北史 · 李延寿 · Chapter 35 of 100

列传·卷二十三

PinyinModern Translation
Size

wáng huì lóng xuán sūn sōng nián wǔ shì sūn shào zhèng xī sūn shù zǔ cóng zēng sūn dào yōng dào yōng zi yì yì shū zǔ yǎn yǎn zú sūn wěi

这句话大意是:王慧龙玄孙松年 五世孙劭 郑羲孙述祖 从曾孙道邕 道邕子译译叔祖 俨 俨族孙伟。

wáng huì lóng tài yuán jìn yáng rén jìn shàng shū pú yè yú zhī sūn sàn qí cháng shì láng jī zhī zǐ yě

这句话大意是:王慧龙,太原晋阳人,晋尚书仆射愉之孙,散骑常侍郎缉之子也。

yòu cōng huì yú yǐ wéi zhū sūn zhī lóng gù míng yān

现代白话:幼聪慧,愉 以为诸孙之龙,故名呢。

chū sòng wǔ wēi shí yú bù wéi zhī lǐ jí dé zhì yú hé jiā jiàn zhū

这句话大意是:初,宋武微时,愉不为之礼,及得志,愉合家见诛。

huì lóng nián shí sì wèi shā mén sēng bīn suǒ nì yīn jiāng guò jiāng

这句话大意是:慧龙 年十四,为沙门僧彬所匿,因将过江。

jīn rén jiàn qí xíng yì cōng cōng yí wéi wáng shì zǐ sūn

这句话大意是:津人见其行意匆匆,疑为王氏子孙。

bīn chēng wéi shòu yè zhě nǎi miǎn

这句话大意是:彬称为 受业者,乃免。

jì jì suì xī shàng jiāng líng yī shū zǔ chén gù lì jīng zhōu qián zhōng cóng shì xí pì qiáng

这句话大意是:既济,遂西上江陵,依叔祖忱故吏荆州前中从事习辟强。

shí cì shǐ wèi yǒng zhī zú pì qiáng yǔ jiāng líng lìng luō xiū qián bié jià liú qī gōng tǔ rén wáng téng děng móu jǔ bīng tuī huì lóng wèi méng zhǔ kè rì xí zhōu chéng

这句话大意是:时刺史魏 咏之卒,辟强与江陵令罗修、前别驾刘期公、土人王腾等谋举兵,推慧龙为盟主, 克日袭州城。

ér sòng wǔ wén yǒng zhī zú yì jù jiāng líng yǒu biàn qiǎn qí dì dào guī wéi jīng zhōu zhòng suì bù guǒ

这句话大意是:而宋武闻咏之卒,亦惧江陵有变,遣其弟道规为荆州,众遂不果。

luō xiū děng jiāng huì lóng yòu yǔ sēng bīn běi yì xiāng yáng

这句话大意是:罗 修等将慧龙又与僧彬北诣襄阳。

jìn yōng zhōu cì shǐ lǔ zōng zhī zī gěi huì lóng sòng dù jiāng suì bēn yáo xìng

这句话大意是:晋雍州刺史鲁宗之资给慧龙,送度江,遂奔姚兴。

zì yán yě rú cǐ

这句话大意是:自言也如此。

yáo hóng miè huì lóng guī wèi

这句话大意是:姚泓灭,慧龙归魏。

míng yuán yǐn jiàn yǔ yán huì lóng qǐng xiào lì nán tǎo

这句话大意是:明元引见与言,慧龙请效力南讨。

yán zhōng fǔ ér liú tì tiān zǐ wèi zhī dòng róng

这句话大意是:言终,俯而流涕,天子 为之动容。

wèi yuē zhèn fāng hùn yī chē shū xí juǎn wú huì qīng qíng jì rú cǐ qǐ bù néng xiāng zī yǐ zhòng hu

这句话大意是:谓曰:“朕方混一车书,席卷吴会,卿情计如此,岂不能相资以众吗?

rán yì wèi zhī yòng

这句话大意是:” 然亦未之用。

hòu bài luò chéng zhèn jiāng zhèn jīn yōng

这句话大意是:后拜洛城镇将,镇金墉。

huì míng yuán bēng tài wǔ chū jí wèi xián wèi nán rén bù yí wěi yǐ shī lǚ zhī rèn suì tíng qián shòu

这句话大意是:会明元崩,太武初即位,咸谓南人不宜委以 师旅之任,遂停前授。

chū cuī hào dì tián wén huì lóng wáng shì zi yǐ nǚ qī zhī

这句话大意是:初,崔浩弟恬闻慧龙王氏子,以女妻之。

hào jì hūn yīn jí jiàn huì lóng yuē xìn wáng jiā r yě

这句话大意是:浩既婚姻,及见慧龙,曰:“信王家 儿也。

wáng shì shì zhā bí jiāng dōng wèi zhī zhā wáng

这句话大意是:”王氏世齄鼻,江东谓之“齄王”。

huì lóng bí jiàn dà hào yuē zhēn guì zhǒng yǐ

现代白话:慧龙鼻渐大,浩曰:“真贵种了!

shù xiàng zhū gōng chēng qí měi

这句话大意是:”数 向诸公称其美。

sī tú zhǎng sūn sōng wén zhī bú yuè yán yú tài wǔ yǐ qí jiē fú nán rén zé yǒu shàn bǐ guó huà zhī yì

这句话大意是:司徒长孙嵩闻之不悦,言于太武,以其嗟服南人则有讪鄙国化之意。

tài wǔ nù zhào hào zé zhī

这句话大意是:太武怒,召浩责之。

hào miǎn guān chén xiè de shì

这句话大意是:浩免冠陈谢得释。

huì lóng yóu shì bù tiáo

这句话大意是:慧龙由是不调。

jiǔ zhī chú lè ān wáng fàn fu lǐng bìng jīng yáng sān zhōu dà zhōng zhèng

这句话大意是:久之,除乐安王范傅,领并、 荆、扬三州大中正。

huì lóng kàng biǎo yuàn de nán chuí zì xiào cuī hào gù yán zhī nǎi shòu nán mán xiào wèi ān nán dà jiàng jūn zuǒ zhǎng shǐ

这句话大意是:慧龙抗表,愿得南垂自效,崔浩固言之,乃授南蛮校尉、安南 大将军左长史。

jí sòng jīng zhōu cì shǐ xiè huì qǐ bīng jiāng líng yǐn huì lóng wèi yuán

这句话大意是:及宋荆州刺史谢晦起兵江陵,引慧龙为援。

huì lóng dū sī mǎ líng shòu děng yī wàn rén bá qí sī líng shù jìn wéi xiàng chéng

这句话大意是:慧龙督司马灵寿等一万 人,拔其思陵戍,进围项城。

huì bài nǎi bān shī

这句话大意是:晦败,乃班师。

hòu sòng jiāng wáng xuán mó kòu huá tái zhào jiǎ huì lóng chu bīng jiāng jūn yǔ ān jié děng tóng tǎo zhī

这句话大意是:后宋将王玄谟寇滑台,诏假慧龙楚兵 将军,与安颉等同讨之。

xiāng chí wǔ shí yú rì zhū jiāng yǐ zéi shèng mò gǎn xiān huì lóng shè qí bīng dà pò zhī

这句话大意是:相持五十余日,诸将以贼盛,莫敢先,慧龙设奇兵大破之。

tài wǔ cì yǐ jiàn mǎ qián bó shòu lóng xiāng jiāng jūn cì jué zhǎng shè hóu bài xíng yáng tài shǒu réng lǐng zhǎng shǐ

这句话大意是:太武赐以剑马钱帛,授龙骧将军,赐爵长社侯,拜荥阳太守,仍领长史。

zài rèn shí nián nóng zhàn bìng xiū dà zhe shēng jì zhāo xié biān yuǎn guī fù zhě wàn yú jiā hào wéi shàn zhèng

这句话大意是:在任十年, 农战并修,大著声绩,招携边远,归附者万余家,号为善政。

qí hòu sòng jiāng dào yàn zhī tán dào jì pín dùn huái yǐng dà xiāng qīn lüè

这句话大意是:其后宋将到彦之、檀道济频顿淮、颍,大相侵掠;。

huì lóng lì zhàn lǚ cuī qí fēng

这句话大意是:慧龙力战,屡摧其锋。

yàn zhī yǔ yǒu rén xiāo bīn shū yuē lǔ guǐ wán dùn mǎ chu cū kuáng wáng rén zhī zhōng wéi wáng huì lóng jí hán yán zhī kě wèi shēn dàn

这句话大意是:彦之 与友人萧斌书曰:“鲁轨顽钝,马楚粗狂,亡人之中,唯王慧龙及韩延之可为深惮。

bù yì rú shēng nuò fū nǎi lìng lǎo zi yà zhī

这句话大意是:不意儒生懦夫,乃令老子讶之。

sòng wén zòng fǎn jiàn yún huì lóng zì yǐ gōng gāo ér wèi bù zhì yù yǐn kòu rù biān yīn zhí ān nán dà jiàng jūn sī mǎ chu zhī yǐ pàn

这句话大意是:”宋文纵反间,云慧龙自以功高而位不至,欲引寇 入边,因执安南大将军司马楚之以叛。

tài wǔ wén yuē cǐ bì bù rán shì qí rén jì yuè yì ěr

这句话大意是:太武闻曰:“此必不然,是齐人忌乐毅耳。

nǎi cì huì lóng xǐ shū yuē yì lóng wèi jiāng jūn rú hǔ yù xiāng zhòng hài zhèn zì zhī zhī

这句话大意是:” 乃赐慧龙玺书曰:“义隆畏将军如虎,欲相中害,朕自知之。

fēng chén zhī yán xiǎng bù zú jiè yì yě

这句话大意是:风尘之言,想不足介 意也。

sòng wén jì jì bù xíng fù qiǎn cì kè lǚ xuán bó gòu huì lóng shǒu èr bǎi hù nán juàn yī qiān pǐ

这句话大意是:”宋文计既不行,复遣刺客吕玄伯购慧龙首二百户男、绢一千匹。

xuán bó wèi fǎn jiān lái píng rén yǒu suǒ lùn

这句话大意是:玄伯为反 间来,屏人有所论。

huì lóng yí zhī shǐ rén tàn qí huái yǒu chǐ dāo

这句话大意是:慧龙疑之,使人探其怀有尺刀。

xuán bó kòu tóu qǐng sǐ

这句话大意是:玄伯叩头请死。

huì lóng yuē gè wèi qí zhǔ yě wú bù rěn hài cǐ rén

现代白话:慧龙曰:“各 为其主也,我不忍害此人。

zuǒ yòu jiē yán yì lóng zéi xīn wèi sì bù shā xuán bó wú yǐ chuàng jiāng lái

这句话大意是:”左右皆言义隆贼心未巳,不杀玄伯,无以创将来。

huì lóng yuē sǐ shēng yǒu mìng bǐ yì ān néng hài wǒ

这句话大意是:慧 龙曰:“死生有命,彼亦安能害我。

qiě wú fāng yǐ rén yì wèi gān lǔ yòu hé yōu hu cì kè

现代白话:且我方以仁义为干卤,又何忧乎刺客。

suì shě zhī

这句话大意是:”遂舍 之。

shí rén fú qí kuān shù

这句话大意是:时人服其宽恕。

huì lóng zì yǐ zāo nàn liú lí cháng huái yōu cuì nǎi zuò jì wǔ zǐ xū wén yǐ jì yì yān

现代白话:慧龙自以遭难流离,常怀忧悴,乃作《祭伍子胥文》以寄意呢。

shēng yī nán yī nǚ suì jué fáng shì bù yī shū shí bù cān jí shì jǔ dòng bì yǐ lǐ

这句话大意是:生一男一女, 遂绝房室,布衣蔬食,不参吉事,举动必以礼。

tài zǐ shǎo fù yóu yǎ yán yú cháo yuē huì lóng gǔ zhī yí xiào yě

这句话大意是:太子少傅游雅言于朝曰:“慧龙, 古之遗孝也。

zhuàn dì wáng zhì dù shí bā piān hào yuē guó diǎn

这句话大意是:”撰帝王制度十八篇,号曰《国典》。

zhēn jūn yuán nián bài shǐ chí jié níng nán jiāng jūn wǔ láo zhèn dōu fù jiāng wèi zhì zhèn ér zú

这句话大意是:真君元年,拜使持节、宁南将 军、武牢镇都副将,未至镇而卒。

lín méi wèi gōng cáo zhèng yè yuē wú jī lǚ nán rén ēn fēi jiù jié méng shèng cháo shū tè zhī cí de zài jiāng chǎng xiào mìng shì yuàn biān shī wú shì lù fén jiāng yīn

现代白话:临没,谓功曹郑晔曰:“我羁旅南人,恩非旧结, 蒙圣朝殊特之慈,得在疆场效命,誓愿鞭尸吴市,戮坟江阴。

bù wèi yīng cǐ zhòng jí yǒu xīn mò suì fēi wéi yǎng kuì guó líng shí yì fǔ cán hòu tǔ

这句话大意是:不谓婴此重疾,有心 莫遂,非唯仰愧国灵,实亦俯惭后土。

xiū duǎn mìng yě fu fù hé yán

这句话大意是:修短命也,夫复何言!

shēn mò hòu qǐ zàng hé nèi zhōu xiàn zhī dōng xiāng yī gǔ mù ér bù fén zú cáng fā chǐ ér yǐ

这句话大意是:身殁后,乞葬河内州 县之东乡,依古墓而不坟,足藏发齿而已。

zhù qí hún ér yǒu zhī yóu xī jié cǎo zhī bào

这句话大意是:庶其魂而有知,犹希结草之报。

shí zhì nán rén rù guó zhě jiē zàng sāng qián

这句话大意是:”时制, 南人入国者,皆葬桑干。

yè děng shēn yí yì zhào xǔ zhī

这句话大意是:晔等申遗意,诏许之。

zèng ān nán jiāng jūn jīng zhōu cì shǐ shì mù hóu

这句话大意是:赠安南将军、荆州刺史,谥穆侯。

lì rén jí jiàng shì gòng yú mù suǒ qǐ fó sì tú huì lóng jí sēng bīn xiàng ér zàn zhī

这句话大意是:吏人及将士共于墓所起佛寺,图慧龙及僧彬像而赞之。

lǚ xuán bó gǎn quán yòu zhī ēn liú shǒu mù cè zhōng shēn bù qù

这句话大意是:吕玄伯感全宥之恩,留守墓 侧,终身不去。

zi bǎo xīng xí jué

这句话大意是:子宝兴袭爵。

bǎo xīng shǎo gū shì mǔ zhì xiào

这句话大意是:宝兴少孤,事母至孝。

shàng shū lú xiá qī cuī hào nǚ yě

这句话大意是:尚书卢遐妻,崔浩女也。

chū bǎo xīng mǔ jí xiá qī jù yùn hào wèi yuē rǔ děng jiāng lái suǒ shēng jiē wǒ zhī zì chū kě zhǐ fù wéi qīn

现代白话:初,宝兴母及遐妻俱孕,浩谓 曰:“你等将来所生,皆我之自出,可指腹为亲。

jí hūn hào wèi zhuàn yí gōng zì jiān shì wèi zhū kè yuē cǐ jiā lǐ shì yi jǐn qí měi

这句话大意是:”及昏,浩为撰仪,躬自监视, 谓诸客曰:“此家礼事,宜尽其美。

jí hào bèi zhū lú xiá hòu qī bǎo xīng cóng mǔ yě yuán zuò méi guān

这句话大意是:”及浩被诛,卢遐后妻宝兴从母也,缘坐没官。

bǎo xīng yì táo bì wèi jǐ dé chū

这句话大意是:宝兴亦逃避,未几得出。

lú xiá qī shí guān cì dù jīn zhèn gāo chē huá gǔ bǎo xīng jǐn mài huò chǎn zì chū sāi shú zhī yǐ guī

这句话大意是:卢遐妻时官赐度斤镇高车滑骨,宝兴尽卖货产,自出塞赎 之以归。

zhōu pì zhōng cóng shì bié jià jǔ xiù cái jiē bù jiù

这句话大意是:州辟中从事、别驾,举秀才,皆不就。

bì mén bù jiāo rén shì

这句话大意是:闭门不交人事。

xí jué fēng zhǎng shè hóu lóng xiāng jiāng jūn

这句话大意是:袭爵封长社侯、龙 骧将军。

zú zi qióng xí jué

这句话大意是:卒,子琼袭爵。

qióng zì shì zhēn xiào wén cì míng yān

现代白话:琼字世珍,孝文赐名呢。

tài hé jiǔ nián wèi diǎn sì lìng liù shí nián jiàng hóu wèi bó

这句话大意是:太和九年,为典寺令六十年,降侯为伯。

dì nà qí cháng nǚ wèi pín bài qián jiāng jūn bīng zhōu dà zhōng zhèng

这句话大意是:帝纳其长女 为嫔,拜前将军、并州大中正。

zhèng shǐ zhōng wèi guāng zhōu cì shǐ yǒu shòu nà xiǎng wèi zhōng wèi wáng xiǎn suǒ hé zhōng de xuě miǎn

这句话大意是:正始中,为光州刺史,有受纳响,为中尉王显所劾, 终得雪免。

shén guī zhōng chú zuǒ jiāng jūn yǎn zhōu cì shǐ

这句话大意是:神龟中,除左将军、兖州刺史。

qù zhōu guī jīng duō nián shěn zhì

这句话大意是:去州归京,多年沈滞。

suǒ jū zài sī kōng liú téng zhái xi téng suī shì qīng cháo yě chū bù hou zhī

这句话大意是:所居在司空刘腾 宅西,腾虽势倾朝野,初不候之。

téng jì quán zhòng tūn bìng lín zhái zēng guǎng jiù jū wéi qióng zhōng bù kěn yǔ yǐ cǐ jiǔ jiàn qū yì

这句话大意是:腾既权重,吞并邻宅,增广旧居,唯琼终不肯与, 以此久见屈抑。

qióng nǚ shì fàn yáng lú dào liàng bù tīng guī qí fū jiā

这句话大意是:琼女适范阳卢道亮,不听归其夫家。

nǚ zú āi tòng wú yǐ qióng réng zàng zhī bié suǒ zhǒng bù jí sāi cháng yú kuàng nèi kū qì jiǔ zhī nǎi yǎn dāng shí shēn guài zhī

这句话大意是:女卒,哀恸无已,琼仍葬之别所,冢不即 塞,常于圹内哭泣,久之乃掩,当时深怪之。

jiā yǐ lóng jí měi jiàn dào sú qǐ gài wú yǐ zào cì jiàn zhī lìng rén xiào è

这句话大意是:加以聋疾,每见道俗,乞丐无已,造 次见之,令人笑愕。

dào féng tài bǎo guǎng píng wáng huái jù ān kàng lǐ zì yán mǎ shòu

这句话大意是:道逢太保、广平王怀,据鞍抗礼,自言马瘦;。

huái jí yǐ dàn mǎ bìng chéng jù yǔ zhī

这句话大意是:怀即以诞马并乘 具与之。

cháng yì shàng shū lìng li chóng qí mǎ zhì qí huáng gé jiàn chóng zi shì zhé zhí wèn jì bó zài fǒu

这句话大意是:尝诣尚书令李崇,骑马至其黄阁,见崇子世哲,直问继伯在否。

chóng qū chū qióng nǎi xià

这句话大意是:崇趋出, 琼乃下。

chóng jiǎn ér hǎo yǐ zhǐ tiè yī lǐng qióng shěn ér chè qù zhī

这句话大意是:崇俭而好以纸帖衣领,琼哂而掣去之。

chóng xiǎo zi qīng zhūn cháng shèng fú chǒng shì yì bù zú hèn

这句话大意是:崇小子青肫尝盛服,宠势亦不足恨。

lǐng jūn yuán chā shǐ nú yí qióng mǎ qióng bìng liú nú

这句话大意是:领军元叉使奴遗琼马,琼并留奴。

wáng sòng wén zhī xiào yuē dōng hǎi zhī fēng yú zī zhuì yǐ

现代白话:王诵闻之笑曰:“东海之风,于兹坠了。

xiào chāng sān nián chú zhèn dōng jiāng jūn jīn zǐ guāng lù dài fu zhōng shū lìng

这句话大意是:”孝昌 三年,除镇东将军、金紫光禄大夫、中书令。

shí qióng zi zūn yè wèi huáng mén láng gù yǒu cǐ shòu

这句话大意是:时琼子遵业为黄门郎,故有此授。

zú zèng zhēng běi jiāng jūn zhōng shū jiān bīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒, 赠征北将军、中书监、并州刺史。

zì huì lóng rù guó sān shì yī shēn zhì qióng shǐ yǒu sì zǐ

这句话大意是:自慧龙入国,三世一身,至琼始有四子。

zhǎng zǐ zūn yè fēng yí qīng xiù shè lì jīng shǐ

这句话大意是:长子遵业,风仪清秀,涉历经史。

wèi zhù zuò zuǒ láng yǔ sī tú zuǒ zhǎng shǐ cuī hóng tóng zhuàn qǐ jū zhù

这句话大意是:位著作佐郎,与司徒左长史崔鸿同撰起居注。

qiān yòu jūn jiāng jūn jiān sàn qí cháng shì wèi láo rú rú

这句话大意是:迁右军将军、兼散骑常侍,慰劳蠕蠕。

nǎi yì dài jīng cǎi shí yí wén yǐ bǔ qǐ jū suǒ quē

这句话大意是:乃诣代京,采拾遗文,以补起居所阙。

yǔ cuī guāng ān fēng wáng yán míng děng cān dìng fú zhāng

这句话大意是:与崔 光、安丰王延明等参定服章。

jí guāng wèi xiào míng jiǎng xiào jīng zūn yè yù jiǎng yán yè lù yì bìng yīng zhào zuò shì diàn shì yàn shī

这句话大意是:及光为孝明讲《孝经》,遵业预讲,延业录义,并应 诏作《释奠侍宴诗》。

shí rén yǔ yuē yīng yīng jì jì wáng jiā xiōng dì

这句话大意是:时人语曰:“英英济济,王家兄弟。

zhuǎn sī tú zuǒ zhǎng shǐ huáng mén láng jiān diǎn yí zhù

这句话大意是:”转司徒左长史、黄门 郎,监典仪注。

zūn yè yǒu yù dāng shí yǔ zhōng shū lìng chén jùn yuán fān shàng shū láng yá wáng sòng bìng lǐng huáng mén láng hào yuē sān zhé

这句话大意是:遵业有誉当时,与中书令陈郡袁翻、尚书琅邪王诵并领黄门郎,号曰三哲。

shí zhèng guī mén xià shì wèi shì zhōng huáng mén wèi xiǎo zǎi xiàng

这句话大意是:时 政归门下,世谓侍中、黄门为小宰相。

ér zūn yè cóng róng tián sù ruò chù qiū yuán

这句话大意是:而遵业从容恬素,若处丘园。

cháng zhe chuān jiǎo lǚ hào shì zhě duō huǐ xīn lǚ yǐ xué zhī

这句话大意是:尝著穿角履, 好事者多毁新履以学之。

yǐ hú tài hòu lín cháo tiān xià fāng luàn móu bì dì zì qiú xú zhōu

这句话大意是:以胡太后临朝,天下方乱,谋避地,自求徐州。

tài hòu yuē wáng sòng ba yōu zhōu shǐ zuò huáng mén qīng hé nǎi yù xú zhōu yě

这句话大意是:太后曰: “王诵罢幽州始作黄门,卿何乃欲徐州也?

gèng dài yī èr nián dāng yǒu hǎo chù fēn

这句话大意是:更待一二年,当有好处分。

zūn yè xiōng dì bìng jiāo yóu shí jùn nǎi wéi dāng shí suǒ měi

这句话大意是:”遵业兄弟 并交游时俊,乃为当时所美。

jí ěr zhū róng rù luò xiōng dì zài fù sāng zhōng yǐ yú zhuāng dì yǒu cóng yí xiōng dì zhī qīn xiāng shuài fèng yíng jù jiàn hài hé yīn

现代白话:及你朱荣入洛,兄弟在父丧中,以于庄帝有从姨兄弟 之亲,相率奉迎,俱见害河阴。

yì zhě xī qí rén cái ér jī qí zào jìng

这句话大意是:议者惜其人才,而讥其躁竞。

zèng bīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:赠并州刺史。

zhe sān jìn jì shí juǎn

这句话大意是:著《三 晋记》十卷。

zi sōng nián shǎo zhī míng qí wén xiāng lín bīng zhōu pì wéi zhǔ bù

这句话大意是:子松年,少知名,齐文襄临并州,辟为主簿。

lèi qiān tōng zhí sàn qí cháng shì fù li wěi shǐ liáng

这句话大意是:累迁通直散骑常侍,副李纬使梁。

shǐ hái lì wèi shàng shū láng zhōng

这句话大意是:使还,历位尚书郎中。

wèi shōu zhuàn wèi shū chéng sōng nián yǒu bàng yán

这句话大意是:魏收撰《魏书》成,松年有谤言。

wén xuān nù jìn zhǐ zhī réng jiā zhàng fá

这句话大意是:文宣怒,禁止之,仍加杖 罚。

suì yú de miǎn chú lín zhāng lìng

这句话大意是:岁余得免,除临漳令。

qiān sī mǎ bié jià běn zhōu dà zhōng zhèng

这句话大意是:迁司马、别驾、本州大中正。

xiào zhāo zhuó bài jǐ shì huáng mén shì láng

这句话大意是:孝昭擢拜给事黄门侍郎。

dì měi cì zuò yǔ lùn zhèng shì shén shàn zhī

这句话大意是:帝每赐坐,与论政事,甚善之。

xiào zhāo bēng sōng nián chí yì zhì yè dōu xuān yí zhào

这句话大意是:孝昭崩,松年驰驿至邺都宣遗诏。

fā yán tì sì qì yú xuān ba róng sè wú gǎi cí tǔ xié yùn xuān qì hào tòng zì jué yú de bǎi guān mò bù gǎn tòng

这句话大意是:发言涕泗,迄于 宣罢,容色无改,辞吐谐韵,宣讫号恸,自绝于地,百官莫不感恸。

hái jìn yáng jiān shì zhōng hù zǐ gōng hái yè

这句话大意是:还晋阳,兼侍 中,护梓宫还邺。

zhū jiù chén bì xíng jī wú gǎn jìn āi wéi sōng nián kū bì liú tì cháo shì xián kǒng

这句话大意是:诸旧臣避形迹,无敢尽哀,唯松年哭必流涕,朝士咸恐。

wǔ chéng suī fèn sōng nián liàn jiù qíng qiē yì yǎ zhòng zhī

这句话大意是:武成虽 忿松年恋旧情切,亦雅重之。

yǐ běn guān jiā sàn qí cháng shì shí gāo yì xiàn gàn

这句话大意是:以本官加散骑常侍,食高邑县干。

cān dìng lǜ lìng qián hòu dà yù duō wěi yān

现代白话:参定律令,前后大 狱多委呢。

jiān yù shǐ zhōng chéng

这句话大意是:兼御史中丞。

fā jìn yáng zhī yè zài dào yù jí zú

这句话大意是:发晋阳之邺,在道遇疾卒。

zèng lì bù shàng shū bīng zhōu cì shǐ shì yuē píng

这句话大意是:赠吏部尚书,并州刺史,谥曰 平。

dì èr zi shào zuì zhī míng

这句话大意是:第二子劭最知名。

shào zì jūn mào shǎo chén mò hào dú shū

这句话大意是:劭字君懋,少沉默,好读书。

shì qí lèi qiān tài zǐ shè rén dài zhào wén lín guǎn

这句话大意是:仕齐,累迁太子舍人,待诏文林馆。

shí zǔ xiào zhēng wèi shōu yáng xiū zhī děng cháng lùn gǔ shì yǒu suǒ yí wàng tǎo yuè bù néng de

这句话大意是:时祖孝征、 魏收、阳休之等尝论古事,有所遗忘,讨阅不能得。

wèn shào shào jù lùn suǒ chū qǔ shū yàn zhī yī wú chuǎn wù

这句话大意是:问劭,劭具论所出,取书验之, 一无舛误。

zì shì dà wéi shí rén suǒ xǔ chēng qí bó wù

这句话大意是:自是大为时人所许,称其博物。

hòu qiān zhōng shū shè rén

这句话大意是:后迁中书舍人。

qí miè rù zhōu bù dé diào

这句话大意是:齐灭入周,不得调。

duò wén dì shòu shàn shòu zhù zuò zuǒ láng yǐ mǔ yōu qù zhí

这句话大意是:隋 文帝受禅,授著作佐郎,以母忧去职。

zài jiā zhe qí shū shí zhì jìn sī zhuàn shǐ wèi nèi shǐ shì láng li yuán cāo suǒ zòu

这句话大意是:在家著《齐书》,时制禁私撰史,为内史侍 郎李元操所奏。

shàng nù qiǎn shōu qí shū lǎn ér yuè zhī

这句话大意是:上怒,遣收其书,览而悦之。

yú shì qǐ wèi yuán wài sàn qí shì láng xiū qǐ jū zhù

这句话大意是:于是起为员外散骑侍郎,修起居注。

shào yǐ shàng gǔ yǒu zuàn suì gǎi huǒ zhī yì jìn dài fèi jué yú shì shàng biǎo qǐng biàn huǒ yuē chén jǐn àn zhōu guān sì shí biàn huǒ yǐ jiù shí jí

这句话大意是:劭以上古有钻燧改火之义,近代废绝,于是上表请变火曰:“臣谨案《周官》: ‘四时变火,以救时疾。

míng huǒ bù shù biàn shí jí bì xìng

这句话大意是:’明火不数变,时疾必兴。

shèng rén zuò fǎ qǐ tú rán yě

这句话大意是:圣人作法,岂徒然也?

zài jìn shí yǒu rén yǐ luò yáng huǒ dù jiāng zhě shì shì shì zhī xiāng xù bù miè huǒ sè biàn qīng

这句话大意是:在晋时, 有人以洛阳火度江者,世世事之,相续不灭,火色变青。

xī shī kuàng shí fàn yún shì láo xīn suǒ cuàn jìn píng gōng shǐ shì zhī guǒ rán chē wǎng

这句话大意是:昔师旷食饭,云是劳薪所 爨,晋平公使视之,果然车辋。

jīn wēn jiǔ jí zhì ròu yòng shí tàn mù tàn huǒ zhú huǒ cǎo huǒ má gāi huǒ qì wèi gè bù tóng

这句话大意是:今温酒及炙肉,用石炭、木炭火、竹火、草火、麻 荄火,气味各不同。

yǐ cǐ tuī zhī xīn huǒ jiù huǒ lǐ yīng yǒu yì

这句话大意是:以此推之,新火旧火,理应有异。

fú yuàn yuǎn zūn xiān shèng yú wǔ shí qǔ wǔ mù yǐ biàn huǒ

这句话大意是:伏愿远遵先圣,于五时取五 木以变火。

yòng gōng shén shǎo jiù yì fāng dà

这句话大意是:用功甚少,救益方大。

zòng shǐ bǎi xìng xí jiǔ wèi néng dùn tóng shàng shí nèi chú jí dōng gōng zhū wáng shí chú bù kě bù yī gǔ fǎ

这句话大意是:纵使百姓习久,未能顿同,尚食内厨及东宫诸王 食厨,不可不依古法。

shàng cóng zhī

这句话大意是:”上从之。

shào yòu yán shàng yǒu lóng yán dài gàn zhī biǎo zhǐ shì qún chén

这句话大意是:劭又言上有龙颜戴干之表,指示群臣。

shàng dà yuè cì wù shù bǎi duàn bài zhù zuò láng

这句话大意是:上大悦, 赐物数百段,拜著作郎。

shàng biǎo yán fú mìng yuē

这句话大意是:上表言符命曰:。

xī zhōu bǎo dìng èr nián suì zài rén wǔ wǔ yuè wǔ rì qīng zhōu huáng hé biàn qīng shí lǐ jìng chè

这句话大意是:昔周保定二年,岁在壬午,五月五日,青州黄河变清,十里镜澈。

qí shì yǐ wéi jǐ ruì gǎi yuán nián yuē hé qīng

这句话大意是:齐氏以为己 瑞,改元,年曰河清。

shì yuè zhì zūn yǐ dà xīng gōng shǐ zuò suí zhōu cì shǐ

这句话大意是:是月,至尊以大兴公始作随州刺史。

lì nián èr shí duò guǒ dà xīng

这句话大意是:历年二十,隋果大兴。

chén jǐn àn yì kūn líng tú yuē shèng rén shòu mìng ruì bì xiān jiàn yú hé

这句话大意是:臣谨案《易·坤灵图》曰:“圣人受命,瑞必先见于河。

hé zhě zuì zhuó wèi néng qīng yě

这句话大意是:”河者最浊,未能清也。

qiè yǐ líng kuàng xiū xiáng lǐ wú xū fā

这句话大意是:窃以灵贶休祥,理无虚发;。

hé qīng qǐ shèng shí shǔ dà duò

这句话大意是:河清启圣,实属大隋。

wǔ wèi chún huǒ yǐ míng huǒ dé

这句话大意是:午为鹑火,以明火德;。

zhòng xià huǒ wáng yì míng huǒ dé

这句话大意是:仲夏火王, 亦明火德。

yuè wǔ rì wǔ hé tiān dì shù jì dé shòu mìng zhī chén yǔn dàng xiān jiàn zhī zhào

这句话大意是:月五日五,合天地数,既得受命之辰,允当先见之兆。

kāi huáng chū shào zhōu rén yáng lìng zhé jìn hé de qīng shí tú yī zǐ shí tú yī jiē yǐn qǐ chéng wén yǒu zhì zūn míng xià yún bā fāng tiān xīn

这句话大意是:开皇初,邵州人杨令悊近河得青石图一、紫石图一,皆隐起成文,有至尊名, 下云“八方天心”。

yǒng zhōu yòu de shí tú pōu wèi liǎng duàn yǒu yáng shù zhī xíng huáng gēn qīng yè

这句话大意是:永州又得石图,剖为两段,有杨树之形,黄根青叶。

rǔ shuǐ de shén guī fù xià yǒu wén yuē tiān bo yáng xìng

现代白话:你水得神 龟,腹下有文曰“天卜杨兴”。

ān yì jué de de gǔ tiě bǎn wén yuē huáng shǐ tiān nián jī yáng tiě quàn wáng xìng

这句话大意是:安邑掘地得古铁板,文曰“皇始天年,赍杨铁券, 王兴”。

tóng zhōu de shí guī wén yuē tiān zǐ yán qiān nián dà jí

这句话大意是:同州得石龟,文曰“天子延千年,大吉”。

chén yǐ qián zhī sān shí bù yì lóng tú

这句话大意是:臣以前之三石,不异《龙图》。

hé yǐ yòng shí

现代白话:凭什么用石?

shí tǐ jiǔ gù yì yǔ shàng míng fú hé

这句话大意是:石体久固,义与上名符合。

guī fù qī zì hé yǐ zhe guī

现代白话:龟腹七字凭什么著龟?

guī yì jiǔ gù jiān shì shén líng zhī wù

这句话大意是:龟亦久固,兼是神灵之 物。

kǒng zǐ tàn hé bù chū tú luò bù chū shū

这句话大意是:孔子叹河不出图,洛不出书。

jīn yú dà duò shèng shì tú shū lǚ chū

这句话大意是:今于大隋圣世,图书屡出。

jiàn dé liù nián bó zhōu dà zhōu cūn yǒu lóng dòu bái zhě shèng hēi zhě sǐ

这句话大意是:建德六年,亳州大周 村有龙斗,白者胜,黑者死。

dà xiàng yuán nián xià yíng yáng biàn shuǐ běi yǒu lóng dòu

这句话大意是:大象元年夏,荧阳汴水北有龙斗。

chū jiàn bái qì shǔ tiān zì dōng fāng lì yáng wǔ ér lái

这句话大意是:初见白气属天,自 东方历阳武而来。

jí zhì bái lóng yě zhǎng shí xǔ zhàng

这句话大意是:及至,白龙也,长十许丈。

yǒu hēi lóng chéng yún ér zhì yún yǔ xiāng báo zhà hé zhà lí zì wǔ zhì shēn bái lóng shēng tiān hēi lóng zhuì dì

这句话大意是:有黑龙乘云而至,云雨相薄,乍合乍 离,自午至申,白龙升天,黑龙坠地。

jǐn àn lóng jūn xiàng yě

这句话大意是:谨案:龙,君象也。

qián dòu yú bó zhōu zhōu cūn zhě gài xiàng zhì zūn yǐ lóng dòu zhī suì wèi bó zhōu zǒng guǎn suì dài zhōu yǒu tiān xià

这句话大意是:前斗于亳州周村者,盖 象至尊以龙斗之岁为亳州总管,遂代周有天下。

hòu dòu yú yíng yáng zhě yíng zì sān huǒ míng huǒ dé zhī shèng yě

这句话大意是:后斗于荧阳者,荧字三火,明火德 之盛也。

bái lóng cóng dōng fāng lái lì yáng wǔ zhě gài xiàng zhì zūn jiāng dēng dì wèi cóng dōng dì rù zì chóng yáng mén yě

这句话大意是:白龙从东方来,历阳武者,盖象至尊将登帝位,从东第入自崇阳门也。

xi běi shēng tiān zhě dāng qián wèi tiān mén

这句话大意是:西 北升天者,当干位天门。

kūn líng tú yuē shèng rén shā lóng lóng bù kě de ér shā jiē gǎn qì yě

这句话大意是:《坤灵图》曰:“圣人杀龙,龙不可得而杀,皆感气也。

yòu yuē tài xìng shāng míng gōng huáng sè zhǎng bā chǐ liù shí shì

这句话大意是:”又曰:“泰,姓商 名宫,黄色,长八尺,六十世。

hé lóng yǐ zhēng yuè chén jiàn bái lóng yǔ wǔ hēi lóng dòu bái lóng líng gù tài rén yǒu mìng

这句话大意是:河龙以正月辰见,白龙与五黑龙斗,白龙陵,故泰 人有命。

jǐn àn cǐ yán jiē wèi dà duò ér fā yě

这句话大意是:”谨案此言,皆为大隋而发也。

shèng rén shā lóng zhě qián hòu lóng sǐ shì yě

这句话大意是:“圣人杀龙”者,前后龙死是也。

xìng shāng zhě huáng jiā yú wǔ xìng wèi shāng yě

这句话大意是:“姓商” 者,皇家于五姓为商也。

míng gōng zhě wǔ yuán huáng dì huì yú wǔ shēng wèi gōng

这句话大意是:“名宫”者,武元皇帝讳于五声为宫。

huáng sè zhě duò sè shàng huáng

这句话大意是:“黄色”者,隋色 尚黄。

zhǎng bā chǐ zhě wǔ yuán huáng dì shēn cháng bā chǐ

这句话大意是:“长八尺”者,武元皇帝身长八尺。

hé lóng yǐ zhēng yuè chén jiàn zhě tài zhēng yuè guà lóng xiàn zhī suǒ yú jīng shī wèi chén dì

这句话大意是:“河龙以正月辰见”者,《泰》,正月 卦,龙见之所于京师为辰地。

bái lóng yǔ hēi lóng dòu zhě bó zhōu yíng yáng lóng dòu shì yě

这句话大意是:“白龙与黑龙斗”者,亳州、荧阳龙斗是也。

shèng lóng suǒ yǐ bái zhě yáng xìng nà yīn wèi shāng zhì zūn yòu xīn yǒu suì shēng wèi jiē zài xī fāng xī fāng bái sè yě

这句话大意是:胜龙所 以白者,杨姓纳音为商,至尊又辛酉岁生,位皆在西方,西方白色也。

sǐ lóng suǒ yǐ hēi zhě zhōu sè hēi

这句话大意是:死龙所以黑 者,周色黑。

suǒ yǐ chēng wǔ zhě zhōu mǐn míng wǔ xuān jìng fán wǔ dì

这句话大意是:所以称五者,周闵、明、武、宣、靖凡五帝;。

yuè chén dài yuè téng wǔ wáng yī shí fú fǎ yì dāng wǔ shù

这句话大意是:越、陈、代、越、滕五 王一时伏法,亦当五数。

bái lóng líng zhě líng yóu shèng yě

这句话大意是:“白龙陵”者,陵犹胜也。

zhèng xuán shuō líng dāng wèi chú fán dòu néng qù dí yuē chú

这句话大意是:郑玄说“陵”当为“除”,凡 斗能去敌曰除。

chén yǐ tài rén yǒu mìng zhě tài zhī wéi yán tōng yě dà yě míng qí rén dào tōng dé dà yǒu tiān mìng yě

这句话大意是:臣以“泰人有命”者,泰之为言,通也,大也,明其人道通德大, 有天命也。

qián záo dù yuē tài biǎo dài gàn

这句话大意是:《干凿度》曰:“泰表戴干。

zhèng xuán zhù yún biǎo zhě rén xíng tǐ zhī zhāng shi yě

这句话大意是:”郑玄注云:“表者,人形体之彰识也。

gàn dùn yě

这句话大意是:干,盾也。

tài rén zhī biǎo dài gàn

这句话大意是:泰人之表,戴干。

chén fú jiàn zhì zūn yǒu dài gàn zhī biǎo yì zhī tài rén zhī biǎo bù shuǎng háo lí

这句话大意是:”臣伏见至尊有戴干之表,益知泰人之表,不爽毫厘。

kūn líng tú suǒ yún zì zì jiē yàn

这句话大意是:《坤灵图》所云,字字皆验。

wěi shū yòu chēng hàn sì bǎi nián zhōng rú qí yán zé zhī liù shí shì yì bì rán yǐ

现代白话:纬书又称汉四百年,终如其言,则知六十世亦必然了。

xī zōng zhōu bǔ shì sān shí jīn zé bèi zhī

这句话大意是:昔宗周卜世三十,今则倍之。

jī lǎn tú yuē tài píng shí yīn yáng hé hé fēng yǔ huì tóng hǎi nèi bù piān

这句话大意是:《稽览图》曰:“太平时,阴阳和合,风雨会同,海内不偏。

de yǒu zǔ xiǎn gù fēng yǒu chí jí

这句话大意是:地有阻险,故风 有迟疾。

suī tài píng zhī zhèng yóu yǒu bù néng jūn wéi píng jūn nǎi bù míng tiáo gù yù fēng yú bó

这句话大意是:虽太平之政犹有不能均,惟平均乃不鸣条,故欲风于亳。

bó zhě chén liú yě

这句话大意是:亳者陈留也。

jǐn àn cǐ yán gài míng zhì zūn xī wèi chén liú gōng shì zǐ bó zhōu zǒng guǎn suì shòu tiān mìng hǎi nèi jūn tóng bù piān bù dǎng yǐ chéng tài píng zhī fēng huà yě

这句话大意是:” 谨案此言,盖明至尊昔为陈留公世子,亳州总管,遂受天命,海内均同,不偏不党, 以成太平之风化也。

zài dà tǒng shí liù nián wǔ yuán huáng dì gǎi fēng chén liú gōng

这句话大意是:在大统十六年,武元皇帝改封陈留公。

shì shí qí guó yǒu mì jì yún tiān wáng chén liú rù bīng zhōu

这句话大意是:是时,齐国有秘记云: “天王陈留入并州。

qí zhǔ gāo yáng wéi shì zhū chén liú wáng péng lè

这句话大意是:”齐主高洋为是诛陈留王彭乐。

qí hòu wǔ yuán huáng dì guǒ jiāng bīng rù bīng zhōu

这句话大意是:其后,武元皇帝果将兵入并州。

zhōu wǔ dì shí wàng qì zhě yún bó zhōu yǒu tiān zǐ qì yú shì shā bó zhōu cì shǐ hé dòu líng gōng

这句话大意是:周武帝时,望气者云“亳州有天子气”,于是杀亳州刺史纥豆陵恭。

zhì zūn dài wéi zhī

这句话大意是:至尊代为之。

yòu chén liú lǎo zi cí yǒu kū bǎi shì chuán yún lǎo zi jiāng dù shì yún dài kū bǎi shēng dōng nán zhī huí zhǐ dāng yǒu shèng rén chū wú dào fù xíng

现代白话:又陈留老子祠有枯柏,世传云老子将度世,云:“待枯柏生东南枝,回指,当有圣 人出,我道复行。

zhì qí kū bǎi cóng xià shēng zhī dōng nán shàng zhǐ yè yǒu sān tóng zǐ xiāng yǔ gē yuē lǎo zi miào qián gǔ kū shù dōng nán zhī rú sǎn shèng zhǔ cóng cǐ qù

这句话大意是:”至齐,枯柏从下生枝,东南上指,夜有三童子相与歌曰:“老 子庙前古枯树,东南枝如伞,圣主从此去。

jí zhì zūn mù bó zhōu qīn zhì cí shù zhī xià zì shì bǎi zhī huí bào qí kū zhī jiàn zhǐ xī běi dào jiào guǒ xíng

这句话大意是:”及至尊牧亳州,亲至祠树之下,自是 柏枝回抱,其枯枝渐指西北,道教果行。

kǎo xiào zhòng shì tài píng zhǔ chū yú bó zhōu chén liú zhī de jiē rú suǒ yán

这句话大意是:考校众事,太平主出于亳州陈留之地,皆 如所言。

jī lǎn tú yòu yún zhèng dào de zé yīn wù biàn wèi yáng wù

这句话大意是:《稽览图》又云:“政道得,则阴物变为阳物。

zhèng xuán zhù yún cōng biàn wéi jiǔ yì shì

这句话大意是:”郑玄注云:“葱变为韭, 亦是。

jǐn àn zì liù nián yǐ lái yuǎn jìn shān shí duō biàn wèi yù

这句话大意是:”谨案自六年以来,远近山石多变为玉。

shí wèi yīn yù wèi yáng

这句话大意是:石为阴,玉为阳。

yòu zuǒ wèi yuán zhōng cōng jiē biàn wéi jiǔ

这句话大意是:又左卫园中,葱 皆变为韭。

shàng lǎn zhī dà yuè cì wù wǔ bǎi duàn

这句话大意是:上览之大悦,赐物五百段。

wèi jǐ shào fù shàng shū yuē

这句话大意是:未几,劭复上书曰:。

yì qián záo dù yuē suí shàng liù jū xì zhī nǎi cóng wéi zhī wáng yòng xiǎng yú xī shān

这句话大意是:《易·干凿度》曰:“《随》,上六,拘系之,乃从维之,王用享于西山。

suí zhě èr yuè guà

这句话大意是:《随》者,二月卦。

yáng dé shī xíng fán jué nán jiě wàn wù suí yáng ér chū

这句话大意是:阳德施行,蕃决难解,万物随阳而出。

gù shàng liù yù jiǔ wǔ jū xì zhī wéi chí zhī míng bèi yáng huà ér yù yīn suí cóng zhī yě

这句话大意是:故上六欲九五拘系之, 维持之,明被阳化而欲阴随从之也。

yì jī lǎn tú kūn liù yuè yǒu zǐ nǚ rèn zhèng yī nián chuán wèi fù

这句话大意是:”《易·稽览图》:“《坤》六月,有子女任 政,一年传为《复》。

wǔ yuè pín zhī cóng dōng běi lái lì dà qǐ tǔ yì

这句话大意是:五月,贫之从东北来立,大起土邑;。

xī běi dì dòng xīng zhuì yáng wèi

这句话大意是:西北地动星坠,阳卫。

zhūn shí yī yuè shén rén cóng zhōng shān chū zhào dì dòng

这句话大意是:《屯》十一月,神人从中山出,赵地动;。

běi fāng sān shí rì qiān lǐ mǎ shù zhì

这句话大意是:北方三十日,千里马数至。

jǐn àn fán cǐ yì wěi suǒ yán jiē shì dà duò fú mìng

这句话大意是:”谨案:凡此 《易纬》所言,皆是大隋符命。

suí zhě èr yuè zhī guà míng dà duò yǐ èr yuè jí huáng dì wèi yě

这句话大意是:《随》者,二月之卦,明大隋以二月即皇帝位也。

yáng dé shī xíng zhě míng yáng shì zhī dé jiào shī xíng yú tiān xià yě

这句话大意是:“阳德施行”者,明杨氏之德教施行于天下也。

fán jué nán jiě zhě míng dāng shí fán zhāng jiē tōng jué xiǎn nán jiē jiě sàn yě

这句话大意是:“蕃决难解”者,明当时蕃鄣皆通 决,险难皆解散也。

wàn wù suí yáng ér chū zhě míng tiān de jiān wàn wù jǐn suí yáng shì ér chū jiàn yě

这句话大意是:“万物随阳而出”者,明天地间万物尽随杨氏而出见也。

shàng liù yù jiǔ wǔ jū xì zhī zhě wǔ wèi wáng liù wèi zōng miào míng zōng miào shén líng yù mìng dēng jiǔ wǔ zhī wèi dì wáng jū rén yǐ lǐ xì rén yǐ yì yě

这句话大意是:“上 六欲九五拘系之”者,五为王,六为宗庙,明宗庙神灵欲命登九五之位,帝王拘人 以礼,系人以义也。

jū rén yǐ lǐ xì rén yǐ yì cǐ èr xún yì shì qián záo dù zhī yán

这句话大意是:“拘人以礼,系人以义”,此二旬,亦是《干凿度》之言。

wéi chí zhī zhě míng néng yǐ gāng wéi chí zhèng tiān xià yě

这句话大意是:“维持之”者,明能以纲维持正天下也。

bèi yáng huà ér yù yīn suí cóng zhī zhě míng zhū yīn lèi bèi fú yáng shì zhī fēng huà mò bù suí cóng

这句话大意是:”被阳化而欲阴随从之”者,明诸阴类被 服杨氏之风化,莫不随从。

yīn wèi chén xià yě

这句话大意是:阴,谓臣下也。

wáng yòng xiǎng yú xī shān zhě gài míng zhì zūn cháng yǐ suì èr yuè xìng xī shān rén shòu gōng yě

这句话大意是:“王用享于西山”者,盖明至尊常以岁 二月幸西山仁寿宫也。

fán sì chèng suí sān chēng yáng yù měi suí yáng dīng níng zhī zhì yě

这句话大意是:凡四称“随”,三称“阳”,欲美随杨,丁宁之至也。

kūn liù yuè zhě kūn wèi zài wèi liù yuè jiàn wèi yán zhì zūn yǐ liù yuè shēng yě

这句话大意是:“ 《坤》六月”者,坤位在未,六月建未,言至尊以六月生也。

yǒu zǐ nǚ rèn zhèng zhě yán lè píng gōng zhǔ shì huáng dì zǐ nǚ ér wèi zhōu hòu rèn lǐ nèi zhèng yě

这句话大意是:“有子女任政”者, 言乐平公主是皇帝子女,而为周后,任理内政也。

yī nián chuán wèi fù zhě fù shì kūn zhī yī shì guà yáng qì chū qǐ yán zhōu xuān dì bēng hòu yī nián chuán wèi yǔ yáng shì yě

这句话大意是:“一年传为《复》”者,《复》 是《坤》之一世卦,阳气初起,言周宣帝崩后一年,传位与杨氏也。

wǔ yuè pín zhī cóng dōng běi lái lì pín zhī dāng wèi zhēn rén zì zhī wù yě

这句话大意是:“五月,贫之 从东北来立”,“贫之”当为“真人”,字之误也。

yán zhōu xuān dì yǐ wǔ yuè bēng zhēn rén gé mìng dāng zài cǐ shí

这句话大意是:言周宣帝以五月崩,真人革命, 当在此时。

zhì zūn qiān ràng ér nì tiān yì gù yú nián nǎi lì

这句话大意是:至尊谦让而逆天意,故逾年乃立。

xī wèi dìng zhōu zǒng guǎn zài jīng shī dōng běi běn ér yán zhī gù yuē zhēn rén cóng dōng běi lái lì

这句话大意是:昔为定州总管,在京师东北,本而言 之,故曰“真人从东北来立”。

dà qǐ tǔ yì zhě dà qǐ jí dà xīng chéng yì yě

这句话大意是:“大起土邑”者,大起,即大兴城邑也。

xī běi de dòng xīng zhuì zhě gài tiān yì qù zhōu shòu duò gù biàn dòng yě

这句话大意是:“西北地 动星坠”者,盖天意去周授隋,故变动也。

yáng wèi zhě yán yáng shì dé tiān wèi zhù yě

这句话大意是:“阳卫”者,言杨氏得天卫助也。

zhūn shí yī yuè shén rén cóng zhōng shān chū zhě cǐ guà dòng ér dà hēng zuò gù zhì zūn yǐ shí yī yuè bèi shòu bó zhōu zǒng guǎn jiāng cóng zhōng shān ér chū yě

这句话大意是:“ 《屯》,十一月,神人从中山出”者,此卦动而大亨作,故至尊以十一月被授亳州 总管,将从中山而出也。

zhào dì dòng zhě zhōng shān wèi zhào de yǐ shén rén jiāng qù gù biàn dòng yě

这句话大意是:“赵地动”者,中山为赵地,以神人将去,故变动也。

běi fāng sān shí rì zhě gài zhì zūn cóng běi fāng jiāng wǎng bó zhōu zhī shí tíng liú sān shí rì yě

这句话大意是:“北方三十日”者,盖至尊从北方将往亳州之时,停留三十日也。

qiān lǐ mǎ zhě gài zhì zūn jiù suǒ chéng guā liú mǎ yě

这句话大意是:“千里马”者, 盖至尊旧所乘䯄骝马也。

zhūn guà zhèn xià kǎn shàng zhèn yú mǎ wéi zuò zú kǎn yú mǎ wèi měi jí shì gù guā mǎ jí yǒu ròu ān xíng zé xiān zuō nòng sì zú yě

这句话大意是:《屯》卦,震下坎上,震于马为作足,坎于马为美脊,是 故䯄马脊有肉鞍,行则先作弄四足也。

shù zhì zhě yán lì shǔ zhì yě

这句话大意是:“数至”者,言历数至也。

hé tú dì tōng jì yuē xíng ruì chū biàn ju héng

这句话大意是:《河图·帝通纪》曰:“形瑞出,变矩衡。

chì yīng suí yè líng huáng

这句话大意是:赤应随,叶灵皇。

hé tú huáng cān chí yuē huáng pì chū chéng yuán qì

这句话大意是:”《河图·皇参 持》曰:“皇辟出,承元讫。

dào wú wéi ān lǜ

这句话大意是:道无为,安率。

bèi suì ju xì zuò shù

这句话大意是:被遂矩,戏作术。

kāi huáng sè wò shén rì

这句话大意是:开皇色,握神日。

tóu fǔ tí xiàng bù jué

这句话大意是:投辅提,象不绝。

lì huáng hòu yì bù gé

这句话大意是:立皇后,翼不格。

dào zhōng shǐ dé yōu liè

这句话大意是:道终始,德优劣。

dì rèn zhèng hé diǎn chū

这句话大意是:帝任政,河典出。

yè fǔ xī làn kě shù

这句话大意是:叶辅嬉, 烂可述。

jǐn àn fán cǐ hé tú suǒ yán yì shì dà duò fú mìng

这句话大意是:”谨案:凡此《河图》所言,亦是大隋符命。

xíng ruì chū biàn ju héng zhě ju fǎ yě

这句话大意是:“形瑞出,变矩衡”者,矩, 法也;。

héng běi dǒu xīng míng suǒ wèi xuán jī yù héng zhě yě

这句话大意是:衡,北斗星名,所谓璇玑玉衡者也。

dà duò shòu mìng xíng zhào zhī ruì shǐ chū tiān xiàng zé wèi zhī biàn dòng

这句话大意是:大隋受命,形兆之瑞始出,天象则为之 变动。

běi dǒu zhǔ tiān zhī fǎ dù gù yuē ju héng

这句话大意是:北斗主天之法度,故曰矩衡。

yì wěi fú xì ju héng shén

这句话大意是:《易纬》:“伏戏,矩衡神。

zhèng xuán zhù yǐ wéi fǎ yù héng zhī shén

这句话大意是:”郑玄注,以为 法玉衡之神。

yǔ cǐ hé tú ju héng yì tóng

这句话大意是:与此《河图》矩衡义同。

chì yīng suí zhě yán chì dì jiàng jīng gǎn yìng ér shēng duò yě

这句话大意是:“赤应随”者,言赤帝降精,感应而生隋也。

gù duò yǐ huǒ dé wèi chì dì tiān zǐ

这句话大意是:故隋以火德为赤帝天子。

yè líng huáng zhě yè hé yě yán dà duò dé hé shàng líng tiān huáng dà dì yě

这句话大意是:“叶灵皇”者,叶,合也,言大隋德合上灵天皇大帝也。

yòu nián hào kāi huáng yǔ líng bǎo jīng zhī kāi huáng nián xiāng hé gù yuē yè líng huáng

这句话大意是:又年号开皇,与《灵宝经》之开皇年相合,故曰叶灵皇。

huáng pì chū zhě huáng dà yě

这句话大意是:“皇辟出”者,皇,大也;。

pì jūn yě

这句话大意是:辟,君也。

dà jūn chū gài wèi zhì zūn shòu mìng chū wèi tiān zǐ yě

这句话大意是:大君出,盖谓至尊受命出为天子也。

chéng yuán qì zhě yán chéng zhōu tiān yuán zhōng qì zhī yùn yě

这句话大意是:“承元讫”者,言承周天元终讫之 运也。

dào wú wéi ān lǜ zhě ān xià tuō yī zì yán dà dào wú wéi ān dìng tiān xià lǜ cóng

这句话大意是:“道无为,安率”者,“安”下脱一字,言大道无为,安定,天下率从。

bèi suì ju xì zuò shù zhě ju fǎ yě xī suì huáng wò jī ju fú xì zuò bā guà zhī shù yán dà duò bèi fú bǐ èr huáng zhī fǎ shù yě

这句话大意是:“被遂矩,戏作术”者,矩,法也,昔遂皇握机矩,伏戏作八卦之术,言大隋被服 彼二皇之法术也。

suì huáng jī ju yǔ jiàn yì wěi

这句话大意是:“遂皇机矩”,语见《易纬》。

kāi huáng sè zhě yán kāi huáng nián yì fú sè yě

这句话大意是:“开皇色”者,言开皇年易服色 也。

wò shén rì zhě yán wò chí qún shén míng zhào rú rì yě

这句话大意是:“握神日”者,言握持群神,明照如日也。

yòu kāi huáng yǐ lái rì jiàn zhǎng yì qí yì yě

这句话大意是:又开皇以来日渐长,亦其义也。

tóu fǔ tí zhě yán tóu shòu zhèng shì yú fǔ zuǒ shǐ zhī tí qiè yě

这句话大意是:“投辅提”者,言投授政事于辅佐,使之提挈也。

xiàng bù jué zhě fǎ xiàng bù fèi jué yě

这句话大意是:“象不绝”者,法象不废绝也。

lì huáng hòu yì bù gé zhě gé zhì yě yán běn lì tài zǐ yǐ wéi huáng jiā hòu sì ér qí fǔ yì zhī rén bù néng zhì yú shàn yě

这句话大意是:“立皇后,翼不格”者,格,至也,言本立太子以为皇家后嗣,而其辅翼之人不能 至于善也。

dào zhōng shǐ dé yōu liè zhě yán qián dōng gōng dào zhōng ér dé liè jīn huáng tài zǐ dào shǐ ér dé yōu yě

这句话大意是:“道终始,德优劣”者,言前东宫道终而德劣,今皇太子道始而德优也。

dì rèn zhèng hé diǎn chū zhě yán huáng dì qīn rèn zhèng shì ér shào zhōu hé bīn de shí tú yě

这句话大意是:“帝任政,河典出”者,言皇帝亲任政事,而邵州河滨得石图也。

yè fǔ xī làn kě shù zhě yè hé yě

这句话大意是:“叶辅嬉,烂可 述”者,叶,合也;。

xī xìng yě

这句话大意是:嬉,兴也。

yán qún chén hé xīn fǔ zuǒ yǐ xìng zhèng jiào làn rán kě jì shù yě

这句话大意是:言群臣合心辅佐,以兴政教,烂然可纪述也。

suǒ yǐ yú huáng cān chí dì tōng jì èr piān dà chén fú mìng zhě míng huáng dào dì dé jǐn zài yú duò yě

这句话大意是:所以 于《皇参持》、《帝通纪》二篇,大陈符命者,明皇道帝德尽在于隋也。

shàng dà yuè yǐ shào zhì chéng chǒng xī rì lóng

这句话大意是:上大悦,以劭至诚,宠锡日隆。

shí yǒu rén yú huáng fèng quán yù dé èr bái shí pō yǒu wén lǐ

这句话大意是:时有人于黄凤泉浴,得二白石,颇有文理。

suì fù qí wén yǐ wéi zì fù yán yǒu zhū wù xiàng ér shàng zòu yuē qí dà yù yǒu rì yuè xīng chén bā guà wǔ yuè jí èr lín shuāng fèng qīng lóng zhū què zōu yú xuán wǔ gè dāng qí fāng wèi

这句话大意是:遂附其文以为字,复言有诸物象, 而上奏曰:“其大玉有日月、星辰、八卦、五岳及二麟、双凤、青龙、朱雀、驺虞、 玄武,各当其方位。

yòu yǒu wǔ xíng shí rì shí èr chén zhī gè fán èr shí qī zì

这句话大意是:又有五行、十日、十二辰之各,凡二十七字。

yòu yǒu tiān mén de hù rén mén guǐ mén bì jiǔ zì

这句话大意是:又有‘天门、地 户、人门、鬼门闭’九字。

yòu yǒu què fēi jí èr niǎo

这句话大意是:又有却非及二鸟。

qí niǎo jiē rén miàn zé bào pǔ zǐ suǒ wèi qiān qiū wàn suì zhě yě

这句话大意是:其鸟皆人面,则《抱朴子》所谓千秋 万岁者也。

qí xiǎo yù yì yǒu wǔ yuè què fēi qiú xī zhī xiàng

这句话大意是:其小玉亦有五岳、却非、虬、犀之象。

èr yù jù yǒu xiān rén yù nǚ chéng yún kòng hè zhī xiàng

这句话大意是:二玉俱有仙人玉女乘云控鹤之象。

bié yǒu yì zhuàng zhū shén bù kě jǐn shi gài shì fēng bó yǔ shī shān jīng hǎi ruò zhī lèi

这句话大意是:别有异状诸神,不可尽识,盖是风伯、雨师、山精、海若之类。

yòu yǒu tiān huáng dà dì huáng dì jí sì dì zuò gōu chén běi dǒu sān gōng tiān jiàng jūn tǔ sī kōng lǎo rén tiān cāng nán hé běi hé wǔ xīng èr shí bā xiù fán sì shí wǔ guān

这句话大意是:又有天皇大帝、皇 帝及四帝坐,钩陈、北斗、三公、天将军、土司空、老人、天仓、南河、北河、五 星、二十八宿凡四十五官。

zhū zì běn wú xíng wu jiē wǎng wǎng ǒu duì

这句话大意是:诸字本无行伍,皆往往偶对。

yú dà yù zé yǒu huáng dì rì míng bìng lín nán miàn yǔ rì zì zhèng dǐng zú

这句话大意是:于大玉则有皇帝日名,并 临南面,与日字正鼎足。

fù yǒu lǎo rén xīng gài míng nán miàn xiàng rì ér cháng shòu yě

这句话大意是:复有老人星,盖明南面象日,而长寿也。

huáng hòu èr zì zài xi shàng yǒu yuè xíng gài míng xiàng yuè yě

这句话大意是:皇后二字在西, 上有月形,盖明象月也。

yú cì yù zé huáng dì míng yǔ jiǔ qiān zì cì bǐ liǎng yáng zì yǔ wàn nián zì cì bǐ duò yǔ jí zì zhèng bìng gài míng cháng jiǔ jí qìng yě

这句话大意是:于次玉,则皇帝名与九千字次比,两杨字与万年字次比, 隋与吉字正并,盖明长久吉庆也。

shào fù huí hù qí zì zuò shī èr bǎi bā shí piān zòu zhī

这句话大意是:”劭复回互其字,作诗二百八十篇奏之。

shàng yǐ wéi chéng cì bó qiān pǐ

这句话大意是:上以为 诚,赐帛千匹。

shào yú shì cǎi rén jiān gē yáo yǐn tú shū chèn wěi yī yuē fú mìng jùn zhí fó jīng zhuàn wèi huáng duò líng gǎn zhì hé sān shí juǎn zòu zhī

这句话大意是:劭于是采人间歌谣,引图书谶纬,依约符命,捃摭佛经,撰为《皇隋灵感志》 合三十卷,奏之。

shàng lìng xuān shì tiān xià

这句话大意是:上令宣示天下。

shào jí zhū zhōu cháo jí shǐ xǐ shǒu fén xiāng bì mù dú zhī

这句话大意是:劭集诸州朝集使,洗手焚香,闭目读之。

qū zhé qí shēng yǒu rú gē yǒng jīng shè xún shuò biàn ér hòu ba

这句话大意是:曲折其 声,有如歌咏,经涉旬朔,遍而后罢。

shàng yì xǐ shǎng cì yōu qià

这句话大意是:上益喜,赏赐优洽。

jí wén xiàn huáng hòu bēng shào fù shàng yán fó jīng shuō rén yìng shēng tiān shàng jí shàng pǐn shàng shēng wú liàng shòu guó zhī shí tiān fú fàng dà guāng míng yǐ xiāng huā jì lè lái yíng zhī

这句话大意是:及文献皇后崩,劭复上言:“佛经说人应生天上及上品上生无量寿国之时,天 佛放大光明,以香花妓乐来迎之。

rú lái yǐ míng xīng chū shí rù niè pán

这句话大意是:如来以明星出时入涅盘。

fú wéi dà háng huáng hòu shèng dé rén cí

这句话大意是:伏惟大行皇后,圣德仁 慈;。

fú shàn zhēn fú bèi zhū mì jì jiē yún shì miào shàn pú sà

这句话大意是:福善祯符,备诸秘记,皆云是妙善菩萨。

chén jǐn àn bā yuè èr shí èr rì rén shòu gōng nèi zài yǔ jīn yín zhī huā

这句话大意是:臣谨案:八月二十二日,仁寿宫内再 雨金银之花;。

èr shí sān rì dà bǎo diàn hòu yè yǒu shén guāng

这句话大意是:二十三日,大宝殿后,夜有神光;。

èr shí sì rì mǎo shí yǒng ān gōng běi yǒu zì rán zhǒng zhǒng yīn yuè zhèn mǎn xū kōng

这句话大意是:二十四日卯时,永安宫北,有自然 种种音乐,震满虚空。

zhì wǔ gēng zhōng yǎn rán rú mèi biàn jí shēng xiá

这句话大意是:至五更中,奄然如寐,便即升遐。

yǔ jīng wén suǒ shuō shì jiē fú yàn

这句话大意是:与经文所说,事皆符验。

chén yòu yǐ yú yì sī zhī huáng hòu qiān huà bù zài rén shòu dà xīng gōng zhě gài bì zhì zūn cháng jū zhèng chǔ yě

这句话大意是:臣又以愚意思之,皇后迁化不在仁寿大兴宫者,盖避至尊常居正处也。

zài yǒng ān gōng zhě xiàng jīng shī yǒng ān mén píng shēng suǒ chū rù yě

这句话大意是:在永安宫者, 象京师永安门,平生所出入也。

hòu shēng xiá hòu èr rì yuàn nèi yè yǒu zhōng shēng èr bǎi yú chù cǐ zé shēng tiān zhī yīng xiǎn rán yě

这句话大意是:后升遐后二日,苑内夜有钟声二百余处,此则生天 之应,显然也。

shàng lǎn zhī qiě bēi qiě xǐ

这句话大意是:”上览之,且悲且喜。

shí shǔ wáng xiù yǐ zuì fèi shàng wèi shào yuē jiē hū

这句话大意是:时蜀王秀以罪废,上谓劭曰:“嗟乎!

wú yǒu wǔ zǐ sān zi bù cái

现代白话:”我 有五子,三子不才。

shào jìn yuē zì gǔ shèng dì míng wáng jiē bù néng yí bù xiào zhī zǐ

这句话大意是:”劭进曰:“自古圣帝明王,皆不能移不肖之子。

huáng dì èr shí wǔ zi tóng xìng zhě èr yú gè yì dé

这句话大意是:黄帝二十五 子,同姓者二,余各异德。

yáo shí zǐ shùn jiǔ zǐ jiē bù xiào

这句话大意是:尧十子,舜九子,皆不肖。

xià yǒu wǔ guān zhōu yǒu sān jiān

这句话大意是:夏有五观,周有三监。

shàng rán qí yán

这句话大意是:”上 然其言。

hòu shàng mèng yù shàng gāo shān ér bù néng de cuī péng pěng jiǎo li shèng fú zhǒu nǎi de shàng

这句话大意是:后上梦欲上高山而不能得,崔彭捧脚,李盛扶肘,乃得上。

yīn wèi péng yuē sǐ shēng dāng yǔ ěr jù

现代白话:因谓彭曰: “死生当与你俱。

shào yuē cǐ mèng dà jí

这句话大意是:”劭曰:“此梦大吉。

shàng gāo shān zhě míng gāo chóng dà ān yǒng rú shān yě

这句话大意是:上高山者,明高崇大安,永如山也。

péng yóu péng zǔ li yóu lǐ lǎo èr rén fú shì shí wèi cháng shòu zhī zhēng

这句话大意是:彭犹 彭祖,李犹李老,二人扶侍,实为长寿之征。

shàng wén zhī xǐ jiàn róng sè

这句话大意是:”上闻之,喜见容色。

qí nián shàng bēng wèi jǐ cuī péng yì zú

这句话大意是:其年,上崩, 未几,崔彭亦卒。

yáng dì sì wèi hàn wáng liàng zuò luàn dì bù rěn zhū

这句话大意是:炀帝嗣位,汉王谅作乱,帝不忍诛。

shào shàng shū yuē chén wén huáng dì miè yán gài yún mǔ dì

这句话大意是:劭上书曰:“臣闻黄帝灭炎,盖云母弟;。

zhōu gōng zhū guǎn xìn yì tiān lún

这句话大意是:周公诛管,信亦天伦;。

shū xiàng lù shū yú zhòng ní wèi zhī yí zhí

这句话大意是:叔向戮叔鱼,仲尼谓之遗直;。

shí là shā shí hòu qiū míng yǐ wéi dà yì

这句话大意是:石蜡杀石厚,丘明以为大义。

cǐ jiē jīng jí míng wén dì wáng cháng fǎ

这句话大意是:此皆经籍明文,帝王常法。

jīn bì xià zhì cǐ nì zéi dù yuè qián shèng

这句话大意是:今陛下置此逆贼,度越前圣。

jǐn àn zéi liàng dú bèi shēng líng zhě yě

这句话大意是:谨案:贼谅毒被生灵者也。

gǔ zhě tóng dé zé tóng xìng dé bù tóng zé yì xìng gù huáng dì yǒu èr shí wǔ zǐ qí de xìng zhě shí yǒu sì rén wéi qīng yáng yí gǔ yǔ huáng dì tóng wèi jī xìng

这句话大意是:古者同德则同姓,德不同则异姓,故黄帝有二十五子,其得姓者十有四人,唯青阳、 夷鼓与黄帝同为姬姓。

liàng jì zì jué qǐng gǎi qí shì

这句话大意是:谅既自绝,请改其氏。

shào yǐ cǐ qiú mèi dì yī wéi bù cóng

这句话大意是:”劭以此求媚,帝依违不从。

hòu qiān mì shū shǎo jiān zú yú guān

这句话大意是:后迁秘 书少监,卒于官。

shào zài zhù zuò jiāng èr shí nián zhuān diǎn guó shǐ zhuàn suí shū bā shí juǎn

这句话大意是:劭在著作,将二十年,专典国史,撰《隋书》八十卷。

duō lù kǒu chì

这句话大意是:多录口敕。

yòu cǎi yū guài bù jīng zhī yǔ jí wěi xiàng zhī yán yǐ lèi xiāng cóng wèi qí tí mù

这句话大意是:又采迂怪不 经之语,及委巷之言,以类相从,为其题目。

cí yì fán zá wú zú chēng zhě

这句话大意是:词义繁杂,无足称者。

suì shǐ suí dài wén wǔ míng chén shàn è zhī jī yīn miè wú wén

这句话大意是:遂使隋代文武 名臣善恶之迹,堙灭无闻。

chū zhuàn qí zhì wèi biān nián tǐ èr shí juǎn fù wèi qí shū jì chuán yī bǎi juǎn jí píng zéi jì sān juǎn huò wén cí bǐ yě huò bù guǐ bù wù hài rén shì tīng dà wéi yǒu shí chī bǐ

这句话大意是:初撰《齐志》为编年体二十卷,复为《齐书》,纪传一 百卷,及《平贼记》三卷,或文词鄙野,或不轨不物,骇人视听,大为有识嗤鄙。

rán qí zhǐ zhāi jīng shǐ miù wù wèi dú shū jì sān shí juǎn shí rén fú qí jīng bó

这句话大意是:然其指摘经史谬误,为《读书记》三十卷,时人服其精博。

yuán zì zhì xué jì yú mù chǐ

这句话大意是:爰自志学,暨于暮齿。

dǔ hǎo jīng shǐ yí lüè shì shì

这句话大意是:笃好经史,遗略世事。

yòng sī jì zhuān xìng pō huǎng hū měi zhì duì shí bì mù níng sī pán zhōng zhī ròu zhé wèi pú cóng suǒ dàn

这句话大意是:用思既专,性颇恍忽,每至对食,闭目凝思,盘中之肉,辄 为仆从所啖。

shào fú zhī jué wéi zé ròu shǎo shù fá chú rén

这句话大意是:劭弗之觉,唯责肉少,数罚厨人。

chú rén yǐ qíng bái shào shào yī qián bì mù cì ér huò zhī

这句话大意是:厨人以情白劭,劭依前闭目,伺而 获之。

chú rén fāng miǎn chī rǔ

这句话大意是:厨人方免笞辱。

qí zhuān gù rú cǐ

这句话大意是:其专固如此。

zūn yè dì guǎng yè xìng shěn yǎ shè lì shū chuán wèi tài wèi jì jiǔ qiān shǔ

这句话大意是:遵业弟广业,性沈雅,涉历书传,位太尉祭酒,迁属。

zú yú tài zhōng dài fū zèng xú zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒于太中大夫,赠徐州 刺史。

zi yì yǒu yí wàng yǐ gàn yòng jiàn chēng zú yú nán jù lù tài shǒu

这句话大意是:子乂,有仪望,以干用见称,卒于南钜鹿太守。

guǎng yè dì yán yè bó xué duō wén pō yǒu cái zǎo wèi zhōng shū láng

这句话大意是:广业弟延业,博学多闻,颇有才藻,位中书郎。

hé yīn zhī yì suì wáng hái gǔ

这句话大意是:河阴之役,遂亡骸骨。

yì wú zi zèng qí zhōu cì shǐ

这句话大意是:乂无子, 赠齐州刺史。

yán yè dì jì hé wèi shū shì yù shǐ bīng zhōu dà zhōng zhèng zèng huá zhōu cì shǐ

这句话大意是:延业弟季和,位书侍御史、并州大中正,赠华州刺史。

zhèng xī zì yòu lín xíng yáng kāi fēng rén wèi jiāng zuò dà jiàng hún zhī bā shì sūn yě

这句话大意是:郑羲,字幼麟,荥阳开封人,魏将作大匠浑之八世孙也。

zēng zǔ huō mù róng chuí tài cháng qīng

这句话大意是:曾祖豁,慕容垂太常 卿。

fù yè bù shì

这句话大意是:父晔,不仕。

qǔ cháng lè pān shì shēng liù zǐ cū yǒu zhì qì ér xī dì liù wén xué wèi yōu

这句话大意是:娶长乐潘氏,生六子,粗有志气,而羲第六,文学为优。

ruò guàn jǔ xiù cái shàng shū li xiào bó yǐ nǚ qī zhī

这句话大意是:弱冠举 秀才,尚书李孝伯以女妻之。

wén chéng mò bài zhōng shū bó shì

这句话大意是:文成末,拜中书博士。

tiān ān chū sòng sī zhōu cì shǐ cháng zhēn qí jù rǔ nán lái jiàng xiàn wén zhào diàn zhōng shàng shū yuán shí wèi dōu jiāng fù zhī qiǎn xī cān shí jūn shì

现代白话:天安初,宋司州刺史常珍奇据你南来降,献文诏殿中尚书元石为都将赴之,遣 羲参石军事。

dào shàng cài zhēn qí lǜ wén wǔ sān bǎi rén lái yíng

这句话大意是:到上蔡,珍奇率文武三百人来迎。

jì xiāng jiàn yì yù dùn jūn rǔ běi wèi jí rù chéng

现代白话:既相见,议欲顿军你北,未即入城。

xī wèi shí yuē jī shì shàng sù jīn zhēn qí suī lái yì wèi kě liàng

这句话大意是:羲谓石曰:“机事尚速,今珍奇虽来,意未可量。

bù rú zhí rù qí chéng duó qí guǎn yuè jù yǒu fǔ kù

这句话大意是:不如直入其城,夺其管籥,据有 府库。

suī chū zhēn qí fēi yì yào yǐ quán zhì wèi shèng

这句话大意是:虽出珍奇非意,要以全制为胜。

shí cóng xī yán suì cè mǎ jìng rù qí chéng

这句话大意是:”石从羲言,遂策马径入其城。

chéng zhōng shàng yǒu zhēn qí qīn bīng shù bǎi rén zài zhēn qí zhái nèi

这句话大意是:城中尚有珍 奇亲兵数百人,在珍奇宅内。

shí jì kè chéng yì yì jiāo dài zhì jiǔ xī xì wú jǐng fáng zhī yú

这句话大意是:石既克城,意益憍怠,置酒嬉戏,无警防之虞。

xī quàn yán bīng shè bèi yǐ dài fēi cháng

这句话大意是:羲劝 严兵设备,以待非常。

qí yè zhēn qí guǒ shǐ rén shāo fǔ yù yīn jiù huǒ zuò nán yǐ shí yǒu bèi nǎi zhǐ

这句话大意是:其夜,珍奇果使人烧府,欲因救火作难,以石有备,乃止。

míng dàn xī jī bái wǔ fān ān wèi guō yì zhòng xīn nǎi dìng

这句话大意是:明旦,羲赍白武幡安慰郭邑,众心乃定。

míng nián yòu yǐn jūn dōng tǎo rǔ yīn

现代白话:明年,又引军东讨你阴。

sòng rǔ yīn tài shǒu zhāng chāo chéng shǒu bù xià shí gōng zhī bù kè yì yù hái jūn zhǎng shè dài qiū jī zhī

现代白话:宋你阴太守张超 城守不下,石攻之不克,议欲还军长社,待秋击之。

xī yuē jīn chāo qū shì rén mìng bù yán yuè yi ān xīn shǒu zhī

这句话大意是:羲曰:“今超驱市人,命不延 月,宜安心守之。

chāo shí yǐ jǐn bù jiàng dāng zǒu

这句话大意是:超食已尽,不降当走。

ér yù qì hái zhǎng shè chāo bì xiū chéng shēn qiàn duō jī xīn gǔ jiāng lái kǒng nán tú yǐ

现代白话:而欲弃还长社,超必修城深堑,多积薪谷, 将来恐难图了。

shí bù nà suì xuán shī zhǎng shè

这句话大意是:”石不纳,遂旋师长社。

zhì dōng fù wǎng gōng chāo chāo guǒ shè bèi wú gōng ér hái

这句话大意是:至冬,复往攻超,超果设备,无功而还。

lì nián chāo sǐ yáng wén zhǎng dài shù shí jǐn chéng kuì nǎi kè zhī jìng rú xī cè

这句话大意是:历年,超死,杨文长代戍,食尽城溃,乃克之,竟如羲策。

huái běi píng qiān zhōng shū shì láng

这句话大意是:淮北平,迁中书侍郎。

yán xìng chū yáng wǔ rén tián zhì dù nián shí wǔ yāo huò dòng zhòng rǎo luàn jīng suǒ

这句话大意是:延兴初,阳武人田智度年十五,妖惑动众,扰乱京索。

yǐ xī hé nán rén wàng wèi zhōu jùn suǒ xìn qiǎn chéng chuán wèi yù

这句话大意是:以羲河南人望,为州郡 所信,遣乘传慰喻。

xī dào xuān shì huò fú zhòng jiē sàn zhì dù xún jiàn qín zhǎn

这句话大意是:羲到,宣示祸福,众皆散,智度寻见禽斩。

yǐ gōng cì jué tài chāng nán

这句话大意是:以功赐爵泰昌男。

xiào wén chū jiān yuán wài sàn qí cháng shì níng shuò jiāng jūn yáng wǔ zi shǐ yú sòng

这句话大意是:孝文初,兼员外散骑常侍、宁朔将军、阳武子,使于宋。

zhōng shān wáng ruì chǒng xìng dāng shì bìng zhì wáng guān xī wèi qí fu

这句话大意是:中山王睿宠幸当世,并置王官,羲为其傅。

shì hòu lì nián bù zhuǎn zī chǎn yì fá yīn qǐng jià guī suì pán huán bù fǎn

这句话大意是:是后历年不转,资产亦乏,因请假 归,遂盘桓不返。

jí li chōng guì chǒng yǔ xī hūn yīn nǎi jiù jiā zhēng wèi zhōng shū lìng

这句话大意是:及李冲贵宠,与羲昏姻,乃就家征为中书令。

wén míng tài hòu wèi fù yàn xuān wáng lì miào yú cháng ān chū chéng yǐ xī jiān tài cháng qīng jiǎ xíng yáng hóu jù guān shǔ yì cháng ān bài miào jiàn bēi yú miào mén

这句话大意是:文明太后为父燕宣 王立庙于长安,初成,以羲兼太常卿,假荥阳侯,具官属,诣长安拜庙,建碑于庙 门。

hái yǐ shǐ gōng réng cì hóu jué

这句话大意是:还,以使功,仍赐侯爵。

chū wèi xi yǎn zhōu cì shǐ jiǎ nán yáng gōng

这句话大意是:出为西兖州刺史,假南阳公。

xī duō suǒ shòu nà zhèng yǐ huì chéng

这句话大意是:羲多所受纳,政以贿成。

xìng yòu sè lìn rén yǒu lǐ xiǎng zhě bù yǔ bēi jiǔ luán ròu ér xī mén shòu yáng jiǔ dōng mén gū mài zhī

这句话大意是:性又啬吝,人有礼饷者, 不与杯酒脔肉,而西门受羊酒,东门沽卖之。

yǐ li chōng zhī qīn fǎ guān bù zhī jiū yě

这句话大意是:以李冲之亲,法官不之纠也。

suān zǎo lìng zhèng bó sūn juàn chéng lìng dǒng téng bié jià gǔ huái dé zhōng cóng shì shēn líng dù bìng zài rèn lián zhēn qín xù bǎi xìng xī jiē shēn biǎo chēng jiàn shí lùn duō zhī

这句话大意是:酸枣令 郑伯孙、鄄城令董腾、别驾贾怀德、中从事申灵度并在任廉贞,勤恤百姓,羲皆申 表称荐,时论多之。

wén míng tài hòu wèi xiào wén nà qí nǚ wèi pín zhēng wèi mì shū jiān

这句话大意是:文明太后为孝文纳其女为嫔,征为秘书监。

tài hé shí liù nián zú shàng shū zòu shì yuē xuān

这句话大意是:太和十六年卒,尚 书奏谥曰宣。

zhào yuē gài guān dìng shì xiān diǎn chéng shì

这句话大意是:诏曰:“盖棺定谥,先典成式;。

jī yáng qīng zhuó zhèng dào míng fàn

这句话大意是:激扬清浊,政道明范。

xī suī sù yǒu wén yè ér zhèng quē lián qīng

这句话大意是:羲虽宿有文业, 而政阙廉清。

shàng shū hé nǎi qíng yí zhì gōng qiān wéi míng diǎn

这句话大意是:尚书何乃情遗至公,愆违明典?

yī shì fǎ bó wén duō jiàn yuē wén bù qín chéng míng yuē líng kě zèng yǐ běn guān jiā shì wén líng

这句话大意是:依谥法,博闻多见曰文,不勤成名曰 灵,可赠以本官,加谥文灵。

zhǎng zǐ yì zì jǐng bó shè lì jīng shǐ

这句话大意是:长子懿,字景伯,涉历经史。

wèi tài zǐ zhōng shù zǐ xí jué xíng yáng bó

这句话大意是:位太子中庶子,袭爵荥阳伯。

yì xián yǎ yǒu zhèng shì cái wèi xiào wén suǒ qì yù bài cháng jiān jǐ shì huáng mén shì láng sī tú zuǒ zhǎng shǐ

这句话大意是:懿闲雅有政事才, 为孝文所器遇,拜长兼给事黄门侍郎、司徒左长史。

xuān wǔ chū yǐ cóng dì sī hé tóng xián yáng wáng xǐ nì yǔ dì tōng zhí cháng shì dào zhāo jù zuò sī qīn chū jìn

这句话大意是:宣武初,以从弟思和同咸阳王 禧逆,与弟通直常侍道昭俱坐缌亲出禁。

bài tài cháng shǎo qīng chū wèi qí zhōu cì shǐ

这句话大意是:拜太常少卿,出为齐州刺史。

yì hǎo quàn kè shàn duàn jué suī bù qīng jié yì rán hòu qǔ bǎi xìng yóu sī zhī

这句话大意是:懿好劝课, 善断决,虽不清洁,义然后取,百姓犹思之。

zú zèng yǎn zhōu cì shǐ shì yuē mù

这句话大意是:卒,赠兖州刺史,谥曰穆。

zi gōng yè xí jué wǔ dìng sān nián zuò yǔ fáng zi yuǎn móu hài qí shén wǔ fú zhū

这句话大意是:子恭业袭 爵,武定三年,坐与房子远谋害齐神武,伏诛。

yì dì dào zhāo zì xī bó shǎo hǎo xué zōng lǎn qún yán

这句话大意是:懿弟道昭,字僖伯,少好学,综览群言。

jiān zhōng shū shì láng cóng zhēng miǎn běi

这句话大意是:兼中书侍郎,从征沔北。

xiào wén xiǎng shì chén yú xiàn hù fāng zhàng zhú táng dào zhāo yǔ xiōng yì jù shì zuò

这句话大意是:孝文飨侍臣 于县瓠方丈竹堂,道昭与兄懿俱侍坐。

lè zuò jiǔ hān xiào wén gē yuē bái rì guāng tiān xī wú bù yào jiāng zuǒ yī yú dú wèi zhào

这句话大意是:乐作酒酣,孝文歌曰:“白日光天兮无不曜, 江左一隅独未照。

péng chéng wáng xié xù yuē yuàn cóng shèng míng xī dēng héng huì wàn guó chí chéng hùn rì wài

这句话大意是:”彭城王勰续曰:“愿从圣明兮登衡、会,万国驰诚混日外。

zhèng yì gē yuē yún léi dà zhèn xī tiān mén pì shuài tǔ lái bīn yī zhèng lì

这句话大意是:” 郑懿歌曰:“云雷大振兮天门辟,率土来宾一正历。

xíng luán gē yuē shùn wǔ gàn qi xī tiān xià guī wén dé yuǎn bèi mò bù sī

这句话大意是:”邢峦歌曰:“舜舞干戚兮天 下归,文德远被莫不思。

dào zhāo gē yuē huáng fēng yī gǔ xī jiǔ dì zā dài rì yī tiān qīng liù hé

这句话大意是:”道昭歌曰:“皇风一鼓兮九地匝,戴日依天清六合。

xiào wén yòu gē yuē zūn bǐ rǔ fén xī xī huà zhēn wèi ruò jīn rì dào fēng míng

现代白话:” 孝文又歌曰:“遵彼你坟兮昔化贞,未若今日道风明。

sòng biàn gē yuē wén wáng zhèng jiào xī huī jiāng zhào níng rú dà huà guāng sì biǎo

这句话大意是:”宋弁歌曰:“文王政教兮 晖江召,宁如大化光四表。

xiào wén wèi dào zhāo yuē zì bǐ qiān yù suī wěi yǔ zhū cái jùn bù fèi yǒng zhui wèi ruò jīn rì

这句话大意是:”孝文谓道昭曰:“自比迁豫虽猥,与诸才俊不废咏缀, 未若今日。

suì mìng xíng luán zǒng jí xù jì

这句话大意是:”遂命邢峦总集叙记。

dāng ěr zhī nián qīng pín dīng jiān sī měi juàn wén xí cháng yòng kǎi rán

现代白话:“当你之年,卿频丁艰私,每眷文席,常用慨然”。

xún zhèng chú zhōng shū láng lèi qiān guó zi jì jiǔ

这句话大意是:寻正除中书郎,累迁国子祭酒。

guǎng píng wáng huái wèi sī zhōu mù yǐ dào zhāo yǔ zōng zhèng qīng yuán kuāng wèi zhōu dū du

这句话大意是:广平王怀为司州牧,以道昭与宗正卿元匡为州 都督。

dào zhāo shàng biǎo yuē chén wén táng yú qǐ yùn yǐ wén dé wèi běn

这句话大意是:道昭上表曰:臣闻唐、虞启运,以文德为本;。

yīn zhōu chuàng yè yǐ dào yì wèi xiān

这句话大意是:殷、周创业,以道艺为先。

rán zé lǐ yuè zhě wèi guó zhī jī bù kě sī xū fèi yě

这句话大意是:然 则礼乐者,为国之基,不可斯须废也。

fú wéi dà wèi dìng dǐng yī chán wéi xīn bǎo lì

这句话大意是:伏惟大魏,定鼎伊、瀍,惟新宝历。

jiǔ fù gǎn zhì dé zhī hé sì yín huái jī rǎng zhī qìng

这句话大意是:九服感 至德之和,四垠怀击壤之庆。

ér chǔn ěr mǐn wú zǔ huà jiāng jiǎo

现代白话:而蠢你闽吴,阻化江湫;。

xiān dì yuán zhèn wǔ nù róng chē bù xī

这句话大意是:先帝爰震武怒,戎车不息。

ér tíng luán zhu bi liú xīn diǎn fén

这句话大意是:而停銮驻跸,留心典坟。

mìng gù yù shǐ zhōng wèi chén li biāo yǔ lì bù shàng shū rèn chéng wáng chén chéng děng miào xuǎn yīng rú yǐ chóng xué xiào

这句话大意是:命故御史中尉臣李彪,与吏部尚书任城王臣澄等,妙选英 儒,以崇学校。

chéng děng yī zhǐ zhì sì mén bó shì sì shí rén

这句话大意是:澄等依旨,置四门博士四十人。

qí guó zǐ bó shì tài xué bó shì jí guó zǐ zhù jiào sù yǐ jiǎn zhì

这句话大意是:其国子博士、太学博士及国子助教, 宿已简置。

fú xún xiān zhǐ yì zài sù jiù

这句话大意是:伏寻先旨,意在速就;。

dàn jūn guó duō shì wèi huáng yíng lì

这句话大意是:但军国多事,未遑营立。

zì ěr qì jīn chuí jiāng yī jì xué guān diāo luò sì shù qǐn fèi

现代白话:自你迄今,垂将一纪, 学官雕落,四术寝废。

suì shǐ shuò rú qí dé juǎn jīng ér bù tán

这句话大意是:遂使硕儒耆德,卷经而不谈;。

sú xué hòu shēng yí běn ér zhú mò

这句话大意是:俗学后生,遗本而逐末。

jìn jìng zhī fēng shí yóu yú cǐ yǐ

现代白话:进竞 之风,实由于此了。

fú wéi bì xià qīn míng wén sī xuán jiàn dòng yuǎn chuí xīn jīng sù

这句话大意是:伏惟陛下,钦明文思,玄鉴洞远,垂心经素。

yōu róu fén jí lǚ fā zhōng zhǐ dūn yíng xué guǎn fáng yǔ jì xiū shēng tú wèi lì

这句话大意是:优柔坟籍,屡发 中旨,敦营学馆,房宇既修,生徒未立。

chén wǎng nián shān dìng lǜ lìng miù yù yì yán

这句话大意是:臣往年删定律令,谬预议筵。

jǐn yī zhǔn qián xiū xún fǎng jiù shì cān dìng xué lìng shì qì fēng chéng

这句话大意是:谨依准前修, 寻访旧事,参定学令,事讫封呈。

qǐng zǎo chì shī xíng shǐ xuǎn shòu yǒu yī shēng tú kě zhǔn

这句话大意是:请早敕施行,使选授有依,生徒可准。

zhào bāo měi zhī ér shàng wèi yǔn suì

这句话大意是:”诏褒美 之,而尚未允遂。

dào zhāo yòu biǎo yuē chén zì wǎng nián yǐ lái pín qǐng xué lìng bìng zhì shēng yuán qián hòu lèi shàng wèi méng yī bào

这句话大意是:道昭又表曰:“臣自往年以来,频请学令,并置生员,前后累上, 未蒙一报。

dāng yǐ chén shi qiǎn làn guān wú néng yǒu suǒ gǎn wù zhě yě

这句话大意是:当以臣识浅滥官,无能有所感悟者也。

guǎn yǔ jì xiū shēng fáng cū gòu bó shì jiàn yuán zú kě jiǎng xí

这句话大意是:馆宇既修,生房粗构,博士见员, 足可讲习。

suī xīn lìng wèi bān qǐng yī jiù quán zhì guó zǐ xué shēng jiàn kāi xùn yè shǐ bō jiào yǒu zhāng rú fēng bù zhuì

这句话大意是:虽新令未班,请依旧权置国子学生,渐开训业,使播教有章,儒风不坠。

zhì ruò kǒng miào jì chéng shì diàn gào shǐ yī ràng zhī róng qǐng sì lìng chū

这句话大意是:至若孔庙既成,释奠告始,揖让之容,请俟令出。

bù bào

这句话大意是:”不报。

qiān mì shū jiān xíng yáng yì zhōng zhèng chū lì guāng qīng èr zhōu cì shǐ fù rù wèi mì shū jiān

这句话大意是:迁秘书监,荥阳邑中正, 出历光、青二州刺史,复入为秘书监。

zú shì yuē wén gōng

这句话大意是:卒,谥曰文恭。

dào zhāo hǎo wèi shī fù fán shù shí piān

这句话大意是:道昭好为诗赋,凡数十篇。

qí zài èr zhōu zhèng wù kuān hòu bù rèn wēi xíng wèi lì rén suǒ ài

这句话大意是:其在二州,政务宽厚,不任威刑,为吏人所爱。

zi yán zǔ pō yǒu fēng yí cū guān wén shǐ qīng zào báo xíng bù xiū shì yè

这句话大意是:子严祖,颇有风仪,粗观文史,轻躁薄行,不修士业。

xiào wǔ shí yù shǐ zhōng wèi qì jùn hé yán zǔ yǔ sòng shì cóng zǐ jiān tōng rén shì xián chǐ yán zhī ér yán zǔ liáo wú kuì sè

这句话大意是:孝武时,御史中尉綦俊 劾严祖与宋氏从姊奸通,人士咸耻言之,而严祖聊无愧色。

xiào jìng chū chú piào qí jiāng jūn zuǒ guāng lù dài fu hóng lú qīng chū wèi běi yù zhōu cì shǐ hái chú hóng lú qīng

这句话大意是:孝静初,除骠骑将军、 左光禄大夫、鸿胪卿,出为北豫州刺史,还除鸿胪卿。

zú zèng sī kōng gōng

这句话大意是:卒,赠司空公。

shù zǐ zhòng lǐ shǎo qīng xiǎn yǒu lǚ lì

这句话大意是:庶子仲礼,少轻险,有膂力。

qí shén wǔ bì chǒng qí zǐ huǒ chē yǐ qīn qī bèi nì zhuó wèi zhàng nèi dōu dū

这句话大意是:齐神武嬖宠其姊火车,以亲戚被昵,擢为帐内都 督。

zhǎng shén wǔ gōng shǐ chū rù suí cóng

这句话大意是:掌神武弓矢,出入随从。

yǔ rèn zhòu jù hǎo jiǔ bù yōu gōng shì shén wǔ zé zhī

这句话大意是:与任胄俱好酒,不忧公事,神武责之。

zhòu jù qián tōng xi wèi wéi rén jiū gào jù suì móu nì

这句话大意是:胄惧,潜通西 魏,为人纠告,惧,遂谋逆。

shì fā huǒ chē yù qǐ āi shén wǔ bì bù jiàn

这句话大意是:事发,火车欲乞哀,神武避不见。

lài wǔ míng huáng hòu jí wén xiāng zhēng wéi yán gù zhòng lǐ sǐ ér bù jí qí jiā

这句话大意是:赖武明皇后及文襄 争为言,故仲礼死而不及其家。

yán zǔ gèng wú zi dì jìng zǔ yǐ zi shào yuán sì

这句话大意是:严祖更无子,弟敬祖以子绍元嗣。

shào yuán xiǎo zì ān dōu wèi tài wèi zī yì zhào jùn tài shǒu zú

这句话大意是:绍元小字安都, 位太尉谘议、赵郡太守,卒。

zi zi fān zì líng què

这句话大意是:子子翻,字灵雀。

shǎo yǒu qì shí xué shè hǎo wén zhāng

这句话大意是:少有器识,学涉,好文章。

qí wǔ píng mò wèi sī tú jì shì cān jūn

这句话大意是:齐武平末,位司徒记室参军。

xún yù qí wáng lì zhōu duò suì bù shì yǐn jū xíng yáng sān kū shān

这句话大意是:寻 遇齐亡,历周、隋,遂不仕,隐居荥阳三窟山。

ào dàn bù zì jī shù huò yǒu suǒ zhī zào chéng lǘ yī jiān pò bì ér wǎng

这句话大意是:傲诞不自羁束,或有所之造,乘驴 衣鞯,破弊而往。

yuǎn jìn qīn qí gāo míng jiē wèi yǒu yì zhuàng guān zhě rú dǔ

这句话大意是:远近钦其高名,皆谓有异状,观者如堵。

jí jiàn xíng nǎi duǎn lòu bù fù suǒ wén

这句话大意是:及见,形乃短陋,不副 所闻。

rán fēng shén jùn fā wú guì jiàn bìng jìng fú zhī

这句话大意是:然风神俊发,无贵贱并敬服之。

nà yán yáng sù wén qí míng yīn shǐ guò xíng yáng yíng yǔ xiāng jiàn yán tán mí rì shēn jiā lǐ zhòng

这句话大意是:纳言杨素闻其名,因使过荥阳,迎与相见, 言谈弥日,深加礼重。

jí guī yán zhī cháo tíng lèi zhēng bù zhì

这句话大意是:及归,言之朝廷,累征不至。

zhōng yú jiā

这句话大意是:终于家。

zi fān èr dì zǐ téng tiān shòu jù shì duò

这句话大意是:子翻二弟子腾、天寿,俱仕隋。

zi téng wèi jiǎng zhōu sī mǎ tiān shòu kāi fǔ cān jūn bìng yǐ yǎ sù chēng

这句话大意是:子腾位蒋州司马,天寿开府参军,并以雅素称。

yán zǔ dì jìng zǔ qǐ jiā zhù zuò láng

这句话大意是:严祖弟敬祖,起家著作郎。

zhèng yǎn zhī bài yě wèi xiāng rén suǒ hài

这句话大意是:郑俨之败也,为乡人所害。

zi yuán lǐ zì wén guī

这句话大意是:子元礼,字文规。

shǎo hǎo xué ài wén zǎo yǒu míng wàng

这句话大意是:少好学,爱文藻,有名望。

qí wén xiāng yǐn wèi guǎn kè lì jiān zhōng shū shè rén nán zhǔ kè láng zhōng tài wèi zī yì cān jūn zhǎng guǎng yuè líng èr jùn shǒu dài zhào wén lín guǎn tài zǐ zhōng shè rén

这句话大意是:齐文襄引为馆客,历兼中书舍人、 南主客郎中、太尉谘议参军、长广乐陵二郡守,待诏文林馆,太子中舍人。

cuī áng hòu qī yuán lǐ zǐ yě wèi shōu yòu áng zhī mèi fū

这句话大意是:崔昂后 妻,元礼姊也,魏收又昂之妹夫。

áng cháng chí yuán lǐ shù piān shī shì lú sī dào nǎi yuē kàn yuán lǐ bǐ lái shī yǒng yì céng bù jiǎn wèi shōu

这句话大意是:昂尝持元礼数篇诗示卢思道,乃曰:“看元礼比 来诗咏,亦曾不减魏收。

sī dào dá yún wèi jué yuán lǐ xián yú wèi shōu qiě zhī mèi fū shū yú fù dì

这句话大意是:”思道答云:“未觉元礼贤于魏收,且知妹夫疏于妇弟。

yuán lǐ dà xiàng zhōng zú yú shǐ zhōu bié jià

这句话大意是:” 元礼,大象中卒于始州别驾。

jìng zǔ dì shù zǔ zì gōng wén

这句话大意是:敬祖弟述祖,字恭文。

shǎo cōng mǐn hǎo zhǔ wén yǒu fēng jiǎn wèi xiān dá suǒ chēng yù

这句话大意是:少聪敏,好属文,有风检,为先达所称誉。

lì wèi sī tú zuǒ zhǎng shǐ shàng shū shì zhōng tài cháng qīng chéng xiàng yòu zhǎng shǐ

这句话大意是:历位司徒左 长史、尚书、侍中、太常卿、丞相右长史。

qí tiān bǎo zhōng lì tài zǐ shǎo bǎo zuǒ guāng lù dài fu yí tóng sān sī yǎn zhōu cì shǐ

这句话大意是:齐天保中,历太子少保、左光禄大夫、 仪同三司、兖州刺史。

shí mù zi róng wèi xún shěng shǐ tàn yuē gǔ rén yǒu yán wén bó yí zhī fēng tān fū lián nuò fū yǒu lì zhì jīn yú zhèng yǎn zhōu jiàn zhī yǐ

现代白话:时穆子容为巡省使,叹曰:“古人有言,闻伯夷之风,贪夫 廉,懦夫有立志,今于郑兖州见之了。

qiān guāng zhōu cì shǐ

这句话大意是:”迁光州刺史。

chū shù zǔ fù wèi yǎn zhōu yú zhèng chéng nán xiǎo shān qǐ zhāi tíng kè shí wèi jì

这句话大意是:初,述祖父为兖州,于郑城南小山起斋亭,刻石为记。

shù zǔ shí nián jiǔ suì

这句话大意是:述祖时年九岁。

jí wèi cì shǐ wǎng xún jiù jì dé yī pò shí yǒu míng yún zhōng yuè xiān shēng zhèng dào zhāo zhī bái yún táng

这句话大意是:及为刺 史,往寻旧迹,得一破石,有铭云:“中岳先生郑道昭之白云堂。

shù zǔ duì zhī wū yè bēi dòng qún liáo

这句话大意是:”述祖对之呜咽, 悲动群寮。

yǒu rén rù shì dào bù qí fù nù yuē hé fù wú jūn

现代白话:有人入市盗布,其父怒曰:“何负我君?

zhí zhī yǐ guī shǒu

这句话大意是:”执之以归首。

shù zǔ tè yuán zhī zì shì jìng nèi wú dào

这句话大意是:述祖特原之, 自是境内无盗。

bǎi xìng gē yuē dà zhèng gōng xiǎo zhèng gōng xiāng qù wǔ shí zài fēng jiào yóu shàng tóng

这句话大意是:百姓歌曰:“大郑公,小郑公,相去五十载,风教犹尚同。

shù zǔ néng gǔ qín zì zào lóng yín shí nòng yún cháng mèng rén tán qín wù ér xiě de

这句话大意是:述祖能鼓琴,自造《龙吟十弄》,云尝梦人弹琴,寤而写得。

dāng shí yǐ wéi jué miào

这句话大意是:当时以为绝妙。

suǒ zài hǎo wéi shān chí sōng zhú jiāo zhí shèng yáo zhuàn yǐ dài bīn kè jiàng yíng bù juàn

这句话大意是:所在好为山池,松竹交植,盛肴馔以待宾客,将迎不倦。

shǎo shí zài xiāng dān mǎ chū xíng hū yǒu qí zhě shù bǎi jiàn shù zǔ jiē xià mǎ yuē gōng zài cǐ háng liè ér bài

这句话大意是:少时在乡,单马出行,忽 有骑者数百,见述祖皆下马,曰“公在此”,行列而拜。

shù zǔ gù wèn cóng rén jiē bú jiàn xīn shén yì zhī

这句话大意是:述祖顾问从人,皆不见, 心甚异之。

wèi jǐ bèi zhēng zhōng lì xiǎn wèi

这句话大意是:未几被征,终历显位。

jí bìng dǔ nǎi zì yán zhī

这句话大意是:及病笃,乃自言之。

qiě yuē wú lǎo yǐ yī shēng fù guì zú yǐ yǐ qīng bái zhī míng yí zǐ sūn sǐ wú suǒ hèn

现代白话:且曰:“我老了,一生富贵 足了,以清白之名遗子孙,死无所恨。

qián hòu xíng yíng yīn jì cāng zhào dìng liù zhōu shì zhèng chú huái yǎn guāng sān zhōu cì shǐ yòu chóng xíng yīn huái zhào sān zhōu cì shǐ suǒ zài jiē yǒu huì zhèng

这句话大意是:”前后行瀛、殷、冀、沧、赵、定六州事, 正除怀、兖、光三州刺史,又重行殷、怀、赵三州刺史,所在皆有惠政。

tiān tǒng yuán nián zú nián bā shí yī zèng kāi fǔ zhōng shū jiān běi yù zhōu cì shǐ shì yuē píng jiǎn gōng

这句话大意是:天统元年 卒,年八十一,赠开府、中书监、北豫州刺史,谥曰平简公。

shù zǔ nǚ wèi zhào jùn wáng ruì fēi shù zǔ cháng zuò shòu wáng bài mìng zuò wáng nǎi zuò

这句话大意是:述祖女为赵郡王睿妃,述祖常坐受王拜,命坐,王乃坐。

fēi hōng hòu wáng gèng qǔ zhèng dào yìn nǚ wáng zuò shòu dào yìn bài

这句话大意是:妃薨后,王更娶郑道 荫女,王坐受道荫拜。

wáng mìng zuò nǎi gǎn zuò

这句话大意是:王命坐,乃敢坐。

wáng wèi dào yìn yuē zhèng shàng shū fēng dé rú cǐ yòu guì zhòng sù jiù jūn bù dé bìng zhī

这句话大意是:王谓道荫曰:“郑尚书风德如此,又贵重 宿旧,君不得并之。

shù zǔ zi yuán dé duō yì shù guān láng yá tài shǒu

这句话大意是:述祖子元德,多艺术,官琅邪太守。

shù zǔ dì zūn zǔ mì shū láng zèng guāng zhōu cì shǐ

这句话大意是:述祖弟遵祖,秘书郎,赠光州刺史。

zūn zǔ dì shùn zǔ zú yú tài cháng chéng

这句话大意是:遵祖 弟顺祖,卒于太常丞。

zì líng tài hòu yù zhèng yín fēng shāo xíng

这句话大意是:自灵太后豫政,淫风稍行;。

jí yuán chā shàn quán gōng wèi jiān huì zì cǐ sù zú míng jiā suì duō luàn zá

这句话大意是:及元叉擅权,公为奸秽,自此素族名家,遂多乱杂。

fǎ guān bù jiā jiū zhèng hūn huàn wú biǎn yú shí yǒu shí xián yǐ tàn xī yǐ

现代白话:法官不加纠正,婚宦无贬,于时有识,咸以叹息了。

xī zhǎng xiōng bái lín cì xiǎo bái cì dòng lín cì shū yè cì lián shān bìng shì háo mén duō xíng wú lǐ xiāng dǎng zhī nèi jí zhī ruò chóu

这句话大意是:羲长兄白𬴊,次小白,次洞林,次叔夜,次连山,并恃豪门,多行无礼,乡党 之内,疾之若仇。

xiǎo bái wèi zhōng shū bó shì

这句话大意是:小白位中书博士。

zǐ yìn bó yǒu dāng shì qì gàn xiào wén nà qí nǚ wèi pín wèi dōng xú zhōu cì shǐ zú yú hóng lú shǎo qīng shì yuē jiǎn

这句话大意是:子胤伯,有当世器干,孝文纳其女为嫔,位东 徐州刺史,卒于鸿胪少卿,谥曰简。

zi xī jùn wèi guān ér zú

这句话大意是:子希俊,未官而卒。

zǐ dào yù wǔ dìng zhōng kāi fēng tài shǒu

这句话大意是:子道育,武定中,开封太 守。

xī jùn dì yòu rú hào xué xiū jǐn chéng xiàng gāo yáng wáng yōng yǐ nǚ qī zhī

这句话大意是:希俊弟幼儒,好学修谨,丞相、高阳王雍以女妻之。

wèi sī zhōu bié jià yǒu dāng guān chēng

这句话大意是:位司州别驾,有当官称。

zú zèng sàn qí cháng shì yǎn zhōu cì shǐ shì yuē sù

这句话大意是:卒,赠散骑常侍、兖州刺史,谥曰肃。

yòu rú wáng hòu qī yín dàng xiōng bèi sì xíng wú lǐ

这句话大意是:幼儒亡后,妻淫荡凶悖,肆行无礼。

yòu rú shí wàng shén yōu qí cóng xiōng bó yóu měi wèi suǒ qīn yuē cóng dì rén cái zú wèi lìng dé bù xìng de rú cǐ fù

这句话大意是:幼儒时 望甚优,其从兄伯猷每谓所亲曰:“从弟人才,足为令德,不幸得如此妇。

jīn sǐ fù zhòng sǐ kě wèi bēi tàn

这句话大意是:今死复 重死,可为悲叹。

yòu rú zi jìng dào jìng dé jù shì xī wèi

这句话大意是:幼儒子敬道、敬德,俱仕西魏。

jìng dào bìng ba kāi xīn sān zhōu cì shǐ

这句话大意是:敬道并巴、开、新三州刺史。

jìng dào zǐ zhèng zé shì zhōu fù zhōu cì shǐ

这句话大意是:敬道子正则仕周, 复州刺史。

yìn bó dì píng chéng guǎng líng wáng yǔ nà qí nǚ wèi fēi wèi dōng píng yuán tài shǒu

这句话大意是:胤伯弟平城,广陵王羽纳其女为妃,位东平原太守。

xìng cāi kuáng shǐ jiǔ wéi zhèng tān cán

这句话大意是:性猜狂使酒,为政贪残。

zú zèng nán qīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒,赠南青州刺史。

zhǎng zǐ bó yóu bó xué yǒu wén cái zǎo zhī míng

这句话大意是:长子伯猷,博学有文才,早知名。

jǔ sī zhōu xiù cái lì tài xué bó shì lǐng diàn zhōng yù shǐ

这句话大意是:举司州秀才,历太学博士,领殿中御史。

yǔ dāng shí míng shèng xián shēn yóu kuǎn

这句话大意是:与 当时名胜,咸申游款。

míng dì shì diàn zhào bó yóu lù yì

这句话大意是:明帝释奠,诏伯猷录义。

hòu wèi shàng shū wài bīng láng zhōng diǎn qǐ jū zhù yǐ jūn gōng cì jué yáng wǔ zi

这句话大意是:后为尚书外兵郎中,典起居注,以 军功赐爵阳武子。

jié mǐn dì chū yǐ jiù shì chāo shòu zhēng dōng jiāng jūn jīn zǐ guāng lù dài fu lǐng guó zǐ jì jiǔ

这句话大意是:节闵帝初,以舅氏超授征东将军、金紫光禄大夫,领国子祭酒。

zhuǎn hù jūn jiāng jūn cì jué wǔ chéng zi

这句话大意是:转护军将军,赐爵武城子。

yuán xiàng chū yǐ běn guān jiān sàn qí cháng shì shǐ liáng

这句话大意是:元象初,以本官兼散骑常侍使梁。

qián hòu shǐ rén liáng wǔ lìng qí hòu wáng yú mǎ shè zhī rì yàn duì shēn lǐ

这句话大意是:前后使人,梁武令其侯王于马射之日宴对申 礼。

bó yóu zhī xíng liáng wǔ lìng qí lǐng jūn jiāng jūn zāng dùn yǔ zhī jiē

这句话大意是:伯猷之行,梁武令其领军将军臧盾与之接。

yì zhě yǐ cǐ biǎn zhī

这句话大意是:议者以此贬之。

shǐ hái chú nán qīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:使还,除南青州刺 史。

zài guān tān lán qī ān fēng wáng yuán yán míng nǚ zhuān wèi jù liǎn huò huì gōng xíng rùn jí qīn qi

这句话大意是:在官贪婪,妻安丰王元延明女,专为聚敛,货贿公行,润及亲戚。

hù kǒu táo sàn yì luò kōng xū

这句话大意是:户口逃散, 邑落空虚。

nǎi wū xiàn liáng shàn yún yù fǎn pàn jí qí zī cái jǐn yǐ rù jǐ zhū qí zhàng fū fù nǚ pèi méi

这句话大意是:乃诬陷良善,云欲反叛,籍其资财,尽以入己,诛其丈夫,妇女配没。

bǎi xìng yuān kǔ shēng wén sì fāng

这句话大意是:百姓冤苦,声闻四方。

wèi yù shǐ jiū hé sǐ zuì shù shí tiáo

这句话大意是:为御史纠劾,死罪数十条。

yù shè miǎn yīn yǐ dùn fèi

这句话大意是:遇赦免,因以顿废。

qí wén xiāng zuò xiāng měi jiè lì cháo shì cháng yǐ bó yóu jí cuī shū rén wèi yù

这句话大意是:齐文襄作相, 每诫厉朝士,常以伯猷及崔叔仁为喻。

wǔ dìng qī nián chú tài cháng qīng

这句话大意是:武定七年,除太常卿。

zú zèng piào qí dà jiàng jūn zhōng shū jiān yǎn zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒,赠骠骑大将军、 中书监、兖州刺史。

zi yùn tài zǐ shè rén yáng jiǎ tài shǒu

这句话大意是:子蕴,太子舍人、阳夏太守。

bó yóu dì zhòng héng wǔ dìng zhōng yí tóng kāi fǔ zhōng láng

这句话大意是:伯猷弟仲衡,武定中,仪同开府 中郎。

zhòng héng dì ji zhī sī tú zī yì

这句话大意是:仲衡弟辑之,司徒谘议。

qí dà níng zhōng yǐ jūn gōng cì jué chéng gāo nán wèi jīn zǐ guāng lù dài fu dōng jì běi tài shǒu féi chéng shù zhǔ

这句话大意是:齐大宁中,以军功赐爵成皋男,位金紫光禄大夫,东 济北太守、肥城戍主。

zú zèng dù zhī shàng shū běi yù zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒,赠度支尚书、北豫州刺史。

ji zhī dì huái xiào sī tú zī yì

这句话大意是:辑之弟怀孝,司徒谘议。

qí dà níng zhōng rén zhōu cì shǐ

这句话大意是:齐大宁中,仁州刺史。

dòng lín zi jìng shū xíng yáng yì zhōng zhèng pú yáng tài shǒu zuò tān huì chú míng

这句话大意是:洞林子敬叔,荥阳邑中正、濮阳太守,坐贪秽除名。

zi jí zì chéng zōng xú zhōu píng dōng fǔ zhǎng shǐ

这句话大意是:子籍,字承宗,徐州平东 府长史。

jí dì qióng zì zǔ zhēn yǒu qiáng gàn chēng wèi fàn yáng tài shǒu pō yǒu shēng zú

这句话大意是:籍弟琼,字祖珍,有强干称,位范阳太守,颇有声,卒。

xiào chāng zhōng dì yǎn chǒng yào zhòng zèng qīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:孝昌中,弟俨宠要, 重赠青州刺史。

qióng xiōng dì yōng mù qí zhū dì sì yì xián xiāng qīn ài guī mén zhī nèi yǒu wú xiāng tōng wéi shí rén suǒ chēng měi

这句话大意是:琼兄弟雍睦,其诸娣姒亦咸相亲爱,闺门之内,有无相通,为时人 所称美。

zǐ dào yōng

这句话大意是:子道邕。

dào yōng zì xiào mù

这句话大意是:道邕字孝穆。

yòu jǐn hòu yǐ qīng yuē zì jū nián wèi ruò guàn shè lì jīng shǐ

这句话大意是:幼谨厚,以清约自居,年未弱冠,涉历经史。

fù shū sì rén bìng zǎo mò kūn fú jì zhī zhōng dào yōng jū zhǎng fǔ xùn zhū dì yǒu rú tóng shēng guī tíng zhī zhōng yí yí rú yě

这句话大意是:父叔四人并早殁, 昆服季之中,道邕居长,抚训诸弟,有如同生,闺庭之中,怡怡如也。

wèi xiào chāng chū jiě hè tài wèi xíng cān jūn lèi yǐ zhàn gōng jìn zhì zuǒ guāng lù dài fu tài shī xián yáng wáng cháng shǐ

这句话大意是:魏孝昌初, 解褐太尉行参军,累以战功进至左光禄大夫、太师咸阳王长史。

jí xiào wǔ xī qiān cóng rù guān chú sī tú zuǒ zhǎng shǐ lǐng lín táo wáng yǒu cì jué yǒng níng xiàn hóu

这句话大意是:及孝武西迁,从入 关,除司徒左长史,领临洮王友,赐爵永宁县侯。

dà tǒng zhōng xíng qí zhōu cì shǐ zài rèn wèi jǐ yǒu néng míng

这句话大意是:大统中,行岐州刺史,在任未几,有能名。

wáng pí shí wéi yōng zhōu cì shǐ qīn qí shàn zhèng yí shū shèng xiāng chèn shù

这句话大意是:王罴时为雍州刺史,钦其善政,贻 书盛相称述。

xiān shì suǒ bù bǎi xìng jiǔ zāo lí luàn táo sàn dài jìn

这句话大意是:先是,所部百姓,久遭离乱,逃散殆尽。

dào yōng xià chē zhī rì hù zhǐ sān qiān liú qíng suí fǔ yuǎn jìn xián zhì shù nián zhī nèi yǒu sì wàn jiā

这句话大意是:道邕下车之日,户止三千, 留情绥抚,远近咸至,数年之内,有四万家。

suì kǎo jī wèi tiān xià zuì zhōu wén dì cì shū tàn měi zhī

这句话大意是:岁考绩为天下最,周文帝赐书叹美之。

zhēng bài jīng zhào yǐn

这句话大意是:征拜京兆尹。

jí liáng yuè yáng wáng xiāo chá chēng fān nǎi jiǎ dào yōng sàn qí cháng shì chí jié bài chá wèi liáng wáng

这句话大意是:及梁岳阳王萧察称蕃,乃假道邕散骑常侍,持节拜察为梁王。

shǐ hái chēng zhǐ jìn yí tóng sān sī jiā sàn qí cháng shì

这句话大意是:使还, 称旨,进仪同三司,加散骑常侍。

shí zhōu wén dōng tǎo chú dà chéng xiàng fǔ yòu zhǎng shǐ fēng jīn xiāng xiàn nán

这句话大意是:时周文东讨,除大丞相府右长史,封金乡县男。

jūn cì tóng guān mìng dào yōng yǔ zuǒ zhǎng shǐ sūn jiǎn sī mǎ yáng kuān shàng shū sū liàng zī yì liú mèng liáng děng fēn zhǎng zhòng wù

这句话大意是:军次潼关,命道邕与左长史孙 俭、司马杨宽、尚书苏亮、谘议刘孟良等分掌众务。

réng lìng dào yōng yǐn jiē guān dōng guī fù rén shì bìng pǐn zǎo cái xíng ér rèn yòng zhī fǔ nà quán xù xián de qí yi

这句话大意是:仍令道邕引接关东归附人士, 并品藻才行而任用之,抚纳铨叙,咸得其宜。

hòu bài zhōng shū lìng cì xìng yǔ wén shì xún yǐ jí miǎn

这句话大意是:后拜中书令,赐姓宇文氏,寻以疾免。

zhōu xiào mǐn dì jiàn zuò jiā piào qí dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī jìn jué wèi zi

这句话大意是:周孝闵帝践阼,加骠骑大将军、开府仪同三司,进爵为子。

lì yù bó zhōng dài fū yù zhèng yi huá yú shǎn sì zhōu cì shǐ

这句话大意是:历御伯中大夫、御 正、宜、华、虞、陕四州刺史。

pín lì shǔ zhōu jiē yǒu zhèng jī

这句话大意是:频历数州,皆有政绩。

rù wèi shǎo sī kōng zú

这句话大意是:入为少司空,卒。

zèng běn guān jiā zhèng liáng běi yù sān zhōu cì shǐ shì yuē zhēn

这句话大意是:赠本官, 加郑、梁、北豫三州刺史,谥曰贞。

zi xǔ sì lì wèi nà yán wèi pìn chén shǐ

这句话大意是:子诩嗣,历位纳言,为聘陈使。

hòu zhì kāi fǔ yí tóng dà jiàng jūn shào zhōu cì shǐ

这句话大意是:后至开府仪同大将军、邵州刺史。

xǔ dì yì yú duò wén dì yǒu yì zàn gōng kāi huáng chū yòu zhuī zèng dào yōng dà jiàng jūn xú yǎn děng liù zhōu cì shǐ gǎi shì yuē wén

这句话大意是:诩弟译于隋 文帝有翊赞功,开皇初,又追赠道邕大将军、徐兖等六州刺史,改谥曰文。

yì zì zhèng yì

这句话大意是:译字正义。

yòu cōng mǐn shè liè qún shū gōng qí shè yóu shàn yīn yuè yǒu míng yú shì

这句话大意是:幼聪敏,涉猎群书,工骑射,尤善音乐,有名于世。

yì cóng zǔ wén kuān shàng zhōu wén dì yuán hòu mèi wèi píng yáng gōng zhǔ wú zi zhōu wén mìng yì hòu zhī

这句话大意是:译从祖文宽, 尚周文帝元后妹魏平阳公主,无子,周文命译后之。

yóu shì yì shǎo wèi zhōu wén suǒ qīn héng lìng yǔ zhū zǐ yóu jí

这句话大意是:由是译少为周文所亲,恒令与 诸子游集。

nián shí yú suì cháng yì fǔ sī lù li zhǎng zōng

这句话大意是:年十余岁,尝诣府司录李长宗。

zhǎng zōng yú zhòng zhōng xì zhī yì liǎn róng wèi yuē míng gōng wèi wàng bù qīng zhān yǎng sī shǔ zhé xiāng wán xiá wú nǎi sàng dé yě

这句话大意是:长宗于众中戏之,译敛容谓曰:“明公 位望不轻,瞻仰斯属,辄相玩狎,无乃丧德也。

zhǎng zōng shén yì zhī

这句话大意是:”长宗甚异之。

wén kuān hòu dàn èr zi yì fù guī běn shēng

这句话大意是:文宽后诞二子,译 复归本生。

zhōu míng dì shí zhào lìng shì fǔ chéng gōng shì wèi wǔ dì

这句话大意是:周明帝时,诏令事辅城公,是为武帝。

jí dì jí wèi wèi zuǒ shì shàng shì yǔ yí tóng liú fǎng héng shì dì cè

这句话大意是:及帝即位,为左侍上士,与仪同刘昉, 恒侍帝侧。

yì shí sàng qī dì lìng yì shàng liáng ān gù gōng zhǔ

这句话大意是:译时丧妻,帝令译尚梁安固公主。

jí dì qīn zǒng wàn jī yǐ wéi yù zhèng xià dài fū pō bèi gù yù

这句话大意是:及帝亲总万机,以为御正下大夫,颇 被顾遇。

dōng gōng jiàn zhuǎn tài zǐ gōng yǐn xià dài fū tè bèi tài zǐ qīn dài

这句话大意是:东宫建,转太子宫尹下大夫,特被太子亲待。

shí tài zǐ duō shī dé nèi shǐ zhōng dài fū wū wán guǐ měi quàn dì fèi tài zǐ lì qín wáng yóu shì tài zǐ héng bù zì ān

这句话大意是:时太子多失德,内史中大夫 乌丸轨每劝帝废太子立秦王,由是太子恒不自安。

jiàn dé èr nián wèi pìn qí shǐ fù

这句话大意是:建德二年,为聘齐使副。

hòu zhào tài zi xī zhēng tǔ yù hún tài zǐ yīn wèi yì yuē qín wáng shàng ài zǐ yě

这句话大意是:后诏太 子西征吐谷浑,太子阴谓译曰:“秦王,上爱子也;。

wū wán guǐ shàng xìn chén yě jīn wú cǐ xíng dé wú fú sū zhī shì hu

现代白话:乌丸轨,上信臣也,今我此行, 得无扶苏之事吗?

yì yuē yuàn diàn xià miǎn zhe rén xiào wú shī zǐ dào ér yǐ

这句话大意是:”译曰:“愿殿下勉著仁孝,无失子道而已。

tài zǐ rán zhī

这句话大意是:”太子然之。

jì pò zéi yì yǐ gōng zuì cì jué kāi guó zi

这句话大意是:既破 贼,译以功最,赐爵开国子。

hòu zuò xiè xiá huáng tài zǐ wū wán guǐ yǔ wén xiào bó děng yǐ wén

这句话大意是:后坐亵狎皇太子,乌丸轨、宇文孝伯等以闻。

dì dà nù chú yì míng

这句话大意是:帝大怒, 除译名。

gōng chén qīn xìng zhě xián bèi qiǎn

这句话大意是:宫臣亲幸者咸被谴。

tài zǐ fù zhào yì xì xiá rú chū

这句话大意是:太子复召译,戏狎如初。

yīn yuē diàn xià hé shí kě de jù tiān xià

这句话大意是:因曰:“殿下何时可得据天 下?

tài zǐ yuè ér yì nì zhī

这句话大意是:”太子悦而益昵之。

lì fù guān réng bài lì bù xià dài fū

这句话大意是:例复官,仍拜吏部下大夫。

jí wǔ dì bēng xuān dì sì wèi chāo bài kāi fǔ yí tóng dà jiàng jūn nèi shǐ zhōng dài fū fēng guī chāng xiàn gōng

这句话大意是:及武帝崩,宣帝嗣位,超拜开府仪同大将军、内史中大夫,封归昌县公。

jì yǐ ēn jiù rèn yù shén zhòng wěi yǐ cháo zhèng

这句话大意是:既以 恩旧,任遇甚重,委以朝政。

qiān nèi shǐ shàng dài fū jìn fēng pèi guó gōng

这句话大意是:迁内史上大夫,进封沛国公。

shàng dài fū zhī guān zì yì shǐ yě

这句话大意是:上大夫之官,自译始也。

yǐ qí zi shàn yuàn wèi guī chāng gōng yuán cóng wèi yǒng ān xiàn nán

这句话大意是:以其子善愿为归昌公,元琮为永安县男。

yòu jiān guó shǐ

这句话大意是:又监国史。

yì pō zhuān quán shí dì xìng dōng jīng yì shàn qǔ guān cái zì yíng sī dì zuò chú míng

这句话大意是:译颇专权,时帝幸东京,译擅 取官材,自营私第,坐除名。

liú fǎng shù yán yú dì dì fù zhào zhī gù dài rú chū zhào lǐng nèi shǐ shì

这句话大意是:刘昉数言于帝,帝复召之,顾待如初,诏领内史事。

chū suí wén dì yǔ yì yǒu tóng xué zhī jiù yì yòu sù zhī duò wén xiāng biǎo yǒu jī qīng xīn xiāng jié

这句话大意是:初,隋文帝与译有同学之旧,译又素知隋文相表有奇,倾心相结。

zhì shì duò wén wèi xuān dì suǒ jì qíng bù zì ān cháng zài yǒng xiàng sī yú yì yuē jiǔ yuàn chū fān gōng suǒ xī yě gǎn bù xīn fù shǎo liú yì yān

现代白话:至是,隋文 为宣帝所忌,情不自安,尝在永巷,私于译曰:“久愿出籓,公所悉也,敢布心腹, 少留意呢。

yì yuē yǐ gōng dé wàng tiān xià guī xīn yù qiú duō fú qǐ gǎn wàng yě

这句话大意是:”译曰:“以公德望,天下归心,欲求多福,岂敢忘也?

jǐn jí yán zhī

这句话大意是:谨即言之。

shí jiāng qiǎn yì nán zhēng

这句话大意是:” 时将遣译南征。

yì yuē ruò dìng jiāng dōng zì fēi yì qī zhòng chén wú yǐ zhèn fǔ

这句话大意是:译曰:“若定江东,自非懿戚重臣,无以镇抚。

kě lìng duò gōng xíng qiě wèi shòu yáng zǒng guǎn yǐ dū jūn shì

这句话大意是:可令隋公行,且为 寿阳总管,以督军事。

dì cóng zhī nǎi xià zhào yǐ duò wén wèi yáng zhōu zǒng guǎn yì fā bīng jù huì shòu yáng yǐ dài chén

这句话大意是:”帝从之,乃下诏,以隋文为扬州总管,译发兵俱会寿阳以 代陈。

xíng yǒu rì yǐ dì bù yù yì suì yǔ yù zhèng xià dài fū liú fǎng móu yǐn duò wén rù shòu gù tuō

现代白话:行有日了,帝不悆,译遂与御正下大夫刘昉谋,引隋文入受顾托。

jì ér yì xuān zhào wén wǔ bǎi guān jiē shòu duò wén jié dù

这句话大意是:既而译宣 诏,文武百官,皆受隋文节度。

shí yù zhèng zhōng dài fū yán zhī yí yǔ huàn zhě móu yǐn dà jiàng jūn yǔ wén zhòng fǔ zhèng

这句话大意是:时御正中大夫颜之仪与宦者谋,引大将军宇文仲辅 政。

zhòng yǐ zhì yù zuò yì zhī zhī jù lǜ kāi fǔ yáng huì jí liú fǎng huáng fǔ jī liǔ qiú jù rù

这句话大意是:仲已至御坐,译知之,遽率开府杨惠及刘昉、皇甫绩、柳裘俱入。

zhòng yǔ zhī yí jiàn yì děng è rán qūn xún yù chū

这句话大意是:仲与之仪见 译等,愕然,逡巡欲出。

duò wén yīn zhí zhī

这句话大意是:隋文因执之。

yú shì jiǎo zhào fù yǐ yì wèi nèi shǐ shàng dài fū

这句话大意是:于是矫诏,复以译为内史上大夫。

míng rì duò wén wèi chéng xiàng bài yì zhù guó fǔ zhǎng shǐ xíng nèi shǐ shàng dài fū shì

这句话大意是:明日,隋 文为丞相,拜译柱国、府长史,行内史上大夫事。

jí duò wén wèi dà zhǒng zǎi zǒng bǎi kuí yǐ yì jiān lǐng tiān guān dū fǔ sī huì zǒng liù fǔ shì

这句话大意是:及隋文为大冢宰,总百揆,以译 兼领天官都府司会,总六府事。

chū rù wò nèi yán wú bù cóng shǎng cì yù bó bù kě shèng jì měi chū rù yǐ jiá shì cóng

这句话大意是:出入卧内,言无不从,赏赐玉帛,不可胜计,每出 入以甲士从。

bài qí zi yuán shú wèi yí tóng

这句话大意是:拜其子元璹为仪同。

shí yù chí jiǒng wáng qiān sī mǎ xiāo nán děng zuò luàn duò wén yú jiā qīn lǐ jìn shàng zhù guó shù yǐ shí sǐ

这句话大意是:时尉迟迥、王谦、司马消难等作乱,隋文逾加亲 礼,进上柱国,恕以十死。

yì xìng qīng xiǎn bù qīn zhí wù ér zāng huò láng jí

这句话大意是:译性轻险,不亲职务,而赃货狼籍。

duò wén yīn shū zhī rán yǐ qí yǒu dìng cè gōng bù rěn fèi fàng yīn chì guān shǔ bù dé bái shì yú yì

这句话大意是:隋文阴疏之,然以其有定册功,不忍废放, 阴敕官属不得白事于译。

yì yóu zuò shì wú suǒ guān yù jù dùn shǒu qiú jiě zhí

这句话大意是:译犹坐事,无所关预,惧,顿首求解职。

duò wén kuān yù zhī jiē yǐ ēn lǐ

这句话大意是:隋文宽喻之, 接以恩礼。

jí dì shòu shàn yì yǐ shàng zhù guó guī dì

这句话大意是:及帝受禅,译以上柱国归第。

shǎng cì fēng hòu jìn zi yuán shú chéng gāo jùn gōng yuán xún yǒng ān nán zhuī zèng qí fù jí wáng xiōng èr rén bìng wèi cì shǐ

这句话大意是:赏赐丰厚,进子元璹成皋郡公,元珣永安 男,追赠其父及亡兄二人并为刺史。

yì zì yǐ bèi shū yīn hū dào shì zhāng jiào yǐ qí fú zhù

这句话大意是:译自以被疏,阴呼道士章醮,以祈福助。

qí bì zòu yì yàn gǔ zuǒ dào

这句话大意是:其婢奏译厌蛊左道。

dì wèi yì yuē wǒ bù fù gōng cǐ hé yì yě

这句话大意是:帝谓译曰:“我 不负公,此何意也?

yì wú yǐ duì

这句话大意是:”译无以对。

yì yòu yǔ mǔ bié jū wèi xiàn sī suǒ hé yóu shì chú míng

这句话大意是:译又与母别居,为宪司所劾,由是除名。

xià zhào yún yì jiā móu liáng cè jì ěr wú wén

现代白话:下诏云: “译嘉谋良策,寂你无闻;。

yù yù mài guān fèi téng yíng ěr

这句话大意是:鬻狱卖官,沸腾盈耳。

ruò liú zhī yú shì zài rén wéi bù dào zhī chén

这句话大意是:若留之于世,在人为不道之臣;。

lù zhī yú cháo rù dì wèi bù xiào zhī guǐ

这句话大意是:戮之于朝,入地为不孝之鬼。

yǒu lèi yōu xiǎn wú yǐ zhì zhī

这句话大意是:有累幽显,无以置之。

yi cì yǐ xiào jīng lìng qí shú dú réng qiǎn yǔ mǔ gòng jū

这句话大意是:宜赐以《孝经》,令其熟读, 仍遣与母共居。

wèi jǐ zhào yì cān zhuàn lǜ lìng

这句话大意是:未几,诏译参撰律令。

fù shòu kāi fǔ lóng zhōu cì shǐ

这句话大意是:复授开府、隆州刺史。

qǐng hái liáo jí yǒu zhào zhēng zhī jiàn yú lǐ quán gōng cì yàn shén huan

这句话大意是:请还疗疾,有诏征之,见于醴泉 宫,赐宴甚欢。

yīn wèi yì yuē biǎn tuì yǐ jiǔ qíng xiāng jīn mǐn

这句话大意是:因谓译曰:“贬退已久,情相矜愍。

yú shì gù wèi shì chén yuē zhèng yì yǔ zhèn tóng shēng gòng sǐ jiān guān wēi nàn xīng yán niàn cǐ hé rì wàng zhī

这句话大意是:”于是顾谓侍臣曰:“郑译与 朕同生共死,间关危难,兴言念此,何日忘之。

yì yīn fèng shāng shàng shòu

这句话大意是:”译因奉觞上寿。

dì lìng nèi shǐ lǐ dé lín lì zuò zhào shū fù jué pèi guó gōng wèi shàng zhù guó

这句话大意是:帝令内史李德林 立作诏书,复爵沛国公,位上柱国。

gāo jiǒng xì wèi yì yuē bǐ gàn

这句话大意是:高颎戏谓译曰:“笔干。

dá yuē chū wèi fāng yuè zhàng cè yán guī bù dé yī qián hé yǐ rùn bǐ

现代白话:”答曰:“出为方岳, 杖策言归,不得一钱,凭什么润笔!

shàng dà xiào

这句话大意是:”上大笑。

wèi jǐ zhào yì cān yì lè shì

这句话大意是:未几,诏译参议乐事。

yì yǐ zhōu dài qī shēng fèi quē zì dà duò shòu mìng lǐ yuè yi xīn

这句话大意是:译以周代七声 废缺,自大隋受命,礼乐宜新。

gèng xiū qī shǐ zhī yì míng yuē yuè fǔ shēng diào fán bā piān zòu zhī

这句话大意是:更修七始之义,名曰《乐府声调》,凡八篇,奏之。

dì jiā měi yān

现代白话:帝嘉美呢。

é bài qí zhōu cì shǐ

这句话大意是:俄拜岐州刺史。

suì yú fù fèng zhào dìng lè yú tài cháng

这句话大意是:岁余,复奉诏定乐于太常。

dì láo yì yuē lǜ lìng zé gōng dìng zhī

这句话大意是:帝劳译曰:“律、令,则公 定之;。

yīn yuè zé gōng zhèng zhī

这句话大意是:音乐,则公正之。

lǐ lè lǜ lìng gōng jū qí sān liáng zú měi yě

这句话大意是:礼、乐、律、令,公居其三,良足美也。

xún hái qí zhōu

这句话大意是:”寻还岐州。

kāi huáng shí yī nián zú nián wǔ shí èr shì yuē dá

这句话大意是:开 皇十一年卒,年五十二,谥曰达。

zi yuán shú sì

这句话大意是:子元璹嗣。

yáng dì chū lì wǔ děng xī chú yǐ yì zuǒ mìng yuán gōng zhào zhuī gǎi fēng yì shēn gōng yǐ yuán shú xí

这句话大意是:炀帝初立,五等悉除,以译佐命元功, 诏追改封译莘公,以元璹袭。

yuán shú lì wèi yòu guāng lù dài fu yòu wèi jiāng jūn

这句话大意是:元璹历位右光禄大夫、右卫将军。

dà yè mò wéi wén chéng tài shǒu yǐ chéng guī guó

这句话大意是:大业末,为文城太守,以城归国。

qióng dì yǎn

这句话大意是:琼弟俨。

yǎn zì jì rán róng mào zhuàng lì

这句话大意是:俨字季然,容貌壮丽。

chū wèi sī tú hú guó zhēn xíng cān jūn yīn wèi líng tài hòu suǒ xìng shí rén wèi zhī zhī

这句话大意是:初为司徒胡国珍行参军,因为灵太后所幸,时 人未知之。

hòu tài hòu fèi xiāo bǎo yín xī zhēng yǐ yǎn wèi you

这句话大意是:后太后废,萧宝夤西征,以俨为友。

jí tài hòu fǎn zhèng yǎn qǐng shǐ hái cháo fù jiàn chǒng dài

这句话大意是:及太后反政,俨请使还朝,复见宠 待。

bài jiàn yì dài fū zhōng shū shè rén lǐng shàng shí diǎn yù zhòu yè jìn zhōng chǒng ài yóu shén

这句话大意是:拜谏议大夫、中书舍人,领尚食典御,昼夜禁中,宠爱尤甚。

yǎn měi xiū mù tài hòu cháng qiǎn yān tóng suí shì yǎn jiàn qí qī wéi de yán jiā shì ér yǐ

这句话大意是:俨每休沐,太后 常遣阉童随侍,俨见其妻,唯得言家事而已。

yǔ xú gē jù wèi shè rén yǎn yǐ gē yǒu zhì shù zhàng wèi móu zhǔ

这句话大意是:与徐纥俱为舍人,俨以纥有智数,仗为谋主。

gē yǐ yǎn chǒng xìng jì shèng qīng shēn chéng jiē

这句话大意是:纥以俨宠幸既盛,倾身承接。

gòng xiāng biǎo lǐ shì qīng nèi wài

这句话大意是:共 相表里,势倾内外。

chéng yáng wáng huī yì yǔ zhī hé dāng shí zhèng lìng guī yú yǎn děng

这句话大意是:城阳王徽亦与之合,当时政令,归于俨等。

qiān sàn qí cháng shì chē qí jiāng jūn shè rén cháng shì rú gù

这句话大意是:迁散骑常侍、车骑 将军,舍人、常侍如故。

míng dì bēng shì chū cāng cù tiān xià xián yán yǎn jì

这句话大意是:明帝崩,事出仓卒,天下咸言俨计。

ěr zhū róng jǔ bīng xiàng luò yáng yǐ yǎn gē wèi cí

现代白话:你朱荣举兵向洛阳, 以俨、纥为辞。

róng bī jīng shī yǎn zǒu guī xiāng lǐ

这句话大意是:荣逼京师,俨走归乡里。

yǎn cóng xiōng zhòng míng yù jù jùn qǐ zhòng xún wèi qí bù xià suǒ shā yǔ zhòng míng jù chuán shǒu luò yáng

这句话大意是:俨从兄仲明欲据郡起众,寻为其部下所杀, 与仲明俱传首洛阳。

zi wén kuān cóng wǔ dì rù guān xi

这句话大意是:子文宽从武帝入关西。

jìng shū dì zǐ gōng yàn jùn tài shǒu

这句话大意是:敬叔弟子恭,燕郡太守。

xiào chāng zhōng yīn yǎn shì chú wèi wèi shǎo qīng qiān wèi jiāng jūn zuǒ guāng lù dà fu

这句话大意是:孝昌中,因俨势,除卫尉少卿,迁卫将军、左光禄大 夫。

zú hòu zèng shàng shū yòu pú yè shì yuē zhēn

这句话大意是:卒后,赠尚书右仆射,谥曰贞。

shū yè zi bó xià wèi dōng lái tài shǒu

这句话大意是:叔夜子伯夏,位东莱太守。

zú zèng qīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒,赠青州刺史。

bó xià dì jǐn zì zhòng gōng láng yá tài shǒu

这句话大意是:伯夏弟谨,字仲恭,琅邪太守。

lián shān xìng yán bào wō tà tóng pú kù guò rén lǐ

这句话大意是:连山性严暴,挝挞僮仆,酷过人理。

fù zǐ yī shí wèi nú suǒ hài duàn shǒu tóu mǎ cáo xià chéng mǎ běi táo

这句话大意是:父子一时为奴所害,断首投马槽下,乘马 北逃。

qí dì èr zi sī míng xiāo yǒng shàn qí shè bèi fā lǜ cūn yì chí zhuī zhī

这句话大意是:其第二子思明,骁勇善骑射,被发率村义驰追之。

jí hé nú chéng mǎ tóu shuǐ

这句话大意是:及河,奴乘马投水。

sī míng zhǐ jiāng cóng zì shè zhī yī fà ér zhōng luò mǎ duò liú qín zhì jiā luán shā zhī

这句话大意是:思明 止将从,自射之,一发而中,落马堕流,禽至家,脔杀之。

sī míng dì sī hé bìng yǐ wǔ lì zì xiào

这句话大意是:思明,弟思和,并以武力自效。

sī míng wèi zhí gé jiāng jūn zuò dì sī hé tóng yuán xǐ nì xǐ biān

这句话大意是:思明位直阁将军,坐弟思和同元禧逆,徙边。

huì shè miǎn

这句话大意是:会赦,免。

zú hòu zèng jì zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒后,赠济州刺史。

zi xiān hù shǎo yǒu wǔ gàn

这句话大意是:子先护,少有武干。

zhuāng dì jū fān yě xiān hù de zì jié tuō

这句话大意是:庄帝居籓也,先护得自结托。

jí ěr zhū róng chēng bīng xiàng luò líng tài hòu lìng xiān hù yǔ zhèng jì míng děng shǒu hé liáng

现代白话:及你朱荣称兵向洛,灵太后 令先护与郑季明等守河梁。

xiān hù wén zhuāng dì jí wèi yú hé běi suì kāi mén nà róng

这句话大意是:先护闻庄帝即位于河北,遂开门纳荣。

yǐ gōng fēng píng chāng xiàn hóu guǎng zhōu cì shǐ

这句话大意是:以功封平昌县侯, 广州刺史。

yuán hào rù luò zhuāng dì běi xún xiān hù jù zhōu qǐ yì bīng bù shòu mìng

这句话大意是:元颢入洛,庄帝北巡,先护据州起义兵,不受命。

zhuāng dì hái jīng jìn jué jùn gōng

这句话大意是:庄帝还京,进爵郡公。

lì dōng yōng yù èr zhōu cì shǐ jiān shàng shū yòu pú yè

这句话大意是:历东雍、豫二州刺史,兼尚书右仆射。

jí ěr zhū róng sǐ xú zhōu cì shǐ ěr zhū zhòng yuǎn yōng bīng xiàng luò

现代白话:及你朱荣死,徐州刺史你朱仲远拥兵向洛。

zhào xiān hù yǔ dū du hè bá shèng xíng tái yáng yù tóng tǎo zhī

这句话大意是:诏先护与都督贺拔胜、行台杨昱同讨之。

wén jīng shī bù shǒu xiān hù bù zhòng táo sàn yīn bēn liáng

这句话大意是:闻京师不守,先护部众逃散,因奔梁。

xún guī wèi zhòng yuǎn suǒ hài

这句话大意是:寻 归,为仲远所害。

xiào wǔ chū zèng shǐ chí jié dū du sì zhōu cì shǐ

这句话大意是:孝武初,赠使持节、都督、四州刺史。

zi wěi

这句话大意是:子伟。

wěi zì zi zhí shǎo tì tǎng yǒu dà zhì měi yǐ gōng míng zì xǔ shàn qí shè dǎn lì guò rén

这句话大意是:伟字子直,少倜傥有大志,每以功名自许,善骑射,胆力过人。

ěr zhū shì miè hòu zì liáng guī wèi

现代白话:你朱氏灭后, 自梁归魏。

jí wǔ dì xī qiān wěi yì guī xiāng lǐ bù qiú shì jìn

这句话大意是:及武帝西迁,伟亦归乡里,不求仕进。

dà tǒng sān nián hé nèi gōng dú gū xìn jì fù luò yáng wěi nǎi yǔ zōng rén róng yè jiū hé zhōu lǐ jǔ bīng yú chén liú xìn sù jiān zhòng yǒu wàn rén

这句话大意是:大统三年,河内公独孤信既复洛 阳,伟乃与宗人荣业,纠合州里举兵于陈留,信宿间,众有万人。

suì bá liáng zhōu qín dōng wèi cì shǐ lù yǒng jí zhèn chéng shǒu jiāng líng hú dé bìng huò chén liú jùn shǒu zhào jì hé

这句话大意是:遂拔梁州,禽东 魏刺史鹿永及镇城守将令狐德,并获陈留郡守赵季和。

nǎi lǜ zhòng xi fù

这句话大意是:乃率众西附。

yīn shì liáng chén jiān xiāng cì jiàng kuǎn

这句话大意是:因是,梁、陈 间相次降款。

wěi chí rù guān xi zhōu wén dì yǔ yǔ tàn měi zhī bài běi xú zhōu cì shǐ fēng wǔ yáng xiàn bó

这句话大意是:伟弛入关西,周文帝与语,叹美之,拜北徐州刺史,封武阳县伯。

cóng zhàn hé qiáo jí jiě yù bì wéi wěi cháng xiān fēng xiàn zhèn

这句话大意是:从 战河桥及解玉壁围,伟常先锋陷阵。

hóu jǐng guī kuǎn zhōu wén mìng wěi lǜ suǒ bù yìng jiē

这句话大意是:侯景归款,周文命伟率所部应接。

jí jǐng pàn wěi yì quán jūn ér hái

这句话大意是:及景叛,伟 亦全军而还。

chú xíng yáng jùn shǒu jìn jué xiāng chéng jùn gōng shì zhōng piào qí dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī

这句话大意是:除荥阳郡守,进爵襄城郡公,侍中、骠骑大将军、开府仪同三司。

wèi gōng dì èr nián jìn wèi dà jiàng jūn jiāng líng fáng zhǔ dū du shí wǔ zhōu zhū jūn shì

这句话大意是:魏 恭帝二年,进位大将军、江陵防主、都督十五州诸军事。

wěi xìng cū guǎng bù zūn fǎ dù yá zì zhī jiān biàn xíng shā lù

这句话大意是:伟性粗犷,不遵法度,睚眦之间,便行杀戮。

cháo tíng yǐ qí yǒu lì yì zhī xiào měi yōu róng zhī

这句话大意是:朝廷以其有立义之效,每优容之。

jí zài jiāng líng nǎi zhuān lù fù fáng zhǔ qǐ bīn wáng zuò chú míng

这句话大意是:及在江陵,乃专戮副防主杞宾王,坐除名。

bǎo dìng yuán nián zhào fù guān jué

这句话大意是:保定元年,诏复官爵。

tiān hé liù nián wèi huá zhōu cì shǐ

这句话大意是:天和六年,为华 州刺史。

wěi qián hòu lì zhí jiē yǐ wēi měng wéi zhèng lì rén mò gǎn fàn jìn dào zéi yì wèi zhī xiū zhǐ

这句话大意是:伟前后莅职,皆以威猛为政,吏人莫敢犯禁,盗贼亦为之休止。

suī fēi rén zhèng rán pō yǐ cǐ jiàn chēng

这句话大意是:虽非仁政, 然颇以此见称。

zú yú zhōu zèng běn guān jiā shǎo fù dū du sī zhōu cì shǐ shì yuē sù

这句话大意是:卒于州,赠本官,加少傅、都督、司州刺史,谥曰肃。

wěi xìng chī shǎo shí cháng zhú lù yú yě

这句话大意是:伟性吃,少时尝逐鹿于野。

shī zhī yù mù shù wèn yān

现代白话:失之,遇牧竖,问呢。

mù shù dá zhī qí yán yì chī

这句话大意是:牧竖答之,其言亦吃。

wěi nù wèi qí xiào jǐ suì shè shā zhī

这句话大意是:伟怒, 谓其效己,遂射杀之。

qí rěn bào rú cǐ

这句话大意是:其忍暴如此。

zi dà shì sì

这句话大意是:子大士嗣。

shù zǔ zú zǐ chú yǒu shí shàng cāo xíng qīng zhěng shì zhì jiāo zhōu cì shǐ

这句话大意是:述祖族子雏,有识尚,操行清整,仕至胶州刺史。

chū qí wén xuān wèi huáng tài zǐ nà qí nǚ wèi liáng dì chú shí wéi shàng shū láng zhào jùn li zǔ shēng xiōng dì wēi xiāng jìng dàn

这句话大意是:初,齐文宣为皇太子纳其女 为良娣,雏时为尚书郎,赵郡李祖升兄弟微相敬惮。

yáng yīn zòu shòu chú zhào jùn tài shǒu zǔ shēng xiōng dì jù fú zhì chú mén tóu cì bài yè

这句话大意是:杨愔奏授雏赵郡太守,祖升兄 弟具服至雏门,投刺拜谒。

wén xuān wén zhī xǐ xiào yuē zú de shā lǐ jiā r yǐ

现代白话:文宣闻之喜,笑曰:“足得杀李家儿了。

lùn yuē wáng huì lóng bá nán zì guī jiān guān yí xiǎn fǔ rén dū zhòng jiàn dàn yán dí

这句话大意是:论曰:王慧龙拔难自归,间关夷险,抚人督众,见惮严敌。

shì zhēn shí yǒu lìng zǐ kè bō jiā shēng

这句话大意是:世珍实有令子,克 播家声。

sōng nián zhī sòng zhōng liàn jiù yǒu gǔ rén fēng yǐ

现代白话:松年之送终恋旧,有古人风了。

shào yuán zì yòu tóng qì yú bái shǒu

这句话大意是:劭爰自幼童,讫于白首;。

hào xué bù juàn jiū jí qún shū jìn shēn qià wén zhī shì wú bù tuī qí bó wù

这句话大意是:好学不倦,究极 群书,晋绅洽闻之士,无不推其博物。

yǎ hǎo zhù shù jiǔ zài shǐ guān jì zhuàn qí shū jiān xiū duò diǎn

这句话大意是:雅好著述,久在史官,既撰《齐书》,兼修 隋典。

hǎo guǐ guài zhī shuō shàng wěi qū zhī tán

这句话大意是:好诡怪之说,尚委曲之谈;。

wén cí bǐ huì tǐ tǒng fán zá zhí kuì nán dǒng cái wú qiān gù tú fán hàn mò bù zú guān cǎi

这句话大意是:文词鄙秽,体统烦杂,直愧南、董,才无迁、固, 徒烦翰墨,不足观采。

jīng yíng fú ruì zá yǐ yāo é

这句话大意是:经营符瑞,杂以妖讹。

wèi hé shuò qīng liú ér qián méi róng lì dé bù yǐ dào ér tuí qí jiā shēng

这句话大意是:为河朔清流而干没荣利,得不以道而 颓其家声。

xī yǐ

现代白话:惜了!

zhèng xī jī shi míng wù wéi shí suǒ xǔ

这句话大意是:郑羲机识明悟,为时所许。

yì xiōng dì fēng shàng jù yǒu kě guān gù néng bìng dāng róng yù gòng jì qí měi

这句话大意是:懿兄弟风尚,俱有可观,故能并当荣遇,共济其美。

shù zǔ dé yè zú sì jiā shēng

这句话大意是:述祖德业,足嗣家声。

yán zǔ zhòng lǐ dà kuī mén sù

这句话大意是:严祖、仲礼,大亏门素。

yòu rú lìng wèn cù nián

这句话大意是:幼儒令问促年。

bó yóu yǐ huì bài dé

这句话大意是:伯猷以贿败德。

dào yōng fǔ níng lí sàn rén huì kè jǔ

这句话大意是:道 邕抚宁离散,仁惠克举。

yì shí shòu gù tuō shì zú wèi bài

这句话大意是:译实受顾托,适足为败。

jí dì xíng míng dé yì fēi jiǎn zài

这句话大意是:及帝行明德,义非简在;。

yán méi zhī jì gù bù yōu guī

这句话大意是:盐梅之 寄,固不攸归。

yán zhuī xī kuǎn nèi huái jué wàng chǐ jū wú gěng zhī mò xiū yǔ jiàng guàn wéi wǔ

这句话大意是:言追昔款,内怀觖望,耻居吴、耿之末,羞与绛、灌为伍。

shì jūn jǐn lǐ jì quē yú sù xīn

这句话大意是:事君尽 礼,既阙于夙心;。

bù ài qí qīn jù zhāng yú wù yì

这句话大意是:不爱其亲,遽彰于物议。

gé zhī míng jiào jūn zǐ suǒ shēn yóu yě

现代白话:格之名教,有德行的人所深尤也。

yǎn míng biān ēn xìng qǔ rǔ qián zǎi

这句话大意是:俨名编《恩 幸》,取辱前载。

wěi fān rán bào biàn gài zhī jī zhī shì hu

这句话大意是:伟翻然豹变,盖知机之士吗。

✦ You read 列传·卷二十三

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.