三国志 · 陈寿 · Chapter 10 of 65

魏书·荀彧攸贾诩传

PinyinModern Translation
Size

xún yù zì wén ruò yǐng chuān yǐng yīn rén yě

荀彧字文若,颍川颍阴人也。

zǔ fù shū zì jì hé lǎng líng lìng

祖父淑,字季和,朗陵令。

dāng hàn shùn huán zhī jiān zhī míng dāng shì

当汉顺、桓之间,知名当世。

yǒu zi bā rén hào yuē bā lóng

有子八人,号曰八龙。

yù fù gǔn jǐ nán xiāng

彧父绲,济南相。

shū fù shuǎng sī kōng

叔父爽,司空。

yù nián shào shí nán yáng hé yóng yì zhī yuē wáng zuǒ cái yě

彧年少时,南阳何颙异之,曰:“王佐才也。

yǒng hàn yuán nián jǔ xiào lián bài shǒu gōng lìng

”永汉元年,举孝廉,拜守宫令。

dǒng zhuó zhī luàn qiú chū bǔ lì

董卓之乱,求出补吏。

chú gāng fù lìng suì qì guān guī wèi fù lǎo yuē yǐng chuān sì zhàn zhī dì yě tiān xià yǒu biàn cháng wèi bīng chōng yi jí qù zhī wú jiǔ liú

除亢父令,遂弃官归,谓父老曰:“颍川,四战之地也,天下有变,常为兵冲,宜亟去之,无久留。

xiāng rén duō huái tǔ yóu yù huì jì zhōu mù tóng jùn hán fù qiǎn qí yíng zhī mò yǒu suí zhě yù dú jiāng zōng zú zhì jì zhōu

”乡人多怀土犹豫,会冀州牧同郡韩馥遣骑迎之,莫有随者,彧独将宗族至冀州。

ér yuán shào yǐ duó fù wèi dài yù yǐ shàng bīn zhī lǐ

而袁绍已夺馥位,待彧以上宾之礼。

yù dì chén jí tóng jùn xīn píng guō tú jiē wèi shào suǒ rèn

彧弟谌及同郡辛评、郭图,皆为绍所任。

yù dù shào zhōng bù néng chéng dà shì shí tài zǔ wèi fèn wǔ jiāng jūn zài dōng jùn

彧度绍终不能成大事,时太祖为奋武将军,在东郡。

chū píng èr nián yù qù shào cóng tài zǔ

初平二年,彧去绍从太祖。

tài zǔ dà yuè yuē wú zhī zǐ fáng yě

太祖大悦曰:“吾之子房也。

yǐ wéi sī mǎ shí nián èr shí jiǔ

”以为司马,时年二十九。

shì shí dǒng zhuó wēi líng tiān xià tài zǔ yǐ wèn yù yù yuē zhuō bào nüè yǐ shèn bì yǐ luàn zhōng wú néng wéi yě

是时,董卓威陵天下,太祖以问彧,彧曰:“卓暴虐已甚,必以乱终,无能为也。

zhuō qiǎn li què děng chū guān dōng suǒ guò lǔ lüè zhì yǐng chuān chén liú ér hái

”卓遣李傕等出关东,所过虏略,至颍川、陈留而还。

xiāng rén liú zhě duō jiàn shā lüè

乡人留者多见杀略。

míng nián tài zǔ lǐng yǎn zhōu mù hòu wèi zhèn dōng jiāng jūn yù cháng yǐ sī mǎ cóng

明年,太祖领兖州牧,后为镇东将军,彧常以司马从。

xīng píng yuán nián tài zǔ zhēng táo qiān rèn yù liú shì

兴平元年,太祖征陶谦,任彧留事。

huì zhāng miǎo chén gōng yǐ yǎn zhōu fǎn qián yíng lǚ bù

会张邈、陈宫以兖州反,潜迎吕布。

bù jì zhì miǎo nǎi shǐ liú yì gào yù yuē lǚ jiāng jūn lái zhù cáo shǐ jūn jī táo qiān yi jí gōng qí jūn shí

布既至,邈乃使刘翊告彧曰:“吕将军来助曹使君击陶谦,宜亟供其军食。

zhòng yí huò

”众疑惑。

yù zhī miǎo wéi luàn jí lè bīng shè bèi chí zhào dōng jùn tài shǒu xià hóu dūn ér yǎn zhōu zhū chéng jiē yīng bù yǐ

彧知邈为乱,即勒兵设备,驰召东郡太守夏侯惇,而兖州诸城皆应布矣。

shí tài zǔ xī jūn gōng qiān liú shǒu bīng shǎo ér dū jiāng dà lì duō yǔ miǎo gōng tōng móu

时太祖悉军攻谦,留守兵少,而督将大吏多与邈、宫通谋。

dūn zhì qí yè zhū móu pàn zhě shù shí rén zhòng nǎi dìng

惇至,其夜诛谋叛者数十人,众乃定。

yù zhōu cì shǐ guō gòng shuài zhòng shù wàn lái zhì chéng xià huò yán yǔ lǚ bù tóng móu zhòng shén jù

豫州刺史郭贡帅众数万来至城下,或言与吕布同谋,众甚惧。

gòng qiú jiàn yù yù jiāng wǎng

贡求见彧,彧将往。

dūn děng yuē jūn yī zhōu zhèn yě wǎng bì wēi bù kě

惇等曰:“君,一州镇也,往必危,不可。

yù yuē gòng yǔ miǎo děng fēn fēi sù jié yě jīn lái sù jì bì wèi dìng

”彧曰:“贡与邈等,分非素结也,今来速,计必未定;

jí qí wèi dìng shuō zhī zòng bù wéi yòng kě shǐ zhōng lì

及其未定说之,纵不为用,可使中立。

ruò xiān yí zhī bǐ jiāng nù ér chéng jì

若先疑之,彼将怒而成计。

gòng jiàn yù wú jù yì wèi juàn chéng wèi yì gōng suì yǐn bīng qù

”贡见彧无惧意,谓鄄城未易攻,遂引兵去。

yòu yǔ chéng yù jì shǐ shuō fàn dōng ē zú quán sān chéng yǐ dài tài zǔ

又与程昱计,使说范、东阿,卒全三城,以待太祖。

tài zǔ zì xú zhōu huán jī bù pú yáng bù dōng zǒu

太祖自徐州还击布濮阳,布东走。

èr nián xià tài zǔ jūn chéng shì dà jī rén xiāng shí

二年夏,太祖军乘氏,大饥,人相食。

táo qiān sǐ tài zǔ yù suì qǔ xú zhōu hái nǎi dìng bù

陶谦死,太祖欲遂取徐州,还乃定布。

yù yuē xī gāo zǔ bǎo guān zhōng guāng wǔ jù hé nèi jiē shēn gēn gù běn yǐ zhì tiān xià jìn zú yǐ shèng dí tuì zú yǐ jiān shǒu gù suī yǒu kùn bài ér zhōng jì dà yè

彧曰:“昔高祖保关中,光武据河内,皆深根固本以制天下,进足以胜敌,退足以坚守,故虽有困败而终济大业。

jiāng jūn běn yǐ yǎn zhōu shǒu shì píng shān dōng zhī nán bǎi xìng wú bù guī xīn yuè fú

将军本以兖州首事,平山东之难,百姓无不归心悦服。

qiě hé jì tiān xià zhī yào dì yě jīn suī cán huài yóu yì yǐ zì bǎo shì yì jiāng jūn zhī guān zhōng hé nèi yě bù kě yǐ bù xiān dìng

且河、济,天下之要地也,今虽残坏,犹易以自保,是亦将军之关中、河内也,不可以不先定。

jīn yǐ pò li fēng xuē lán ruò fēn bīng dōng jī chén gōng gōng bì bù gǎn xi gù yǐ qí jiān lè bīng shōu shú mài yuē shí chù gǔ yī jǔ ér bù kě pò yě

今以破李封、薛兰,若分兵东击陈宫,宫必不敢西顾,以其间勒兵收熟麦,约食畜谷,一举而布可破也。

pò bù rán hòu nán jié yáng zhōu gòng tǎo yuán shù yǐ lín huái sì

破布,然后南结扬州,共讨袁术,以临淮、泗。

ruò shě bù ér dōng duō liú bīng zé bù zú yòng shǎo liú bīng zé mín jiē bǎo chéng bù dé qiáo cǎi

若舍布而东,多留兵则不足用,少留兵则民皆保城,不得樵采。

bù chéng xū kòu bào mín xīn yì wēi wéi juàn chéng fàn wèi kě quán qí yú fēi jǐ zhī yǒu shì wú yǎn zhōu yě

布乘虚寇暴,民心益危,唯鄄城、范、卫可全,其馀非己之有,是无兖州也。

ruò xú zhōu bù dìng jiāng jūn dāng ān suǒ guī hu

若徐州不定,将军当安所归乎?

qiě táo qiān suī sǐ xú zhōu wèi yì wáng yě

且陶谦虽死,徐州未易亡也。

bǐ chéng wǎng nián zhī bài jiāng jù ér jié qīn xiāng wéi biǎo lǐ

彼惩往年之败,将惧而结亲,相为表里。

jīn dōng fāng jiē yǐ shōu mài bì jiān bì qīng yě yǐ dài jiāng jūn jiāng jūn gōng zhī bù bá lüè zhī wú huò bù chū shí rì zé shí wàn zhī zhòng wèi zhàn ér zì kùn ěr

今东方皆以收麦,必坚壁清野以待将军,将军攻之不拔,略之无获,不出十日,则十万之众未战而自困耳。

qián tǎo xú zhōu wēi fá shí xíng qí zǐ dì niàn fù xiōng zhī chǐ bì rén zì wèi shǒu wú jiàng xīn jiù néng pò zhī shàng bù kě yǒu yě

前讨徐州,威罚实行,其子弟念父兄之耻,必人自为守,无降心,就能破之,尚不可有也。

fu shì gù yǒu qì cǐ qǔ bǐ zhě yǐ dà yì xiǎo kě yě yǐ ān yì wēi kě yě quán yī shí zhī shì bù huàn běn zhī bù gù kě yě

夫事固有弃此取彼者,以大易小可也,以安易危可也,权一时之势,不患本之不固可也。

jīn sān zhě mò lì yuàn jiāng jūn shú lǜ zhī

今三者莫利,愿将军熟虑之。

tài zǔ nǎi zhǐ

”太祖乃止。

dà shōu mài fù yǔ bù zhàn fēn bīng píng zhū xiàn

大收麦,复与布战,分兵平诸县。

bù bài zǒu yǎn zhōu suì píng

布败走,兖州遂平。

jiàn ān yuán nián tài zǔ jī pò huáng jīn

建安元年,太祖击破黄巾。

hàn xiàn dì zì hé dōng hái luò yáng

汉献帝自河东还洛阳。

tài zǔ yì fèng yíng dōu xǔ huò yǐ shān dōng wèi píng hán xiān yáng fèng xīn jiāng tiān zǐ dào luò yáng běi lián zhāng yáng wèi kě zú zhì

太祖议奉迎都许,或以山东未平,韩暹、杨奉新将天子到洛阳,北连张杨,未可卒制。

yù quàn tài zǔ yuē xī jìn wén nà zhōu xiāng wáng ér zhū hóu yǐng cóng gāo zǔ dōng fá wèi yì dì gǎo sù ér tiān xià guī xīn

彧劝太祖曰:“昔晋文纳周襄王而诸侯景从,高祖东伐为义帝缟素而天下归心。

zì tiān zǐ bō yuè jiāng jūn shǒu chàng yì bīng tú yǐ shān dōng rǎo luàn wèi néng yuǎn fù guān yòu rán yóu fēn qiǎn jiàng shuài méng xiǎn tōng shǐ suī yù nán yú wài nǎi xīn wú bù zài wáng shì shì jiāng jūn kuāng tiān xià zhī sù zhì yě

自天子播越,将军首唱义兵,徒以山东扰乱,未能远赴关右,然犹分遣将帅,蒙险通使,虽御难于外,乃心无不在王室,是将军匡天下之素志也。

jīn chē jià xuán zhěn dōng jīng zhēn wú yì shì yǒu cún běn zhī sī bǎi xìng gǎn jiù ér zēng āi

今车驾旋轸,东京榛芜,义士有存本之思,百姓感旧而增哀。

chéng yīn cǐ shí fèng zhǔ shàng yǐ cóng mín wàng dà shùn yě

诚因此时,奉主上以从民望,大顺也;

bǐng zhì gōng yǐ fú xióng jié dà lüè yě

秉至公以服雄杰,大略也;

fú hóng yì yǐ zhì yīng jùn dà dé yě

扶弘义以致英俊,大德也。

tiān xià suī yǒu nì jié bì bù néng wèi lèi míng yǐ

天下虽有逆节,必不能为累,明矣。

hán xiān yáng fèng qí gǎn wéi hài

韩暹、杨奉其敢为害!

ruò bù shí dìng sì fāng shēng xīn hòu suī lǜ zhī wú jí

若不时定,四方生心,后虽虑之,无及。

tài zǔ suì zhì luò yáng fèng yíng tiān zǐ dōu xǔ

”太祖遂至洛阳,奉迎天子都许。

tiān zǐ bài tài zǔ dà jiàng jūn jìn yù wèi hàn shì zhōng shǒu shàng shū lìng

天子拜太祖大将军,进彧为汉侍中,守尚书令。

cháng jū zhōng chí zhòng tài zǔ suī zhēng fá zài wài jūn guó shì jiē yǔ yù chóu yān

常居中持重,太祖虽征伐在外,军国事皆与彧筹焉。

tài zǔ wèn yù shuí néng dài qīng wèi wǒ móu zhě

太祖问彧:“谁能代卿为我谋者?

yù yán xún yōu zhōng yáo

”彧言“荀攸、锺繇”。

xiān shì yù yán cè móu shì jìn xì zhì cái

先是,彧言策谋士,进戏志才。

zhì cái zú yòu jìn guō jiā

志才卒,又进郭嘉。

tài zǔ yǐ yù wèi zhī rén zhū suǒ jìn dá jiē chèn zhí wéi yán xiàng wéi yáng zhōu wéi kāng wèi liáng zhōu hòu bài wáng

太祖以彧为知人,诸所进达皆称职,唯严象为扬州,韦康为凉州,后败亡。

zì tài zǔ zhī yíng tiān zǐ yě yuán shào nèi huái bù fú

自太祖之迎天子也,袁绍内怀不服。

shào jì bìng hé shuò tiān xià wèi qí qiáng

绍既并河朔,天下畏其强。

tài zǔ fāng dōng yōu lǚ bù nán jù zhāng xiù ér xiù bài tài zǔ jūn wū wǎn

太祖方东忧吕布,南拒张绣,而绣败太祖军于宛。

shào yì jiāo yǔ tài zǔ shū qí cí bèi màn

绍益骄,与太祖书,其辞悖慢。

tài zǔ dà nù chū rù dòng jìng biàn wū cháng zhòng jiē wèi yǐ shī lì wū zhāng xiù gù yě

太祖大怒,出入动静变于常,众皆谓以失利于张绣故也。

zhōng yáo yǐ wèn yù yù yuē gōng zhī cōng míng bì bù zhuī jiù wǎng shì dài yǒu tā lǜ

锺繇以问彧,彧曰:“公之聪明,必不追咎往事,殆有他虑。

zé jiàn tài zǔ wèn zhī tài zǔ nǎi yǐ shào shū shì yù yuē jīn jiāng tǎo bú yì ér lì bù dí hé rú

”则见太祖问之,太祖乃以绍书示彧,曰:“今将讨不义,而力不敌,何如?

yù yuē gǔ zhī chéng bài zhě chéng yǒu qí cái suī ruò bì qiáng gǒu fēi qí rén suī qiáng yì ruò liú xiàng zhī cún wáng zú yǐ guān yǐ

”彧曰:“古之成败者,诚有其才,虽弱必强,苟非其人,虽强易弱,刘、项之存亡,足以观矣。

jīn yǔ gōng zhēng tiān xià zhě wéi yuán shào ěr

今与公争天下者,唯袁绍尔。

shào mào wài kuān ér nèi jì rèn rén ér yí qí xīn gōng míng dá bù jū wéi cái suǒ yí cǐ dù shèng yě

绍貌外宽而内忌,任人而疑其心,公明达不拘,唯才所宜,此度胜也。

shào chí zhòng shǎo jué shī zài hòu jī gōng néng duàn dà shì yìng biàn wú fāng cǐ móu shèng yě

绍迟重少决,失在后机,公能断大事,应变无方,此谋胜也。

shào yù jūn kuān huǎn fǎ lìng bù lì shì zú suī zhòng qí shí nán yòng gōng fǎ lìng jì míng shǎng fá bì xíng shì zú suī guǎ jiē zhēng zhì sǐ cǐ wǔ shèng yě

绍御军宽缓,法令不立,士卒虽众,其实难用,公法令既明,赏罚必行,士卒虽寡,皆争致死,此武胜也。

shào píng shì zī cóng róng shì zhì yǐ shōu míng yù gù shì zhī guǎ néng hǎo wèn zhě duō guī zhī gōng yǐ zhì rén dài rén tuī chéng xīn bù wéi xū měi xíng jǐ jǐn jiǎn ér yǔ yǒu gōng zhě wú suǒ lìn xī gù tiān xià zhōng zhèng xiào shí zhī shì xián yuàn wèi yòng cǐ dé shèng yě

绍凭世资,从容饰智,以收名誉,故士之寡能好问者多归之,公以至仁待人,推诚心不为虚美,行己谨俭,而与有功者无所吝惜,故天下忠正效实之士咸愿为用,此德胜也。

fu yǐ sì shèng fǔ tiān zǐ fú yì zhēng fá shuí gǎn bù cóng

夫以四胜辅天子,扶义征伐,谁敢不从?

shào zhī qiáng qí hé néng wéi

绍之强其何能为!

tài zǔ yuè

”太祖悦。

yù yuē bù xiān qǔ lǚ bù hé běi yì wèi yì tú yě

彧曰:“不先取吕布,河北亦未易图也。

tài zǔ yuē rán

”太祖曰:“然。

wú suǒ huò zhě yòu kǒng shào qīn rǎo guān zhōng luàn qiāng hú nán yòu shǔ hàn shì wǒ dú yǐ yǎn yù kàng tiān xià liù fēn zhī wǔ yě

吾所惑者,又恐绍侵扰关中,乱羌、胡,南诱蜀汉,是我独以兖、豫抗天下六分之五也。

wèi jiāng nài hé

为将奈何?

yù yuē guān zhōng jiàng shuài yǐ shí shù mò néng xiāng yī wéi hán suì mǎ chāo zuì qiáng

”彧曰:“关中将帅以十数,莫能相一,唯韩遂、马超最强。

bǐ jiàn shān dōng fāng zhēng bì gè yōng zhòng zì bǎo

彼见山东方争,必各拥众自保。

jīn ruò fǔ yǐ ēn dé qiǎn shǐ lián hé xiāng chí suī bù néng jiǔ ān bǐ gōng ān dìng shān dōng zú yǐ bù dòng

今若抚以恩德,遣使连和,相持虽不能久安,比公安定山东,足以不动。

zhōng yáo kě shǔ yǐ xī shì zé gōng wú yōu yǐ

锺繇可属以西事,则公无忧矣。

sān nián tài zǔ jì pò zhāng xiù dōng qín lǚ bù dìng xú zhōu suì yǔ yuán shào xiāng jù

三年,太祖既破张绣,东禽吕布,定徐州,遂与袁绍相拒。

kǒng róng wèi yù yuē shào de guǎng bīng qiáng

孔融谓彧曰:“绍地广兵强;

tián fēng xǔ yōu zhì jì zhī shì yě wèi zhī móu

田丰、许攸,智计之士也,为之谋;

shěn pèi féng jì jìn zhōng zhī chén yě rèn qí shì

审配、逢纪,尽忠之臣也,任其事;

yán liáng wén chǒu yǒng guàn sān jūn tǒng qí bīng dài nán kè hu

颜良、文丑,勇冠三军,统其兵,殆难克乎!

yù yuē shào bīng suī duō ér fǎ bù zhěng

”彧曰:“绍兵虽多而法不整。

tián fēng gāng ér fàn shàng xǔ yōu tān ér bù zhì

田丰刚而犯上,许攸贪而不治。

shěn pèi zhuān ér wú móu féng jì guǒ ér zì yòng cǐ èr rén liú zhī hòu shì ruò yōu jiā fàn qí fǎ bì bù néng zòng yě bù zòng yōu bì wèi biàn

审配专而无谋,逢纪果而自用,此二人留知后事,若攸家犯其法,必不能纵也,不纵,攸必为变。

yán liáng wén chǒu yī fū zhī yǒng ěr kě yī zhàn ér qín yě

颜良、文丑,一夫之勇耳,可一战而禽也。

wǔ nián yǔ shào lián zhàn

”五年,与绍连战。

tài zǔ bǎo guān dù shào wéi zhī

太祖保官渡,绍围之。

tài zǔ jūn liáng fāng jǐn shū yǔ yù yì yù hái xǔ yǐ yǐn shào

太祖军粮方尽,书与彧,议欲还许以引绍。

yù yuē jīn jūn shí suī shǎo wèi ruò chu hàn zài xíng yáng chéng gāo jiān yě

彧曰:“今军食虽少,未若楚、汉在荥阳、成皋间也。

shì shí liú xiàng mò kěn xiān tuì xiān tuì zhě shì qū yě

是时刘、项莫肯先退,先退者势屈也。

gōng yǐ shí fēn jū yī zhī zhòng huà dì ér shǒu zhī è qí hóu ér bù dé jìn yǐ bàn nián yǐ

公以十分居一之众,画地而守之,扼其喉而不得进,已半年矣。

qíng xiàn shì jié bì jiāng yǒu biàn cǐ yòng qí zhī shí bù kě shī yě

情见势竭,必将有变,此用奇之时,不可失也。

tài zǔ nǎi zhù

”太祖乃住。

suì yǐ qí bīng xí shào bié tún zhǎn qí jiāng chún yú qióng děng shào tuì zǒu

遂以奇兵袭绍别屯,斩其将淳于琼等,绍退走。

shěn pèi yǐ xǔ yōu jiā bù fǎ shōu qí qī zǐ yōu nù pàn shào

审配以许攸家不法,收其妻子,攸怒叛绍;

yán liáng wén chǒu lín zhèn shòu shǒu

颜良、文丑临阵授首;

tián fēng yǐ jiàn jiàn zhū jiē rú yù suǒ cè

田丰以谏见诛,皆如彧所策。

liù nián tài zǔ jiù gǔ dōng píng zhī ān mín liáng shǎo bù zú yǔ hé běi xiāng zhī yù yīn shào xīn pò yǐ qí jiān jī tǎo liú biǎo

六年,太祖就谷东平之安民,粮少,不足与河北相支,欲因绍新破,以其间击讨刘表。

yù yuē jīn shào bài qí zhòng lí xīn yí chéng qí kùn suì dìng zhī

彧曰:“今绍败,其众离心,宜乘其困,遂定之;

ér bèi yǎn yù yuǎn shī jiāng hàn ruò shào shōu qí yú jìn chéng xū yǐ chū rén hòu zé gōng shì qù yǐ

而背兖、豫,远师江、汉,若绍收其馀烬,承虚以出人后,则公事去矣。

tài zǔ fù cì yú hé shàng

”太祖复次于河上。

shào bìng sǐ tài zǔ dù hé jī shào zi tán shàng ér gāo gàn guō yuán qīn lüè hé dōng guān yòu zhèn dòng zhōng yáo shuài mǎ téng děng jī pò zhī

绍病死,太祖渡河,击绍子谭、尚,而高干、郭援侵略河东,关右震动,锺繇帅马腾等击破之。

yǔ zài yáo chuán

语在繇传。

bā nián tài zǔ lù yù qián hòu gōng biǎo fēng yù wèi wàn suì tíng hòu

八年,太祖录彧前后功,表封彧为万岁亭侯。

jiǔ nián tài zǔ bá qiū lǐng jì zhōu mù

九年,太祖拔邺,领冀州牧。

huò shuō tài zǔ yi fù gǔ zhì jiǔ zhōu zé jì zhōu suǒ zhì zhě guǎng dà tiān xià fú yǐ

或说太祖“宜复古置九州,则冀州所制者广大,天下服矣。

tài zǔ jiāng cóng zhī yù yán yuē ruò shì zé jì zhōu dāng de hé dōng féng yì fú fēng xī hé yōu bìng zhī de suǒ duó zhě zhòng

”太祖将从之,彧言曰:“若是,则冀州当得河东、冯翊、扶风、西河、幽、并之地,所夺者众。

qián rì gōng pò yuán shàng qín shěn pèi hǎi nèi zhèn hài bì rén rén zì kǒng bù dé bǎo qí tǔ dì shǒu qí bīng zhòng yě

前日公破袁尚,禽审配,海内震骇,必人人自恐不得保其土地,守其兵众也;

jīn shǐ fēn shǔ jì zhōu jiāng jiē dòng xīn

今使分属冀州,将皆动心。

qiě rén duō shuō guān yòu zhū jiāng yǐ bì guān zhī jì

且人多说关右诸将以闭关之计;

jīn wén cǐ yǐ wéi bì yǐ cì jiàn duó

今闻此,以为必以次见夺。

yī dàn shēng biàn suī yǒu shǒu shàn zhě zhuǎn xiāng xié wèi fēi zé yuán shàng de kuān qí sǐ ér yuán tán huái èr liú biǎo suì bǎo jiāng hàn zhī jiān tiān xià wèi yì tú yě

一旦生变,虽有守善者,转相胁为非,则袁尚得宽其死,而袁谭怀贰,刘表遂保江、汉之间,天下未易图也。

yuàn gōng jí yǐn bīng xiān dìng hé běi rán hòu xiū fù jiù jīng nán lín jīng zhōu zé gòng zhī bù rù zé tiān xià xián zhī gōng yì rén rén zì ān

愿公急引兵先定河北,然后修复旧京,南临荆州,责贡之不入,则天下咸知公意,人人自安。

tiān xià dà dìng nǎi yì gǔ zhì cǐ shè jì cháng jiǔ zhī lì yě

天下大定,乃议古制,此社稷长久之利也。

tài zǔ suì qǐn jiǔ zhōu yì

”太祖遂寝九州议。

shì shí xún yōu cháng wèi móu zhǔ

是时荀攸常为谋主。

yù xiōng yǎn yǐ jiān jūn xiào wèi shǒu qiū dū du hé běi shì

彧兄衍以监军校尉守邺,都督河北事。

tài zǔ zhī zhēng yuán shàng yě gāo gàn mì qiǎn bīng móu xí qiū yǎn nì jué jǐn zhū zhī yǐ gōng fēng liè hóu

太祖之征袁尚也,高干密遣兵谋袭邺,衍逆觉,尽诛之,以功封列侯。

tài zǔ yǐ nǚ qī yù zhǎng zǐ yùn hòu chēng ān yáng gōng zhǔ

太祖以女妻彧长子恽,后称安阳公主。

yù jí yōu bìng guì zhòng jiē qiān chōng jié jiǎn lù cì sàn zhī zōng zú zhī jiù jiā wú yú cái

彧及攸并贵重,皆谦冲节俭,禄赐散之宗族知旧,家无馀财。

shí èr nián fù zēng yù yì qiān hù hé èr qiān hù

十二年,复增彧邑千户,合二千户。

tài zǔ jiāng fá liú biǎo wèn yù cè ān chū yù yuē jīn huá xià yǐ píng nán tǔ zhī kùn yǐ

太祖将伐刘表,问彧策安出,彧曰:“今华夏已平,南土知困矣。

kě xiǎn chū wǎn yè ér jiān xíng qīng jìn yǐ yǎn qí bù yì

可显出宛、叶而间行轻进,以掩其不意。

tài zǔ suì xíng

”太祖遂行。

huì biǎo bìng sǐ tài zǔ zhí qū wǎn yè rú yù jì biǎo zǐ cóng yǐ zhōu nì jiàng

会表病死,太祖直趋宛、叶如彧计,表子琮以州逆降。

shí qī nián dǒng zhāo děng wèi tài zǔ yi jìn jué guó gōng jiǔ cì bèi wù yǐ zhāng shū xūn mì yǐ zī yù

十七年,董昭等谓太祖宜进爵国公,九锡备物,以彰殊勋,密以谘彧。

yù yǐ wéi tài zǔ běn xīng yì bīng yǐ kuāng cháo níng guó bǐng zhōng zhēn zhī chéng shǒu tuì ràng zhī shí

彧以为太祖本兴义兵以匡朝宁国,秉忠贞之诚,守退让之实;

jūn zǐ ài rén yǐ dé bù yí rú cǐ

君子爱人以德,不宜如此。

tài zǔ yóu shì xīn bù néng píng

太祖由是心不能平。

huì zhēng sūn quán biǎo qǐng yù láo jūn yú qiáo yīn zhé liú yù yǐ shì zhōng guāng lù dài fu chí jié cān chéng xiàng jūn shì

会征孙权,表请彧劳军于谯,因辄留彧,以侍中光禄大夫持节,参丞相军事。

tài zǔ jūn zhì rú xū yù jí liú shòu chūn yǐ yōu hōng shí nián wǔ shí

太祖军至濡须,彧疾留寿春,以忧薨,时年五十。

shì yuē jìng hóu

谥曰敬侯。

míng nián tài zǔ suì wèi wèi gōng yǐ

明年,太祖遂为魏公矣。

zi yùn sì hóu guān zhì hǔ bēn zhōng láng jiàng

子恽,嗣侯,官至虎贲中郎将。

chū wén dì yǔ píng yuán hóu zhí bìng yǒu nǐ lùn wén dì qǔ lǐ shì yù

初,文帝与平原侯植并有拟论,文帝曲礼事彧。

jí yù zú yùn yòu yǔ zhí shàn ér yǔ xià hóu shàng bù mù wén dì shēn hèn yùn

及彧卒,恽又与植善,而与夏侯尚不穆,文帝深恨恽。

yùn zǎo zú zi hán yì yǐ wài shēng gù yóu chǒng dài

恽早卒,子甝、霬以外甥故犹宠待。

yùn dì yǔ yù shǐ zhōng chéng yǔ dì shēn dà jiàng jūn cóng shì zhōng láng jiē zhī míng zǎo zú

恽弟俣,御史中丞,俣弟诜,大将军从事中郎,皆知名,早卒。

shēn dì yǐ xián xī zhōng wèi sī kōng

诜弟𫖮,咸熙中为司空。

yùn zi hán sì wèi sàn qí cháng shì jìn jué guǎng yáng xiāng hòu nián sān shí hōng

恽子甝,嗣为散骑常侍,进爵广阳乡侯,年三十薨。

zi yūn sì

子𫖳嗣。

yì guān zhì zhōng lǐng jūn hōng shì yuē zhēn hóu zhuī zèng piào qí jiāng jūn

霬官至中领军,薨,谥曰贞侯,追赠骠骑将军。

zi kǎi sì

子恺嗣。

yì qī sī mǎ jǐng wáng wén wáng zhī mèi yě èr wáng jiē yǔ qīn shàn

霬妻,司马景王、文王之妹也,二王皆与亲善。

xián xī zhōng kāi jiàn wǔ děng yì yǐ zhe xūn qián cháo gǎi fēng kǎi nán dùn zi

咸熙中,开建五等,霬以著勋前朝,改封恺南顿子。

xún yōu zì gōng dá yù cóng zǐ yě

荀攸字公达,彧从子也。

zǔ fù yù guǎng líng tài shǒu

祖父昙,广陵太守。

yōu shǎo gū

攸少孤。

jí yù zú gù lì zhāng quán qiú shǒu yù mù

及昙卒,故吏张权求守昙墓。

yōu nián shí sān yí zhī wèi shū fù qú yuē cǐ lì yǒu fēi cháng zhī sè dài jiāng yǒu jiān

攸年十三,疑之,谓叔父衢曰:“此吏有非常之色,殆将有奸!

qú wù nǎi tuī wèn guǒ shā rén wáng mìng

”衢寤,乃推问,果杀人亡命。

yóu shì yì zhī

由是异之。

jìn bǐng zhèng zhēng hǎi nèi míng shì yōu děng èr shí yú rén

进秉政,征海内名士攸等二十馀人。

yōu dào bài huáng mén shì láng

攸到,拜黄门侍郎。

dǒng zhuó zhī luàn guān dōng bīng qǐ zhuō xǐ dōu cháng ān

董卓之乱,关东兵起,卓徙都长安。

yōu yǔ yì láng zhèng tài hé yóng shì zhōng zhǒng ji yuè qí xiào wèi wu qióng děng móu yuē dǒng zhuó wú dào shén wū jié zhòu tiān xià jiē yuàn zhī suī zī qiáng bīng shí yì pǐ fu ěr

攸与议郎郑泰、何颙、侍中种辑、越骑校尉伍琼等谋曰:“董卓无道,甚于桀纣,天下皆怨之,虽资强兵,实一匹夫耳。

jīn zhí cì shā zhī yǐ xiè bǎi xìng rán hòu jù xiáo hán fǔ wáng mìng yǐ hào lìng tiān xià cǐ huán wén zhī jǔ yě

今直刺杀之以谢百姓,然后据殽、函,辅王命,以号令天下,此桓文之举也。

shì chuí jiù ér jué shōu yóng yōu xì yù yóng yōu jù zì shā yōu yán yǔ yǐn shí zì ruò huì zhuō sǐ de miǎn

”事垂就而觉,收颙、攸系狱,颙忧惧自杀,攸言语饮食自若,会卓死得免。

qì guān guī fù bì gōng fǔ jǔ gāo dì qiān rèn chéng xiāng bù xíng

弃官归,复辟公府,举高第,迁任城相,不行。

yōu yǐ shǔ hàn xiǎn gù rén mín yīn shèng nǎi qiú wèi shǔ jùn tài shǒu dào jué bù de zhì zhù jīng zhōu

攸以蜀汉险固,人民殷盛,乃求为蜀郡太守,道绝不得至,驻荆州。

tài zǔ yíng tiān zǐ dōu xǔ yí yōu shū yuē fāng jīn tiān xià dà luàn zhì shì láo xīn zhī shí yě ér gù guān biàn shǔ hàn bù yǐ jiǔ hu

太祖迎天子都许,遗攸书曰:“方今天下大乱,智士劳心之时也,而顾观变蜀汉,不已久乎!

wū shì zhēng yōu wèi rǔ nán tài shǒu rù wèi shàng shū

”于是征攸为汝南太守,入为尚书。

tài zǔ sù wén yōu míng yǔ yǔ dà yuè wèi xún yù zhōng yáo yuē gōng dá fēi cháng rén yě wú de yǔ zhī jì shì tiān xià dāng hé yōu zāi

太祖素闻攸名,与语大悦,谓荀彧、锺繇曰:“公达,非常人也,吾得与之计事,天下当何忧哉!

yǐ wéi jūn shī

”以为军师。

jiàn ān sān nián cóng zhēng zhāng xiù

建安三年,从征张绣。

yōu yán wū tài zǔ yuē xiù yǔ liú biǎo xiāng shì wèi qiáng rán xiù yǐ yóu jūn yǎng shí wū biǎo biǎo bù néng gōng yě shì bì lí

攸言于太祖曰:“绣与刘表相恃为强,然绣以游军仰食于表,表不能供也,势必离。

bù rú huǎn jūn yǐ dài zhī kě yòu ér zhì yě

不如缓军以待之,可诱而致也;

ruò jí zhī qí shì bì xiāng jiù

若急之,其势必相救。

tài zǔ bù cóng suì jìn jūn zhī ráng yǔ zhàn

”太祖不从,遂进军之穰,与战。

xiù jí biǎo guǒ jiù zhī

绣急,表果救之。

jūn bù lì

军不利。

tài zǔ wèi yōu yuē bù yòng jūn yán zhì shì

太祖谓攸曰:“不用君言至是。

nǎi shè qí bīng fù zhàn dà pò zhī

”乃设奇兵复战,大破之。

shì suì tài zǔ zì wǎn zhēng lǚ bù zhì xià pī bù bài tuì gù shǒu gōng zhī bù bá lián zhàn shì zú pí tài zǔ yù hái

是岁,太祖自宛征吕布,至下邳,布败退固守,攻之不拔,连战,士卒疲,太祖欲还。

yōu yǔ guō jiā shuō yuē lǚ bù yǒng ér wú móu jīn sān zhàn jiē běi qí ruì qì shuāi yǐ

攸与郭嘉说曰:“吕布勇而无谋,今三战皆北,其锐气衰矣。

sān jūn yǐ jiāng wéi zhǔ zhǔ shuāi zé jūn wú fèn yì

三军以将为主,主衰则军无奋意。

fu chén gōng yǒu zhì ér chí jīn jí bù qì zhī wèi fù gōng móu zhī wèi dìng jìn jí gōng zhī bù kě bá yě

夫陈宫有智而迟,今及布气之未复,宫谋之未定,进急攻之,布可拔也。

nǎi yǐn yí sì guàn chéng chéng kuì shēng qín bù

”乃引沂、泗灌城,城溃,生禽布。

hòu cóng jiù liú yán wū bái mǎ yōu huà cè zhǎn yán liáng

后从救刘延于白马,攸画策斩颜良。

yǔ zài wǔ jì

语在武纪。

tài zǔ bá bái mǎ hái qiǎn zī zhòng xún hé ér xi

太祖拔白马还,遣辎重循河而西。

yuán shào dù hé zhuī zú yǔ tài zǔ yù

袁绍渡河追,卒与太祖遇。

zhū jiāng jiē kǒng shuō tài zǔ hái bǎo yíng yōu yuē cǐ suǒ yǐ qín dí nài hé qù zhī

诸将皆恐,说太祖还保营,攸曰:“此所以禽敌,奈何去之!

tài zǔ mù yōu ér xiào

”太祖目攸而笑。

suì yǐ zī zhòng ěr zéi zéi jìng bēn zhī chén luàn

遂以辎重饵贼,贼竞奔之,陈乱。

nǎi zòng bù qí jī dà pò zhī zhǎn qí qí jiāng wén chǒu tài zǔ suì yǔ shào xiāng jù wū guān dù

乃纵步骑击,大破之,斩其骑将文丑,太祖遂与绍相拒于官渡。

jūn shí fāng jǐn yōu yán wū tài zǔ yuē shào yùn chē dàn mù zhì qí jiāng hán xún dà ruì ér qīng dí jī kě pò yě

军食方尽,攸言于太祖曰:“绍运车旦暮至,其将韩{荀大}锐而轻敌,击可破也。

tài zǔ yuē shuí kě shǐ

”太祖曰:“谁可使?

yōu yuē xú huang kě

”攸曰:“徐晃可。

nǎi qiǎn huang jí shǐ huàn yāo jī pò zǒu zhī shāo qí zī zhòng

”乃遣晃及史涣邀击破走之,烧其辎重。

huì xǔ yōu lái jiàng yán shào qiǎn chún yú qióng děng jiāng wàn yú bīng yíng yùn liáng jiāng jiāo zú duò kě yào jī yě

会许攸来降,言绍遣淳于琼等将万馀兵迎运粮,将骄卒惰,可要击也。

zhòng jiē yí

众皆疑。

wéi yōu yǔ gǔ xǔ quàn tài zǔ

唯攸与贾诩劝太祖。

tài zǔ nǎi liú yōu jí cáo hóng shǒu

太祖乃留攸及曹洪守。

tài zǔ zì jiāng gōng pò zhī jǐn zhǎn qióng děng

太祖自将攻破之,尽斩琼等。

shào jiāng zhāng hé gāo lǎn shāo gōng lǔ jiàng shào suì qì jūn zǒu

绍将张郃、高览烧攻橹降,绍遂弃军走。

hé zhī lái hóng yí bù gǎn shòu yōu wèi hóng yuē hé jì bù yòng nù ér lái jūn hé yí

郃之来,洪疑不敢受,攸谓洪曰:“郃计不用,怒而来,君何疑?

nǎi shòu zhī

”乃受之。

qī nián cóng tǎo yuán tán shàng wū lí yáng

七年,从讨袁谭、尚于黎阳。

míng nián tài zǔ fāng zhēng liú biǎo tán shàng zhēng jì zhōu

明年,太祖方征刘表,谭、尚争冀州。

tán qiǎn xīn pí qǐ xiáng qǐng jiù tài zǔ jiāng xǔ zhī yǐ wèn qún xià

谭遣辛毗乞降请救,太祖将许之,以问群下。

qún xià duō yǐ wéi biǎo qiáng yi xiān píng zhī tán shàng bù zú yōu yě

群下多以为表强,宜先平之,谭、尚不足忧也。

yōu yuē tiān xià fāng yǒu shì ér liú biǎo zuò bǎo jiāng hàn zhī jiān qí wú sì fāng zhì kě zhī yǐ

攸曰:“天下方有事,而刘表坐保江、汉之间,其无四方志可知矣。

yuán shì jù sì zhōu zhī de dài jiǎ shí wàn shào yǐ kuān hòu de zhòng jiè shǐ èr zi hé mù yǐ shǒu qí chéng yè zé tiān xià zhī nán wèi xi yě

袁氏据四州之地,带甲十万,绍以宽厚得众,借使二子和睦以守其成业,则天下之难未息也。

jīn xiōng dì gòu è cǐ shì bù liǎng quán

今兄弟遘恶,此势不两全。

ruò yǒu suǒ bìng zé lì zhuān lì zhuān zé nán tú yě

若有所并则力专,力专则难图也。

jí qí luàn ér qǔ zhī tiān xià dìng yǐ cǐ shí bù kě shī yě

及其乱而取之,天下定矣,此时不可失也。

tài zǔ yuē shàn

”太祖曰:“善。

nǎi xǔ tán hé qīn suì huán jī pò shàng

”乃许谭和亲,遂还击破尚。

qí hòu tán pàn cóng zhǎn tán wū nán pí

其后谭叛,从斩谭于南皮。

jì zhōu píng tài zǔ biǎo fēng yōu yuē jūn shī xún yōu zì chū zuǒ chén wú zhēng bù cóng qián hòu kè dí jiē yōu zhī móu yě

冀州平,太祖表封攸曰:“军师荀攸,自初佐臣,无征不从,前后克敌,皆攸之谋也。

wū shì fēng líng shù tíng hòu

”于是封陵树亭侯。

shí èr nián xià lìng dà lùn gōng xíng fēng tài zǔ yuē zhōng zhèng mì móu fǔ níng nèi wài wén ruò shì yě

十二年,下令大论功行封,太祖曰:“忠正密谋,抚宁内外,文若是也。

gōng dá qí cì yě

公达其次也。

zēng yì sì bǎi bìng qián qī bǎi hù zhuǎn wéi zhōng jūn shī

”增邑四百,并前七百户,转为中军师。

wèi guó chū jiàn wèi shàng shū lìng

魏国初建,为尚书令。

yōu shēn mì yǒu zhì fáng zì cóng tài zǔ zhēng fá cháng móu mó wéi wò shí rén jí zǐ dì mò zhī qí suǒ yán

攸深密有智防,自从太祖征伐,常谋谟帷幄,时人及子弟莫知其所言。

tài zǔ měi chēng yuē gōng dá wài yú nèi zhì wài qiè nèi yǒng wài ruò nèi qiáng bù fá shàn wú shī láo zhì kě jí yú bù kě jí suī yán zǐ nìng wǔ bù néng guò yě

太祖每称曰:“公达外愚内智,外怯内勇,外弱内强,不伐善,无施劳,智可及,愚不可及,虽颜子、宁武不能过也。

wén dì zài dōng gōng tài zǔ wèi yuē xún gōng dá rén zhī shī biǎo yě rǔ dāng jìn lǐ jìng zhī

”文帝在东宫,太祖谓曰:“荀公达,人之师表也,汝当尽礼敬之。

yōu céng bìng shì zǐ wèn bìng dú bài chuáng xià qí jiàn zūn yì rú cǐ

”攸曾病,世子问病,独拜床下,其见尊异如此。

yōu yǔ zhōng yáo shàn yáo yán wǒ měi yǒu suǒ xíng fǎn fù sī wéi zì wèi wú yǐ yì

攸与锺繇善,繇言:“我每有所行,反复思惟,自谓无以易;

yǐ zī gōng dá zhé fù guò rén yì

以咨公达,辄复过人意。

gōng dá qián hòu fán huà qí cè shí èr wéi yáo zhī zhī

”公达前后凡画奇策十二,唯繇知之。

yáo zhuàn jí wèi jiù huì hōng gù shì bù dé jǐn wén yě

繇撰集未就,会薨,故世不得尽闻也。

yōu cóng zhēng sūn quán dào hōng

攸从征孙权,道薨。

tài zǔ yán zé liú tì

太祖言则流涕。

zhǎng zǐ jī yǒu yōu fēng zǎo méi

长子缉,有攸风,早没。

cì zǐ shì sì wú zi jué

次子适嗣,无子,绝。

huáng chū zhōng shào fēng yōu sūn biāo wèi líng shù tíng hòu yì sān bǎi hù hòu zhuǎn fēng qiū yáng tíng hòu

黄初中,绍封攸孙彪为陵树亭侯,邑三百户,后转封丘阳亭侯。

zhèng shǐ zhōng zhuī shì yōu yuē jìng hóu

正始中,追谥攸曰敬侯。

gǔ xǔ zì wén hé wǔ wēi gū zāng rén yě

贾诩字文和,武威姑臧人也。

shǎo shí rén mò zhī wéi hàn yáng yán zhōng yì zhī wèi xǔ yǒu liáng píng zhī qí

少时人莫知,唯汉阳阎忠异之,谓诩有良、平之奇。

chá xiào lián wèi láng jí bìng qù guān xi hái zhì qiān dào yù pàn dǐ tóng háng shù shí rén jiē wèi suǒ zhí

察孝廉为郎,疾病去官,西还至汧,道遇叛氐,同行数十人皆为所执。

xǔ yuē wǒ duàn gōng wài sūn yě rǔ bié mái wǒ wǒ jiā bì hòu shú zhī

诩曰:“我段公外孙也,汝别埋我,我家必厚赎之。

shí tài wèi duàn jiǒng xī jiǔ wèi biān jiāng wēi zhèn xī tǔ gù xǔ jiǎ yǐ jù dǐ

”时太尉段颎,昔久为边将,威震西土,故诩假以惧氐。

dǐ guǒ bù gǎn hài yǔ méng ér sòng zhī qí yú xī sǐ

氐果不敢害,与盟而送之,其馀悉死。

xǔ shí fēi duàn shēng quán yǐ jì shì xián cǐ lèi yě

诩实非段甥,权以济事,咸此类也。

dǒng zhuó zhī rù luò yáng xǔ yǐ tài wèi yuàn wèi píng jīn dū wèi qiān tǎo lǔ xiào wèi

董卓之入洛阳,诩以太尉掾为平津都尉,迁讨虏校尉。

zhuō xù zhōng láng jiàng niú fǔ zhūn shǎn xǔ zài fǔ jūn

卓婿中郎将牛辅屯陕,诩在辅军。

zhuō bài fǔ yòu sǐ zhòng kǒng jù xiào wèi li què guō sì zhāng jì děng yù jiě sàn jiān xíng guī xiāng lǐ

卓败,辅又死,众恐惧,校尉李傕、郭汜、张济等欲解散,间行归乡里。

xǔ yuē wén cháng ān zhōng yì yù jǐn zhū liáng zhōu rén ér zhū jūn qì zhòng dān xíng jí yī tíng cháng néng shù jūn yǐ

诩曰:“闻长安中议欲尽诛凉州人,而诸君弃众单行,即一亭长能束君矣。

bù rú lǜ zhòng ér xi suǒ zài shōu bīng yǐ gōng cháng ān wèi dǒng gōng bào chóu xìng ér shì jì fèng guó jiā yǐ zhēng tiān xià ruò bù jì zǒu wèi hòu yě

不如率众而西,所在收兵,以攻长安,为董公报仇,幸而事济,奉国家以征天下,若不济,走未后也。

zhòng yǐ wéi rán

”众以为然。

què nǎi xi gōng cháng ān

傕乃西攻长安。

yǔ zài zhuō chuán

语在《卓传》。

hòu xǔ wèi zuǒ féng yì què děng yù yǐ gōng hóu zhī xǔ yuē cǐ jiù mìng zhī jì hé gōng zhī yǒu

后诩为左冯翊,傕等欲以功侯之,诩曰:“此救命之计,何功之有!

gù cí bù shòu

”固辞不受。

yòu yǐ wéi shàng shū pú yè xǔ yuē shàng shū pú yè guān zhī shī zhǎng tiān xià suǒ wàng xǔ míng bù sù zhòng fēi suǒ yǐ fú rén yě

又以为尚书仆射,诩曰:“尚书仆射,官之师长,天下所望,诩名不素重,非所以服人也。

zòng xǔ mèi yú róng lì nài guó cháo hé

纵诩昧于荣利,奈国朝何!

nǎi gèng bài xǔ shàng shū diǎn xuǎn jǔ duō suǒ kuāng jì què děng qīn ér dàn zhī

”乃更拜诩尚书,典选举,多所匡济,傕等亲而惮之。

huì mǔ sāng qù guān bài guāng lù dài fu

会母丧去官,拜光禄大夫。

què sì děng dòu cháng ān zhōng què fù qǐng xǔ wèi xuān yì jiāng jūn

傕、汜等斗长安中,傕复请诩为宣义将军。

què děng hé chū tiān zǐ yòu hù dà chén xǔ yǒu lì yān

傕等和,出天子,祐护大臣,诩有力焉。

tiān zǐ jì chū xǔ shàng hái yìn shòu

天子既出,诩上还印绶。

shì shí jiāng jūn duàn wēi zhūn huá yīn yǔ xǔ tóng jùn suì qù què tuō wēi

是时将军段煨屯华阴,与诩同郡,遂去傕讬煨。

xǔ sù zhī míng wèi wēi jūn suǒ wàng

诩素知名,为煨军所望。

wēi nèi kǒng qí jiàn duó ér wài fèng xǔ lǐ shèn bèi xǔ yù bù zì ān

煨内恐其见夺,而外奉诩礼甚备,诩愈不自安。

zhāng xiù zài nán yáng xǔ yīn jié xiù xiù qiǎn rén yíng xǔ

张绣在南阳,诩阴结绣,绣遣人迎诩。

xǔ jiāng xíng huò wèi xǔ yuē wēi dài jūn hòu yǐ jūn ān qù zhī

诩将行,或谓诩曰:“煨待君厚矣,君安去之?

xǔ yuē wēi xìng duō yí yǒu jì xǔ yì lǐ suī hòu bù kě shì jiǔ jiāng wèi suǒ tú

”诩曰:“煨性多疑,有忌诩意,礼虽厚,不可恃,久将为所图。

wǒ qù bì xǐ yòu wàng wú jié dà yuán wū wài bì hòu wú qī zǐ

我去必喜,又望吾结大援于外,必厚吾妻子。

xiù wú móu zhǔ yì yuàn de xǔ zé jiā yǔ shēn bì jù quán yǐ

绣无谋主,亦愿得诩,则家与身必俱全矣。

xǔ suì wǎng xiù zhí zǐ sūn lǐ wēi guǒ shàn shì qí jiā

”诩遂往,绣执子孙礼,煨果善视其家。

xǔ shuō xiù yǔ liú biǎo lián hé

诩说绣与刘表连和。

tài zǔ bǐ zhēng zhī yī zhāo yǐn jūn tuì xiù zì zhuī zhī

太祖比征之,一朝引军退,绣自追之。

xǔ wèi xiù yuē bù kě zhuī yě zhuī bì bài

诩谓绣曰:“不可追也,追必败。

xiù bù cóng jìn bīng jiāo zhàn dà bài ér hái

”绣不从,进兵交战,大败而还。

xǔ wèi xiù yuē cù gèng zhuī zhī gèng zhàn bì shèng

诩谓绣曰:“促更追之,更战必胜。

xiù xiè yuē bù yòng gōng yán yǐ zhì wū cǐ

”绣谢曰:“不用公言,以至于此。

jīn yǐ bài nài hé fù zhuī

今已败,奈何复追?

xǔ yuē bīng shì yǒu biàn jí wǎng bì lì

”诩曰:“兵势有变,亟往必利。

xiù xìn zhī suì shōu sàn zú fù zhuī dà zhàn guǒ yǐ shèng hái

”绣信之,遂收散卒赴追,大战,果以胜还。

wèn xǔ yuē xiù yǐ jīng bīng zhuī tuì jūn ér gōng yuē bì bài

问诩曰:“绣以精兵追退军,而公曰必败;

tuì yǐ bài zú jī shèng bīng ér gōng yuē bì kè

退以败卒击胜兵,而公曰必克。

xī rú gōng yán hé qí fǎn ér jiē yàn yě

悉如公言,何其反而皆验也?

xǔ yuē cǐ yì zhī ěr

”诩曰:“此易知耳。

jiāng jūn suī shàn yòng bīng fēi cáo gōng dí yě

将军虽善用兵,非曹公敌也。

jūn suī xīn tuì cáo gōng bì zì duàn hòu

军虽新退,曹公必自断后;

zhuī bīng suī jīng jiāng jì bù dí bǐ shì yì ruì gù zhī bì bài

追兵虽精,将既不敌,彼士亦锐,故知必败。

cáo gōng gōng jiāng jūn wú shī cè lì wèi jǐn ér tuì bì guó nèi yǒu gù

曹公攻将军无失策,力未尽而退,必国内有故;

yǐ pò jiāng jūn bì qīng jūn sù jìn zòng liú zhū jiāng duàn hòu zhū jiāng suī yǒng yì fēi jiāng jūn dí gù suī yòng bài bīng ér zhàn bì shèng yě

已破将军,必轻军速进,纵留诸将断后,诸将虽勇,亦非将军敌,故虽用败兵而战必胜也。

xiù nǎi fú

”绣乃服。

shì hòu tài zǔ jù yuán shào wū guān dù shào qiǎn rén zhāo xiù bìng yǔ xǔ shū jié yuán

是后,太祖拒袁绍于官渡,绍遣人招绣,并与诩书结援。

xiù yù xǔ zhī xǔ xiǎn wū xiù zuò shàng wèi shào shǐ yuē guī xiè yuán běn chū xiōng dì bù néng xiāng róng ér néng róng tiān xià guó shì hu

绣欲许之,诩显于绣坐上谓绍使曰:“归谢袁本初,兄弟不能相容,而能容天下国士乎?

xiù jīng jù yuē hé zhì wū cǐ

“绣惊惧曰:“何至于此!

qiè wèi xǔ yuē ruò cǐ dāng hé guī

“窃谓诩曰:“若此,当何归?

xǔ yuē bù rú cóng cáo gōng

”诩曰:“不如从曹公。

xiù yuē yuán qiáng cáo ruò yòu yǔ cáo wèi chóu cóng zhī rú hé

”绣曰:“袁强曹弱,又与曹为雠,从之如何?

xǔ yuē cǐ nǎi suǒ yǐ yi cóng yě

”诩曰:“此乃所以宜从也。

fu cáo gōng fèng tiān zi yǐ lìng tiān xià qí yi cóng yī yě

夫曹公奉天子以令天下,其宜从一也。

shào qiáng shèng wǒ yǐ shǎo zhòng cóng zhī bì bù yǐ wǒ wéi zhòng

绍强盛,我以少众从之,必不以我为重。

cáo gōng zhòng ruò qí de wǒ bì xǐ qí yi cóng èr yě

曹公众弱,其得我必喜,其宜从二也。

fu yǒu bà wáng zhī zhì zhě gù jiāng shì sī yuàn yǐ míng dé wū sì hǎi qí yi cóng sān yě

夫有霸王之志者,固将释私怨,以明德于四海,其宜从三也。

yuàn jiāng jūn wú yí

愿将军无疑!

xiù cóng zhī lǜ zhòng guī tài zǔ

”绣从之,率众归太祖。

tài zǔ jiàn zhī xǐ zhí xǔ shǒu yuē shǐ wǒ xìn zhòng wū tiān xià zhě zi yě

太祖见之,喜,执诩手曰:“使我信重于天下者,子也。

biǎo xǔ wèi zhí jīn wú fēng dū tíng hóu qiān jì zhōu mù

”表诩为执金吾,封都亭侯,迁冀州牧。

jì zhōu wèi píng liú cān sī kōng jūn shì

冀州未平,留参司空军事。

yuán shào wéi tài zǔ wū guān dù tài zǔ liáng fāng jǐn wèn xǔ jì yān chū xǔ yuē gōng míng shèng shào yǒng shèng shào yòng rén shèng shào jué jī shèng shào yǒu cǐ sì shèng ér bàn nián bù dìng zhě dàn gù wàn quán gù yě

袁绍围太祖于官渡,太祖粮方尽,问诩计焉出,诩曰:“公明胜绍,勇胜绍,用人胜绍,决机胜绍,有此四胜而半年不定者,但顾万全故也。

bì jué qí jī xū yú kě dìng yě

必决其机,须臾可定也。

tài zǔ yuē shàn

”太祖曰:“善。

nǎi bìng bīng chū wéi jī shào sān shí yú lǐ yíng pò zhī

”乃并兵出,围击绍三十馀里营,破之。

shào jūn dà kuì hé běi píng

绍军大溃,河北平。

tài zǔ lǐng jì zhōu mù xǐ xǔ wèi tài zhōng dài fū

太祖领冀州牧,徙诩为太中大夫。

jiàn ān shí sān nián tài zǔ pò jīng zhōu yù shùn jiāng dōng xià

建安十三年,太祖破荆州,欲顺江东下。

xǔ jiàn yuē míng gōng xī pò yuán shì jīn shōu hàn nán wēi míng yuǎn zhe jūn shì jì dà

诩谏曰:“明公昔破袁氏,今收汉南,威名远著,军势既大;

ruò chéng jiù chu zhī ráo yǐ xiǎng lì shì fǔ ān bǎi xìng shǐ ān tǔ lè yè zé kě bù láo zhòng ér jiāng dōng jī fú yǐ

若乘旧楚之饶,以飨吏士,抚安百姓,使安土乐业,则可不劳众而江东稽服矣。

tài zǔ bù cóng jūn suì wú lì

”太祖不从,军遂无利。

tài zǔ hòu yǔ hán suì mǎ chāo zhàn wū wèi nán chāo děng suǒ gē dì yǐ hé bìng qiú rèn zǐ

太祖后与韩遂、马超战于渭南,超等索割地以和,并求任子。

xǔ yǐ wéi kě wěi xǔ zhī

诩以为可伪许之。

yòu wèn xǔ jì cè xǔ yuē lí zhī ér yǐ

又问诩计策,诩曰:“离之而已。

tài zǔ yuē jiě

”太祖曰:“解。

yī chéng yòng xǔ móu

”一承用诩谋。

yǔ zài wǔ jì

语在武纪。

zú pò suì chāo xǔ běn móu yě

卒破遂、超,诩本谋也。

shì shí wén dì wèi wǔ guān jiāng ér lín zī hóu zhí cái míng fāng shèng gè yǒu dǎng yǔ yǒu duó zōng zhī yì

是时,文帝为五官将,而临菑侯植才名方盛,各有党与,有夺宗之议。

wén dì shǐ rén wèn xǔ zì gù zhī shù xǔ yuē yuàn jiāng jūn huī chóng dé dù gōng sù shì zhī yè zhāo xī zī zī bù wéi zǐ dào

文帝使人问诩自固之术,诩曰:“愿将军恢崇德度,躬素士之业,朝夕孜孜,不违子道。

rú cǐ ér yǐ

如此而已。

wén dì cóng zhī shēn zì dǐ lì

”文帝从之,深自砥砺。

tài zǔ yòu cháng bǐng chú zuǒ yòu wèn xǔ xǔ hēi rán bù duì

太祖又尝屏除左右问诩,诩嘿然不对。

tài zǔ yuē yǔ qīng yán ér bù dá hé yě

太祖曰:“与卿言而不答,何也?

xǔ yuē shǔ shì yǒu suǒ sī gù bù jí duì ěr

”诩曰:“属适有所思,故不即对耳。

tài zǔ yuē hé sī

”太祖曰:“何思?

xǔ yuē sī yuán běn chū liú jǐng shēng fù zǐ yě

”诩曰:“思袁本初、刘景升父子也。

tài zǔ dà xiào wū shì tài zǐ suì dìng

”太祖大笑,于是太子遂定。

xǔ zì yǐ fēi tài zǔ jiù chén ér cè móu shēn cháng jù jiàn cāi yí hé mén zì shǒu tuì wú sī jiāo nán nǚ jià qǔ bù jié gāo mén tiān xià zhī lùn zhì jì zhě guī zhī

诩自以非太祖旧臣,而策谋深长,惧见猜疑,阖门自守,退无私交,男女嫁娶,不结高门,天下之论智计者归之。

wén dì jí wèi yǐ xǔ wèi tài wèi jìn jué wèi shòu xiāng hòu zēng yì sān bǎi bìng qián bā bǎi hù

文帝即位,以诩为太尉,进爵魏寿乡侯,增邑三百,并前八百户。

yòu fēn yì èr bǎi fēng xiǎo zi fǎng wèi liè hóu

又分邑二百,封小子访为列侯。

yǐ zhǎng zǐ mù wèi fù mǎ dū wèi

以长子穆为驸马都尉。

dì wèn xǔ yuē wú yù fá bù cóng mìng yǐ yì tiān xià wú shǔ hé xiān

帝问诩曰:“吾欲伐不从命以一天下,吴、蜀何先?

duì yuē gōng qǔ zhě xiān bīng quán jiàn běn zhě shàng dé huà

”对曰:“攻取者先兵权,建本者尚德化。

bì xià yìng qī shòu shàn fǔ lín shuài tǔ ruò suí zhī yǐ wén dé ér sì qí biàn zé píng zhī bù nán yǐ

陛下应期受禅,抚临率土,若绥之以文德而俟其变,则平之不难矣。

wú shǔ suī zuì ěr xiǎo guó yī zǔ shān shuǐ liú bèi yǒu xióng cái zhū gě liàng shàn zhì guó sūn quán shi xū shí lù yì jiàn bīng shì jù xiǎn shǒu yào fàn zhōu jiāng hú jiē nán zú móu yě

吴、蜀虽蕞尔小国,依阻山水,刘备有雄才,诸葛亮善治国,孙权识虚实,陆议见兵势,据险守要,泛舟江湖,皆难卒谋也。

yòng bīng zhī dào xiān shèng hòu zhàn liàng dí lùn jiāng gù jǔ wú yí cè

用兵之道,先胜后战,量敌论将,故举无遗策。

chén qiè liào qún chén wú bèi quán duì suī yǐ tiān wēi lín zhī wèi jiàn wàn quán zhī shì yě

臣窃料群臣,无备、权对,虽以天威临之,未见万全之势也。

xī shùn wǔ gàn qi ér yǒu miáo fú chén yǐ wéi dāng jīn yi xiān wén hòu wǔ

昔舜舞干戚而有苗服,臣以为当今宜先文后武。

wén dì bù nà

“文帝不纳。

hòu xìng jiāng líng zhī yì shì zú duō sǐ

后兴江陵之役,士卒多死。

xǔ nián qī shí qī hōng shì yuē sù hóu

诩年七十七,薨,谥曰肃侯。

zi mù sì lì wèi jùn shǒu

子穆嗣,历位郡守。

mù hōng zi mó sì

穆薨,子模嗣。

píng yuē xún yù qīng xiù tōng yǎ yǒu wáng zuǒ zhī fēng rán jī jiàn xiān shí wèi néng chōng qí zhì yě

评曰:荀彧清秀通雅,有王佐之风,然机鉴先识,未能充其志也。

xún yōu gǔ xǔ shù hū suàn wú yí cè jīng dá quán biàn qí liáng píng zhī yà yú

荀攸、贾诩,庶乎算无遗策,经达权变,其良、平之亚欤!

✦ You read 魏书·荀彧攸贾诩传

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.