南齐书 · 萧子显 · Chapter 19 of 59

志·卷十九

PinyinModern Translation
Size

wǔ xíng

这句话大意是:五行。

mù chuán yuē dōng fāng

这句话大意是:《木传》曰:“东方。

yì jīng dì shàng zhī mù wèi guān

这句话大意是:《易经》,地上之木为《观》。

gù mù yú rén wēi yí róng mào yě

这句话大意是:故木于人,威仪容貌也。

mù zhě chūn shēng qì zhī shǐ nóng zhī běn yě

这句话大意是:木者,春生气之始,农之本也。

wú duó nóng shí shǐ mín suì bù guò sān rì xíng shí yī zhī shuì wú tān yù zhī móu zé mù qì cóng

这句话大意是:无夺农时,使民岁不过三日,行什一之税,无贪欲之谋,则木气从。

rú rén jūn shī wēi yí nì mù xíng tián liè chí chěng bù fǎn gōng shì yǐn shí shěn miǎn bù gù lǐ zhì chū rù wú dù duō fā yáo yì yǐ duó mín shí zuò wéi jiān zhà yǐ duó mín cái zé mù shī qí xìng yǐ

现代白话:如人君失威仪,逆木行,田猎驰骋,不反宫室,饮食沈湎,不顾礼制,出入无度,多发繇役,以夺民时,作为奸诈,以夺民财,则木失其性了。

gài yǐ gōng jiàng zhī wèi lún shǐ zhě duō shāng bài gù yuē mù bù qū zhí

这句话大意是:盖以工匠之为轮矢者多伤败,故曰木不曲直。

sòng tài yù yuán nián jīng shī zhī yuán sì zào jiá shù kū sǐ

这句话大意是:宋泰豫元年,京师祗垣寺皂荚树枯死。

shēng míng mò hū gēng shēng huā yè

这句话大意是:升明末,忽更生花叶。

jīng fáng yì zhuàn yuē shù kū dōng shēng bù chū èr nián guó sāng jūn zǐ wáng

现代白话:《京房易传》曰:“树枯冬生,不出二年,国丧,有德行的人亡。

qí zhàn tóng

这句话大意是:”其占同。

sòng shì shàn wèi

这句话大意是:宋氏禅位。

jiàn yuán yuán nián zhū jué xíng huá biǎo zhù shēng zhī yè

这句话大意是:建元元年,朱爵行华表柱生枝叶。

jiàn yuán chū lǐ zǐ shēng máo

这句话大意是:建元初,李子生毛。

èr nián wǔ líng yuán tóu dū wèi zhì yǒu sāng shù fāng dōng shēng yè

这句话大意是:二年,武陵沅头都尉治有桑树,方冬生叶。

jīng fáng yì zhuàn yuē mù dōng shēng huā tiān xià yǒu sàng

这句话大意是:《京房易传》曰:“木冬生花,天下有丧。

qí zhàn tóng

这句话大意是:”其占同。

hòu èr nián gōng chē yàn jià

这句话大意是:后二年,宫车晏驾。

sì nián bā zhōu chéng xi gǔ lóu jiǎo bǎi zhù shù bǎi nián hū shēng huā

这句话大意是:四年,巴州城西古楼脚柏柱数百年,忽生花。

yǒng míng liù nián shí zǐ gǎng bǎi mù zhǎng èr chǐ sì cùn guǎng sì cùn bàn huà wèi shí

这句话大意是:永明六年,石子岗柏木长二尺四寸,广四寸半,化为石。

shí chē jià shù yóu xìng yīng běn chuán mù shī qí xìng yě

这句话大意是:时车驾数游幸,应本传“木失其性”也。

yǒng míng zhōng dà xíng yī bó wú gù zì chén cáo zhōng wú shuǐ

这句话大意是:永明中,大行一舶无故自沉,艚中无水。

lóng chāng yuán nián lú líng wáng zǐ qīng zhāi wū liáng zhù jì wú gù chū xuè

这句话大意是:隆昌元年,庐陵王子卿斋屋梁柱际无故出血。

jiàn wǔ chū shǐ ān wáng yáo guāng zhì miào jié dōng ān sì wū yǐ zhí miào yuán jié liáng shuǐ chū rú lèi

这句话大意是:建武初,始安王遥光治庙,截东安寺屋以直庙垣,截梁,水出如泪。

mào chuán yuē shī wēi yí zhī zhì dài màn jiāo zì wèi zhī kuáng zé bù sù yǐ

现代白话:《貌传》曰:“失威仪之制,怠慢骄恣,谓之狂,则不肃了。

xià bù jìng zé shàng wú wēi

这句话大意是:下不敬,则上无威。

tiān xià jì bù jìng yòu sì qí jiāo zì sì zhī zé bù cóng

这句话大意是:天下既不敬,又肆其骄恣,肆之则不从。

fū bù jìng qí jūn bù cóng qí zhèng zé yīn qì shèng gù yuē jué fá cháng yǔ

这句话大意是:夫不敬其君,不从其政,则阴气胜,故曰厥罚常雨。

yǒng míng bā nián sì yuè jǐ sì qǐ yīn yǔ zhòu huò zàn qíng yè shí jiàn xīng yuè lián yǔ jī lín zhì shí qī rì nǎi zhǐ

这句话大意是:永明八年四月,己巳起阴雨,昼或暂晴,夜时见星月,连雨积霖,至十七日乃止。

shí yī nián sì yuè xīn sì shuò qù sān yuè wù yín qǐ ér qí jiān zàn shí qíng cóng sì yuè yī rì yòu yīn yǔ zhòu huò jiàn rì yè zhà jiàn yuè huí fù yīn yǔ zhì qī yuè nǎi zhǐ

这句话大意是:十一年四月辛巳朔,去三月戊寅起,而其间暂时晴,从四月一日又阴雨,昼或见日,夜乍见月,回复阴雨,至七月乃止。

yǒng tài yuán nián shí èr yuè èr shí jiǔ rì yǔ zhì yǒng yuán yuán nián wǔ yuè èr shí yī rì nǎi qíng

这句话大意是:永泰元年十二月二十九日雨,至永元元年五月二十一日乃晴。

jīng fáng yì yuē dōng yǔ tiān xià jī

这句话大意是:京房《易》曰:“冬雨,天下饥。

chūn yǔ yǒu xiǎo bīng

这句话大意是:春雨,有小兵。

shí lǔ kòu yōng zhōu yú yīng běn chuán

这句话大意是:”时虏寇雍州,余应本传。

chuán yuē dà yǔ xuě yóu shù zhēng zhī cháng yǔ yě rán yǒu shèn yān

现代白话:《传》曰:“大雨雪,犹庶征之常雨也,然有甚呢。

yǔ yīn

这句话大意是:雨,阴。

dà yǔ xuě zhě yīn zhī xù jī shén yě

这句话大意是:大雨雪者,阴之畜积甚也。

yī yuē yǔ dà shuǐ tóng xiàng yuē gōng wèi xuě ěr

这句话大意是:一曰与大水同象,曰攻为雪耳。

jiàn yuán èr nián rùn yuè jǐ chǒu yǔ xuě

这句话大意是:建元二年闰月己丑,雨雪。

sān nián shí yī yuè yǔ xuě huò yīn huò huì bā shí yú rì zhì sì nián èr yuè nǎi zhǐ

这句话大意是:三年十一月,雨雪,或阴或晦,八十余日,至四年二月乃止。

chuán yuē léi yú tiān dì wèi zhǎng zǐ yǐ qí shǒu zhǎng wàn wù yǔ zhī chū rù

这句话大意是:《传》曰:“雷于天地为长子,以其首长万物,与之出入。

gù léi chū wàn wù chū léi rù wàn wù rù

这句话大意是:故雷出万物出,雷入万物入。

fu léi zhě rén jūn zhī xiàng rù zé chú hài chū zé xìng lì

这句话大意是:夫雷者,人君之象,入则除害,出则兴利。

léi zhī wēi qì yǐ zhēng yuè chū qí yǒu shēng zhě yǐ èr yuè chū yǐ bā yuè rù qí yú wēi zhě yǐ jiǔ yuè rù

这句话大意是:雷之微气以正月出,其有声者以二月出,以八月入,其余微者以九月入。

dōng sān yuè léi wú chū zhě

这句话大意是:冬三月雷无出者;。

ruò shì yáng bù bì yīn zé chū shè wēi nàn ér hài wàn wù yě

这句话大意是:若是阳不闭阴,则出涉危难而害万物也。

jiàn yuán yuán nián shí yuè rén wǔ yè diàn guāng yīn léi míng

这句话大意是:建元元年十月壬午,夜电光,因雷鸣。

shí yī yuè gēng xū diàn guāng yǒu qǐng léi míng jiǔ ér zhǐ

这句话大意是:十一月庚戌,电光,有顷雷鸣,久而止。

yǒng míng wǔ nián zhēng yuè wù shēn yè xī běi léi shēng

这句话大意是:永明五年正月戊申,夜西北雷声。

liù nián shí yuè jiǎ shēn yè yīn xì yǔ shǐ wén léi míng yú xī běi shàng

这句话大意是:六年十月甲申,夜阴细雨,始闻雷鸣于西北上。

qī nián zhēng yuè jiǎ zǐ yè yīn léi míng xī nán kūn gōng lóng lóng yī shēng ér zhǐ

这句话大意是:七年正月甲子,夜阴,雷鸣西南坤宫,隆隆一声而止。

bā nián zhēng yuè gēng xū yè léi qǐ kǎn gōng shuǐ mén qí yīn lóng lóng yī shēng ér zhǐ

这句话大意是:八年正月庚戌,夜雷起坎宫水门,其音隆隆,一声而止。

jiǔ nián èr yuè bǐng zǐ xī běi yǒu diàn guāng yīn wén léi shēng lóng lóng réng xù shí shēng ér zhǐ

这句话大意是:九年二月丙子,西北有电光,因闻雷声隆隆,仍续十声而止。

shí nián èr yuè gēng xū yè nán fāng yǒu diàn guāng yīn wén léi shēng lóng lóng xiāng xù dīng hài zhǐ

这句话大意是:十年二月庚戌,夜南方有电光,因闻雷声隆隆相续,丁亥止。

shí yuè gēng zǐ diàn léi qǐ xī běi

这句话大意是:十月庚子,电雷起西北。

shí yī yuè dīng chǒu xī nán yǒu guāng yīn wén léi shēng yǐn yǐn zài shēng ér zhǐ

这句话大意是:十一月丁丑,西南有光,因闻雷声隐隐,再声而止。

xī nán kūn gōng

这句话大意是:西南坤宫。

shí èr yuè jiǎ shēn yīn yǔ yǒu diàn guāng yīn wén xī nán jí xī běi shàng léi míng pín xù sān shēng

这句话大意是:十二月甲申,阴雨,有电光,因闻西南及西北上雷鸣,频续三声。

bǐng shēn yè wén xī běi shàng léi pín xù èr shēng

这句话大意是:丙申,夜闻西北上雷频续二声。

xīn hài léi yǔ

这句话大意是:辛亥,雷雨。

chuán yuē yǔ báo jūn chén zhī xiàng yě

这句话大意是:《传》曰:“雨雹,君臣之象也。

yáng zhī qì zhuān wèi báo yīn zhī qì zhuān wèi xiàn

这句话大意是:阳之气专为雹,阴之气专为霰。

yáng zhuān ér yīn xié zhī yīn shèng ér yáng báo zhī

这句话大意是:阳专而阴胁之,阴盛而阳薄之。

báo zhě yīn báo yáng zhī xiàng yě

这句话大意是:雹者,阴薄阳之象也。

xiàn zhě yáng xié yīn zhī fú yě

这句话大意是:霰者,阳胁阴之符也。

chūn qiū bù shū xiàn zhě yóu yuè shí yě

这句话大意是:《春秋》不书霰者,犹月蚀也。

jiàn yuán sì nián wǔ yuè wù wǔ shuò báo

这句话大意是:建元四年五月戊午朔,雹。

yǒng míng yuán nián jiǔ yuè yǐ chǒu báo luò dà rú suàn zi xū yú nǎi zhǐ

这句话大意是:永明元年九月乙丑,雹落大如蒜子,须臾乃止。

shí yī nián sì yuè xīn hài báo luò dà rú suàn zi xū yú miè

这句话大意是:十一年四月辛亥,雹落大如蒜子,须臾灭。

mào chuán yòu yuē shàng shī jié ér kuáng xià dài màn ér bù jìng shàng xià shī dào qīng fǎ qīn zhì bù gù jūn shàng yīn yǐ jiàn jī

这句话大意是:《貌传》又曰:“上失节而狂,下怠慢而不敬,上下失道,轻法侵制,不顾君上,因以荐饥。

mào qì huǐ gù yǒu jī huò

这句话大意是:貌气毁,故有鸡祸。

yī yuē shuǐ suì jī duō sǐ jí wèi guài yì shì yě

这句话大意是:”“一曰水岁鸡多死及为怪,亦是也。

shàng xià bù xiāng xìn dà chén jiān guǐ mín wèi kòu dào gù yuē jué jí è

这句话大意是:上下不相信,大臣奸宄,民为寇盗,故曰厥极恶。

yī yuē mín duō bèi xíng huò xíng mào chǒu è fēng sú kuáng màn biàn jié yì dù zé wèi qīng piāo qí guài zhī fú gù yuē shí zé yǒu fú yāo

这句话大意是:”“一曰民多被刑,或形貌丑恶,风俗狂慢,变节易度,则为轻剽奇怪之服,故曰时则有服妖。

yǒng míng zhōng gōng nèi fú yòng shè liè jǐn wén wèi qí shè bīng gē zhī xiàng

这句话大意是:永明中,宫内服用射猎锦文,为骑射兵戈之象。

zhì jiàn wǔ chū lǔ dà wéi kòu

这句话大意是:至建武初,虏大为寇。

yǒng míng zhōng xiāo chén kāi bó fēng mào hòu qún zhī zhì wèi pò hòu mào

这句话大意是:永明中,萧谌开博风帽后裙之制,为破后帽。

shì zǔ bēng hòu chén jiàn fèi lì zhū miè zhū wáng

这句话大意是:世祖崩后,谌建废立,诛灭诸王。

yǒng míng mò mín jiān zhì yǐ quàn mào

这句话大意是:永明末,民间制倚劝帽。

jí hǎi líng fèi míng dì zhī lì quàn jìn zhī shì yǐ lì kě dài yě

这句话大意是:及海陵废,明帝之立,劝进之事,倚立可待也。

jiàn wǔ zhōng mào qún fù dǐng

这句话大意是:建武中,帽裙覆顶;。

dōng hūn shí yǐ wéi qún yīng zài xià ér jīn zài shàng bù xiáng duàn zhī

这句话大意是:东昏时,以为裙应在下,而今在上,不详,断之。

qún xià fǎn shàng zhī xiàng yě

这句话大意是:群下反上之象也。

yǒng yuán zhōng dōng hūn hóu zì zào yóu yàn zhī fú zhui yǐ huā cǎi jǐn xiù nán de xiáng yě

这句话大意是:永元中,东昏侯自造游宴之服,缀以花采锦绣,难得详也。

qún xiǎo yòu zào sì zhǒng mào mào yīn shì wèi míng yī yuē shān què guī lín zhě shī yún què cháo fū rén zhī dé dōng hūn chǒng bì yín luàn gù que guī qí lín sǒu

这句话大意是:群小又造四种帽,帽因势为名:一曰山鹊归林者,《诗》云“《鹊巢》,夫人之德”,东昏宠嬖淫乱,故鹊归其林薮;。

èr yuē tù zi dù kēng tiān yì yán tiān xià jiāng yǒu zhú tù zhī shì yě

这句话大意是:二曰兔子度坑,天意言天下将有逐兔之事也;。

sān yuē fǎn fù huáng lí lou huáng kǒu xiǎo niǎo yě fǎn fù miàn fù zhī yīng yě

这句话大意是:三曰反缚黄离喽,黄口小鸟也,反缚,面缚之应也;。

sì yuē fèng huáng dù sān qiáo fèng huáng zhě jiā ruì sān qiáo liáng wáng zhái chù yě

这句话大意是:四曰凤皇度三桥,凤皇者嘉瑞,三桥,梁王宅处也。

mào chuán yòu yuē wēi luàn duān jiàn zé tiān de zhī yì shēng

这句话大意是:《貌传》又曰:“危乱端见,则天地之异生。

mù zhě qīng gù yuē qīng shěng wèi è xiáng

这句话大意是:木者青,故曰青眚,为恶祥。

fán mào shāng zhě jīn lì mù mù lì jīn héng qì xiāng tōng

这句话大意是:凡貌伤者,金沴木,木沴金,衡气相通。

yán xìng yuán nián hǎi líng wáng chū lì wén huì tài zǐ zhǒng shàng yǒu wù rú rén zhǎng shù zhàng qīng sè zhí shàng tiān yǒu shēng rú léi

这句话大意是:延兴元年,海陵王初立,文惠太子冢上有物如人,长数丈,青色,直上天,有声如雷。

huǒ nán fāng yáng guāng huī chū yán yuè wèi míng zhě yě

这句话大意是:火,南方,扬光辉,出炎龠为明者也。

rén jūn xiàng míng ér zhì gài qǔ qí xiàng

这句话大意是:人君向明而治,盖取其象。

yǐ zhī rén wèi fēn chán nìng jì yuǎn qún xián zài wèi zé wèi míng ér huǒ qì cóng yǐ

现代白话:以知人为分,谗佞既远,群贤在位,则为明而火气从了。

rén jūn yí huò qì fǎ lǜ bù zhū chán xié zé chán kǒu xíng nèi jiān gǔ ròu wài shū zhōng chén zhì shā shì zǐ zhú gōng chén yǐ qiè wèi qī zé huǒ shī qí xìng shàng zāi zōng miào xià zāi fǔ xiè nèi běn cháo wài quē guān suī xīng shī zhòng bù néng jiù yě

这句话大意是:人君疑惑,弃法律,不诛谗邪,则谗口行,内间骨肉,外疏忠臣,至杀世子,逐功臣,以妾为妻,则火失其性,上灾宗庙,下灾府榭,内本朝,外阙观,虽兴师众,不能救也。

yǒng míng sān nián zhēng yuè jiǎ yè xī běi yǒu yě huǒ guāng shàng shēng jīng

这句话大意是:永明三年正月,甲夜西北有野火,光上生精。

xī běi yǒu sì dōng běi yǒu yī bìng zhǎng qī bā chǐ huáng chì sè

这句话大意是:西北有四,东北有一,并长七八尺,黄赤色。

sān yuè gēng wǔ bǐng yè běi miàn yǒu yě huǒ guāng shàng shēng jīng zhǎng liù chǐ

这句话大意是:三月庚午,丙夜北面有野火,光上生精,长六尺;。

wù yè yòu yǒu yī méi zhǎng wǔ chǐ bìng huáng chì sè

这句话大意是:戊夜又有一枚,长五尺,并黄赤色。

sì nián zhēng yuè dīng hài yè yǒu huǒ jīng sān chù

这句话大意是:四年正月丁亥,夜有火精三处。

rùn yuè dīng sì yè yǒu huǒ jīng sì suǒ

这句话大意是:闰月丁巳,夜有火精四所。

shí èr yuè xīn yǒu yè dōng nán yǒu yě huǒ jīng èr méi

这句话大意是:十二月辛酉,夜东南有野火精二枚。

wǔ nián shí èr yuè bǐng yín yè xī běi yǒu yě huǒ huǒ shàng shēng jīng yī méi cháng sān chǐ huáng bái sè

这句话大意是:五年十二月丙寅,夜西北有野火,火上生精,一枚,长三尺,黄白色。

liù nián shí yī yuè wù shēn yè xī nán jí běi sān miàn yǒu yě huǒ huǒ shēng jīng jiǔ méi bìng zhǎng èr chǐ huáng chì sè

这句话大意是:六年十一月戊申,夜西南及北三面有野火,火生精,九枚,并长二尺,黄赤色。

jiǔ nián èr yuè bǐng yín jiǎ yè běi miàn yǒu yě huǒ huǒ shàng shēng jīng èr méi xī běi yòu yī méi bìng cháng sān chǐ xū yú xiāo

这句话大意是:九年二月丙寅,甲夜北面有野火,火上生精,二枚,西北又一枚,并长三尺,须臾消。

yǒng yuán èr nián bā yuè gōng nèi huǒ shāo xī zhāi péng yí diàn jí zhāo yáng xiǎn yáng děng diàn běi zhì huá lín qiáng xi jí mì gé běi wū sān qiān yú jiān

这句话大意是:永元二年八月,宫内火,烧西斋芃仪殿及昭阳、显阳等殿,北至华林墙,西及秘阁北,屋三千余间。

jīng fáng yì zhuàn yuē jūn bù sī dào jué yāo huǒ shāo gōng

这句话大意是:《京房易传》曰:“君不思道,厥妖火烧宫。

mì gé yǔ chūn qiū xuān xiè huǒ tóng tiān yì ruò yuē jì wú jì gāng hé yòng diǎn wén wèi yě

这句话大意是:”秘阁与《春秋》宣榭火同,天意若曰,既无纪纲,何用典文为也!

èr nián dōng jīng shī mín jiān xiāng jīng yún dāng háng huǒ zāi nán àn rén jiā wǎng wǎng yú lí jiān de bù huǒ chán zhě yún gōng jiā yǐ cǐ ráng zhī

这句话大意是:二年冬,京师民间相惊云当行火灾,南岸人家往往于篱间得布火缠者,云公家以此禳之。

sān nián zhēng yuè yù zhāng jùn tiān huǒ shāo sān qiān yú jiā

这句话大意是:三年正月,豫章郡天火烧三千余家。

jīng fáng yì zhàn yuē tiān huǒ xià shāo mín wū shì wèi luàn zhì shā bīng zuò

这句话大意是:京房《易》占曰:“天火下烧民屋,是谓乱治杀兵作。

shì nián tái jūn yǔ yì shī piān zhòng xiāng gōng yú nán jiāng zhū jùn

这句话大意是:”是年,台军与义师偏众相攻于南江诸郡。

sān nián èr yuè qián hé diàn xi xiāng huǒ shāo wū sān shí jiān

这句话大意是:三年二月,干和殿西厢火,烧屋三十间。

shì shí xī zhāi jì huǒ dì xǐ jū dōng zhāi gāo zōng suǒ zhù diàn yě

这句话大意是:是时西斋既火,帝徙居东斋,高宗所住殿也。

yǔ shāo gōng zhàn tóng

这句话大意是:与烧宫占同。

chuán yòu yuē fàn shàng zhě bù zhū zé cǎo fàn shuāng ér bù sǐ

这句话大意是:《传》又曰:“犯上者不诛,则草犯霜而不死。

huò shā bù yǐ shí shì zài shā shēng shī bǐng gù yuē cǎo yāo yě

这句话大意是:或杀不以时,事在杀生失柄,故曰草妖也。

yī yuē cǎo yāo zhě shī zhòng zhī xiàng yě

这句话大意是:”一曰:“草妖者,失众之象也。

yǒng yuán zhōng yù dāo huáng wén jì jiā zhāi qián zhǒng chāng pú hū shēng huā guāng yǐng zhào bì chéng wǔ cǎi qí r jiàn zhī yú rén bú jiàn yě

这句话大意是:永元中,御刀黄文济家斋前种昌蒲,忽生花,光影照壁,成五采,其儿见之,余人不见也。

shǎo shí wén jì bèi shā

这句话大意是:少时,文济被杀。

liú xīn shì chuán yǒu yǔ chóng zhī niè wèi jī huò yě

这句话大意是:刘歆《视传》有羽虫之孽,谓鸡祸也。

bān gù àn yì jī shǔ xùn jīn yǐ yǔ chóng zhī niè lèi shì yě yī xīn shuō fù shì chuán yún

这句话大意是:班固案《易》鸡属《巽》,今以羽虫之孽类是也,依歆说附《视传》云。

jiàn wǔ èr nián yǒu dà niǎo jí jiàn ān xíng rú shuǐ dú zǐ

这句话大意是:建武二年,有大鸟集建安,形如水犊子。

qí nián jùn dà shuǐ

这句话大意是:其年,郡大水。

sān nián dà niǎo jí dōng yáng jùn tài shǒu shěn yuē biǎo yún niǎo shēn bèi wǔ cǎi chì sè jū duō

这句话大意是:三年,大鸟集东阳郡,太守沈约表云:“鸟身备五采,赤色居多。

àn lè wěi yè tú zhēng yún jiāo míng niǎo zhì chì zhì zé shuǐ zhī gǎn yě

这句话大意是:”案《乐纬叶图征》云:“焦明鸟质赤,至则水之感也。

yǒng míng èr nián sì yuè wū cháo nèi diàn dōng chī wěi

这句话大意是:永明二年四月,乌巢内殿东鸱尾。

sān nián dà niǎo jí kuài jī shàng yú

这句话大意是:三年,大鸟集会稽上虞。

qí nián xiàn dà shuǐ

这句话大意是:其年,县大水。

chuán yuē wéi shuǐ lì huǒ

这句话大意是:《传》曰:“维水沴火。

yòu yuē chì shěng chì xiáng

这句话大意是:”又曰:“赤眚赤祥。

jiàn wǔ sì nián wáng yàn zǐ dé yuán suǒ jū wéi píng wú gù yǒu xuè sǎ zhī shǎo rì ér sàn

这句话大意是:建武四年,王晏子德元所居帷屏,无故有血洒之,少日而散。

yàn xún bèi zhū

这句话大意是:晏寻被诛。

sī xīn chuán yuē xīn zhě tǔ zhī xiàng yě

这句话大意是:《思心传》曰:“心者,土之象也。

sī xīn bù ruì qí guò zài mào luàn shī jì

这句话大意是:思心不睿,其过在瞀乱失纪。

fēng yú yáng zé wèi jūn yú yīn zé wèi dà chén zhī xiàng zhuān zì ér qì shèng gù fá cháng fēng

这句话大意是:风于阳则为君,于阴则为大臣之象,专恣而气盛,故罚常风。

xīn wèi wǔ shì zhǔ yóu tǔ wèi wǔ xíng zhǔ yě

这句话大意是:心为五事主,犹土为五行主也。

yī yuē yīn yáng xiāng báo piān qì yáng duō wèi fēng qí shén yě cháng fēng

这句话大意是:”一曰:“阴阳相薄,偏气阳多为风,其甚也常风。

yīn qì duō zhě yīn ér bù yǔ qí shén yě cháng yīn

这句话大意是:阴气多者,阴而不雨,其甚也常阴。

yī yuē fēng xiāo qǐ ér zhòu huì yǐ yīng cháng yīn tóng xiàng yě

这句话大意是:”一曰:“风宵起而昼晦,以应常阴同象也。

jiàn yuán yuán nián shí yī yuè gēng xū fēng yè bào qǐ yún léi hé míng cóng xū hài shàng lái

这句话大意是:建元元年十一月庚戌,风夜暴起,云雷合冥,从戌亥上来。

sì nián shí yī yuè jiǎ yín yǒu shí fēng qǐ xiǎo jué zhì èr gēng xuě luò fēng zhuǎn làng jīn

这句话大意是:四年十一月甲寅,酉时风起小𫘝,至二更雪落,风转浪津。

yǒng míng sì nián èr yuè bǐng yín sì shí fēng xùn jí

这句话大意是:永明四年二月丙寅,巳时风迅急。

shí yī yuè jǐ chǒu xū shí fēng xùn jí cóng xī běi xū hài shàng lái

这句话大意是:十一月己丑,戌时风迅急,从西北戌亥上来。

wǔ nián wǔ yuè yǐ yǒu zǐ shí fēng xùn jí cóng xī běi xū hài shàng lái

这句话大意是:五年五月乙酉,子时风迅急,从西北戌亥上来。

qī nián zhēng yuè dīng mǎo yáng zhēng yīn zéi zhī rì shí jiā zi fēng qǐ xùn jí cóng běi fāng zǐ chǒu shàng lái bào jí làng jīn yín shí zhǐ

这句话大意是:七年正月丁卯,阳征阴贼之日,时加子,风起迅急,从北方子丑上来,暴疾浪津,寅时止。

bā nián liù yuè yǐ yǒu shí jiā zi fēng qǐ xùn jí bào jí làng jīn fà wū zhé mù chén shā cóng xī nán wèi shàng lái yīn léi yǔ xū yú fēng wēi yǔ zhǐ

这句话大意是:八年六月乙酉,时加子,风起迅急,暴疾浪津,发屋折木,尘沙,从西南未上来,因雷雨,须臾,风微雨止。

jiǔ nián qī yuè jiǎ yín yáng yǔ lián zhēn zhī rì shí jiā hài fēng qǐ xùn jí cóng dōng fāng lái bào jí péng bó làng jīn zhì yǐ mǎo yīn zéi shí jiàn wēi míng yǔ dòng yǔ

这句话大意是:九年七月甲寅,阳羽廉贞之日,时加亥,风起迅急,从东方来,暴疾彭勃浪津,至乙卯阴贼时渐微,名羽动羽。

jiǔ yuè yǐ chǒu shí jiā wèi léi zhòu yǔ fēng qǐ xùn jí bào jí làng jīn cóng xī běi xū shàng lái

这句话大意是:九月乙丑,时加未,雷,骤雨,风起迅急,暴疾浪津,从西北戌上来。

shí yuè rén chén yáng yǔ jiān xié zhī rì shí jiā chǒu fēng qǐ cóng běi fāng zǐ chǒu shàng lái bào jí làng jīn xùn jí chén āi wǔ rì yín shí jiàn wēi míng yǔ dòng gōng

这句话大意是:十月壬辰,阳羽奸邪之日,时加丑,风起从北方子丑上来,暴疾浪津,迅急,尘埃,五日寅时渐微,名羽动宫。

shí nián zhēng yuè xīn sì yáng shāng kuān dà zhī rì shí jiā yín fēng cóng xī běi shàng lái bào jí làng jīn xùn jí yáng shā zhé mù yǒu shí zhǐ

这句话大意是:十年正月辛巳,阳商宽大之日,时加寅,风从西北上来,暴疾浪津,迅急,扬沙折木,酉时止。

èr yuè jiǎ chén yáng zhēng jiān xié zhī rì shí jiā chén fēng qǐ xùn jí cóng xī běi hài shàng lái bào jí péng bó làng jīn zhì yǒu shí zhǐ

这句话大意是:二月甲辰,阳征奸邪之日,时加辰,风起迅急,从西北亥上来,暴疾彭勃浪津,至酉时止。

sān yuè dīng yǒu yáng zhēng lián zhēn zhī rì shí jiā wèi fēng cóng běi fāng zǐ chǒu shàng lái xùn jí bào jí làng jīn xū shí zhǐ

这句话大意是:三月丁酉,阳征廉贞之日,时加未,风从北方子丑上来,迅急,暴疾浪津,戌时止。

qī yuè gēng shēn yīn jiǎo tān láng zhī rì shí jiā wǔ fēng cóng dōng běi chǒu shàng lái xùn jí làng jīn zhì xīn yǒu sì shí jiàn wēi

这句话大意是:七月庚申,阴角贪狼之日,时加午,风从东北丑上来,迅急浪津,至辛酉巳时渐微。

shí yī nián èr yuè gēng yín yáng jiǎo lián zhēn zhī rì shí jiā hài fēng cóng xī běi hài shàng lái xùn jí làng jīn chǒu shí jiàn wēi wèi jiǎo dòng jiǎo

这句话大意是:十一年二月庚寅,阳角廉贞之日,时加亥,风从西北亥上来,迅疾浪津,丑时渐微,为角动角。

qī yuè jiǎ yín yáng yǔ lián zhēn zhī rì shí jiā sì fēng cóng dōng běi yín shàng lái xùn jí làng jīn fà wū zhé mù wù yè jiàn wēi wèi yǔ dòng zhēng

这句话大意是:七月甲寅,阳羽廉贞之日,时加巳,风从东北寅上来,迅疾浪津,发屋折木,戊夜渐微,为羽动征。

jǐ sì yáng jiǎo kuān dà zhī rì shí jiā wèi fēng cóng xū shàng lái bào jí liáng jiǔ zhǐ wèi jiǎo dòng shāng jí gōng

这句话大意是:己巳,阳角宽大之日,时加未,风从戌上来,暴疾,良久止,为角动商及宫。

fán shí wú zhuān zì yí shì yīn yáng xiāng báo

这句话大意是:凡时无专恣,疑是阴阳相薄。

jiàn wǔ yuán nián sān yuè yǐ yǒu wèi shí fēng qǐ làng jīn bào jí cóng běi fāng shàng lái yīng běn chuán mào luàn

这句话大意是:建武元年三月乙酉,未时风起,浪津暴急,从北方上来,应本传瞀乱。

jiàn wǔ èr nián sān nián sì nián měi qiū qī yuè bā yuè zhé dà fēng sān wú yóu shén fà wū zhé mù shā rén

这句话大意是:建武二年、三年、四年,每秋七月、八月,辄大风,三吴尤甚,发屋折木,杀人。

jīng fáng zhàn yù lì bào fēng hài rén

这句话大意是:京房占:“狱吏暴,风害人。

shí dì yán kè

这句话大意是:”时帝严刻。

yǒng yuán yuán nián qī yuè shí èr rì dà fēng jīng shī shí wéi shù jí guān fǔ jū mín wū jiē bá dào yīng běn chuán

这句话大意是:永元元年七月十二日,大风,京师十围树及官府居民屋皆拔倒,应本传。

chuán yòu yuē shān zhī yú de jūn zhī xiàng yě

这句话大意是:《传》又曰:“山之于地,君之象也。

shān bēng zhě jūn quán sǔn jīng líng yì chù shì jiāng biàn yě

这句话大意是:山崩者,君权损,京陵易处,世将变也。

líng zhuǎn wéi zé guì jiāng wèi jiàn yě

这句话大意是:陵转为泽,贵将为贱也。

jiàn yuán èr nián xià lú líng shí yáng xiàn zhǎng xī shuǐ chōng jī shān lù bēng zhǎng liù qī zhàng xià de zhù qiān yú kǒu jiē shí wéi zhǎng zhě yī zhàng duǎn zhě bā jiǔ chǐ tóu tí yǒu gǔ wén zì bù kě shi

这句话大意是:建元二年夏,庐陵石阳县长溪水冲激山麓崩,长六七丈,下得柱千余口,皆十围,长者一丈,短者八九尺,头题有古文字,不可识。

jiāng yān yǐ wèn wáng jiǎn jiǎn yún jiāng dōng bù xián lì shū cǐ qín hàn shí zhù yě

这句话大意是:江淹以问王俭,俭云:“江东不闲隶书,此秦汉时柱也。

hòu nián gōng chē yàn jià shì biàn zhī xiàng yě

这句话大意是:”后年宫车晏驾,世变之象也。

yǒng míng èr nián qiū shǐ xīng qǔ jiāng xiàn shān bēng yōng dǐ xī shuǐ chéng bēi

这句话大意是:永明二年秋,始兴曲江县山崩,壅底溪水成陂。

jīng fáng zhàn shān bēng rén zhǔ è zhī

这句话大意是:京房占:“山崩,人主恶之。

chuán yòu yuē léi diàn suǒ jī gài suǒ gǎn yě

这句话大意是:《传》又曰:“雷电所击,盖所感也。

jiē sī xīn yǒu yóu zhī suǒ zhì yě

这句话大意是:皆思心有尤之所致也。

jiàn yuán èr nián rùn liù yuè bǐng xū wù yè zhèn diàn

这句话大意是:建元二年闰六月丙戌,戊夜震电。

sì nián wǔ yuè wǔ rì léi báo àn dōu léi zhèn yú lè yóu ān chāng diàn diàn huǒ fén dàng jǐn

这句话大意是:四年五月五日,雷雹暗都,雷震于乐游安昌殿,电火焚荡尽。

yǒng míng bā nián sì yuè liù rì léi zhèn kuài jī shān yīn héng shān bǎo lín sì shā shàng sì pò diàn huǒ shāo tǎ xià fó miàn chuāng hù bù yì yě

这句话大意是:永明八年四月六日,雷震会稽山阴恒山保林寺,刹上四破,电火烧塔,下佛面窗户不异也。

yǒng míng zhōng léi zhèn dōng gōng nán mén wú suǒ shāng huǐ shā shí guān yī rén

这句话大意是:永明中,雷震东宫南门,无所伤毁,杀食官一人。

shí yī nián sān yuè zhèn yú dōng zhāi dòng bēng

这句话大意是:十一年三月,震于东斋,栋崩。

zuǒ yòu mì yù zhì shàn jìng líng wáng zǐ liáng yuē cǐ qǐ kě zhì

这句话大意是:左右密欲治缮,竟陵王子良曰:“此岂可治!

liú zhī zhì wú guò qiě jīng tiān zhī ài wǒ yě

现代白话:留之志我过,且旌天之爱我也。

míng nián zi liáng hōng

这句话大意是:”明年,子良薨。

chuán yòu yuē tǔ qì luàn zhě mù jīn shuǐ huǒ luàn zhī

这句话大意是:《传》又曰:“土气乱者,木金水火乱之。

jiàn wǔ èr nián èr yuè dīng sì dì zhèn

这句话大意是:建武二年二月丁巳,地震。

yǒng yuán yuán nián qī yuè de rì yè shí bā zhèn

这句话大意是:永元元年七月,地日夜十八震。

jiǔ yuè shí jiǔ rì de wǔ zhèn

这句话大意是:九月十九日,地五震。

jīn zhě xī fāng wàn wù jì chéng shā qì zhī shǐ yě

这句话大意是:金者,西方,万物既成,杀气之始也。

qí yú wáng shì bīng róng zhàn fá zhī dào yě

这句话大意是:其于王事,兵戎战伐之道也。

wáng zhě xīng shī dòng zhòng jiàn lì qí gǔ zhàng máo bǎ yuè yǐ zhū cán zéi zhǐ bào luàn shā fá yīng yì zé jīn qì cóng

这句话大意是:王者兴师动众,建立旗鼓,仗旄把钺,以诛残贼,止暴乱,杀伐应义,则金气从。

gōng yě zhù huà gé xíng chéng qì yě

这句话大意是:工冶铸化,革形成器也。

rén jūn lè qīn líng hǎo gōng zhàn tān chéng yì qīng bǎi xìng zhī mìng rén mín bù ān nèi wài sāo dòng zé jīn shī qí xìng

这句话大意是:人君乐侵陵,好攻战,贪城邑,轻百姓之命,人民不安,内外骚动,则金失其性。

gài yě zhù bù huà bīng zhì gù jiān gù yuē jīn bù cóng gé yòu yuē wéi mù lì jīn

这句话大意是:盖冶铸不化,冰滞固坚,故曰金不从革,又曰维木沴金。

jiàn wǔ sì nián míng dì chū jiù gōng sòng yù zhāng wáng dì èr nǚ suí ān zhǔ jiàng pín hái shàng niǎn niǎn shàng jīn chì wú gù zì zhé luò dì

这句话大意是:建武四年,明帝出旧宫送豫章王第二女绥安主降嫔,还上辇,辇上金翅无故自折落地。

yán chuán yuē yán yì zhī dào xī fāng yuē duì wèi kǒu

这句话大意是:《言传》曰:“言《易》之道,西方曰《兑》,为口。

rén jūn guò chà wú dù xíng fǎ bù yī liǎn cóng qí zhòng huò yǒu shī lǚ kàng yáng zhī jié ruò dòng zhòng láo mín shì yán bù cóng

这句话大意是:人君过差无度,刑法不一,敛从其重,或有师旅,炕阳之节,若动众劳民,是言不从。

rén jūn jì shī zhòng zhèng lìng bù cóng gū yáng chí zhì xià wèi jūn zhī zhòng xíng yáng qì shèng zé hàn xiàng zhì gù yuē jué fá cháng yáng yě

这句话大意是:人君既失众,政令不从,孤阳持治,下畏君之重刑,阳气胜则旱象至,故曰厥罚常阳也。

jiàn yuán sān nián dà hàn shí yǒu lǔ kòu

这句话大意是:建元三年,大旱,时有虏寇。

yǒng mín sān nián dà hàn míng nián táng yǔ zhī qǐ

这句话大意是:永民三年,大旱,明年,唐宇之起。

jiàn wǔ èr nián dà hàn shí lǔ kòu fāng shèng jiē dòng zhòng zhī yīng yě

这句话大意是:建武二年,大旱,时虏寇方盛,皆动众之应也。

yán chuán yuē xià jì bēi kǔ jūn shàng zhī xíng yòu wèi yán xíng ér bù gǎn zhèng yán zé bì xiān fā yú gē yáo

这句话大意是:《言传》曰:“下既悲苦君上之行,又畏严刑而不敢正言,则必先发于歌谣。

gē yáo kǒu shì yě

这句话大意是:歌谣,口事也。

kǒu qì nì zé è yán huò yǒu guài yáo yān

现代白话:口气逆则恶言,或有怪谣呢。

sòng tài shǐ jì shī péng chéng jiāng nán shǐ chuán zhǒng xiāo lí xiān shí suǒ wú bǎi xìng zhēng yù zhòng zhí

这句话大意是:宋泰始既失彭城,江南始传种消梨,先时所无,百姓争欲种植。

shí zhě yuē dāng yǒu xìng xiāo ér lái zhě

这句话大意是:识者曰:“当有姓萧而来者。

shí yú nián qí shòu shàn

这句话大意是:”十余年,齐受禅。

yuán huī zhōng tóng yáo yuē xiāng yáng bái tóng tí láng shā jīng zhōu r

这句话大意是:元徽中,童谣曰:“襄阳白铜蹄,郎杀荆州儿。

hòu chén yōu zhī fǎn yōng zhōu cì shǐ zhāng jìng r xí jiāng líng shā chén yōu zhī zǐ yuán yǎn děng

这句话大意是:”后沈攸之反,雍州刺史张敬儿袭江陵,杀沈攸之子元琰等。

yǒng míng yuán nián yuán rì yǒu xiǎo rén fā bái hǔ zūn jì zuì yǔ bǐ zhá bù zhī suǒ dào zhí yún yì gāo dì

现代白话:永明元年元日,有品行较差的人发白虎樽,既醉,与笔札,不知所道,直云“忆高帝”。

chì yuán qí zuì

这句话大意是:敕原其罪。

shì zǔ qǐ qīng xī jiù gōng shí rén fǎn zhī yuē jiù gōng zhě qióng jiù yě

这句话大意是:世祖起青溪旧宫,时人反之曰:“旧宫者,穷厩也。

jí shàng bēng hòu gōng rén chū jū zhī

这句话大意是:”及上崩后,宫人出居之。

yǒng míng chū bǎi xìng gē yuē bái mǎ xiàng chéng tí yù de chéng biān cǎo

这句话大意是:永明初,百姓歌曰:“白马向城啼,欲得城边草。

hòu jù jiān yún táo láng lái

这句话大意是:”后句间云“陶郎来”。

bái zhě jīn sè mǎ zhě bīng shì

这句话大意是:白者金色,马者兵事。

sān nián yāo zéi táng yǔ zhī qǐ yán táng lái láo yě

这句话大意是:三年,妖贼唐宇之起,言唐来劳也。

shì zǔ qǐ chán líng sì chū chéng bǎi xìng zòng guān

这句话大意是:世祖起禅灵寺初成,百姓纵观。

huò yuē chán zhě shòu yě líng fēi měi míng suǒ shòu bì bù dé qí rén

这句话大意是:或曰:“禅者授也,灵非美名,所授必不得其人。

hòu tài sūn lì jiàn fèi yě

这句话大意是:”后太孙立,见废也。

yǒng míng zhōng gōng nèi zuò qǐ yù shí zhī wài jiē wèi kè shí

这句话大意是:永明中,宫内坐起御食之外,皆为客食。

shì zǔ yǐ kè fēi jiā rén míng gǎi hū wéi bié shí shí rén yǐ wéi fēn bié zhī xiàng

这句话大意是:世祖以客非家人名,改呼为别食,时人以为分别之象。

shǎo shí shàng yàn jià

这句话大意是:少时,上晏驾。

wén huì tài zǐ zài dōng gōng zuò liǎng tóu xiān xiān shī hòu jù yún lěi lěi luò luò yù shān bēng zì cǐ cháng wáng zǎi xiàng xiāng jì hōng cú èr gōng yàn jià

这句话大意是:文惠太子在东宫,作“两头纤纤”诗,后句云“磊磊落落玉山崩”,自此长王宰相相继薨徂,二宫晏驾。

wén huì tài zǐ zuò qī yán shī hòu jù zhé yún chóu hé dì

这句话大意是:文惠太子作七言诗,后句辄云“愁和谛”。

hòu guǒ yǒu hé dì shàn wèi

这句话大意是:后果有和帝禅位。

yǒng míng zhōng lǔ zhōng tóng yáo yún hēi shuǐ liú běi chì huǒ rù qí

这句话大意是:永明中,虏中童谣云:“黑水流北,赤火入齐。

xún ér jīng shī rén jiā hū shēng huǒ chì yú cháng huǒ rè xiǎo wēi guì jiàn zhēng qǔ yǐ zhì bìng

这句话大意是:”寻而京师人家忽生火,赤于常火,热小微,贵贱争取以治病。

fǎ yǐ cǐ huǒ jiǔ táo bǎn qī zhù qī rì jiē chà

这句话大意是:法以此火灸桃板七炷,七日皆差。

chì jìn zhī bù néng duàn

这句话大意是:敕禁之,不能断。

jīng shī yǒu bìng yǐng zhě yǐ huǒ jiǔ shù rì ér chà

这句话大意是:京师有病瘿者,以火灸数日而差。

lín rén xiào yuē bìng ǒu zì chà qǐ huǒ néng wéi

这句话大意是:邻人笑曰:“病偶自差,岂火能为。

cǐ rén biàn jué yí jiān yǎng míng rì yǐng hái rú gù

这句话大意是:”此人便觉颐间痒,明日瘿还如故。

hòu liáng yǐ huǒ dé xìng

这句话大意是:后梁以火德兴。

wén huì tài zǐ qǐ dōng tián shí rén fǎn yún hòu bì yǒu diān tóng

这句话大意是:文惠太子起东田,时人反云:“后必有癫童。

guǒ yóu tài sūn shī wèi

这句话大意是:”果由太孙失位。

qí sòng yǐ lái mín jiān yǔ yún rǎo rǎng jiàn wǔ shàng

这句话大意是:齐宋以来,民间语云:“扰攘建武上。

míng dì chū zhū hài fán qi jīng shī wēi hài

这句话大意是:”明帝初,诛害蕃戚,京师危骇。

yǒng yuán yuán nián tóng yáo yuē yáng yáng qiān lǐ liú liú shà dōng chéng tóu

这句话大意是:永元元年,童谣曰:“洋洋千里流,流翣东城头。

wū mǎ wū pí kù sān gēng xiāng gào sù

这句话大意是:乌马乌皮袴,三更相告诉。

jiǎo bǒ bù dé qǐ wù shā lǎo mǔ zi

这句话大意是:脚跛不得起,误杀老姥子。

qiān lǐ liú zhě jiāng shí yě

这句话大意是:”千里流者,江祏也。

dōng chéng yáo guāng yě

这句话大意是:东城,遥光也。

yáo guāng yè jǔ shì yuán lì shēng zhě wū pí kù dié wǎng bēn zhī

这句话大意是:遥光夜举事,垣历生者乌皮袴褶往奔之。

bǒ jiǎo yì yáo guāng

这句话大意是:跛脚,亦遥光。

lǎo mǔ zi xiào zì zhī xiàng xú xiào sì yě

这句话大意是:老姥子,孝字之象,徐孝嗣也。

yǒng yuán zhōng tóng yáo yún yě zhū suī hè hè mǎ zǐ kōng lǘ qú

这句话大意是:永元中,童谣云:“野猪虽嗃嗃,马子空闾渠。

bù zhī lóng yǔ hǔ yǐn shí jiāng nán xū

这句话大意是:不知龙与虎,饮食江南墟。

qī jiǔ liù shí sān guǎng mò rén wú yú

这句话大意是:七九六十三,广莫人无余。

wū jí chuán shè tóu jīn rǔ de kuān xiū

现代白话:乌集传舍头,今你得宽休。

dàn kàn sān bā hòu cuī shé jǐng yáng lóu

这句话大意是:但看三八后,摧折景阳楼。

shí zhě jiě yún chén xiǎn dá shǔ zhū cuī huì jǐng shǔ mǎ fēi yě

这句话大意是:”识者解云“陈显达属猪,崔慧景属马”,非也。

dōng hūn hóu shǔ zhū mǎ zǐ wèi xiáng liáng wáng shǔ lóng xiāo yǐng zhòu shǔ hǔ

这句话大意是:东昏侯属猪,马子未详,梁王属龙,萧颖胄属虎。

cuī huì jǐng gōng tái dùn guǎng mò mén sǐ shí nián liù shí sān

这句话大意是:崔慧景攻台,顿广莫门死,时年六十三。

wū jí chuán shè jí suǒ wèi zhān wū yuán zhǐ yú shuí zhī wū

这句话大意是:乌集传舍,即所谓“瞻乌爰止,于谁之屋”。

sān bā èr shí sì qǐ jiàn yuán yuán nián zhì zhōng xīng èr nián èr shí sì nián yě

这句话大意是:三八二十四,起建元元年,至中兴二年,二十四年也。

cuī shé jǐng yáng lóu yì gāo tái qīng zhī yì yě

这句话大意是:摧折景阳楼,亦高台倾之意也。

yán tiān xià jiāng qù nǎi de xiū xī yě

这句话大意是:言天下将去,乃得休息也。

qí sòng zhī jì mín jiān yǔ yún hé qǐ yán yǐ hé yán ér wèi biàn qǐ yě

这句话大意是:齐、宋之际,民间语云“和起”,言以和颜而为变起也。

hòu hé dì lì

这句话大意是:后和帝立。

cuī huì jǐng wéi tái chéng yǒu yī wǔ sè fān fēi xiáng zài yún zhōng bàn rì nǎi bú jiàn zhòng jiē jīng guài xiāng wèi yuē fān zhě shì xún dāng fān fù yě

这句话大意是:崔慧景围台城,有一五色幡,飞翔在云中,半日乃不见,众皆惊怪,相谓曰:“幡者,事寻当翻覆也。

shù rì ér huì jǐng bài

这句话大意是:”数日而慧景败。

yán chuán yuē yán qì shāng zé mín duō kǒu shé gù yǒu kǒu shé zhī kē

这句话大意是:《言传》曰:“言气伤则民多口舌,故有口舌之疴。

jīn zhě bái gù yǒu rì shěng ruò yǒu bái wèi è xiáng

这句话大意是:金者白,故有日眚,若有白为恶祥。

sòng shēng míng èr nián biāo fēng qǐ jiàn kāng xiàn nán táng lǐ chuī bó yì pǐ rù yún fēng zhǐ xià yù lù

这句话大意是:宋升明二年,飙风起建康县南塘里,吹帛一匹入云,风止,下御路。

jì sēng zhēn qǐ tài zǔ dāng sòng shì chán zhě qí yǒu pǐ fū jū zhī

这句话大意是:纪僧真启太祖当宋氏禅者,其有匹夫居之。

shuǐ běi fāng dōng cáng wàn wù qì zhì yīn yě zōng miào jì sì zhī xiàng

这句话大意是:水,北方,冬藏万物,气至阴也,宗庙祭祀之象。

sǐ zhě jīng shén fàng yuè bù fǎn gù wèi zhī miào yǐ shōu qí sàn wèi zhī mào yǐ shōu qí hún shén ér xiào zǐ de jìn lǐ yān

现代白话:死者精神放越不反,故为之庙以收其散,为之貌以收其魂神,而孝子得尽礼呢。

jìng zhī zhì zé shén xīn zhī cǐ zé zhì yīn zhī qì cóng zé shuǐ qì cóng gōu dú suí ér liú qù bù wéi mín hài yǐ

现代白话:敬之至,则神歆之,此则至阴之气从,则水气从沟渎随而流去,不为民害了。

rén jūn bù dǎo sì jiǎn zōng miào fèi jì sì nì tiān shí zé wù shuǐ bào chū chuān shuǐ nì yì rǎng yì yì xiāng chén nì mín rén gù yuē shuǐ bù rùn xià

这句话大意是:人君不祷祀,简宗庙,废祭祀,逆天时,则雾水暴出,川水逆溢,壤邑轶乡,沉溺民人,故曰水不润下。

jiàn yuán èr nián wú wú xīng yì xīng sān jùn dà shuǐ

这句话大意是:建元二年,吴、吴兴、义兴三郡大水。

èr nián xià dān yáng wú èr jùn dà shuǐ

这句话大意是:二年夏,丹阳、吴二郡大水。

sì nián dà shuǐ

这句话大意是:四年,大水。

yǒng míng wǔ nián xià wú xīng yì xīng shuǐ yǔ shāng jia

这句话大意是:永明五年夏,吴兴、义兴水雨伤稼。

liù nián wú xīng yì xīng èr jùn dà shuǐ

这句话大意是:六年,吴兴、义兴二郡大水。

jiàn wǔ èr nián dōng wú jìn líng èr jùn shuǐ yǔ shāng jia

这句话大意是:建武二年冬,吴、晋陵二郡水雨伤稼。

yǒng yuán yuán nián qī yuè tāo rù shí tou piào shā yuán huái jū mín

这句话大意是:永元元年七月,涛入石头,漂杀缘淮居民。

yīng běn chuán

这句话大意是:应本传。

jīng zhōu chéng nèi yǒu shā chí cháng lòu shuǐ

这句话大意是:荆州城内有沙池,常漏水。

xiāo yǐng zhòu wèi zhǎng shǐ shuǐ nǎi bù lòu jí yǐng zhòu wáng nǎi fù jié

这句话大意是:萧颖胄为长史,水乃不漏,及颖胄亡,乃复竭。

chuán yuē jí yīn qì dòng gù yǒu yú niè

这句话大意是:《传》曰:“极阴气动,故有鱼孽。

yú niè zhě cháng hán fá zhī fú yě

这句话大意是:鱼孽者,常寒罚之符也。

yǒng míng jiǔ nián yán guān xiàn shí pǔ yǒu hǎi yú chéng cháo lái shuǐ tuì bù dé qù cháng sān shí yú zhàng hēi sè wú lín wèi sǐ yǒu shēng rú niú

这句话大意是:永明九年,盐官县石浦有海鱼乘潮来,水退不得去,长三十余丈,黑色无鳞,未死,有声如牛。

tǔ rén hū wèi hǎi yàn qǔ qí ròu shí zhī

这句话大意是:土人呼为海燕,取其肉食之。

yǒng yuán yuán nián sì yuè yǒu dà yú shí èr tóu rù huì jī shàng yú jiāng dà zhě jìn èr shí yú zhàng xiǎo zhě shí yú zhàng yī rù shān yīn chēng pú yī rù yǒng xīng jiāng jiē yē àn cè bǎi xìng qǔ shí zhī

这句话大意是:永元元年四月,有大鱼十二头入会稽上虞江,大者近二十余丈,小者十余丈,一入山阴称蒲,一入永兴江,皆暍岸侧,百姓取食之。

tīng chuán yuē bù cōng zhī xiàng jiàn zé yāo shēng yú ěr yǐ lèi xiāng dòng gù yuē yǒu gǔ yāo yě

这句话大意是:《听传》曰:“不聪之象见,则妖生于耳,以类相动,故曰有鼓妖也。

yī yuē shēng shǔ gǔ yāo

这句话大意是:”一曰,声属鼓妖。

yǒng míng yuán nián shí yī yuè guǐ mǎo yè tiān dōng běi yǒu shēng zhì wù yè

这句话大意是:永明元年十一月癸卯夜,天东北有声,至戊夜。

chuán yuē huáng zhī bù jí shì wèi bù jiàn qí jiù zài méng luàn shī tīng gù jué jiù méng

这句话大意是:《传》曰:“皇之不极,是谓不建,其咎在霿乱失听,故厥咎霿。

sī xīn zhī jiù yì wù

这句话大意是:思心之咎亦雾。

tiān zhě zhèng wàn wù zhī shǐ wáng zhě zhèng wàn shì zhī shǐ shī zhōng zé hài tiān qì lèi xiāng dòng yě

这句话大意是:天者,正万物之始,王者,正万事之始,失中则害天气,类相动也。

tiān zhě zhuǎn yú xià ér yùn yú shàng yún zhě qǐ yú shān ér mí yú tiān tiān qì dòng zé qí xiàng yīng gù jué fá cháng yīn

这句话大意是:天者转于下而运于上,云者起于山而弥于天,天气动则其象应,故厥罚常阴。

wáng zhě shī zhōng chén xià shèng qiáng ér bì jūn míng zé yún yīn yì zhòng duō ér bì tiān guāng yě

这句话大意是:王者失中,臣下盛强,而蔽君明,则云阴亦众多而蔽天光也。

jiàn yuán sì nián shí yuè bǐng wǔ rì rù hòu tǔ wù bó bó rú huǒ yān

这句话大意是:建元四年十月丙午,日入后土雾勃勃如火烟。

yǒng míng èr nián shí yī yuè jǐ hài sì miàn tǔ wù rù rén yǎn bí zhì xīn chǒu zhǐ

这句话大意是:永明二年十一月己亥,四面土雾入人眼鼻,至辛丑止。

èr nián shí yī yuè bǐng zǐ rì chū hòu jí rì rù hòu sì miàn tǔ wù bó bó rú huǒ yān

这句话大意是:二年十一月丙子,日出后及日入后,四面土雾勃勃如火烟。

liù nián shí yī yuè gēng xū bǐng yè tǔ wù jìng tiān hūn sāi nóng hòu zhì liù rì wèi shí xiǎo kāi dào jiǎ yè hòu réng nóng mì bó bó rú huǒ yān xīn cǎn rù rén yǎn bí

这句话大意是:六年十一月庚戌,丙夜土雾竟天,昏塞浓厚,至六日未时小开,到甲夜后仍浓密,勃勃如火烟,辛惨,入人眼鼻。

bā nián shí yuè rén shēn yè tǔ wù jìng tiān nóng hòu bó bó rú huǒ yān qì rù rén yǎn bí zhì jiǔ rì chén shí kāi chú

这句话大意是:八年十月壬申,夜土雾竟天,浓厚勃勃如火烟,气入人眼鼻,至九日辰时开除。

jiǔ nián shí yuè bǐng chén zhòu yè héng hūn wù bó bó rú huǒ yān qí qì xīn cǎn rù rén yǎn bí jiān rì sè chì huáng zhì sì rì jiǎ yè kāi chú

这句话大意是:九年十月丙辰,昼夜恒昏雾勃勃如火烟,其气辛惨,入人眼鼻,兼日色赤黄,至四日甲夜开除。

shí nián zhēng yuè xīn yǒu yǒu chū sì miàn tǔ wù bó bó rú huǒ yān qí qì xīn cǎn rù rén yǎn bí

这句话大意是:十年正月辛酉,酉初四面土雾勃勃如火烟,其气辛惨,入人眼鼻。

chuán yuē yì yuē qián wèi mǎ

这句话大意是:《传》曰:“《易》曰‘干为马’。

nì tiān qì mǎ duō sǐ gù yuē yǒu mǎ huò

这句话大意是:逆天气,马多死,故曰有马祸。

yī yuē mǎ zhě bīng xiàng yě

这句话大意是:”一曰,马者,兵象也。

jiāng yǒu kòu róng zhī shì gù mǎ wèi guài

这句话大意是:将有寇戎之事,故马为怪。

jiàn wǔ sì nián wáng yàn chū zhì cǎo shì mǎ jīng zǒu gǔ bù cóng chē ér guī shí yú rì yàn zhū

这句话大意是:建武四年,王晏出至草市,马惊走,鼓步从车而归,十余日,晏诛。

jiàn wǔ zhōng nán àn yǒu yī lán mǎ zǒu zhú lù shàng nǚ zǐ nǚ zǐ jiǒng jí zǒu rù rén jiā chuáng xià bì zhī mǎ zhōng bù zhì fā chuáng shí nǚ zǐ gǔ jiǎo jiān ròu dōu jǐn

这句话大意是:建武中,南岸有一兰马,走逐路上女子,女子窘急,走入人家床下避之,马终不置,发床食女子股脚间肉都尽。

jìn sī yǐ wén chì shā cǐ mǎ shì hòu pín yǒu kòu zéi

这句话大意是:禁司以闻,敕杀此马,是后频有寇贼。

jīng fáng yì zhuàn yuē shēng zǐ èr xiōng yǐ shàng mín móu qí zhǔ

这句话大意是:京房《易传》曰:“生子二胸以上,民谋其主。

sān shǒu yǐ shàng chén móu qí zhǔ

这句话大意是:三手以上,臣谋其主。

èr kǒu yǐ shàng guó jiàn jīng yǐ bīng

这句话大意是:二口已上,国见惊以兵。

sān ěr yǐ shàng shì wèi duō tīng guó shì wú dìng

这句话大意是:三耳已上,是谓多听,国事无定。

èr bí yǐ shàng guó zhǔ jiǔ bìng

这句话大意是:二鼻以上,国主久病。

sān zú sān bì yǐ shàng tiān xià yǒu bīng

这句话大意是:三足三臂已上,天下有兵。

qí lèi shén duō gài yǐ xiàng zhàn zhī

这句话大意是:”其类甚多,盖以象占之。

yǒng míng wǔ nián wú xīng dōng qiān mín wú xiū zhī jiā nǚ rén shuāng shēng èr r xiōng yǐ xià qí yǐ shàng hé

这句话大意是:永明五年,吴兴东迁民吴休之家女人双生二儿,胸以下齐以上合。

jīng fáng yì zhuàn yuē yě shòu rù yì qí yì dà xū

这句话大意是:京房《易传》曰:“野兽入邑,其邑大虚。

yòu yuē yě shòu wú gù rù yì cháo tíng mén jí gōng fǔ zhōng zhě yì nì qiě xū

这句话大意是:”又曰:“野兽无故入邑朝廷门及宫府中者,邑逆且虚。

yǒng míng zhōng nán hǎi wáng zǐ hǎn wèi nán yǎn zhōu cì shǐ yǒu zhāng rù guǎng líng chéng tóu jǐng ér sǐ yòu yǒu xiàng zhì guǎng líng shì hòu cì shǐ ān wáng zǐ jìng yú zhèn bèi hài

这句话大意是:永明中,南海王子罕为南兖州刺史,有獐入广陵城,投井而死,又有象至广陵,是后刺史安王子敬于镇被害。

jiàn wǔ sì nián chūn dāng jiāo zhì yuán qiū sù shè yǐ bì yè hǔ jué shāng rén

这句话大意是:建武四年春,当郊治圜丘,宿设已毕,夜虎攫伤人。

jiàn wǔ zhōng yǒu lù rù jǐng huáng qǐn miào jiē wéi shàng bēng jí shàn dài yě

这句话大意是:建武中,有鹿入景皇寝庙,皆为上崩及禅代也。

fán wú zhàn zhě jiē wèi bù yīng běn chuán

这句话大意是:凡无占者,皆为不应本传。

zàn yuē mù guài kuí wǎng huǒ wèi shuǐ fēi

这句话大意是:赞曰:木怪夔魍,火为水妃。

tǔ chǎn zài wù jīn zuò míng wēi

这句话大意是:土产载物,金作明威。

xíng shēng yì jì yǐng xiǎng tóng guī

这句话大意是:形声异迹,影响同归。

jiē yóu xiàng yīng mò bù lèi tuī

这句话大意是:皆由象应,莫不类推。

✦ You read 志·卷十九

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.