tài zōng yuē gāo lí shù qīn xīn luó zhèn qiǎn shǐ yù bù fèng zhào jiāng tǎo zhī rú hé
这句话大意是:1、太宗曰:“高丽数侵新罗,朕遣使谕,不奉诏,将讨之,如何?
jìng yuē tàn zhī gài sū wén zì shì zhī bīng wèi zhōng guó wú néng tǎo gù wéi mìng
这句话大意是:靖曰:“探知盖苏文自恃知兵,谓中国无能讨,故违命。
chén qǐng shī sān wàn qín zhī
这句话大意是:臣请师三万擒之。
tài zōng yuē bīng shǎo de yáo hé shù lín zhī
这句话大意是:太宗曰:“兵少地遥,何术临之?
jìng yuē chén yǐ zhèng bīng
这句话大意是:靖曰:“臣以正兵。
tài zōng yuē píng tū jué shí yòng zhèng bīng jīn yán zhèng bīng hé yě
这句话大意是:太宗曰:“平突厥时用正兵,今言正兵,何也?
jìng yuē zhū gě liàng qī qín mèng huò wú tā dào zhèng bīng ér yǐ yǐ
现代白话:靖曰:“诸葛亮七擒孟获,无他道,正兵而已了。
tài zōng yuē jìn mǎ lóng tǎo liáng zhōu yì shì yī bā zhèn tú zuò piān xiāng chē
这句话大意是:太宗曰:“晋马隆讨凉州,亦是依八阵图,作偏箱车。
de guǎng zé yòng lù jiǎo chē yíng
这句话大意是:地广,则用鹿角车营;。
lù xiá zé mù wū shī yú chē shàng qiě zhàn qiě qián
这句话大意是:路狭,则木屋施于车上,且战且前。
xìn hu zhèng bīng gǔ rén suǒ zhòng yě
这句话大意是:信乎,正兵古人所重也!
jìng yuē chén tǎo tū jué xi xíng shù qiān lǐ
这句话大意是:靖曰:“臣讨突厥,西行数千里。
ruò fēi zhèng bīng ān néng zhì yuǎn
这句话大意是:若非正兵,安能致远?
piān xiāng lù jiǎo bīng zhī dà yào yī zé zhì lì yī zé qián jù yī zé shù bù wǔ sān zhě dié xiāng wèi yòng
这句话大意是:偏箱、鹿角,兵之大要:一则治力,一则前拒,一则束部伍,三者迭相为用。
sī mǎ lóng suǒ de gǔ fǎ shēn yě
这句话大意是:斯马隆所得古法深也!
tài zōng yuē zhèn pò sòng lǎo shēng chū jiāo fēng yì shī shǎo què
这句话大意是:2、太宗曰:“朕破宋老生,初交锋,义师少却。
zhèn qīn yǐ tiě qí zì nán yuán chí xià héng tū zhī lǎo shēng bīng duàn hòu dà kuì suì qín zhī
这句话大意是:朕亲以铁骑,自南原驰下,横突之,老生兵断后,大溃,遂擒之。
cǐ zhèng bīng hu qí bīng hu
这句话大意是:此正兵乎,奇兵吗?
jìng yuē bì xià tiān zòng shèng wǔ fēi xué ér néng
现代白话:靖曰:“陛下天纵圣武,非学习并且能。
chén àn bīng fǎ zì huáng dì yǐ lái xiān zhèng ér hòu qí xiān rén yì ér hòu quán jué
这句话大意是:臣按兵法,自黄帝以来,先正而后奇,先仁义而后权谲。
qiě huò yì zhī zhàn shī yǐ yì jǔ zhě zhèng yě jiàn chéng zhuì mǎ yòu jūn shǎo què zhě qí yě
这句话大意是:且霍邑之战,师以义举者,正也建成坠马,右军少却者,奇也。
tài zōng yuē bǐ shí shǎo què jǐ bài dà shì hé wèi qí xié
这句话大意是:太宗曰:“彼时少却,几败大事,曷谓奇邪?
jìng yuē fán bīng yǐ xiàng qián wèi zhèng hòu què wèi qí
这句话大意是:靖曰:“凡兵以向前为正,后却为奇。
qiě yòu jūn bù què zé lǎo shēng ān zhì zhī lái zāi
现代白话:且右军不却,则老生安致之来啊?
fǎ yuē lì ér yòu zhī luàn ér qǔ zhī lǎo shēng bù zhī bīng shì yǒng jí jìn bù yì duàn hòu jiàn qín yú bì xià cǐ suǒ wèi yǐ qí wèi zhèng yě
这句话大意是:《法》曰:‘利而诱之,乱而取之’老生不知兵,恃勇急进,不意断后,见擒于陛下,此所谓以奇为正也。
tài zōng yuē huò qù bìng àn yǔ sūn wú hé chéng yǒu shì fu
这句话大意是:太宗曰:“霍去病暗与孙、吴合,诚有是夫?
dāng yòu jūn zhī què yě gāo zǔ shī sè jí zhèn fèn jī fǎn wèi wǒ lì
这句话大意是:当右军之却也,高祖失色,及朕奋击,反为我利。
sūn wú àn hé qīng shí zhī yán
这句话大意是:孙、吴暗合,卿实知言。
tài zōng yuē fán bīng què jiē wèi zhī qí hu
这句话大意是:太宗曰:“凡兵却,皆谓之奇吗?
jìng yuē bù rán
这句话大意是:靖曰:“不然。
fu bīng què qí cēn cī ér bù qí gǔ dà xiǎo ér bù yīng lìng xuān xiāo ér bù yī cǐ zhēn bài yě fēi qí yě
这句话大意是:夫兵却,旗参差而不齐,鼓大小而不应,令喧嚣而不一,此真败也,非奇也;。
ruò qí qí gǔ yīng hào rú yī fēn fēn yún yún suī tuì zǒu fēi bài yě bì yǒu jī yě
这句话大意是:若旗齐鼓应,号如一,纷纷纭纭,虽退走,非败也,必有奇也。
fǎ yuē yáng běi wù zhuī yòu yuē néng ér shì zhī bù néng jiē qí zhī wèi yě
这句话大意是:《法》曰‘徉北勿追’,又曰‘能而示之不能’,皆奇之谓也。
tài zōng yuē huò yì zhī zhàn yòu jūn shǎo què qí tiān hu
这句话大意是:太宗曰:“霍邑之战,右军少却,其天吗?
lǎo shēng bèi qín qí rén hu
这句话大意是:老生被擒,其人吗?
jìng yuē ruò fēi zhèng bīng biàn wéi qí qí bīng biàn wéi zhèng zé ān néng shèng zāi
现代白话:靖曰:“若非正兵变为奇,奇兵变为正,则安能胜啊?
gù shàn yòng bīng zhě qí zhèng rén ér yǐ
这句话大意是:故善用兵者,奇正,人而已。
biàn ér shén zhī suǒ yǐ tuī hu tiān yě
这句话大意是:变而神之,所以推乎天也。
tài zōng fǔ shǒu
这句话大意是:”太宗俛首。
tài zōng yuē qí zhèng sù fēn zhī yú lín shí zhì zhī yú
这句话大意是:3、太宗曰:“奇正素分之欤,临时制之欤?
jìng yuē àn cáo gōng xīn shū yuē jǐ èr ér dí yī zé yī shù wèi zhèng yī shù wèi qí
这句话大意是:靖曰:“按曹公《新书》曰:‘己二而敌一,则一术为正,一术为奇;。
jǐ wǔ ér dí yī
这句话大意是:己五而敌一。
zé sān shù wèi zhèng èr shù wèi qí
这句话大意是:则三术为正,二术为奇。
cǐ yán dà lüè ěr
这句话大意是:’此言大略耳。
wéi sūn wǔ yún zhàn shì bù guò qí zhèng qí zhèng zhī biàn bù kě shèng qióng
这句话大意是:唯孙武云:‘战势不过奇正,奇正之变,不可胜穷。
qí zhèng xiāng shēng rú xún hái zhī wú duān shú néng qióng zhī
这句话大意是:奇正相生,如循还之无端,孰能穷之?
sī de zhī yǐ ān yǒu sù fēn zhī yá
现代白话:’斯得之了,安有素分之邪?
ruò shì zú wèi xí wú fǎ piān pí wèi shú wú lìng zé bì wèi zhī èr shù
现代白话:若士卒未习我法,偏裨未熟我令,则必为之二术。
jiào zhàn shí gè rèn qí gǔ dié xiāng fēn hé gù yuē fēn hé zhī biàn cǐ jiào zhàn zhī shù ěr
这句话大意是:教战时,各认旗鼓,迭相分合,故曰分合之变,此教战之术耳。
jiào yuè jì chéng zhòng zhī wú fǎ rán hòu rú qū qún yáng yóu jiāng suǒ zhǐ shú fēn qí zhèng zhī bié zāi
现代白话:教阅既成,众知我法,然后如驱群羊,由将所指,孰分奇正之别啊?
sūn wǔ suǒ wèi xíng rén ér wǒ wú xíng
这句话大意是:孙武所谓‘形人而我无形’。
cǐ nǎi qí zhèng zhī jí zhì
这句话大意是:此乃奇正之极致。
shì yǐ sù fēn zhě jiào yuè yě lín shí zhì biàn zhě bù kě shèng qióng yě
这句话大意是:是以素分者教阅也,临时制变者不可胜穷也。
tài zōng yuē shēn hu shēn hu
这句话大意是:太宗曰:“深乎,深乎!
cáo gōng bì zhī zhī yǐ
现代白话:曹公必知之了。
dàn xīn shū suǒ yǐ shòu zhū jiāng ér yǐ fēi qí zhèng běn fǎ
这句话大意是:但《新书》所以授诸将而已,非奇正本法。
tài zōng yuē cáo gōng yún qí bīng páng jī qīng wèi ruò hé
这句话大意是:太宗曰:“曹公云‘奇兵旁击’,卿谓若何?
jìng yuē chén àn cáo gōng zhù sūn zi yuē xiān chū hé zhàn wèi zhèng hòu chū wèi qí
这句话大意是:靖曰:“臣按曹公注《孙子》曰:‘先出合战为正,后出为奇。
cǐ shuō yǔ páng jī zhī shuō yì yě
这句话大意是:’此说与旁击之说异也。
chén yú wèi dà zhòng suǒ hé wéi zhèng jiāng suǒ zì chū wèi qí wū yǒu xiān hòu páng jī zhī jū zāi
现代白话:臣愚谓大众所合为正,将所自出为奇,乌有先后、旁击之拘啊?
tài zōng yuē wú zhī zhèng shǐ dí shì yǐ wéi qí
现代白话:太宗曰:“我之正,使敌视以为奇;。
wú zhī qí shǐ dí shì yǐ wéi zhèng
现代白话:我之奇,使敌视以为正;。
sī suǒ wèi xíng rén zhě yú
这句话大意是:斯所谓‘形人者’欤?
yǐ qí wèi zhèng yǐ zhèng wèi qí biàn huà mò cè sī suǒ wèi wú xíng zhě yú
这句话大意是:以奇为正,以正为奇,变化莫测,斯所谓‘无形者’欤?
jìng zài bài yuē bì xià shén shèng jiǒng chū gǔ rén fēi chén suǒ jí
这句话大意是:靖再拜曰:“陛下神圣,迥出古人,非臣所及。
tài zōng yuē fēn hé wèi biàn zhě qí zhèng ān zài
这句话大意是:4、太宗曰:“分合为变者,奇正安在?
jìng yuē shàn yòng bīng zhě wú bù zhèng wú bù qí shǐ dí mò cè gù zhèng yì shèng qí yì shèng sān jūn zhī shì zhǐ zhī qí shèng mò zhī qí suǒ yǐ shèng fēi biàn ér tōng ān néng zhì shì zāi
现代白话:靖曰:“善用兵者,无不正,无不奇,使敌莫测,故正亦胜,奇亦胜,三军之士止知其胜,莫知其所以胜,非变而通,安能至是啊!
fēn hé suǒ chū wéi sūn wǔ néng zhī
这句话大意是:分合所出,唯孙武能之。
wú qǐ ér xià mò kě jí yān
现代白话:吴起而下,莫可及呢。
tài zōng yuē wú shù ruò hé
这句话大意是:太宗曰:“吴术若何?
jìng yuē chén qǐng lüè yán zhī
这句话大意是:靖曰:“臣请略言之。
wèi wǔ hòu wèn wú qǐ liǎng jūn xiāng xiàng qǐ yuē shǐ jiàn ér yǒng zhě qián jī fēng shǐ jiāo ér běi běi ér wù fá guān dí jìn qǔ
这句话大意是:魏武侯问吴起两军相向,起曰:‘使贱而勇者前击,锋始交而北,北而勿罚,观敌进取。
yī zuò yī qǐ bēn běi bù zhuī zé dí yǒu móu yǐ
现代白话:一坐一起,奔北不追,则敌有谋了。
ruò xī zhòng zhuī běi xíng zhǐ zòng héng cǐ dí rén bù cái jī zhī wù yí
这句话大意是:若悉众追北,行止纵横,此敌人不才,击之勿疑。
chén wèi wú shù dà shuài lèi cǐ fēi sūn wǔ suǒ wèi yǐ zhèng hé yě
这句话大意是:’臣谓吴术大率类此,非孙武所谓以正合也。
tài zōng yuē qīng jiù hán qín wǔ cháng yán qīng kě yǔ lùn sūn wú yì qí zhèng zhī wèi hu
这句话大意是:太宗曰:“卿舅韩擒武尝言,卿可与论孙、吴,亦奇正之谓吗?
jìng yuē qín wǔ ān zhī qí zhèng zhī jí dàn yǐ qí wèi qí yǐ zhèng wèi zhèng ěr
这句话大意是:靖曰:“擒武安知奇正之极,但以奇为奇,以正为正耳!
céng wèi zhī qí zhèng xiāng biàn xún huán wú qióng zhě yě
这句话大意是:曾未知奇正相变,循环无穷者也。
tài zōng yuē gǔ rén lín zhèn chū qí gōng rén bù yì sī yì xiāng biàn zhī fǎ hu
这句话大意是:5、太宗曰:“古人临阵出奇,攻人不意,斯亦相变之法吗?
jìng yuē qián dài zhàn dòu duō shì yǐ xiǎo shù ér shèng wú shù yǐ piàn shàn ér shèng wú shàn sī ān zú yǐ lùn bīng fǎ yě
这句话大意是:靖曰:“前代战斗,多是以小术而胜无术,以片善而胜无善,斯安足以论兵法也?
ruò xiè xuán zhī pò jiān fēi xiè xuán zhī shàn yě gài jiān zhī bù shàn yě
这句话大意是:若谢玄之破坚,非谢玄之善也,盖坚之不善也。
tài zōng gù shì chén jiǎn xiè xuán chuán yuè zhī yuē jiān shén chù shì bù shàn
这句话大意是:太宗顾侍臣检《谢玄传》阅之,曰:“坚甚处是不善?
jìng yuē chén guān jiān zǎi jì yuē qín zhū jūn jiē kuì sàn wéi mù róng chuí yī jūn dú quán
这句话大意是:靖曰:“臣观《坚载记》曰秦诸军皆溃散,唯慕容垂一军独全。
jiān yǐ qiān yú qí fù zhī chuí zi bǎo quàn chuí shā jiān bù guǒ
这句话大意是:坚以千馀骑赴之,垂子宝劝垂杀坚,不果。
cǐ yǒu yǐ jiàn qín jūn zhī luàn mù róng chuí dú quán gài jiān wèi chuí suǒ xiàn míng yǐ
现代白话:此有以见秦军之乱,慕容垂独全,盖坚为垂所陷明了。
fu wéi rén suǒ xiàn ér yù shèng dí bù yì nán hu
现代白话:夫为人所陷而欲胜敌,不是也很难吗?
chén gù yuē wú shù yān jiān zhī lèi shì yě
现代白话:臣故曰无术呢,坚之类是也。
tài zōng yuē sūn zi wèi duō suàn shèng shǎo suàn yǒu yǐ zhī shǎo suàn shèng wú suàn
这句话大意是:太宗曰:“《孙子》谓多算胜少算,有以知少算胜无算。
fán shì jiē rán
这句话大意是:凡事皆然。
tài zōng yuē huáng dì bīng fǎ shì chuán wò qí wén huò wèi wéi wò jī wén hé wèi yě
这句话大意是:6、太宗曰:“黄帝兵法,世传《握奇文》,或谓为《握机文》,何谓也?
jìng yuē qí yīn jī gù huò chuán wèi jī qí yì zé yī
这句话大意是:靖曰:“奇音机,故或传为机,其义则一。
kǎo qí cí yún sì wèi zhèng sì wèi qí yú qí wèi wò jī
这句话大意是:考其辞云:‘四为正,四为奇,馀奇为握机。
qí yú líng yě
这句话大意是:’奇,馀零也。
yīn cǐ yīn jī
这句话大意是:因此音机。
chén yú wèi bīng wú bù shì jī ān zài hu wò ér yán yě
这句话大意是:臣愚谓兵无不是机,安在乎握而言也?
dāng wèi yú qí zé shì
这句话大意是:当为馀奇则是。
fu zhèng bīng shòu zhī yú jūn qí bīng jiāng suǒ zì chū
这句话大意是:夫正兵受之于君,奇兵将所自出。
fǎ yuē lìng sù xíng yǐ jiào qí mín zhě zé mín fú
这句话大意是:《法》曰:‘令素行以教其民者,则民服。
cǐ shòu zhī yú jūn zhě yě
这句话大意是:’此受之于君者也。
yòu yuē bīng bù yù yán jūn mìng yǒu suǒ bù shòu
这句话大意是:又曰:‘兵不豫言,君命有所不受。
cǐ jiāng suǒ zì chū zhě yě
这句话大意是:’此将所自出者也。
fán jiāng zhèng ér wú qí zé shǒu jiāng yě
这句话大意是:凡将正而无奇,则守将也;。
qí ér wú zhèng zé dòu jiāng yě
这句话大意是:奇而无正,则斗将也;。
qí zhèng jiē de guó zhī fǔ yě
这句话大意是:奇正皆得,国之辅也。
shì gù wò jī wò qí běn wú èr fǎ
这句话大意是:是故握机、握奇本无二法。
zài xué zhě jiān tōng ér yǐ
这句话大意是:在学者兼通而已。
tài zōng yuē chén shù yǒu jiǔ zhōng xīn líng zhě dà jiàng wò zhī sì miàn bā xiàng jiē qǔ zhǔn yān
现代白话:7、太宗曰:“陈数有九,中心零者,大将握之,四面八向,皆取准呢。
chén jiān róng chén duì jiān róng duì
这句话大意是:陈间容陈,队间容队。
yǐ qián wèi hòu yǐ hòu wèi qián
这句话大意是:以前为后,以后为前。
jìn wú sù bēn tuì wú jù zǒu
这句话大意是:进无速奔,退无遽走。
sì tóu bā wěi chù chù wéi shǒu
这句话大意是:四头八尾,触处为首。
dí chōng qí zhōng liǎng tóu jiē jiù
这句话大意是:敌冲其中,两头皆救。
shù qǐ yú wǔ ér zhōng yú bā
这句话大意是:数起于五,而终于八。
cǐ hé wèi yě
这句话大意是:此何谓也?
jìng yuē zhū gě liàng yǐ shí zòng héng bù wèi bā háng fāng chén zhī fǎ jí cǐ tú yě
这句话大意是:靖曰:“诸葛亮以石纵横布为八行,方陈之法即此图也。
chén cháng jiào yuè bì xiān cǐ chén
这句话大意是:臣尝教阅,必先此陈。
shì suǒ chuán wò jī wén gài de qí cū yě
这句话大意是:世所传《握机文》,盖得其粗也。
tài zōng yuē tiān de fēng yún lóng hǔ niǎo shé sī bā zhèn hé yì yě
这句话大意是:8、太宗曰:“天、地、风、云、龙、虎、鸟、蛇,斯八阵,何义也?
jìng yuē chuán zhī zhě wù yě
这句话大意是:靖曰:“传之者,误也。
gǔ rén mì cáng cǐ fǎ gǔ guǐ shè bā míng ěr
这句话大意是:古人秘藏此法,古诡设八名耳。
bā zhèn běn yī yě fēn wéi bā yān
现代白话:八阵,本一也,分为八呢。
ruò tiān de zhě běn hu qí hào
这句话大意是:若天、地者,本乎旗号;。
fēng yún zhě běn hu fān míng
这句话大意是:风、云者,本乎旛名;。
lóng hǔ niǎo shé běn hu duì wǔ zhī bié
这句话大意是:龙、虎、鸟、蛇,本乎队伍之别。
hòu shì wù chuán guǐ shè wù xiàng hé zhǐ bā ér yǐ hu
这句话大意是:后世误传,诡设物象,何止八而已吗?
tài zōng yuē shù qǐ yú wǔ ér zhōng yú bā zé fēi shè xiàng shí gǔ zhèn yě
这句话大意是:9、太宗曰:“数起于五,而终于八,则非设象,实古阵也。
qīng shì chén zhī
这句话大意是:卿试陈之。
jìng yuē chén àn huáng dì shǐ lì qiū jǐng zhī fǎ yīn yǐ zhì bīng gù jǐng fēn sì dào bā jiā chù zhī qí xíng jǐng zì kāi fāng jiǔ yān
现代白话:靖曰:“臣按黄帝始立丘井之法,因以制兵,故井分四道,八家处之,其形井字,开方九呢。
wǔ wèi chén fǎ sì wèi xián dì
这句话大意是:五为陈法,四为闲地;。
cǐ suǒ wèi shù qǐ yú wǔ yě
这句话大意是:此所谓数起于五也。
xū qí zhōng dà jiàng jū zhī huán qí sì miàn zhū bù lián rào
这句话大意是:虚其中,大将居之环其四面,诸部连绕;。
cǐ suǒ wèi zhōng yú bā yě
这句话大意是:此所谓终于八也。
jí hu biàn huà zhì dí zé fēn fēn yún yún dǒu luàn ér fǎ bù luàn
这句话大意是:及乎变化制敌,则纷纷纭纭,斗乱而法不乱;。
hùn hùn dùn dùn xíng yuán ér shì bù sàn
这句话大意是:混混沌沌,形圆而势不散。
cǐ suǒ wèi sàn ér chéng bā fù ér wèi yī zhě yě
这句话大意是:此所谓散而成八,复而为一者也。
tài zōng yuē shēn hu huáng dì zhī zhì bīng yě
这句话大意是:太宗曰:“深乎,黄帝之制兵也!
hòu shì suī yǒu tiān zhì shén lüè mò néng chū qí kǔn yù
这句话大意是:后世虽有天智神略,莫能出其阃阈。
jiàng cǐ shú yǒu jì zhī zhě hu
这句话大意是:降此孰有继之者吗?
jìng yuē zhōu zhī shǐ xīng zé tài gōng shí shàn qí fǎ shǐ yú qí dōu yǐ jiàn jǐng mǔ
这句话大意是:靖曰:“周之始兴,则太公实缮其法:始于岐都,以建井亩;。
róng chē sān bǎi liàng hǔ bēn sān bǎi rén yǐ lì jūn zhì
这句话大意是:戎车三百辆,虎贲三百人,以立军制;。
liù bù qī bù liù fá qī fá yǐ jiào zhàn fǎ
这句话大意是:六步七步,六伐七伐,以教战法。
chén shī mù yě tài gōng yǐ bǎi fū zhì shī yǐ chéng wǔ gōng yǐ sì wàn wǔ qiān rén shèng zhòu qī shí wàn zhòng
这句话大意是:陈师牧野,太公以百夫制师,以成武功,以四万五千人胜纣七十万众。
zhōu sī mǎ fǎ běn tài gōng zhě yě
这句话大意是:周《司马法》,本太公者也。
tài gōng jì méi qí rén de qí yí fǎ
这句话大意是:太公既没,齐人得其遗法。
zhì huán gōng bà tiān xià rèn guǎn zhòng fù xiū tài gōng fǎ wèi zhī jié zhì zhī shī
这句话大意是:至桓公霸天下,任管仲,复修太公法,谓之节制之师。
zhū hóu bì fú
这句话大意是:诸侯毕服。
tài zōng yuē rú zhě duō yán guǎn zhòng bà chén ér yǐ shū bù zhī bīng fǎ nǎi běn yú wáng zhì yě
这句话大意是:太宗曰:“儒者多言管仲霸臣而已,殊不知兵法乃本于王制也。
zhū gě liàng wáng zuǒ zhī cái zì bǐ guǎn lè yǐ cǐ zhī guǎn zhòng yì wáng zuǒ yě
这句话大意是:诸葛亮王佐之才,自比管、乐,以此知管仲亦王佐也。
dàn zhōu shuāi shí wáng bù néng yòng gù jiǎ qí xīng shī ěr
现代白话:但周衰时,王不能用,故假齐兴师你。
jìng zài bài yuē bì xià shén shèng zhī rén rú cǐ lǎo chén suī sǐ wú kuì xī xián yě
这句话大意是:靖再拜曰:“陛下神圣,知人如此,老臣虽死,无愧昔贤也。
chén qǐng yán guǎn zhòng zhì qí zhī fǎ sān fēn qí guó yǐ wéi sān jūn
这句话大意是:臣请言管仲制齐之法:三分齐国,以为三军;。
wǔ jiā wèi guǐ gù wǔ rén wéi wu
这句话大意是:五家为轨,故五人为伍;。
shí guǐ wèi lǐ gù wǔ shí rén wéi xiǎo róng
这句话大意是:十轨为里,故五十人为小戎;。
sì lǐ wèi lián gù èr bǎi rén wèi zú
这句话大意是:四里为连,故二百人为卒;。
shí lián wèi xiāng gù èr qiān rén wéi lǚ wǔ xiāng yī shī gù wàn rén wèi jūn
这句话大意是:十连为乡,故二千人为旅五乡一师,故万人为军。
yì yóu sī mǎ fǎ yī shī wǔ lǚ yī lǚ wǔ zú zhī yì yān
现代白话:亦由《司马法》一师五旅、一旅五卒之义呢。
qí shí jiē de tài gōng zhī yí fǎ
这句话大意是:其实皆得太公之遗法。
tài zōng yuē sī mǎ fǎ rén jiē yán ráng jū suǒ shù shì yú fǒu yě
这句话大意是:10、太宗曰:“《司马法》,人皆言穰苴所述,是欤,否也?
jìng yuē àn shǐ jì ráng jū chuán qí jǐng gōng shí ráng jū shàn yòng bīng bài yàn jìn zhī shī jǐng gōng zūn wèi sī mǎ zhī guān yóu shì chēng sī mǎ ráng jū zǐ sūn hào sī mǎ shì
这句话大意是:靖曰:“按《史记.穰苴传》,齐景公时,穰苴善用兵,败燕、晋之师,景公尊为司马之官,由是称司马穰苴,子孙号司马氏。
zhì qí wēi wáng zhuī lùn gǔ sī mǎ fǎ yòu shù ráng jū suǒ xué suì yǒu sī mǎ ráng jū shū shù shí piān jīn shì suǒ chuán bīng jiā zhě liú yòu fēn quán móu xíng shì yīn yáng jì qiǎo sì zhǒng jiē chū sī mǎ fǎ yě
这句话大意是:至齐威王,追论古司马法,又述穰苴所学,遂有《司马穰苴书》数十篇,今世所传兵家者流,又分权谋、形势、阴阳、技巧四种,皆出《司马法》也。
tài zōng yuē hàn zhāng liáng hán xìn xù cì bīng fǎ fán bǎi bā shí èr jiā shān qǔ yào yòng dìng zhe sān shí wǔ jiā
这句话大意是:太宗曰:“‘汉张良、韩信序次兵法,凡百八十二家,删取要用,定著三十五家。
jīn shī qí chuán hé yě
这句话大意是:’今失其传,何也?
jìng yuē zhāng liáng suǒ xué tài gōng liù tāo sān lüè shì yě
这句话大意是:靖曰:“张良所学,太公《六韬》、《三略》是也。
hán xìn suǒ xué ráng jū sūn wǔ shì yě
这句话大意是:韩信所学,穰苴、孙武是也。
rán dà tǐ bù chū sān mén sì zhǒng ér yǐ
这句话大意是:然大体不出‘三门’‘四种’而已。
tài zōng yuē hé wèi sān mén
这句话大意是:太宗曰:“何谓‘三门’?
jìng yuē chén àn tài gōng móu bā shí yī piān suǒ wèi yīn móu
这句话大意是:靖曰:“臣按《太公谋》八十一篇,所谓阴谋。
bù kě yǐ yán qióng
现代白话:不能够言穷;。
tài gōng yán qī shí yī piān bù kě yǐ bīng qióng
现代白话:《太公言》七十一篇,不能够兵穷;。
tài gōng bīng bā shí wǔ piān bù kě yǐ cái qióng
现代白话:《太公兵》八十五篇,不能够财穷。
cǐ sān mén yě
这句话大意是:此‘三门’也。
tài zōng yuē hé wèi sì zhǒng
这句话大意是:太宗曰:“何谓‘四种’?
jìng yuē hàn rèn hóng suǒ lùn shì yě
这句话大意是:靖曰:“汉任宏所论是也。
fán bīng jiā liú quán móu wèi yī zhǒng xíng shì wèi yī zhǒng jí yīn yáng jì qiǎo èr zhǒng cǐ sì zhǒng yě
这句话大意是:凡兵家流,权谋为一种,形势为一种,及阴阳、技巧二种,此‘四种’也。
tài zōng yuē sī mǎ fǎ shǒu xù sōu shòu hé yě
这句话大意是:11、太宗曰:“《司马法》首序搜狩,何也?
jìng yuē shùn qí shí ér yào zhī yǐ shén zhòng qí shì yě
这句话大意是:靖曰:“顺其时而要之以神,重其事也。
zhōu lǐ zuì wéi dà zhèng chéng yǒu qí yáng zhī sōu kāng yǒu fēng gōng zhī cháo mù yǒu tú shān zhī huì cǐ tiān zǐ zhī shì yě
这句话大意是:周礼最为大政:成有歧阳之搜,康有酆宫之朝,穆有涂山之会,此天子之事也。
jí zhōu shuāi qí huán yǒu shào líng zhī shī jìn wén yǒu jiàn tǔ zhī méng cǐ zhū hóu fèng xíng tiān zǐ zhī shì yě
这句话大意是:及周衰,齐桓有召陵之师,晋文有践土之盟,此诸侯奉行天子之事也。
qí shí yòng jiǔ fá zhī fǎ yǐ wēi bù kè
这句话大意是:其实用九伐之法以威不恪。
jiǎ zhī yǐ cháo huì yīn zhī yǐ xún yóu xun zhī yǐ jiá bīng yán wú shì bīng bù wàng jǔ bì yú nóng xì bù wàng wǔ bèi yě
这句话大意是:假之以朝会,因之以巡游,训之以甲兵,言无事兵不妄举,必于农隙,不忘武备也。
gù shǒu xù sōu shòu bù qí shēn hu
这句话大意是:故首序搜狩,不其深吗?
tài zōng yuē chūn qiū chu zi èr guǎng zhī fǎ yún bǎi guān xiàng wù ér dòng jūn zhèng bù jiè ér bèi
这句话大意是:12、太宗曰:“春秋楚子二广之法云:‘百官象物而动,军政不戒而备。
cǐ yì de zhōu zhì yú
这句话大意是:’此亦得周制欤?
jìng yuē àn zuǒ shì shuō chu zi chéng guǎng sān shí chéng guǎng yǒu yī zú zú piān zhī liǎng
这句话大意是:靖曰:“按左氏说,楚子乘广三十乘,广有一卒,卒偏之两。
jūn xíng yòu yuán yǐ yuán wéi fǎ gù xié yuán ér zhàn jiē zhōu zhì yě
这句话大意是:军行右辕,以辕为法,故挟辕而战,皆周制也。
chén wèi bǎi rén yuē zú wǔ shí rén yuē liǎng cǐ shì měi chē yī chéng yòng shì bǎi wǔ shí rén bǐ zhōu zhì chà duō ěr
这句话大意是:臣谓百人曰卒,五十人曰两,此是每车一乘,用士百五十人,比周制差多耳。
zhōu yī chéng bù zú qī shí èr rén jiá shì sān rén
这句话大意是:周一乘步卒七十二人,甲士三人。
yǐ èr shí wǔ rén wéi yī jiǎ fán sān jiǎ gòng qī shí wǔ rén
这句话大意是:以二十五人为一甲,凡三甲,共七十五人。
chu shān zé zhī guó chē shǎo ér rén duō
这句话大意是:楚,山泽之国,车少而人多。
fēn wéi sān duì zé yǔ zhōu zhì tóng yǐ
现代白话:分为三队,则与周制同了。
tài zōng yuē chūn qiū xún wú fá dí huǐ chē wéi xíng yì zhèng bīng yú qí bīng yú
这句话大意是:13、太宗曰:“春秋荀吴伐狄,毁车为行,亦正兵欤,奇兵欤?
jìng yuē xún wú yòng chē fǎ ěr suī shě chē ér fǎ zài qí zhōng yān
现代白话:靖曰:“荀吴用车法耳,虽舍车而法在其中呢。
yī wèi zuǒ jiǎo yī wèi yòu jiǎo yī wèi qián jù fēn wéi sān duì cǐ yī chéng fǎ yě qiān wàn chéng jiē rán
这句话大意是:一为左角,一为右角,一为前拒,分为三队,此一乘法也,千万乘皆然。
chén àn cáo gōng xīn shū yún gōng chē qī shí wǔ rén qián jù yī duì zuǒ yòu jiǎo èr duì shǒu chē yī duì chuī zǐ shí rén shǒu zhuāng wǔ rén jiù yǎng wǔ rén qiáo jí wǔ rén gòng èr shí wǔ rén
这句话大意是:臣按曹公《新书》云:攻车七十五人,前拒一队,左右角二队,守车一队,炊子十人,守装五人,厩养五人,樵汲五人,共二十五人。
gōng shǒu èr chéng fán bǎi rén
这句话大意是:攻守二乘,凡百人。
xīng bīng shí wàn yòng chē qiān shèng qīng zhòng èr qiān cǐ dà shuài xún wú zhī jiù fǎ yě
这句话大意是:兴兵十万,用车千乘,轻重二千,此大率荀吴之旧法也。
yòu guān hàn wèi zhī jiān jūn zhì wǔ chē wèi duì pú yè yī rén
这句话大意是:又观汉魏之间军制:五车为队,仆射一人;。
shí chē wèi shī lǜ zhǎng yī rén
这句话大意是:十车为师,率长一人;。
fán chē qiān shèng jiāng lì èr rén
这句话大意是:凡车千乘,将吏二人。
duō duō fǎng cǐ
这句话大意是:多多仿此。
chén yǐ jīn fǎ cān yòng zhī zé tiào dàng qí bīng yě
这句话大意是:臣以今法参用之:则跳荡,骑兵也;。
zhàn fēng duì bù qí xiāng bàn yě
这句话大意是:战锋队,步、骑相半也;。
zhù duì jiān chē chéng ér chū yě
这句话大意是:驻队,兼车乘而出也。
chén xi tǎo tū jué yuè xiǎn shù qiān lǐ cǐ zhì wèi cháng gǎn yì
这句话大意是:臣西讨突厥,越险数千里,此制未尝敢易。
gài gǔ fǎ jié zhì xìn kě zhòng yě
这句话大意是:盖古法节制,信可重也。
tài zōng xìng líng zhōu huí zhào jìng cì zuò yuē zhèn mìng dào zōng jí ā shǐ nà dù ěr děng tǎo xuē yán tuó ér tiě lè zhū bù qǐ zhì hàn guān zhèn jiē cóng qí qǐng
现代白话:14、太宗幸灵州回,召靖赐坐,曰:“朕命道宗及阿史那杜你等讨薛延陀,而铁勒诸部乞置汉官,朕皆从其请。
yán tuó xi zǒu kǒng wèi hòu huàn gù qiǎn li jī tǎo zhī
这句话大意是:延陀西走,恐为后患,故遣李𪟝讨之。
jīn běi huāng xī píng rán zhū bù fān hàn zá chǔ yǐ hé dào jīng jiǔ shǐ de liǎng quán ān zhī
这句话大意是:今北荒悉平,然诸部番汉杂处,以何道经久,使得两全安之?
jìng yuē bì xià chì zì tū jué zhì huí hé bù luò fàn zhì yì liù shí liù chù yǐ tōng chì hòu sī yǐ de cè yǐ
现代白话:靖曰:“陛下敕自突厥至回纥部落,犯置驿六十六处,以通斥候,斯已得策了。
rán chén yú yǐ wèi hàn shù yi zì wèi yī fǎ fān luò yi zì wèi yī fǎ jiào xí gè yì wù shǐ hùn tóng
这句话大意是:然臣愚以谓,汉戍宜自为一法,番落宜自为一法,教习各异,勿使混同。
huò yù kòu zhì zé mì chì zhǔ jiǎng lín shí biàn hào yì fú chū qí jī zhī
这句话大意是:或遇寇至,则密敕主讲,临时变号易服,出奇击之。
tài zōng yuē hé dào yě
这句话大意是:太宗曰:“何道也?
jìng yuē cǐ suǒ wèi duō fāng yǐ wù zhī zhī shù yě
这句话大意是:靖曰:“此所谓‘多方以误之’之术也。
fān ér shì zhī hàn hàn ér shì zhī fān bǐ bù zhī fān hàn zhī bié zé mò néng cè wǒ gōng shǒu zhī jì yǐ
现代白话:番而示之汉,汉而示之番,彼不知番汉之别,则莫能测我攻守之计了。
shàn yòng bīng zhě xiān wèi bù cè zé dí guāi qí suǒ zhī yě
这句话大意是:善用兵者,先为不测,则敌‘乖其所之’也。
tài zōng yuē zhèng hé zhèn yì qīng kě mì jiào biān jiāng
这句话大意是:太宗曰:“正合朕意,卿可密教边将。
zhǐ yǐ cǐ fān hàn biàn jiàn qí zhèng zhī fǎ yǐ
现代白话:只以此番、汉,便见奇正之法了。
jìng yuē shèng lǜ tiān zòng wén yī zhī shí chén ān néng jí qí shuō zāi
现代白话:靖曰:“圣虑天纵,闻一知十,臣安能极其说啊!
tài zōng yuē zhū gě liàng yán yǒu zhì zhī bīng wú néng zhī jiāng bù kě bài yě
这句话大意是:15、太宗曰:“诸葛亮言‘有制之兵,无能之将,不可败也;。
wú zhì zhī bīng yǒu néng zhī jiāng bù kě shèng yě
这句话大意是:无制之兵,有能之将,不可胜也。
zhèn yí cǐ tán fēi jí zhì zhī lùn
这句话大意是:’朕疑此谈非极致之论。
jìng yuē wǔ hòu yǒu suǒ jī yún ěr
这句话大意是:靖曰:“武侯有所激云耳。
chén àn sūn zi yǒu yuē jiào xí bù míng lì zú wú cháng chén bīng zòng héng yuē luàn
这句话大意是:臣按《孙子》有曰:‘教习不明,吏卒无常,陈兵纵横,曰乱。
zì gǔ luàn jūn yǐn shèng bù kě shèng jì
这句话大意是:’自古乱军引胜,不可胜纪。
fu jiào dào bù míng zhě yán jiào yuè wú gǔ fǎ yě
这句话大意是:夫教道不明者,言教阅无古法也;。
lì zú wú cháng zhě yán jiāng chén quán rèn wú jiǔ zhí yě
这句话大意是:吏卒无常者,言将臣权任无久职也;。
luàn jūn yǐn shèng zhě yán jǐ zì kuì bài fēi dí shèng zhī yě
这句话大意是:乱军引胜者,言己自溃败,非敌胜之也。
shì yǐ wǔ hòu yán bīng zú yǒu zhì suī yōng jiāng wèi bài ruò bīng zú zì luàn suī xián jiāng wēi zhī
这句话大意是:是以武侯言‘兵卒有制,虽庸将未败若兵卒自乱,虽贤将危之。
yòu hé yí yān
现代白话:’又何疑呢?
tài zōng yuē jiào yuè zhī fǎ xìn bù kě hū
这句话大意是:太宗曰:“教阅之法,信不可忽。
jìng yuē jiào de qí dào zé shì lè wèi yòng
这句话大意是:靖曰:“教得其道,则士乐为用。
jiào bù dé fǎ suī cháo dū mù zé wú yì yú shì yǐ
现代白话:教不得法,虽朝督暮责,无益于事了!
chén suǒ yǐ qū qū gǔ zhì jiē zuǎn yǐ tú zhě shù hū chéng yǒu zhì zhī bīng yě
这句话大意是:臣所以区区古制、皆纂以图者,庶乎成有制之兵也。
tài zōng yuē qīng wèi wǒ zé gǔ chén fǎ xī tú yǐ shàng
这句话大意是:太宗曰:“卿为我择古陈法,悉图以上。
tài zōng yuē fān bīng wéi jìn mǎ bēn chōng cǐ qí bīng yú
这句话大意是:16、太宗曰:“番兵唯劲马奔冲,此奇兵欤?
hàn bīng wèi nǔ jī jiǎo cǐ zhèng bīng yú
这句话大意是:汉兵为弩、犄角,此正兵欤?
jìng yuē àn sūn zi yún shàn yòng bīng zhě qiú zhī yǐ shì bù zé yú rén gù néng zé rén ér rèn shì
这句话大意是:靖曰:“按《孙子》云:‘善用兵者,求之以势,不责于人,故能择人而任势。
fu suǒ wèi zé rén zhě gè suí fān hàn suǒ cháng ér zhàn yě
这句话大意是:’夫所谓择人者,各随番汉所长而战也。
fān cháng yú mǎ mǎ lì hu sù dòu
这句话大意是:番长于马,马利乎速斗;。
hàn cháng yú nǔ nǔ lì hu huǎn zhàn
这句话大意是:汉长于弩,弩利乎缓战。
cǐ zì rán gè rèn qí shì yě rán fēi qí zhèng suǒ fēn
这句话大意是:此自然各任其势也,然非奇正所分。
chén qián céng shù fān hàn bì biàn hào yì fú zhě qí zhèng xiāng shēng zhī fǎ yě
这句话大意是:臣前曾述番汉必变号易服者,奇正相生之法也。
mǎ yì yǒu zhèng nǔ yì yǒu jī hé cháng zhī yǒu zāi
现代白话:马亦有正,弩亦有奇,何常之有啊!
tài zōng yuē qīng gèng xì yán qí shù
这句话大意是:太宗曰:“卿更细言其术”。
jìng yuē xiān xíng zhī shǐ dí cóng zhī shì qí shù yě
这句话大意是:靖曰:“先形之,使敌从之,是其术也。
tài zōng yuē jìn qì dān xī jiē nèi shǔ zhì sōng mò ráo lè èr dōu dū tǒng yú ān běi dōu hù
这句话大意是:17、太宗曰:“近契丹、奚皆内属,置松漠、饶乐二都督,统于安北都护。
zhèn yòng xuē wàn chè rú hé
这句话大意是:朕用薛万彻,如何?
jìng yuē wàn chè bù rú ā shǐ nà shè ěr jí zhí shī sī lì qì bì hé lì cǐ jiē fān chén zhī zhī bīng zhě yě
现代白话:靖曰:“万彻不如阿史那社你及执失思力、契必何力,此皆番臣之知兵者也。
chén cháng yǔ zhī yán sōng mò ráo lè shān chuān dào lù fān qíng nì shùn yuǎn zhì yú xī yù bù luò shí shù zhǒng lì lì kě xìn
这句话大意是:臣尝与之言松漠、饶乐山川道路,番情逆顺,远至于西域部落十数种,历历可信。
chén jiào zhī yǐ zhèn fǎ wú bù diǎn tóu fú yì
这句话大意是:臣教之以阵法,无不点头服义。
wàng bì xià rèn zhī wù yí ruò wàn chè zé yǒng ér wú móu nán yǐ dú rèn
这句话大意是:望陛下任之勿疑,若万彻,则勇而无谋,难以独任。
tài zōng yuē fān rén jiē wèi qīng yì shǐ
这句话大意是:太宗曰:“番人皆为卿役使!
gǔ rén yún yǐ mán yí gōng mán yí zhōng guó zhī shì yě
这句话大意是:古人云,‘以蛮夷攻蛮夷,中国之势也。
qīng de zhī yǐ
现代白话:’卿得之了。