:建德元年,授大司空,转大司马。

sān nián jìn jué wèi wáng chú yōng zhōu mù

这句话大意是:三年,进爵为王,除雍州牧。

sì nián dà jūn dōng tǎo zhāo wèi hòu sān jūn zǒng guǎn

这句话大意是:四年,大军东讨,招为后三军总管。

wǔ nián yòu cóng gāo zǔ dōng fá lǜ bù qí yī wàn chū huá gǔ gōng qí fén zhōu

这句话大意是:五年,又从高祖东伐,率 步骑一万出华谷,攻齐汾州。

jí bīng zhōu píng jìn wèi shàng zhù guó

这句话大意是:及并州平,进位上柱国。

dōng xià dǐ dìng yòu wéi xíng jūn zǒng guǎn yǔ qí wáng tǎo jī hú

这句话大意是:东夏底 定,又为行军总管,与齐王讨稽胡。

zhāo qín zéi shuài liú méi duó zhǎn zhī hú kòu píng

这句话大意是:招擒贼帅刘没铎,斩之, 胡寇平。

xuān zhèng zhōng bài tài shī

这句话大意是:宣政中,拜太师。

dà xiàng yuán nián wǔ yuè zhào yǐ míng zhōu xiāng guó jùn yì wàn hù wèi zhào

这句话大意是:大象元年五月,诏以洺州襄国郡邑 万户为赵。

zhāo chū jiù guó

这句话大意是:招出就国。

èr nián xuān dì bù yù zhēng zhāo jí chén yuè dài téng wǔ wáng fù quē

这句话大意是:二年,宣帝不豫,征招及陈、越、代、 滕五王赴阙。

bǐ zhāo děng zhì ér dì yǐ bēng

这句话大意是:比招等至而帝已崩。

suí wén dì fǔ zhèng jiā zhāo děng shū lǐ rù cháo bù qū jiàn lǚ shàng diàn

这句话大意是:隋文帝辅政,加招等殊礼,入朝不趋,剑履上殿。

suí wén dì jiāng qiān zhōu dǐng zhāo mì yù tú zhī yǐ kuāng shè jì

这句话大意是:隋文帝 将迁周鼎,招密欲图之,以匡社稷。

nǎi yāo suí wén dì zhì dì yǐn yú qǐn shì

这句话大意是:乃邀隋文帝至第,饮于寝 室。

zhāo zǐ yuán guàn jí fēi dì lǔ fēng suǒ qīn rén shǐ zhòu jiē xiān zài zuǒ yòu pèi dāo ér lì

这句话大意是:招子员、贯及妃弟鲁封、所亲人史胄,皆先在左右,佩刀 而立。

yòu cáng bīng rèn yú wéi xí zhī jiān hòu yuàn yì fú zhuàng shì

这句话大意是:又藏兵刃于帷席之间,后院亦伏壮士。

suí wén dì cóng zhě duō zài hé wài wéi yáng hóng yuán zhòu zhòu dì wēi jí táo chè zuò yú hù cè

这句话大意是:隋文帝从者多在 合外,唯杨弘、元胄、胄弟威及陶彻坐于户侧。

zhāo lǚ yǐ pèi dāo gē guā dàn suí wén dì suí wén dì wèi zhī yí yě

这句话大意是:招屡以佩刀割 瓜啖隋文帝,隋文帝未之疑也。

yuán zhòu jué biàn kòu dāo ér rù

这句话大意是:元胄觉变,扣刀而入。

zhāo nǎi yǐ dà shāng qīn yǐn zhòu jiǔ yòu mìng zhòu xiàng chú zhōng qǔ jiāng

这句话大意是:招乃以 大觞亲饮胄酒,又命胄向厨中取浆。

zhòu bù wéi zhī dòng

这句话大意是:胄不为之动。

téng wáng yōu hòu zhì suí wén dì jiàng jiē yíng zhī yuán zhòu yīn de ěr yǔ yuē xíng shì dà yì gōng yi sù chū

这句话大意是:滕王逌后至, 隋文帝降阶迎之,元胄因得耳语曰 :“形势大异,公宜速出。

suí wén dì gòng yōu děng jiù zuò xū yú cí chū

这句话大意是:” 隋文帝共逌等就坐,须臾辞出。

hòu shì jué xiàn yǐ móu fǎn

这句话大意是:后事觉,陷以谋反。

qí nián qiū zhū zhāo jí qí zi dé guǎng gōng yuán yǒng kāng gōng guàn yuè xié gōng gàn xǐ dì gàn líng gàn kēng děng guó chú

这句话大意是:其年秋, 诛招及其子德广公员、永康公贯、越携公干铣、弟干铃、干铿 等,国除。

zhāo suǒ zhe wén jí shí juǎn xíng yú shì

这句话大意是:招所着文集十卷,行于世。

qiáo xiào wáng jiǎn zì hóu yòu tū

这句话大意是:谯孝王俭,字侯幼突。

wǔ chéng chū fēng qiáo guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成初,封谯国公,邑万户。

tiān hé zhōng bài dà jiàng jūn xún qiān zhù guó chū wèi yì zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:天和 中,拜大将军,寻迁柱国,出为益州总管。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进爵为 王。

wǔ nián dōng fá yǐ běn guān wèi zuǒ yī jūn zǒng guǎn gōng yǒng gù chéng bá zhī

这句话大意是:五年,东伐,以本官为左一军总管,攻永固城,拔之。

jìn píng bìng qiū bài dà zhǒng zǎi

这句话大意是:进 平并、邺,拜大冢宰。

shì suì jī hú fǎn zhào jiǎn wéi xíng jūn zǒng guǎn yǔ qí wáng xiàn tǎo zhī

这句话大意是:是岁,稽胡反,诏俭为行军总管,与齐 王宪讨之。

yǒu hú shuài zì hào tiān zhù zhě jù shǒu hé dōng jiǎn gōng pò zhī zhǎn shǒu sān qiān jí

这句话大意是:有胡帅自号天柱者,据守河东,俭攻破之,斩首三 千级。

xuān zhèng yuán nián èr yuè hōng

这句话大意是:宣政元年二月,薨。

zi gàn yùn sì

这句话大意是:子干恽嗣。

dà dìng zhōng wèi suí wén dì suǒ hài guó chú

这句话大意是:大定中,为隋文帝所害, 国除。

chén huò wáng chún zì yīn zhì tū

这句话大意是:陈惑王纯,字堙智突。

wǔ chéng chū fēng chén guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成初,封陈国公,邑万户。

bǎo dìng zhōng chú qí zhōu cì shǐ jiā kāi fǔ yí tóng sān sī

这句话大意是:保定 中,除岐州刺史,加开府仪同三司。

shǐ yú tū jué yíng huáng hòu bài dà jiàng jūn

这句话大意是:使于突厥迎皇后,拜大将 军。

xún jìn wèi zhù guó chū wèi qín zhōu zǒng guǎn zhuǎn shǎn zhōu zǒng guǎn dū yàn mén gōng tián hóng bá qí yí yáng děng jiǔ chéng

这句话大意是:寻进位柱国,出为秦州总管,转陕州总管,督鴈门公田弘 拔齐宜阳等九城。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进爵为王。

sì nián dà jūn dōng fá chún wèi qián yī jūn zǒng guǎn

这句话大意是:四年,大军东伐,纯 为前一军总管。

yǐ dì qǐn jí bān shī

这句话大意是:以帝寝疾,班师。

wǔ nián dà jūn fù dōng tǎo zhào chún wèi qián yī jūn lǜ bù jūn èr wàn shǒu qiān lǐ jìng

这句话大意是:五年,大军复东讨,诏纯为 前一军,率步军二万守千里径。

bīng zhōu píng jìn wèi shàng zhù guó jí bài bìng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:并州平,进位上柱国,即拜并 州总管。

xuān zhèng zhōng chú yōng zhōu mù qiān tài fù

这句话大意是:宣政中,除雍州牧,迁太傅。

dà xiàng yuán nián wǔ yuè yǐ jǐ nán jùn yì wàn hù wèi chén

这句话大意是:大象元年五月,以济南 郡邑万户为陈。

chún chū jiù guó

这句话大意是:纯出就国。

èr nián cháo jīng shī

这句话大意是:二年,朝京师。

shí suí wén dì zhuān zhèng jiǎn luò zōng zhī suì hài chún bìng shì zi qiān jí dì hù gōng ràng ràng dì yì děng guó chú

这句话大意是:时隋文帝专政,翦 落宗枝,遂害纯,并世子谦及弟扈公让、让弟议等,国除。

yuè yě wáng shèng zì lì jiǔ tū

这句话大意是:越野王盛,字立久突。

wǔ chéng chū fēng yuè guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成初,封越国公,邑万户。

tiān hé zhōng jìn jué wèi wáng

这句话大意是:天和 中,进爵为王。

sì nián dà jūn fá qí shèng wèi hòu yī jūn zǒng guǎn

这句话大意是:四年,大军伐齐,盛为后一军总管。

wǔ nián dà jūn yòu dōng tǎo shèng lǜ suǒ lǐng bá qí gāo xiǎn děng shù chéng

这句话大意是:五年,大 军又东讨,盛率所领,拔齐高显等数城。

bīng zhōu píng jìn wèi shàng zhù guó

这句话大意是:并州平,进位上柱国。

cóng píng qiū bài xiàng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:从平邺,拜相州总管。

xuān zhèng yuán nián rù wèi dà zhǒng zǎi

这句话大意是:宣政元年,入为大冢宰。

fén zhōu jī hú shuài liú ài shòu luó gàn fǎn zhào shèng lǜ zhū jūn tǎo píng zhī

这句话大意是:汾州稽胡帅刘 (爱)〔受〕逻干反,诏盛率诸军讨平之 。

dà xiàng yuán nián qiān dà qián yí zhuǎn tài bǎo

这句话大意是:大象元年,迁大前 疑,转太保。

qí nián zhào yǐ fēng zhōu wǔ dāng ān fù èr jùn yì wàn hù wèi yuè

这句话大意是:其年,诏以丰州武当、安富二郡邑万户为越。

shèng chū jiù guó

这句话大意是:盛 出就国。

èr nián cháo jīng shī

这句话大意是:二年,朝京师。

qí qiū wèi suí wén dì suǒ hài bìng qí zi chén cóng huī zhì xīn děng wǔ rén guó chú

这句话大意是:其秋,为隋文帝所害,并其子忱、悰、 恢、懫、忻等五人,国除。

dài bì wáng dá zì dù jīn tū

这句话大意是:代奰王达,字度斤突。

xìng guǒ jué shàn qí shè

这句话大意是:性果决,善骑射。

wǔ chéng chū fēng dài guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成初,封代国 公,邑万户。

tiān hé yuán nián bài dà jiàng jūn yòu gōng bó bài zuǒ zōng wèi

这句话大意是:天和元年,拜大将军、右宫伯,拜左宗卫。

jiàn dé chū jìn wèi zhù guó chū wèi jīng huái děng shí sì zhōu shí fáng zhū jūn shì jīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:建德 初,进位柱国,出为荆淮等十四州十防诸军事、荆州刺史。

zài zhōu yǒu zhèng jī gāo zǔ shǒu chì bāo měi zhī

这句话大意是:在 州有政绩,高祖手敕褒美之。

suǒ guǎn fēng zhōu cì shǐ cài zé dú huò bèi sòng zāng zhuàng fēn míng

这句话大意是:所管沣州刺史蔡泽黩货被讼,赃 状分明。

yǐ qí shì zhe xūn yōng bù kě jiā lù

这句话大意是:以其世着勋庸,不可加戮;。

ruò qǔ fǎ dài zhī yòu fēi fèng shàng zhī tǐ

这句话大意是:若曲法贷之,又非奉上之 体。

nǎi lìng suǒ sī jīng jiā àn hé mì biǎo zòu zhī

这句话大意是:乃令所司,精加按劾,密表奏之。

shì jìng de shì zhōng yì bù yán

这句话大意是:事竟得释,终亦不言。

qí chǔ shì zhōu shèn rú cǐ

这句话大意是:其处事周慎如此。

dá yǎ hǎo jié jiǎn shí wú jiān shàn shì jī bù guò shù rén jiē yī tí yī

这句话大意是:达雅好节俭,食无兼膳,侍姬不过数人,皆衣绨衣。

yòu bù yíng zī chǎn guó wú chǔ jī

这句话大意是:又不 营资产,国无储积。

zuǒ yòu cháng yǐ wéi yán dá cóng róng yīng zhī yuē jūn zǐ yōu dào bù yōu pín hé fán yú cǐ

现代白话:左右尝以为言,达从容应之曰 :“有德行的人忧 道不忧贫,何烦于此 。

sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:”三年,进爵为王。

chū wèi yì zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:出为益州总管。

gāo zǔ dōng fá yǐ wéi yòu yī jūn zǒng guǎn

这句话大意是:高 祖东伐,以为右一军总管。

qí shū fēi féng shì yóu wéi qí hòu zhǔ suǒ xìng qí píng jiàn huò dì yǐ dá bù ěr shēng sè tè yǐ féng shì cì zhī

这句话大意是:齐淑妃冯氏,尤为齐后主所幸,齐 平见获,帝以达不迩声色,特以冯氏赐之。

xuān dì jí wèi jìn wèi shàng zhù guó

这句话大意是:宣帝即位,进位上 柱国。

dà xiàng yuán nián bài dà yòu bì

这句话大意是:大象元年,拜大右弼。

qí nián zhào yǐ lù zhōu shàng dǎng jùn yì wàn hù wèi dài

这句话大意是:其年,诏以潞州上党郡邑万户为 代。

dá chū jiù guó

这句话大意是:达出就国。

èr nián cháo jīng

这句话大意是:二年,朝京。

qí nián dōng wèi suí wén dì suǒ hài jí qí shì zi zhí dì fán guó gōng zhuǎn děng guó chú

这句话大意是:其年冬,为隋文帝所害,及其世 子执、弟蕃国公转等,国除。

jì kāng gōng tōng zì qū lǜ tū

这句话大意是:冀康公通,字屈率突。

wǔ chéng chū fēng jì guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成初,封冀国公,邑万户。

tiān hé liù nián shí yuè hōng

这句话大意是:天和 六年十月,薨。

zi xuàn sì

这句话大意是:子绚嗣。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进爵为王。

dà xiàng zhōng wèi duò wén dì suǒ hài guó chú

这句话大意是:大象中,为隋 文帝所害,国除。

téng wén wáng yōu zì ěr gù tū

现代白话:滕闻王逌,字你固突。

shǎo hǎo jīng shǐ jiě zhǔ wén

这句话大意是:少好经史,解属文。

wǔ chéng chū fēng téng guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:武成初,封滕 国公,邑万户。

tiān hé mò bài dà jiàng jūn

这句话大意是:天和末,拜大将军。

jiàn dé chū jìn wèi zhù guó

这句话大意是:建德初,进位柱国。

sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:三年, 进爵为王。

liù nián wéi xíng jūn zǒng guǎn yǔ qí wáng xiàn zhēng jī hú

这句话大意是:六年,为行军总管,与齐王宪征稽胡。

yōu pò qí qú shuài mù you děng zhǎn shǒu bā qiān jí

这句话大意是:逌破其渠帅 穆友等,斩首八千级。

hái chú hé yáng zǒng guǎn

这句话大意是:还,除河阳总管。

xuān zhèng yuán nián jìn wèi shàng zhù guó

这句话大意是:宣政元年,进位上柱 国。

qí nián fá chén zhào yōu wèi yuán shuài jié dù zhū jūn shì

这句话大意是:其年,伐陈,诏逌为元帅,节度诸军事。

dà xiàng yuán nián wǔ yuè zhào yǐ jīng zhōu xīn yě jùn yì wàn hù wèi téng

这句话大意是:大象元年五月, 诏以荆州新野郡邑万户为滕。

yōu chū jiù guó

这句话大意是:逌出就国。

èr nián cháo jīng

这句话大意是:二年,朝京。

qí nián dōng wèi suí wén dì suǒ hài bìng zi huái dé gōng yòu yòu dì jī guó gōng yù dì lǐ xǐ děng guó chú

这句话大意是:其年冬, 为隋文帝所害,并子怀德公佑、佑弟箕国公裕、弟礼禧等,国 除。

yōu suǒ zhe wén zhāng pō xíng yú shì

这句话大意是:逌所着文章,颇行于世。

xiào mǐn dì yī nán

这句话大意是:孝闵帝一男。

lù fū rén shēng jì lì wáng kāng

这句话大意是:陆夫人生纪厉王康。

jì lì wáng kāng zì gàn dìng

这句话大意是:纪厉王康,字干定。

bǎo dìng chū fēng jì guó gōng yì wàn hù

这句话大意是:保定初,封纪国公,邑万户。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三 年,进爵为王。

réng chū wèi zǒng guǎn lì shǐ děng wǔ zhōu dà xiǎo jiàn èr fáng zhū jūn shì lì zhōu cì shǐ

这句话大意是:仍出为总管利始等五州、大小剑二防诸军事、 利州刺史。

kāng jiāo jīn wú guǐ dù xìn rèn liáo zuǒ lú yì děng suì shàn xiū róng qì yīn yǒu yì móu

这句话大意是:康骄矜无轨度,信任僚佐卢奕等,遂缮修戎器,阴 有异谋。

sī lù péi róng jiàn zhǐ zhī kāng bù tīng nǎi shā róng

这句话大意是:司录裴融谏止之,康不听,乃杀融。

wǔ nián zhào cì kāng sǐ

这句话大意是:五年,诏赐康死。

zi shí sì

这句话大意是:子湜嗣。

dà dìng zhōng wèi suí wén dì suǒ hài guó chú

这句话大意是:大定中,为隋文帝所害,国除。

míng dì sān nán

这句话大意是:明帝三男。

xú fēi shēng bì là wáng xián hòu gōng shēng fēng wáng zhēn sòng wáng shí

这句话大意是:徐妃生毕剌王贤,后宫生酆王贞、宋王寔。

bì là wáng xián zì gàn yáng

这句话大意是:毕剌王贤,字干阳。

bǎo dìng sì nián fēng bì guó gōng

这句话大意是:保定四年,封毕国公。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进 爵为王。

chū wèi huá zhōu cì shǐ qiān jīng zhōu zǒng guǎn jìn wèi zhù guó

这句话大意是:出为华州刺史,迁荆州总管,进位柱国。

xuān zhèng zhōng rù wèi dà sī kōng

这句话大意是:宣政中,入 为大司空。

dà xiàng chū jìn wèi shàng zhù guó yōng zhōu mù tài shī

这句话大意是:大象初,进位上柱国、雍州牧、太师。

míng nián xuān dì bēng

这句话大意是:明年,宣帝 崩。

xián xìng qiáng jì yǒu wēi lüè

这句话大意是:贤性强济,有威略。

lǜ suí wén dì qīng fù zōng shè yán pō xiè lòu xún wèi suǒ hài bìng qí zi hóng yì gōng dào shù niang děng guó chú

这句话大意是:虑隋文帝倾复宗社,言颇泄漏,寻为 所害,并其子弘义、恭道、树娘等,国除。

fēng wáng zhēn zì gàn yā

这句话大意是:酆王贞,字干雅。

chū fēng fēng guó gōng

这句话大意是:初封酆国公。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进爵为王。

dà xiàng chū wèi dà zhǒng zǎi

这句话大意是:大 象初,为大冢宰。

hòu wèi suí wén dì suǒ hài bìng zi jì yīn jùn gōng dé wén guó chú

这句话大意是:后为隋文帝所害,并子济阴郡公德文,国除。

wǔ dì shēng qī nán

这句话大意是:武帝生七男。

li huáng hòu shēng xuān dì hàn wáng zàn shè hàn jī shēng qín wáng zhì

这句话大意是:李皇后生宣帝、汉王赞,厍汗姬生秦王贽、。

cáo wáng yǔn féng jī shēng dào wáng chōng xuē shì fù shēng cài wáng duì zhèng jī shēng jīng wáng yuán

这句话大意是:曹王允,冯姬生道王充,薛世妇生蔡王兑,郑姬生荆王元。

hàn wáng zàn zì gàn yī

这句话大意是:汉王赞,字干依。

chū fēng hàn guó gōng

这句话大意是:初封汉国公。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng réng zhù guó

这句话大意是:建德三年,进爵为王,仍 柱国。

dà xiàng mò suí wén dì fǔ zhèng yù shùn wù qíng nǎi jìn shàng zhù guó yòu dà chéng xiāng

这句话大意是:大象末,隋文帝辅政,欲顺物情,乃进上柱国、右大丞 相。

wài shì zūn chóng shí wú zōng lǐ

这句话大意是:外示尊崇,寔无综理。

jí zhū fāng lüè dìng yòu zhuǎn tài shī

这句话大意是:及诸方略定,又转太师。

xún wèi duò wén dì suǒ hài bìng qí zi huái yáng gōng dào dé dì dào zhì dào yì děng guó chú

这句话大意是:寻为隋文 帝所害,并其子淮阳公道德、弟道智、道义等,国除。

qín wáng zhì zì gàn xìn

这句话大意是:秦王贽,字干信。

chū fēng qín guó gōng

这句话大意是:初封秦国公。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进爵为王。

shàng zhù guó dà zhǒng zǎi dà yòu bì

这句话大意是:上 柱国、大冢宰、大右弼。

xún wèi suí wén dì suǒ hài bìng qí zi zhōng chéng gōng jìng zhì dì jìng rén děng guó chú

这句话大意是:寻为隋文帝所害,并其子忠诚公靖智、 弟靖仁等,国除。

cáo wáng yǔn zì gàn shì

这句话大意是:曹王允,字干仕。

chū fēng cáo guó gōng

这句话大意是:初封曹国公。

jiàn dé sān nián jìn jué wèi wáng

这句话大意是:建德三年,进爵为王。

dào wáng chōng zì gàn rén

这句话大意是:道王充,字干仁。

jiàn dé liù nián fēng wáng

这句话大意是:建德六年,封王。

cài wáng duì zì gàn jùn

这句话大意是:蔡王兑,字干俊。

jiàn dé liù nián fēng wáng

这句话大意是:建德六年,封王。

jīng wáng yuán zì gàn yí

这句话大意是:荆王元,字干仪。

xuān zhèng yuán nián fēng wáng

这句话大意是:宣政元年,封王。

yuán jí duì chōng yǔn děng bìng wèi suí wén dì suǒ hài guó chú

这句话大意是:元及兑、充、允等并 为隋文帝所害,国除。

xuān dì sān zi

这句话大意是:宣帝三子。

zhū huáng hòu shēng jìng huáng dì wáng jī shēng qiū wáng yǎn kàn huáng

这句话大意是:朱皇后生静皇帝,王姬生邺王(衍)〔衎〕,皇。

fu jī shēng yǐng wáng shù

这句话大意是:甫姬生郢王术。

qiū wáng yǎn kàn dà xiàng èr nián fēng wáng

这句话大意是:邺王(衍)〔衎〕,大象二年,封王。

yǐng wáng shù dà xiàng èr nián fēng wáng

这句话大意是:郢王术,大象二年,封王 。

yǔ yǎn kàn bìng wèi suí wén dì suǒ hài guó chú

这句话大意是:与(衍)〔衎〕并为隋文帝所 害,国除。

shǐ chén yuē xī xián zhī yì zhě xián yún yǐ zhōu jiàn wǔ děng lì zǎi bā bǎi

这句话大意是:史臣曰:昔贤之议者,咸云以周建五等,历载八百;。

qín lì jùn xiàn èr shì ér wáng

这句话大意是:秦立 郡县,二世而亡。

suī dé shī zhī jī kě xún shì fēi zhī lǐ hù qǐ ér yīn xún mò biàn fù gǔ wèi wén

这句话大意是:虽得失之迹可寻,是非之理互起,而因循莫 变,复古未闻。

liáng yóu zhe lùn zhě ruò yú guì dá sī qì zhě nán yú yì yè xiáng qiú shì biàn zhī dào wèi qióng yú zhì dāng yě

这句话大意是:良由着论者溺于贵达,司契者难于易业,详求 适变之道,未穷于至当也。

cháng shì lùn zhī fu huáng wáng dié xīng wèi guó zhī dào fěi yī

这句话大意是:尝试论之:夫皇王迭兴,为国之道 匪一;。

xián shèng jiān chū lì dé zhī zhǐ shū tú

这句话大意是:贤圣间出,立德之指殊涂。

sī qǐ gù wèi xiāng fǎn zāi yì yún zhì ér yǐ yǐ

现代白话:斯岂故为相反啊,亦云治而 已了。

hé zé

这句话大意是:何则?

wǔ děng zhī zhì xíng yú shāng zhōu zhī qián

这句话大意是:五等之制,行于商周之前;。

jùn xiàn zhī shè shǐ yú qín hàn zhī hòu

这句话大意是:郡县之设,始于秦汉 之后。

lùn shí zé jiāo chún lǐ gé yì dì zé yòng shè huò shū

这句话大意是:论时则浇淳理隔,易地则用舍或殊。

pì yóu gān gē rì yòng nán yǐ chéng gāi xià zhī yè

这句话大意是:譬犹干戈日用,难 以成垓下之业;。

jì sì suǒ shù bù kě shī chéng zhōu zhī cháo

这句话大意是:稷嗣所述,不可施成周之朝。

shì zhī yīn shí zhì yí zhě wéi zhèng zhī shàng wu yě

这句话大意是:是知因时制宜者, 为政之上务也;。

guān mín lì jiào zhě jīng guó zhī cháng cè yě

这句话大意是:观民立教者,经国之长策也。

qiě fú liè fēng jiāng jiàn hòu bó zé xián néng zhì mù shǒu xún míng suī yuē yì guǐ zé shí yì yì tóng guī

这句话大意是:且夫列封疆,建 侯伯,择贤能,置牧守,循名虽曰异轨,责实抑亦同归。

shèng zé yǔ zhī gòng ān shuāi zé yǔ zhī gòng huàn

这句话大意是:盛则 与之共安,衰则与之共患。

gòng ān xì hu shàn è fēi lǐ yì wú yǐ dūn fēng

这句话大意是:共安系乎善恶,非礼义无以敦风;。

gòng huàn jì yǐ cún wáng fēi jiá bīng bù néng jìng luàn

这句话大意是:共患寄以存亡,非甲兵不能靖乱。

shì yǐ qí jìn shuài lǐ dǐng yè qīng ér fù zhèn

这句话大意是:是以齐、晋帅礼,鼎业倾而 复振;。

wēn táo shì wèi wáng gāng chí ér gēng zhāng

这句话大意是:温、陶释位,王纲弛而更张。

rán zé zhōu zhī liè guó fēi yī xìng yě jìn zhī qún chén fēi yī zú yě qǐ qí jìn qiáng yú liè guó wēn táo xián yú qún chén zhě zāi gài shì zhòng zhě yì yǐ lì gōng quán qīng zhě nán yǐ jìn jié gù yě

现代白话:然则周之列国,非一姓也, 晋之群臣,非一族也,岂齐、晋强于列国,温、陶贤于群臣者 啊,盖势重者易以立功,权轻者难以尽节故也。

yóu cǐ yán zhī jiàn hóu zhì shǒu nǎi gǔ jīn zhī yì shù

这句话大意是:由此言之,建 侯置守,乃古今之异术;。

bīng quán shì wèi gài ān wēi zhī suǒ jiē hu

这句话大意是:兵权势位,盖安危之所阶吗。

tài zǔ zhī dìng guān yòu rì bù xiá jǐ jì yǐ rén chén lǐ zhōng wèi huáng fān píng zhī shì

这句话大意是:太祖之定关右,日不暇给,既以人臣礼终,未遑藩屏之事。

jìn dàng fǔ zhèng yuán shù qí dǎng zōng shì cháng yòu bìng jù shì wèi wò bīng quán suī hǎi nèi xiè lóng píng zhī fēng ér guó jiā yǒu pán shí zhī gù yǐ

现代白话:晋荡辅政,爰树其党,宗室长幼,并据势位,握兵权,虽海内 谢隆平之风,而国家有盘石之固了。

gāo zǔ kè jiǎn máng cì sī hóng zhèng shù chéng zhuān cháo zhī wéi huàn wàng wéi chéng zhī yuǎn tú wài chóng chǒng wèi nèi jié cāi zǔ

这句话大意是:高祖克翦芒刺,思弘政术, 惩专朝之为患,忘维城之远图,外崇宠位,内结猜阻。

zì shì pèi tiān zhī jī qián yǒu xiǔ rǎng zhī xū yǐ

现代白话:自是配 天之基,潜有朽壤之墟了。

xuān huáng sì wèi xiōng bào shì wén shān yì xiān qí běn zhī xuē chù biàn yú gōng zú

这句话大意是:宣皇嗣位,凶暴是闻,芟刈先其本 枝,削黜遍于公族。

suī fù de wéi shū fù qīn zé tóng shēng wén néng fù zhòng wǔ néng wēi dí mò bù xiè qīng shì yú dāng nián cóng hóu fú yú xià guó

这句话大意是:虽复地惟叔父,亲则同生,文能附众,武 能威敌,莫不谢卿士于当年,从侯服于下国。

hào wèi qiān shèng shì móu pǐ fū

这句话大意是:号为千乘,势侔 匹夫。

shì yǐ quán chén chéng qí jī móu shì yīn qí xì qiān guī dǐng sù yú fǔ shí jiān wáng hóu liè yú liáo yuán

这句话大意是:是以权臣乘其机,谋士因其隙,迁龟鼎速于俯拾,歼王 侯烈于燎原。

yōu yōu suì gǔ wèi wén sī kù

这句话大意是:悠悠邃古,未闻斯酷。

qǐ fēi cuī kū zhèn xiǔ yì wéi lì hu

这句话大意是:岂非摧枯振朽,易为力吗。

xiàng shǐ xuān huáng cǎi jī liú zhī zhì lǎn shèng zhé zhī shù fēn mìng xián qi bù yú nèi wài liào qí qīng zhòng jiān yǐ qīn shū shǒu wěi xiāng chí yuǎn jìn wèi yòng

这句话大意是:向使宣皇采姬、刘之制,览圣哲之术,分命贤戚,布于内 外,料其轻重,间以亲疏,首尾相持,远近为用。

shǐ qí shì wèi yě zú yǐ fú wēi qí quán lì yě bù néng wéi luàn

这句话大意是:使其势位也 足以扶危,其权力也不能为乱。

shì yè jì dìng jiǎo xìng zì xi

这句话大意是:事业既定,侥幸自息。

suī shǐ wò chì zǐ cháo wěi qiú shè jì gù yǐ jiǔ ān yì zhào kě yǐ wú huàn yǐ

现代白话:虽使卧 赤子,朝委裘,社稷固以久安,亿兆能够无患了。

hé hòu zú zhī de ér shì néng kuī qí shén qì zāi

现代白话:何后族之地, 而势能窥其神器啊。

✦ You read 列传·卷十三

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.