北齐书 · 李百药 · Chapter 44 of 50

列传·卷四十四

PinyinModern Translation
Size

li xuàn diāo róu féng wěi zhāng mǎi nú liú guǐ sī bào jì xiáng xíng zhì liú zhòu mǎ jìng dé zi yuán xī

这句话大意是:李铉 刁柔 冯伟 张买奴 刘轨思 鲍季详 邢峙 刘昼 马敬德子元熙。

zhāng jǐng rén quán huì zhāng sī bó zhāng diāo sūn líng huī shí yào

这句话大意是:张景仁 权会 张思伯 张雕 孙灵晖 石曜。

bān gù chēng rú jiā zhě liú gài chū yú sī tú zhī guān zhù rén jūn shùn yīn yáng xíng jiào huà zhě yě

这句话大意是:班固称“儒家者流,盖出于司徒之官,助人君顺阴阳,行教化”者也。

shèng rén suǒ yǐ míng tiān dào zhèng rén lún shì yǐ gǔ xiān zhé wáng lǜ yóu sī dào

这句话大意是:圣人所以明天道,正人伦,是以古先哲王率由斯道。

gāo zǔ shēng yú biān shuò cháng yú róng mǎ zhī jiān yīn wèi shì sāng luàn zhī yú shǔ ěr zhū cán kù zhī jǔ wén zhāng xián dàng lǐ yuè tóng bēn xián gē zhī yīn qiě jué zǔ dòu zhī róng jiāng jǐn

这句话大意是:高祖生于边朔,长于戎马之间,因魏氏丧乱之余,属尒朱残酷之举,文章咸荡,礼乐同奔,弦歌之音且绝,俎豆之容将尽。

jí zhàng yì jiàn qí sǎo qīng qū xiàn yǐ zhèng jūn chén yǐ qí shàng xià

这句话大意是:及仗义建旗,扫清区县,以正君臣,以齐上下;。

zhì hū yī rén bō yuè jiǔ dǐng yí wén wǔ shén qì gù miǎn sī zài

这句话大意是:至乎一人播越,九鼎□移,文武神器,顾眄斯在;。

yóu qiě yuán lì zōng zhī zhòng ān shè jì qǐ fēi jú míng jiào zhī de jiàn rén yì zhī fēng yǔ

这句话大意是:犹且援立宗支,重安社稷,岂非局名教之地,渐仁义之风与?

shǔ jiāng yì duō yú róng chē suì jià suī xiáng xù zhī zhì yǒu suǒ wèi huáng ér rú yǎ zhī dào jù xíng xīn lǜ

这句话大意是:属疆埸多虞,戎车岁驾,虽庠序之制有所未遑,而儒雅之道遽形心虑。

wèi tiān píng zhōng fàn yáng lú jǐng yù tóng cóng xiōng lǐ yú běn jùn qǐ nì gāo zǔ miǎn qí zuì zhì zhī bīn guǎn yǐ jīng jiào shòu tài yuán gōng yǐ xià

这句话大意是:魏天平中,范阳卢景裕同从兄礼于本郡起逆,高祖免其罪,置之宾馆,以经教授太原公以下。

jí jǐng yù zú yòu yǐ zhào jùn li tóng guǐ jì zhī èr xián bìng dà méng ēn yù dài yǐ shū lǐ

这句话大意是:及景裕卒,又以赵郡李同轨继之,二贤并大蒙恩遇,待以殊礼。

tóng guǐ zhī wáng fù zhēng zhōng shān zhāng diāo bó hǎi li xuàn diāo róu zhōng shān shí yào děng dì wèi zhū zǐ shī yǒu

这句话大意是:同轨之亡,复征中山张雕、渤海李铉、刁柔、中山石曜等递为诸子师友。

jí tiān bǎo dà níng wǔ píng zhī cháo yì yǐn jìn míng rú shòu huáng tài zǐ zhū wáng jīng shù

这句话大意是:及天保、大宁、武平之朝,亦引进名儒,授皇太子诸王经术。

rán yuán zì shǐ jī jì yú jì shì wéi jǐ nán zhī zài chǔ gōng xìng shí cōng mǐn pō zì dǐ lì yǐ chéng qí měi zì yú duō jiāo zì ào hěn dòng wéi lǐ dù rì jiù yuè jiāng wú wén yān ěr

现代白话:然爰自始基,暨于季世,唯济南之在储宫,性识聪敏,颇自砥砺,以成其美,自余多骄恣傲狠,动违礼度,日就月将,无闻呢你。

lòu bīng diāo xiǔ qì yòng wú chéng gài yǒu yóu yě

这句话大意是:镂冰雕朽,迄用无成,盖有由也。

fu dì zǐ wáng sūn xìng yín yì kuàng yì fāng zhī qíng bù dǔ xié pì zhī lù jìng kāi zì fēi de zì shēng zhī tǐ bāo shàng zhì ér nèi yǒu shēng sè zhī yú wài duō quǎn mǎ zhī hǎo ān néng rù biàn dǔ xíng chū zé you xián zhě yě

这句话大意是:夫帝子王孙,□性淫逸,况义方之情不笃,邪僻之路竞开,自非得自生知,体包上智,而内有声色之娱,外多犬马之好,安能入便笃行,出则友贤者也。

tú yǒu shī fū zhī zī zhōng wú zuó mo zhī shí

这句话大意是:徒有师傅之资,终无琢磨之实。

xià zhī cóng huà rú fēng mǐ cǎo shì yǐ shì zhòu zhī mén hǎn wén qiáng xué

这句话大意是:下之从化,如风靡草,是以世胄之门,罕闻强学。

ruò shǐ guì yóu zhī bèi shì yǐ míng jīng kě wèi jī shān zhú jiàn jiā zhī yǐ kuò yǔ fǔ shí qīng zǐ duàn kě zhī yān

现代白话:若使贵游之辈,饰以明经,可谓稽山竹箭,加之以括羽,俯拾青紫,断可知呢。

ér qí shì sī cún huò shī qí shǒu shī bǎo yí chéng jiē shǎng xūn jiù guó xué bó shì tú yǒu xū míng wéi guó zǐ yī xué shēng tú shù shí rén ěr

这句话大意是:而齐氏司存,或失其守,师、保、疑、丞皆赏勋旧,国学博士徒有虚名,唯国子一学,生徒数十人耳。

yù qiú guān zhèng guó zhì qí kě de hu

这句话大意是:欲求官正国治,其可得吗?

zhòu zi yǐ tōng jīng shì zhě wéi bó líng cuī zi fā guǎng píng sòng yóu qīng ér yǐ zì wài mò jiàn qí rén

这句话大意是:胄子以通经仕者唯博陵崔子发、广平宋游卿而已,自外莫见其人。

xìng cháo zhāng kuān jiǎn zhèng wǎng shū kuò yóu shǒu fú duò shí shì ér jiǔ

这句话大意是:幸朝章宽简,政网疏阔,游手浮惰,十室而九。

gù héng jīng shòu yè zhī lǚ biàn yú xiāng yì

这句话大意是:故横经受业之侣,遍于乡邑;。

fù jí cóng huàn zhī tú bù yuǎn qiān lǐ

这句话大意是:负笈从宦之徒,不远千里。

fú yīng wú dài shàn yòu bù juàn

这句话大意是:伏膺无怠,善诱不倦。

rù lǘ lǐ zhī nèi qǐ shí wèi zī

这句话大意是:入闾里之内,乞食为资;。

sāng zǐ zhī yīn dòng yú qiān shù

这句话大意是:□桑梓之阴,动逾千数。

yī yàn zhào zhī sú cǐ yóu shén

这句话大意是:[一]燕、赵之俗,此□尤甚。

qí zhì zhū jùn bìng lì xué zhì bó shì zhù jiào shòu jīng xué shēng jù chà bī chōng yuán shì liú jí háo fù zhī jiā jiē bù cóng diào

这句话大意是:齐制:诸郡并立学,置博士助教授经,学生俱差逼充员,士流及豪富之家皆不从调。

bèi yuán jì fēi suǒ hǎo fén jí gù bù guān huái yòu duō bèi zhōu jùn guān rén qū shǐ

这句话大意是:备员既非所好,坟籍固不关怀,又多被州郡官人驱使。

zòng yǒu yóu duò yì bù jiǎn zhì jiē yóu shàng fēi suǒ hǎo zhī suǒ zhì yě

这句话大意是:纵有游惰,亦不检治,皆由上非所好之所致也。

zhū jùn jù de chá xiào lián qí bó shì zhù jiào jí yóu xué zhī tú tōng jīng zhě tuī zé chōng jǔ

这句话大意是:诸郡俱得察孝廉,其博士、助教及游学之徒通经者,推择充举。

shè cè shí tiáo tōng bā yǐ shàng tīng jiǔ pǐn chū shēn qí yóu yì zhě yì méng chōu zhuó

这句话大意是:射策十条,通八以上,听九品出身,其尤异者亦蒙抽擢。

fán shì jīng xué zhū shēng duō chū zì wèi mò dà rú xú zūn míng mén xià

这句话大意是:凡是经学诸生,多出自魏末大儒徐遵明门下。

hé běi jiǎng zhèng kāng chéng suǒ zhù zhōu yì

这句话大意是:河北讲郑康成所注周易。

zūn míng yǐ chuán lú jǐng yù jí qīng hé cuī jǐn jǐng yù chuán quán huì quán huì chuán guō mào

这句话大意是:遵明以传卢景裕及清河崔瑾,景裕传权会,权会传郭茂。

quán huì zǎo rù jīng dū guō mào héng zài mén xià jiào shòu

这句话大意是:权会早入京都,郭茂恒在门下教授。

qí hòu néng yán yì zhě duō chū guō mào zhī mén

这句话大意是:其后能言易者多出郭茂之门。

hé nán jí qīng qí zhī jiān rú shēng duō jiǎng wáng fǔ sì suǒ zhù zhōu yì shī xùn gài guǎ

这句话大意是:河南及青、齐之间,儒生多讲王辅嗣所注周易,师训盖寡。

qí shí rú shì hǎn chuán shàng shū zhī yè xú zūn míng jiān tōng zhī

这句话大意是:齐时儒士,罕传尚书之业,徐遵明兼通之。

zūn míng shòu yè yú tún liú wáng zǒng chuán shòu fú yáng li zhōu rén jí bó hǎi zhāng wén jìng jí li xuàn quán huì bìng zhèng kāng chéng suǒ zhù fēi gǔ wén yě

这句话大意是:遵明受业于屯留王总,传授浮阳李周仁及渤海张文敬及李铉、权会,并郑康成所注,非古文也。

xià lǐ zhū shēng lüè bú jiàn kǒng shì zhù jiě

这句话大意是:下里诸生,略不见孔氏注解。

wǔ píng mò hé jiān liú guāng bó xìn dōu liú shì yuán shǐ de fèi hán yì shū nǎi liú yì yān

现代白话:武平末,河间刘光伯、信都刘士元始得费甝义疏,乃留意呢。

qí shī lǐ chūn qiū yóu wéi dāng shí suǒ shàng zhū shēng duō jiān tōng zhī

这句话大意是:其诗、礼、春秋尤为当时所尚,诸生多兼通之。

sān lǐ bìng chū zūn míng zhī mén

这句话大意是:三礼并出遵明之门。

xú chuán yè yú li xuàn jū tián yuán fèng féng wěi jì xiǎn jìng lǚ huáng lóng xià huái jìng

这句话大意是:徐传业于李铉、沮□、田元凤、冯伟、纪显敬、吕黄龙、夏怀敬。

li xuàn yòu chuán shòu diāo róu zhāng mǎi nú bào jì xiáng xíng zhì liú zhòu xióng ān shēng

这句话大意是:李铉又传授刁柔、张买奴、鲍季详、邢峙、刘昼、熊安生。

ān shēng yòu chuán sūn líng huī guō zhòng jiān dīng shì dé

这句话大意是:安生又传孙灵晖、郭仲坚、丁恃德。

qí hòu shēng néng tōng lǐ jīng zhě duō shì ān shēng mén rén

这句话大意是:其后生能通礼经者多是安生门人。

zhū shēng jǐn tōng xiǎo dài lǐ yú zhōu yí lǐ jiān tōng zhě shí èr sān yān

现代白话:诸生尽通小戴礼,于周、仪礼兼通者十二三呢。

tōng máo shī zhě duō chū yú wèi cháo bó líng liú xiàn zhī

这句话大意是:通毛诗者多出于魏朝博陵刘献之。

xiàn zhī chuán li zhōu rén zhōu rén chuán dǒng lìng dù chéng guī zé guī zé chuán liú jìng hé zhāng sī bó liú guǐ sī

这句话大意是:献之传李周仁,周仁传董令度、程归则,归则传刘敬和、张思伯、刘轨思。

qí hòu néng yán shī zhě duō chū èr liú zhī mén

这句话大意是:其后能言诗者多出二刘之门。

hé běi zhū rú néng tōng chūn qiū zhě bìng fú zi shèn suǒ zhù yì chū xú shēng zhī mén

这句话大意是:河北诸儒能通春秋者,并服子慎所注,亦出徐生之门。

zhāng mǎi nú mǎ jìng dé xíng zhì zhāng sī bó zhāng diāo liú zhòu bào zhǎng xuān wáng yuán zé bìng de fú shì zhī jīng wēi

这句话大意是:张买奴、马敬德、邢峙、张思伯、张雕、刘昼、鲍长暄、王元则并得服氏之精微。

yòu yǒu jì chén dá pān shū dù suī bù chuán xú shì zhī mén yì wèi tōng jiě

这句话大意是:又有□觊、陈达、潘叔度虽不传徐氏之门,亦为通解。

yòu yǒu yáo wén ān qín dào jìng chū yì xué fú shì hòu gēng jiān jiǎng dù yuán kǎi suǒ zhù

这句话大意是:又有姚文安、秦道静初亦学服氏,后更兼讲杜元凯所注。

qí hé wài rú shēng jù fú yīng dù shì

这句话大意是:其河外儒生俱伏膺杜氏。

qí gōng yáng gǔ liáng èr chuán rú zhě duō bù cuò huái

这句话大意是:其公羊、谷梁二传,儒者多不措怀。

lún yǔ xiào jīng zhū xué tú mò bù tōng jiǎng

这句话大意是:论语、孝经,诸学徒莫不通讲。

zhū rú rú quán huì li xuàn diāo róu xióng ān shēng liú guǐ sī mǎ jìng dé zhī tú duō zì chū yì shū

这句话大意是:诸儒如权会、李铉、刁柔、熊安生、刘轨思、马敬德之徒多自出义疏。

suī yuē zhuān mén yì jiē cū xí yě

这句话大意是:虽曰专门,亦皆粗习也。

jīn xù suǒ lù zhū shēng huò zhōng yú wèi cháo huò míng huàn bù dá zòng néng míng jiā yòu quē qí yóu lái jí suǒ chū jùn guó bìng lüè cún qí xìng míng ér yǐ

这句话大意是:今序所录诸生,或终于魏朝,或名宦不达,纵能名家,又阙其由来及所出郡国,并略存其姓名而已。

jù qǔ qí yóu tōng xiǎn zhě liè yú rú lín yún

这句话大意是:俱取其尤通显者列于儒林云。

xióng ān shēng míng zài zhōu shǐ guāng bó shì yuán zhe yú suí shū zhé bù chóng shù

这句话大意是:熊安生名在周史,光伯、士元着于隋书,辄不重述。

li xuàn zì bǎo dǐng bó hǎi nán pí rén yě

这句话大意是:李铉,字宝鼎,渤海南皮人也。

jiǔ suì rù xué shū jí jiù piān yuè yú biàn tōng

这句话大意是:九岁入学,书急就篇,月余便通。

jiā sù pín kǔ cháng chūn xià wù nóng dōng nǎi rù xué

这句话大意是:家素贫苦,常春夏务农,冬乃入学。

nián shí liù cóng fú yáng li zhōu rén shòu máo shī shàng shū zhāng wǔ liú zi měng shòu lǐ jì cháng shān fáng shòu zhōu guān yí lǐ yú yáng xiān yú líng fù shòu zuǒ shì chūn qiū

这句话大意是:年十六,从浮阳李周仁受毛诗、尚书,章武刘子猛受礼记,常山房□受周官、仪礼,渔阳鲜于灵馥受左氏春秋。

xuàn yǐ xiāng lǐ wú kě shī zhě suì yǔ zhōu lǐ yáng yuán yì hé jiān zōng huì zhèn děng jié lǚ yì dà rú xú zūn míng shòu yè

这句话大意是:铉以乡里无可师者,遂与州里杨元懿、河间宗惠振等结侣诣大儒徐遵明受业。

jū xú mén xià wǔ nián cháng chēng gāo dì

这句话大意是:居徐门下五年,常称高第。

èr shí sān biàn zì jū tǎo lùn shì fēi zhuàn dìng xiào jīng lún yǔ máo shī sān lǐ yì shū jí sān chuán yì tóng zhōu yì yì lì hé sān shí yú juǎn

这句话大意是:二十三,便自□居,讨论是非,撰定孝经、论语、毛诗、三礼义疏及三传异同、周易义例合三十余卷。

yòng xīn jīng kǔ céng sān dōng bù chù zhěn měi zhì shuì shí jiǎ mèi ér yǐ

这句话大意是:用心精苦,曾三冬不畜枕,每至睡时,假寐而已。

nián èr shí qī guī yǎng èr qīn yīn jiào shòu xiāng lǐ shēng tú héng zhì shù bǎi

这句话大意是:年二十七,归养二亲,因教授乡里,生徒恒至数百。

yàn zhào jiān néng yán jīng zhě duō chū qí mén

这句话大意是:燕、赵间能言经者,多出其门。

nián sān shí liù dīng fù sāng

这句话大意是:年三十六,丁父丧。

fú què yǐ xiāng lǐ guǎ wén jí lái yóu jīng shī dú suǒ wèi jiàn shū

这句话大意是:服阕,以乡里寡文籍,来游京师,读所未见书。

zhōu jǔ xiù cái chú tài xué bó shì

这句话大意是:州举秀才,除太学博士。

wǔ dìng zhōng li tóng guǐ zú hòu gāo zǔ lìng shì zōng zài jīng miào jiǎn shuò xué yǐ jiào zhū zǐ

这句话大意是:武定中,李同轨卒后,高祖令世宗在京妙简硕学,以教诸子。

shì zōng yǐ xuàn yīng zhǐ zhēng yì jìn yáng

这句话大意是:世宗以铉应旨,征诣晋阳。

shí zhōng shān shí yào běi píng yáng xuàn běi hǎi wáng xī qīng hé cuī zhān guǎng píng sòng qīn dào jí gōng shū rén hán yì tóng zài dōng guǎn shī yǒu zhū wáng

这句话大意是:时中山石曜、北平阳绚、北海王晞、清河崔瞻、广平宋钦道及工书人韩毅同在东馆,师友诸王。

xuàn yǐ qù shèng jiǔ yuǎn wén zì duō yǒu guāi miù gǎn kǒng zǐ bì yě zhèng míng zhī yán nǎi kuì rán yǒu kān zhèng zhī yì

这句话大意是:铉以去圣久远,文字多有乖谬,感孔子必也正名之言,乃喟然有刊正之意。

yú jiǎng shòu zhī xiá suì lǎn shuō wén yuán jí cāng yā shān zhèng liù yì jīng zhù zhōng miù zì míng yuē zì biàn

这句话大意是:于讲授之暇,遂览说文,爰及仓、雅,删正六艺经注中谬字,名曰字辨。

xiǎn zǔ shòu shàn cóng jià hái dōu

这句话大意是:显祖受禅,从驾还都。

tiān bǎo chū zhào xuàn yǔ diàn zhōng shàng shū xíng shào zhōng shū lìng wèi shōu děng cān yì lǐ lǜ réng jiān guó zi bó shì

这句话大意是:天保初,诏铉与殿中尚书邢卲、中书令魏收等参议礼律,仍兼国子博士。

shí zhào běi píng tài shǒu sòng jǐng yè xī hé tài shǒu qì guàn huái wén děng cǎo dìng xīn lì lù shàng shū píng yuán wáng gāo lóng zhī lìng xuàn yǔ tōng zhí cháng shì fáng yán yòu guó zǐ bó shì diāo róu cān kǎo dé shī

这句话大意是:时诏北平太守宋景业、西河太守綦毌怀文等草定新历,录尚书平原王高隆之令铉与通直常侍房延佑、国子博士刁柔参考得失。

xún zhèng guó zi bó shì

这句话大意是:寻正国子博士。

fèi dì zhī zài dōng gōng xiǎn zǔ zhào xuàn yǐ jīng rù shòu shén jiàn yōu lǐ

这句话大意是:废帝之在东宫,显祖诏铉以经入授,甚见优礼。

shù nián bìng zú

这句话大意是:数年,病卒。

tè zèng tíng wèi shǎo qīng

这句话大意是:特赠廷尉少卿。

jí hái zàng gù jùn tài zǐ zhì jì diàn zhī lǐ bìng shǐ wáng rén jiāng sòng rú zhě róng zhī

这句话大意是:及还葬故郡,太子致祭奠之礼,并使王人将送,儒者荣之。

yáng yuán yì èr zōng huì zhèn guān yì jù zhì guó zǐ bó shì

这句话大意是:杨元懿、[二]宗惠振官亦俱至国子博士。

diāo róu zì zi wēn bó hǎi rén yě

这句话大意是:刁柔,字子温,渤海人也。

fù zhěng wèi chē qí jiāng jūn zèng sī kōng

这句话大意是:父整,魏车骑将军、赠司空。

róu shǎo hǎo xué zōng xí jīng shǐ yóu liú xīn lǐ yí

这句话大意是:柔少好学,综习经史,尤留心礼仪。

xìng qiáng jì zhì yú shì zú nèi wài duō suǒ ān xī

这句话大意是:性强记,至于氏族内外,多所谙悉。

chū wèi shì zōng wǎn láng chū shēn sī kōng xíng cān jūn

这句话大意是:初为世宗挽郎,出身司空行参军。

sàng mǔ jū sāng yǐ xiào wén

这句话大意是:丧母,居丧以孝闻。

yǒng ān zhōng chú zhōng jiān jiāng jūn fèng chē dū wèi jiā guàn jūn jiāng jūn zhōng sàn dài fū

这句话大意是:永安中,除中坚将军、奉车都尉,加冠军将军、中散大夫。

yuán xiàng zhōng suí lì dào jìn yáng gāo zǔ yǐ wéi yǒng ān gōng fǔ cháng liú cān jūn yòu lìng jiào shòu zhū zǐ

这句话大意是:元象中,随例到晋阳,高祖以为永安公府长流参军,又令教授诸子。

tiān bǎo chū chú guó zǐ bó shì zhōng shū shè rén

这句话大意是:天保初,除国子博士、中书舍人。

wèi shōu zhuàn wèi shǐ qǐ róu děng yǔ tóng qí shì

这句话大意是:魏收撰魏史,启柔等与同其事。

róu xìng pō zhuān gù zì shì suǒ wén shōu cháng suǒ xián dàn

这句话大意是:柔性颇专固,自是所闻,收常所嫌惮。

yòu cān yì lǜ lìng

这句话大意是:又参议律令。

shí yì zhě yǐ wéi lì wǔ děng jué yì chéng xí zhě wú dí zǐ lì dí sūn wú dí sūn lì dí zǐ dì wú dí zǐ dì lì dí sūn dì

这句话大意是:时议者以为立五等爵邑,承袭者无嫡子,立嫡孙,无嫡孙,立嫡子弟,无嫡子弟,立嫡孙弟。

sān róu yǐ wéi wú dí sūn yīng lì dí zēng sūn bù yīng lì dí zǐ dì

这句话大意是:[三]柔以为无嫡孙,应立嫡曾孙,不应立嫡子弟。

yì yuē róu àn lǐ lì shì yǐ zhǎng gù wèi zhǎng zǐ wèi dí zǐ

这句话大意是:议曰:柔案礼立适以长,故谓长子为嫡子。

dí zǐ sǐ yǐ dí zǐ zhī zǐ wèi dí sūn sǐ zé céng xuán yì rán

这句话大意是:嫡子死,以嫡子之子为嫡孙,死则曾、玄亦然。

rán zé dí zǐ zhī míng běn wèi chuán zhòng

这句话大意是:然则嫡子之名,本为传重。

gù sāng fú yuē shù zǐ bù wéi zhǎng zǐ sān nián bù jì zǔ yǔ mí yě

这句话大意是:故丧服曰:"庶子不为长子三年,不继祖与祢也。

sì lǐ jì gōng yí zhòng zǐ zhī sàng tán gōng yuē hé jū wǒ wèi zhī qián wén

这句话大意是:"[四]礼记公仪仲子之丧:"檀弓曰:『何居,我未之前闻。

zhòng zǐ shě qí sūn ér lì qí zi hé yě

这句话大意是:仲子舍其孙而立其子何也?

wǔ zǐ fú bǎi zǐ yuē zhòng zǐ yì yóu xíng gǔ zhī dào yě xī zhě wén wáng shè bó yì kǎo ér lì wǔ wáng fā wēi zǐ shě qí sūn dùn ér lì dì yǎn zhòng zǐ yì yóu xíng gǔ zhī dào yě

现代白话:』[五]子服伯孔子说:『仲子亦犹行古之道也,昔者文王舍伯邑考而立武王发,微子舍其孙盾而立弟衍,仲子亦犹行古之道也。

zhèng zhù yuē bǎi zǐ wèi qīn zhě huì ěr liù lì zǐ fēi yě

这句话大意是:』"郑注曰:"伯子为亲者讳耳,[六]立子非也。

wén wáng zhī lì wǔ wáng quán yě

这句话大意是:文王之立武王,权也。

wēi zǐ dí zǐ sǐ lì qí dì yǎn yīn lǐ yě

这句话大意是:微子嫡子死,立其弟衍,殷礼也。

zi yóu wèn zhū kǒng zǐ kǒng zǐ yuē bù lì sūn

现代白话:""子游问诸孔子,孔孔子说:『不,立孙。

zhù yuē jù zhōu lǐ

这句话大意是:』"注曰:"据周礼。

rán zé shāng yǐ dí zǐ sǐ lì dí zi zhī mǔ dì zhōu yǐ dí zǐ sǐ lì dí zi zhī zǐ wèi dí sūn

这句话大意是:"然则商以嫡子死,立嫡子之母弟,周以嫡子死,立嫡子之子为嫡孙。

gù chūn qiū gōng yáng zhī yì dí zǐ yǒu sūn ér sǐ zhì jiā qīn qīn xiān lì dì wén jiā zūn zūn xiān lì sūn

这句话大意是:故春秋公羊之义,嫡子有孙而死,质家亲亲先立弟,文家尊尊先立孙。

sāng fú yún wèi fù hòu zhě wèi chū mǔ wú fú

这句话大意是:丧服云:"为父后者为出母无服。

xiǎo jì yún zǔ fù zú ér hòu wèi zǔ mǔ hòu zhě sān nián

这句话大意是:"小记云:"祖父卒而后为祖母后者三年。

wèi chū mǔ wú fú zhě sàng zhě bù jì gù yě

这句话大意是:"为出母无服者,丧者不祭故也。

wèi zǔ mǔ sān nián zhě dà zōng chuán zhòng gù yě

这句话大意是:为祖母三年者,大宗传重故也。

jīn yì yǐ dí sūn sǐ ér lì dí zǐ mǔ dì qī dí zǐ mǔ dì zhě zé wèi fù hòu yǐ

现代白话:今议以嫡孙死而立嫡子母弟,[七]嫡子母弟者则为父后了。

dí zǐ mǔ dì běn fēi chéng dí yǐ wú dí gù de wèi fù hòu

这句话大意是:嫡子母弟本非承嫡,以无嫡,故得为父后。

zé dí sūn zhī dì lǐ yì yīng de wèi fù hòu

这句话大意是:则嫡孙之弟,理亦应得为父后。

zé shì fù cu ran hòu wèi zǔ hòu zhě fú zhǎn jì dé wèi zǔ fú zhǎn ér bù dé wèi chuán zhòng zhě wèi zhī wén yě

这句话大意是:则是父卒然后为祖后者服斩,既得为祖服斩,而不得为传重者,未之闻也。

ruò yòng shāng jiā qīn qīn zhī yì běn bù yīng dí zǐ sǐ ér lì dí sūn

这句话大意是:若用商家亲亲之义,本不应嫡子死而立嫡孙。

bā ruò cóng zhōu jiā zūn zūn zhī wén qǐ yi shě qí sūn ér lì qí dì

这句话大意是:[八]若从周家尊尊之文,岂宜舍其孙而立其弟?

huò wén huò zhì yú yòng huò yān

现代白话:或文或质,愚用惑呢。

xiǎo jì fù yún dí fù bù wéi jiù hòu zhě zé gū wèi zhī xiǎo gōng

这句话大意是:小记复云:"嫡妇不为舅后者则姑为之小功。

zhù yún wèi fu yǒu fèi jí tā gù ruò sǐ wú zi bù shòu zhòng zhě

这句话大意是:"注云:"谓夫有废疾他故若死无子不受重者。

xiǎo gōng shù fù zhī fú

这句话大意是:小功,庶妇之服。

fán fù mǔ yú zi jiù gū yú fù jiāng bù chuán zhòng yú dí jí jiāng suǒ chuán zhòng zhě fēi dí fú zhī jiē rú zi shù fù yě

这句话大意是:凡父母于子,舅姑于妇,将不传重于嫡,及将所传重者非嫡,服之皆如□子庶妇也。

yán sǐ wú zi zhě wèi jué shì wú zi fēi wèi wú dí zǐ

这句话大意是:"言死无子者,谓绝世无子,非谓无嫡子。

rú qí yǒu zi yān de yún wú hòu

现代白话:如其有子,呢得云无后?

fu suī fèi jí wú zi fù yóu yǐ dí wèi míng

这句话大意是:夫虽废疾无子,妇犹以嫡为名。

dí míng jì zài ér yù fèi qí zi zhě qí rú lǐ hé

这句话大意是:嫡名既在,而欲废其子者,其如礼何!

lǐ yǒu sǔn yì dài xiāng yán gé bì wèi zōng dí kě de ér biàn zhě zé wèi hòu fú zhǎn yì yi yǒu yīn ér gǎi

这句话大意是:礼有损益,代相沿革,必谓宗嫡可得而变者,则为后服斩,亦宜有因而改。

qī nián xià zú shí nián wǔ shí liù

这句话大意是:七年夏卒,时年五十六。

róu zài shǐ guǎn wèi jiǔ féng lēi chéng zhī jì zhì cún piān dǎng

这句话大意是:柔在史馆未久,逢勒成之际,志存偏党。

wèi shū zhōng yǔ qí nèi wài tōng qīn zhě bìng xū měi guò shí shēn wéi shí lùn suǒ jī yān

现代白话:魏书中与其内外通亲者并虚美过实,深为时论所讥呢。

féng wěi zì wěi jié zhōng shān ān xǐ rén yě

这句话大意是:冯伟,字伟节,中山安喜人也。

shēn cháng bā chǐ yì guān shén wěi jiàn zhě sù rán jìng dàn

这句话大意是:身长八尺,衣冠甚伟,见者肃然敬惮。

shǎo cóng li bǎo dǐng yóu xué li zhòng qí cōng mǐn héng bié yì shì wèn zhī

这句话大意是:少从李宝鼎游学,李重其聪敏,恒别意试问之。

duō suǒ tōng jiě yóu míng lǐ chuán

这句话大意是:多所通解,尤明礼传。

hòu huán xiāng lǐ bì mén bù chū jiāng sān shí nián bù wèn shēng chǎn bù jiāo bīn kè zhuān jīng tán sī wú suǒ bù tōng

这句话大意是:后还乡里,闭门不出将三十年,不问生产,不交宾客,专精覃思,无所不通。

zhào jùn wáng chū zhèn dìng zhōu yǐ lǐ yíng jiē mìng shū sān zhì xiàn lìng qīn zhì qí mén yóu cí jí bù qǐ

这句话大意是:赵郡王出镇定州,以礼迎接,命书三至,县令亲至其门,犹辞疾不起。

wáng jiāng mìng jià zhì qǐng zuǒ shǐ qián hòu xīng chí bào zhī xiàn lìng yòu zì wèi qí zhěng guān lǚ bù dé yǐ ér chū

这句话大意是:王将命驾致请,佐史前后星驰报之,县令又自为其整冠履,不得已而出。

wáng xià tīng shì yíng zhī zhǐ qí bài fú fēn jiē ér shàng liú zhī bīn guǎn shén jiàn lǐ zhòng

这句话大意是:王下厅事迎之,止其拜伏,分阶而上,留之宾馆,甚见礼重。

wáng jiāng jǔ chōng xiù cái gù cí bù jiù

这句话大意是:王将举充秀才,固辞不就。

suì yú qǐng hái

这句话大意是:岁余请还。

wáng zhī qí bù yuàn jū shù yǐ lǐ fā qiǎn zèng yí shén hòu yī wú suǒ nà wéi shòu shí fú ér yǐ

这句话大意是:王知其不愿拘束,以礼发遣,赠遗甚厚,一无所纳,唯受时服而已。

jí hái zhōng bù jiāo rén shì jùn shǒu xiàn lìng měi qīn zhì qí mén

这句话大意是:及还,终不交人事,郡守县令每亲至其门。

suì shí huò zhì yáng jiǔ yì cí bù nà

这句话大意是:岁时或置羊酒,亦辞不纳。

mén tú shù xiū yī háo bù shòu

这句话大意是:门徒束修,一毫不受。

gēng ér fàn cán ér yī dān sì piáo yǐn bù gǎi qí lè jìng yǐ shòu zhōng

这句话大意是:耕而饭,蚕而衣,箪食瓢饮,不改其乐,竟以寿终。

zhāng mǎi nú píng yuán rén yě

这句话大意是:张买奴,平原人也。

jīng yì gāi bó mén tú qiān yú rén

这句话大意是:经义该博,门徒千余人。

zhū rú xián tuī zhòng zhī míng shēng shén shèng

这句话大意是:诸儒咸推重之,名声甚盛。

lì tài xué bó shì guó zǐ zhù jiào tiān bǎo zhōng zú

这句话大意是:历太学博士、国子助教,天保中卒。

liú guǐ sī bó hǎi rén yě

这句话大意是:刘轨思,渤海人也。

shuō shī shén jīng

这句话大意是:说诗甚精。

shǎo shì tóng jùn liú jìng hé jìng hé shì tóng jùn chéng guī zé gù qí xiāng qū duō wèi shī zhě

这句话大意是:少事同郡刘敬和,敬和事同郡程归则,故其乡曲多为诗者。

guǐ sī tiān tǒng zhōng rèn guó zǐ bó shì

这句话大意是:轨思,天统中任国子博士。

bào jì xiáng bó hǎi rén yě

这句话大意是:鲍季详,渤海人也。

shén míng lǐ tīng qí lí wén xī jù zì rán dà lüè kě jiě

这句话大意是:甚明礼,听其离文析句,自然大略可解。

jiān tōng zuǒ shì chūn qiū shǎo shí héng wèi li bǎo dǐng dōu jiǎng hòu yì zì yǒu tú zhū rú chēng zhī

这句话大意是:兼通左氏春秋,少时恒为李宝鼎都讲,后亦自有徒□,诸儒称之。

tiān tǒng zhōng zú yú tài xué bó shì

这句话大意是:天统中,卒于太学博士。

cóng dì zhǎng xuān jiān tōng lǐ chuán

这句话大意是:从弟长暄,兼通礼传。

wǔ píng mò wèi rèn chéng wáng jiē chéng xiàng yuàn héng zài jīng jiào shòu guì yóu zǐ dì

这句话大意是:武平末,为任城王湝丞相掾,恒在京教授贵游子弟。

qí wáng hòu guī xiāng lǐ jiǎng jīng zú yú jiā

这句话大意是:齐亡后,归乡里讲经,卒于家。

xíng zhì zì shì jùn hé jiān mào rén yě

这句话大意是:邢峙,字士峻,河间鄚人也。

shǎo hǎo xué dān wán fén diǎn yóu xué yàn zhào zhī jiān tōng sān lǐ zuǒ shì chūn qiū

这句话大意是:少好学,耽玩坟典,游学燕、赵之间,通三礼、左氏春秋。

tiān bǎo chū jùn jǔ xiào lián shòu sì mén bó shì qiān guó zi zhù jiào yǐ jīng rù shòu huáng tài zǐ

这句话大意是:天保初,郡举孝廉,授四门博士,迁国子助教,以经入授皇太子。

zhì fāng zhèng chún hòu yǒu rú zhě zhī fēng

这句话大意是:峙方正纯厚,有儒者之风。

zǎi jìn tài zǐ shí yǒu cài yuē xié hāo zhì mìng qù zhī yuē cǐ cài yǒu bù zhèng zhī míng fēi diàn xià suǒ yí shí

这句话大意是:□宰进太子食,有菜曰"邪蒿",峙命去之,曰:"此菜有不正之名,非殿下所宜食。

xiǎn zǔ wén ér jiā zhī cì yǐ bèi rù jiān kuàng bài guó zǐ bó shì

这句话大意是:"显祖闻而嘉之,赐以被褥缣纩,拜国子博士。

huáng jiàn chū chú qīng hé tài shǒu yǒu huì zhèng mín lì ài zhī

这句话大意是:皇建初,除清河太守,有惠政,民吏爱之。

yǐ nián lǎo xiè bìng guī zú yú jiā

这句话大意是:以年老谢病归,卒于家。

liú zhòu zì kǒng zhāo bó hǎi fù chéng rén yě

这句话大意是:刘昼,字孔昭,渤海阜城人也。

shǎo gū pín ài xué fù jí cóng shī fú yīng wú juàn

这句话大意是:少孤贫,爱学,负笈从师,伏膺无倦。

yǔ rú zhě li bǎo dǐng tóng xiāng lǐ shén xiāng qīn ài shòu qí sān lǐ

这句话大意是:与儒者李宝鼎同乡里,甚相亲爱,受其三礼。

yòu jiù mǎ jìng dé xí fú shì chūn qiū jù tōng dà yì

这句话大意是:又就马敬德习服氏春秋,俱通大义。

hèn xià lǐ shǎo fén jí biàn zhàng cè rù dōu

这句话大意是:恨下里少坟籍,便杖策入都。

zhī tài fǔ shǎo qīng sòng shì liáng jiā duō shū nǎi zào yān

现代白话:知太府少卿宋世良家多书,乃造呢。

shì liáng nà zhī

这句话大意是:世良纳之。

zì yì pī lǎn zhòu yè bù xī

这句话大意是:恣意披览,昼夜不息。

hé qīng chū hái jì zhōu jǔ xiù cái rù jīng jiǔ kǎo cè bù dì

这句话大意是:河清初,还冀州,举秀才入京,[九]考策不第。

nǎi hèn bù xué zhǔ wén fāng fù jī zhuì cí zǎo yán shén gǔ zhuō

这句话大意是:乃恨不学属文,方复缉缀辞藻,言甚古拙。

zhì yī shǒu fù yǐ liù hé wèi míng zì wèi jué lún yín fěng bù chuò

这句话大意是:制一首赋,以"六合"为名,自谓绝伦,吟讽不辍。

nǎi tàn yuē rú zhě láo ér shǎo gōng jiàn yú sī yǐ

现代白话:乃叹曰:"儒者劳而少工,见于斯了。

wǒ dú rú shū èr shí yú nián ér dá cè bù dì shǐ xué zuò wén biàn de rú shì

这句话大意是:我读儒书二十余年而答策不第,始学作文,便得如是。

céng yǐ cǐ fù chéng wèi shōu shōu wèi rén yuē fù míng liù hé qí yú yǐ shèn jí jiàn qí fù yòu yú yú míng

这句话大意是:"曾以此赋呈魏收,收谓人曰:"赋名六合,其愚已甚,及见其赋,又愚于名。

zhòu yòu zhuàn gāo cái bù yù chuán sān piān

这句话大意是:昼又撰高才不遇传三篇。

zài huáng jiàn dà níng zhī cháo yòu pín shàng shū yán yì qiē zhí duō fēi shì yào zhōng bú jiàn shōu cǎi

这句话大意是:在皇建、大宁之朝,又频上书,言亦切直,多非世要,终不见收采。

zì wèi bó wù qí cái yán hǎo jīn dà měi yún shǐ wǒ shù shí juǎn shū xíng yú hòu shì bù yì qí jǐng zhī qiān sì yě

这句话大意是:自谓博物奇才,言好矜大,每云:"使我数十卷书行于后世,不易齐景之千驷也。

ér róng zhǐ shū huǎn jǔ dòng bù lún yóu shì jìng wú shì jìn

这句话大意是:"而容止舒缓,举动不伦,由是竟无仕进。

tiān tǒng zhōng zú yú jiā nián wǔ shí èr

这句话大意是:天统中,卒于家,年五十二。

mǎ jìng dé hé jiān rén yě

这句话大意是:马敬德,河间人也。

shǎo hǎo rú shù fù jí suí dà rú xú zūn míng xué shī lǐ lüè tōng dà yì ér bù néng jīng

这句话大意是:少好儒术,负笈随大儒徐遵明学诗、礼,略通大义而不能精。

suì liú yì yú chūn qiū zuǒ shì chén sī yán qiú zhòu yè bù juàn jiě yì wèi zhū rú suǒ chēng

这句话大意是:遂留意于春秋左氏,沉思研求,昼夜不倦,解义为诸儒所称。

jiào shòu yú yàn zhào jiān shēng tú suí zhī zhě

这句话大意是:教授于燕、赵间,生徒随之者□。

hé jiān jùn wáng měi yú jiào xué zhuī zhī jiāng jǔ wèi xiào lián gù cí bù jiù

这句话大意是:河间郡王每于教学追之,将举为孝廉,固辞不就。

nǎi yì zhōu qiú jǔ xiù cái jǔ xiù cái lì qǔ wén shì zhōu jiāng yǐ qí chún rú wú yì tuī jiàn

这句话大意是:乃诣州求举秀才,举秀才例取文士,州将以其纯儒,无意推荐。

jìng dé qǐng shì fāng lüè nǎi cè wèn zhī suǒ dá wǔ tiáo jiē yǒu wén lǐ

这句话大意是:敬德请试方略,乃策问之,所答五条,皆有文理。

nǎi xīn rán jǔ sòng zhì jīng

这句话大意是:乃欣然举送至京。

yī xiù cái cè wèn wéi dé zhōng dì nǎi qǐng shì jīng yè wèn shí tiáo bìng tōng

这句话大意是:依秀才策问,唯得中第,乃请试经业,问十条并通。

zhuó shòu guó zǐ zhù jiào qiān tài xué bó shì

这句话大意是:擢授国子助教,迁太学博士。

tiān tǒng chū chú guó zǐ bó shì

这句话大意是:天统初,除国子博士。

shì zǔ wèi hòu zhǔ zé shī fū zhào yàn shēn jìn zhī rù wèi shì jiǎng

这句话大意是:世祖为后主择师傅,赵彦深进之,入为侍讲。

qí qī mèng měng shòu jiāng lái xiàng zhī jìng dé zǒu chāo cóng jí qī fú dì bù gǎn dòng

这句话大意是:其妻梦猛兽将来向之,敬德走超丛棘,妻伏地不敢动。

jìng dé zhàn zhī yuē wú dāng de dà guān

现代白话:敬德占之曰:"我当得大官。

chāo jí guò jiǔ qīng yě

这句话大意是:超棘,过九卿也。

ěr fú dì fū rén yě

现代白话:你伏地,夫人也。

hòu zhǔ jì bù hǎo xué jìng dé shì jiǎng shén shū shí shí yǐ chūn qiū rù shòu

这句话大意是:"后主既不好学,敬德侍讲甚疏,时时以春秋入授。

wǔ píng chū yóu yǐ shī fū zhī ēn chāo bài guó zǐ jì jiǔ jiā yí tóng sān sī jīn zǐ guāng lù dài fu lǐng yíng zhōu dà zhōng zhèng zú

这句话大意是:武平初,犹以师傅之恩,超拜国子祭酒,加仪同三司、金紫光禄大夫,领瀛州大中正,卒。

zèng kāi fǔ yíng cāng ān zhōu zhū jūn shì yíng zhōu cì shǐ

这句话大意是:赠开府、瀛沧安州诸军事、瀛州刺史。

qí hòu shì shū zhāng jǐng rén fēng wáng

这句话大意是:其后侍书张景仁封王。

zhào yàn shēn yún hé róng shì shū fēng wáng shì jiǎng fān wú fēng jué

这句话大意是:赵彦深云:"何容侍书封王,侍讲翻无封爵。

yú shì yì fēng jìng dé guǎng hàn jùn wáng

这句话大意是:"于是亦封敬德广汉郡王。

zi yuán xī xí

这句话大意是:子元熙袭。

yuán xī zì zhǎng míng shǎo chuán fù yè jiān shì wén zǎo

这句话大意是:元熙字长明,少传父业,兼事文藻。

yǐ fù gù zì qīng zhōu jí cáo cān jūn chāo qiān tōng zhí shì láng dài zhào wén lín guǎn zhuǎn zhèng yuán

这句话大意是:以父故,自青州集曹参军超迁通直侍郎,待诏文林馆,转正员。

wǔ píng zhōng huáng tài zǐ jiāng jiǎng xiào jīng yǒu sī qǐng zé shī yǒu

这句话大意是:武平中,皇太子将讲孝经,有司请择师友。

dì yuē mǎ yuán xī zhèn shī zhī zǐ wén xué bù è kě lìng jiào r

这句话大意是:帝曰:"马元熙朕师之子,文学不恶,可令教儿。

yú shì yǐ xiào jīng rù shòu huáng tài zǐ rú zhě róng qí shì zǎi

这句话大意是:"于是以孝经入授皇太子,儒者荣其世载。

xìng hé hòu zài nèi shén dé míng yù huáng tài zǐ yì qīn jìng zhī

这句话大意是:性和厚,在内甚得名誉,皇太子亦亲敬之。

duò kāi huáng zhōng zú yú qín wáng wén xué

这句话大意是:隋开皇中,卒于秦王文学。

zhāng jǐng rén zhě jì běi rén yě

这句话大意是:张景仁者,济北人也。

yòu gū jiā pín yǐ xué shū wèi yè suì gōng cǎo lì xuǎn bǔ nèi shū shēng

这句话大意是:幼孤家贫,以学书为业,遂工草隶,选补内书生。

yǔ wèi jùn yáo yuán biāo yǐng chuān hán yì tóng jùn yuán mǎi nú xíng yáng li chāo děng qí míng shì zōng bìng yǐn wèi bīn kè

这句话大意是:与魏郡姚元标、颍川韩毅、同郡袁买奴、荥阳李超等齐名,世宗并引为宾客。

tiān bǎo bā nián shòu tài yuán wáng shào dé shū chú kāi fǔ cān jūn

这句话大意是:天保八年,□授太原王绍德书,除开府参军。

hòu zhǔ zài dōng gōng shì zǔ xuǎn shàn shū rén xìng xíng chún jǐn zhě lìng shì shū jǐng rén suì bèi yǐn zhuó

这句话大意是:后主在东宫,世祖选善书人性行淳谨者令侍书,景仁遂被引擢。

xiǎo xīn gōng shèn hòu zhǔ ài zhī hū wèi bó shì

这句话大意是:小心恭慎,后主爱之,呼为博士。

lì tài zǐ mén dài fū yuán wài sàn qí cháng shì jiàn yì dài fū

这句话大意是:历太子门大夫、员外散骑常侍、谏议大夫。

hòu zhǔ dēng zuò chú tōng zhí sàn qí cháng shì

这句话大意是:后主登祚,除通直散骑常侍。

jí zòu yù bǐ diǎn chú tōng zì yī suì zhèng cháng shì

这句话大意是:及奏,御笔点除"通"字,[一○]遂正常侍。

zuǒ yòu yǔ yǔ yóu chēng bó shì

这句话大意是:左右与语,犹称博士。

hú rén hé hóng zhēn yǒu chǒng yú hòu zhǔ yù de tōng hūn cháo shì yǐ jǐng rén zài nèi guān wèi shāo gāo suì wèi qí xiōng zi qǔ jǐng rén dì èr xī zǐ yú zhī nǚ

这句话大意是:胡人何洪珍有宠于后主,欲得通婚朝士,以景仁在内官位稍高,遂为其兄子取景仁第二息子瑜之女。

yīn cǐ biǎo lǐ ēn yù rì lóng

这句话大意是:因此表里,恩遇日隆。

jǐng rén duō jí měi qiǎn xú zhī fàn děng zhì liáo gěi yào wù zhēn xiū zhōng shǐ wèn jí xiāng wàng yú dào

这句话大意是:景仁多疾,每遣徐之范等治疗,给药物珍羞,中使问疾,相望于道。

shì hòu yǒu sī héng jiù zhái sòng yù shí

这句话大意是:是后,□有司恒就宅送御食。

qiān jiǎ yí tóng sān sī yín qīng guāng lù dài fu shí héng shān xiàn gàn

这句话大意是:迁假仪同三司、银青光禄大夫,食恒山县干。

chē jià huò yǒu xíng xìng zài dào sù chù měi sòng bù zhàng wèi zhē fēng hán

这句话大意是:车驾或有行幸,在道宿处,每送步障为遮风寒。

jìn wèi yí tóng sān sī xún jiā kāi fǔ shì shū yú guān bìng rú gù

这句话大意是:进位仪同三司,寻加开府,侍书、余官并如故。

měi dàn xū cān jí zài dōng gōng tíng zhǐ

这句话大意是:每旦须参,即在东宫停止。

jí lì wén lín guǎn zhōng rén shān zhǎng yóng xī zhǐ zòu lìng zǒng zhì guǎn shì chú shì zhōng

这句话大意是:及立文林馆,中人邓长颙希旨,奏令总制馆事,除侍中。

sì nián fēng jiàn ān wáng

这句话大意是:四年,封建安王。

hóng zhēn sǐ hòu zhǎng yóng yóu cún jiù kuǎn gēng xiāng mí féng dé wú zhuì tuì

这句话大意是:洪珍死后,长颙犹存旧款,更相弥缝,得无坠退。

chú zhōng shū jiān yǐ jí zú

这句话大意是:除中书监,以疾卒。

zèng shì zhōng qí jì děng wǔ zhōu cì shǐ sī kōng gōng

这句话大意是:赠侍中、齐济等五州刺史、司空公。

jǐng rén chū zì hán wēi běn wú shí jiàn yī dàn kāi fǔ shì zhōng fēng wáng

这句话大意是:景仁出自寒微,本无识见,一旦开府、侍中、封王。

qí qī xìng qí mò zhī shì zú suǒ chū róng zhì yīn cí shì shì yōng lǐ

这句话大意是:其妻姓奇,莫知氏族所出,容制音辞,事事庸俚。

jì zhào chú wáng fēi yǔ zhū gōng zhǔ jùn jūn tóng zài cháo yè zhī lì jiàn zhě wèi qí cán sǒng

这句话大意是:既诏除王妃,与诸公主、郡君同在朝谒之例,见者为其惭悚。

zi yú báo chuán fù yè gèng wú yú jì yǐ hóng zhēn gù zhuó shòu zhōng shū shè rén zhuǎn gěi shì huáng mén shì láng

这句话大意是:子瑜,薄传父业,更无余伎,以洪珍故,擢授中书舍人,转给事黄门侍郎。

cháng xī zi yù qǐ jiā yuán wài sàn qí shì láng

这句话大意是:长息子玉,起家员外散骑侍郎。

jǐng rén xìng běn bēi qiān jí yòng hú rén xiàng bó zhī shì zuò zhì tōng xiǎn zhì cāo pō gǎi jiàn chéng jiāo ào

这句话大意是:景仁性本卑谦,及用胡人、巷伯之势,坐致通显,志操颇改,渐成骄傲。

liáng mǎ qīng qiú tú cóng yōng rǒng gāo mén guǎng yǔ dāng qú xiàng jiē

这句话大意是:良马轻裘,徒从拥冗,高门广宇,当衢向街。

zhū zǐ bù sī qí běn zì xǔ guì yóu

这句话大意是:诸子不思其本,自许贵游。

zì cāng jié yǐ lái bā tǐ qǔ jìn yī rén ér yǐ

这句话大意是:自苍颉以来,八体取进,一人而已。

quán huì zì zhèng lǐ hé jiān mào rén yě

这句话大意是:权会,字正理,河间鄚人也。

zhì shàng chén yā dòng zūn lǐ zé

这句话大意是:志尚沉雅,动遵礼则。

shǎo shòu zhèng yì tàn zé suǒ yǐn miào jǐn yōu wēi shī shū sān lǐ wén yì gāi qià jiān míng fēng jiǎo miào shí xuán xiàng

这句话大意是:少受郑易,探赜索隐,妙尽幽微,诗、书、三礼,文义该洽,兼明风角,妙识玄象。

wèi wǔ dìng chū běn jùn gòng xiào lián cè jū shàng dì jiě hè sì mén bó shì

这句话大意是:魏武定初,本郡贡孝廉,策居上第,解褐四门博士。

pú yè cuī xiān yǐn wèi guǎn kè shén jìng zhòng yān mìng shì zi dá ná jǐn shī fū zhī lǐ huì yīn cǐ wén dá

现代白话:仆射崔暹引为馆客,甚敬重呢,命世子达拏尽师傅之礼,会因此闻达。

xiān yù jiàn huì yǔ mǎ jìng dé děng wéi zhū wáng shī huì xìng tián jìng bù mù róng shì chǐ yú zuǒ huàn yī yī gù cí

这句话大意是:暹欲荐会与马敬德等为诸王师,会性恬静,不慕荣势,耻于左宦,[一一]固辞。

xiān yì shi qí yì suì ba jiàn jǔ

这句话大意是:暹亦识其意,遂罢荐举。

xún bèi shàng shū fú zhuī zhù zuò xiū guó shǐ jiān zhī tài shǐ jú shì

这句话大意是:寻被尚书符追著作,修国史,监知太史局事。

huáng jiàn zhōng zhuǎn jiā zhōng sàn dài fū yú bìng rú gù

这句话大意是:皇建中,转加中散大夫,余并如故。

huì cān zhǎng suī fán jiào shòu bù quē

这句话大意是:会参掌虽繁,教授不阙。

xìng shén rú nuò shì bù néng yán jí lín jī dá nán chóu bào rú xiǎng dòng bì jī gǔ cí bù xū fā yóu shì wèi rú zōng suǒ tuī

这句话大意是:性甚儒懦,似不能言,及临机答难,酬报如响,动必稽古,辞不虚发,由是为儒宗所推。

ér guì yóu zǐ dì mù qí dé yì zhě huò jiù qí zhái huò jì sù lín jiā zhòu yè chéng xián shòu qí xué yè

这句话大意是:而贵游子弟慕其德义者,或就其宅,或寄宿邻家,昼夜承闲,受其学业。

huì xīn rán yǎn shuō wèi cháng xiè dài

这句话大意是:会欣然演说,未尝懈怠。

suī míng fēng jiǎo jiě xuán xiàng zhì yú sī shì zhé bù jí yán xué tú yǒu qǐng wèn zhě zhōng wú suǒ shuō

这句话大意是:虽明风角,解玄象,至于私室,辄不及言,学徒有请问者,终无所说。

měi yún cǐ xué kě zhī bù kě yán

这句话大意是:每云:"此学可知不可言。

zhū jūn bìng guì yóu zǐ dì bù yóu cǐ jìn hé fán wèn yě

这句话大意是:诸君并贵游子弟,不由此进,何烦问也。

huì wéi yǒu yī zi yì bù yǐ cǐ shù jiào zhī qí jǐn mì yě rú cǐ

这句话大意是:"会唯有一子,亦不以此术教之,其谨密也如此。

céng lìng jiā rén yuǎn xíng jiǔ ér bù fǎn

这句话大意是:曾令家人远行,久而不反。

qí xíng rén hái chuí yù zhì zhái nǎi féng hán xuě jì xi tā shě

这句话大意是:其行人还,垂欲至宅,乃逢寒雪,寄息他舍。

huì fāng chǔ xué táng jiǎng shuō hū yǒu xuàn fēng piē rán chuī xuě rù hù

这句话大意是:会方处学堂讲说,忽有旋风瞥然,吹雪入户。

huì nǎi xiào yuē xíng rén zhì hé yì zhōng tíng

这句话大意是:会乃笑曰:"行人至,何意中停。

suì mìng shǐ rén lìng yì mǒu chù zhuī xún guǒ rú qí yǔ

这句话大意是:"遂命使人令诣某处追寻,果如其语。

měi wéi rén zhàn shì xiǎo dà bì zhōng

这句话大意是:每为人占筮,小大必中。

dàn yòng yáo cí tuàn xiàng yǐ biàn jí xiōng yì zhàn zhī shǔ dōu bù jīng kǒu

这句话大意是:但用爻辞、彖象以辩吉凶,易占之属,都不经口。

huì běn pín shēng wú pú lì chū rèn zhù jiào zhī rì héng chéng lǘ shàng xià

这句话大意是:会本贫生,无仆隶,初任助教之日,恒乘驴上下。

qiě qí zhí shì chù duō měi xū jīng lì jí qí tuì shí fēi wǎn bù guī

这句话大意是:且其职事处多,每须经历,及其退食,非晚不归。

céng yè chū chéng dōng mén zhōng lòu yǐ jǐn huì wéi dú chéng lǘ

这句话大意是:曾夜出城东门,钟漏已尽,会唯独乘驴。

hū yǒu èr rén yī rén qiān tóu yī rén suí hòu yǒu sì xiāng zhù qí huí dòng qīng piào yǒu yì shēng rén

这句话大意是:忽有二人,一人牵头,一人随后,有似相助,其回动轻漂,有异生人。

jiàn jiàn shī lù bù yóu běn dào

这句话大意是:渐渐失路,不由本道。

huì xīn shén guài zhī suì sòng yì jīng shàng piān yī juàn bù jìn qián hòu èr rén hū rán lí sàn

这句话大意是:会心甚怪之,遂诵易经上篇,一卷不尽,前后二人,忽然离散。

huì yì bù jué duò lǘ yīn ěr mí mèn zhì míng shǐ jué

现代白话:会亦不觉堕驴,因你迷闷,至明始觉。

fāng zhī duò lǘ zhī chù nǎi shì guō wài shān qù jiā shù lǐ

这句话大意是:方知堕驴之处,乃是郭外,才去家数里。

yǒu yī zi zì zi xí cōng mǐn jīng qín yòu yǒu chéng rén zhī liàng

这句话大意是:有一子,字子袭,聪敏精勤,幼有成人之量。

bù xìng xiān wáng lín sòng zhě wèi qí shāng tòng huì wéi yī kū ér ba shí rén shàng qí dá mìng

这句话大意是:不幸先亡,临送者为其伤恸,会唯一哭而罢,时人尚其达命。

wǔ píng nián zì fǔ hái dì zài lù wú gù mǎ dào suì bù dé yǔ yīn ěr bào wáng shí nián qī shí liù

现代白话:武平年,自府还第,在路无故马倒,遂不得语,因你暴亡,时年七十六。

zhù yì yī bù xíng yú shì

这句话大意是:注易一部,行于世。

huì shēng píng wèi mǎ wèi wàng suǒ zhì bù dé bù chéng guǒ yǐ cǐ zhōng

这句话大意是:会生平畏马,位望所至,不得不乘,果以此终。

zhāng sī bó hé jiān lè chéng rén yě

这句话大意是:张思伯,河间乐城人也。

shàn shuō zuǒ shì chuán wèi mǎ jìng dé zhī cì

这句话大意是:善说左氏传,为马敬德之次。

zhuàn kān lì shí juǎn xíng yú shí

这句话大意是:撰刊例十卷,行于时。

yì zhì máo shī zhāng jù yǐ èr jīng jiào qí ān wáng kuò

这句话大意是:亦治毛诗章句,以二经教齐安王廓。

wǔ píng chū guó zǐ bó shì

这句话大意是:武平初,国子博士。

zhāng diāo yī èr zhōng shān běi píng rén yě

这句话大意是:张雕,[一二]中山北平人也。

jiā shì pín jiàn ér kāng kǎi yǒu zhì jié yǎ hǎo gǔ xué

这句话大意是:家世贫贱,而慷慨有志节,雅好古学。

jīng lì jué rén fù qiè cóng shī bù yuǎn qiān lǐ

这句话大意是:精力绝人,负箧从师,不远千里。

tōng wǔ jīng yóu míng sān chuán dì zǐ yuǎn fāng jiù yè zhě yǐ bǎi shù zhū rú fú qí qiáng biàn

这句话大意是:□通五经,尤明三传,弟子远方就业者以百数,诸儒服其强辨。

wèi mò yǐ míng jīng zhào rù bà fǔ gāo zǔ lìng yǔ zhū zǐ jiǎng dú

这句话大意是:魏末,以明经召入霸府,高祖令与诸子讲读。

qǐ jiā tiǎn kòu jiāng jūn shāo qiān tài wèi cháng liú cān jūn dìng zhōu zhǔ bù

这句话大意是:起家殄寇将军,稍迁太尉长流参军、定州主簿。

cóng shì zōng fù chú cháng shān fǔ cháng liú cān jūn

这句话大意是:从世宗赴□,除常山府长流参军。

tiān bǎo zhōng wèi yǒng ān wáng fǔ cān jūn shì

这句话大意是:天保中,为永安王府参军事。

xiǎn zǔ bēng yú jìn yáng zhuó jiān cí bù láng zhōng diǎn sāng shì cóng zǐ gōng hái qiū

这句话大意是:显祖崩于晋阳,擢兼祠部郎中,典丧事,从梓宫还邺。

gàn míng chū chú guó zǐ bó shì

这句话大意是:干明初,除国子博士。

qiān píng yuán tài shǒu zuò zāng huì shī guān

这句话大意是:迁平原太守,坐赃贿失官。

shì zǔ jí wèi yǐ jiù ēn chú tōng zhí sàn qí shì láng

这句话大意是:世祖即位,以旧恩除通直散骑侍郎。

láng yá wáng yǎn qiú bó shì jīng rú xué yǒu sī yǐ diāo yìng xuǎn shí hào dé rén

这句话大意是:琅邪王俨求博士精儒学,有司以雕应选,时号得人。

xún wèi jīng zhōu cì shǐ

这句话大意是:寻为泾州刺史。

wèi jǐ bài sàn qí cháng shì fù wèi yǎn jiǎng

这句话大意是:未几,拜散骑常侍,复为俨讲。

zhí dì shì jiǎng mǎ jìng dé zú nǎi rù shòu jīng shū

这句话大意是:值帝侍讲马敬德卒,乃入授经书。

dì shén zhòng zhī yǐ wéi shì dú yǔ zhāng jǐng rén bìng bèi zūn lǐ tóng rù huá guāng diàn gòng dú chūn qiū

这句话大意是:帝甚重之,以为侍读,与张景仁并被尊礼,同入华光殿,共读春秋。

jiā guó zi jì jiǔ jiǎ yí tóng sān sī dài zhào wén lín guǎn

这句话大意是:加国子祭酒,假仪同三司,待诏文林馆。

hú rén hé hóng zhēn dà méng zhǔ shàng qīn chǒng yǔ zhāng jǐng rén jié wèi hūn gòu

这句话大意是:胡人何洪珍大蒙主上亲宠,与张景仁结为婚媾。

diāo yǐ jǐng rén zōng shì zì tuō yú hóng zhēn qīng xīn xiāng lǐ qíng hǎo rì mì gōng sī zhī shì diāo cháng wèi qí zhǐ nán

这句话大意是:雕以景仁宗室,自托于洪珍,倾心相礼,情好日密,公私之事,雕常为其指南。

shí mù tí pó hán zhǎng luán yǔ hóng zhēn tóng shì wéi wò zhī diāo wèi hóng zhēn móu zhǔ shén jì è zhī

这句话大意是:时穆提婆、韩长鸾与洪珍同侍帷幄,知雕为洪珍谋主,甚忌恶之。

hóng zhēn yòu zòu diāo jiān guó shǐ

这句话大意是:洪珍又奏雕监国史。

xún chú shì zhōng jiā kāi fǔ zòu dù zhī shì dà bèi wěi rèn yán duō jiàn cóng

这句话大意是:寻除侍中,加开府,奏度支事,大被委任,言多见从。

tè zòu shì bù qū hū wèi bó shì

这句话大意是:特□奏事不趋,呼为博士。

diāo zì yǐ chū yú wēi jiàn zhì wèi dà chén lì jīng zài gōng yǒu fěi gōng zhī jié yù lì gōng xiào yǐ bào cháo ēn lùn yì yì yáng wú suǒ huí bì

这句话大意是:雕自以出于微贱,致位大臣,励精在公,有匪躬之节,欲立功效,以报朝恩,论议抑扬,无所回避。

gōng yè bù jí zhī fèi dà cún jiǎn shěng zuǒ yòu zòng zì zhī tú bì jiā jìn yuē shù jī qiē chǒng yào xiàn tì wéi yǐ

这句话大意是:宫掖不急之费,大存减省,左右纵恣之徒,必加禁约,数讥切宠要,献替帷扆。

shàng yì shēn yǐ zhàng zhī fāng wěi yǐ cháo zhèng

这句话大意是:上亦深倚仗之,方委以朝政。

diāo biàn yǐ chéng qīng wéi jǐ rèn yì qì shén gāo cháng zài cháo táng wèi zhèng zi xìn yuē xiàng rù shěng zhōng jiàn xián jiā táng lìng chǔ fèn jí wú suǒ yǐ ruò zuò shù xíng bīng zhàng diāo bù rú yōng ruò zhì zhǔ yáo shùn shēn jū jì qì zé yōng bù rú wǒ

这句话大意是:雕便以澄清为己任,意气甚高,尝在朝堂谓郑子信曰:"向入省中,见贤家唐令处分极无所以,若作数行兵帐,雕不如邕,若致主尧、舜,身居稷、契,则邕不如我。

qí jīn dàn rú cǐ

这句话大意是:"其矜诞如此。

zhǎng luán děng lǜ qí gàn zhèng bù yǐ yīn tú zhī

这句话大意是:长鸾等虑其干政不已,阴图之。

huì diāo yǔ shì zhōng cuī jì shū děng jiàn dì xìng jìn yáng zhǎng luán yīn zèn zhī gù jù zhū sǐ

这句话大意是:会雕与侍中崔季舒等谏帝幸晋阳,长鸾因谮之,故俱诛死。

lín xíng dì lìng duàn xiào yán jí zhī

这句话大意是:临刑,帝令段孝言诘之。

diāo zhì duì yuē chén qǐ zì zhū shēng miù bèi chōu zhuó jiē shì lěi shì cháng méng ēn yù wèi zhì kāi fǔ shì zhōng guāng chǒng lóng qià

这句话大意是:雕致对曰:"臣起自诸生,谬被抽擢,接事累世,常蒙恩遇,位至开府、侍中,光宠隆洽。

měi sī chén lù wēi yì shān hǎi jīn zhě zhī jiàn chén shí shǒu móu yì shàn gōng è wú suǒ táo sǐ

这句话大意是:每思尘露,微益山海,今者之谏,臣实首谋,意善功恶,无所逃死。

fú yuàn bì xià zhēn ài jīn yù kāi fā shén míng shù yǐn jiǎ yì zhī lún lùn shuō zhì dào lìng tīng lǎn zhī jiān wú suǒ yōng bì zé chén suī sǐ zhī rì yóu shēng zhī nián

这句话大意是:伏愿陛下珍爱金玉,开发神明,数引贾谊之伦,论说治道,令听览之间,无所拥蔽,则臣虽死之日,犹生之年。

xū xī liú tì fǔ ér jiù lù shì zuǒ yòu mò bù lián ér zhuàng zhī shí nián wǔ shí wǔ

这句话大意是:"歔欷流涕,俯而就戮,侍□左右莫不怜而壮之,时年五十五。

zi dé děng xǐ yú běi biān nán ān zhī fǎn dé jí dì dé jiē jù sǐ

这句话大意是:子德□等徙于北边,南安之反,德□及弟德揭俱死。

dé hé jǐn qiān ràng shàn yú rén lún cōng mǐn hào xué pō shè wén shǐ

这句话大意是:德□和谨谦让,善于人伦,聪敏好学,颇涉文史。

yǐ dì shī zhī zǐ zǎo jiàn jīng zhuó

这句话大意是:以帝师之子,早见旌擢。

lì yuán wài sàn qí shì láng tài shī fǔ yuàn rù wèi zhōng shū shè rén suí lì dài zhào

这句话大意是:历员外散骑侍郎、太师府掾,入为中书舍人,随例待诏。

qí fù zhī lù yě dé zài diàn tíng zhí shì mù jiàn kù hào kū yǔn jué yú de jiǔ zhī nǎi sū

这句话大意是:其父之戮也,德□在殿庭执事,目见□酷,号哭殒绝于地,久之乃苏。

sūn líng huī cháng lè wǔ qiáng rén yě

这句话大意是:孙灵晖,长乐武强人也。

wèi dà rú mì shū jiān huì wèi líng huī zhī zú zēng wáng fù yě

这句话大意是:魏大儒秘书监惠蔚,灵晖之族曾王父也。

líng huī shǎo míng mǐn yǒu qì dù

这句话大意是:灵晖少明敏,有器度。

huì wèi yī zi zǎo zú qí jiā shū jí duō zài yān

现代白话:惠蔚一子早卒,其家书籍多在呢。

líng huī nián qī suì biàn hǎo xué rì sòng shù qiān yán wéi xún tǎo huì wèi shǒu lù zhāng shū bù qiú shī you

这句话大意是:灵晖年七岁,便好学,日诵数千言,唯寻讨惠蔚手录章疏,不求师友。

sān lǐ jí sān chuán jiē tōng zōng zhǐ rán jiù bào jì xiáng xióng ān shēng zhì wèn yí zhì qí suǒ fā míng xióng bào wú yǐ yì yě

这句话大意是:三礼及三传皆通宗旨,然就鲍季详、熊安生质问疑滞,其所发明,熊、鲍无以异也。

jǔ jì zhōu cì shǐ xiù cái yī sān shè cè gāo dì shòu yuán wài jiāng jūn

这句话大意是:举冀州刺史秀才,[一三]射策高第,授员外将军。

hòu yǐ rú shù zhēn míng zhuó shòu tài xué bó shì

这句话大意是:后以儒术甄明,擢授太学博士。

qiān běi xú zhōu zhì zhōng zhuǎn tóng jùn tài shǒu

这句话大意是:迁北徐州治中,转潼郡太守。

tiān tǒng zhōng chì lìng cháo chén tuī jǔ kě wèi nán yáng wáng chāo shī zhě lì bù shàng shū wèi jǐn biǎo jiàn zhī zhēng wèi guó zi bó shì shòu nán yáng wáng jīng

这句话大意是:天统中,敕令朝臣推举可为南阳王绰师者,吏部尚书尉瑾表荐之,征为国子博士,授南阳王经。

wáng suī bù hǎo wén xué yì shén xiāng jìng zhòng qǐ chú qí fǔ zī yì cān jūn

这句话大意是:王虽不好文学,亦甚相敬重,启除其府咨议参军。

chāo chú dìng zhōu cì shǐ réng suí zhī zhèn

这句话大意是:绰除定州刺史,仍随之镇。

chāo suǒ wéi chāng líng huī wéi mò mò yōu bù néng jiàn zhǐ

这句话大意是:绰所为猖□,灵晖唯默默忧□,不能谏止。

chāo yù yǐ guǎn jì mǎ zǐ jié wèi zī yì cān jūn nǎi biǎo qǐng zhuǎn líng huī wèi wáng shī yǐ zi jié wèi zī yì

这句话大意是:绰欲以管记马子结为咨议参军,乃表请转灵晖为王师,以子结为咨议。

cháo tíng yǐ wáng shī sān pǐn qǐ zòu bù hé

这句话大意是:朝廷以王师三品,启奏不合。

hòu zhǔ yú qǐ xià shǒu dá yún dàn yòng zhī réng shǒu bào nán yáng shū bìng yī suǒ zòu

这句话大意是:后主于启下手答,云"但用之",仍手报南阳书,并依所奏。

rú zhě shén yǐ wéi róng

这句话大意是:儒者甚以为荣。

chāo chú dà jiàng jūn líng huī yǐ wáng shī lǐng dà jiàng jūn sī mǎ

这句话大意是:绰除大将军,灵晖以王师领大将军司马。

chāo zhū tíng fèi

这句话大意是:绰诛,停废。

cóng chāo sǐ hòu měi zhì qī rì jí bǎi rì zhōng líng huī héng wèi chāo qǐng sēng shè zhāi zhuǎn jīng háng dào

这句话大意是:从绰死后,每至七日及百日终,灵晖恒为绰请僧设斋,转经行道。

qí wáng hòu shù nián zú

这句话大意是:齐亡后数年卒。

zi wàn shòu cōng shí jī jǐng bó shè shū lǐ chuán jù tōng dà yì yǒu cí zǎo yóu shén shī yǒng

这句话大意是:子万寿,聪识机警,博涉□书,礼传俱通大义,有辞藻,尤甚诗咏。

qí mò yáng xiū zhī pì wèi kāi fǔ xíng cān jūn

这句话大意是:齐末,阳休之辟为开府行参军。

duò fèng cháo qǐng téng wáng wén xué yù zhāng zhǎng shǐ

这句话大意是:隋奉朝请、滕王文学、豫章长史。

zú yú dà lǐ sī zhí

这句话大意是:卒于大理司直。

mǎ zǐ jié zhě qí xiān fú fēng rén yě

这句话大意是:马子结者,其先扶风人也。

shì jū liáng tǔ tài hé zhōng rù luò

这句话大意是:世居凉土,太和中入洛。

fù zǔ jù qīng guān

这句话大意是:父祖俱清官。

zi jié xiōng dì sān rén jiē shè wén xué

这句话大意是:子结兄弟三人,皆涉文学。

yáng xiū zhī mù xi yǎn zi lián zi shàng zi jié yǔ zhū cháo shì gè yǒu shī yán zèng yáng zǒng wèi yī piān chóu dá jí shī yún sān mǎ jù bái méi zhě yě

这句话大意是:阳休之牧西兖,子廉、子尚、子结与诸朝士各有诗言赠,阳总为一篇酬答,即诗云"三马俱白眉"者也。

zi jié yǐ kāi fǔ xíng cān jūn zhuó wèi nán yáng wáng guǎn jì suí chāo dìng zhōu

这句话大意是:子结以开府行参军擢为南阳王管记,随绰定州。

chāo měi chū yóu liè bì lìng zǐ jié zǒu mǎ cóng qín

这句话大意是:绰每出游猎,必令子结走马从禽。

zi jié jì rú huǎn yī chuí mào luò huò jiào huò tí lìng qí qū zhī fēi zhuì mǎ bù zhǐ chāo yǐ wéi huān xiào

这句话大意是:子结既儒缓,衣垂帽落,或噭或啼,令骑驱之,非坠马不止,绰以为欢笑。

yóu shì jiàn jiàn qīn xiá qǐ wèi zī yì yún

这句话大意是:由是渐见亲狎,启为咨议云。

shí yào zì bái yào zhōng shān ān xǐ rén yì yǐ rú xué jìn

这句话大意是:石曜,字白曜,中山安喜人,亦以儒学进。

jū guān zhì qīng jiǎn

这句话大意是:居官至清俭。

wǔ píng zhōng lí yáng jùn shǒu zhí hú lǜ wǔ dū chū wèi yǎn zhōu cì shǐ wǔ dū jí chéng xiàng xián yáng wáng shì zǐ huáng hòu zhī xiōng xìng shén tān bào

这句话大意是:武平中黎阳郡守,值斛律武都出为兖州刺史,武都即丞相咸阳王世子,皇后之兄,性甚贪暴。

xiān guò xiàn lìng chéng yǐ xià jù liǎn juàn shù qiān pǐ yǐ yí zhī

这句话大意是:先过□县,令丞以下聚敛绢数千匹以遗之。

jí zhì lí yáng lìng zuǒ yòu fěng dòng yào jí jùn zhì xià xiàn guān

这句话大意是:及至黎阳,令左右讽动曜及郡治下县官。

yào shǒu chí yī jiān ér wèi wǔ dū yuē cǐ shì lǎo shí jī zhù liáo yǐ fèng zèng

这句话大意是:曜手持一缣而谓武都曰:"此是老石机杼,聊以奉赠。

zì cǐ lái bìng xū chū yú lì mín lì mín zhī wù yī háo bù gǎn zhé fàn

这句话大意是:自此来并须出于吏民,吏民之物,一毫不敢辄犯。

wǔ dū yì zhī yào qīng sù chún rú xiào ér bù zé

这句话大意是:"武都亦知曜清素纯儒,笑而不责。

zhe shí zǐ shí juǎn yán shén qiǎn sú

这句话大意是:着石子十卷,言甚浅俗。

hòu zhōng yú qiáo zhōu cì shǐ

这句话大意是:后终于谯州刺史。

cǐ wài xíng shì shǐ quē yān

现代白话:此外行事史阙呢。

zàn yuē dà dào jì yǐn míng jiào shì zūn yǐ sī jiàn guó yǐ cǐ lì shēn

这句话大意是:赞曰:大道既隐,名教是遵,以斯建国,以此立身。

dì tú zá bà rú fēng wèi chún hé yǐ bù zhuì hóng zhī zài rén

现代白话:帝图杂霸,儒风未纯,凭什么不坠,弘之在人。

jiào kān jì

这句话大意是:校勘记。

yī qì sāng zǐ zhī yīn dòng yú qiān shù běi shǐ juǎn bā yī rú lín chuán qiān zuò shí yí běi shǐ shì

这句话大意是:[一] 憩桑梓之阴动逾千数 北史卷八一儒林传"千"作"十",疑北史是。

èr yáng yuán yì zhū běn yáng zuò yáng jù běi shǐ juǎn bā yī jí shàng wén gǎi

这句话大意是:[二] 杨元懿 诸本"杨"作"阳",据北史卷八一及上文改。

sān wú dí zǐ dì lì dí sūn dì zhū běn sūn shàng yǒu zi zì

这句话大意是:[三] 无嫡子弟立嫡孙弟 诸本"孙"上有"子"字。

běi shǐ juǎn èr liù diāo róu chuán wú

这句话大意是:北史卷二六刁柔传无。

àn cǐ jù yì wèi dí zǐ wú dì zé lì dí sūn zhī dì zhū běn yǎn zi zì

这句话大意是:按此句意谓嫡子无弟则立嫡孙之弟,诸本衍"子"字。

jīn jù běi shǐ shān

这句话大意是:今据北史删。

sì gù sāng fú yuē shù zǐ bù wéi zhǎng zǐ sān nián bù jì zǔ yǔ mí yě àn yí lǐ sāng fú chuán wú yǔ mí èr zì bù jì zǔ yǔ mí shì lǐ jì sāng fú xiǎo jì yǔ dàn yǐn hào bù néng fēn kāi

这句话大意是:[四] 故丧服曰庶子不为长子三年不继祖与祢也 按仪礼丧服传无"与祢"二字,"不继祖与祢"是礼记丧服小记语,但引号不能分开。

wǔ zhòng zǐ shě qí sūn ér lì qí zi hé yě zhū běn xià zi zì zuò dì běi shǐ juǎn èr liù jí cè fǔ juǎn wǔ bā sān liù jiǔ bā qī yè zuò zi

这句话大意是:[五] 仲子舍其孙而立其子何也 诸本下"子"字作"弟",北史卷二六及册府卷五八三六九八七页作"子"。

àn lǐ jì tán gōng shàng yuán shì zi zì jīn jù běi shǐ cè fǔ gǎi

这句话大意是:按礼记檀弓上原是"子"字,今据北史、册府改。

liù zhèng zhù yuē bǎi zǐ wèi qīn zhě huì ěr zhū běn bó zuò zhòng cè fǔ tóng shàng juǎn yè zuò bó

这句话大意是:[六] 郑注曰伯子为亲者讳耳 诸本"伯"作"仲",册府同上卷页作"伯"。

àn lǐ jì tán gōng shàng zhèng zhù yuán shì bó zì jīn jù cè fǔ gǎi

这句话大意是:按礼记檀弓上郑注原是"伯"字,今据册府改。

qī jīn yì yǐ dí sūn sǐ ér lì dí zǐ mǔ dì zhū běn sūn shàng yǒu zi zì běi shǐ juǎn èr liù wú

这句话大意是:[七] 今议以嫡孙死而立嫡子母弟 诸本"孙"上有"子"字,北史卷二六无。

àn shàng wén míng shuō yì zhě yǐ wéi wú dí sūn lì dí zǐ dì zhū běn yǎn zi zì jīn jù běi shǐ shān

这句话大意是:按上文明说"议者以为无嫡孙,立嫡子弟",诸本衍"子"字,今据北史删。

bā běn bù yīng dí zǐ sǐ ér lì dí sūn zhū běn sūn shàng yǒu zi zì

这句话大意是:[八] 本不应嫡子死而立嫡孙 诸本"孙"上有"子"字。

nán běn jí cè fǔ tóng shàng juǎn yè wú

这句话大意是:南本及册府同上卷页无。

běi shǐ juǎn èr liù zuò běn bù yīng shě dí zǐ ér lì dí sūn yì wú xià zi zì

这句话大意是:北史卷二六作"本不应舍嫡子而立嫡孙",亦无下"子"字。

àn shàng wén shuō shāng yǐ dí zǐ sǐ lì dí zi zhī mǔ dì suǒ yǐ zhè lǐ fǎn bó yì zhě shuō rú yòng shāng zhì nà jiù bù gāi dí zǐ sǐ bù lì dí zi zhī mǔ dì ér lì dí sūn

这句话大意是:按上文说"商以嫡子死立嫡子之母弟",所以这里反驳议者,说如用商制,那就不该嫡子死,不立嫡子之母弟而立嫡孙。

nán běn jí cè fǔ shì jīn jù shān xià zi zì

这句话大意是:南本及册府是,今据删下"子"字。

běi shǐ shě dí zǐ xià dāng tuō zhī mǔ dì sān zì

这句话大意是:北史"舍嫡子"下当脱"之母弟"三字。

jiǔ hé qīng chū hái jì zhōu jǔ xiù cái rù jīng àn xià wén yún zài huáng jiàn dà níng zhī cháo yòu pín shàng shū

这句话大意是:[九] 河清初还冀州举秀才入京 按下文云:"在皇建、大宁之朝,又频上书。

hé qīng yuán nián shì wǔ liù èr zài huáng jiàn wǔ liù dà níng wǔ liù yī zhī hòu ér zài qián shí jiān diān dǎo

这句话大意是:"河清元年是五六二在皇建五六○大宁五六一之后,而□在前,时间颠倒。

běi shǐ juǎn bā yī liú zhòu chuán bù jì nián hào ér zhòu shàng shū zài gāo yǎn jí wèi hòu yě jiù shì huáng jiàn dà níng jiān

这句话大意是:北史卷八一刘昼传不记年号,而□昼上书在高演即位后,也就是皇建、大宁间。

yí hé qīng jì nián wù

这句话大意是:疑"河清"纪年误。

yī yù bǐ diǎn chú tōng zì yù lǎn juǎn èr èr sì yī liù wǔ yè tōng xià yǒu zhí zì

这句话大意是:[一○] 御笔点除通字 御览卷二二四一○六五页"通"下有"直"字。

àn shàng wén shuō chú tōng zhí sàn qí cháng shì jīng diǎn chú hòu suì zhèng cháng shì jí zhèng chú sàn qí cháng shì zé diǎn chú zhě yìng shì tōng zhí èr zì zhè lǐ tōng xià dāng tuō zhí zì

这句话大意是:按上文说"除通直散骑常侍",经点除后"遂正常侍",即正除散骑常侍,则点除者应是"通直"二字,这里"通"下当脱"直"字。

yī yī chǐ yú zuǒ huàn zhū běn zuǒ huàn zuò shì huàn bǎi nà běn zuò zuǒ

这句话大意是:[一一] 耻于左宦 诸本"左宦"作"仕宦",百衲本作"左□";。

běi shǐ juǎn bā yī quán huì chuán bǎi nà běn zuò zuǒ huàn diàn běn zuò zuǒ guān

这句话大意是:北史卷八一权会传百衲本作"左宦",殿本作"左官"。

àn hàn shū juǎn yī sì zhū hóu wáng biǎo zuò zuǒ guān zhī lǜ fú qián zhù shì yú zhū hóu wèi zuǒ guān

这句话大意是:按汉书卷一四诸侯王表"作左官之律",服虔注"仕于诸侯为左官"。

quán huì bù yuàn wèi zhū wáng shī zhèng shì chǐ yú zuǒ guān

这句话大意是:权会不愿为诸王师,正是耻于左官。

zuǒ huàn tóng jí zuǒ guān

这句话大意是:左宦□同即左官。

shì zì é jīn cóng bǎi nà běn

这句话大意是:"仕"字讹,今从百衲本。

yī èr zhāng diāo běi shǐ juǎn bā yī zuò zhāng diāo wǔ xù zuò zhāng diāo

这句话大意是:[一二] 张雕 北史卷八一作"张雕武",序作"张雕";。

běn shū juàn bā hòu zhǔ jì bǔ wǔ píng sì nián shí yuè zuò zhāng diāo hǔ tōng zhì juǎn yī liù jì běn jì zuò zhāng diāo hǔ

这句话大意是:本书卷八后主纪补武平四年十月作"张雕虎",通志卷一六齐本纪作"张雕虎"。

qián shì kǎo yì juǎn sān yī juǎn sì dōu yǒu shuō

这句话大意是:钱氏考异卷三一、卷四○都有说。

qí rén běn míng diāo hǔ diāo tōng yòng běn shū hé běi shǐ bì táng huì huò qù hǔ zì huò gǎi hǔ zuò wǔ

这句话大意是:其人本名雕虎"雕"通用,本书和北史避唐讳或去"虎"字,或改"虎"作"武"。

qí zuò diāo hǔ zhě hòu rén suǒ gǎi

这句话大意是:其作"雕虎"者后人所改。

yī sān jǔ jì zhōu cì shǐ xiù cái běi shǐ juǎn bā yī sūn líng huī chuán jì zhōu xià wú cì shǐ èr zì

这句话大意是:[一三] 举冀州刺史秀才 北史卷八一孙灵晖传"冀州"下无"刺史"二字。

àn wén yì huò yǎn cì shǐ èr zì huò shì jì zhōu cì shǐ jǔ xiù cái zhī wù dào

这句话大意是:按文义或衍"刺史"二字,或是"冀州刺史举秀才"之误倒。

Want to learn Chinese with visual scenes and structured paths?

Start Learning Chinese →