li shí zi xiàn kě wán yán fú shòu dú jí yì wū yán pú lí hēi wū yán pú xiá nú wū yán chá là li shī xióng ní páng gǔ chāo wù bèi shù lǔ dìng fāng jiā gǔ hú là pú chá wò lùn jiā gǔ chá là
这句话大意是:李石(子献可) 完颜福寿 独吉义 乌延蒲离黑 乌延蒲辖奴 乌延查剌 李师雄 尼庞古钞兀 孛术鲁定方 夹谷胡剌 蒲察斡论 夹谷查剌。
li shí zì zi jiān liáo yáng rén zhēn yì huáng hòu dì yě
这句话大意是:李石,字子坚,辽阳人,贞懿皇后弟也。
xiān shì shì liáo wèi zǎi xiàng
这句话大意是:先世仕辽,为宰相。
gāo zǔ xian shòu cháng tuō liáo zhǔ zhī jiù yú nán liáo dì cì xian shòu liáo yáng jí tāng chí de qiān qǐng tā wù chēng shì cháng yǐ li jiù mù zhī
这句话大意是:高祖仙寿,尝脱辽主之舅于难,辽帝赐仙寿辽阳及汤池地千顷,他物称是,常以李舅目之。
fù chú é zhǐ guì zhōu guān chá shǐ gāo yǒng chāng jù dōng jīng lǜ zhòng gōng zhī bù shèng ér sǐ
这句话大意是:父雏讹只,桂州观察使,高永昌据东京,率众攻之,不胜而死。
shí dūn hòu guǎ yán ér qì shí guò rén
这句话大意是:石敦厚寡言,而器识过人。
tiān huì èr nián shòu shì xí móu kè wéi xíng jūn měng ān
这句话大意是:天会二年,授世袭谋克,为行军猛安。
ruì zōng wèi yòu fù yuán shuài yǐn zhì jūn zhōng shǔ zhī zōng bì
这句话大意是:睿宗为右副元帅,引置军中,属之宗弼。
bā nián chú lǐ bīn fù shǐ zhuǎn luò yuàn fù shǐ
这句话大意是:八年,除礼宾副使,转洛苑副使。
tiān juàn yuán nián zhì xíng tái shěng yú biàn shí wèi biàn jīng dōu xún jiǎn shǐ lì dà míng shǎo yǐn biàn jīng mǎ jūn fù dōu zhǐ huī shǐ lèi guān jǐng zhōu cì shǐ
这句话大意是:天眷元年,置行台省于汴,石为汴京都巡检使,历大名少尹、汴京马军副都指挥使,累官景州刺史。
hǎi líng yíng jiàn yān jīng gōng shì shí hù yì huáng chéng duān mén
这句话大意是:海陵营建燕京宫室,石护役皇城端门。
hǎi líng qiān dū yān jīng shí suí lì rù jiàn
这句话大意是:海陵迁都燕京,石随例入见。
hǎi líng zhǐ shí yuē cǐ fēi gé wáng zhī jiù hu
这句话大意是:海陵指石曰:“此非葛王之舅吗?
gé wáng wèi shì zōng yě
这句话大意是:”葛王,谓世宗也。
wèi jǐ chú xìng zhōng shǎo yǐn
这句话大意是:未几,除兴中少尹。
shí zhī hǎi líng jì zōng shì pō qiàn qián rì zhī yán zhì mǎn tuō jí huán xiāng lǐ
这句话大意是:石知海陵忌宗室,颇歉前日之言,秩满,托疾还乡里。
shì zōng liú shǒu dōng jīng yù qì dān kuò lǐ shí liú dōng jīng xún chá chéng zhōng
这句话大意是:世宗留守东京,御契丹括里,石留东京巡察城中。
hǎi líng shǐ fù liú shǒu gāo cún fú sì chá shì zōng dòng jìng zhī jūn li pú sù yuè zhī cún fú móu yǐ gào shì zōng shí yīn quàn shì zōng xiān chú cún fú rán hòu jǔ shì shì zōng cóng zhī
这句话大意是:海陵使副留守高存福伺察世宗动静,知军李蒲速越知存福谋,以告世宗,石因劝世宗先除存福,然后举事,世宗从之。
dà dìng yuán nián yǐ dìng cè gōng wèi hù bù shàng shū
这句话大意是:大定元年,以定策功为户部尚书。
wú hé bài cān zhī zhèng shì
这句话大意是:无何,拜参知政事。
ā suǒ shā tóng zhī zhōng dōu liú shǒu pú chá shā lí zhǐ qiǎn shǐ fèng biǎo dōng jīng ér qún chén duō quàn shì zōng xìng shàng jīng zhě
这句话大意是:阿琐杀同知中都留守蒲察沙离只,遣使奉表东京,而群臣多劝世宗幸上京者。
shí zòu yuē zhèng lóng yuǎn zài jiāng huái kòu dào fēng qǐ wàn xìng yǐn lǐng dōng xiàng yi yīn cǐ shí zhí fù zhōng dōu jù fù xīn yǐ hào lìng tiān xià wàn shì zhī yè yě
这句话大意是:石奏曰:“正隆远在江、淮,寇盗蜂起,万姓引领东向,宜因此时直赴中都,据腹心以号令天下,万世之业也。
wéi bì xià wú qiān yú zhòng huò
这句话大意是:惟陛下无牵于众惑。
shàng yì suì jué jí rì qǐ xíng
这句话大意是:”上意遂决,即日启行。
shì zōng nà shí nǚ hòu gōng shēng zhèng wáng yǒng dǎo wèi shào wáng yǒng jì shì wèi yuán fēi lǐ shì
这句话大意是:世宗纳石女后宫,生郑王永蹈、卫绍王永济,是为元妃李氏。
sān nián hù bù shàng shū liáng jīn qiú shàng yán dà dìng yǐ qián guān lì shì zú fèng sù zhī tiē zhēn wěi xiāng zá qǐng yī qiè tíng bà
这句话大意是:三年,户部尚书梁钅求上言:“大定以前,官吏士卒俸粟支帖真伪相杂,请一切停罢。
shí mǎi gé qù jiù tiē xià cāng zhī sù cāng sī bù gǎn wéi yǐ xīn sù yǔ zhī
这句话大意是:”石买革去旧贴,下仓支粟,仓司不敢违,以新粟与之。
shàng wén qí shì yǐ wèn liáng jīn qiú
这句话大意是:上闻其事,以问梁钅求。
liáng jīn qiú duì bù yǐ shí
这句话大意是:梁钅求对不以实。
shàng mìng shàng shū zuǒ chéng dí yǒng gù jū zhī
这句话大意是:上命尚书左丞翟永固鞫之。
liáng jīn qiú xuē guān sì jiē jiàng zhī huǒ shān jūn shí ba wèi yù shǐ dài fū
这句话大意是:梁钅求削官四阶,降知火山军,石罢为御史大夫。
jiǔ zhī fēng dào guó gōng
这句话大意是:久之,封道国公。
liù nián shàng xìng xī jīng shí yǔ shǎo zhān shì wū gǔ lùn sān hé shǒu wèi zhōng dōu gōng què
这句话大意是:六年,上幸西京,石与少詹事乌古论三合守卫中都宫阙。
zhào yuē jīng shī xún yù bù kě bù yán
这句话大意是:诏曰:“京师巡御,不可不严。
jìn dōu měng ān nèi xuǎn shì èr qiān rén xún jǐng réng gěi kǒu huàn chú sù
这句话大意是:近都猛安内选士二千人巡警,仍给口豢刍粟。
wèi zǎi chén yuē fǔ kù qián bì fēi tú jù huò yě ruò jūn shì pín ruò bǎi xìng kùn fá suǒ fèi suī duō qǐ kě yǐ zāi
现代白话:”谓宰臣曰:“府库钱币非徒聚货也,若军士贫弱,百姓困乏,所费虽多,岂可已啊?
gù shì fán xíng xìng liú shǒu zhōng dōu guān měi shí rì biǎo wèn qǐ jū
这句话大意是:”故事,凡行幸,留守中都官每十日表问起居。
shàng yǐ shǐ chuán pín fán mìng èr shí rì yī jìn biǎo
这句话大意是:上以使传频烦,命二十日一进表。
qī nián bài sī tú jiān tài zǐ tài shī yù shǐ dài fū rú gù
这句话大意是:七年,拜司徒,兼太子太师,御史大夫如故。
cì dì yī qū
这句话大意是:赐第一区。
ān huà jūn jié dù shǐ tú dān zi wēn píng zhāng zhèng shì hé xǐ zhī zhí yě zāng làn bù fǎ shí jí hé zòu zhī
这句话大意是:安化军节度使徒单子温,平章政事合喜之侄也,赃滥不法,石即劾奏之。
fāng shí zòu shì zǎi xiàng xià diàn lì sì liáng jiǔ
这句话大意是:方石奏事,宰相下殿立,俟良久。
jì tuì zǎi xiàng huò wèn shí zòu shì hé jiǔ shí zhèng sè yuē zhèng wèi tiān xià jiān wū wèi jǐn zhū ěr
这句话大意是:既退,宰相或问石奏事何久,石正色曰:“正为天下奸污未尽诛耳。
wén zhě sǒng rán
这句话大意是:”闻者悚然。
yī rì shàng wèi shí yuē yù shǐ fēn bié shù guān yá zhèng
这句话大意是:一日,上谓石曰:“御史分别庶官邪、正。
qīng děng wéi hé yǒu zuì ér wèi cháng jǔ shàn yě yi lìng jiān chá fēn lù cì jǔ shàn è yǐ wén
这句话大意是:卿等惟劾有罪,而未尝举善也,宜令监察分路刺举善恶以闻。
shí sī xiàn jì jiǔ nián jìn gāo
这句话大意是:石司宪既久,年浸高。
yù shǐ tái zòu shì yǒu zài zhì qián duàn dìng qǐ yī xīn tiáo gǎi duàn zhě
这句话大意是:御史台奏,事有在制前断定,乞依新条改断者。
shàng yuē ruò zài zhì qián xíng zhě qǐ kě gǎi yě
这句话大意是:上曰:“若在制前行者,岂可改也。
shàng yù xiāng gé zhào zhōng chéng yí là dào wèi zhī yuē li shí mào yǐ rǔ děng yí jìn xīn
现代白话:”上御香阁,召中丞移剌道谓之曰:“李石耄了,你等宜尽心。
xiàng suǒ zòu shì shén bù dàng qǐ shè yú sī hu
这句话大意是:向所奏事甚不当,岂涉于私吗?
tā rì yòu wèi shí yuē qīng jìn lèi zòu jiē cháng shì chén xià shàn è xié zhèng wú yǔ jí zhī
这句话大意是:”他日,又谓石曰:“卿近累奏皆常事,臣下善恶邪正,无语及之。
qīng nián lǎo yǐ bù néng jiǔ jū cǐ ruò néng jǔ yī èr shàn shì yì bù fù cǐ zhí yě
现代白话:卿年老了,不能久居此,若能举一二善事,亦不负此职也。
shí nián jìn bài tài wèi shàng shū lìng
这句话大意是:”十年,进拜太尉、尚书令。
zhào yuē tài hòu xiōng dì wéi qīng yī rén gù mìng lǐng shàng shū shì
这句话大意是:诏曰:“太后兄弟惟卿一人,故命领尚书事。
jūn guó dà shì shè yú lì hài shi qí kě fǒu xì shì bù fán qīng yě
这句话大意是:军国大事,涉于利害,识其可否,细事不烦卿也。
jìn fēng píng yuán jùn wáng
这句话大意是:”进封平原郡王。
píng zhāng zhèng shì wán yán shǒu dào zòu shì shí shén sè bù yì
这句话大意是:平章政事完颜守道奏事,石神色不怿。
shì zōng chá zhī wèi shí yuē shǒu dào suǒ zòu jì fēi sī shì qīng dāng gòng yì kě fǒu
这句话大意是:世宗察之,谓石曰:“守道所奏,既非私事,卿当共议可否。
zài shàng wèi zhě suǒ jiàn yǒu bù kě shùn ér cóng zhī zài xià wèi zhě suǒ jiàn suī dāng zé jù bù cóng hu
这句话大意是:在上位者所见有不可,顺而从之,在下位者所见虽当,则遽不从吗?
qǐ kě yǐ yǔ jǐ xiāng wéi ér xù nù zāi
现代白话:岂能够与己相违而蓄怒啊。
rú cǐ zé xià wèi zhě shuí gǎn fù yán
这句话大意是:如此则下位者谁敢复言?
shí duì yuē bù gǎn
这句话大意是:”石对曰:“不敢。
shàng yuē zhèn yù yú jīng fǔ jié zhèn yùn sī zhǎng zuǒ sān yuán nèi rèn wén chén yī yuán shàng wèi dé rén
这句话大意是:”上曰:“朕欲于京府节镇运司长佐三员内任文臣一员,尚未得人。
shí zòu yuē zī kǎo wèi zhì bù gǎn nǐ
这句话大意是:”石奏曰:“资考未至,不敢拟。
shàng yuē jìn guān jié dù zhuǎn yùn fù shǐ zhōng cái néng zhě yǒu zhī
这句话大意是:”上曰:“近观节度转运副使中才能者有之。
hǎi líng shí shěng lìng shǐ bù yòng jìn shì gù shǎo yǐn jié dù zhuǎn yùn fù shǐ zhōng fá rén
这句话大意是:海陵时,省令史不用进士,故少尹节度转运副使中乏人。
dà dìng yǐ lái yòng jìn shì yì pō yǒu rén yǐ jié dù zhuǎn yùn fù shǐ zhōng yǒu lián néng zhě jù yǐ míng wén zhèn jiāng yòng zhī
现代白话:大定以来,用进士,亦颇有人了,节度转运副使中有廉能者具以名闻,朕将用之。
cháo guān bù lì wài rèn wú yǐ jiàn qí cái wài guān bù lì suí cháo wú yǐ jìn qí cái zhōng wài gèng shì zhù kě dé rén
这句话大意是:朝官不历外任,无以见其才,外官不历随朝,无以进其才,中外更试,庶可得人。
tā rì shàng fù wèn yuē wài rèn wǔ pǐn zhí shì duō quē hé yě
这句话大意是:”他日,上复问曰:“外任五品职事多阙,何也?
shí duì yuē zī kǎo shǎo yǒu jí zhě
这句话大意是:”石对曰:“资考少有及者。
shàng yuē gǒu yǒu xián néng dāng bù cì yòng zhī
这句话大意是:”上曰:“苟有贤能,当不次用之。
duì bù chēng zhǐ shàng biǎo qǐ hái gǔ yǐ tài bǎo zhì shì jìn fēng guǎng píng jùn wáng
这句话大意是:”对不称旨,上表乞骸骨,以太保致仕,进封广平郡王。
shí liù nián hōng
这句话大意是:十六年,薨。
shàng chuò cháo lín diào kū zhī tòng fù qián wàn guàn guān gěi zàng shì
这句话大意是:上辍朝临吊,哭之恸,赙钱万贯,官给葬事。
shào fǔ jiān zhāng jǐn yán jiān hù qīn wáng zǎi xiàng yǐ xià jiāo sòng shì xiāng jiǎn
这句话大意是:少府监张仅言监护,亲王、宰相以下郊送,谥襄简。
shí yǐ xūn qī jiǔ chù fù xīn zhī jì nèi tíng xiàn tì wài hǎn de wén
这句话大意是:石以勋戚,久处腹心之寄,内廷献替,外罕得闻。
guān qí hé zòu tú dān zi wēn tuì dá zǎi chén zhī wèn qì àn yi yǒu bù néng kān zhě
这句话大意是:观其劾奏徒单子温退答宰臣之问,气岸宜有不能堪者。
shí lùn dé shī bàn zhī yì qǐ yǐ shì yé
这句话大意是:时论得失半之,亦岂以是耶?
jiù shǐ zài qí shǎo pín zhēn yì hòu zhōu zhī bù shòu yuē guó jiā fāng jí yòng rén zhèng yi zì miǎn hé huàn hu pín
这句话大意是:旧史载其少贫,贞懿后周之,不受,曰:“国家方急用人,正宜自勉,何患乎贫。
hòu gǎn qì yuē rǔ gǒu néng cǐ wú fù hé yōu
现代白话:”后感泣曰:“你苟能此,我复何忧。
jí zhōng nián yǐ mào sù jiàn chì zhòng jī tān bǐ rú chū èr rén
这句话大意是:”及中年,以冒粟见斥,众讥贪鄙,如出二人。
shǐ yòu chēng qí wèi guì rén yǒu màn zhī zhě jí wèi xiāng qí rén yǐ shì jiàn shí huáng kǒng
这句话大意是:史又称其未贵,人有慢之者,及为相,其人以事见石,惶恐。
shí yuē wú qǐ niàn jiù è zhě
现代白话:石曰:“我岂念旧恶者。
dài zhī mí hòu
这句话大意是:”待之弥厚。
néng wéi zhǎng zhě yán rú shì yòu yǔ tā rì qì àn jiǒng shū
这句话大意是:能为长者言如是,又与他日气岸迥殊。
shān dōng hé nán jūn mín jiāo wù zhēng tián bù jué
这句话大意是:山东、河南军民交恶,争田不绝。
yǒu sī wèi bīng wèi guó gēn běn gū yi jiǎ jiè
这句话大意是:有司谓兵为国根本,姑宜假借。
shí chí bù kě yuē bīng mín yī yě shú qīng shú zhòng
这句话大意是:石持不可,曰:“兵民一也,孰轻孰重?
guó jiā suǒ shì yǐ lì zhě jì gāng ěr jì gāng bù míng gù xià gǎn qīng mào
这句话大意是:国家所恃以立者,纪纲耳,纪纲不明,故下敢轻冒。
wéi dāng míng qí jiāng lǐ shì yǐ fǎ jìn shǐ zhī wú zhēng shì wèi cháng jiǔ zhī shù
这句话大意是:惟当明其疆理,示以法禁,使之无争,是为长久之术。
qù yǒu sī àn wèn zì shì jūn mín zhī zhēng suì xi
这句话大意是:”趣有司按问,自是军民之争遂息。
běi jīng mín cáo guì móu fǎn dà lǐ yì tíng zhōng wèi guì děng yīn móu jiǔ bù néng fā zài fǎ cí lǐ bù néng dòng zhòng wēi lì bù zú lǜ rén zuì zhǐ lùn zhǎn
这句话大意是:北京民曹贵谋反,大理议廷中,谓贵等阴谋久不能发,在法“词理不能动众,威力不足率人”,罪止论斩。
shí shì zhī
这句话大意是:石是之。
yòu yì cóng zuò jiǔ bù néng jué
这句话大意是:又议从坐,久不能决。
shí yuē zuì yí wéi qīng
这句话大意是:石曰:“罪疑惟轻。
rù xiáng zòu qí zhuàng shàng cóng zhī yuán zuò jiē miǎn sǐ
这句话大意是:”入,详奏其状,上从之,缘坐皆免死。
běi bǐ suì jǐng cháo tíng yù fā mín chuān shēn qiàn yǐ yù zhī
这句话大意是:北鄙岁警,朝廷欲发民穿深堑以御之。
shí yǔ chéng xiàng hé shí liè liáng bì jiē yuē bù kě
这句话大意是:石与丞相纥石烈良弼皆曰:“不可。
gǔ zhù cháng chéng bèi běi tú hào mín lì wú yì yú shì
这句话大意是:古筑长城备北,徒耗民力,无益于事。
běi sú wú dìng jū chū mò bù cháng wéi dāng yǐ dé róu zhī
这句话大意是:北俗无定居,出没不常,惟当以德柔之。
ruò tú shēn qiàn bì dāng zhì shù ér sài běi duō fēng shā céng wèi qī nián qiàn yǐ píng yǐ
现代白话:若徒深堑,必当置戍,而塞北多风沙,曾未期年,堑已平了。
bù kě pí zhōng guó yǒu yòng zhī lì wèi cǐ wú yì
这句话大意是:不可疲中国有用之力,为此无益。
yì suì qǐn
这句话大意是:”议遂寝。
shì jiē zú chēng yún
这句话大意是:是皆足称云。
shì zōng zài wèi jǐ sān shí nián shàng shū lìng fán sì rén zhāng hào yǐ jiù guān wán yán shǒu dào yǐ gōng tú dān kè níng yǐ gù mìng shí yǐ dìng cè tā wú jí zhě
这句话大意是:世宗在位几三十年,尚书令凡四人:张浩以旧官,完颜守道以功,徒单克宁以顾命,石以定策,他无及者。
míng chāng wǔ nián pèi xiǎng shì zōng miào tíng
这句话大意是:明昌五年,配享世宗庙廷。
zi xiàn kě kuǐ kě
这句话大意是:子献可、逵可。
xiàn kě zì zhòng hé dà dìng shí nián zhōng jìn shì dì
这句话大意是:献可字仲和,大定十年,中进士第。
shì zōng xǐ yuē tài hòu jiā yǒu zǐ sūn jǔ jìn shì shén shèng shì yě
这句话大意是:世宗喜曰:“太后家有子孙举进士,甚盛事也。
lèi guān hù bù yuán wài láng zuò shì jiàng qīng shuǐ lìng zhào wèi dà xīng shǎo yǐn qiān hù bù shì láng lèi qiān shān dōng tí xíng shǐ
这句话大意是:”累官户部员外郎,坐事降清水令,召为大兴少尹,迁户部侍郎,累迁山东提刑使。
zú
这句话大意是:卒。
wèi shào wáng jí wèi yǐ yuán jiù zèng tè jìn zhuī fēng dào guó gōng
这句话大意是:卫绍王即位,以元舅赠特进,追封道国公。
zǐ dào ān zhuó fú bǎo láng
这句话大意是:子道安,擢符宝郎。
wán yán fú shòu hé sù guǎn rén yě
这句话大意是:完颜福寿,曷速馆人也。
fù hé zhù guó chū lái guī shòu měng ān
这句话大意是:父合住,国初来归,授猛安。
tiān juàn èr nián fú shòu xí fù hé zhù zhí shòu dìng yuǎn dà jiàng jūn lèi jiā jīn wú wèi shàng jiàng jūn
现代白话:天眷二年,福寿袭父合住职,授定远大将军,累加金我卫上将军。
hǎi líng shěng bìng měng ān móu kè suì tíng fēng
这句话大意是:海陵省并猛安谋克,遂停封。
zhèng lóng mò hǎi líng fá sòng fú shòu lǐng lóu shì tái dá ǎi èr měng ān yóu shān dōng dào jìn zhì tài ān
这句话大意是:正隆末,海陵伐宋,福寿领娄室、台答蔼二猛安由山东道进至泰安。
jì shòu jiǎ fú shòu nǎi yòu jiàng xiào běi hái ér gāo zhōng jiàn lú wàn jiā nú děng yì gè lǜ zhòng wàn yú jù guī dōng jīng yù gòng lì shì zōng
这句话大意是:既受甲,福寿乃诱将校北还,而高忠建、卢万家奴等亦各率众万余俱归东京,欲共立世宗。
zhì liáo kǒu shì zōng qiǎn tú dān sī zhōng fǔ lì zhāng móu lǔ wǎ děng lái yíng chá qí qù jiù
这句话大意是:至辽口,世宗遣徒单思忠、府吏张谋鲁瓦等来迎,察其去就。
sī zhōng děng yǐ shù qí chí rù jūn zhōng jiàn fú shòu děng wèn yuē jiāng jūn hé wéi zhì cǐ
这句话大意是:思忠等以数骑驰入军中,见福寿等问曰:“将军何为至此?
fú shòu děng xiàng nán zhǐ hǎi líng ér yán yuē cǐ rén shī dào bù néng bǎo tiān xià
这句话大意是:”福寿等向南指海陵而言曰:“此人失道,不能保天下。
guó gōng nǎi tài zǔ huáng dì qīn sūn wǒ bèi yù tuī dài wéi zhǔ yǐ cǐ lái ěr
这句话大意是:国公乃太祖皇帝亲孙,我辈欲推戴为主,以此来耳。
zhū jūn jiē dōng xiàng bài hū wàn suì
这句话大意是:”诸军皆东向拜,呼万岁。
wéi shū yǐ shòu sī zhōng
这句话大意是:为书以授思忠。
yú shì dū zhū jūn dù liáo shuǐ jìng zhì dōng jīng chéng xià jí yù jūn shì huàn jiǎ rù wèi gōng chéng shā gāo cún fú děng
这句话大意是:于是督诸军渡辽水,径至东京城下,即谕军士擐甲入卫宫城,杀高存福等。
míng rì yǔ zhū jiāng jí dōng jīng lì mín cóng pó sù lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn wán yán móu yǎn quàn jìn
这句话大意是:明日,与诸将及东京吏民从婆速路兵马都总管完颜谋衍劝进。
shì zōng jí wèi yǐ fú shòu wèi yuán shuài yòu jiān jūn cì yǐ yín bì yù mǎ
这句话大意是:世宗即位,以福寿为元帅右监军,赐以银币御马。
chū móu yǎn zhī zhì yě dà huì zhū jūn yǐ fú shòu zhī jūn jū zuǒ gāo zhōng jiàn jūn jū yòu
这句话大意是:初,谋衍之至也,大会诸军,以福寿之军居左,高忠建军居右。
zhōng jiàn yuē hé yǐ wǒ jūn wèi yòu jūn
现代白话:忠建曰:“凭什么我军为右军?
móu yǎn yuē shù zhì zài wǒ ěr hé gǎn yán
现代白话:”谋衍曰:“树置在我,你曷敢言!
fú shòu yuē shǐ jiàn dà shì zuǒ yòu jūn gāo xià hé zú zhēng yě
这句话大意是:”福寿曰:“始建大事,左右军高下何足争也。
suì ràng zhōng jiàn wèi zuǒ jūn
这句话大意是:”遂让忠建为左军。
shì zōng wén ér xián zhī
这句话大意是:世宗闻而贤之。
wèi jǐ cóng wán yán móu yǎn tǎo bái yàn jìng hé shí liè zhì níng yú běi jīng
这句话大意是:未几,从完颜谋衍讨白彦敬、纥石烈志宁于北京。
shì dōng shàng wén lín huáng yǐn jiān yuán shuài zuǒ dōu jiān wú zā hū děng yǔ wō wò zhàn bù lì mìng fú shòu jiàng bīng jìn tǎo
现代白话:是冬,上闻临潢尹兼元帅左都监我紥忽等与窝斡战不利,命福寿将兵进讨。
yǐ bài zéi fú huò shēng kǒu wàn jì
这句话大意是:已败贼,俘获生口万计。
shì zōng yǐ hé shí liè zhì níng dài zhī zhào hái shòu xīng píng jūn jié dù shǐ fù qí shì xí měng ān xún lǐng jì zhōu lù zhū jūn shì
这句话大意是:世宗以纥石烈志宁代之,召还,授兴平军节度使,复其世袭猛安,寻领济州路诸军事。
dà dìng sān nián zú
这句话大意是:大定三年,卒。
dú jí yì běn míng gǔ lǔ bǔ hé sù guǎn rén yě
这句话大意是:独吉义,本名鹘鲁补,曷速馆人也。
xǐ jū liáo yáng zhī ā mǐ jí shān
这句话大意是:徙居辽阳之阿米吉山。
zǔ huí hǎi fù mì là
这句话大意是:祖回海,父秘剌。
gǎi guó èr nián hé sù guǎn lái fù mì là lǐng hù sān bǎi suì wèi móu kè
这句话大意是:改国二年,曷速馆来附,秘剌领户三百,遂为谋克。
mì là zhǎng zǐ zhào wū cì zǐ hū shǐ yǔ yì tóng mǔ
这句话大意是:秘剌长子照屋,次子忽史与义同母。
mì là sǐ hū shǐ yù chéng móu kè
这句话大意是:秘剌死,忽史欲承谋克。
yì yuē zhǎng xiōng suī yì mǔ bù kě duó yě
这句话大意是:义曰:“长兄虽异母,不可夺也。
hū shǐ nǎi yǐ móu kè guī zhào wū rén xián yì zhī
这句话大意是:”忽史乃以谋克归照屋,人咸义之。
yì yǐ zhì zǐ zhì shàng jīng
这句话大意是:义以质子至上京。
shàn nǚ zhí qì dān zì wèi guǎn gōu yù qián wén zì
这句话大意是:善女直、契丹字,为管勾御前文字。
tiān huì shí wǔ nián zhuó yòu jiān mén wèi dà jiàng jūn chú níng huà zhōu cì shǐ
这句话大意是:天会十五年,擢右监门卫大将军,除宁化州刺史。
chá lián qiān dié là bù zú jié dù shǐ fù zhōu fáng yù shǐ gǎi zhuó lǔ bù zú jié dù shǐ hé nán lù tǒng jūn dōu jiān wèi wǔ shèng jūn jié dù shǐ
这句话大意是:察廉,迁迭剌部族节度使、复州防御使,改卓鲁部族节度使、河南路统军都监,为武胜军节度使。
biān jùn wàng chēng kòu zhì tǒng jūn sī xǐ jū mín yú biàn yì dú bù tīng rì yǔ guān shǔ jī qiú yóu yàn
这句话大意是:边郡妄称寇至,统军司徙居民于汴,义独不听,日与官属击球游宴。
tǒng jūn sī shǐ rén zé zhī yì yuē tài shī liáng wáng nán fá huái nán sǐ zhě wèi zàng wáng zhě wèi fù bǐ qǐ gǎn xiān fā
这句话大意是:统军司使人责之,义曰:“太师梁王南伐淮南,死者未葬,亡者未复,彼岂敢先发?
cǐ chéng zhōng yǒu què chǎng ruò zì dòng bǐ jiāng wèi wǒ wú rén
这句话大意是:此城中有榷场,若自动,彼将谓我无人。
jì ér guǒ wú shì tǒng jūn xiè zhī qǐng yǐ yán biān táng zhōu děng chù zhū jūn měng ān jiē lì yú yì
这句话大意是:”既而果无事,统军谢之,请以沿边唐州等处诸军猛安皆隶于义。
zhēn yuán yuán nián gǎi táng gǔ bù zú jié dù shǐ wèi zhāng huà jūn gǎi lì shè jūn jié dù shǐ
这句话大意是:贞元元年,改唐古部族节度使,为彰化军,改利涉军节度使。
shì shí hǎi líng fá sòng zhū jūn wǎng wǎng táo guī ér shì zōng zài dōng jīng de zhòng xīn
这句话大意是:是时,海陵伐宋,诸军往往逃归,而世宗在东京得众心。
dū tǒng bái yàn jìng zì běi jīng shǐ rén yīn jié yì yù yǔ gòng tú shì zōng
这句话大意是:都统白彦敬自北京使人阴结义,欲与共图世宗。
qǐng zhī shì zōng jí wèi yì jí rì lái guī jù chén suǒ yǐ yǔ yàn jìng mì móu zhě
这句话大意是:顷之,世宗即位,义即日来归,具陈所以与彦敬密谋者。
shì zōng jiā qí bù qī yǐ wéi cān zhī zhèng shì
这句话大意是:世宗嘉其不欺,以为参知政事。
shàng wèi yì yuē zhèng lóng lǜ zhū dào bīng fá sòng ruò fǎn pèi běi zhǐ zé jì jiāng ān chū
这句话大意是:上谓义曰:“正隆率诸道兵伐宋,若反旆北指,则计将安出?
yì yuē zhèng lóng duō xíng wú dào shā qí dí mǔ zǔ bīng nüè zhòng bì jiāng zì bì
这句话大意是:”义曰:“正隆多行无道,杀其嫡母,阻兵虐众,必将自毙。
bì xià tài zǔ zhī sūn jí wèi cǐ qí shí yě
这句话大意是:陛下太祖之孙,即位此其时也。
shàng yuē qīng hé yǐ zhī zhī
现代白话:”上曰:“卿凭什么知之?
yì yuē bì xià cǐ jǔ ruò tài zǎo zé zhèng lóng wèi dù huái tài chí zé wō wò bì tài chì
这句话大意是:”义曰:“陛下此举若太早,则正隆未渡淮,太迟则窝斡必太炽。
jīn zhèng lóng yǐ dù huái wō wò wèi zhì tài shèng jiàng shì zài nán jiā shǔ jiē zài cǐ wéi zǎo xìng zhōng dōu wèi biàn
这句话大意是:今正隆已渡淮,窝斡未至太盛,将士在南,家属皆在此,惟早幸中都为便。
shàng jiā nà zhī
这句话大意是:”上嘉纳之。
cì zhēn zi lǐng shì zōng wén hǎi líng sǐ yú jūn zhōng wèi yì yuē xìn rú qīng suǒ liào
这句话大意是:次榛子岭,世宗闻海陵死于军中,谓义曰:“信如卿所料。
dà dìng èr nián ba wèi yì dōu yǐn jiān běn lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn cì jīn wǔ shí liǎng yín wǔ bǎi liǎng
这句话大意是:”大定二年,罢为益都尹,兼本路兵马都总管,赐金五十两、银五百两。
sān nián yǐ jí zhì shì
这句话大意是:三年,以疾致仕。
sì nián hōng yú jiā nián qī shí yī
这句话大意是:四年,薨于家,年七十一。
zi hé shàng dà dìng chū chú yìng fèng hàn lín wén zì pèi jīn pái
这句话大意是:子和尚,大定初,除应奉翰林文字,佩金牌。
tuó mǎn é lǐ yě zi sā hé niǎn chōng hù wèi sī lì wáng de r jiā bǎo yì xiào wèi jiē pèi yín pái
这句话大意是:陀满讹里也子撒曷辇充护卫,司吏王得儿加保义校尉,皆佩银牌。
chí zhào shū xuān yù zhōng dōu yǐ nán zhōu jùn jí wǎng nán jīng yù tài fù zhāng hào
这句话大意是:持诏书宣谕中都以南州郡,及往南京谕太傅张浩。
zhōng dào wén hǎi líng yù hài nán jīng jí dū du fǔ jiē fèng biǎo hè nǎi zhǐ
这句话大意是:中道闻海陵遇害,南京及都督府皆奉表贺,乃止。
hé shàng wèi fèng shǐ shàn fèi zhì zhōu xiàn guān zhé xíng shā lù zhào shàng shū shěng jū zhì zhī
这句话大意是:和尚为奉使,擅废置州县官,辄行杀戮,诏尚书省鞫治之。
shí jiǔ nián zhào yǐ yì sūn yǐn shòu wèi xié lǔ dá ē shì xí móu kè
这句话大意是:十九年,诏以义孙引寿为斜鲁答阿世袭谋克。
yì xìng biàn jǐ shàn tán lùn fú wán bù shàng shē chǐ shí bù jiān wèi yún
这句话大意是:义性辩给,善谈论,服玩不尚奢侈,食不兼味云。
zàn yuē zhāng zōng cháng wèn qún chén shì zōng chū qǐ dōng jīng dà chén wèi shuí
这句话大意是:赞曰:章宗尝问群臣:“世宗初起东京,大臣为谁?
wán yán shǒu zhēn duì yuē zhǐ yǒu li shí yī rén
这句话大意是:”完颜守贞对曰:“止有李石一人。
zhāng zōng tàn yuē gǒu rú cǐ xìn yǒu tiān mìng yě
这句话大意是:”章宗叹曰:“苟如此,信有天命也。
wán yán móu yǎn bù shǔ zhū jūn gāo zhōng jiàn zhēng zhǎng wán yán fú shòu ràng zhōng jiàn ér jǐ xià zhī qí gōng duō yǐ
现代白话:”完颜谋衍部署诸军,高忠建争长,完颜福寿让忠建而己下之,其功多了。
dàng shì shí dú jí yì zuì xiān zhì zhū jiāng shàng wèi kěn fù
这句话大意是:当是时,独吉义最先至,诸将尚未肯附。
yóu shì yán zhī guǒ tiān yě fēi rén lì yě
这句话大意是:由是言之,果天也,非人力也。
wū yán pú lí hēi sù pín lù zhé tè měng ān rén gǎi shǔ hé lǎn lù
这句话大意是:乌延蒲离黑,速频路哲特猛安人,改属合懒路。
zǔ sī liè yù píng wū chūn wō móu hǎn zhī luàn jí fá liáo sòng jiē yǒu gōng zhuī shòu měng ān zèng yín qīng guāng lù dài fu
这句话大意是:祖思列,预平乌春、窝谋罕之乱,及伐辽、宋,皆有功,追授猛安,赠银青光禄大夫。
fù guó yě xí měng ān
这句话大意是:父国也,袭猛安。
pú lí hēi cóng tài zǔ fá liáo yǒng wén jūn zhōng
这句话大意是:蒲离黑从太祖伐辽,勇闻军中。
tiān juàn sān nián xí měng ān shòu níng yuǎn dà jiàng jūn lèi guān wǔ níng jūn jié dù shǐ qiān jīng zhào yǐn
这句话大意是:天眷三年,袭猛安,授宁远大将军,累官武宁军节度使,迁京兆尹。
hǎi líng fá sòng xíng wǔ wēi jūn dōu zǒng guǎn
这句话大意是:海陵伐宋,行武威军都总管。
jūn hái wèi shùn yì jūn jié dù shǐ
这句话大意是:军还,为顺义军节度使。
tú dān hé xǐ dìng qín lǒng pú lí hēi tǒng wán yán xí ní liè yán zhǎn mén dōu bīng jiù dé shùn zhōu gǎi yán ān píng liáng yǐn
这句话大意是:徒单合喜定秦、陇,蒲离黑统完颜习尼列、颜盏门都兵救德顺州,改延安、平凉尹。
zhì shì fēng rèn guó gōng
这句话大意是:致仕,封任国公。
dà dìng shí jiǔ nián zú
这句话大意是:大定十九年卒。
wū yán pú xiá nú sù pín lù xīng xiǎn hé rén yě hòu gǎi lì hé lǎn lù
这句话大意是:乌延蒲辖奴,速频路星显河人也,后改隶曷懒路。
fù hū sā hún tiān fǔ chū zhuī shòu měng ān qīn guǎn móu kè
这句话大意是:父忽撒浑,天辅初,追授猛安,亲管谋克。
pú xiá nú shēn cháng yǒu lì duō zhì lüè xí qí fù měng ān móu kè jiē níng yuǎn dà jiàng jūn
这句话大意是:蒲辖奴身长有力,多智略,袭其父猛安谋克,阶宁远大将军。
tiān dé èr nián shòu chén zhōu fáng yù shǐ
这句话大意是:天德二年,授陈州防御使。
zhēn yuán yuán nián gǎi chāng wǔ jūn jié dù shǐ yǐ shàn suí fǔ zài rèn
这句话大意是:贞元元年,改昌武军节度使,以善绥抚,再任。
hǎi líng nán zhēng gǎi guī dé yǐn wèi shén cè jūn dōu zǒng guǎn
这句话大意是:海陵南征,改归德尹,为神策军都总管。
dāng zhūn jì zhōu bǐ zhì shān dōng dào yǐ jù qí chéng
这句话大意是:当屯济州,比至山东,盗已据其城。
pú xiá nú lǐng shí yú qí wǎng chān zhī hū wèi qí zhòng suǒ wéi
这句话大意是:蒲辖奴领十余骑往觇之,忽为其众所围。
nǎi yǔ jūn shì jiē xià mǎ lì ér shè zhī shā bǎi yú rén
这句话大意是:乃与军士皆下马,立而射之,杀百余人。
zéi zhòng bài zǒu yǐ lǐ xí zhī zhì mù ér hái
这句话大意是:贼众败走,迤逦袭之,至暮而还。
míng rì gōng pò qí chéng hào lìng shì zú wú hài jū mín jùn zhōng huò ān
这句话大意是:明日,攻破其城,号令士卒,毋害居民,郡中获安。
mín gǎn qí huì wèi lì cí yǐ jì
这句话大意是:民感其惠,为立祠以祭。
dà dìng èr nián wèi qìng yáng yǐn
这句话大意是:大定二年,为庆阳尹。
yuán shuài zuǒ dōu jiān tú dān hé xǐ zòu sòng jūn shí wàn yú jù xiǎn zǔ piāo lüè jùn yì qǐng yì shī
这句话大意是:元帅左都监徒单合喜奏宋军十万余据险阻,剽掠郡邑,请益师。
zhào yì bīng qī qiān yǔ jiù bīng hé wéi èr wàn
这句话大意是:诏益兵七千,与旧兵合为二万。
qiǎn pú xiá nú yǔ yán ān yǐn gāo jǐng shān děng fēn lǐng qí jūn yǐ wǎng
这句话大意是:遣蒲辖奴与延安尹高景山等分领其军以往。
zú yú jūn nián liù shí yī
这句话大意是:卒于军,年六十一。
zi chá là
这句话大意是:子查剌。
wū yán chá là yín qīng guāng lù dài fu pú xiá nú zǐ yě
这句话大意是:乌延查剌,银青光禄大夫蒲辖奴子也。
lì jiān shù rén yǒng guǒ wú dí
这句话大意是:力兼数人,勇果无敌。
zhèng lóng liù nián fá sòng zhū měng ān móu kè bīng jiē xíng zhōu xiàn wú bèi
这句话大意是:正隆六年伐宋,诸猛安谋克兵皆行,州县无备。
qì dān kuò lǐ xiàn hán zhōu wéi xìn zhōu yuǎn jìn zhèn hài
这句话大意是:契丹括里陷韩州,围信州,远近震骇。
chá là dào chū xián píng suì lǜ běn bù jí hái xìn zhōu yǔ zhàn bài zhī
这句话大意是:查剌道出咸平,遂率本部亟还信州,与战败之。
yǐ ér zéi fù zhěng bīng huán gōng qiě dēng qí chéng chá là xià jù mù yā zhī shā zéi shén zhòng kuò lǐ nǎi jiě qù
这句话大意是:已而贼复整兵环攻,且登其城,查剌下巨木压之,杀贼甚众,括里乃解去。
chá là zuǒ yòu shǒu chí liǎng dà tiě jiǎn jiǎn zhòng shù shí jīn rén hào wèi tiě jiǎn wàn hù
这句话大意是:查剌左右手持两大铁简,简重数十斤,人号为“铁简万户”。
zhuī jí kuò lǐ yú hán zhōu dōng bā lǐ xǔ zéi fāng jiù píng yě wèi zhèn chá là shēn lǜ ruì shì yǐ tiě jiǎn zuǒ yòu huī jī zhī
这句话大意是:追及括里于韩州东八里许,贼方就平野为阵,查剌身率锐士,以铁简左右挥击之。
wú bù jiāng pū
这句话大意是:无不僵仆。
zéi bù néng chéng liè nǎi yì mǎ dū jūn fù jī zhī
这句话大意是:贼不能成列,乃易马督军复击之。
zéi zhòng dà bài suì zǒu dōng jīng xián píng lóng zhōu mín fù tiè rán
这句话大意是:贼众大败,遂走,东京、咸平、隆州民复帖然。
shì zōng jí wèi chá là yè jiàn chōng hù wèi wèi xiāo qí fù dōu zhǐ huī shǐ lǐng wàn hù
这句话大意是:世宗即位,查剌谒见,充护卫,为骁骑副都指挥使,领万户。
jī wō wò zhàn yú huā dào
这句话大意是:击窝斡,战于花道。
dà jūn wèi jí chá là zài zuǒ yì lǐng liù bǎi qí yǔ zéi zhàn shā zéi sān qiān yú rén
这句话大意是:大军未集,查剌在左翼,领六百骑与贼战,杀贼三千余人。
zōng hēng pú chá shì jié qī móu kè zhàn bù lì shì jié zǒu chá là jūn zéi hé wéi gōng zhī
这句话大意是:宗亨、蒲察世杰七谋克战不利,世杰走查剌军,贼合围攻之。
chá là yuán jù ér zhàn zōng xù jūn lái yuán zéi nǎi yǐn qù
这句话大意是:查剌圜拒而战,宗叙军来援,贼乃引去。
xi guò niǎo lǐng zhuī jí yú xiàn quán
这句话大意是:西过袅岭,追及于陷泉。
zéi xiān fàn yòu yì chá là yíng jī zhī zéi tuì zǒu
这句话大意是:贼先犯右翼,查剌迎击之,贼退走。
wō wò mù rén cì zhī wěi hù wèi ā bù shā shēn cháng yǒu lì fèn dà dāo zì hòu zhuó chá là chá là huí gù yǐ jiǎn bèi jī ā bù shā zhé qí yòu bì
这句话大意是:窝斡募人刺之,伪护卫阿不沙身长有力,奋大刀自后斫查剌,查剌回顾,以简背击阿不沙,折其右臂。
yǔ hé shí liè zhì níng jūn hé jī zéi suì dà bài
这句话大意是:与纥石烈志宁军合击,贼遂大败。
wō wò píng yǐ wéi sù zhí jiāng jūn cì yín sān bǎi liǎng zhòng cǎi èr shí duān
这句话大意是:窝斡平,以为宿直将军,赐银三百两、重彩二十端。
dīng fù yōu yǐ běn guān qǐ fù xí qí fù měng ān chú cài zhōu fáng yù shǐ gǎi sù zhōu qiān chāng wǔ jūn jié dù shǐ xǐ zhèn bīn zhōu
这句话大意是:丁父忧,以本官起复,袭其父猛安,除蔡州防御使,改宿州,迁昌武军节度使,徙镇邠州。
wèi hè sòng suì yuán shǐ shè huái shàng liǔ shù shǐ rù qí shù yǐn yǔ
这句话大意是:为贺宋岁元使,射淮上柳树,矢入其树饮羽。
sòng rén sù wén qí míng shén yì zhī
这句话大意是:宋人素闻其名,甚异之。
gǎi fèng xiáng yǐn rù wèi yòu fù diǎn jiǎn chū wèi xìng zhōng yǐn gǎi pó sù lù zǒng guǎn
这句话大意是:改凤翔尹,入为右副点检,出为兴中尹,改婆速路总管。
gāo lí dàn qí wēi míng fán yǐ shì zhì pó sù lù zhě wàng jiàn ér guì zhī
这句话大意是:高丽惮其威名,凡以事至婆速路者,望见而跪之。
èr shí wǔ nián wèi xīng píng jūn jié dù shǐ zú guān
这句话大意是:二十五年,为兴平军节度使,卒官。
chá là zhēn què guǎ yán píng jū jí hé yì jí lín zhàn fèn yǒng jiàn zhě wú bù pì yì suī chóng wéi wàn zhòng chū rù ruò wú rén zhī jìng yún
这句话大意是:查剌贞悫寡言,平居极和易,及临战奋勇,见者无不辟易,虽重围万众,出入若无人之境云。
li shī xióng zì bó wēi yàn mén rén yě
这句话大意是:李师雄,字伯威,雁门人也。
yǒu cái lì xǐ tán bīng mù gǔ zhī yīng xióng gù míng shī xióng
这句话大意是:有材力,喜谈兵,慕古之英雄,故名师雄。
sòng xuān hé zhōng yǐ qí shè dēng kē lèi guān dà míng qīng píng wèi
这句话大意是:宋宣和中以骑射登科,累官大名、清平尉。
wáng shī zhì dà míng shī xióng yǔ fǔ liáo chū jiàng shè běn lù bīng mǎ dōu jiān
这句话大意是:王师至大名,师雄与府僚出降,摄本路兵马都监。
qí guó jiàn yǐ wéi dà zǒng guǎn fǔ xiān fēng dū tǒng zhì zhī zī zhōu
这句话大意是:齐国建,以为大总管府先锋都统制,知淄州。
qí fèi wèi biàn jīng mǎ jūn dōu yú hòu lì zhī níng hǎi jūn cáo zhōu cì shǐ
这句话大意是:齐废,为汴京马军都虞候,历知宁海军、曹州刺史。
huáng tǒng èr nián wèi wǔ shèng jūn jié dù shǐ
这句话大意是:皇统二年,为武胜军节度使。
zhèng lóng mò wèi hé zhōu fáng yù shǐ
这句话大意是:正隆末,为河州防御使。
sòng jiāng wú lín jūn gōng qín lǒng huì shī xióng yǐ shì jiù dǎi lín táo sòng bīng zhì chéng xià zhōu rén chéng chéng jù shǒu móu yù chū jiàng shī xióng zhǐ zhī
这句话大意是:宋将吴璘军攻秦、陇,会师雄以事就逮临洮,宋兵至城下,州人乘城拒守,谋欲出降,师雄止之。
sòng jiāng quán yí biān mǎ fāng shàng fú qiáo shī xióng shè zhī zhuì yú qiáo xià suì qín quán yí sòng shī tuì
这句话大意是:宋将权仪鞭马方上浮桥,师雄射之,坠于桥下,遂擒权仪,宋师退。
hòu cóng yuán shuài zuǒ jiān jūn tú dān hé xǐ yǐ bīng gōng hé zhōu yǒu gōng
这句话大意是:后从元帅左监军徒单合喜以兵攻河州,有功。
wèi jǐ yǐ jí guī biàn zú
这句话大意是:未几,以疾归汴,卒。
ní páng gǔ chāo wù hé sù guǎn rén
这句话大意是:尼庞古钞兀,曷速馆人。
chū wèi dà biàn zā yě bǔ yuán shuài fǔ tōng shì
这句话大意是:初为大抃紥也,补元帅府通事。
sòng jiāng hán shì zhōng shuài jūn shù wàn wéi pī zhōu chāo wù jiāng qīng jì shù bǎi yǔ zhēn rén shù bèi jiàn dào wǎng jiù zhī bài dí bīng liù qiān
这句话大意是:宋将韩世忠率军数万围邳州,钞兀将轻骑数百与侦人数辈间道往救之,败敌兵六千。
yì rì sòng bīng fù wéi xià pī chāo wù fù bài zhī
这句话大意是:翌日,宋兵复围下邳,钞兀复败之。
sòng rén gōng jì zhōu duó zhàn jiàn lüè jìn
这句话大意是:宋人攻济州,夺战舰略尽。
shì shí chāo wù wǎng sù zhōu fēn pú lǔ hǔ jūn hái zhì dà hé yǔ dí yù lì zhàn bài zhī jǐn fù zhàn jiàn
这句话大意是:是时,钞兀往宿州,分蒲鲁虎军,还至大河,与敌遇,力战败之,尽复战舰。
wáng shī fù hé nán sòng bié jiāng yóu hú líng yè xí bèi qín bù huī yíng shì zú jǐn méi
这句话大意是:王师复河南,宋别将由胡陵夜袭孛堇布辉营,士卒尽没。
chāo wù cóng dōng píng zǒng guǎn bìng lì zhàn què zhī
这句话大意是:钞兀从东平总管并力战,却之。
yuán shuài fǔ shǎng yǐ yín bì
这句话大意是:元帅府赏以银币。
chāo wù yǒng gǎn shàn cì dí xū shí yǐ cǐ lǚ jié
这句话大意是:钞兀勇敢,善伺敌虚实,以此屡捷。
shuài fǔ chéng zhì jiā zhōng xiǎn xiào wèi wèi fán bù tū lǐ cì qián wàn guàn bì bó sān bǎi pǐ yī yī xí mǎ èr pǐ
这句话大意是:帅府承制加忠显校尉,为蕃部秃里,赐钱万贯、币帛三百匹、衣一袭、马二匹。
jiāng zhī guān hé jiān yǐn dà biàn bái yú yuán shuài qǐng liú chāo wù yǐ gěi biān shì xǔ zhī
这句话大意是:将之官,河间尹大抃白于元帅,请留钞兀以给边事,许之。
fù cì qián wàn guàn yín èr bǎi wǔ shí liǎng zhòng cǎi sān bǎi duān mǎ sān pǐ
这句话大意是:复赐钱万贯、银二百五十两、重彩三百端、马三匹。
lù gōng shòu qìng yáng shǎo yǐn
这句话大意是:录功,授庆阳少尹。
hǎi líng jiāng fá sòng ér qì dān fǎn zhào rù yù zhī yuē rǔ jiǔ zài biān chuí lǚ lì zhàn gōng
现代白话:海陵将伐宋,而契丹反,召入谕之曰:“你久在边陲,屡立战功。
zuó qiǎn shū mì shǐ pú sàn hū tǔ liú shǒu shí mǒ huái zhōng děng tǎo qì dān shī jiǔ wú gōng yǐ zhì zhū fǎ
这句话大意是:昨遣枢密使仆散忽土、留守石抹怀忠等讨契丹,师久无功,已置诸法。
jīn mìng rǔ yǔ dū tǒng bái yàn jìng fù tǒng hé shí liè zhì níng jìn tǎo
现代白话:今命你与都统白彦敬、副统纥石烈志宁进讨。
yīn cì jù zhuāng jiù mǎ sì shū
这句话大意是:”因赐具装厩马四疋。
chāo wù yǔ yàn jìng děng zhì běi jīng wèi néng jìn
这句话大意是:钞兀与彦敬等至北京,未能进。
huì shì zōng jí wèi liáo yáng chāo wù yíng yè qiān fǔ guó shàng jiàng jūn yǔ dū tǒng wú zhá hū fù tǒng hún tǎn tǎo wō wò
现代白话:会世宗即位辽阳,钞兀迎谒,迁辅国上将军,与都统我札忽、副统浑坦讨窝斡。
chāo wù xíng zhì wā lì yǔ wō wò yù zuǒ jūn xiǎo què chāo wù tǐng qiāng chí rù qí zhèn shǒu shā èr shí yú rén zéi nǎi tuì
这句话大意是:钞兀行至窊历,与窝斡遇,左军小却,钞兀挺枪驰入其阵,手杀二十余人,贼乃退。
yuán shuài pú sàn zhōng yì zì huā dào zhuī zhī chāo wù yǐ qián fēng zhuī jí yú xiàn quán suì dà bài zhī
这句话大意是:元帅仆散忠义自花道追之,钞兀以前锋追及于陷泉,遂大败之。
shì píng qiān xī běi lù zhāo tǎo shǐ gǎi dōng běi lù
这句话大意是:事平,迁西北路招讨使,改东北路。
chāo wù yǔ wán yán sī jìng yǒu xì sī jìng wèi běi jīng liú shǒu fèng zhào zhì zhāo tǎo sī chāo wù bù chū jiàn
这句话大意是:钞兀与完颜思敬有隙,思敬为北京留守,奉诏至招讨司,钞兀不出饯。
shì zōng wén zhī qiǎn shǐ qiè zé zhī yuē qīng běn dà biàn zā yě qǐ shēn xì wēi
这句话大意是:世宗闻之,遣使切责之曰:“卿本大抃紥也,起身细微。
shòu guó hòu ēn lèi lì zhòng rèn nǎi yǐ sī hàn bù jiàn zhào shǐ
这句话大意是:受国厚恩,累历重任,乃以私憾,不饯诏使。
dāng nèi xǐng zì sòng hòu wù fù ěr
现代白话:当内省自讼,后勿复你。
zhèn bù néng zài sān qǔ shù rǔ yě
现代白话:朕不能再三曲恕你也。
jì ér sī jìng wèi píng zhāng zhèng shì dōng běi lù zhāo tǎo shǐ chāo wù yǐ sī qǔ zhū bù jìn mǎ shì jué bèi dǎi jiāng fù jīng shī
这句话大意是:”既而思敬为平章政事,东北路招讨使钞兀以私取诸部进马,事觉被逮,将赴京师。
chāo wù wéi rén shàng qì cì hǎi bīn xiàn kǎi rán yuē wú qǐ néng wèi sī jìng rǔ zāi
现代白话:钞兀为人尚气,次海滨县,慨然曰:“我岂能为思敬辱啊!
suì yì ér sǐ
这句话大意是:”遂缢而死。
shí jiǔ nián zhào yǐ chāo wù jiù gōng shòu qí zi hé shàng shì xí bù huī měng ān tú hú yǎn móu kè
这句话大意是:十九年,诏以钞兀旧功,授其子和尚世袭布辉猛安徒胡眼谋克。
bèi shù lǔ dìng fāng běn míng ā hǎi nèi jí hé rén yě
这句话大意是:孛术鲁定方,本名阿海,内吉河人也。
cái yǒng jué lún
这句话大意是:材勇绝伦。
hǎi líng sù wén qí míng
这句话大意是:海陵素闻其名。
tiān dé chū zhào shòu wǔ yì jiāng jūn chōng hù wèi
这句话大意是:天德初,召授武义将军,充护卫。
shù yuè zhuǎn shí rén zhǎng qiān sù zhí jiāng jūn cì yǔ shén hòu
这句话大意是:数月,转十人长,迁宿直将军,赐予甚厚。
xún wèi diàn qián yòu wèi jiāng jūn yòu sān yuè zhuó diàn qián yòu fù diǎn jiǎn shì xí měng ān gǎi zuǒ fù diǎn jiǎn
这句话大意是:寻为殿前右卫将军,又三月,擢殿前右副点检,世袭猛安,改左副点检。
chū wèi hé nán yǐn gǎi zhāng dé jūn jié dù shǐ
这句话大意是:出为河南尹,改彰德军节度使。
hǎi líng nán fá dìng fāng wèi shén yǒng jūn dōu zǒng guǎn
这句话大意是:海陵南伐,定方为神勇军都总管。
dà dìng èr nián sòng rén xiàn rǔ zhōu hé nán tǒng jūn shǐ zōng yǐn qiǎn dìng fāng jiāng bīng sì qiān wǎng qǔ zhī
现代白话:大定二年,宋人陷你州,河南统军使宗尹遣定方将兵四千往取之。
rǔ zhōu dōng nán jí běi miàn jiē shān lín xiǎn zǔ bù kě yǐ qí jūn zhàn
现代白话:你州东南及北面皆山林险阻,不能够骑军战。
shì shí sòng bīng yóu yā lù chū mò dìng fāng zhì xiāng chéng de dí xū shí suì dié yù rǔ zhōu shǔ xiàn yuē wǒ lǜ xǔ zhōu shù bīng shí èr wàn jìng qǔ rǔ zhōu ěr děng kě bèi liáng cǎo èr shí wàn shǐ rén yáng yán yù jù yào lù jué sòng bīng wǎng lái
现代白话:是时,宋兵由鸦路出没,定方至襄城,得敌虚实,遂牒谕你州属县曰:“我率许州戍兵十二万径取你州,你等可备粮草二十万,使人扬言欲据要路绝宋兵往来。
jì ér dìng fāng yǐn bīng qū yā lù sòng rén wén zhī guǒ qì chéng dùn qù
这句话大意是:”既而定方引兵趋鸦路,宋人闻之,果弃城遁去。
dìng fāng zhì lǔ shān jìng zhī sòng bīng yǐ qù suì qiǎn qīng jì èr bǎi zhuī zhì bù kù chā jī bài zhī suì fù rǔ zhōu
现代白话:定方至鲁山境,知宋兵已去,遂遣轻骑二百追至布裤叉,击败之,遂复你州。
shòu fèng xiáng yǐn
这句话大意是:授凤翔尹。
sòng rén zǔ biān yǐ běn zhí xíng hé nán dào jūn mǎ fù tǒng lǜ bù qí liù wàn jiāng yóu shòu zhōu jìn jūn cì bó zhōu
这句话大意是:宋人阻边,以本职行河南道军马副统,率步骑六万,将由寿州进军,次亳州。
sòng li shì fǔ xiàn sù zhōu dìng fāng cóng zuǒ fù yuán shuài zhì níng zhàn yú chéng xià
这句话大意是:宋李世辅陷宿州,定方从左副元帅志宁战于城下。
shí tiān dà shǔ dìng fāng dū zhàn chí tū dí zhèn zhōng chū rù shù sì kě shén yīn chū zhèn xià mǎ qǔ shuǐ wéi rén suǒ hài nián sì shí sì
这句话大意是:时天大暑,定方督战,驰突敌阵中,出入数四,渴甚,因出阵下马取水,为人所害,年四十四。
shàng wén ér mǐn zhī zhào yǒu sī zhì jì fù yín wǔ bǎi liǎng zhòng cǎi èr shí duān zèng jīn zǐ guāng lù dài fu
这句话大意是:上闻而闵之,诏有司致祭,赙银五百两、重彩二十端,赠金紫光禄大夫。
jiā gǔ hú là shàng jīng sòng gé zhūn měng ān rén
这句话大意是:夹谷胡剌,上京宋葛屯猛安人。
chū zài zuǒ fù yuán shuài tà lǎn zhàng xià yǒu zhàn gōng shòu wǔ dé jiāng jūn xí qí fù móu kè
这句话大意是:初在左副元帅挞懒帐下,有战功,授武德将军,袭其父谋克。
zhèng lóng mò shān dōng dào qǐ hú là wéi xíng jūn měng ān tǎo zéi yù zéi qiān wǔ bǎi rén yú xú zhōu nán bài zhī
这句话大意是:正隆末,山东盗起,胡剌为行军猛安讨贼,遇贼千五百人于徐州南,败之。
shān dōng lù tǒng jūn sī xuǎn zhū jūn bā bǎi rén zuò shí móu kè hú là jiāng zhī yǔ xiāo qí jūn jiē lì diǎn jiǎn sī
这句话大意是:山东路统军司选诸军八百人作十谋克,胡剌将之,与骁骑军皆隶点检司。
xíng zhì huái nán hǎi líng qiǎn yǐ qí bīng sān bǎi èr shí wǎng yáng zhōu bài sòng bīng qiān wǔ bǎi rén yú xuān huà zhèn
这句话大意是:行至淮南,海陵遣以骑兵三百二十往扬州,败宋兵千五百人于宣化镇。
pú sàn zhōng yì fá sòng hú là lǐng wàn hù yóu sì zhōu jìn zhàn yù dí yú sù zhōu mò yú zhèn zèng zhèn guó shàng jiàng jūn
这句话大意是:仆散忠义伐宋,胡剌领万户由泗州进战,遇敌于宿州,殁于阵,赠镇国上将军。
pú chá wò lùn shàng jīng yì sù hé rén xǐ lín huáng
这句话大意是:蒲察斡论,上京益速河人,徙临潢。
zǔ hū tǔ huá fù mǎ sūn jù zèng jīn zǐ guāng lù dài fu
这句话大意是:祖忽土华,父马孙,俱赠金紫光禄大夫。
wò lùn gāng yì yǒu jì néng
这句话大意是:斡论刚毅有技能。
tiān fǔ chū yǐ gōng chén zǐ chōng hù wèi qiān zuǒ wèi jiāng jūn dìng wǔ jūn jié dù shǐ zhào wèi yòu fù dōu diǎn jiǎn
这句话大意是:天辅初,以功臣子充护卫,迁左卫将军、定武军节度使,召为右副都点检。
tiān dé chū shòu shì xí lín huáng fǔ lù hé lǚ xié lǔ měng ān gǎi dōng píng yǐn cì qián qiān wàn lèi chú hé nán yǐn
这句话大意是:天德初,授世袭临潢府路曷吕斜鲁猛安,改东平尹,赐钱千万,累除河南尹。
hǎi líng fá sòng yǐ běn guān wèi yòu lǐng jūn dōu jiān
这句话大意是:海陵伐宋,以本官为右领军都监。
dà dìng èr nián réng wèi hé nán yǐn jiān hé nán lù dū tǒng jūn shǐ
这句话大意是:大定二年,仍为河南尹,兼河南路都统军使。
sòng yǐ wàn rén jù shòu ān xiàn sōng zhōu cì shǐ shí mǒ tū là yā jūn wàn hù tú dān sài bǔ yǐ qí bīng sān bǎi xún luó yù yú xiàn dōng qǐng shī yú wò lùn
这句话大意是:宋以万人据寿安县,嵩州刺史石抹突剌、押军万户徒单赛补以骑兵三百巡逻,遇于县东,请师于斡论。
wò lùn shǐ měng ān wán yán gǔ shā hǔ lǜ qī bǎi rén zhù zhī
这句话大意是:斡论使猛安完颜鹘沙虎率七百人助之。
sòng bīng duō tū là shǐ shì zú xià mǎ guì ér shè zhī
这句话大意是:宋兵多,突剌使士卒下马,跪而射之。
sòng bīng bù néng dāng zǒu rù xiàn chéng
这句话大意是:宋兵不能当,走入县城。
tū là jìn bī zhī sòng rén qì chéng qù zhuī jí yú tiě suǒ kǒu fù dà bài zhī suì fù shòu ān
这句话大意是:突剌进逼之,宋人弃城去,追及于铁索口,复大败之,遂复寿安。
gǎi běi jīng liú shǒu dà dìng yǐn zú guān
这句话大意是:改北京留守、大定尹,卒官。
jiā gǔ chá là lóng zhōu shī sā gǔ hé rén yě
这句话大意是:夹谷查剌,隆州失撒古河人也。
zǔ bù là sù guó chū shòu shì xí hé lǎn wù zhǔ měng ān hé lǎn lù zǒng guǎn
这句话大意是:祖不剌速,国初授世袭曷懒兀主猛安、曷懒路总管。
fù xiè nú guān zhì gōng bù shàng shū
这句话大意是:父谢奴,官至工部尚书。
chá là zhuàng mào kuí wěi shàn nǚ zhí qì dān shū
这句话大意是:查剌状貌魁伟,善女直、契丹书。
tiān dé chū yǐ gōng chén zǐ chōng hù wèi
这句话大意是:天德初,以功臣子充护卫。
èr nián shòu wǔ yì jiāng jūn
这句话大意是:二年,授武义将军。
wèi jǐ zhuó fú bǎo láng fán zài kǎo chū wèi luò zhōu cì shǐ gǎi zhī píng dìng jūn shì
这句话大意是:未几,擢符宝郎,凡再考,出为泺州刺史,改知平定军事。
hǎi líng nán zhēng wèi wǔ wēi jūn fù dōu zǒng guǎn
这句话大意是:海陵南征,为武威军副都总管。
jūn hái dà dìng èr nián shòu jǐng zhōu cì shǐ qiān tóng zhī jīng zhào yǐn
这句话大意是:军还,大定二年,授景州刺史,迁同知京兆尹。
shí zhāng huà jūn jié dù shǐ zōng shì zhāng děng yǔ sòng jiāng wú lín xiāng jù yú dé shùn zhōu yuán shuài zuǒ dōu jiān tú dān hé xǐ qiǎn chá là yǔ zhū jiāng yì pò dí cè
这句话大意是:时彰化军节度使宗室璋等与宋将吴璘相拒于德顺州,元帅左都监徒单合喜遣查剌与诸将议破敌策。
zhāng děng yì yuē wǒ bīng suī lǚ shèng ér dí bīng bù tuì zhě zhī wǒ jūn shǎo gù yě
这句话大意是:璋等议曰:“我兵虽屡胜,而敌兵不退者,知我军少故也。
xū dōu jiān qīn zhì fāng kě pò dí
这句话大意是:须都监亲至,方可破敌。
yú shì hé xǐ lǐng bīng sì wàn zhì suì xià dé shùn zhōu
这句话大意是:”于是合喜领兵四万至,遂下德顺州。
rù wèi diàn qián yòu wèi jiāng jūn xí fù měng ān gǎi zuǒ wèi jiāng jūn qiān yòu fù diǎn jiǎn
这句话大意是:入为殿前右卫将军,袭父猛安,改左卫将军,迁右副点检。
yǒu jí chéng xiàng liáng bì shì zhī wèi suǒ qīn yuē cǐ rén guó qì yě
这句话大意是:有疾,丞相良弼视之,谓所亲曰:“此人国器也。
tā rén yǒu jí wú wèi cháng wǎng yān
现代白话:他人有疾,我未尝往呢。
jiǔ nián chū wèi dōng běi lù zhāo tǎo shǐ jiān dé chāng jūn jié dù shǐ nǎi cì jīn dài
这句话大意是:”九年,出为东北路招讨使兼德昌军节度使,乃赐金带。
dào guān zhì yǒu qín jì biān jìng yǐ ān
这句话大意是:到官,治有勤绩,边境以安。
qí duàn yù gōng píng dào bù shí yí
这句话大意是:其断狱公平,道不拾遗。
qiān lín huáng yǐn jiān běn lù bīng mǎ dōu zǒng guǎn fán bù wèi fú
这句话大意是:迁临潢尹兼本路兵马都总管,蕃部畏服。
gǎi xī běi lù zhāo tǎo shǐ
这句话大意是:改西北路招讨使。
shàng qiǎn shǐ xuān yù yuē jīn zhū bù chū fù mìng rǔ fǔ suí dāng shǐ zhì shēng dá yú zhèn tīng
现代白话:上遣使宣谕曰:“今诸部初附,命你抚绥,当使治声达于朕听。
dà dìng shí èr nián zú
这句话大意是:”大定十二年卒。
chá là xìng zhōng shí nèi míng mǐn měi lùn dà shì chāo yuè lún bèi
这句话大意是:查剌性忠实,内明敏,每论大事,超越伦辈。
tài shī xù cháng yuē chá là bù xué ér zhī fāng zhī gǔ rén rú cǐ zhě xiān yǐ
现代白话:太师勖尝曰:“查剌不学习并且知,方之古人,如此者鲜了。
zàn yuē xiàn quán zhī jié zhèn diàn yè yè
这句话大意是:赞曰:陷泉之捷,震电烨烨。
fú lí zhī kè wǒ shì yōu hè
这句话大意是:符离之克,我势攸赫。
lǒng chí shou báo shou bào huái guō gōu gū chéng yǐ
现代白话:陇、坻扌雹扌暴,淮、㳡钩𨱃,成了。
gù liè xù zhū jiāng zhī gōng yān
现代白话:故列叙诸将之功呢。