金史 · 脱脱 · Chapter 116 of 136

列传·卷五十四

PinyinModern Translation
Size

tú dān wù diǎn shí zhǎn nǚ lǔ huan pú chá guān nú nèi zú chéng lì yī míng qìng shān nú

这句话大意是:徒单兀典 石盏女鲁欢 蒲察官奴 内族承立(一名庆山奴)。

tú dān wù diǎn bù zhī qí suǒ shǐ lèi guān wèi wǔ shèng jūn jié dù shǐ zhù dèng zhōu

这句话大意是:徒单兀典,不知其所始,累官为武胜军节度使,驻邓州。

xún qiān zhōng jīng liú shǒu zhī jīn chāng fǔ shì zhù luò yáng

这句话大意是:寻迁中京留守,知金昌府事,驻洛阳。

shān jí luò yáng wù diǎn jiē chéng zhī qiě zhāo wáng mìng qiān rén hào xióng hǔ jūn yǐ piāo lüè nán bǐ wéi shì

这句话大意是:邓及洛阳兀典皆城之,且招亡命千人,号“熊虎军”,以剽掠南鄙为事。

sòng rén yì shí shí bào fù biān mín wèi zhī sāo dòng

这句话大意是:宋人亦时时报复,边民为之搔动。

wù diǎn zī xìng shēn kè ér yǐ dà zì jū hǎo shè ěr mù fán zhū jiàng guān shǔ xià jí mín jiā xì shì lìng qīn nì rì bào zhī wu wèi bù kě qī

这句话大意是:兀典资性深刻,而以大自居,好设耳目,凡诸将官属下及民家细事,令亲昵日报之,务为不可欺。

zhèng dà jiān yǐ bīng bù shàng shū quán cān zhī zhèng shì xíng shěng shì yú xú zhōu

这句话大意是:正大间,以兵部尚书权参知政事,行省事于徐州。

zì shì de jūn lùn yì zhī jì bù shǎo jiǎ dài

这句话大意是:自恃得君,论议之际,不少假贷。

tóng liè jiē wèi zhī

这句话大意是:同列皆畏之。

tiān xìng yuán nián zhēng yuè cháo tíng wén dà bīng rù ráo fēng yí wù diǎn xíng shěng wén xiāng yǐ bèi tóng guān

这句话大意是:天兴元年正月,朝廷闻大兵入饶风,移兀典行省阌乡,以备潼关。

tú dān bǎi jiā wèi guān shǎn zǒng shuài biàn yì xíng shì

这句话大意是:徒单百家为关陕总帅,便宜行事。

bǎi jiā chí rù shǎn bǎng zhōu mín yún huái nán tòu lòu jūn mǎ lǜ qí dào yóu tóng guān shì bù néng shǒu xiàn zhèn qiān rù dà chéng liáng hú zī zhòng jù zhī shǎn zhōu jìn shān zhě rù shān zhài bì bīng

这句话大意是:百家驰入陕,榜州民云:“淮南透漏军马,虑其道由潼关,势不能守,县镇迁入大城,粮斛辎重聚之陕州,近山者入山寨避兵。

huì ā lǐ hé chuán zhǐ zhào wù diǎn rù yuán

这句话大意是:”会阿里合传旨召兀典入援,。

wù diǎn suì yǔ tóng guān zǒng shuài nà hé hé rùn qín lán zǒng shuài dōu diǎn jiǎn wán yán zhòng xǐ ān píng dū wèi miáo xiù dàng kòu dū wèi shù jiǎ mǒu zhèn wǔ dū wèi zhāng yì jí hǔ wēi yīng yáng jiā zhōu liú zhào èr shuài

这句话大意是:兀典遂与潼关总帅纳合合闰、秦蓝总帅都点检完颜重喜、安平都尉苗秀、荡寇都尉术甲某、振武都尉张翼及虎威、鹰扬、葭州刘赵二帅,。

jūn shí yǒu yī wàn qí wǔ qiān

这句话大意是:军十有一万、骑五千,。

jǐn sā qín lán zhū ài zhī bèi

这句话大意是:尽撒秦蓝诸隘之备。

cóng guó rù shǎn

这句话大意是:从虢入陕。

tóng huá wén xiāng yí dài jūn liáng shù shí wàn hú bèi guān chuán èr bǎi yú sōu jiē shùn liú dōng xià

这句话大意是:同、华、阌乡一带军粮数十万斛,备关船二百余艘,皆顺流东下。

é wén dà bīng jìn liáng jiē bù jí zài chuán xī kōng xià

这句话大意是:俄闻大兵近,粮皆不及载,船悉空下。

fù jǐn qǐ zhōu mín lián líng bǎo xiá shí cāng sù yóu qí zhì shā lüě bù shèng jì

这句话大意是:复尽起州民,连灵宝、硖石仓粟,游骑至,杀掠不胜计。

yòu qiǎn shǎn zhōu guān chá fù shǐ jiān guī cuò zhuǎn yùn fù shǐ mǒ niǎn sù yě yǐ chuán bā shí wǎng yùn tóng guān wén xiāng liáng xíng jí líng bǎo běi hé jiā tān

这句话大意是:又遣陕州观察副使兼规措转运副使抹捻速也以船八十往运潼关、阌乡粮,行及灵宝北河夹滩。

yì jūn zhāng xìn hóu sān jí zhuàng shì sān bǎi yú bǎo lǎo yòu lì shuǐ shān

这句话大意是:义军张信、侯三集壮士三百余,保老幼,立水栅。

běi jiāng hū lǔ hǎn zhǐ chéng qiǎn gōng zhī bù néng kè yù sù yě chuán zhì jí jiàng dà bīng de cǐ chuán suì pò hóu zhāng shā lù dài jìn

这句话大意是:北将忽鲁罕只乘浅攻之不能克,遇速也船至即降,大兵得此船遂破侯、张,杀戮殆尽。

shì shí shǎn zhōu tóng zhī nèi zú tàn chūn yuàn cóng xíng shěng zhēng jìn wù diǎn shòu yǐ shuài zhí tīng zhāo zài chéng mín chōng jūn

这句话大意是:是时陕州同知内族探春愿从行省征进,兀典授以帅职,听招在城民充军。

tàn chūn hòu nǐ guān shǎng

这句话大意是:探春厚拟官赏。

shù rì wú yī rén nǎi yǐ wù diǎn mìng zhāo zhī de zhuàng shì bā bǎi

这句话大意是:数日无一人,乃以兀典命招之,得壮士八百。

xuān chà zhào sān sān míng wěi yì yī tàn chūn zhāo mù wěi rén suǒ zhī shi bù èr rì de jūn bā bǎi yú hào pò dí jūn

这句话大意是:宣差赵三三名伟,亦依探春招募,伟人所知识,不二日得军八百余,号“破敌军”。

wù diǎn jì wěi de zhòng yù xié zhà kēng zhī

这句话大意是:兀典忌伟得众,欲挟诈坑之。

wán yán sù lán shí wèi tóng huá ān fǔ shǐ lì jiàn nǎi zhǐ

这句话大意是:完颜素兰时为同华安抚使,力谏乃止。

xún yǐ wěi quán xìng bǎo jūn jié dù shǐ jiān xíng yuán shuài fǔ shì lǐng jūn sān bǎi zhūn jīn jī bǎo

这句话大意是:寻以伟权兴宝军节度使,兼行元帅府事,领军三百,屯金鸡堡。

dà bīng jí zhī tóng guān fén qì cháng qū zhì shǎn

这句话大意是:大兵即知潼关焚弃,长驱至陕。

hè dōu xǐ bù dài mìng chū chéng yíng zhàn mǎ jué jǐ wèi suǒ huò wù diǎn yì yǐ yī mǎ suì xià lìng bù fù lìng yī rén chū dà bīng yì qù

这句话大意是:贺都喜不待命出城迎战,马蹶几为所获,兀典易以一马,遂下令不复令一人出,大兵亦去。

zì cǐ tóng guān zhū dù chuán fá jù jǐn wěi yì wú chuán kě dù yǐ

现代白话:自此潼关诸渡船筏俱尽,伟亦无船可渡了。

chū wù diǎn fā wén xiāng bài tiān shǎng jūn rén bái jīn sān liǎng jiàng xiào yǒu chà

这句话大意是:初,兀典发阌乡,拜天,赏军,人白金三两,将校有差。

zhōu zhī kù cáng jūn zī qì xiè wèi zhī yī kōng

这句话大意是:州之库藏,军资器械,为之一空。

qī rì jìn fā yǐ ér bù xíng rì zào yín qì jí bīng mù pái yìn shǎn zhōu jí yán sī pái yì duó qǔ zhī

这句话大意是:期日进发,已而不行,日造银器及兵幕牌印,陕州及盐司牌亦夺取之。

yòu yù què zhōu mín cái wù yǐ zī jūn sù lán jiàn zhī ér zhǐ

这句话大意是:又欲却州民财物以资军,素兰谏之而止。

èr yuè wù wǔ nǎi xíng

这句话大意是:二月戊午,乃行。

yǒu li xiān shēng zhě jiàn yuē fāng jīn dà bīng jù zài hé nán hé běi kōng xū xiàng gōng kě xiān qǔ wèi zhōu chū qí bù yì

这句话大意是:有李先生者谏曰:“方今大兵俱在河南,河北空虚,相公可先取卫州,出其不意。

bǐ zhī wǒ jūn zài běi bì fēn bīng běi dù jīng shī jí de shǎo kuān xiàng gōng rù yuán yì yì wèi yǐ

现代白话:彼知我军在北,必分兵北渡,京师即得少宽,相公入援亦易为了。

wù diǎn dà nù yǐ wéi xiè jūn jī zhǎn zhī yú shì suì xíng

这句话大意是:”兀典大怒,以为泄军机,斩之于市,遂行。

jūn shì gè yǐ lǎo yòu zì suí

这句话大意是:军士各以老幼自随。

zhōu zhōng yì yǒu guān zhōng hé zhōng qiān bì shāng gǔ lǎo yòu yì yǐ bīng lì cóng xíng fù nǚ jiē jià shì zú jūn zhōng yì yǒu qiáng qǔ duó zhě

这句话大意是:州中亦有关中、河中迁避商贾老幼,亦倚兵力从行,妇女皆嫁士卒,军中亦有强娶夺者。

shì rì jūn chū liǎng dōng mén jí nán mén bù zūn luò yáng lù nǎi yóu zhōu xī nán jìng rù tài shān bīng xuě zhōng

这句话大意是:是日,军出两东门及南门,不遵洛阳路,乃由州西南径入大山冰雪中。

jiā zhōu liú zhào liǎng shuài jí rì pàn qù dà bīng yǐ shù bǎi qí yáo niè qí hòu

这句话大意是:葭州刘、赵两帅即日叛去,大兵以数百骑遥蹑其后。

míng rì zhāng yì jūn pàn wǎng zhū yáng rù lù lú guān dà bīng zhuī jí jiàng zhī

这句话大意是:明日,张翼军叛往朱阳,入鹿卢关,大兵追及降之。

shān lù jī xuě zhòu rì dòng shì ní nào jí jìng suí jūn fù nǚ qì zhì yòu zhì āi háo yíng lù

这句话大意是:山路积雪,昼日冻释,泥淖及胫,随军妇女弃掷幼稚,哀号盈路。

jūn zhì tiě lǐng dà bīng qián zhào luò yáng dà jūn cóng xi sān xiàn guò lú shì suǒ zhì shāo guān mín lú shè jī jù lǜ wèi jīn jūn suǒ jù yòu fǎn shǒu tiě lǐng yǐ duàn guī lù

这句话大意是:军至铁岭,大兵潜召洛阳大军从西三县过卢氏,所至烧官民庐舍积聚,虑为金军所据,又反守铁岭,以断归路。

jīn bīng zhī bì sǐ jiē yǒu dòu zhì rán yǐ shù rì bù shí xíng èr bǎi lǐ xǔ kùn bèi bù zhī pō yì sàn zǒu

这句话大意是:金兵知必死,皆有斗志,然已数日不食,行二百里许,困惫不支,颇亦散走。

yú shì wán yán zhòng xǐ xiān jiàng dà jūn zhǎn yú mǎ qián

这句话大意是:于是完颜重喜先降,大军斩于马前。

zhèng tì jié miáo yīng jiàng yīng bù cóng shā zhī xié qí shǒu yǐ jiàng yú shì shì zú dà kuì

这句话大意是:郑倜劫苗英降,英不从,杀之,携其首以降,于是士卒大溃。

wù diǎn hé rùn tí shù shí qí zǒu shān jiān zhuī qí qín de jiē shā zhī

这句话大意是:兀典、合闰提数十骑走山间,追骑禽得,皆杀之。

xiān shì wù diǎn cháng wèi dèng zhōu jié dù shǐ shì xí móu kè huáng guó sān hé shí wéi xuān chà dōu zǒng lǐng yǔ wù diǎn qīn hòu gù jué jì rù shān

这句话大意是:先是,兀典尝为邓州节度使,世袭谋克黄掴三合时为宣差都总领,与兀典亲厚,故决计入邓。

shì yì yě ān píng dàng kòu yīng yáng zhèn wēi zhū dōu wèi jí xī ān jīn jī děng jūn tuō zǒu zhě bǎi cái yī èr

这句话大意是:是役也,安平、荡寇、鹰扬、振威诸都尉,及西安、金鸡等军,脱走者百才一二。

èr yuè sù lán cuàn guī yǒu bào tú dān bǎi jiā yán xíng shěng zhì bǎi jiā yù chū yíng fù lǎo zhē mǎ qián āi sù yún xíng shěng fù lái wú zhōu suì yǐ yuàn wú chū yíng

现代白话:二月,素兰窜归,有报徒单百家言“行省至”,百家欲出迎,父老遮马前哀诉云:“行省复来,我州碎了,愿无出迎。

bǎi jiā xiǎo zhī yuē qián rì wù diǎn yù jié cǐ zhōu wèi sù lán lì quàn ér zhǐ cǐ xíng shěng fēi wù diǎn nǎi sù lán yě

这句话大意是:”百家晓之曰:“前日兀典,欲劫此州,为素兰力劝而止,此行省非兀典,乃素兰也。

fù lǎo nǎi tīng bǎi jiā chū chéng

这句话大意是:”父老乃听百家出城。

shǎn zhōu zì jūn chū

这句话大意是:陕州自军出。

rì yǒu táo hái zhě bǎi jiā jiē fǔ nà zhī suǒ de jí wàn rén

这句话大意是:日有逃还者,百家皆抚纳之,所得及万人。

bǎi jiā yòu mù shōu suǒ qì jiǎ zhàng

这句话大意是:百家又募收所弃甲仗。

ruò huò èr fù jí yǐ yī yǔ zhī qí yī guān chū zhí mǎi zhī yóu shì jūn shāo zhèn

这句话大意是:若获二副,即以一与之,其一官出直买之,由是军稍振。

wǔ yuè zǒng shuài fù diǎn jiǎn yán zhǎn lǐng jūn fù lì shāng zhōu zǒng shuài

这句话大意是:五月,总帅副点检颜盏领军复立商州总帅。

huá zhōu rén wáng mǒu lì guó zhōu quán cì shǐ

这句话大意是:华州人王某立虢州,权刺史。

qī yuè zhì zhǐ zhào bǎi jiā rù yuán yǐ quán xī ān jūn jié dù shǐ xíng yuán shuài shì ā bù hǎn nú shí là wèi jīn ān jūn jié dù shǐ guān shǎn zǒng shuài

这句话大意是:七月,制旨召百家入援,以权西安军节度使、行元帅事阿不罕奴十剌为金安军节度使、关陕总帅。

jiǔ yuè gǒng chāng zhī fǔ yuán shuài wán yán hū xié hǔ rù shǎn zhōu zhào bài cān zhī zhèng shì xíng shàng shū shěng shì

这句话大意是:九月,巩昌知府元帅完颜忽斜虎入陕州,诏拜参知政事,行尚书省事。

yǐ hé zhōng zǒng shuài fǔ jīng lì li xiàn néng chōng zuǒ yòu sī yuán wài láng

这句话大意是:以河中总帅府经历李献能充左右司员外郎。

xiàn néng zì qīn shū zhēn yòu sān nián jìn shì

这句话大意是:献能字钦叔,贞祐三年进士。

fù lì shān zhài ān fǔ jūn mín

这句话大意是:复立山寨,安抚军民。

shí yuè shuò zhì zhǐ zhào hū xié hǔ fù nán yáng liú shān sì yǐ ā bù hǎn nú shí là quán cān zhī zhèng shì xíng shěng

这句话大意是:十月朔,制旨召忽斜虎赴南阳留山寺,以阿不罕奴十剌权参知政事,行省。

shí zhào wěi wèi hé jiè yuán shuài zhūn jīn jī bǎo jūn wù lì shǎn shěng xíng shěng yuè gěi liáng yǐ shàn qí jūn

这句话大意是:时赵伟为河解元帅,屯金鸡堡,军务隶陕省,行省月给粮以赡其军。

míng nián wǔ yuè mài shú shěng zhā lìng wěi jì zhì bīng shí quán ba yuè gěi

这句话大意是:明年五月,麦熟,省劄令伟计置兵食,权罢月给。

shí yuè wěi jūn shí yòu jǐn lǚ bái shǎn shěng yún wú liáng kě gěi wěi sī wèi qí jūn yán wǒ yǔ li yuán wài láng yǒu xì zuò shì wǒ jūn jī è bù wéi cún xù

这句话大意是:十月,伟军食又尽,屡白陕省,云无粮可给,伟私谓其军言:“我与李员外郎有隙,坐视我军饥饿,不为存恤。

yú shì zì wǎng yǒng níng quàn yù wěi pō wéi xiǎo mín suǒ xìn wǎng wǎng xiàn liáng huò dǎo qí fā cáng

这句话大意是:”于是自往永宁劝喻,伟颇为小民所信,往往献粮,或导其发藏。

nán xiàn bǎ ài jūn tí kòng yǐ wěi hèng zì yán yú xíng shěng xíng shěng qiǎn zhào tí kòng zhě quán yuán shuài shǒu yǒng níng yuán cūn zhài wěi hái jīn jī

这句话大意是:南县把隘军提控以伟横恣言于行省,行省遣赵提控者权元帅,守永宁元村寨,伟还金鸡。

shí yī yuè dōng zhì dà bīng yǐ gōng pò yuán cūn zhài wěi gōng jiě zhōu bù néng xià yú shì mì qiǎn zǒng lǐng wáng mào jūn shì sān shí rén rù shǎn zhōu

这句话大意是:十一月冬至,大兵已攻破元村寨,伟攻解州不能下,于是密遣总领王茂军士三十人入陕州。

nì cài pǔ zhōng fán sān sì rì chéng yè wáng mào shā běi chéng luó zú jǔ hào zhào wěi jūn bā bǎi dù hé rù chéng jié shā ā bù hǎn nú shí là li xiàn néng tí kòng pú xiān mǒu zǒng lǐng lái dào ān yīn wū zòu nú shí là děng yù fǎn chén zhū zhī yǐ

现代白话:匿菜圃中凡三四日,乘夜,王茂杀北城逻卒,举号召伟军八百渡河,入城劫杀阿不罕奴十剌、李献能、提控蒲鲜某、总领来道安,因诬奏:“奴十剌等欲反,臣诛之了。

cháo tíng zhī qí yuān ér mò gǎn jí jiù shòu wěi yuán shuài zuǒ jiān jūn jiān xī ān jūn jié dù shǐ xíng zǒng shuài fǔ shì

这句话大意是:”朝廷知其冤而莫敢诘,就授伟元帅左监军,兼西安军节度使,行总帅府事。

shí jǐn

这句话大意是:食尽。

kuò sù sù yòu jǐn yǐ míng nián sān yuè jiàng dà bīng

这句话大意是:括粟,粟又尽,以明年三月降大兵。

huò wèi wěi jūn xiǎng bù jì yǐ jié lüè zì zī yī rì yì li xiàn néng xiàn néng jìn zhī yuē cóng yí pò dí bù yì

这句话大意是:或谓伟军饷不继,以劫掠自资,一日诣李献能,献能靳之,曰:“从宜破敌不易。

yóu shì hàn zhī

这句话大意是:”由是憾之。

nǎi chéng nú shí là yàn yǐn bù shè bèi xuǎn sǐ shì èr shí bā rén yè yóu hòu hé tān yú chéng ér shàng qǔ bǐng lú suì shí zhì wū wǎ mén shàn wèi jiàn zú shēng

这句话大意是:乃乘奴十剌宴饮不设备,选死士二十八人,夜由后河滩逾城而上,取饼炉碎石掷屋瓦门扇为箭镞声。

zhōu rén yí pàn jūn duō bù gǎn dòng suì kāi mén nà jūn

这句话大意是:州人疑叛军多,不敢动,遂开门纳军。

shā xíng shěng yǐ xià guān shǔ èr shí yī rén xiàn néng zuì wéi suǒ hèn gù bèi hài yóu kù

这句话大意是:杀行省以下官属二十一人,献能最为所恨,故被害尤酷。

wěi zhī biàn jiàng zhōu lù shì zhāng shēng zì jìn zhī dà tóng rén hù gōng bù lìng shǐ chū shēn céng wèi yú yáng bù qiān jiàng zhōu lù shì wèi zhī shí zhě yuē wǒ běn xiǎo rén shòu guó jiā guān lù jīn rì guó jiā zāo bù xìng wǒ bù néng cóng fǎn zéi

现代白话:伟之变,绛州录事张升字进之,大同人,户工部令史出身,曾为渔阳簿,迁绛州录事,谓知识者曰:“我本品行较差的人,受国家官禄,今日国家遭不幸,我不能从反贼。

yán qì fù shuǐ sǐ àn shàng shù bǎi rén jiē jiē xī zhī

这句话大意是:”言讫,赴水死,岸上数百人皆嗟惜之。

jí tú dān bǎi jiā zhèng xi zhī bài dān qí jiàn dào shù bǎi lǐ rù jīng

这句话大意是:及徒单百家郑西之败,单骑间道数百里入京。

wéi shàng yán wù diǎn děng tiě lǐng bài zhuàng

这句话大意是:为上言兀典等铁岭败状。

yú shì jí zhòng xǐ hé rùn wù diǎn jiā zī bào wù diǎn wèi zuì shǒu bǎng tōng qú yún

这句话大意是:于是籍重喜、合闰、兀典家赀,暴兀典为罪首,榜通衢云。

shí zhǎn nǚ lǔ huan běn míng shí liù

这句话大意是:石盏女鲁欢,本名十六。

xìng dìng sān nián yǐ hé nán lù tǒng jūn shǐ wèi yuán shuài yòu dōu jiān xíng píng liáng yuán shuài fǔ shì

这句话大意是:兴定三年,以河南路统军使为元帅右都监,行平凉元帅府事。

xiān shì shǎn xī xíng shěng xū dǐng yán píng liáng kòng zhì xī chuí shí wèi yào dì

这句话大意是:先是,陕西行省胥鼎言:“平凉控制西垂,实为要地。

dōu jiān nǚ xī liè gǔ lǐ jiān cái shí fán yōng bù xián jūn wù qiě yǐ rù sù bǔ guān suì de shēng yòng wò zhòng bīng dāng fāng miàn qǐ néng fú zhòng

这句话大意是:都监女奚烈古里间材识凡庸,不闲军务,且以入粟补官,遂得升用,握重兵,当方面,岂能服众。

fáng qiū zài ěr yi xuǎn cái móu yǒu sù wàng shàn jiàng bīng zhě dài zhī

这句话大意是:防秋在迩,宜选才谋、有宿望、善将兵者代之。

gù yǐ mìng nǚ lǔ huan

这句话大意是:”故以命女鲁欢。

shí yī yuè nǚ lǔ huan shàng yán zhèn róng chì gōu chuān dōng xī sì shí lǐ de wú xiǎn zǔ dāng xià rén wǎng lái zhī chōng bǐ lǚ qīn tū jīn bīng cháng bù dé lì

这句话大意是:十一月,女鲁欢上言:“镇戎赤沟川,东西四十里,地无险阻,当夏人往来之冲,比屡侵突,金兵常不得利。

míng nián chūn dāng chéng zhèn róng bǐ bì chū bīng lái náo

这句话大意是:明年春,当城镇戎,彼必出兵来挠。

qǐ yú èr sān yuè jiān zhēng bàng jùn bīng shēng yán fáng hù qiě lìng fū gǒng gè tún bīng jìng shàng shì jìn fá zhī shì yǐ zhì qí zhǒu

这句话大意是:乞于二三月间征傍郡兵,声言防护,且令鄜、巩各屯兵境上示进伐之势,以制其肘。

chén lǐng píng liáng zhī zhòng yóu zhèn róng ér rù gōng qí xīn fù

这句话大意是:臣领平凉之众,由镇戎而入,攻其心腹。

bǐ zì jiù zhī bù xiá ān néng jí wǒ

这句话大意是:彼自救之不暇,安能及我。

rú cǐ zé zhèn róng kě chéng ér bǐ yì bù gǎn lái fàn

这句话大意是:如此则镇戎可城,而彼亦不敢来犯。

yòu suǒ zài guān jūn duō hé běi shān xī shī yè zhī rén qí jiā shǔ yǎng jǐ xiàn guān měi huàn bù zú

这句话大意是:又所在官军多河北、山西失业之人,其家属仰给县官,每患不足。

zhèn róng tǔ rǎng féi wò yòu qiě píng yǎn chén pí jiàng suǒ tǒng jǐ bā qiān rén měi yǐ qiān xǐ bù cháng wèi bìng

这句话大意是:镇戎土壤肥沃,又且平衍,臣裨将所统几八千人,每以迁徙不常为病。

ruò shòu yǐ huāng tián shǐ gēng qiě zhàn zé kě yǐ yù bèi yī fāng xiàn guān shěng fèi ér shí yì zú yǐ

现代白话:若授以荒田,使耕且战,则能够御备一方,县官省费而食亦足了。

qí yú biān jùn yì yi yī tǐ cuò zhì

这句话大意是:其余边郡亦宜一体措置。

shàng jiā nà yān

现代白话:”上嘉纳呢。

qiān chāng wǔ jūn jié dù shǐ

这句话大意是:迁昌武军节度使。

yuán guāng èr nián jiǔ yuè yòu yán shāng luò zhòng dì xi kòng qín shǎn dōng jiē hé nán jūn wù fán mì yi xuǎn cái gàn zhī shì wèi fáng yù shǐ shè shuài zhí yǐ zhèn zhī

这句话大意是:元光二年九月,又言:“商洛重地,西控秦陕,东接河南,军务繁密,宜选才干之士为防御使、摄帅职以镇之。

yòu jiù lái zhū ài shǒu yù zhī guān bìng cóng shuài fǔ pì zhì qí suǒ pì zhě duō qí qīn nì zhí chǎn yíng sī zhuān shì yú liè jí dāng dài qù yòu fù bǎo liú cǐ zuì hài zhī shèn zhě

这句话大意是:又旧来诸隘守御之官,并从帅府辟置,其所辟者,多其亲昵,殖产营私,专事渔猎,及当代去,又复保留,此最害之甚者。

yi lìng shū fǔ xuǎn jǔ yǐ gé qí bì

这句话大意是:宜令枢府选举,以革其弊。

yòu zhōu zhī shù bīng jiān yú kuì yùn yì hé yī shàng tún tián yǐ miǎn zhuǎn shū zhī fèi

这句话大意是:又州之戍兵艰于馈运,亦合依上屯田,以免转输之费。

yòu yán měi nián fáng qiū zhū ài shǒu zhě bù guò shù shí rén yú zhòng jǐn tún bǎo ān shí mén dà jīng luò nán yǐ wéi yìng yuán zhōng jiān xiāng jù yuǎn zhì bǎi lǐ cāng cù qǐ néng zhēng jí

这句话大意是:”又言:“每年防秋,诸隘守者不过数十人,余众尽屯保安、石门、大荆、洛南以为应援,中间相距远至百里,仓猝岂能征集。

yi jìn ài zhù yíng

这句话大意是:宜近隘筑营。

xǐ jiàn bīng jū zhī yǐ dài huǎn jí

这句话大意是:徙见兵居之,以待缓急。

yòu nán biān suǒ shè xún jiǎn shí yuán bīng lǜ qiān rén cǐ nǎi píng shí yǐ jié jiān xì zhě yǐ yǒu dà jūn

这句话大意是:又南边所设巡检十员,兵率千人,此乃平时以诘奸细者,已有大军。

yi xī bà qù

这句话大意是:宜悉罢去。

cháo tíng lüè shī xíng zhī

这句话大意是:”朝廷略施行之。

zhèng dà jiǔ nián èr yuè yǐ xíng shū mì yuàn shì shǒu guī dé

这句话大意是:正大九年二月,以行枢密院事守归德。

yǐ chǒu dà yuán jiāng tè mù jué shuài zhēn dìng xìn ān dà míng dōng píng yì dōu zhū jūn lái gōng

这句话大意是:乙丑,大元将忒木泬率真定、信安、大名、东平、益都诸军来攻。

shì rì wú yún ér léi yǒu yǐ shén wǔ mì lüè zhàn zhī zhě yuē qí chéng wú hài rén xīn shāo ān

这句话大意是:是日,无云而雷,有以《神武秘略》占之者,曰“其城无害”,人心稍安。

shì qìng shān nú kuì jūn yì zhì chéng zhōng de zhī pō yǒu dòu zhì

这句话大意是:适庆山奴溃军亦至,城中得之,颇有斗志。

jǐ sì tí kòng zhāng dìng yè chū zhuó yíng fā shù pào ér hái

这句话大意是:己巳,提控张定夜出斫营,发数炮而还。

dìng píng rì hǎo tán bīng nǚ lǔ huan lìng zì mù yī jūn shǐ wèi tí kòng xiǎo shì ér shèng shàng xià suì shì yǐ wéi kě yòng

这句话大意是:定平日好谈兵,女鲁欢令自募一军,使为提控,小试而胜,上下遂恃以为可用。

chū huàn pào shǎo yù yǐ ní huò zhuān wèi zhī yì zhě kǒng wèi dí suǒ qīng bù fù yòng

这句话大意是:初患炮少,欲以泥或砖为之,议者恐为敌所轻,不复用。

fù lǎo yǒu yán běi mén zhī xi yī cài pǔ zhōng shí de gǔ pào yún shì táng zhāng xún suǒ mái jué zhī de wǔ qiān yǒu qí shàng yǒu kè zì huò dà jí zì zhě

这句话大意是:父老有言北门之西一菜圃中时得古炮,云是唐张巡所埋,掘之,得五千有奇,上有刻字或“大吉”字者。

dà bīng zhòu yè gōng chéng zhù yíng yú nán chéng wài qí dì shì shāo gāo

这句话大意是:大兵昼夜攻城,驻营于南城外,其地势稍高。

xiāng chuán shì ān lù shān jiāng yǐn zǐ qí yú cǐ gōng xún yuǎn de suī yáng

这句话大意是:相传是安禄山将尹子奇于此攻巡、远,得睢阳。

shí jīng lì jì yǔ xī jí guān shǔ wáng bì li qí fu yú jí lì shǒu yù chéng dé bù bá

这句话大意是:时经历冀禹锡及官属王璧、李琦、傅瑜极力守御,城得不拔。

fāng dà bīng wéi chéng jué fèng chí dà qiáo shuǐ yǐ hù chéng

这句话大意是:方大兵围城,决凤池大桥水以护城。

dōu shuǐ guān yán qù suì hé jué áo yóu gù shí huì yǐ shuǐ píng liàng zhī qí de yǔ chéng zhōng lóng xīng tǎ píng guǒ jué cǐ kǒu zé wú chéng yǐ

现代白话:都水官言,去岁河决敖游堌时,会以水平量之,其地与城中龙兴塔平,果决此口,则无城了。

jí dà bīng zhì bù dé yǐ qiǎn zhāo fǔ chén guì wǎng jué zhī cái chū mén wèi yóu qí suǒ chāo wú yī fǎn zhě

这句话大意是:及大兵至,不得已遣招抚陈贵往决之,才出门,为游骑所钞,无一返者。

sān yuè rén wǔ shuò gōng chéng bù néng xià dà jūn zhōng yǒu xiàn jué hé zhī cè zhě zhǔ jiàng cóng zhī

这句话大意是:三月壬午朔,攻城不能下,大军中有献决河之策者,主将从之。

hé jì jué shuǐ cóng xī běi ér xià zhì chéng xī nán rù gù suī shuǐ dào chéng fǎn yǐ shuǐ wèi gù

这句话大意是:河既决,水从西北而下,至城西南,入故濉水道,城反以水为固。

qiú xiàn cè zhě yù shā zhī ér bù zhī suǒ zài

这句话大意是:求献策者欲杀之,而不知所在。

sì yuè yǐ nǚ lǔ huan wèi zǒng shuài pèi jīn hǔ fú

这句话大意是:四月,以女鲁欢为总帅,佩金虎符。

ba sī nóng sī yǐ qí guān pú chá shì dá wèi jí qìng jūn jié dù shǐ xíng liù bù shì láng

这句话大意是:罢司农司,以其官蒲察世达为集庆军节度使、行六部侍郎。

wēn tè hǎn dào sēng guī dé fǔ tóng zhī li wú dǎng fǔ pàn

这句话大意是:温特罕道僧归德府同知,李无党府判。

wǔ yuè wéi chéng shāo huǎn pō qiān mín chū chéng jiù shí

这句话大意是:五月,围城稍缓,颇迁民出城就食。

shí èr yuè āi zōng cì huáng líng gāng qiǎn fèng zhí shù jiǎ dā shī bù fèng zhí quán fèng yù nián hé xié liè lái guī dé zhēng liáng

这句话大意是:十二月,哀宗次黄陵冈,遣奉职术甲搭失不、奉职权奉御粘合斜烈来归德征粮。

nǚ lǔ huan qiǎn shì láng shì dá zhì zhōng wáng yuán qìng quán láng zhōng yí fēng cóng yí wán yán hú tǔ quán yuán shuài hù sòng zài liáng qiān wǔ bǎi shí

这句话大意是:女鲁欢遣侍郎世达,治中王元庆权郎中,仪封从宜完颜胡土权元帅,护送载粮千五百石。

shì yuè huì èr gēng fā chuán

这句话大意是:是月晦二更发船。

èr nián zhēng yuè dá pú chéng dōng èr shí lǐ

这句话大意是:二年正月,达蒲城东二十里。

liù jūn gěi liáng jǐn yīn liú chuán bù tīng guī qiě mìng zhāng bù wèi wò shàng suì yòng cǐ zhōu yǐ jì

这句话大意是:六军给粮尽,因留船不听归,且命张布为幄,上遂用此舟以济。

jí shàng lái guī dé suí jià jūn wǎng wǎng chū chéng jiù liáng shí chéng zhōng zhǐ yǒu mǎ yòng yī jūn jìn qī bǎi rén

这句话大意是:及上来归德,随驾军往往出城就粮,时城中止有马用一军,近七百人。

yòng shān xī rén yǔ li xīn tóng xiāng lǐ cháng wèi xīn jūn tán yā zài guī dé quán guǒ yì dū wèi chē jià zhì shòu yǐ shuài zhí

这句话大意是:用山西人,与李辛同乡里,尝为辛军弹压,在归德权果毅都尉,车驾至,授以帅职。

cǐ jūn wài fù yǒu guān nú zhōng xiào jūn sì bǎi wǔ shí rén

这句话大意是:此军外复有官奴忠孝军四百五十人。

hé běi kuì jūn zhì zhě jiē zòng qiǎn zhī gù chéng zhōng wéi cǐ liǎng jūn

这句话大意是:河北溃军至者皆纵遣之,故城中惟此两军。

shàng shí zhào yòng jì shì ér bù jí guān nú gù guān nú yǒu yì xīn

这句话大意是:上时召用计事,而不及官奴,故官奴有异心。

cháo tíng zhī liǎng rén bù xié kǒng shēng biàn

这句话大意是:朝廷知两人不协,恐生变。

sān yuè wù chén zhì zhǐ lìng zǎi xiàng xī yàn shěng zhōng hé jiě zhī

这句话大意是:三月戊辰,制旨令宰相锡宴省中,和解之。

shì yè yòng chè bèi guān nú yǐ bīng chéng zhī wéi luàn

这句话大意是:是夜,用撤备,官奴以兵乘之为乱。

míng rì gōng yòng jūn yòng bài zǒu bèi shā zhòng xià chéng tóu shuǐ duó chuán ér qù zhě sī xū ér jǐn

这句话大意是:明日,攻用军,用败走被杀,众下城投水夺船而去者,斯须而尽。

guān nú zài shuāng mén qū zhī fǔ nǚ lǔ huan zhì yán rǔ zì chē jià dào fǔ shàng gòng bù gěi hǎo jiàng yì bù yǔ rǔ zuì hé cí

现代白话:官奴在双门,驱知府女鲁欢至,言“你自车驾到府,上供不给,好酱亦不与,你罪何辞。

suì yǐ yī mǎ zài zhī

这句话大意是:”遂以一马载之。

lìng jūn shì yōng zhì qí jiā jiǎn qí jiā zá jiàng fán èr shí wèng qiě chū suǒ yǒu jīn jù rán hòu shā zhī

这句话大意是:令军士拥至其家,检其家杂酱凡二十瓮,且出所有金具,然后杀之。

jí tí bīng rù jiàn yán shí zhǎn nǚ lǔ huan děng fǎn chén shā zhī yǐ

现代白话:即提兵入见,言“石盏女鲁欢等反,臣杀之了。

shàng bù dé yǐ jiù shè qí zuì qiě bào nǚ lǔ huan zhī è

这句话大意是:”上不得已,就赦其罪,且暴女鲁欢之恶。

hòu qí zhí dà ān rù cài shàng yán qiú jiān xuě shàng fù qí guān yǔ zài wū gǔ lùn gǎo chuán

这句话大意是:后其侄大安入蔡,上言求湔雪,上复其官,语在乌古论镐传。

hé sù jiā wū dǐ dài nǚ lǔ huan wèi zǒng shuài jūn biàn guān nú wú yì hài wū dǐ shǐ èr zú zhào zhī dào guān nú yǒu shàn yì

这句话大意是:禾速嘉兀底代女鲁欢为总帅,军变,官奴无意害兀底,使二卒召之,道官奴有善意。

wū dǐ xǐ gè yǐ jīn shí xīng yǔ zhī tóng jiàn guān nú

这句话大意是:兀底喜,各以金十星与之,同见官奴。

èr zú fù kǒng shòu jīn shì xiè yì shā zhī

这句话大意是:二卒复恐受金事泄,亦杀之。

chū hé běi kuì jūn zhì guī dé liáng xiǎng bù gěi

这句话大意是:初,河北溃军至归德,粮饷不给。

cháo tíng mìng bèi shù lǔ ā hǎi xíng zǒng shuài fǔ shì yǐ qīn jūn wǔ wèi jiē lì zhī

这句话大意是:朝庭命孛术鲁阿海行总帅府事,以亲军武卫皆隶之。

wǎng sù zhōu jiù shí jūn shì yǒu bù yuàn zhě suì yǔ dào zhōng cháo tíng wén zhī shǐ wèn qí gù

这句话大意是:往宿州就食,军士有不愿者,谇语道中,朝廷闻之,使问其故。

huò yán yuàn rù jīng huò chén zhōu ā hǎi qǐng cóng qí yuàn yǐ quàn gěi zhī jūn xīn shāo dìng

这句话大意是:或言愿入京或陈州,阿海请从其愿,以券给之,军心稍定。

jì ér lìng qiú suì yǔ zhě ā hǎi de sì rén zhǎn zhī guó zi jiān qián yóu shì zhū jūn xiōng xiōng

这句话大意是:既而令求谇语者,阿海得四人,斩之国子监前,由是诸军汹汹。

èr yuè gēng zǐ yè jié fǔ mín wǔ bāng jié jí pú chá yǎo zhù děng fán jiǔ jiā yī jūn suì sàn

这句话大意是:二月庚子夜,劫府民武邦杰及蒲察咬住等凡九家,一军遂散。

shù rì suì yǒu guān nú zhī biàn

这句话大意是:数日,遂有官奴之变。

pú chá guān nú shǎo cháng wèi běi bīng suǒ lǔ wǎng lái hé shuò

这句话大意是:蒲察官奴,少尝为北兵所虏,往来河朔。

hòu yǐ jiān shì xì yàn chéng yù jié zǒu xià jīn shā huí hé shǐ zhě de ān mǎ zī huò jí zì bá guī

这句话大意是:后以奸事系燕城狱,劫走夏津,杀回纥使者得鞍马资货,即自拔归。

cháo tíng yǐ qí zhǒng rén tè ēn shōu chōng zhōng xiào jūn wàn hù

这句话大意是:朝廷以其种人,特恩收充忠孝军万户。

cǐ jūn yuè gěi shén yōu guān nú rì yǔ qún bù chěng bó wèi yǒu sī suǒ hé

这句话大意是:此军月给甚忧,官奴日与群不逞博,为有司所劾。

shì wén yǐ qí xīn zì hé shuò lái wèi zhī fǎ jìn zhào wù wèn

这句话大意是:事闻,以其新自河朔来,未知法禁,诏勿问。

yí là pú ā gōng píng yáng guān nú qǐng xíng lùn gōng dì yī qiān běn jūn tí kòng pèi jīn fú

这句话大意是:移剌蒲阿攻平阳,官奴请行,论功第一,迁本军提控,佩金符。

sān fēng shān zhī bài zǒu xiāng yáng shuō sòng zhì shǐ yǐ qǔ dèng zhōu zì xiào zhì shǐ xìn zhī zhì yǔ tóng yàn yǐn

这句话大意是:三峰山之败,走襄阳,说宋制使以取邓州自效,制使信之,至与同燕饮。

yǐ ér zhī biàn chéng ba gōng fù móu běi guī

这句话大意是:已而知汴城罢攻,复谋北归。

qiǎn yí là liú gē rù shān shuō shān shuài nián hé chēng yù jié nán jūn wèi běi guī jì

这句话大意是:遣移剌留哥入邓,说邓帅粘合,称欲劫南军为北归计。

liú gē yǐ qíng gào nián hé guān nú jì yǐ qí zú shí yú rù chéng yì shì nián hé yù jiù wèng chéng zhōng qín zhī

这句话大意是:留哥以情告粘合,官奴继以骑卒十余入城议事,粘合欲就瓮城中擒之。

guān nú zhī shì xiè jí chí hái jiàn zhì de qí bīng wǔ bǎi lüè shān zhī biān miàn xiǎo chéng huò niú yáng shù bǎi sòng rén bù yí

这句话大意是:官奴知事泄,即驰还,见制得骑兵五百,掠邓之边面小城,获牛羊数百,宋人不疑。

guān nú yǎn sòng jūn de mǎ sān bǎi zhì dèng zhōu chéng xià yí shū nián hé biàn lǐ qū zhí liú mǎ yú shān ér qù

这句话大意是:官奴掩宋军得马三百,至邓州城下,移书粘合辨理屈直,留马于邓而去。

nǎi fù zhōng xiào jūn tí kòng jī wàng zhà wèi táng zhōu tài shǒu xiè sòng běi xíng suí yíng zhàng qǔ gōng jǐ yīn de rù biàn

这句话大意是:乃缚忠孝军提控姬旺,诈为唐州太守,械送北行,随营帐取供给,因得入汴。

yǒu yán qí chū rù nán běi jūn xíng shù qiān lǐ ér bù shè qí zhì lüè yǒu kě qǔ zhě zǎi xiàng yǐ wéi rán nǎi shǐ quán fù dū wèi

这句话大意是:有言其出入南北军,行数千里而不慑,其智略有可取者,宰相以为然,乃使权副都尉。

wèi jǐ tí jūn shù bǎi chí rù běi jūn liè qí zhōng shēng xié yī huí gē ér hái

这句话大意是:未几,提军数百驰入北军猎骑中,生挟一回纥而还。

suì xún huáng líng bā gǔ děng chù jié niú yáng liáng zī shén zhòng xún zhuǎn zhèng dū wèi

这句话大意是:遂巡黄陵、八谷等处,劫牛羊粮资甚众,寻转正都尉。

yòu yǐ jūn zhì huáng líng jǐ huò zhèn zhōu dà jiàng yú shì zhōng wài jiē yǐ wéi kě yòng suì bài wèi yuán shuài tǒng mǎ jūn

这句话大意是:又以军至黄陵,几获镇州大将,于是中外皆以为可用,遂拜为元帅,统马军。

tiān xìng yuán nián shí èr yuè cóng āi zōng běi dù

这句话大意是:天兴元年十二月,从哀宗北渡。

shàng cì huáng líng gāng píng zhāng bái sā lǜ zhū jiāng zhàn guān nú zhī gōng jū duō

这句话大意是:上次黄陵冈,平章白撒率诸将战,官奴之功居多。

jí dù hé shuò wéi guān nú yī jūn hào lìng míng sù qiū háo wú fàn

这句话大意是:及渡河朔,惟官奴一军号令明肃,秋毫无犯。

míng nián zhēng yuè shàng zhì guī dé

这句话大意是:明年正月,上至归德。

zhī fǔ shí zhǎn nǚ lǔ huan yǐ jūn zhòng shí guǎ jù bù néng gěi qǐng yú shàng lìng hé běi kuì jūn zhì zhě jiù liáng yú xú sù chén sān zhōu qīn wèi jūn yì qiǎn chū chéng jiù shí shàng bù dé yǐ cóng zhī

这句话大意是:知府石盏女鲁欢以军众食寡,惧不能给,请于上,令河北溃军至者就粮于徐、宿、陈三州,亲卫军亦遣出城就食,上不得已从之。

nǎi zhào yù guān nú yuē nǚ lǔ huan jǐn sàn wèi bīng qīng dāng xiǎo xīn

这句话大意是:乃召谕官奴曰:“女鲁欢尽散卫兵,卿当小心。

shì shí wéi guān nú zhōng xiào jūn sì bǎi wǔ shí rén mǎ yòng jūn qī bǎi rén liú fǔ zhōng

这句话大意是:是时,惟官奴忠孝军四百五十人、马用军七百人留府中。

yòng běn guǒ yì dū wèi shàng zhì guī dé shǐ shēng wèi yuán shuài yòu cháng zhào zhī móu shì ér bù jí guān nú gù guān nú shǐ yǒu tú yòng zhī zhì

这句话大意是:用本果毅都尉,上至归德始升为元帅,又尝召之谋事,而不及官奴,故官奴始有图用之志。

shì shí dà yuán jiāng tè mù jué gōng guī dé

这句话大意是:是时,大元将忒木泬攻归德。

guān nú jì zǒng bīng bǐng sī yǔ guó yòng ān móu yù yāo shàng xìng hǎi zhōu

这句话大意是:官奴既总兵柄,私与国用安谋,欲邀上幸海州。

jí jìn shì jú zhí zhǎng ā lēi gēn wù rě shǐ yòng ān huí fù zòu tiè wèi hǎi zhōu kě jiù shān dōng háo jié yǐ tú huī fù qiě yǐ jù zhōu jí kě tōng liáo dōng

这句话大意是:及近侍局直长阿勒根兀惹使用安回,附奏帖,谓海州可就山东豪杰以图恢复,且已具舟楫,可通辽东。

shàng lǎn zòu bù cóng

这句话大意是:上览奏不从。

yòu cháng qǐng shàng běi dù zài tú huī fù nǚ lǔ huan jū zhī zì shì yǒu yì xīn yǐ

现代白话:又尝请上北渡,再图恢复,女鲁欢沮之,自是有异心了。

qiě yī jūn yǐ wài bīng sì wèi piāo lüè guān nú bù zhī jìn

这句话大意是:且一军倚外兵肆为剽掠,官奴不之禁。

yú shì zuǒ chéng li xī zuǒ yòu sī láng zhōng zhāng tiān gāng jìn shì jú fù shǐ li dà jié jù wéi shàng yán guān nú yǒu fǎn zhuàng

这句话大意是:于是,左丞李蹊、左右司郎中张天纲、近侍局副使李大节俱为上言官奴有反状。

shàng qiè yōu zhī yǐ mǎ jūn zǒng lǐng hé shí liè ā lǐ hé nèi zú xí xiǎn yīn chá qí dòng jìng yǔ cháo chén yán jí zé yuē wǒ cóng guān nú wēi jiàn zhōng qǐ wèi dà shuài hé fù ér fǎn yé

这句话大意是:上窃忧之,以马军总领纥石烈阿里合、内族习显阴察其动静,与朝臣言及,则曰:“我从官奴微贱中起为大帅,何负而反耶?

qīng děng wù guò lǜ

这句话大意是:卿等勿过虑。

ā lǐ hé xí xiǎn zhī guān nú jiàn bù néng zhì fǎn xiè shàng yì

这句话大意是:”阿里合、习显知官奴渐不能制,反泄上意。

shàng yì jù guān nú mǎ yòng xiàng tú yīn yǐ wéi luàn mìng zǎi zhí zhì jiǔ hé jiě zhī

这句话大意是:上亦惧官奴、马用相图,因以为乱,命宰执置酒和解之。

yòng chè bèi

这句话大意是:用撤备。

é guān nú chéng xì lǜ qí jūn gōng yòng yòng jūn bài zǒu

这句话大意是:俄官奴乘隙率其军攻用,用军败走。

guān nú luàn shā jūn mín yǐ zú wǔ shí rén shǒu xíng gōng

这句话大意是:官奴乱杀军民,以卒五十人守行宫。

jié cháo guān jiē jù yú dū shuǐ máo huā niǎn zhái yǐ bīng jiān yān

现代白话:劫朝官皆聚于都水毛花辇宅,以兵监呢。

qū cān zhī zhèng shì shí zhǎn nǚ lǔ huan zhì qí jiā xī chū suǒ yǒu jīn jù rán hòu shā zhī

这句话大意是:驱参知政事石盏女鲁欢至其家,悉出所有金具,然后杀之。

nǎi qiǎn dū wèi mǎ shí bèi jiǎ chí rèn jié zhí zhǎng bǎ nú shēn yú shàng qián shàng chū wò jiàn jiàn shí zhì jiàn yú de yuē wèi wǒ yán yú yuán shuài wǒ zuǒ yòu zhǐ yǒu cǐ rén qiě liú shì wǒ

这句话大意是:乃遣都尉马实被甲持刃劫直长把奴申于上前,上初握剑,见实,掷剑于地曰:“为我言于元帅,我左右止有此人,且留侍我。

shí bù gǎn pò qūn xún ér tuì

这句话大意是:”实不敢迫,逡巡而退。

fán shā cháo guān zuǒ chéng li xī yǐ xià sān bǎi yú rén jūn jiāng jìn wèi mín shù sǐ zhě sān qiān

这句话大意是:凡杀朝官左丞李蹊已下三百余人,军将、禁卫、民庶死者三千。

láng zhōng wán yán hú lǔ là dōu shì jì yǔ xī fù shuǐ sǐ

这句话大意是:郎中完颜胡鲁剌、都事冀禹锡赴水死。

yǔ xī zì jīng fu lóng shān rén

这句话大意是:禹锡字京甫,龙山人。

zhì níng yuán nián jìn shì shì lì zhōu jùn yǒu néng shēng

这句话大意是:至宁元年进士,仕历州郡有能声。

guī dé shòu bīng yǔ xī wéi xíng yuàn dōu shì jīng huà níng yù yī fǔ yǐ zhòng

这句话大意是:归德受兵,禹锡为行院都事,经画宁御一府倚重。

wén biàn huò quàn yǐ wēi fú miǎn bù cóng jiàn hài

这句话大意是:闻变,或劝以微服免,不从,见害。

shì rì pú mù guān nú tí bīng rù jiàn yán shí zhǎn nǚ lǔ huan děng fǎn chén shā zhī yǐ

现代白话:是日蒲暮,官奴提兵入见,言:“石盏女鲁欢等反,臣杀之了。

shàng bù dé yǐ shè qí zuì yǐ wéi shū mì fù shǐ quán cān zhī zhèng shì

这句话大意是:”上不得已,赦其罪,以为枢密副使、权参知政事。

chū guān nú zhī mǔ zì hé běi jūn kuì běi bīng de zhī

这句话大意是:初,官奴之母,自河北军溃,北兵得之。

zhì shì shàng nǎi mìng guān nú yīn qí mǔ yǐ jì qǐng hé gù guān nú mì yǔ tè mù jué yì hé shì lìng ā lǐ hé wǎng yán yù jié shàng yǐ jiàng

这句话大意是:至是,上乃命官奴因其母以计请和,故官奴密与忒木泬议和事,令阿里合往言,欲劫上以降。

tè mù jué xìn zhī hái qí mǔ yīn dìng hé jì

这句话大意是:忒木泬信之,还其母,因定和计。

guān nú nǎi rì wǎng lái jiǎng yì huò chéng zhōu zhōng liú huì yǐn

这句话大意是:官奴乃日往来讲议,或乘舟中流会饮。

qí qiǎn lái shǐ zhě èr shí yú bèi jiē nǚ zhí qì dān rén shàng mì lìng guān nú yǐ jīn yín pái yǔ zhī wù lìng hái yíng

这句话大意是:其遣来使者二十余辈,皆女直、契丹人,上密令官奴以金银牌与之,勿令还营。

yīn zhī wáng jiā sì dà jiàng suǒ zài gù guān nú huà zhuó yíng zhī cè

这句话大意是:因知王家寺大将所在,故官奴画斫营之策。

xiān shì zhōng xiào jūn dū tǒng zhāng xìng zhě wèi guān nú jué yù jié shàng běi jiàng suì lǜ běn jūn bǎi wǔ shí rén wéi guān nú zhī dì shù zhī yuē rǔ yù xiàn zhǔ shàng wǒ bèi jiē dà cháo bù shè zhě shǐ ān guī hu

现代白话:先是,忠孝军都统张姓者,谓官奴决欲劫上北降,遂率本军百五十人围官奴之第,数之曰:“你欲献主上,我辈皆大朝不赦者,使安归吗?

guān nú jù nǎi yǐ qí mǔ chū zhì yún rǔ děng ruò yǐ wú mǔ zì běi zhōng lái yí wǒ yǔ běi yǒu móu jí shā zhī

现代白话:”官奴惧,乃以其母出质,云:“你等若以我母自北中来,疑我与北有谋,即杀之。

wǒ bù hèn

这句话大意是:我不恨。

zhāng yì shāo jiě jì yǐ hǎo yǔ yǔ zhī yuē yuē guǒ rú cān zhèng suǒ yán jīn hòu wù fù yán jiǎng hé běi shǐ zhì jí dāng shā zhī

这句话大意是:”张意稍解,既以好语与之约曰:“果如参政所言,今后勿复言讲和,北使至,即当杀之。

guān nú yuē shā yì kě bù shā yì kě zòu ér shā zhī yì kě

这句话大意是:”官奴曰:“杀亦可,不杀亦可,奏而杀之亦可。

zhāng nǎi tuì guān nú jí jù jūn běi cǎo chǎng zì yán wú fǎn qíng jīn wù fù xiāng yí yě

这句话大意是:”张乃退,官奴即聚军北草场,自言无反情,今勿复相疑也。

suì huà zhuó yíng zhī cè

这句话大意是:遂画斫营之策。

wǔ yuè wǔ rì jì tiān

这句话大意是:五月五日,祭天。

jūn zhōng yīn bèi huǒ qiāng zhàn jù lǜ zhōng xiào jūn sì bǎi wǔ shí rén zì nán mén dēng zhōu yóu dōng ér běi yè shā wài tí luó zú suì zhì wáng jiā sì

这句话大意是:军中阴备火枪战具,率忠孝军四百五十人,自南门登舟,由东而北,夜杀外提逻卒,遂至王家寺。

shàng yù běi mén xì zhōu dài zhī

这句话大意是:上御北门,系舟待之。

lǜ bù shèng zé rù xú zhōu ér dùn

这句话大意是:虑不胜则入徐州而遁。

sì gēng jiē zhàn zhōng xiào chū xiǎo què

这句话大意是:四更接战,忠孝初小却。

zài jìn guān nú yǐ xiǎo chuán fēn jūn wǔ qī shí chū zhà wài fù bèi gōng zhī

这句话大意是:再进,官奴以小船分军五七十出栅外,腹背攻之。

chí huǒ qiāng tū rù běi jūn bù néng zhī jí dà kuì nì shuǐ sǐ zhě fán sān qiān wǔ bǎi yú rén jǐn fén qí zhà ér hái

这句话大意是:持火枪突入,北军不能支,即大溃,溺水死者凡三千五百余人,尽焚其栅而还。

suì zhēn bài guān nú cān zhī zhèng shì jiān zuǒ fù yuán shuài réng yǐ yù mǎ cì zhī

这句话大意是:遂真拜官奴参知政事、兼左副元帅,仍以御马赐之。

qiāng zhì yǐ chì huáng zhǐ shí liù zhòng wèi tǒng zhǎng èr chǐ xǔ shí yǐ liǔ tàn tiě zǐ cí wèi liú huáng pī shuāng zhī shǔ yǐ shéng xì qiāng duān

这句话大意是:枪制,以敕黄纸十六重为筒,长二尺许,实以柳炭、铁滓、磁未、硫黄、砒霜之属,以绳系枪端。

jūn shì gè xuán xiǎo tiě guàn cáng huǒ lín zhèn shāo zhī yàn chū qiāng qián zhàng yú yào jǐn ér tǒng bù sǔn

这句话大意是:军士各悬小铁罐藏火,临阵烧之,焰出枪前丈余,药尽而筒不损。

gài biàn jīng bèi gōng yǐ cháng de yòng jīn fù yòng zhī

这句话大意是:盖汴京被攻已尝得用,今复用之。

bīng jì tuì guān nú rù bó zhōu liú xí xiǎn zǒng qí jūn

这句话大意是:兵既退,官奴入亳州,留习显总其军。

shàng yù zhào bì táng wú yī rén gǎn zòu duì zhě rì bēi qì yún zì gǔ wú bù wáng zhī guó bù sǐ zhī jūn dàn hèn wǒ bù zhī yòng rén gù wèi cǐ nú suǒ qiú ěr

这句话大意是:上御照碧堂,无一人敢奏对者,日悲泣云:“自古无不亡之国、不死之君,但恨我不知用人,故为此奴所囚耳。

yú shì nèi jú lìng sòng qǐ nú yǔ fèng yù wú gǔ sūn ài shí nà lán qì dá nǚ xī liè wán chū mì móu zhū guān nú

现代白话:”于是,内局令宋乞奴与奉御我古孙爱实、纳兰忔答、女奚烈完出密谋诛官奴。

huò yán guān nú mì lìng wù rě jì gòu guó yòng ān xié shàng chuán wèi huī fù shān dōng

这句话大意是:或言,官奴密令兀惹计构国用安,胁上传位,恢复山东。

shì bù chéng zé xiàn shàng yú sòng zì shú fǎn fù zhī zuì

这句话大意是:事不成则献上于宋,自赎反复之罪。

guān nú yǐ jǐ wèi wǎng bó zhōu xīn yǒu zhào zhī hái bù zhì

这句话大意是:官奴以己未往亳州,辛酉,召之还,不至。

zài zhào nǎi yǐ liù yuè jǐ mǎo hái

这句话大意是:再召,乃以六月己卯还。

shàng yù yǐ xìng cài shì guān nú fèn fèn ér chū zhì yú è wàn dùn zú yì qù pǒ cè

这句话大意是:上谕以幸蔡事,官奴愤愤而出,至于扼腕顿足,意趣叵测。

shàng jué yì yù zhū zhī suì yǔ nèi shì sòng qǐ nú chǔ zhì lìng péi mǎn chāo hé zhào zǎi xiàng yì shì wán chū fú zhào bì táng mén jiān

这句话大意是:上决意欲诛之,遂与内侍宋乞奴处置,令裴满抄合召宰相议事,完出伏照碧堂门间。

guān nú jìn jiàn shàng hū cān zhèng guān nú jí yīng

这句话大意是:官奴进见,上呼参政,官奴即应。

wán chū cóng hòu cì qí lèi shàng yì bá jiàn zhuó zhī

这句话大意是:完出从后刺其肋,上亦拔剑斫之。

guān nú zhōng chuàng tóu jiē xià yǐ zǒu wán chū huà qì dá ài shí zhuī shā zhī

这句话大意是:官奴中创投阶下以走,完出叱忔答、爱实追杀之。

zhōng xiào jūn wén nán jiē huàn jiǎ wán chū qǐng shàng qīn fǔ wèi zhī

这句话大意是:忠孝军闻难,皆擐甲,完出请上亲抚慰之。

míng hū li tài hé shòu yǐ hǔ fú shǐ wǎng láo jūn yīn zhào fàn chén sēng wáng shān ér bái jìn ā lǐ hé

这句话大意是:名呼李泰和,授以虎符,使往劳军,因召范陈僧、王山儿、白进、阿里合。

jìn xiān zhì shā zhī táng xià

这句话大意是:进先至,杀之堂下。

ā lǐ hé zhōng lù jué qí shì huǐ fā zhī wǎn wéi luàn jiàn suǒ shè ér sǐ

这句话大意是:阿里合中路觉其事,悔发之晚,为乱箭所射而死。

qǐ nú ài shí qì dá jiē shòu jié dù shǐ shì xí qiān hù wán chū jiān diàn qián yòu wèi jiāng jūn fàn chén sēng wáng shān ér zhōng xiào jūn yuán shuài

这句话大意是:乞奴、爱实、忔答皆授节度使、世袭千户,完出兼殿前右卫将军,范陈僧、王山儿忠孝军元帅。

yú shì shàng yù shuāng mén shè zhōng xiào jūn yǐ ān fǎn cè

这句话大意是:于是,上御双门,赦忠孝军以安反侧。

chú cuī lì bù shè wài qí yú cháng suǒ bù yuán zhě xián shè zhī

这句话大意是:除崔立不赦外,其余常所不原者咸赦之。

chū guān nú jiě suī yáng zhī wéi shì cóng guān shǔ jiǔ kǔ jī jiǒng wén cài zhōu chéng chí jiān gù bīng zhòng liáng guǎng xián quàn shàng nán xìng

这句话大意是:初,官奴解睢阳之围,侍从官属久苦饥窘,闻蔡州城池坚固、兵众粮广,咸劝上南幸。

wéi guān nú yǐ cháng cóng diǎn jiǎn nèi zú xié liè guò cài zhī qí bèi yù bù jí suī yáng lì zhēng yǐ wéi bù kě gù hào yú zhòng yuē gǎn yán nán qiān zhě zhǎn

这句话大意是:惟官奴以尝从点检内族斜烈过蔡,知其备御不及睢阳,力争以为不可,故号于众曰:“敢言南迁者斩!

zhòng yǐ guān nú wèi wú jūn fěng shàng zǎo wéi jì huì qí biàn suì yǐ jì zhū zhī

这句话大意是:”众以官奴为无君,讽上早为计,会其变,遂以计诛之。

hòu qiǎn wū gǔ lùn pú xiān rú cài hái yán qí chéng chí bīng liáng guǒ bù zú shì shàng yǐ zài dào wú kě nài hé

这句话大意是:后遣乌古论蒲鲜如蔡,还言其城池兵粮果不足恃,上已在道,无可奈何。

jí cài shòu bīng shǐ huǐ bù yòng guān nú zhī yán tè zhào shàng shū shěng yuè gěi qí mǔ qī liáng bǐ wú shī suǒ

这句话大意是:及蔡受兵,始悔不用官奴之言,特诏尚书省月给其母妻粮,俾无失所。

xí xiǎn jì dǎng guān nú yī rì lǜ zhōng xiào jūn jié guān kù jīn sì qiān liǎng

这句话大意是:习显既党官奴,一日率忠孝军劫官库金四千两。

shàng mìng guī dé zhì zhōng wēn tè hǎn dào sēng shuài fǔ jīng lì bǎ nú shēn jū wèn xiǎn fú zuì xià yù

这句话大意是:上命归德治中温特罕道僧、帅府经历把奴申鞫问,显伏罪下狱。

guān nú biàn xiǎn tuō zǒu shā zǒng lǐng wán yán cháng lè yú gōng mén shā dào sēng nú shēn yú qí jiā suì bēn bó

这句话大意是:官奴变,显脱走,杀总领完颜长乐于宫门,杀道僧、奴申于其家,遂奔亳。

jí guān nú fú zhū zhào diǎn jiǎn ā lēi gēn ā shī dá jí bó zhōu zhǎn xiǎn jí zhōng xiào jūn shǒu lǐng shù rén

这句话大意是:及官奴伏诛,诏点检阿勒根阿失答即亳州斩显及忠孝军首领数人。

wù rě shǐ yòng ān wèi hái cì yú zhōng lù shù qí zuì shā zhī

这句话大意是:兀惹使用安未还,伺于中路,数其罪杀之。

nèi zú qìng shān nú míng chéng lì zì xiàn fu tǒng jūn shǐ guǎi shān zhī zǐ píng zhāng bái sā zhī cóng dì yě

这句话大意是:内族庆山奴,名承立,字献甫,统军使拐山之子,平章白撒之从弟也。

wéi rén yí guān shén wěi ér nèi kuāng qiè wú suǒ yǒu

这句话大意是:为人仪观甚伟,而内恇怯无所有。

zhì níng chū xuān zōng zì zhāng dé fù quē qìng shān nú yíng jiàn yú tái chéng

这句话大意是:至宁初,宣宗自彰德赴阙,庆山奴迎见于台城。

xuān zōng xǐ qiǎn xiān hái zhōng dōu guān biàn

这句话大意是:宣宗喜,遣先还中都观变。

xuān zōng jì jí wèi yǐ chéng lì wèi xī jīng fù liú shǒu quán jìn shì jú zhí zhǎng jìn guān wǔ jiē cì qián wǔ qiān guàn qiě zhào yuē rǔ suī shòu cǐ zhí gū liú shì zhèn yù quē fù zhī réng gěi rǔ fù liú shǒu lù

现代白话:宣宗既即位,以承立为西京副留守,权近侍局直长,进官五阶,赐钱五千贯,且诏曰:“你虽授此职,姑留侍朕,遇阙赴之,仍给你副留守禄。

cǐ zhèn tè ēn yi zhī xī yě

这句话大意是:此朕特恩,宜知悉也。

zhēn yòu chū qiān wǔ wèi jūn fù dōu zhǐ huī shǐ jiān tí diǎn jìn shì jú

这句话大意是:”贞祐初,迁武卫军副都指挥使,兼提点近侍局。

hú shā hǔ zhuān quán tiě qiè cháng wèi xuān zōng yán zhī hòu hú shā hǔ fú zhū qìng shān nú yù jiàn chǒng xìng yǐ wéi diàn qián yòu fù dōu diǎn jiǎn

这句话大意是:胡沙虎专权僣窃,尝为宣宗言之,后胡沙虎伏诛,庆山奴愈见宠幸,以为殿前右副都点检。

sān nián dà yuán bīng wéi zhōng dōu zhào yǐ qìng shān nú wèi xuān chà pián yí dōu tí kòng lǜ suǒ mù bīng wǎng yuán

这句话大意是:三年,大元兵围中都,诏以庆山奴为宣差便宜都提控,率所募兵往援。

é wèi yuán shuài yòu dōu jiān xíng shuài fǔ shì jiān qián zhí

这句话大意是:俄为元帅右都监,行帅府事,兼前职。

sì nián zhī qìng yáng fǔ shì jiān qìng yuán lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn yǐ suǒ huò mǎ tuo jìn zhào yù yuē cǐ jiē jūn shì suǒ de jí yǐ yǔ zhī kě yě zhèn ān yòng zāi

现代白话:四年,知庆阳府事,兼庆原路兵马都总管,以所获马驼进,诏谕曰:“此皆军士所得,即以与之可也,朕安用啊。

hòu wù fù jìn

这句话大意是:后勿复进。

yīn lìng biàn yù zhū dào shuài fǔ yān

现代白话:”因令遍谕诸道帅府呢。

xìng dìng yuán nián zhēng yuè dà yuán bīng jí xià rén huí jīng níng zhōu qìng shān nú yǐ bīng yāo jī bài zhī yǐ gōng jìn yuán shuài zuǒ dōu jiān jiān bǎo dà jūn jié dù shǐ xíng shuài fǔ shì yú fū zhōu

这句话大意是:兴定元年正月,大元兵及夏人回经宁州,庆山奴以兵邀击败之,以功进元帅左都监,兼保大军节度使,行帅府事于鄜州。

èr nián wǔ yuè xià rén lǜ bù qí sān qiān yóu jiā zhōu rù kòu qìng shān nú yǐ bīng nì zhī zhàn yú mǎ jí fēng shā bǎi yú rén zhǎn qiú shǒu èr jí shēng qín shù shí rén huò mǎ sān shí yú shū

这句话大意是:二年五月,夏人率步骑三千由葭州入寇,庆山奴以兵逆之,战于马吉峰,杀百余人,斩酋首二级,生擒数十人,获马三十余疋。

sān nián sì yuè xià rén jù tōng qín zhài qìng shān nú qiǎn tí kòng nà hé mǎi zhù tǎo zhī

这句话大意是:三年四月,夏人据通秦寨,庆山奴遣提控纳合买住讨之。

xià rén yǐ bù qí èr wàn nì zhàn mǎi zhù jī bài zhī xià rén yóu jiā lú chuān dùn qù fán zhǎn shǒu bā bǎi jí

这句话大意是:夏人以步骑二万逆战,买住击败之,夏人由葭卢川遁去,凡斩首八百级。

é ér fù gōng zhài jù zhī qìng shān nú lǜ bīng yǔ zhàn zhǎn shǒu qiān jí fù qí zhài

这句话大意是:俄而复攻寨据之,庆山奴率兵与战,斩首千级,复其寨。

zhào cì qìng shān nú jīn dài yī jiàng shì shǎng lài yǒu chà

这句话大意是:诏赐庆山奴金带一,将士赏赉有差。

sì nián sì yuè pò xià bīng yú yòu zhōu zhǎn shǒu qiān yú jí suì wéi shén duī fǔ

这句话大意是:四年四月,破夏兵于宥州,斩首千余级,遂围神堆府。

qìng shān nú sì miàn gōng zhī shì zú fāng dēng pí yuán bīng dà zhì fù jī zǒu zhī

这句话大意是:庆山奴四面攻之,士卒方登陴,援兵大至,复击走之。

zhèng dà sì nián li quán jù chǔ zhōu zhào yǐ qìng shān nú wèi yuán shuài tóng zǒng shuài wán yán é kě jiàng bīng shǒu xū yí qiě lìng chéng shǒu wù chū zhàn

这句话大意是:正大四年,李全据楚州,诏以庆山奴为元帅,同总帅完颜讹可将兵守盱眙,且令城守勿出战。

yǐ ér quán jūn xū yí jiè èr shuài yíng dí dà bài sǐ zhě wàn yú rén wěi qì zī zhàng shén zhòng shí jūn wú xiàn liáng zhuǎn shū bù jì mín pí bèn mìng chóu tàn yíng lù

这句话大意是:已而全军盱眙界,二帅迎敌大败,死者万余人,委弃资杖甚众,时军无见粮,转输不继,民疲奔命,愁叹盈路。

zhū xiāng bù kěn zhèng yán shū mì pàn guān bái huá bài zhāng qǐ zhǎn zhī yǐ xiè tiān xià bù bào

这句话大意是:诸相不肯正言,枢密判官白华拜章乞斩之以谢天下,不报。

jiàng wèi dìng guó jūn jié dù shǐ yòu yǐ shòu lù duó yī guān

这句话大意是:降为定国军节度使,又以受赂夺一官。

bā nián zhēng yuè fèng xiáng pò liǎng xíng shěng xǐ jīng zhào jū mín yú hé nán lìng qìng shān nú yǐ xíng shěng shǒu zhī

这句话大意是:八年正月,凤翔破,两行省徙京兆居民于河南,令庆山奴以行省守之。

shí jīng zhào xíng shěng zhǐ yǒu bìng zú bā bǎi shòu mǎ èr bǎi chéng lì jù bù néng shǒu lǚ shàng zòu qǐng hái

这句话大意是:时京兆行省止有病卒八百、瘦马二百,承立惧不能守,屡上奏请还。

měi zòu yī tiē fù qí xiōng bái sā yī shū lìng wéi dì cháo tíng bù xǔ

这句话大意是:每奏一帖,附其兄白撒一书,令为地,朝廷不许。

shí yuè qìng shān nú qì jīng zhào hái cháo liú tóng zhī qián zhōu jūn zhōu shì bǎo yì jūn tí kòng gǒu qí shǒu zhī

这句话大意是:十月,庆山奴弃京兆还朝,留同知干州军州事、保义军提控苟琪守之。

qìng shān nú xíng zhì wén xiāng āi zōng qiǎn jìn shì péi mǎn qī jīn shòu yǐ huáng líng gāng cóng yí bù tīng rù jiàn

这句话大意是:庆山奴行至阌乡,哀宗遣近侍裴满七斤授以黄陵冈从宜,不听入见。

wèi jǐ dài tú dān wù diǎn xíng shěng shì yú xú zhōu

这句话大意是:未几,代徒单兀典行省事于徐州。

jiǔ nián zhēng yuè zì xú yǐn bīng rù yuán xuǎn jīng ruì yī wàn wǔ qiān yǔ xú shuài wán yán wù lùn tǒng zhī jiāng qū guī dé

这句话大意是:九年正月,自徐引兵入援,选精锐一万五千,与徐帅完颜兀论统之,将趋归德。

yì shèng jūn zǒng lǐng hóu jìn dù zhèng zhāng xìng děng lǜ suǒ bù sān qiān rén jiàng dà bīng

这句话大意是:义胜军总领侯进、杜政、张兴等率所部三千人降大兵。

qìng shān nú liú huī zhōu sān rì bù gǎn jìn wén dà bīng qiě zhì jù cǐ zhōu bù kě shǒu tuì bǎo guī dé

这句话大意是:庆山奴留睢州三日不敢进,闻大兵且至,惧此州不可守,退保归德。

èr yuè xíng cì yáng yì diàn yù xiǎo nǎi jué jūn

这句话大意是:二月,行次杨驿店,遇小乃泬军。

suì kuì

这句话大意是:遂溃。

wù lùn zhàn sǐ qìng shān nú mǎ zhì bèi qín wéi yuán shuài guō ēn dū wèi wū lín dá ā dū shuài sān bǎi yú rén zǒu guī dé

这句话大意是:兀论战死,庆山奴马踬被擒,惟元帅郭恩、都尉乌林答阿督率三百余人走归德。

dà bīng yǐ yī mǎ zài qìng shān nú yōng pò ér xíng dào zhōng jiàn zhēn dìng shǐ shuài chéng lì wèn yuē jūn wèi shuí

这句话大意是:大兵以一马载庆山奴,拥迫而行,道中见真定史帅,承立问曰:“君为谁?

shǐ shuài yán wǒ zhēn dìng wǔ lù shǐ wàn hù yě

这句话大意是:”史帅言:“我真定五路史万户也。

chéng lì yuē shì tiān zé hu

这句话大意是:”承立曰:“是天泽吗?

yuē rán

这句话大意是:”曰:“然。

yuē wú guó yǐ cán pò gōng qí yǐ shēng líng wèi niàn

现代白话:”曰:“我国已残破,公其以生灵为念。

jí jiàn dà shuài tè mù jué yòu zhī shǐ zhāo jīng chéng bù cóng yòu yǎn jiǎn bù qū

这句话大意是:”及见大帅忒木泬,诱之使招京城,不从,又偃蹇不屈。

zuǒ yòu yǐ dāo zhuó qí zú zhé yì bù jiàng jí shā zhī

这句话大意是:左右以刀斫其足折,亦不降,即杀之。

yì zhě yǐ chéng lì lèi bài bù néng jiě qí jūn zhí sǐ yǒu yú zé ér néng yǐ sǐ bào guó yì zú chēng yún

这句话大意是:议者以承立累败不能解其军职,死有余责,而能以死报国,亦足称云。

chū huī zhōu cì shǐ zhāng wén shòu wén dà bīng jiāng zhì qiān páng xiàn jū mín rù chéng dà jù chú sù rán wú gù shǒu yì rì yè móu zǒu yǐ zì biàn

这句话大意是:初,睢州刺史张文寿闻大兵将至,迁旁县居民入城,大聚刍粟,然无固守意,日夜谋走以自便。

jì ér wén chéng lì rén yuán jí yǐ zhōu shì fù qí liáo zuǒ tuō yǐ yìng yuán xú bīng yè qǐ guān qì jiā zǒu guī dé qìng shān nú yǐ wéi xíng bù láng zhōng sǐ yáng yì

这句话大意是:既而,闻承立人援,即以州事付其僚佐,托以应援徐兵,夜启关契家走归德,庆山奴以为行部郎中,死杨驿。

é dà bīng wéi huī zhōu yǐ wú zhǔ jiāng gù cán pò zhī shén yě

这句话大意是:俄大兵围睢州,以无主将,故残破之甚也。

wù lùn chéng xiàng sài bù zhī zhí yuán guāng jiān lì yǐ zhū shuài wèi zǒng lǐng wù lùn yǐ chéng xiàng gù dú bù ba

这句话大意是:兀论,丞相赛不之侄,元光间例以诸帅为总领,兀论以丞相故独不罢。

jīn cháo fáng jìn zú ér yòng shū shǔ gù bái sā chéng lì wù lùn bèi jiē fù xīn yǐ zhī

这句话大意是:金朝防近族而用疏属,故白撒、承立、兀论辈皆腹心倚之。

zàn yuē guān nú sù xíng fǎn cè shū nán shū běi ruò lóng duàn rán

这句话大意是:赞曰:官奴素行反侧,倏南倏北,若龙断然。

āi zōng yī dàn yǐ wèi fù xīn zhōng wèi suǒ zhì zhào bì zhī chù hé yì yōu qiú qí shì yǔ liáng wǔ hóu jǐng dà tóng ér xiǎo yì

这句话大意是:哀宗一旦倚为腹心,终为所制,照碧之处,何异幽囚,其事与梁武、侯景大同而小异。

tú dān wù diǎn qìng shān nú wèi jiāng jiē tān yi shù qǔ bài

这句话大意是:徒单兀典、庆山奴为将皆贪,宜数取败。

nǚ lǔ huan wú dà shī xíng ér sǐ yú guān nú āi zōng yóu bào qí zuì yuān zāi

现代白话:女鲁欢无大失行,而死于官奴,哀宗犹暴其罪,冤啊。

✦ You read 列传·卷五十四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.