北史 · 李延寿 · Chapter 61 of 100

列传·卷四十九

PinyinModern Translation
Size

wáng pí sūn zhǎng shù wáng sī zhèng yù chí jiǒng dì gāng gāng zi yùn wáng guǐ lè yùn

这句话大意是:王罴孙长述 王思政 尉迟迥弟纲 纲子运 王轨乐运。

wáng pí zì xióng pí jīng zhào bà chéng rén hàn hé nán yǐn zūn zhī hòu shì wèi zhōu jùn zhe xìng

这句话大意是:王罴,字熊罴,京兆霸城人,汉河南尹遵之后,世为州郡著姓。

pí zhì zhí mù jiàng chǔ wù píng dāng zhōu lǘ jìng dàn zhī

这句话大意是:罴质直木强, 处物平当,州闾敬惮之。

wèi tài hé zhōng chú diàn zhōng jiàng jūn shāo qiān yōng zhōu bié jià qīng lián jí wù lì jīng gōng shì

这句话大意是:魏太和中,除殿中将军,稍迁雍州别驾,清廉疾恶,励精 公事。

cì shǐ cuī liàng yǒu zhī rén zhī jiàn jiàn pí yǎ xiàng qīn yì

这句话大意是:刺史崔亮有知人之鉴,见罴雅相钦挹。

liàng hòu zhuǎn dìng zhōu qǐ pí wèi zhǎng shǐ

这句话大意是:亮后转定州,启罴为长史。

zhí zhèng zhě kǒng pí bù chēng bù xǔ

这句话大意是:执政者恐 罴不称,不许。

jí liáng rén kòu xiá shí liàng wèi dū du nán tǎo fù qǐ pí wèi zhǎng shǐ dài ruì jūn

这句话大意是:及梁人寇硖石,亮为都督南讨,复启罴为长史,带锐军。

cháo tíng yǐ liàng pín jǔ pí gù dāng kě yòng

这句话大意是:朝廷以亮 频举罴,故当可用。

jí kè xiá shí pí gōng jū duō

这句话大意是:及克硖石,罴功居多。

xiān shì nán qí dōng yì dī qiāng fǎn pàn nǎi bài pí guàn jūn jiāng jūn zhèn liáng zhōu tǎo píng zhū zéi

这句话大意是:先是南岐、东益氐羌反叛,乃拜罴冠军 将军,镇梁州,讨平诸贼。

hái shòu xī hé nèi shǐ cí bù bài

这句话大意是:还,授西河内史,辞不拜。

shí rén wèi yuē

这句话大意是:时人谓曰;。

xī hé dà bāng fèng lù yōu hòu hé wéi zhì cí

这句话大意是:’西河大邦,奉 禄优厚,何为致辞?

pí yuē jīng luò cái mù jǐn chū xī hé cháo guì yíng dì zhái zhě jiē yǒu qiú jià

这句话大意是:”罴曰:“京洛材木,尽出西河,朝贵营第宅者,皆有求假。

rú qí sī bàn zé lì suǒ bù kān ruò kē fā rén jiān yòu wéi fàn xiàn fǎ

这句话大意是:如其私办,则力所不堪,若科发人间,又违犯宪法。

yǐ cǐ zhì cí ěr

这句话大意是:以此致辞耳。

hòu yǐ jūn gōng fēng dìng yáng zǐ chú jīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:后以军功封定阳子,除荆州刺史。

liáng fù qiǎn cáo yì zōng wéi jīng zhōu yàn shuǐ guàn chéng bù méi zhě shù bǎn

这句话大意是:梁复遣曹义宗围荆州,堰水灌城,不没者数 版。

shí jì nèi wài duō yú wèi huáng jiù yuán nǎi yí pí tiě quàn yún chéng quán dāng shòu běn zhōu cì shǐ

这句话大意是:时既内外多虞,未遑救援,乃遗罴铁券,云城全当授本州刺史。

chéng zhōng liáng jǐn pí nǎi zhǔ zhōu yǔ jiàng shì jūn fēn shí zhī

这句话大意是:城中粮尽,罴 乃煮粥与将士均分食之。

měi chū zhàn cháng bù huàn jiǎ zhòu dà hū gào tiān yuē jīng zhōu chéng xiào wén huáng dì suǒ zhì

这句话大意是:每出战,常不擐甲胄,大呼告天曰:“荆州城,孝文皇帝 所置。

tiān ruò bù yòu guó jiā shǐ jiàn zhōng wáng pí é

这句话大意是:天若不佑国家,使箭中王罴额;。

bù ěr wáng pí xū pò zéi

现代白话:不你,王罴须破贼。

lǚ jīng zhàn zhèn yì bù bèi shāng

这句话大意是:”屡经战阵,亦不被伤。

mí lì sān nián yì zōng fāng tuì

这句话大意是:弥历三年,义宗方退。

jìn fēng bà chéng xiàn gōng

这句话大意是:进封霸城县公。

yuán hào rù luò yǐ pí wèi zuǒ jūn dà dū dū

这句话大意是:元颢入洛,以罴为左军大都督。

hào bài zhuāng dì yǐ pí shòu hào guān gù bù dé běn zhōu gèng chú qí zhōu cì shǐ

这句话大意是:颢败,庄帝 以罴受颢官,故不得本州,更除岐州刺史。

shí nán qín shù pàn yǐ pí xíng nán qín zhōu shì

这句话大意是:时南秦数叛,以罴行南秦州事。

pí zhì zhōu zhào qí kuí shuài wèi fù xīn jī bǔ fǎn zhě lüè jìn

这句话大意是:罴至州,召其魁帅为腹心,击捕反者略尽。

nǎi wèi kuí shuài děng yuē rǔ dǎng jiē sǐ jǐn hé yòng huó wèi

现代白话:乃 谓魁帅等曰:“你党皆死尽,何用活为!

nǎi yǐ cì zhǎn zhī

这句话大意是:”乃以次斩之。

zì shì nán qín wú fù fǎn zhě

这句话大意是:自是南秦无复反者。

yòu zhào pí xíng qín zhōu shì

这句话大意是:又诏 罴行秦州事。

xún qiān jīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:寻迁泾州刺史。

wèi jí zhī bù shǔ zhōu wén dì zhēng bīng wèi qín wáng zhī jǔ pí qǐng qián qū xiào mìng suì wèi dà dū dū zhèn huá zhōu

这句话大意是:未及之部,属周文帝征兵为勤王之举,罴请前驱效命, 遂为大都督,镇华州。

xiào wǔ xī qiān jìn chē qí dà jiàng jūn yí tóng sān sī bié fēng wàn nián xiàn bó nǎi chú huá zhōu cì shǐ

这句话大意是:孝武西迁,进车骑大将军、仪同三司,别封万年县伯,乃除 华州刺史。

qí shén wǔ shuài jūn jìn tóng guān rén huái wēi jù pí quàn mài jiāo shì zhòng xīn nǎi ān

这句话大意是:齐神武率军进潼关,人怀危惧,罴劝劢交士,众心乃安。

shén wǔ tuì bài biāo qí dà jiàng jūn jiā shì zhōng kāi fǔ

这句话大意是:神武退,拜骠 骑大将军,加侍中、开府。

cháng xiū zhōu chéng wèi bì tī zài chéng wài

这句话大意是:尝修州城未毕,梯在城外。

shén wǔ qiǎn hán guǐ sī mǎ zi rú cóng hé dōng xiāo jì xí pí pí bù jué

这句话大意是:神武遣韩轨、司马子如从河 东宵济袭罴,罴不觉。

bǐ xiǎo guǐ zhòng yǐ chéng tī rù chéng

这句话大意是:比晓,轨众已乘梯入城。

pí shàng wò wèi qǐ wén gé wài xiōng xiōng yǒu shēng biàn tǎn shēn lù jì tú xiǎn chí yī bái bàng dà hū ér chū wèi yuē lǎo pí dāng dào wò háo zi nà de guò

这句话大意是:罴尚卧未起,闻阁外汹汹有声,便 袒身露髻徒跣,持一白棒,大呼而出,谓曰:“老罴当道卧,貉子那得过!

dí jiàn jīng tuì

这句话大意是:”敌见, 惊退。

zhú zhì dōng mén zuǒ yòu shāo jí hé zhàn pò zhī

这句话大意是:逐至东门,左右稍集,合战破之。

guǐ suì tóu chéng dùn zǒu

这句话大意是:轨遂投城遁走。

wén dì wén ér zhuàng zhī

这句话大意是:文帝闻而壮之。

shí guān zhōng dà jī zhēng shuì rén jiān gǔ shí yǐ gōng jūn fèi

这句话大意是:时关中大 饥,征税人间谷食,以供军费。

huò yǐn nì zhě lìng dì xiāng gào duō bèi páng chuí yǐ shì rén yǒu táo sàn

这句话大意是:或隐匿者,令递相告,多被篣捶,以是人有逃散。

wéi pí xìn zhe yú rén mò yǒu yǐn zhě de sù bù shǎo zhū zhōu ér wú yuàn dú

这句话大意是:唯罴信著于人,莫有隐者,得粟不少诸州,而无怨讟。

shā yuàn zhī yì shén wǔ shì mǎ shén shèng

这句话大意是:沙苑之役,神武士马甚盛。

wén dì yǐ huá zhōu chōng yào qiǎn shǐ láo pí lìng jiā shǒu bèi

这句话大意是:文帝以华州冲要,遣使劳罴,令加守备。

jí shén wǔ zhì chéng xià wèi pí yuē

这句话大意是:及神武至城下,谓罴曰;。

hé bù zǎo jiàng

这句话大意是:“何不早降?

pí nǎi dà hū yuē cǐ chéng shì wáng pí jiā sǐ shēng zài cǐ yù sǐ zhě lái

这句话大意是:” 罴乃大呼曰:“此城是王罴家,死生在此,欲死者来!

shén wǔ bù gǎn gōng

这句话大意是:”神武不敢攻。

hòu yí zhèn hé dōng yǐ qián hòu gōng jìn jué fú fēng jùn gōng

这句话大意是:后移镇河东,以前后功进爵扶风郡公。

hé qiáo zhī zhàn wáng shī bù lì zhào qīng què jù cháng ān chéng suǒ zài mò yǒu gù zhì

这句话大意是:河桥之战,王师不利,赵青雀据长安城, 所在莫有固志。

pí nǎi dà kāi zhōu mén zhào chéng zhōng zhàn shì wèi yuē rú wén tiān zǐ bài jì bù zhī jí xiōng zhū rén xiāng jīng xián yǒu yì wàng

这句话大意是:罴乃大开州门,召城中战士谓曰:“如闻天子败绩,不知吉凶,诸 人相惊,咸有异望。

wáng pí shòu wěi yú cǐ yǐ sǐ bào ēn

这句话大意是:王罴受委于此,以死报恩。

zhū rén ruò yǒu yì tú kě lái jiàn shā

这句话大意是:诸人若有异图,可来见杀。

bì kǒng chéng xiàn méi zhě yì rèn chū chéng

这句话大意是:必恐城 陷没者,亦任出城。

rú yǒu zhōng chéng néng yǔ wáng pí tóng xīn kě gòng gù shǒu

这句话大意是:如有忠诚,能与王罴同心,可共固守。

jūn rén jiàn qí chéng xìn jiē wú yì xīn

这句话大意是:”军人见其诚信,皆无 异心。

jí jūn hái zhēng bài yōng zhōu cì shǐ

这句话大意是:及军还,征拜雍州刺史。

shì rú rú dù hé nán kòu hòu jì yǐ zhì bīn zhōu

这句话大意是:是蠕蠕度河南寇,候骑已至豳州。

cháo tíng lǜ qí shēn rù nǎi zhēng fā shì mǎ tún shǒu jīng chéng qiàn zhū jiē xiàng yǐ bèi qīn yì

这句话大意是:朝廷虑其深入, 乃征发士马,屯守京城,堑诸街巷,以备侵轶。

yòu pú yè zhōu huì dá zhào pí yì zhī

这句话大意是:右仆射周惠达召罴议之。

pí bù yīng mìng wò ér bù qǐ wèi qí shǐ yuē ruò rú rú zhì wèi běi zhě wáng pí lǜ xiāng lǐ zì pò zhī bù fán guó jiā bīng

这句话大意是:罴不应命, 卧而不起,谓其使曰:“若蠕蠕至渭北者,王罴率乡里自破之,不烦国家兵。

hé wéi tiān zǐ chéng zhōng suì zuò rú cǐ jīng dòng

这句话大意是:何为 天子城中,遂作如此惊动!

yóu zhōu jiā xiǎo r kuāng qiè zhì cǐ

这句话大意是:由周家小儿恇怯致此。

pí qīng wǔ quán guì shǒu zhèng bù huí jiē cǐ lèi yě

这句话大意是:”罴轻侮权贵,守正不回,皆此 类也。

wèi jǐ hái zhèn hé dōng

这句话大意是:未几,还镇河东。

pí xìng jiǎn lǜ bù shì biān fú

这句话大意是:罴性俭率,不事边幅。

cháng yǒu tái shǐ zhì pí wèi shè shí shǐ nǎi liè qù báo bǐng yuán

这句话大意是:尝有台使至,罴为设食,使乃裂去薄饼缘。

pí yuē gēng zhǒng shōu huò qí gōng yǐ shēn chōng cuàn zào chéng yòng lì bù shǎo ěr zhī xuǎn zé dàng shì wèi jī

现代白话:罴曰:“耕 种收获,其功已深,舂爨造成,用力不少,你之选择,当是未饥。

mìng zuǒ yòu chè qù zhī

这句话大意是:”命左右撤去 之。

shǐ zhě è rán dà cán

这句话大意是:使者愕然大惭。

yòu kè yǔ pí shí guā kè xuē guā pí qīn ròu shāo hòu pí yì xián zhī

这句话大意是:又客与罴食瓜,客削瓜皮,侵肉稍厚,罴意嫌之。

jí guā pí luò dì nǎi yǐn shǒu jiù dì qǔ ér shí zhī

这句话大意是:及瓜皮落地, 乃引手就地取而食之。

kè shén kuì sè

这句话大意是:客甚愧色。

xìng yòu yán jí cháng yǒu lì xié sī chén shì zhě pí bù xiá mìng chuí pū nǎi shǒu zì qǔ xuē lǚ chí yǐ jī zhī

这句话大意是:性又严急,尝有吏挟私陈事者,罴不暇命捶扑, 乃手自取𫖇履,持以击之。

měi zhì xiǎng huì zì chēng liàng jiǔ ròu fēn gěi jiàng shì

这句话大意是:每至享会,自秤量酒肉,分给将士。

shí rén shàng qí jūn píng chī qí bǐ suì

这句话大意是:时人尚其均平,嗤 其鄙碎。

pí jǔ dòng lǜ qíng bù wéi qiǎo zhà fán suǒ jīng chù suī wú dàng shí gōng jī xián qù nǎi jiàn sī

这句话大意是:罴举动率情,不为巧诈,凡所经处,虽无当时功迹,咸去乃见思。

zú yú guān zèng tài wèi dū du xiāng jì děng shí zhōu cì shǐ shì yuē zhōng

这句话大意是:卒于官, 赠太尉、都督、相冀等十州刺史,谥曰忠。

pí ān yú pín sù bù yíng shēng yè hòu suī guì xiǎn xiāng lǐ jiù zhái bù gǎi héng mén shēn sǐ zhī rì jiā shén pín qìng dāng shí fú qí qīng jié

这句话大意是:罴安于贫素,不营生业,后虽贵显,乡里旧宅,不改衡门,身死之日,家甚贫 罄,当时伏其清洁。

zi qìng yuǎn ruò guàn yǐ gōng chén zi bài zhí gé jiāng jūn xiān pí zú

这句话大意是:子庆远,弱冠以功臣子拜直阁将军,先罴卒。

sūn shù

这句话大意是:孙述。

shù zì zhǎng shù

这句话大意是:述字长述。

shǎo gū wèi zǔ pí suǒ yǎng

这句话大意是:少孤为祖罴所养。

cōng mǐn yǒu shí dù

这句话大意是:聪敏有识度。

nián bā suì zhōu wén dì jiàn ér qí zhī yuē wáng gōng yǒu cǐ sūn zú wèi bù xiǔ

这句话大意是:年八岁,周文帝见而奇之曰:“王 公有此孙,足为不朽。

jiě hè yuán wài sàn qí shì láng fēng cháng ān xiàn bó

这句话大意是:”解褐员外散骑侍郎,封长安县伯。

pí hōng jū sāng guò lǐ yǒu zhào bāo zhī

这句话大意是:罴薨,居丧过礼,有诏 褒之。

miǎn sàng xí fēng fú fēng jùn gōng

这句话大意是:免丧,袭封扶风郡公。

chú zhōng shū shè rén xiū qǐ jū zhù gǎi fēng lóng mén jùn gōng

这句话大意是:除中书舍人,修起居注,改封龙门郡公。

zhōu shòu shàn bài bīn bù xià dài fū

这句话大意是:周受禅,拜 宾部下大夫。

lèi qiān guǎng zhōu cì shǐ shén yǒu wēi huì

这句话大意是:累迁广州刺史,甚有威惠。

cháo yì jiā zhī jiù bài dà jiàng jūn

这句话大意是:朝议嘉之,就拜大将军。

hòu lì xiāng rén èr zhōu zǒng guǎn bìng yǒu néng míng

这句话大意是:后历襄、仁二州 总管,并有能名。

suí wén dì wèi chéng xiàng shòu xìn zhōu zǒng guǎn wèi shàng dà jiàng jūn

这句话大意是:隋文帝为丞相,授信州总管,位上大将军。

wáng qiān zuò luàn qiǎn shǐ zhì shū yú zhǎng shù

这句话大意是:王谦作乱,遣使致书 于长述。

yīn zhí qí shǐ shàng shū yòu chén qǔ qiān cè

这句话大意是:因执其使,上书,又陈取谦策。

shàng dà yuè qián hòu cì jīn wǔ bǎi liǎng shòu xíng jūn zǒng guǎn tǎo qiān

这句话大意是:上大悦,前后赐金五百两,授行军总管, 讨谦。

yǐ gōng jìn wèi zhù guó

这句话大意是:以功进位柱国。

kāi huáng chū xiàn píng chén jì xiū yíng zhàn jiàn wéi shàng liú zhī shī

这句话大意是:开皇初,献平陈计,修营战舰,为上流之师。

shàng shàn qí néng pín jiā shǎng láo

这句话大意是:上善其能,频 加赏劳。

hòu shù suì yǐ xíng jūn zǒng guǎn jī nán níng wèi zhì ér zú

这句话大意是:后数岁,以行军总管击南宁,未至而卒。

shàng shén shāng xī zhī

这句话大意是:上甚伤惜之。

zèng shàng zhù guó jì zhōu cì shǐ shì yuē zhuāng

这句话大意是:赠上柱国、冀州刺 史,谥曰庄。

zi mó sì

这句话大意是:子谟嗣。

mó dì guǐ dà yè mò jùn shǒu

这句话大意是:谟弟轨,大业末郡守。

shǎo zǐ wén jiè qǐ bù láng

这句话大意是:少子文楷,起部郎。

wáng sī zhèng tài yuán qí rén hàn sī tú yǔn zhī hòu yě

这句话大意是:王思政,太原祁人,汉司徒允之后也。

zì wèi tài wèi lìng zhū hòu guān miǎn suì jué

这句话大意是:自魏太尉凌诛后,冠冕遂绝。

fù yòu zhōu zhǔ bù

这句话大意是:父佑,州 主簿。

sī zhèng róng mào kuí wú yǒu chóu cè jiě hè yuán wài sàn qí shì láng

这句话大意是:思政容貌魁梧,有筹策,解褐员外散骑侍郎。

shǔ mò qí chǒu nú sù qín míng dá děng rǎo luàn guān yòu běi hǎi wáng hào tǎo zhī wén sī zhèng zhuàng jiàn qǐ yǔ suí jūn suǒ yǒu móu yì bìng yǔ cān xiáng

这句话大意是:属万俟丑奴、宿勤明达等扰乱 关右,北海王颢讨之,闻思政壮健,启与随军,所有谋议,并与参详。

shí xiào wǔ zài fān sù wén qí míng nǎi yǐn wèi bīn kè yù zhī shén hòu

这句话大意是:时孝武在籓, 素闻其名,乃引为宾客,遇之甚厚。

jí dēng dà wèi wěi yǐ xīn lǚ

这句话大意是:及登大位,委以心膂。

yù dìng cè gōng fēng qí xiàn hóu wèi wǔ wèi jiāng jūn

这句话大意是:预定策功,封祁县侯, 为武卫将军。

é ér qí shén wǔ qián yǒu yì tú dì yǐ sī zhèng kě rèn dà shì bài shǐ chí jié zhōng jūn dà jiàng jūn dà dū dū zǒng sù wèi bīng

这句话大意是:俄而齐神武潜有异图,帝以思政可任大事,拜使持节、中军大将军、 大都督,总宿卫兵。

sī zhèng nǎi yán yú dì yuē luò yáng sì miàn shòu dí fēi yòng wǔ zhī dì

这句话大意是:思政乃言于帝曰:“洛阳四面受敌,非用武之地。

guān zhōng yǒu xiáo hán zhī gù qiě shì mǎ jīng qiáng

这句话大意是:关中有崤函 之固,且士马精强。

yǔ wén xià zhōu jiū hé tóng méng yuàn lì gōng xiào ruò wén chē jià xi xìng bì dāng bēn zǒu fèng yíng

这句话大意是:宇文夏州纠合同盟,愿立功效若闻车驾西幸,必当奔走奉迎。

jiè tiān fǔ zhī zī yīn yǐ chéng zhī yè èr nián xiū fù jiù jīng hé lǜ bù kè

这句话大意是:藉天府之资,因已成之业,二年修复旧京,何虑不克。

dì shēn rán zhī

这句话大意是:”帝深然之。

jí shén wǔ bīng zhì hé běi dì nǎi xī qiān

这句话大意是:及神武兵至河 北,帝乃西迁。

jìn jué tài yuán jùn gōng bài guāng lù qīng bīng zhōu cì shǐ jiā sàn qí cháng shì dà dū dū

这句话大意是:进爵太原郡公,拜光禄卿、并州刺史,加散骑常侍、大都督。

dà tǒng zhī hòu sī zhèng suī bèi rèn wěi zì yǐ fēi xiāng fǔ zhī jiù měi bù zì ān

这句话大意是:大统之后,思政虽被任委,自以非相府之旧,每不自安。

zhōu wén dì céng zài tóng zhōu yǔ qún gōng yàn jí chū jǐn jì jí zá líng juàn shù qiān duàn lìng zhū jiāng chū pú qǔ zhī

这句话大意是:周文帝曾在同州,与 群公宴集,出锦罽及杂绫绢数千段,令诸将摴蒲取之。

wù jǐn zhōu wén yòu jiě suǒ fú jīn dài lìng zhū rén biàn zhì yuē xiān de lú zhě jí yǔ zhī

这句话大意是:物尽,周文又解所服金带, 令诸人遍掷,曰:“先得卢者即与之。

qún gōng zhì jiāng biàn mò yǒu de zhě

这句话大意是:”群公掷将遍,莫有得者。

cì zhì sī zhèng nǎi liǎn róng guì ér shì yuē wáng sī zhèng jī lǚ guī cháo méng zǎi xiàng guó shì zhī yù fāng yuàn jìn xīn xiào mìng shàng bào zhī yǐ

这句话大意是:次至思政,乃敛 容跪而誓曰:“王思政羁旅归朝,蒙宰相国士之遇,方愿尽心效命,上报知已。

ruò cǐ chéng yǒu shí lìng zǎi xiàng cì zhī zhě yuàn zhì jí wéi lú

这句话大意是:若 此诚有实,令宰相赐知者,愿掷即为卢;。

ruò nèi huái bù jìn shén líng yì dāng míng zhī shǐ bù zuò yě biàn dāng shā shēn yǐ xiè suǒ fèng

这句话大意是:若内怀不尽,神灵亦当明之,使不作也, 便当杀身以谢所奉。

cí qì kāng kǎi yī zuò jǐn jīng

这句话大意是:”辞气慷慨,一座尽惊。

jí bá suǒ pèi dāo héng yú xī shàng lǎn chū pú fǔ bì zhì zhī

这句话大意是:即拔所佩刀,横于膝上,揽摴蒲,拊 髀掷之。

bǐ zhōu wén zhǐ zhī yǐ zhì wèi lú yǐ

现代白话:比周文止之,已掷为卢了。

xú nǎi bài ér shòu dài

这句话大意是:徐乃拜而受带。

zì cǐ cháo jì gēng shēn

这句话大意是:自此朝寄更深。

jí hé qiáo zhī zhàn sī zhèng xià mǎ yòng cháng shuò zuǒ yòu héng jī yī jī bó shù rén

这句话大意是:及河桥之战,思政下马,用长槊左右横击,一击踣数人。

shí xiàn zhèn jì shēn cóng zhě sǐ jǐn sī zhèng bèi zhòng chuāng mèn jué

这句话大意是:时陷阵既深,从者死 尽,思政被重创闷绝。

huì rì mù dí yì shōu jūn

这句话大意是:会日暮,敌亦收军。

sī zhèng jiǔ jīng jūn lǚ zhàn wéi zhe pò yī bì jiǎ dí rén yí fēi jiàng shuài gù de miǎn

这句话大意是:思政久经军旅,战唯著破衣弊甲,敌人 疑非将帅,故得免。

yǒu zhàng xià dū léi wǔ ān yú zhàn chù kū qiú sī zhèng huì yǐ sū suì xiāng de

这句话大意是:有帐下督雷五安于战处哭求思政,会已苏,遂相得。

nǎi gē yī guǒ chuàng fú sī zhèng shàng mǎ yè jiǔ fāng de hái jūn

这句话大意是:乃割衣裹 创,扶思政上马,夜久方得还军。

réng zhèn hóng nóng chú shì zhōng dōng dào xíng tái

这句话大意是:仍镇弘农,除侍中、东道行台。

sī zhèng yǐ yù bì dì xiǎn yào qǐng zhù chéng

这句话大意是:思政以玉壁地险 要,请筑城。

jí zì yíng dù yí zhèn zhī

这句话大意是:即自营度,移镇之。

guǎn fén jìn bìng sān zhōu zhū jūn shì bīng zhōu cì shǐ xíng tái rú gù réng zhèn yù bì

这句话大意是:管汾晋并三州诸军事、并州刺史、行台如故,仍 镇玉壁。

bā nián dōng wèi fù lái kòu zú bù néng kè

这句话大意是:八年,东魏复来寇,卒不能克。

yǐ quán chéng gōng shòu piào qí dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī

这句话大意是:以全城功,授骠骑大将军、开府仪同三司。

gāo zhòng mì yǐ běi yù zhōu lái fù zhōu wén qīn jiē yuán zhī nǎi yì zhào sī zhèng jiāng zhèn chéng gāo

这句话大意是:高仲密以北豫州来附,周文亲接援之,乃驿召思政,将镇成皋。

wèi zhì ér bān shī fù mìng sī zhèng zhèn hóng nóng

这句话大意是:未至而班师, 复命思政镇弘农。

sī zhèng rù hóng nóng lìng kāi chéng mén jiě yī ér wò wèi miǎn jiàng shì shì bù zú wèi

这句话大意是:思政入弘农,令开城门,解衣而卧,慰勉将士,示不足畏。

shù rì hòu dōng wèi jiāng liú fēng shēng lǜ shù qiān jì zhì chéng xià dàn zhī bù gǎn jìn nǎi yǐn jūn hái

这句话大意是:数日 后,东魏将刘丰生率数千骑至城下,惮之,不敢进,乃引军还。

yú shì xiū chéng guō qǐ lóu lǔ yíng tián nóng jī chú mò fán kě yǐ shǒu yù zhě jiē jù yān

现代白话:于是修城郭,起楼 橹,营田农,积刍秣,凡能够守御者皆具呢。

hóng nóng zhī yǒu bèi zì sī zhèng shǐ yě

这句话大意是:弘农之有备,自思政始也。

shí èr nián jiā tè jìn jiān shàng shū zuǒ pú yè xíng tái dū du jīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:十二年,加特进,兼尚书左仆射、行台、都督、荆州刺史。

jìng nèi bēi shī chéng qiàn duō huài

这句话大意是:境内卑湿,城堑多 坏。

sī zhèng nǎi mìng dū du lìn xiǎo huan dū gōng jiang shàn xiū zhī

这句话大意是:思政乃命都督蔺小欢督工匠缮修之。

jué de huáng jīn sān shí jīn yè zhōng mì sòng

这句话大意是:掘得黄金三十斤,夜中密送。

zhì dàn sī zhèng zhào zuǒ shǐ yǐ jīn shì zhī yuē rén chén bù yí yǒu sī

这句话大意是:至旦,思政 召佐史,以金示之曰:“人臣不宜有私。

xī fēng jīn sòng shàng

这句话大意是:”悉封金送上。

zhōu wén jiā zhī cì qián èr shí wàn

这句话大意是:周文嘉之,赐钱二十万。

sī zhèng zhī qù yù bì yě zhōu wén mìng jǔ dài rén sī zhèng nǎi jìn suǒ bù dū du wéi xiào kuān

这句话大意是:思政之去玉壁也,周文命举代人,思政乃进所部都督韦孝宽。

qí hòu dōng wèi lái kòu xiào kuān zú néng quán chéng shí lùn chēng qí zhī rén

这句话大意是:其后东魏来寇,孝宽 卒能全城,时论称其知人。

shí sān nián hóu jǐng pàn dōng wèi qǐng yuán qǐ shī

这句话大意是:十三年,侯景叛东魏,请援乞师。

dāng shí wèi jí yìng jiē

这句话大意是:当时未即应接。

sī zhèng yǐ wéi ruò bù yīn jī jìn qǔ hòu huǐ wú jí jí lǜ jīng zhōu bù qí wàn yú cóng lǔ guān xiàng yáng dí

这句话大意是:思政以为若不因机进取,后 悔无及,即率荆州步骑万余,从鲁关向阳翟。

zhōu wén wén sī zhèng yǐ fā nǎi qiǎn tài wèi li bì fù yǐng chuān

这句话大意是:周文闻思政已发,乃遣太尉李弼赴颍 川。

dōng wèi jiāng gāo yuè děng wén dà jūn zhì shōu jūn ér dùn

这句话大意是:东魏将高岳等闻大军至,收军而遁。

sī zhèng rù shǒu yǐng chuān

这句话大意是:思政入守颍川。

jǐng yǐn bīng xiàng yù zhōu wài chēng lüè dì nǎi mì qiǎn sòng kuǎn yú liáng

这句话大意是:景引兵向豫州,外称略地, 乃密遣送款于梁。

xiān shì zhōu wén qiǎn shuài dū du hè lán yuàn dé zhù jǐng gǎn yù jǐng jì yǒu yì tú yīn hòu fǔ yuàn dé děng jì wèi jǐ yòng

这句话大意是:先是,周文遣帅都督贺兰愿德助景扞御,景既有异图,因厚抚愿 德等,冀为己用。

sī zhèng zhī jǐng guǐ zhà nǎi mì zhuī yuàn dé

这句话大意是:思政知景诡诈,乃密追愿德。

sī zhèng fēn bù zhū jūn jù jǐng qī zhōu shí èr zhèn

这句话大意是:思政分布诸军,据景七州十二镇。

zhōu wén nǎi yǐ suǒ shòu jǐng shǐ chí jié tài fù dà jiàng jūn jiān shàng shū lìng hé nán dà xíng tái hé nán zhū jūn shì huí shòu sī zhèng sī zhèng bìng ràng bù shòu

这句话大意是:周文乃以所授景使持节、太傅、大将军,兼尚书令、河南大行台、河南诸军事,回 授思政,思政并让不受。

pín shǐ dūn yù wéi shòu hé nán zhū jūn shì

这句话大意是:频使敦喻,唯受河南诸军事。

shí sì nián bài dà jiàng jūn

这句话大意是:十四年,拜大将军。

jiǔ yuè dōng wèi tài wèi gāo yuè xíng tái mù róng shào zōng yí tóng liú fēng shēng děng lǜ bù qí shí wàn lái gōng yǐng chuān shā shāng shén zhòng

这句话大意是:九月,东魏太尉高岳、行台慕容绍宗、仪同刘丰生等率步 骑十万来攻颍川,杀伤甚众。

yuè yòu zhù tǔ shān yǐ lín chéng zhōng fēi tī huǒ chē jǐn gōng jī zhī fǎ

这句话大意是:岳又筑土山以临城中,飞梯火车,尽攻击之法。

sī zhèng yì zuò huǒ yīn xùn fēng biàn tóu zhī tǔ shān

这句话大意是:思政 亦作火,因迅风便投之土山。

yòu shè yǐ huǒ jiàn shāo qí gōng jù

这句话大意是:又射以火箭,烧其攻具。

réng mù yǒng shì zhuì ér chū zhàn jù qí liǎng tǔ shān zhì lóu dié yǐ zhù fáng shǒu

这句话大意是:仍募勇士,缒而出战,据其 两土山,置楼堞以助防守。

qí wén xiāng gèng yì bīng yàn wěi shuǐ yǐ guàn chéng

这句话大意是:齐文襄更益兵,堰洧水以灌城。

shí suī yǒu guài shòu měi chōng huài qí yàn

这句话大意是:时虽有怪兽,每冲坏其 堰。

rán chéng bèi guàn yǐ jiǔ duō yì bēng tuí

这句话大意是:然城被灌已久,多亦崩颓。

yuè xī zhòng kǔ gōng

这句话大意是:岳悉众苦攻。

sī zhèng shēn dāng shǐ shí yǔ shì zú tóng láo kǔ

这句话大意是:思政身当矢石,与士卒同劳苦。

yuè nǎi gèng xiū yàn zuò tiě lóng zá shòu yòng yàn shuǐ shén

这句话大意是:岳乃 更修堰,作铁龙杂兽,用厌水神。

yàn chéng shuǐ dà zhì

这句话大意是:堰成,水大至。

chéng zhōng quán yǒng yì xuán fǔ ér chuī liáng lì jù jié

这句话大意是:城中泉涌溢,悬釜而炊,粮力俱 竭。

mù róng shào zōng liú fēng shēng jí qí jiāng mù róng yǒng zhēn yì yǐ wéi xián gòng chéng lóu chuán yǐ wàng chéng nèi lìng shàn shè rén fǔ shè chéng zhōng

这句话大意是:慕容绍宗、刘丰生及其将慕容永珍意以为闲,共乘楼船以望城内,令善射人俯 射城中。

é ér dà fēng bào qǐ chuán nǎi piāo zhì chéng xià

这句话大意是:俄而大风暴起,船乃飘至城下。

chéng shàng rén yǐ zhǎng gōu qiān chuán gōng nǔ luàn fā

这句话大意是:城上人以长钩牵船,弓弩乱发。

shào zōng qiè jí tòu shuǐ ér sǐ

这句话大意是:绍宗窃急, 透水而死。

fēng shēng fú xiàng tǔ shān fù zhōng shǐ ér bì

这句话大意是:丰生浮向土山,复中矢而毙。

qín yǒng zhēn bìng huò chuán zhōng qì xiè

这句话大意是:禽永珍,并获船中器械。

sī zhèng wèi yǒng zhēn yuē pū zhī pò wáng zài yú guǐ lòu

这句话大意是:思政谓永珍曰: “仆之破亡,在于晷漏。

chéng zhī shā qīng wú yì rán rén chén zhī jié shǒu zhī yǐ sǐ

这句话大意是:诚知杀卿无益,然人臣之节,守之以死。

nǎi liú tì zhǎn zhī

这句话大意是:”乃流涕斩之。

bìng shōu shào zōng děng shī yǐ lǐ mái yì

这句话大意是:并收绍宗等尸,以礼埋瘗。

yuè jì shī shào zōng děng zhì qì jǔ sàng bù gǎn bī chéng

这句话大意是:岳既失绍宗等,志气沮丧,不敢逼城。

qí wén xiāng wén zhī nǎi lǜ bù qí shí wàn lái gōng

这句话大意是:齐文襄闻之,乃率步骑十万来攻。

sī zhèng zhī bù jì lǜ zuǒ yòu jù tǔ shān yīn yǎng tiān dà kū zuǒ yòu jiē hào tòng

这句话大意是:思政 知不济,率左右据土山,因仰天大哭,左右皆号恸。

sī zhèng xī xiàng zài bài biàn yù zì jǐng

这句话大意是:思政西向再拜,便欲自刭。

xiān shì wén xiāng gào chéng zhōng rén yuē yǒu néng shēng zhì wáng dà jiàng jūn zhě fēng hóu zhòng shǎng

这句话大意是:先 是,文襄告城中人曰:“有能生致王大将军者,封侯重赏。

ruò dà jiàng jūn shēn yǒu sǔn shāng qīn jìn zuǒ yòu jiē cóng dà lù

这句话大意是:若大将军身有损伤,亲 近左右皆从大戮。

dū du luò xun gù zhǐ zhī bù dé yǐn jué

这句话大意是:”都督骆训固止之,不得引决。

qí wén xiāng qiǎn qí tōng zhí sàn qí cháng shì zhào yàn shēn jiù tǔ shān yí yǐ bái yǔ shàn ér shuō zhī qiān shǒu yǐ xià

这句话大意是:齐文襄遣其通直散骑常侍赵彦深, 就土山遗以白羽扇而说之,牵手以下。

yǐn jiàn wén xiāng cí qì kāng kǎi tì lèi jiāo liú wú náo qū zhī róng

这句话大意是:引见文襄,辞气慷慨,涕泪交流,无挠屈之 容。

wén xiāng yǐ qí zhōng yú suǒ shì qǐ ér lǐ zhī jiē yù shén hòu

这句话大意是:文襄以其忠于所事,起而礼之,接遇甚厚。

qí dū jiāng fēn jìn zhū zhōu dì láo

这句话大意是:其督将分禁诸州地牢。

shù nián jìn sǐ

这句话大意是:数年尽死。

sī zhèng chū rù yǐng chuān shì zú bā qiān rén

这句话大意是:思政初入颍川,士卒八千人。

bèi wéi jì jiǔ chéng zhōng wú yán zhǒng sǐ zhě shí liù qī jí chéng xiàn zhī rì cún zhě cái sān qiān rén

这句话大意是:被围既久,城中无盐,肿死者十六七,及城陷之 日,存者才三千人。

suī wài wú jiù yuán suì wú pàn zhě

这句话大意是:虽外无救援,遂无叛者。

sī zhèng cháng yǐ qín wáng wèi wu bù yíng zī chǎn

这句话大意是:思政常以勤王为务,不营资产。

cháng bèi cì yuán dì sī zhèng chū zhēng hòu jiā rén zhǒng sāng guǒ zá shù

这句话大意是:尝被 赐园地,思政出征后,家人种桑果杂树。

jí hái jiàn ér nù yuē xiōng nú wèi miè qù bìng cí jiā kuàng dà zéi wèi píng yù shì chǎn yè qǐ suǒ wèi yōu gōng wàng sī yá

这句话大意是:及还,见而怒曰:“匈奴未灭,去病辞家, 况大贼未平,欲事产业,岂所谓忧公忘私邪!

mìng zuǒ yòu bá ér qì zhī

这句话大意是:”命左右拔而弃之。

gù shēn xiàn zhī hòu jiā wú xù jī

这句话大意是:故身陷之后,家 无蓄积。

jí qí wén xuān shòu dōng wèi chán yǐ sī zhèng wèi dōu guān shàng shū yí tóng sān sī

这句话大意是:及齐文宣受东魏禅,以思政为都官尚书、仪同三司。

zú zèng yǐ běn guān jiā yǎn zhōu cì shǐ

这句话大意是:卒,赠以本官,加兖 州刺史。

chū sī zhèng zài jīng zhōu zì wǔ guān yǐ nán yán mào yī qiān wǔ bǎi lǐ zhì sān shí yú chéng bìng dāng chōng yào zhī de

这句话大意是:初,思政在荆州,自武关以南延袤一千五百里,置三十余城,并当冲要之地。

fán suǒ jǔ jiàn xián de qí cái

这句话大意是:凡所举荐,咸得其才。

zi kāng shěn yì yǒu dù liàng hòu wèi zhōu wén qīn xìn

这句话大意是:子康,沈毅有度量,后为周文亲信。

sī zhèng xiàn hòu zhào yǐ yīn shuǐ chéng xiàn fēi zhàn zhī zuì zēng yì sān qiān wǔ bǎi hù yǐ kāng xí jué tài yuán gōng chú piào qí dà jiàng jūn shì zhōng kāi fǔ yí tóng sān sī

这句话大意是:思政陷后,诏以因水城陷,非战之罪,增 邑三千五百户,以康袭爵太原公,除骠骑大将军、侍中、开府仪同三司。

kāng dì kuí xiān fēng zhōng dōu xiàn hòu zēng yì tōng qián yī qiān wǔ bǎi hù jìn jué wèi gōng

这句话大意是:康弟揆, 先封中都县侯,增邑通前一千五百户,进爵为公。

kuí dì hán fēng xī ān xiàn hòu

这句话大意是:揆弟邗,封西安县侯。

hán dì gōng zhōng chéng xiàn bó

这句话大意是:邗弟恭, 忠诚县伯。

gōng dì xì xiǎn qīn xiàn bó

这句话大意是:恭弟细,显亲县伯。

kāng zǐ fēng qí jùn jūn

这句话大意是:康姊封齐郡君。

kāng xiōng yuán xùn yì xiàn yú yǐng chuān fēng qí zi jǐng jìn yáng xiàn hòu

这句话大意是:康兄元逊亦陷于颍川,封其子景晋 阳县侯。

kāng kàng biǎo gù ràng bù xǔ

这句话大意是:康抗表固让,不许。

shí liù nián wáng shī dōng tǎo jiā kāng shǐ chí jié dà dū dū yǐ sī zhèng suǒ bù bīng jiē pèi zhī

这句话大意是:十六年,王师东讨,加康使持节、大都督,以思政所 部兵皆配之。

wèi fèi dì èr nián suí yù chí jiǒng zhēng shǔ zhèn tiān shuǐ jùn

这句话大意是:魏废帝二年,随尉迟迥征蜀,镇天水郡。

xún cì xìng zhí wáng shì

这句话大意是:寻赐姓拓王氏。

wèi fū zhōu cì shǐ

这句话大意是:为鄜州刺史。

wǔ chéng mò chú jiàng shī zhōng dài fū zhuǎn zǎi shī

这句话大意是:武成末,除匠师中大夫,转载师。

bǎo dìng èr nián lì ān xiāng èr zhōu zǒng guǎn wèi zhù guó

这句话大意是:保定二年,历安、襄二州总管,位柱国。

rù duò zhōng yú biàn zhōu cì shǐ

这句话大意是:入隋, 终于汴州刺史。

yù chí jiǒng zì báo jū luō dài rén yě

这句话大意是:尉迟迥,字薄居罗,代人也。

qí xiān wèi zhī bié zhǒng hào yù chí bù yīn ér shì yān

现代白话:其先,魏之别种,号尉迟部,因而氏呢。

fù sì dōu xìng hóng yù yǒu jiàn shí shàng zhōu wén dì zǐ chāng lè dà zhǎng gōng zhǔ shēng jiǒng jí gāng

这句话大意是:父俟兜, 性弘裕有鉴识,尚周文帝姊昌乐大长公主,生迥及纲。

jiǒng nián qī suì gāng nián liù suì sì dōu bìng qiě zú hū èr zi fǔ qí shǒu yuē rǔ děng bìng yǒu guì xiāng dàn hèn wú bú jiàn ěr gè miǎn zhī

现代白话:迥年七岁,纲年六岁,俟兜 病且卒,呼二子,抚其首曰:“你等并有贵相,但恨我不见耳,各勉之。

wǔ chéng chū zhuī zèng zhù guó dà jiàng jūn tài fù cháng lè jùn gōng shì yuē dìng

这句话大意是:”武成初, 追赠柱国大将军、太傅、长乐郡公,谥曰定。

jiǒng shǎo cōng mǐn měi róng yí

这句话大意是:迥少聪敏,美容仪。

jí zhǎng yǒu dà zhì hào shī ài shì

这句话大意是:及长,有大志, 好施爱士。

shàng wèi wén dì nǚ jīn míng gōng zhǔ bài fù mǎ dū wèi fēng xī dōu hóu

这句话大意是:尚魏文帝女金明公主,拜驸马都尉,封西都侯。

dà tǒng shí yī nián bài shì zhōng piào qí dà jiàng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī jìn jué wèi ān jùn gōng

这句话大意是:大统十一年,拜侍中、 骠骑大将军、开府仪同三司,进爵魏安郡公。

shí wǔ nián qiān shàng shū zuǒ pú yè jiān lǐng jūn jiāng jūn

这句话大意是:十五年,迁尚书左仆射,兼领军将军。

jiǒng tōng mǐn yǒu gàn néng suī rèn jiān wén wǔ pō yǔn shí wàng zhōu wén yǐ cǐ shēn wěi zhàng yān

现代白话:迥通敏有干能,虽任兼文武,颇允时望,周文以此深委仗呢。

shí liù nián bài dà jiàng jūn

这句话大意是:十六年,拜大将军。

hóu jǐng zhī dù jiāng yě liáng yuán dì shí zhèn jiāng líng qǐng xiū lín hǎo

这句话大意是:侯景之渡江也,梁元帝时镇江陵,请修邻好。

qí dì wǔ líng wáng jì zài shǔ chēng dì lǜ zhòng dōng xià jiāng gōng zhī

这句话大意是:其弟武陵王纪在蜀称帝,率众东 下,将攻之。

liáng yuán dì dà jù yí shū qǐng jiù

这句话大意是:梁元帝大惧,移书请救。

zhōu wén yuē shǔ kě tú yǐ

现代白话:周文曰:“蜀可图了!

qǔ shǔ zhì liáng zài cí yī jǔ

这句话大意是:取蜀制梁,在兹一举。

nǎi yǔ qún gōng huì yì zhū jiāng duō yǒu yì tóng

这句话大意是:” 乃与群公会议,诸将多有异同。

wéi jiǒng yǐ wéi jì jì jǐn ruì dōng xià shǔ bì kōng xū wáng shī lín zhī bì yǒu zhēng wú zhàn

这句话大意是:唯迥以为纪既尽锐东下,蜀必空虚,王师临之,必 有征无战。

zhōu wén yǐ wéi rán wèi yuē fá shǔ zhī shì yī yǐ wěi rǔ

现代白话:周文以为然,谓曰:“伐蜀之事,一以委你。

yú shì lìng jiǒng dū kāi fǔ yuán zhēn yǐ fú yà hòu lǚ líng shǐ chì nú xìng qí lián xióng yǔ wén shēng děng liù jūn jiá shì qǔ jìn shòu kāi píng lín jiù dào

这句话大意是:”于是令迥督开府元珍、 乙弗亚、侯吕陵始、叱奴兴、綦连雄、宇文升等六军甲士取晋寿,开平林旧道。

jiǒng qián jūn lín jiàn gé jì ān zhōu cì shǐ lè guǎng yǐ zhōu xiān jiàng

这句话大意是:迥 前军临剑阁,纪安州刺史乐广以州先降。

jì liáng zhōu cì shǐ yáng qián yùn shí zhèn tóng shuǐ xiān yǐ qiǎn shǐ yì quē mì sòng chéng kuǎn rán kǒng qí xià bù cóng yóu jù tóng shuǐ bié yíng jù shǒu

这句话大意是:纪梁州刺史杨干运时镇潼水,先已遣使诣 阙,密送诚款,然恐其下不从,犹据潼水别营拒守。

jiǒng qiǎn yuán zhēn hòu lǚ líng shǐ děng xí zhī qián yùn hái bǎo tóng chuān

这句话大意是:迥遣元珍、侯吕陵始等袭之, 干运还保潼川。

zhēn děng suì wéi zhī qián yùn jiàng

这句话大意是:珍等遂围之,干运降。

jiǒng zhì tóng chuān dà xiǎng jiàng shì dù fú jiāng zhì qīng xī dēng nán yuán lè bīng jiǎng wǔ xiū shàn yuē shù yuè qì xiè zì kāi fǔ yǐ xià shǎng jīn bó gè yǒu chà

这句话大意是:迥至潼川,大饷将士,度涪江,至青溪,登 南原,勒兵讲武,修缮约束,阅器械,自开府以下赏金帛各有差。

shí xià zhōng lián yǔ shān lù xiǎn jùn jiàng shì pí bìng zhě shí èr sān jiǒng qīn zì láo wèn jiā yǐ tāng yào yǐn zhī ér xi

这句话大意是:时夏中连雨,山 路险峻,将士疲病者十二三,迥亲自劳问,加以汤药,引之而西。

jì yì zhōu cì shǐ xiāo zǒng yīng chéng zì shǒu jìn jūn wéi zhī

这句话大意是:纪益州刺史萧捴 婴城自守,进军围之。

chū jì zhì ba jùn qiǎn qián nán liáng zhōu cì shǐ shǐ xīn jǐng yōu zhōu cì shǐ zhào bá hù děng wèi zǒng wài yuán

这句话大意是:初,纪至巴郡,遣前南梁州刺史史欣景、幽州刺史赵拔扈等 为捴外援。

jiǒng fēn qiǎn yuán zhēn yǐ fú yà děng jī pò zhī

这句话大意是:迥分遣元珍、乙弗亚等击破之。

bá hù děng dùn zǒu xīn jǐng suì jiàng

这句话大意是:拔扈等遁走,欣景遂降。

zǒng bèi wéi wǔ xún pín zhàn wèi jiǒng suǒ pò

这句话大意是:捴被围五旬, 频战为迥所破。

qiǎn shǐ qǐ xiáng xǔ zhī

这句话大意是:遣使乞降,许之。

zǒng nǎi yǔ jì zi yí dū wáng yuán sù lǜ qí wén wǔ yì jūn mén qǐng jiàn jiǒng yǐ lǐ jiē zhī

这句话大意是:捴乃与纪子宜都王圆肃率其文武诣军门请见,迥以礼接之。

qí lì rén děng gè lìng fù yè wéi shōu tóng lì jí chǔ jī yǐ shǎng jiàng shì

这句话大意是:其吏人等各令复业, 唯收僮隶及储积以赏将士。

hào lìng yán sù jūn wú sī yān

现代白话:号令严肃,军无私呢。

zhào yǐ jiǒng wèi dà dū dū yì tóng děng shí èr zhōu zhū jūn shì yì zhōu cì shǐ

这句话大意是:诏以迥为大都督、益潼等十二州 诸军事、益州刺史。

sān nián jiā dū liù zhōu tōng qián shí bā zhōu zhū jūn shì

这句话大意是:三年,加督六州,通前十八州诸军事。

yǐ píng shǔ gōng fēng yī zǐ ān gù jùn gōng

这句话大意是:以平蜀功,封一子安固 郡公。

zì jiàn gé yǐ nán de chéng zhì fēng bài jí chù zhì

这句话大意是:自剑阁以南得承制封拜及黜陟。

jiǒng nǎi míng shǎng fá bù ēn wēi suí jí xīn bāng jīng lüè wèi fù rén yí huái ér guī zhī

这句话大意是:迥乃明赏罚,布恩威,绥辑新邦,经略未附, 人夷怀而归之。

xìng zhì xiào sè yǎng bù dài shēn suī zài wài suǒ de sì shí gān cuì bì xiān jiàn fèng rán hòu gǎn cháng

这句话大意是:性至孝,色养不怠,身虽在外,所得四时甘脆,必先荐奉,然后敢尝。

dà zhǎng gōng zhǔ nián gāo duō bìng jiǒng wǎng zài jīng shī měi tuì cháo cān hòu qǐ jū yōu cuì xíng yú róng sè

这句话大意是:大长公 主年高多病,迥往在京师,每退朝参候起居,忧悴形于容色。

dà zhǎng gōng zhǔ měi wèi zhī hé yán jìn shí yǐ níng jiǒng xīn

这句话大意是:大长公主每为之和颜 进食,以宁迥心。

zhōu wén zhī qí zhì xìng zhēng jiǒng rù cháo yǐ wèi qí mǔ yì

这句话大意是:周文知其至性,征迥入朝,以慰其母意。

qiǎn dà hóng lú jiāo láo réng cì jiǒng gǔn miǎn zhī fú

这句话大意是:遣大鸿胪郊劳,仍赐迥 衮冕之服。

shǔ rén sī zhī wèi lì bēi sòng dé

这句话大意是:蜀人思之,为立碑颂德。

liù guān chū jiàn bài xiǎo zōng bó

这句话大意是:六官初建,拜小宗伯。

zhōu xiào mǐn dì jiàn zuò jìn wèi zhù guó dà jiàng jūn yǐ jiǒng yǒu píng shǔ gōng tóng huò qù bìng guàn jūn zhī yì gǎi fēng níng shǔ gōng

这句话大意是:周孝闵帝践阼,进位柱国大将军,以迥有平蜀功,同霍去病冠军之义,改封宁 蜀公。

qiān dà sī mǎ

这句话大意是:迁大司马。

xún yǐ běn guān zhèn lǒng yòu

这句话大意是:寻以本官镇陇右。

wǔ chéng yuán nián jìn fēng shǔ guó gōng yì wàn hù chú qín zhōu zǒng guǎn qín wèi děng shí sì zhōu zhū jūn shì lǒng yòu dà dū dū

这句话大意是:武成元年,进封蜀国公,邑万户,除秦州总管、 秦渭等十四州诸军事、陇右大都督。

bǎo dìng èr nián bài dà sī mǎ

这句话大意是:保定二年,拜大司马。

jí jìn gōng hù dōng fá jiǒng shuài shī gōng luò yáng

这句话大意是:及晋公护东伐,迥帅师 攻洛阳。

qí wáng xiàn děng jūn yú máng shān qí zhòng dù hé zhū jūn jīng sàn

这句话大意是:齐王宪等军于芒山,齐众度河,诸军惊散。

jiǒng lǜ huī xià fǎn xíng què dí yú shì zhū jiāng suì de quán shī ér hái

这句话大意是:迥率麾下反行却敌,于是诸将 遂得全师而还。

qiān tài bǎo tài fù

这句话大意是:迁太保、太傅。

jiàn dé chū bài tài shī xún jiā shàng zhù guó

这句话大意是:建德初,拜太师,寻加上柱国。

xuān dì jí wèi yǐ jiǒng wèi dà yòu bì zhuǎn dà qián yí chū wèi xiāng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:宣帝即位,以迥为 大右弼,转大前疑,出为相州总管。

xuān dì bēng suí wén dì fǔ zhèng yǐ jiǒng wèi wàng sù zhòng jù wèi yì tú nǎi lìng jiǒng zi wèi ān jùn gōng dūn jī zhào shū yǐ huì zàng zhēng jiǒng

这句话大意是:宣帝崩,隋文帝辅政,以迥位望宿重,惧为异 图,乃令迥子魏安郡公惇赍诏书以会葬征迥。

xún yǐ yún guó gōng wéi xiào kuān dài jiǒng wèi zǒng guǎn

这句话大意是:寻以郧国公韦孝宽代迥为总管。

jiǒng yǐ suí wén dì dāng quán jiāng tú cuàn duó suì móu jǔ bīng liú dūn ér bù shòu dài

这句话大意是:迥以 隋文帝当权,将图篡夺,遂谋举兵,留惇而不受代。

suí wén dì yòu lìng hòu zhèng pò liù hán póu yì jiǒng yù zhǐ mì yǔ zǒng guǎn fǔ zhǎng shǐ jìn chǎng děng shū lìng wèi zhī bèi

这句话大意是:隋文帝又令候正破六韩裒诣迥 喻旨,密与总管府长史晋昶等书,令为之备。

jiǒng wén zhī shā chǎng jí wén wǔ shì zhù děng dēng chéng běi lóu ér lìng zhī

这句话大意是:迥闻之,杀昶,集文武士庶等登城北 楼而令之。

yú shì zhòng xián cóng mìng mò bù gǎn jī

这句话大意是:于是众咸从命,莫不感激。

nǎi zì chēng dà zǒng guǎn chéng zhì shǔ guān sī

这句话大意是:乃自称大总管,承制署官司。

yú shí zhào wáng zhāo yǐ rù cháo liú shǎo zǐ zài guó jiǒng yòu fèng yǐ hào lìng

这句话大意是:于时赵王招已 入朝,留少子在国,迥又奉以号令。

jiǒng dì zǐ dà jiàng jūn chéng píng jùn gōng qín shí wéi qīng zhōu zǒng guǎn chū de jiǒng shū biǎo sòng zhī xún yì cóng jiǒng

这句话大意是:迥弟子大将军、成平郡公勤时为青州总管,初 得迥书表送之,寻亦从迥。

jiǒng suǒ guǎn xiāng wèi lí máo míng bèi zhào jì yíng cāng qín suǒ tǒng qīng qí jiāo guāng jǔ zhū zhōu jiē cóng zhī zhòng shù shí wàn

这句话大意是:迥所管相、卫、黎、毛、洺、贝、赵、冀、瀛、沧,勤 所统青、齐、胶、光、莒诸州皆从之,众数十万。

xíng zhōu cì shǐ shào guó gōng yǔ wén zhòu shēn zhōu cì shǐ lǐ huì dōng chǔ zhōu cì shǐ fèi yě lì jìn guó dōng tóng zhōu cì shǐ cáo xiào dá gè jù zhōu yǐ yīng jiǒng

这句话大意是:荥州刺史邵国公宇文胄、申州刺 史李惠、东楚州刺史费也利进国、东潼州刺史曹孝达各据州以应迥。

xú zhōu zǒng guǎn sī lù xí pí yǔ qián dōng píng jùn shǒu bì yì xù jù yǎn zhōu jí xú zhōu zhī lán líng jùn yì yǐ yīng jiǒng

这句话大意是:徐州总管司录 席毗与前东平郡守毕义绪据兖州及徐州之兰陵郡,亦以应迥。

yǒng qiáo zhèn jiāng hé dòu líng huì yǐ chéng jiàng jiǒng

这句话大意是:永桥镇将纥豆陵惠以 城降迥。

jiǒng yòu běi jié gāo bǎo níng yǐ tōng tū jué

这句话大意是:迥又北结高宝宁以通突厥;。

nán lián chén rén xǔ gē jiāng huái zhī de

这句话大意是:南连陈人,许割江淮之地。

suí wén dì yú shì zhēng bīng tǎo jiǒng

这句话大意是:隋文帝于是征兵讨迥,。

jí yǐ wéi xiào kuān wèi yuán shuài

这句话大意是:即以韦孝宽为元帅,。

yīn luō yún jiān zhū jūn

这句话大意是:阴罗云监诸军,。

chéng guó gōng liáng shì yàn lè ān gōng yuán xié huà zhèng gōng yǔ wén xīn pú yáng gōng yǔ wén shù wǔ xiāng gōng cuī hóng dù qīng hé gōng yáng sù lǒng xī gōng li xún yán shòu gōng yú zhòng wén děng jiē wéi xíng jūn zǒng guǎn

这句话大意是:郕国公梁士彦、乐 安公元谐、化政公宇文忻、濮阳公宇文述、武乡公崔弘度、清河公杨素、陇西公李 询、延寿公于仲文等皆为行军总管。

jiǒng qiǎn suǒ shǔ dà jiàng jūn shí xùn gōng jiàn zhōu cì shǐ yǔ wén biàn yǐ zhōu jiàng xùn

这句话大意是:迥遣所署大将军石𢙏攻建州,刺史宇文弁以州 降𢙏。

jiǒng yòu qiǎn xī dào xíng tái hán zhǎng yè gōng xiàn lù zhōu zhí cì shǐ zhào wēi shǔ chéng rén guō zi shèng wèi cì shǐ

这句话大意是:迥又遣西道行台韩长业攻陷潞州,执刺史赵威,署城人郭子胜为刺史。

shàng yí tóng hè lián shì yóu gōng jìn zhōu jí jù xiǎo xiāng chéng

这句话大意是:上仪 同赫连士猷攻晋州,即据小乡城。

hé dòu líng huì xí xiàn dìng zhōu zhī jù lù jùn suì wéi héng zhōu

这句话大意是:纥豆陵惠袭陷定州之钜鹿郡,遂围恒州。

shàng dà jiàng jūn yǔ wén wēi gōng biàn zhōu shàng kāi fǔ jǔ zhōu cì shǐ wū wán ní kāi fǔ yù chí jùn lǜ jiāo guāng qīng qí jǔ yǎn zhī zhòng wéi yí zhōu

这句话大意是:上大将 军宇文威攻汴州,上开府莒州刺史乌丸尼、开府尉迟俊率胶、光、青、齐、莒、兖 之众围沂州。

dà jiàng jūn tán ràng gōng xiàn cáo bó èr zhōu tún bīng liáng jùn

这句话大意是:大将军檀让攻陷曹、亳二州,屯兵梁郡。

dà jiàng jūn dōng nán dào héng tái xí pí zhòng hào bā wàn jūn yú fān chéng gōng xiàn chāng lǜ xià yì fēng xiàn

这句话大意是:大将军、东南道行台席毗众 号八万,军于籓城,攻陷昌虑、下邑、丰县。

li huì zì shēn zhōu gōng yǒng zhōu fén zhī ér hái

这句话大意是:李惠自申州攻永州,焚之而还。

yǔ wén zhòu jūn yú luò kǒu

这句话大意是:宇文 胄军于洛口。

kāi fǔ liáng zǐ kāng gōng huái zhōu

这句话大意是:开府梁子康攻怀州。

wèi ān gōng dūn lǜ zhòng shí wàn rén rù wǔ dé jūn yú qìn dōng

这句话大意是:魏安公惇率众十万人入武德,军于沁东。

xiào kuān děng zhū jūn gé shuǐ xiāng chí bù jìn

这句话大意是:孝宽等诸军隔水,相持不进。

suí wén dì yòu qiǎn gāo jiǒng chí yì dū zhàn

这句话大意是:隋文帝 又遣高颎驰驿督战。

dūn bù bīng èr shí yú lǐ huī jūn xiǎo què yù dài xiào kuān jūn bàn dù ér jī zhī

这句话大意是:惇布兵二十余里,麾军小却,欲待孝宽军半度而击之。

xiào kuān yīn qí què nǎi míng gǔ qí jìn dūn suì dà bài

这句话大意是:孝宽因 其却,乃鸣鼓齐进,惇遂大败。

xiào kuān chéng shèng jìn zhì yè jiǒng yǔ qí zi dūn yòu děng yòu xī qí zú shí sān wàn zhèn yú chéng nán

这句话大意是:孝宽乘胜进至邺,迥与其子惇、佑等又悉其卒十三 万,阵于城南。

jiǒng bié tǒng wàn rén jiē lǜ jīn jǐn ǎo hào yuē huáng lóng bīng

这句话大意是:迥别统万人,皆绿巾锦袄,号曰黄龙兵。

qín lǜ zhòng wǔ wàn zì qīng zhōu fù jiǒng yǐ sān qiān qí xiān dào

这句话大意是:勤率众五万自青州赴迥, 以三千骑先到。

jiǒng jiù jí jūn lǚ suī lǎo yóu bèi jiǎ lín zhèn

这句话大意是:迥旧集军旅,虽老,犹被甲临阵。

qí huī xià bīng jiē guān zhōng rén wèi zhī lì zhàn

这句话大意是:其麾下兵皆关中人,为之力战。

xiào kuān děng jūn shī lì ér què

这句话大意是:孝宽等军失利而却。

yè zhōng shì nǚ guān zhě rú dǔ

这句话大意是:邺中士女观者如堵。

gāo jiǒng yǔ li xún nǎi zhěng zhèn xiān fàn guān zhě yīn qí rǎo ér chéng zhī

这句话大意是:高颎与李询乃整阵先犯观者,因其扰而乘 之。

jiǒng zhòng dà bài suì rù yè chéng

这句话大意是:迥众大败,遂入邺城。

jiǒng zǒu bǎo běi chéng xiào kuān zòng bīng wéi zhī

这句话大意是:迥走保北城,孝宽纵兵围之。

li xún hè lóu zi gàn yǐ qí shǔ xiān dēng

这句话大意是:李询、贺娄子干以其属先 登。

jiǒng shàng lóu shè shā shù rén nǎi zì shā

这句话大意是:迥上楼,射杀数人,乃自杀。

qín dūn yòu děng dōng zǒu qīng zhōu wèi zhì kāi fǔ guō yǎn zhuī jí zhī bìng wèi yǎn suǒ huò

这句话大意是:勤、惇、佑等东走青州,未至,开府郭衍追及之, 并为衍所获。

suí wén dì yǐ qín chū yǒu chéng kuǎn tè shì zhī

这句话大意是:隋文帝以勤初有诚款,特释之。

li huì xiān shì zì fù guī zuì suí wén dì fù qí guān jué

这句话大意是:李惠先是自缚归罪,隋文帝复其官爵。

jiǒng mò nián shuāi mào huò yú hòu qī wáng shì ér zhū zǐ duō bù mù

这句话大意是:迥末年衰耄,惑于后妻王氏,而诸子多不睦。

jí qǐ bīng yǐ kāi fǔ xiǎo yù zhèng cuī dá ná wèi zhǎng shǐ zì yú wěi rèn yì duō yòng qí rén

这句话大意是:及起兵,以开府、小御正崔达拏 为长史,自余委任,亦多用齐人。

dá ná wén shì wú chóu lüè jǔ cuò duō shī gāng jì bù néng kuāng jiù

这句话大意是:达拏文士,无筹略,举措多失纲纪,不能匡救。

jiǒng zì qǐ bīng zhì yú bài fán jīng liù shí bā rì yān

现代白话:迥自起兵至于败,凡经六十八日呢。

zi kuān dà jiàng jūn cháng lè jùn gōng xiān jiǒng zú

这句话大意是:子宽,大将军、长乐郡公,先迥卒。

kuān xiōng yì kāi fǔ zī zhōng jùn gōng

这句话大意是:宽兄谊,开府、资中郡公。

kuān dì shùn yǐ jiǒng píng shǔ gōng shòu kāi fǔ ān gù jùn gōng

这句话大意是:宽弟顺,以迥 平蜀功,授开府、安固郡公。

hòu yǐ nǚ wèi xuān dì huáng hòu bài shàng zhù guó fēng zuò guó gōng

这句话大意是:后以女为宣帝皇后,拜上柱国,封胙国公。

shùn dì dūn jūn zhèng xià dài fū wèi ān jùn gōng

这句话大意是:顺弟惇, 军正下大夫、魏安郡公。

dūn dì yòu qí xī dōu jùn gōng

这句话大意是:惇弟佑耆,西都郡公。

jiē bèi zhū ér yì děng zhū zǐ yǐ nián yòu bìng huò quán

这句话大意是:皆被诛,而谊等诸子以年幼,并获 全。

wǔ dé zhōng jiǒng cóng sūn kù bù yuán wài láng qí fú shàng biǎo qǐng gǎi zàng

这句话大意是:武德中,迥从孙库部员外郎耆福上表请改葬。

cháo yì yǐ jiǒng zhōng yú zhōu shì yǒu zhào xǔ yān réng zèng juàn bǎi pǐ

现代白话:朝议以迥忠于周室,有诏许呢, 仍赠绢百匹。

jiǒng dì gāng

这句话大意是:迥弟纲。

gāng zì pó luō shǎo gū yǔ xiōng jiǒng yī tuō jiù shì

这句话大意是:纲字婆罗,少孤,与兄迥依托舅氏。

zhōu wén dì xi tǎo guān lǒng jiǒng gāng yǔ mǔ chāng lè dà zhǎng gōng zhǔ liú yú jìn yáng

这句话大意是:周文帝西讨关陇,迥、纲与母昌乐大长公 主留于晋阳。

hòu fāng rù guān

这句话大意是:后方入关。

cóng zhōu wén zhēng fá cháng péi shì wéi wò chū rù wò nèi

这句话大意是:从周文征伐,常陪侍帷幄,出入卧内。

yǐ jūn gōng fēng guǎng zōng xiàn bó

这句话大意是:以军功封广宗县伯。

gāng xiāo guǒ yǒu lǚ lì shàn qí shè zhōu wén shén chǒng zhī wěi yǐ xīn lǚ

这句话大意是:纲骁果有膂力,善骑射,周文甚宠之,委以心膂。

hé qiáo zhī zhàn zhōu wén mǎ zhōng liú shǐ yīn ér jīng bēn

这句话大意是:河桥之战,周文马中流矢,因而 惊奔。

gāng yǔ li mù děng zuǒ yòu lì zhàn zhòng jiē pī mǐ wén dì fāng de chéng mǎ

这句话大意是:纲与李穆等左右力战,众皆披靡,文帝方得乘马。

dà tǒng shí sì nián jìn jué píng chāng jùn gōng

这句话大意是:大统十四年,进爵平昌郡 公。

fèi dì èr nián bài dà jiàng jūn jiān lǐng jūn

这句话大意是:废帝二年,拜大将军,兼领军。

jí wèi dì yǒu yì móu yán pō lòu xiè

这句话大意是:及魏帝有异谋,言颇漏泄。

zhōu wén yǐ gāng zhí diǎn jìn lǚ shǐ mì wèi zhī bèi

这句话大意是:周文以纲职典禁旅, 使密为之备。

é ér fèi dì lì qí wáng réng yǐ gāng wèi zhōng lǐng jūn zǒng sù wèi shì

这句话大意是:俄而废帝立齐王,仍以纲为中领军,总宿卫事。

gāng xiōng jiǒng fá shǔ cóng zhōu wén sòng zhī yú chéng xi jiàn yī zǒu tù zhōu wén mìng gāng shè zhī

这句话大意是:纲兄迥伐蜀,从周文送之于城西,见一走兔,周文命纲射之。

shì yuē ruò huò cǐ tù bì dāng pò shǔ

这句话大意是:誓曰:“若获此 兔,必当破蜀。

é ér gāng huò tù ér fǎn

这句话大意是:”俄而纲获兔而返。

zhōu wén xǐ yuē shì píng dāng shǎng rǔ jiā kǒu

现代白话:周文喜曰:“事平,当赏你佳口。

jí kè shǔ cì gāng shì bì èr rén

这句话大意是:”及克蜀, 赐纲侍婢二人。

yòu cháng cóng zhōu wén běi shòu yún yáng jiàn wǔ lù jù zǒu gāng huò qí sān

这句话大意是:又尝从周文北狩云阳,见五鹿俱走,纲获其三。

měi cóng yóu yàn zhōu wén yǐ zhēn yì zhī wù lìng zhū gōng chén shè ér qǔ zhī gāng suǒ huò zhé duō

这句话大意是:每从游宴,周文以 珍异之物令诸功臣射而取之,纲所获辄多。

zhōu xiào mǐn dì jiàn zuò gāng yǐ qīn qī zhǎng jìn bīng chú xiǎo sī mǎ

这句话大意是:周孝闵帝践阼,纲以亲戚掌禁兵,除小司马。

yòu yǔ jìn gōng hù fèi dì

这句话大意是:又与晋公护废帝。

míng dì jí wèi jìn wèi zhù guó dà jiàng jūn

这句话大意是:明帝即位,进 位柱国大将军。

wǔ chéng yuán nián jìn fēng wú guó gōng yì wàn hù chú jīng zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:武成元年,进封吴国公,邑万户,除泾州总管。

lì wèi shǎo fù dà sī kōng shǎn zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:历位少傅、大司空、 陕州总管。

jìn gōng hù dōng tǎo nǎi pèi gāng jiá shì liú zhèn jīng shī

这句话大意是:晋公护东讨,乃配纲甲士,留镇京师。

dà jūn hái gāng fù guī

这句话大意是:大军还,纲复归。

tiān hé èr nián yǐ gāng zhèng jì kě jì cì bó jí qián gǔ děng zēng yì yǐ bāo shǎng zhī

这句话大意是:天和二年,以 纲政绩可纪,赐帛及钱谷等,增邑,以褒赏之。

chén gōng chún děng yǐ huáng hòu ā shǐ nà shì zì tū jué jiāng rù sāi zhào zhēng gāng yǔ dà jiàng jūn wáng jié lǜ zhòng yíng wèi yú jìng shǒu

这句话大意是:陈公纯等以皇后阿史那氏自突厥将 入塞,诏征纲与大将军王杰率众迎卫于境首。

sān nián zhuī lùn hé qiáo gōng fēng yī zi xiàn gōng

这句话大意是:三年,追论河桥功,封一子县公。

sì nián hōng yú jīng shī

这句话大意是:四 年,薨于京师。

zèng tài bǎo shì yuē wǔ

这句话大意是:赠太保,谥曰武。

dì èr zǐ ān yǐ dí sì

这句话大意是:第二子安以嫡嗣。

dà xiàng mò wèi zhù guó

这句话大意是:大象末,位柱国。

rù duò lì hóng lú qīng zuǒ wèi dà jiàng jūn

这句话大意是:入隋,历鸿胪卿、左卫大将军。

ān xiōng yùn

这句话大意是:安兄运。

yùn shǎo qiáng jì zhì zài lì gōng

这句话大意是:运少强济,志在立功。

wèi dà tǒng shí liù nián yǐ fù xūn fēng ān xǐ xiàn hòu

这句话大意是:魏大统十六年,以父勋封安喜县侯。

zhōu míng dì lì yǐ yù dìng xūn jìn jué zhōu chéng xiàn gōng

这句话大意是:周明帝立,以预定 勋,进爵周城县公。

lì wèi lǒng zhōu cì shǐ zài qiān zuǒ wǔ bó zhōng dài fū xún jiā jūn sī mǎ

这句话大意是:历位陇州刺史,再迁左武伯中大夫,寻加军司马。

yùn jì zhí jiān wén wǔ shén jiàn wěi rèn

这句话大意是:运既职兼文 武,甚见委任。

jìn jué guǎng yè jùn gōng zhuǎn yòu sī wèi

这句话大意是:进爵广业郡公,转右司卫。

shí xuān dì zài dōng gōng qīn xiá chǎn nìng shù yǒu zuì shī

这句话大意是:时宣帝在东宫,亲狎谄佞,数有罪失。

wǔ dì yú cháo chén nèi xuǎn zhōng liàng gěng zhèng zhě yǐ kuāng bì zhī yú shì yǐ yùn wéi yòu gōng zhèng

这句话大意是:武帝于朝臣内选忠谅鲠正者以匡弼之,于是以运为右宫正。

jiàn dé sān nián dì xìng yún yáng gōng yòu lìng yùn yǐ běn guān jiān sī wǔ yǔ zhǎng sūn lǎn fǔ huáng tài zǐ jū shǒu

这句话大意是:建德三年,帝幸云阳宫,又令运以本官兼司武,与长孙览辅皇太子居守。

é ér wèi cì wáng zhí zuò luàn lǜ qí dǎng xí sù zhāng mén

这句话大意是:俄而 卫刺王直作乱,率其党袭肃章门。

lǎn jù zǒu xíng zài suǒ

这句话大意是:览惧,走行在所。

yùn shí ǒu zài mén zhōng zhí bīng yǎn zhì bù xiá mìng zuǒ yòu nǎi shǒu zì hé mén

这句话大意是:运时偶在门中,直兵奄至,不 暇命左右,乃手自阖门。

zhí dǎng yǔ yùn zhēng mén zhuó shāng yùn zhǐ jǐn ér de bì

这句话大意是:直党与运争门,斫伤运指,仅而得闭。

zhí jì bù dé rù nǎi zòng huǒ

这句话大意是:直既不得入,乃纵 火。

yùn kǒng huǒ jǐn zhí dǎng de jìn nǎi qǔ gōng zhōng cái mù jí chuáng děng yǐ yì huǒ gèng yǐ gào yóu guàn zhī huǒ zhuǎn chì

这句话大意是:运恐火尽,直党得进,乃取宫中材木及床等以益火,更以膏油灌之,火转炽。

jiǔ zhī zhí bù dé jìn nǎi tuì

这句话大意是:久之,直不得进,乃退。

yùn lǜ liú shǒu bīng yīn qí tuì yǐ jī zhī zhí dà bài ér zǒu

这句话大意是:运率留守兵因其退以击之,直大败而走。

shì yè wēi yùn gōng zhōng yǐ bù shǒu yǐ

现代白话:是夜微运,宫中 已不守了。

wǔ dì jiā zhī shòu dà jiàng jūn cì yǐ zhí tián zhái jì lè jīn bó chē mǎ shí wù děng bù kě shèng shù

这句话大意是:武帝嘉之,授大将军,赐以直田宅、妓乐、金帛、车马、什物等不可胜 数。

sì nián chū wèi tóng zhōu cì shǐ tóng zhōu pú jīn tóng guān děng liù fáng zhū jūn shì

这句话大意是:四年,出为同州刺史,同州、蒲津、潼关等六防诸军事。

dì jiāng fá qí zhào yùn cān yì dōng xià dǐ dìng pō yǒu lì yān

现代白话:帝将伐齐,召运参议, 东夏底定,颇有力呢。

wǔ nián bài zhù guó jìn jué lú guó gōng

这句话大意是:五年,拜柱国,进爵卢国公。

zhuǎn sī wǔ shàng dài fū zǒng sù wèi jūn shì

这句话大意是:转司武上大夫,总宿卫军事。

dì bēng yú yún yáng gōng mì wèi fā sāng yùn zǒng shì wèi bīng hái jīng shī

这句话大意是:帝崩于云阳宫,秘未发丧,运总侍卫兵还京师。

xuān dì jí wèi shòu shàng zhù guó

这句话大意是:宣帝即位,授上柱国。

yùn zhī wèi gōng zhèng yě shù jìn jiàn yú dì

这句话大意是:运之为宫正也,数进谏于帝。

dì bù nà fǎn shū jì zhī

这句话大意是:帝不纳,反疏忌之。

shí yùn yòu yǔ wáng guǐ yǔ wén xiào bó děng jiē wèi wǔ dì qīn dài

这句话大意是:时运 又与王轨、宇文孝伯等皆为武帝亲待。

guǐ lǚ yán dì shī yú wǔ dì dì wèi yùn yù qí shì yù gēng xián zhī

这句话大意是:轨屡言帝失于武帝,帝谓运预其事,愈更衔 之。

jí guǐ bèi zhū yùn jù jí yú huò xún ér dé chū qín zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:及轨被诛,运惧及于祸,寻而得出秦州总管。

zhì zhōu yóu jù bù miǎn suì yǐ yōu hōng yú zhōu

这句话大意是:至州,犹惧不免,遂以忧薨于州。

zèng dà hòu chéng qī zhōu zhū jūn shì qín zhōu cì shǐ shì yuē zhōng

这句话大意是:赠大后丞、七州诸军事、秦州刺史,谥曰忠。

zi jìng sì

这句话大意是:子靖嗣。

yùn dì qín dà xiàng mò qīng zhōu zǒng guǎn qǐ bīng yīng bó jiǒng

这句话大意是:运弟勤,大象末,青州总管,起兵应伯迥。

qín dì jìng shàng míng dì nǚ hé nán gōng zhǔ wèi yí tóng sān sī

这句话大意是:勤弟敬,尚明帝女河南公主,位仪同三司。

wáng guǐ tài yuán qí rén yě xiǎo míng shā mén

这句话大意是:王轨,太原祁人也,小名沙门。

hàn sī tú yǔn zhī hòu shì wèi zhōu jùn guàn zú

这句话大意是:汉司徒允之后,世为州郡冠族。

lèi yè shì wèi cì xìng wū wán shì

这句话大意是:累叶仕魏,赐 姓乌丸氏。

fù guāng shǎo xióng wǔ yǒu jiàng shuài cái lüè

这句话大意是:父光,少雄武,有将帅才略。

pín yǒu zhàn gōng zhōu wén dì yù zhī shén hòu

这句话大意是:频有战功,周文帝遇之甚厚。

wèi zhì piào qí dà jiāng jūn kāi fǔ yí tóng sān sī píng yuán xiàn gōng

这句话大意是:位至骠骑大 将军、开府仪同三司、平原县公。

guǐ xìng zhì zhí qǐ jiā shì fǔ chéng gōng

这句话大意是:轨性质直,起家事辅城公。

jí wǔ dì jí wèi lèi qiān nèi shǐ xià dài fū suì chù fù xīn zhī rèn

这句话大意是:及武帝即位,累迁内 史下大夫,遂处腹心之任。

dì jiāng zhū jìn gōng hù guǐ zàn chéng qí móu

这句话大意是:帝将诛晋公护,轨赞成其谋。

jiàn dé chū zhuǎn nèi shǐ zhōng dài fū jiā shòu kāi fǔ yí tóng sān sī yòu bài shàng kāi fǔ yí tóng dà jiàng jūn fēng shàng huáng xiàn gōng jūn guó zhī zhèng jiē cān yù yān

现代白话:建德初,转内史中大夫, 加授开府仪同三司,又拜上开府仪同大将军,封上黄县公,军国之政,皆参预呢。

cóng píng bìng yè yǐ gōng jìn wèi shàng dà jiàng jūn jìn jué tán guó gōng

这句话大意是:从平并、邺,以功进位上大将军,进爵郯国公。

jí chén jiāng wú míng chè rù kòu lǚ liáng xú zhōu zǒng guǎn liáng shì yàn pín yǔ zhàn bù lì nǎi tuì bǎo zhōu chéng

这句话大意是:及陈将吴明彻入寇吕梁,徐州总管梁士彦频与战不利,乃退保州城。

míng chè suì yàn qīng shuǐ yǐ guàn zhī liè chuán jiàn yú chéng xià yǐ tú gōng qǔ

这句话大意是:明彻遂堰 清水以灌之,列船舰于城下,以图攻取。

zhào yǐ guǐ wéi xíng jūn zǒng guǎn lǜ zhū jūn fù jiù

这句话大意是:诏以轨为行军总管,率诸军赴救。

guǐ qián yú qīng shuǐ rù huái kǒu duō shù dà mù yǐ tiě suǒ guàn chē lún héng jié shuǐ liú yǐ duàn qí chuán lù fāng yù mì jué qí yàn yǐ bì zhī

这句话大意是:轨潜于 清水入淮口,多竖大木,以铁锁贯车轮,横截水流,以断其船路,方欲密决其堰以 毙之。

míng chè zhī zhī nǎi pò yàn jù tuì jì chéng jué shuǐ yǐ de rù huái

这句话大意是:明彻知之,乃破堰遽退,冀乘决水以得入淮。

bǐ zhì qīng kǒu chuān liú yǐ kuò shuǐ shì yì shuāi chuán bìng ài yú chē lún bù fù dé guò

这句话大意是:比至清口,川流已阔,水势亦 衰,船并碍于车轮,不复得过。

guǐ yīn lǜ bīng wéi ér cù zhī

这句话大意是:轨因率兵围而蹙之。

wéi yǒu qí jiāng xiāo mó hē yǐ èr shí qí xiān zǒu de miǎn

这句话大意是:唯有骑将萧摩诃以二十骑先走, 得免。

míng chè jí jiàng shì sān wàn yú rén bìng qì xiè zī zhòng bìng jiù fú huò

这句话大意是:明彻及将士三万余人并器械辎重并就俘获。

chén zhī ruì zú yú shì jiān yān

现代白话:陈之锐卒,于是歼呢。

jìn wèi zhù guó réng bài xú zhōu zǒng guǎn

这句话大意是:进位柱国, 仍拜徐州总管。

guǐ xìng yán zhòng shàn móu lüè jiān yǒu lǚ liáng zhī jié wēi zhèn dí jìng

这句话大意是:轨性严重,善谋略,兼有吕梁之捷,威振敌境。

chén rén shén dàn zhī

这句话大意是:陈人甚惮之。

xuān dì zhī zhēng tǔ yù hún yě wǔ dì lìng guǐ yǔ yǔ wén xiào bó bìng cóng jūn zhōng jìn qù jiē wěi guǐ děng xuān dì yǎng chéng ér yǐ

这句话大意是:宣帝之征吐谷浑也,武帝令轨与宇文孝伯并从,军中进趣,皆委轨等,宣帝仰 成而已。

shí gōng yǐn zhèng yì wáng duān bìng de xìng yú xuān dì

这句话大意是:时宫尹郑译、王端并得幸于宣帝。

xuān dì jūn zhōng pō yǒu shī dé yì děng jiē yù yān

现代白话:宣帝军中颇有失德,译等皆预呢。

jūn hái guǐ děng yán zhī yú wǔ dì

这句话大意是:军还, 轨等言之于武帝。

wǔ dì dà nù nǎi tà xuān dì chú yì děng míng réng jiā chuí chǔ

这句话大意是:武帝大怒,乃挞宣帝,除译等名,仍加捶楚。

xuān dì yīn cǐ dà xián zhī

这句话大意是:宣帝因此大衔之。

guǐ yòu cháng yǔ xiǎo nèi shǐ hè ruò bì yán jí cǐ shì qiě yán huáng tài zǐ bì bù kè fù hè

这句话大意是:轨又尝与小内史贺若弼言及此事,且言皇太子必不克负荷。

bì shēn yǐ wéi rán quàn guǐ chén zhī

这句话大意是:弼深以为然,劝轨陈之。

guǐ hòu yīn shì zuò nǎi bái wǔ dì yán huáng tài zǐ duō liáng dé kǒng bù liǎo bì xià jiā shì

这句话大意是:轨后因侍坐,乃白武帝言:“皇太子多凉德,恐不了陛下家事。

yú chén àn duǎn bù zú yǐ lùn shì fēi

这句话大意是:愚臣暗短,不足以 论是非。

bì xià héng yǐ hè ruò bì yǒu wén wǔ qí cái shí dù hóng yuǎn ér bì bǐ zài duì chén shēn yǐ cǐ shì wéi lǜ

这句话大意是:陛下恒以贺若弼有文武奇才,识度宏远,而弼比再对臣,深以此事为虑。

wǔ dì zhào bì wèn zhī

这句话大意是:” 武帝召弼问之。

bì yuē huáng tài zǐ yǎng dé chūn gōng wèi wén yǒu guò

这句话大意是:弼曰:“皇太子养德春宫,未闻有过。

wèi shěn bì xià hé cóng de wén cǐ yán

这句话大意是:未审陛下何从得闻此言?

jì tuì guǐ qiào bì yuē píng shēng yán lùn wú suǒ bù dào jīn zhě nǎi ěr fān fù

现代白话:” 既退,轨诮弼曰:“平生言论,无所不道,今者乃你翻覆!

bì yuē cǐ gōng zhī guò yě

这句话大意是:”弼曰:“此公之过也。

huáng tài zǐ guó zhī chǔ fù qǐ yì wéi yán shì yǒu chà diē biàn zhì miè mén zhī huò

这句话大意是:皇太子国之储副,岂易为言,事有差跌,便至灭门之祸。

běn wèi gōng mì zāng pǐ hé de suì zhì chāng yán

这句话大意是:本谓公密臧否,何得遂至 昌言?

guǐ mò rán jiǔ zhī nǎi yuē wú zhuān xīn guó jiā suì bù cún sī jì

现代白话:”轨默然久之,乃曰:“我专心国家,遂不存私计。

xiàng zhě duì zhòng liáng shí fēi yi

这句话大意是:向者对众,良实非宜。

qí hòu guǐ yīn nèi yàn shàng shòu yòu luō wǔ dì xū yuē kě ài hǎo lǎo gōng dàn hèn hòu sì ruò ěr

这句话大意是:” 其后轨因内宴上寿,又捋武帝须曰:“可爱好老公,但恨后嗣弱耳”!

wǔ dì shēn yǐ wéi rán

这句话大意是:武帝深以为 然。

dàn hàn wáng cì zhǎng yòu bù cái cǐ wài zhū zǐ bìng yòu gù bù néng yòng qí shuō

这句话大意是:但汉王次长,又不才,此外诸子并幼,故不能用其说。

jí xuān dì jí wèi zhuī zhèng yì děng fù wèi jìn shì

这句话大意是:及宣帝即位,追郑译等复为近侍。

guǐ zì zhī bì jí yú huò wèi suǒ qīn yuē wú xī zài xiān cháo shí shēn shè jì zhì jì

现代白话:轨自知必及于祸,谓所亲曰:“我昔在先朝, 实申社稷至计。

jīn rì zhī shì duàn kě zhī yǐ

现代白话:今日之事,断可知了。

cǐ zhōu kòng dài huái nán lín jiē qiáng kòu yù wéi shēn jì yì tóng fǎn zhǎng

这句话大意是:此州控带淮南,邻接强寇,欲为身计,易同 反掌。

dàn zhōng yì zhī jié bù kě kuī wéi

这句话大意是:但忠义之节,不可亏违。

kuàng hé xiān dì hòu ēn měi sī yǐ sǐ zì xiào qǐ yǐ huò zuì yú sì zhǔ biàn yù bèi dé yú xiān dì

这句话大意是:况荷先帝厚恩,每思以死自效,岂以获罪于嗣主, 便欲背德于先帝?

zhǐ kě yú cǐ dài sǐ yì bù wéi tā jì

这句话大意是:止可于此待死,义不为他计。

jì qiān zǎi zhī hòu zhī wú cǐ xīn

现代白话:冀千载之后,知我此心。

dà xiàng yuán nián dì shǐ nèi shǐ dù qián xìn jiù xú zhōu shā guǐ

这句话大意是:大象元年,帝使内史杜虔信就徐州杀轨。

yù zhèng zhōng dài fū yán zhī yí qiē jiàn dì bù nà suì zhū zhī

这句话大意是:御正中大夫颜之仪切谏,帝不纳,遂 诛之。

guǐ lì cháo zhōng shù jiān yǒu dà gōng hū yǐ wú zuì bèi lù tiān xià zhī yǔ bù zhī jiē shāng xī

这句话大意是:轨立朝忠恕,兼有大功,忽以无罪被戮,天下知与不知皆伤惜。

shí jīng zhào jùn chéng lè yùn yì yǐ zhí yán shù jiàn yú dì

这句话大意是:时京兆郡丞乐运亦以直言数谏于帝。

lè yùn zì chéng yè nán yáng yù yáng rén jìn shàng shū lìng guǎng zhī bā shì sūn

这句话大意是:乐运,字承业,南阳淯阳人,晋尚书令广 之八世孙。

zǔ wén sù qí nán jùn shǒu

这句话大意是:祖文素,齐南郡守。

fù jūn liáng yì yáng jùn shǒu

这句话大意是:父均,梁义阳郡守。

yùn shǎo hǎo xué shè liè jīng shǐ

这句话大意是:运少好学,涉猎经史。

nián shí wǔ ér jiāng líng miè suí lì qiān cháng ān

这句话大意是:年十五 而江陵灭,随例迁长安。

qí qīn shǔ děng duō bèi jí mò yùn jī nián wéi rén yōng bǎo jiē shú miǎn zhī

这句话大意是:其亲属等多被籍没,运积年为人佣保,皆赎免之。

shì mǔ jí guǎ sǎo shén jǐn yóu shì yǐ xiào wén

这句话大意是:事母及 寡嫂甚谨,由是以孝闻。

liáng gù dū guān láng láng yá wáng chéng měi zhī cì qí xíng shì wèi xiào yì chuán

这句话大意是:梁故都官郎琅邪王澄美之,次其行事为孝义传。

xìng fāng zhí wèi cháng qiú mèi yú rén

这句话大意是:性方直, 未尝求媚于人。

lín zī gōng táng jǐn jiàn zhī zì zhù guó fǔ jì shì wèi lù mén xué shì

这句话大意是:临淄公唐瑾荐之,自柱国府记室为露门学士。

qián hòu fàn yán lǚ jiàn wǔ dì duō bèi nà yòng

这句话大意是:前后犯颜屡谏武帝, 多被纳用。

jiàn dé èr nián chú wàn nián xiàn chéng

这句话大意是:建德二年,除万年县丞。

yì cuò háo yòu hào chēng qiáng zhí

这句话大意是:抑挫豪右,号称强直。

wǔ dì jiā zhī tè xǔ tōng jí shì yǒu bù biàn yú shí zhě lìng jù xì zòu wén

这句话大意是:武帝嘉之,特许通籍, 事有不便于时者,令巨细奏闻。

wǔ dì cháng xìng tóng zhōu zhào yùn fù xíng zài suǒ

这句话大意是:武帝尝幸同州,召运赴行在所。

jì zhì wèi yuē qīng yán tài zǐ rú hé rén

这句话大意是:既至,谓曰:“卿言太子如何人?

yùn yuē zhōng rén yě

这句话大意是:”运曰: “中人也。

shí qí wáng xiàn yǐ xià bìng zài dì cè dì gù wèi xiàn děng yuē bǎi guān nìng wǒ jiē yún tài zǐ cōng míng ruì zhì wéi yùn yún zhōng rén fāng yàn yùn zhī zhōng zhí ěr

这句话大意是:”时齐王宪以下并在帝侧,帝顾谓宪等曰:“百官佞我,皆云太子聪明 睿智,唯运云中人,方验运之忠直耳。

yú shì yīn wèn yùn zhōng rén zhī zhuàng

这句话大意是:”于是因问运中人之状。

yùn duì yuē bān gù yǐ qí huán gōng wèi zhōng rén guǎn zhòng xiāng zhī zé bà shù diāo fǔ zhī zé luàn

这句话大意是:运对曰:“班固以 齐桓公为中人,管仲相之则霸,竖貂辅之则乱。

kě yǔ wéi shàn yì kě yǔ wèi è yě

这句话大意是:可与为善,亦可与为恶也。

dì yuē wǒ zhī zhī yǐ

现代白话:”帝曰: “我知之了。

suì miào xuǎn gōng guān yǐ kuāng bì zhī

这句话大意是:”遂妙选宫官以匡弼之。

nǎi chāo bài yùn jīng zhào jùn chéng

这句话大意是:乃超拜运京兆郡丞。

tài zǐ wén zhī yì shén bú yuè

这句话大意是:太子闻之,意甚不悦。

jí wǔ dì bēng xuān dì sì wèi zàng qì zhào tiān xià gōng chú dì jí liù gōng biàn yì jí jí

这句话大意是:及武帝崩,宣帝嗣位,葬讫,诏天下公除,帝及六宫,便议即吉。

yùn shàng shū yuē sān nián zhī sàng zì tiān zǐ dá yú shù rén

这句话大意是:运上疏曰: “三年之丧,自天子达于庶人。

xiān wáng zhì lǐ ān kě wū zhī

这句话大意是:先王制礼,安可诬之。

lǐ tiān zǐ qī yuè ér zàng yǐ hòu tiān xià bì zhì

这句话大意是:礼:天子七月而葬,以候天 下毕至。

jīn zàng qī jì cù shì qì biàn chú wén guǐ zhī nèi bēn fù wèi jǐn

这句话大意是:今葬期既促,事讫便除,文轨之内,奔赴未尽;。

lín jìng yuǎn wén shǐ yóu wèi zhì

这句话大意是:邻境远闻,使犹未至。

ruò yǐ sāng fú shòu diào bù kě jì jí gèng xiōng

这句话大意是:若 以丧服受吊,不可既吉更凶;。

rú yǐ xuán guān duì shǐ wèi zhī cǐ chū hé lǐ

这句话大意是:如以玄冠对使,未知此出何礼?

jìn tuì wú jù yú chén qiè suǒ wèi ān

这句话大意是:进退无据,愚臣窃所 未安。

shū zòu dì bù nà

这句话大意是:”书奏,帝不纳。

zì shì dé zhèng bù xiū shù xíng shè yòu

这句话大意是:自是德政不修,数行赦宥。

yùn yòu shàng shū yuē chén jǐn àn zhōu guān yuē guó jūn zhī guò shì xíng rén shè

这句话大意是:运又上疏曰:“臣谨按周官曰:‘国君之过市,刑 人赦。

cǐ wèi shì zhě jiāo lì zhī suǒ jūn zǐ wú gù bù yóu guān yān zé shī huì yǐ yuè zhī yě

现代白话:’此谓市者交利之所,有德行的人无故不游观呢,则施惠以悦之也。

shàng shū yuē shěng zāi sì shè

这句话大意是:尚书曰:‘眚 灾肆赦。

cǐ wèi guò wù wéi hài zuì suī dà dāng huǎn shè zhī

这句话大意是:”此谓过误为害,罪虽大,当缓赦之。

jǐn xún jīng diǎn wèi yǒu zuì wú qīng zhòng pǔ tiān dà shè zhī wén

这句话大意是:谨寻经典,未有罪无轻重,溥天大 赦之文。

gù guǎn zhòng yuē yǒu shè zhě bēn mǎ zhī wěi pèi

这句话大意是:故管仲曰:‘有赦者,奔马之委辔;。

bù shè zhě cuó jū zhī lì shí

这句话大意是:不赦者,痤疽之砺石。

yòu yuē huì zhě rén zhī chóu chóu

这句话大意是:’又曰:‘惠 者,人之仇雠;。

fǎ zhě rén zhī fù mǔ

这句话大意是:法者,人之父母。

wú hàn yí yán yóu yún wéi yuàn wú shè

这句话大意是:’吴汉遗言,犹云‘唯愿无赦。

wáng fú zhe lùn yì yún shè zhě fēi míng shì zhī suǒ yí yǒu

这句话大意是:’王符著论,亦 云:‘赦者非明世之所宜有。

dà zūn qǐ kě shù shī fēi cháng zhī huì yǐ sì jiān guǐ zhī wū hū

这句话大意是:’大尊岂可数施非常之惠,以肆奸宄之恶吗。

dì yì bù nà ér hūn bào zī shén

这句话大意是:”帝亦 不纳,而昏暴滋甚。

yùn nǎi yú chèn yì cháo táng chén dì bā shī

这句话大意是:运乃舆榇诣朝堂,陈帝八失:。

yī yuē nèi shǐ yù zhèng zhí zài bì xié jiē xū cān yì gòng lǐ tiān xià

这句话大意是:一曰:内史御正,职在弼谐,皆须参议,共理天下。

dà zūn bǐ lái xiǎo dà zhī shì duō dú duàn zhī

这句话大意是:大尊比来小大之事,多独 断之。

yáo shùn zhì shèng shàng zī fǔ bì kuàng dà zūn wèi wèi shèng zhǔ ér kě zhuān zì yǐ xīn

这句话大意是:尧、舜至圣,尚资辅弼,况大尊未为圣主,而可专恣已心?

fán zhū xíng fá jué shǎng yuán jí jūn guó dà shì qǐng cān zhū zǎi fǔ yǔ zhòng gòng zhī

这句话大意是:凡诸刑罚爵赏, 爰及军国大事,请参诸宰辅,与众共之。

èr yuē nèi zuò sè huāng gǔ rén zhòng jiè

这句话大意是:二曰:内作色荒,古人重诫。

dà zūn chū lín sì hǎi dé huì wèi qià xiān sōu tiān xià měi nǚ yòng shí hòu gōng yòu zhào yí tóng yǐ shàng nǚ bù xǔ zhé jià

这句话大意是:大尊初临四海,德惠未洽,先搜天下美女,用实 后宫,又诏仪同以上女,不许辄嫁。

guì jiàn tóng yuàn shēng yì cháo yě

这句话大意是:贵贱同怨,声溢朝野。

qǐng jī yìng fēi xìng yù zhě fàng hái běn zú

这句话大意是:请姬媵非幸御者,放还 本族。

yù jià zhī nǚ wù gèng jìn zhī

这句话大意是:欲嫁之女,勿更禁之。

sān yuē tiān zǐ wèi míng qiú yī rì gàn wàng shí yóu kǒng wàn jī bù lǐ tiān xià yōng zhì

这句话大意是:三曰:天子未明求衣,日旰忘食,犹恐万机不理,天下拥滞。

dà zūn bǐ lái yī rù hòu gōng shù rì bù chū

这句话大意是:大尊比来一入后 宫,数日不出。

suǒ xū wén zòu duō fù nèi shù

这句话大意是:所须闻奏,多附内竖。

chuán yán shī shí shì fēi kě jù

这句话大意是:传言失实,是非可惧。

shì yóu huàn zhě wáng guó zhī zhēng

这句话大意是:事由宦者,亡国之征。

qǐng zhǔn gāo zǔ jū wài tīng zhèng

这句话大意是:请准高祖,居外听政。

sì yuē biàn gǔ yì cháng nǎi wéi zhèng zhī dà jì

这句话大意是:四曰:变故易常,乃为政之大忌;。

yín xíng kù fá fēi zhì ān zhī hóng guī

这句话大意是:淫刑酷罚,非致安之弘规。

ruò fá wú dìng xíng zé tiān xià jiē jù

这句话大意是:若罚无定刑,则 天下皆惧;。

zhèng wú cháng fǎ zé rén wú shì cóng

这句话大意是:政无常法,则人无适从。

qǐ yǒu xuē yán xíng zhī zhào wèi jí bàn sì biàn jí qiǎn gǎi gèng yán qián zhì

这句话大意是:岂有削严刑之诏未及半祀,便即遣改,更严前 制?

zhèng lìng bù dìng nǎi zhì yú cǐ

这句话大意是:政令不定,乃至于此!

jīn sù wèi zhī guān yǒu yī yè bù zhí zhě zuì zhì xuē chú

这句话大意是:今宿卫之官,有一夜不直者,罪至削除;。

yīn ér táo wáng zhě suì biàn jí mò

这句话大意是:因而逃亡者, 遂便籍没。

cǐ zé dà nì zhī zuì yǔ zhàng shí tóng kē

这句话大意是:此则大逆之罪,与杖十同科。

suī wéi fǎ yù yán kǒng rén qíng yù sàn

这句话大意是:虽为法愈严,恐人情愈散。

yī rén xīn sàn shàng huò bù kě zhǐ ruò tiān xià jiē sàn jiāng rú zhī hé

这句话大意是:一人心散,尚 或不可止,若天下皆散,将如之何?

qǐng zūn qīng diǎn bìng yī dà lǜ zé yì zhào zhī rén shǒu zú yǒu suǒ cuò yǐ

现代白话:请遵轻典,并依大律,则亿兆之人,手足有所 措了。

wǔ yuē gāo zǔ diāo wèi pǔ běn yù chuán zhī wàn shì

这句话大意是:五曰:高祖IX雕为朴,本欲传之万世。

dà zūn zhāo xī qū tíng qīn chéng shèng zhǐ

这句话大意是:大尊朝夕趋庭,亲承圣旨。

qǐ yǒu bēng wèi yú nián ér jù qióng shē lì chéng fù zhī zhì yì qǐ rán hu

这句话大意是:岂有崩未 逾年,而遽穷奢丽,成父之志,义岂然吗?

qǐng xīng zào zhī zhì wu cóng bēi jiǎn diāo wén kè lòu yī qiē wù yíng

这句话大意是:请兴造之制,务从卑俭,雕文刻镂,一 切勿营。

liù yuē dū xià zhī rén yáo fù shāo zhòng

这句话大意是:六曰:都下之人,徭赋稍重。

bì shì jūn guó zhī yào bù gǎn dàn láo

这句话大意是:必是军国之要,不敢惮劳。

qǐ róng zhāo xī zhēng qiú wéi gōng yú lóng làn màn

这句话大意是:岂容朝夕征求,唯供 鱼龙烂漫;。

shì shù cóng yì zhǐ wèi pái yōu jué dǐ

这句话大意是:士庶从役,只为俳优角抵?

fēn fēn bù yǐ cái lì jù jié yè yè xiāng gù wú fù liáo shēng

这句话大意是:纷纷不已,财力俱竭,业业相顾,无复聊生。

fán wú yì zhī shì qǐng bìng tíng bà

这句话大意是:凡无益之事,请并停罢。

qī yuē jìn jiàn yǒu zhào shàng shū zì wù zhě jí kē qí zuì

这句话大意是:七曰:近见有诏,上书字误者即科其罪。

jiǎ yǒu zhōng dǎng zhī rén yù chén shí shì chǐ yǒu suǒ duǎn wén zì fēi gōng bù mì shī shēn yì wú jiǎ shǒu tuō yǒu chuǎn miù biàn pò yán kē

这句话大意是:假有忠谠之人,欲陈时事,尺有所短, 文字非工,不密失身,义无假手,脱有舛谬,便迫严科。

yīng jìng chǐ zhī lín qí shì fēi yì

这句话大意是:婴径尺之鳞,其事非易;。

xià bù huì zhī zhào yóu jù wèi lái

这句话大意是:下不讳之诏,犹惧未来。

gèng jiā xíng lù néng wú qián kǒu

这句话大意是:更加刑戮,能无钳口?

dà zūn zòng bù néng cǎi fěi bàng zhī yán wú yi dù xiàn tì zhī lù

这句话大意是:大尊纵不能采诽谤之言,无宜杜献 替之路。

qǐng tíng cǐ zhào zé tiān xià xìng shèn

这句话大意是:请停此诏,则天下幸甚。

bā yuē huò sāng gǔ shēng cháo yīn wáng yīn zhī huò fú jīn xuán xiàng chuí jiè cǐ yì xìng zhōu zhī xiáng

这句话大意是:八曰:或桑谷生朝,殷王因之获福,今玄象垂戒,此亦兴周之祥。

dà zūn suī miè shàn chè xiàn wèi jǐn xiāo qiǎn zhī lǐ

这句话大意是:大尊虽灭膳 撤县,未尽销谴之理。

chéng yuàn zī zōu shàn dào xiū bù dé zhèng jiě zhào shù zhī yùn yǐn wàn fāng zhī zuì

这句话大意是:诚愿谘诹善道,修布德政,解兆庶之愠,引万方之罪。

zé tiān biàn kě chú dǐng yè fāng gù

这句话大意是:则天 变可除,鼎业方固。

dà zūn ruò bù gé cí bā shì chén jiàn zhōu miào bù xuè shí yǐ

现代白话:大尊若不革兹八事,臣见周庙不血食了。

dì dà nù jiāng lù zhī

这句话大意是:帝大怒,将戮之。

nèi shǐ yuán yán jiàn yīn ér huò miǎn

这句话大意是:内史元严谏,因而获免。

yì rì dì pō gǎn wù zhào yùn wèi zhī yuē zhèn zuó yè sī qīng suǒ zòu shí shì zhōng chén

这句话大意是:翌日,帝颇感悟,召运谓之曰: “朕昨夜思卿所奏,实是忠臣。

xiān huáng shèng míng qīng shù yǒu guī jiàn

这句话大意是:先皇圣明,卿数有规谏;。

zhèn jì hūn àn qīng fù néng rú cǐ

这句话大意是:朕既昏暗,卿复能如此!

nǎi cì yù shí yǐ shǎng zhī

这句话大意是:” 乃赐御食以赏之。

cháo zhī gōng qīng chū jiàn dì shén nù mò bù wèi yùn hán xīn

这句话大意是:朝之公卿,初见帝甚怒,莫不为运寒心。

hòu jiàn huò shǎng yòu jiē xiāng hè yǐ wéi xìng miǎn shòu kǒu

这句话大意是:后见获赏,又皆相贺, 以为幸免兽口。

nèi shǐ zhèng yì cháng yǐ sī shì qǐng tuō yùn bù zhī xǔ yīn cǐ xián zhī

这句话大意是:内史郑译常以私事请托,运不之许,因此衔之。

jí suí wén dì wèi chéng xiàng yì wèi zhǎng shǐ suì zuǒ qiān yùn wéi guǎng zhōu zhì yáng lìng

这句话大意是:及隋文帝为丞相,译为长史, 遂左迁运为广州滍阳令。

kāi huáng wǔ nián zhuǎn máo zhōu gāo táng lìng

这句话大意是:开皇五年,转毛州高唐令。

pín lì èr xiàn bìng yǒu shēng jī

这句话大意是:频历二县,并有声绩。

yùn cháng yuàn chù yī jiàn guān cóng róng fěng yì ér xìng jié zhí wéi rén suǒ pái dǐ suì bù bèi rèn yòng

这句话大意是:运常愿 处一谏官,从容讽议,而性讦直,为人所排抵,遂不被任用。

nǎi fā fèn lù xià yīn yǐ lái jiàn zhēng shì jí ér bù zhī fán liù bǎi sān shí jiǔ tiáo hé sì shí yī juàn míng yuē jiàn yuàn

这句话大意是:乃发愤录夏、殷以来 谏争事,集而部之,凡六百三十九条,合四十一卷,名曰谏苑。

zòu shàng zhī

这句话大意是:奏上之。

suí wén dì lǎn ér jiā yān

现代白话:隋文帝览 而嘉呢。

lùn yuē wáng pí gāng qiào yǒu yú hóng yǎ wèi zhī wén yě

这句话大意是:论曰:王罴刚峭有余,弘雅未之闻也。

qíng ān jiǎn lǜ zhì zài gōng píng

这句话大意是:情安俭率,志在公平。

jì ér fèn jié wēi chéng kàng cí qíng dí liáng rén wéi zhī tuì shè gāo shì bù gǎn jiā bīng

这句话大意是:既而奋节危城, 抗辞勍敌,梁人为之退舍,高氏不敢加兵。

yǐ cǐ jiàn chēng xìn fēi xū yǐ

现代白话:以此见称,信非虚了。

zhì shù bù yǔn mén fēng yì zú chēng yě

这句话大意是:至述不陨门风, 亦足称也。

wáng sī zhèng qū chí yǒu shì zhī qiū kāng kǎi gōng míng zhī jì

这句话大意是:王思政驱驰有事之秋,慷慨功名之际。

jí hu cè míng bà fǔ zuò zhèn yǐng chuān shè yíng dài zhī xiǎn xiū shǒu yù zhī shù yǐ yī chéng zhī zhòng kàng qīng guó zhī shī lǜ pí dài zhī bīng dāng jìn yǒng zhī zú yóu néng jí cuī dà dí lǚ jiàn qí gōng

这句话大意是:及乎策名霸府,作镇颍川,设萦 带之险,修守御之术,以一城之众,抗倾国之师,率疲骀之兵,当劲勇之卒,犹能 亟摧大敌,屡建奇功。

zhōng jié guān yú běn cháo yì shēng dòng yú lín tīng

这句话大意是:忠节冠于本朝,义声动于邻听。

yùn qióng shì cù chéng xiàn shēn qiú zhuàng zhì gāo fēng yì zú fèn yú bǎi shì yǐ

现代白话:运穷事蹙,城陷身囚,壮志 高风亦足奋于百世了。

yù chí jiǒng de zé jiù shēng zhí wéi tái gǔn mù ēn lèi yè hé juàn yī shí jū xíng shèng zhī de shòu fān wéi zhī tuō diān ér bù fú yōu zé sī zài

这句话大意是:尉迟迥地则舅甥,职惟台衮,沐恩累叶,荷眷一时,居形胜 之地,受籓维之托,颠而不扶,忧责斯在?

jí zhǔ wēi yún xiè dǐng yè jiāng qiān jiǔ fù yí xīn sān líng gǎi bǔ suì néng zhì cún fù dǎo tóu mèi chēng bīng

这句话大意是:及主威云谢,鼎业将迁,九服移心,三 灵改卜,遂能志存赴蹈,投袂称兵。

zhōng jūn zhī qín wèi xuān wéi tiān zhī huò biàn jí

这句话大意是:忠君之勤未宣,违天之祸便及。

xiào qí xīn dí yì gé dàn zhī chóu yú

这句话大意是:校其心,翟义、 葛诞之俦欤。

gāng yùn jī xuān wáng shì qín láo chū nèi

这句话大意是:纲、运积宣王室,勤劳出内。

guān qí zì zhì róng chǒng qǐ wéi ēn zé ér yǐ hu

这句话大意是:观其自致荣宠,岂唯恩泽而已吗?

fu shì zhī chéng míng qí tú bù yī gài yǒu bù dài jué lù ér guì bù yīn xué yì ér zhòng zhě hé

这句话大意是:夫士 之成名,其途不一,盖有不待爵禄而贵,不因学艺而重者何?

yì yún zhōng xiào ér yǐ

这句话大意是:亦云忠孝而已。

ruò nǎi jié lì yǐ fèng qí qīn zhě rén zǐ zhī xíng yě

这句话大意是:若乃 竭力以奉其亲者,人子之行也;。

zhì shēn yǐ shì qí jūn zhě rén chén zhī jié yě

这句话大意是:致身以事其君者,人臣之节也。

sī gù mí lún sān jí náng kuò bǎi dài

这句话大意是:斯固弥纶三极,囊 括百代。

dāng xuān dì zhī zài dōng cháo xiōng dé fāng zhào wáng guǐ zhì wéi wú huì jí yì yú gǔ ròu zhī jiān jìng yù yín xíng yǐ zhì yí miè

这句话大意是:当宣帝之在东朝,凶德方兆,王轨志惟无讳,极议于骨肉之间,竟遇淫刑, 以至夷灭。

ruò sī rén zhě rén huò yǐ wéi qí bù zhōng zé tiān xià mò zhī xìn yě

这句话大意是:若斯人者,人或以为其不忠,则天下莫之信也。

guān lè yùn zhī suǒ yǐ xíng yǐ zhī jié qí yǒu gǔ zhī yí zhí zhī fēng hu

这句话大意是:观乐运之所以行已之节, 其有古之遗直之风吗。

✦ You read 列传·卷四十九

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.