世说新语 · 刘义庆 · Chapter 6 of 36

雅量

PinyinModern Translation
Size

yù zhāng tài shǒu gù shào shì yōng zhī zǐ

豫章太守顾邵,是顾雍的儿子。

shào zài jùn zú yōng shèng jí liáo shǔ zì wéi qí

顾邵在郡守任上去世,顾雍召集众多下属,自己下围棋。

wài qǐ xìn zhì ér wú r shū suī shén qì bù biàn ér xīn le qí gù

外面报告有信送到,却没有儿子的书信,虽然神色不变,但心里明白缘故。

yǐ zhǎo qiā zhǎng xuè liú zhān rù

他用指甲掐手掌,血流浸湿了坐垫。

bīn kè jì sàn fāng tàn yuē yǐ wú yán líng zhī gāo qǐ kě yǒu sàng míng zhī zé

宾客散去后,才叹息说:“已经没有延陵季子那样的高风亮节,怎能再有因丧子而哭瞎眼睛的责备?”

yú shì huō qíng sàn āi yán sè zì ruò

于是放开情怀,消散哀伤,神色如常。

jī zhōng sàn lín xíng dōng shì shén qì bù biàn

嵇康在东市即将被处决时,神色依然镇定自若。

suǒ qín dàn zhī zòu guǎng líng sàn

他索要琴来弹奏,演奏了《广陵散》这首曲子。

qū zhōng yuē yuán xiào ní cháng qǐng xué cǐ sàn wú jìn gù bù yǔ guǎng líng sàn yú jīn jué yǐ

曲子弹完后,他说:“袁孝尼曾经请求学习这首曲子,我吝惜固执没有传授给他,如今《广陵散》就要失传了!

tài xué shēng sān qiān rén shàng shū qǐng yǐ wéi shī bù xǔ

”三千名太学生上书朝廷,请求拜他为师,但未获批准。

wén wáng yì xún huǐ yān

司马昭不久后也对此感到后悔。

xià hóu tài chū cháng yǐ zhù zuò shū

夏侯玄曾经靠着柱子写字。

shí dà yǔ pī lì pò suǒ yǐ zhù yī fú jiāo rán shén sè wú biàn shū yì rú gù

当时正下着大雨,雷电劈中了他倚靠的柱子,衣服都烧焦了,但他的神色丝毫未变,手中的书也照常阅读。

bīn kè zuǒ yòu jiē diē dàng bù dé zhù

周围的宾客和侍从,都惊慌失措,站立不稳。

wáng róng qī suì cháng yǔ zhū xiǎo ér yóu

王戎七岁的时候,曾经和一群小孩子一起玩耍。

kàn dào biān lǐ shù duō zǐ zhé zhī

看见路边的李树上结满了果实,把树枝都压弯了。

zhū r jìng zǒu qǔ zhī wéi róng bù dòng

其他孩子都争相跑去摘李子,只有王戎站在原地不动。

rén wèn zhī dá yuē shù zài dào biān ér duō zǐ cǐ bì kǔ li

有人问他为什么不去摘,他回答说:“李树长在路边却还有这么多果实,这一定是苦李子。”

qǔ zhī xìn rán

拿过来一看,果然如此。

wèi míng dì yú xuān wǔ chǎng shàng duàn hǔ zhǎo yá zòng bǎi xìng guān zhī

魏明帝在宣武场上命人斩断老虎的爪牙,放百姓前来观看。

wáng róng qī suì yì wǎng kàn

王戎当时七岁,也前去观看。

hǔ chéng xián pān lán ér hǒu qí shēng zhèn de guān zhě wú bù pì yì diān pú

老虎趁机攀住栏杆大吼,声音震动大地,围观的人没有不惊慌后退跌倒的。

róng chén rán bù dòng liǎo wú kǒng sè

王戎却安然不动,完全没有恐惧的神色。

wáng róng wèi shì zhōng nán jùn tài shǒu liú zhào yí tǒng zhōng jiān bù wǔ duān róng suī bù shòu hòu bào qí shū

王戎担任侍中时,南郡太守刘肇赠送他简中笺布五端,王戎虽然没有接受,但回信答谢十分厚重。

péi shū zé bèi shōu shén qì wú biàn jǔ zhǐ zì ruò

裴叔则被逮捕时,神态毫无变化,举止从容如常。

qiú zhǐ bǐ zuò shū

他请求纸笔写信。

shū chéng jiù zhě duō nǎi de miǎn

信写好后,营救他的人很多,于是得以免罪。

hòu wèi yí tóng sān sī

后来官至仪同三司。

wáng yí fu cháng shǔ zú rén shì jīng shí wèi xíng yù yú yī chù yǐn yàn yīn yǔ zhī yuē jìn shǔ zūn shì nà de bù xíng

王夷甫曾托付同族的人办事,过了些时日对方还没办,两人在一次宴饮中相遇,王夷甫便对他说:“最近托付您的事,怎么还没办?”

zú rén dà nù biàn jǔ lěi zhì qí miàn

同族的人大怒,举起食盒砸到他脸上。

yí fu dōu wú yán guàn xǐ bì qiān wáng chéng xiàng bì yǔ gòng zài qù

夷甫一句话也没说,洗漱完毕,拉着王丞相的手臂,和他一起乘车离去。

zài chē zhōng zhào jìng yǔ chéng xiàng yuē rǔ kàn wǒ yǎn guāng nǎi chū niú bèi shàng

在车里照着镜子对丞相说:“你看我的眼光,竟然高过牛背之上。

péi xiá zài zhōu fù suǒ fù shè zhǔ rén

裴遐在周馥那里,周馥作为主人设宴款待。

xiá yú rén wéi qí fù sī mǎ xíng jiǔ

裴遐和别人下围棋,周馥的司马负责斟酒。

xiá zhèng xì bù shí wèi yǐn

裴遐正专心下棋,没有及时喝酒。

sī mǎ huì yīn yè xiá zhuì dì

司马很生气,就把裴遐拽倒在地。

xiá hái zuò jǔ zhǐ rú cháng yán sè bù biàn fù xì rú gù

胡遐回到座位上,举止如同平常一样,面色没有改变,又像之前一样继续玩乐。

wáng yí fu wèn xiá dāng shí hé de yán sè bù yì

王夷甫问胡遐:“当时怎么能做到面色不变呢?”

dá yuē zhí shì ān dāng gù ěr

胡遐回答说:“只是暗中承受罢了。”

liú qìng sūn zài tài fù fǔ yú shí rén shì duō wèi suǒ gòu

刘庆孙在太傅府任职,当时许多士人都被他设计陷害。

wéi yǔ zi sōng zòng xīn shì wài wú jì kě xián

只有庾子嵩超然物外,专心于自己的事情,没有留下任何可供攻击的把柄。

hòu yǐ qí xìng jiǎn jiā fù shuō tài fù lìng huàn qiān wàn jì qí yǒu lìn yú cǐ kě chéng

后来因为庾子嵩生性节俭而家境富裕,刘庆孙就劝说太傅向他索要千万钱,希望他表现出吝啬,从而有机可乘。

tài fù yú zhòng zuò zhōng wèn yǔ yǔ shí tuí rán yǐ zuì zé zhuì jǐ shàng yǐ tóu jiù chuān qǔ xú dá yún xià guān jiā gù kě yǒu liǎng suō qiān wàn suí gōng suǒ qǔ

太傅在众人面前问庾亮,庾亮当时已经醉得东倒西歪,头巾掉在桌子上,他用头凑过去戴起来,慢慢回答说:“我家里确实有两三千万,随您取用。”

yú shì nǎi fú

于是大家才信服。

hòu yǒu rén xiàng yǔ dào cǐ yǔ yuē kě wèi yǐ xiǎo rén zhī lǜ dù jūn zǐ zhī xīn

后来有人向庾亮提起这件事,庾亮说:“这可以说是用小人的心思,揣度君子的胸怀。”

wáng yí fu yǔ péi jǐng shēng zhì hǎo bù tóng

王夷甫和裴景声志向喜好不同。

jǐng shēng wù yù qǔ zhī zú bù néng huí

裴景声厌恶王夷甫想拉拢他,但最终无法改变他的想法。

nǎi gù yì wáng sì yán jí mà yào wáng dá jǐ yù yǐ fēn bàng

于是特意去拜访王夷甫,放肆地大声辱骂,想逼王夷甫回应自己,以此分担外界的非议。

wáng bù wéi dòng sè xú yuē bái yǎn ér suì zuò

王导不动声色,缓缓说道:“这白眼小子竟敢如此放肆。”

wáng yí fu zhǎng péi chéng gōng sì suì bù yǔ xiāng zhī

王衍比裴𬱟年长四岁,两人素无深交。

shí gòng jí yī chù jiē dāng shí míng shì wèi wáng yuē péi lìng lìng wàng hé zú jì

当时众人齐聚一堂,皆是当世名流,有人对王衍说:“裴楷那点声望何足挂齿!”

wáng biàn qīng péi

王衍便以“卿”称呼裴𬱟(以示轻慢)。

péi yuē zì kě quán jūn yǎ zhì

裴𬱟回应道:“我自会成全您的高雅志趣。”

yǒu wǎng lái zhě yún yǔ gōng yǒu dōng xià yì

有往来传信的人说:庾亮有意率军东下(图谋不轨)。

huò wèi wáng gōng kě qián shāo yán yǐ bèi bù yú

有人对王公说:“可以暗中稍微加强戒备,以防备意外。”

wáng gōng yuē wǒ yǔ yuán guī suī jù wáng chén běn huái bù yī zhī hǎo

王公说:“我和元规虽然都是朝廷大臣,但原本怀着平民百姓般的交情。”

ruò qí yù lái wú jiǎo jīn jìng hái wū yī hé suǒ shāo yán

如果他想要来,我就戴上角巾直接回乌衣巷,何必稍微加强戒备。”

wáng chéng xiàng zhǔ bù yù jiǎn jiào zhàng xià

王丞相的主簿想要检查核对下属的账目。

gōng yǔ zhǔ bù yù yǔ zhǔ bù zhōu xuán wú wéi zhī rén jī àn xián shì

王公对主簿说:“我想和主簿交往,不要过问别人案头琐事。”

zǔ shì shǎo hǎo cái yuán yáo jí hǎo jī bìng héng zì jīng yíng tóng shì yī lèi ér wèi pàn qí dé shī

祖士少喜爱钱财,阮遥集喜爱木屐,两人都经常亲自经营这些爱好,同样是牵累,但无法判断他们的优劣得失。”

rén yǒu yì zǔ jiàn liào shì cái wù

有人去拜访祖约,看见他正在清点财物。

kè zhì píng dāng wèi jǐn yú liǎng xiǎo lù zhù bèi hòu qīng shēn zhàng zhī yì wèi néng píng

客人到来时,他还没收拾完,剩下两个小竹箱放在背后,便侧身遮挡,心里仍不平静。

huò yǒu yì yuán jiàn zì chuī huǒ là jī yīn tàn yuē wèi zhī yī shēng dāng zhù jǐ liàng jī

又有人去拜访阮孚,见他正亲自吹火给木屐上蜡,因而感叹道:“不知这一生能穿几双木屐?”

shén sè xián chàng

他神态悠闲舒畅。

yú shì shèng fù shǐ fēn

于是两人的高下便分出来了。

xǔ shì zhōng gù sī kōng jù zuò chéng xiàng cóng shì ěr shí yǐ bèi yù yóu yàn jí jù lüè wú bù tóng

许侍中和顾司空都担任丞相的属官,那时已受到赏识,游玩宴饮聚会,几乎没有差别。

cháng yè zhì chéng xiàng xǔ xì èr rén huan jí chéng xiàng biàn mìng shǐ rù jǐ zhàng mián

曾经在夜晚到丞相住处嬉戏,两人非常高兴,丞相便命令侍从安排他进入自己的帐中睡觉。

gù zhì xiǎo huí zhuǎn bù dé kuài shú

但直到天亮辗转反侧,无法安睡。

xǔ shàng chuáng biàn hāi tái dà hān

许氏一上床就鼾声大作。

chéng xiàng gù zhū kè yuē cǐ zhōng yì nán de mián chù

丞相回头对各位宾客说:“这里也不是容易入睡的地方。

yǔ tài wèi fēng yí wěi cháng bù qīng jǔ zhǐ shí rén jiē yǐ wéi jiǎ

庾太尉风度仪表雄伟高大,举止不轻浮,当时的人都认为他是装出来的。

liàng yǒu dà ér shù suì yǎ zhòng zhī zhì biàn zì rú cǐ rén zhī shì tiān xìng

庾亮有个大儿子才几岁,文雅稳重的气质,天生就是这样,人们才知道这是天性。

wēn tài zhēn cháng yǐn màn dá zhī cǐ r shén sè tián rán nǎi xú guì yuē jūn hòu hé yǐ wèi cǐ

温峤曾经躲在帐幕后面吓唬他,这孩子神色平静,于是缓缓跪下说:“您为什么要这样做呢?”

lùn zhě wèi bù jiǎn liàng

评论的人认为他不比庾亮差。

sū jùn shí yù hài

在苏峻叛乱时遇害。

huò yún jiàn ā gōng zhī yuán guī fēi jiǎ

有人说:“见到阿恭(庾亮之子),就知道庾亮(字元规)的风采不是假的。”

zhě gōng yú zhāng ān lìng qiān tài wèi jì shì cān jūn míng zì yǐ xiǎn ér wèi wēi rén wèi duō shí

褚裒从章安县令升任太尉记室参军,名声已经显赫但职位低微,人们大多不认识他。

gōng dōng chū chéng gū kè chuán sòng gù lì shù rén tóu qián táng tíng zhù

褚公向东出行,乘坐商船,送别几位旧部下到钱唐亭住宿。

ěr shí wú xīng chén chōng wèi xiàn lìng dāng sòng kè guò zhè jiāng kè chū tíng lì qū gōng yí niú wū xià

当时吴兴人沈充担任县令,有一次送客人过浙江,客人离开后,亭吏把沈充赶到牛棚下面。

cháo shuǐ zhì chén lìng qǐ páng huáng wèn niú wū xià shì hé wù

潮水涨上来时,沈县令起身徘徊,问道:“牛棚下面是什么人?”

lì yún zuó yǒu yī cāng fǔ lái jì tíng zhōng yǒu zūn guì kè quán yí zhī

亭吏说:“昨天有一个粗鄙的人来亭中寄宿,因为有尊贵的客人,就暂时把他移到那里。”

lìng yǒu jiǔ sè yīn yáo wèn cāng fǔ yù shí bǐng bù

县令带着酒意,于是远远地问道:“粗鄙的人想吃饼吗?

xìng hé děng

姓什么?

kě gòng yǔ

可以一起说说话。”

zhě yīn jǔ shǒu dá yuē hé nán zhě jì yě

褚季野于是抬手回答说:“我是河南的褚季野。”

yuǎn jìn jiǔ chéng gōng míng lìng yú shì dà jù bù gǎn yí gōng biàn yú niú wū xià xiū cì yì gōng

远近的人早就听说过他的名声,县令于是非常惊慌,不敢让他移动,就在牛棚下递上名帖拜见他。

gèng zǎi shā wèi zhuàn jù yú gōng qián biān tà tíng lì yù yǐ xiè cán

重新宰杀牲畜准备饭菜,摆在他面前,鞭打管理驿亭的小吏,想以此表示歉意和羞愧。

gōng yǔ zhī zhuó yàn yán sè wú yì zhuàng rú bù jué

褚季野和他一起喝酒吃饭,言语神色没有异常,好像没有察觉一样。

lìng sòng gōng zhì jiè

县令送他到县界。

xī tài fù zài jīng kǒu qiǎn mén shēng yǔ wáng chéng xiàng shū qiú nǚ xù

郗太傅在京口,派门生送信给王丞相,请求挑选女婿。

chéng xiàng yǔ xī xìn jūn wǎng dōng xiāng rèn yì xuǎn zhī

丞相告诉郗信说:“你去东厢房,随意挑选女婿。”

mén shēng guī bái xī yuē wáng jiā zhū láng yì jiē kě jiā wén lái mì xù xián zì jīn chí

门生回来,禀告郗信说:“王家的各位公子,都值得称赞,听说来选女婿,都显得庄重拘谨。”

wéi yǒu yī láng zài chuáng shàng tǎn fù wò rú bù wén

只有一位公子,在床上露着肚子躺着,好像没听见一样。”

xī gōng yún zhèng cǐ hǎo

郗公说:“正是这个好!”

fǎng zhī nǎi shì yì shǎo yīn jià nǚ yǔ yān

打听后,才知道是王羲之,于是把女儿嫁给了他。

guò jiāng chū bài guān yú shì gòng zhuàn

过江初期,授予官职,车马装饰和饮食供应都很丰盛。

yáng màn bài dān yáng yǐn kè lái zǎo zhě bìng de jiā shè

羊曼被任命为丹阳尹时,客人来得早的,都能得到丰盛的款待。

rì yàn jiàn qìng bù fù jí jīng suí kè zǎo wǎn bù wèn guì jiàn

到了傍晚,食物渐渐减少,就不再那么精致了,全看客人来的早晚,不论身份贵贱。

yáng gù bài lín hǎi jìng rì jiē měi gōng

羊固被任命为临海太守时,整天都准备着精美的食物。

suī wǎn zhì yì huò shèng zhuàn

即使客人到得晚,也能享受到丰盛的宴席。

shí lùn yǐ gù zhī fēng huá bù rú màn zhī zhēn shuài

当时舆论认为羊固的丰盛奢华,不如羊曼的真诚直率。

zhōu zhòng zhì yǐn jiǔ zuì chēn mù hái miàn wèi bó rén yuē jūn cái bù rú dì ér héng de zhòng míng

周仲智喝醉了酒,瞪着眼睛转过脸对伯仁说:“你的才能不如弟弟,却意外地获得了很大的名声!”

xū yú jǔ là zhú huǒ zhì bó rén

片刻后,他举起蜡烛火焰投向伯仁。

bó rén xiào yuē ā nú huǒ gōng gù chū xià cè ěr

伯仁笑着说:“你这小子用火攻,实在是下策啊!”

gù hé shǐ wèi yáng zhōu cóng shì

顾和最初担任扬州从事。

yuè dàn dāng cháo wèi rù qǐng tíng chē zhōu mén wài

每月初一上朝时,还未到入朝时刻,他就在州衙门外停车等候。

zhōu hóu yì chéng xiàng lì hé chē biān

周侯去拜访丞相,经过顾和的车旁。

hé mì shī yí rán bù dòng

顾和正在捉虱子,神态平静,一动不动。

zhōu jì guò fǎn hái zhǐ gù xīn yuē cǐ zhōng hé suǒ yǒu

周𫖮离开后,又返回来,指着顾和的心口说:“这里面有什么?”

gù bó shī rú gù xú yīng yuē cǐ zhōng zuì shì nán cè de

顾和依旧捉着虱子,缓缓回答说:“这里是最难测度的地方。”

zhōu hóu jì rù yǔ chéng xiàng yuē qīng zhōu lì zhōng yǒu yī lìng pú cái

周𫖮进去后,对丞相王导说:“你的州吏中有一位具备尚书令和仆射才能的人。”

yǔ tài wèi yǔ sū jùn zhàn bài lǜ zuǒ yòu shí yú rén chéng xiǎo chuán xi bēn

庾亮与苏峻交战,战败后,率领左右十多人,乘小船向西逃跑。

luàn bīng xiāng bāo lüě shè wù zhōng yí gōng yìng xián ér dǎo

乱兵互相抢劫掠夺,箭误中舵工,舵工应弦倒下。

jǔ chuán shàng xián shī sè fēn sǎn liàng bù dòng róng xú yuē cǐ shǒu nà kě shǐ zhù zéi

船上的人都吓得脸色大变,纷纷逃散,庾亮却面不改色,缓缓说道:“这样的手怎么能用来杀贼!”

zhòng nǎi ān

众人这才安定下来。

yǔ xiǎo zhēng xi cháng chū wèi hái

庾翼(小征西)曾经外出未归。

fù mǔ yuán shì liú wàn ān qī yǔ nǚ shàng ān líng chéng lóu shàng

他的岳母阮氏是刘万安的妻子,与女儿一起登上安陵城的城楼。

é qǐng yì guī cè liáng mǎ shèng yú wèi

不久庾翼回来,骑着骏马,随从仪仗盛大。

yuán yǔ nǚ wén yǔ láng néng qí wǒ hé yóu de jiàn

阮氏对女儿说:“听说庾郎擅长骑马,我怎样才能见到呢?

fù gào yì yì biàn wèi yú dào kāi lǔ bù pán mǎ shǐ liǎng zhuǎn zhuì mǎ duò dì yì sè zì ruò

”女儿告诉庾翼,庾翼便在道路上摆开仪仗,骑马盘旋,刚转了两圈,就从马上摔落在地,但他神情自若。

xuān wǔ yǔ jiǎn wén tài zǎi gòng zài mì lìng rén zài yú qián hòu míng gǔ dà jiào

宣武帝与简文帝、太宰同乘一辆车,暗中命令人在车前后击鼓大喊。

lǔ bù zhōng jīng rǎo tài zǎi huáng bù qiú xià yú

仪仗队伍中一片惊慌混乱,太宰恐惧不安请求下车。

gù kàn jiǎn wén mù rán qīng tián

回头看看简文帝,他却神态安详宁静。

xuān wǔ yǔ rén yuē cháo tíng xián gù fù yǒu cǐ xián

宣武帝对人说:“朝廷中竟然还有这样的贤人。

wáng shào wáng huì gòng yì xuān wǔ zhèng zhí shōu yǔ xī jiā

王劭和王荟一同去拜访宣武帝,正碰上逮捕庾希一家。

huì bù zì ān qūn xún yù qù

王荟感到不安,犹豫着想离开;

shào jiān zuò bù dòng dài shōu xìn hái dé bù dìng nǎi chū

邵坚持坐着不动,等待收信的人回来,得到不确定的消息才出去。

lùn zhě yǐ shào wèi yōu

评论者认为邵的表现更胜一筹。

huán xuān wǔ yǔ xī chāo yì shān yí cháo chén tiáo dié jì dìng qí yè tóng sù

桓宣武与郗超商议削减朝臣,拟定好名单后,当晚同住一处。

míng chén qǐ hū xiè ān wáng tǎn zhī rù zhì shū shì zhī

第二天早晨起来,叫谢安、王坦之进来,把奏疏扔给他们看。

xī yóu zài zhàng nèi xiè dōu wú yán wáng zhí zhì hái yún duō

郗超还在帐子里,谢安一句话也没说,王坦之直接把奏疏扔回去,说:太多了!

xuān wǔ qǔ bǐ yù chú xī bù jué qiè cóng zhàng zhōng yǔ xuān wǔ yán

宣武拿起笔想要删减,郗超不自觉地悄悄从帐子里跟宣武说话。

xiè hán xiào yuē xī shēng kě wèi rù mù bīn yě

谢安含笑说:“郗超可以说是入幕之宾啊。

xiè tài fù pán huán dōng shān shí yǔ sūn xìng gōng zhū rén fàn hǎi xì

太傅谢安在东山隐居时,与孙绰等人乘船出海游玩。

fēng qǐ làng yǒng sūn wáng zhū rén sè bìng jù biàn chàng shǐ hái

风起浪涌,孙绰、王羲之等人神色惊慌,便提议返航。

tài fù shén qíng fāng wáng yín xiào bù yán

谢安兴致正浓,吟咏长啸,默不作声。

zhōu rén yǐ gōng mào xián yì shuō yóu qù bù zhǐ

船夫见谢安神态悠闲愉悦,便继续前行。

jì fēng zhuǎn jí làng měng zhū rén jiē xuān dòng bù zuò

不久风势转急,浪涛猛烈,众人都喧哗骚动,无法安坐。

gōng xú yún rú cǐ jiāng wú guī

谢安从容地说:“既然这样,恐怕还是回去吧!”

zhòng rén jí chéng xiǎng ér huí

众人立即应声跟着回去了。

yú shì shěn qí liàng zú yǐ zhèn ān cháo yě

从这件事里人们明白了谢安的气度,认为他完全能够镇抚朝廷内外。

huán gōng fú jiǎ shè zhuàn guǎng yán cháo shì yīn cǐ yù zhū xiè ān wáng tǎn zhī

桓温埋伏下军队设宴,大请朝廷中的官员,想趁此机会杀害谢安和王坦之。

wáng shén jù wèn xiè yuē dàng zuò hé jì

王坦之非常惊慌,问谢安:“应该采取什么办法?”

xiè shén yì bù biàn wèi wén dù yuē jìn zuò cún wáng zài cǐ yī xíng

谢安神色不变,对王坦之说:“晋朝的存亡,决定于我们这一次去的结果。”

xiāng yǔ jù qián

于是大家一起上前。

wáng zhī kǒng zhuàng zhuǎn jiàn yú sè

王坦之的恐惧神色,逐渐在脸上显现出来。

xiè zhī kuān róng yù biǎo yú mào

谢安的从容气度,更加在神态上表露无遗。

wàng jiē qū xí fāng zuò luò shēng yǒng fěng hào hào hóng liú

他望着台阶走向席位,模仿洛阳书生吟咏的腔调,朗诵起“浩浩洪流”的诗句。

huán dàn qí kuàng yuǎn nǎi qù jiě bīng

桓温忌惮他那种旷达高远的气概,便赶快下令撤去伏兵。

wáng xiè jiù qí míng yú cǐ shǐ pàn yōu liè

王坦之和谢安原先声望相当,通过这件事才分出了高下。

xiè tài fù yǔ wáng wén dù gòng yì xī chāo rì gàn wèi de qián wáng biàn yù qù

谢安与王坦之一同去拜访郗超,天色已晚仍未获接见,王坦之便想离开。

xiè yuē bù néng wéi xìng mìng rěn é qǐng

谢安说:“难道不能为了保全性命忍耐片刻吗?”

zhī dào lín huán dōng shí xián bìng sòng yú zhēng lǔ tíng

支道林要回东边去,当时的名流们一同到征虏亭为他送行。

cài zǐ shū qián zhì zuò jìn lín gōng

蔡系先到,座位靠近支道林。

xiè wàn dàn hòu lái zuò xiǎo yuǎn

谢万后到,座位稍远一些。

cài zàn qǐ xiè yí jiù qí chù

蔡系暂时起身离席,谢万就挪到了他的座位上。

cài hái jiàn xiè zài yān yīn hé rù jǔ xiè zhì dì zì fù zuò

蔡邕回来,看见谢安在那里,于是连同褥子一起把谢安举起来扔到地上,自己又坐了回去。

xiè guān zé qīng tuō nǎi xú qǐ zhèn yī jiù xí shén yì shèn píng bù jué chēn jǔ

谢安的帽子和头巾都歪斜脱落了,他却慢慢起身整理好衣服回到座位,神情非常平静,没有表现出愤怒或沮丧。

zuò dìng wèi cài yuē qīng qí rén dài huài wǒ miàn

坐定后,谢安对蔡邕说:“你真是个怪人,差点弄伤我的脸。”

cài dá yuē wǒ běn bù wéi qīng miàn zuò jì

蔡邕回答说:“我本来就没考虑你的脸。”

qí hòu èr rén jù bù jiè yì

之后,两人都没有把这件事放在心上。

xī jiā bīn qīn chóng shì dào ān dé wèn xiǎng mǐ qiān hú xiū shū léi zhǐ yì jì yīn qín

郗嘉宾非常敬重释道安的德行和声望,赠送他一千斛米,并写了一封长信,表达深厚的情意。

dào ān dá zhí yún sǔn mǐ

道安直接回答说:“减少米粮。”

yù jué yǒu dài zhī wèi fán

越发觉得有所依赖是件麻烦事。

xiè ān nán miǎn lì bù shàng shū huán dōng xiè tài fù fù huán gōng sī mǎ chū xi xiāng yù pò gāng

谢安南被免去吏部尚书的职务返回东方,谢太傅前往桓公那里担任司马向西出发,两人在破冈相遇。

jì dāng yuǎn bié suì tíng sān rì gòng yǔ

既然即将远别,于是停留三天一起交谈。

tài fù yù wèi qí shī guān ān nán zhé yǐn yǐ tā duān

太傅想安慰他失去官职的事,安南总是用其他话题岔开。

suī xìn sù zhōng tú jìng bù yán jí cǐ shì

虽然途中连续两夜同宿,最终也没有谈及这件事。

tài fù shēn hèn zài xīn wèi jǐn wèi tóng zhōu yuē xiè fèng gù shì qí shì

太傅心中深藏的怨恨未能完全消除,对同船的人说:“谢奉确实是个非凡的人物。

dài gōng cóng dōng chū xiè tài fù wǎng kàn zhī

戴公从东方来,谢太傅前去探望他。

xiè běn qīng dài jiàn dàn yǔ lùn qín shū

谢太傅原本轻视戴公,见面后只与他谈论琴艺和书法。

dài jì wú lìn sè ér tán qín shū yù miào

戴公不仅毫无不悦之色,反而谈论琴书越发精妙。

xiè yōu rán zhī qí liàng

谢太傅由此悠然体会到他的气度。

xiè gōng yú rén wéi qí é ér xiè xuán huái shàng xìn zhì

谢公与人下围棋时,不久谢玄从淮河前线送来的书信到了。

kàn shū jìng mò rán wú yán xú xiàng jú

看完书信,沉默不语,慢慢转向棋局。

kè wèn huái shàng lì hài

客人询问淮上战事的胜负情况?

dá yuē xiǎo ér bèi dà pò zéi

回答说:“孩子们大败敌军。

yì sè jǔ zhǐ bù yì yú cháng

”神情举止,与平常没有不同。

wáng zǐ yóu zi jìng céng jù zuò yī shì shàng hū fā huǒ

王子猷和王子敬曾经同坐在一间屋子里,屋顶突然起火。

zǐ yóu jù zǒu bì bù huáng qǔ jī

王子猷急忙逃跑躲避,来不及穿鞋;

zi jìng shén sè tián rán xú huàn zuǒ yòu fú píng ér chū bù yì píng cháng

子敬神情平静安详,缓缓呼唤左右侍从,搀扶着他出去,与平常没什么不同。

shì yǐ cǐ dìng èr wáng shén yǔ

世人因此评判出王徽之和王献之两人的气度风范。

fú jiān yóu hún jìn jìng xiè tài fù wèi zi jìng yuē kě jiāng dāng zhóu le qí cǐ chù

苻坚的军队像游魂一样逼近边境,谢安对王献之说:“可以把握关键,在此地了结此事。

wáng sēng mí xiè chē qí gòng wáng xiǎo nú xǔ jí

王僧弥和谢玄一同到王小奴那里聚会。

sēng mí jǔ jiǔ quàn xiè yún fèng shǐ jūn yī shāng

王僧弥举起酒杯向谢玄劝酒说:“敬使君一杯。

xiè yuē kě ěr

”谢玄说:“可以这样。”

sēng mí bó rán qǐ zuò sè yuē rǔ gù shì wú xīng xī zhōng diào jié ěr

僧弥突然站起来,脸色一变说:“你不过是吴兴溪边钓鱼的石头罢了!

hé gǎn zhōu zhāng

竟敢如此嚣张!

xiè xú fǔ zhǎng ér xiào yuē wèi jūn sēng mí shū bù sù shěng nǎi qīn líng shàng guó yě

”谢安从容地拍手笑道:“卫军,僧弥实在不够庄重,竟然冒犯上国。

wáng dōng tíng wèi huán xuān wǔ zhǔ bù jì chéng jiè yǒu měi yù gōng shén yù qí rén de wèi yī fǔ zhī wàng

王东亭担任桓宣武的主簿,凭借家世背景,享有美名,桓公很希望他的门第和才德能成为全府的榜样。

chū jiàn xiè shī yí ér shén sè zì ruò

起初,他见到谢安时举止失当,但神情依然镇定自若。

zuò shàng bīn kè jí xiāng biǎn xiào

在座的宾客立刻开始讥笑他。

gōng yuē bù rán guān qí qíng mào bì zì bù fán

主公说:“不对,看他的神情相貌,必定不是普通人。

wú dāng shì zhī

我应当试探他一下。

hòu yīn yuè cháo gé xià fú gōng yú nèi zǒu mǎ zhí chū tū zhī zuǒ yòu jiē dàng pú ér wáng bù dòng

”后来趁着月初朝会时,王在厅堂下伏地行礼,主公在内院骑马直冲出来突袭他,左右侍从都惊慌跌倒,而王却纹丝不动。

míng jià yú shì dà zhòng xián yún shì gōng fǔ qì yě

他的名声和身价因此大为提高,众人都说“这是辅佐朝政的大器啊”。

tài yuán mò cháng xīng jiàn xiào wǔ xīn shén è zhī

太元末年,彗星出现,孝武帝心里非常厌恶它。

yè huá lín yuán zhōng yǐn jiǔ jǔ bēi shǔ xīng yún cháng xīng

夜晚,在华林园中饮酒,举起酒杯对着彗星说:“彗星啊!

quàn ěr yī bēi jiǔ

劝你喝一杯酒。

zì gǔ hé shí yǒu wàn suì tiān zǐ

自古以来什么时候有过万岁的天子?

yīn jīng zhōu yǒu suǒ shi zuò fù shì shù xī màn xì zhī liú

殷荆州认识一个人,写了篇赋,属于束皙那种轻慢戏谑的风格。

yīn shén yǐ wéi yǒu cái yǔ wáng gōng shì jiàn xīn wén shén kě guān

殷荆州非常认为他有才华,对王恭说:“刚才看到一篇新文章,很值得一看。”

biàn yú shǒu jīn hán zhōng chū zhī

于是就从手巾袋里拿了出来。

wáng dú yīn xiào zhī bù zì shèng

王恭读的时候,殷荆州笑得不能自已。

wáng kàn jìng jì bù xiào yì bù yán hào wù dàn yǐ rú yì tiè zhī ér yǐ

王看完后,既不笑,也不说好坏,只是用如意轻轻压着它罢了。

yīn chàng rán zì shī

殷浩感到怅然若失。

yáng suí dì èr zi fú shǎo yǒu jùn cái yǔ xiè yì shòu xiāng hǎo cháng zǎo wǎng xiè xǔ wèi shí

羊绥的第二个儿子羊孚,年少时就有卓越的才能,与谢益寿交好,曾经一早去谢家,还没吃饭。

é ér wáng qí wáng dǔ lái

不久王齐、王睹来了。

jì xiān bù xiāng shí wáng xiàng xí yǒu bù shuō sè yù shǐ yáng qù

既然之前互不相识,王齐对着席位露出不悦的神色,想赶羊孚离开。

yáng liǎo bù miǎn wéi jiǎo wěi jǐ shàng yǒng zhǔ zì ruò

羊孚完全不理睬,只是把脚搁在几案上,吟咏顾盼,神态自若。

xiè yǔ wáng xù hán wēn shù yǔ bì hái yǔ yáng tán shǎng wáng fāng wù qí qí nǎi hé gòng yǔ

谢安与王珣寒暄几句后,便回头与羊孚谈论品评,王珣这才意识到羊孚的不凡,于是三人一起交谈。

xū yú shí xià èr wáng dōu bù dé cān wéi shǔ yáng bù xiá

不久饭菜端上,王珣兄弟俩都顾不上吃,只顾着招呼羊孚。

yáng bù dà yìng duì zhī ér shèng jìn shí shí bì biàn tuì

羊孚不太回应他们,只是专心吃饭,吃完便起身告辞。

suì kǔ xiāng liú yáng yì bú zhù zhí yún xiàng zhě bù dé cóng mìng zhōng guó shàng xū

王家兄弟竭力挽留,羊孚坚持不留,直率地说:“刚才未能从命,是因为腹中尚空。”

èr wáng shì xiào bó liǎng dì

这两位王先生是王孝伯的两个弟弟。

✦ You read 雅量

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.