yuán huàn zì yào qīng chén jùn fú lè rén yě
袁涣字曜卿，陈郡扶乐人也。
fù pāng wèi hàn sī tú
父滂，为汉司徒。
dāng shí zhū gōng zi duō yuè fǎ dù ér huàn qīng jìng jǔ dòng bì yǐ lǐ
当时诸公子多越法度，而涣清静，举动必以礼。
jùn mìng wèi gōng cáo jùn zhōng jiān lì jiē zì yǐn qù
郡命为功曹，郡中奸吏皆自引去。
hòu pì gōng fǔ jǔ gāo dì qiān shì yù shǐ
后辟公府，举高第，迁侍御史。
chú qiáo lìng bù jiù
除谯令，不就。
liú bèi zhī wèi yù zhōu jǔ huàn mào cái
刘备之为豫州，举涣茂才。
hòu bì dì jiāng huái jiān wèi yuán shù suǒ mìng
后避地江、淮间，为袁术所命。
shù měi yǒu suǒ zī fǎng huàn cháng zhèng yì shù bù néng kàng rán jìng zhī bù gǎn bù lǐ yě
术每有所咨访，涣常正议，术不能抗，然敬之不敢不礼也。
qǐng zhī lǚ bù jī shù wū fù líng huàn wǎng cóng zhī suì fù wèi bù suǒ jū liú
顷之，吕布击术于阜陵，涣往从之，遂复为布所拘留。
bù chū yǔ liú bèi hé qīn hòu lí xì
布初与刘备和亲，后离隙。
bù yù shǐ huàn zuò shū lì rǔ bèi huàn bù kě zài sān qiáng zhī bù xǔ
布欲使涣作书詈辱备，涣不可，再三强之，不许。
bù dà nù yǐ bīng xié huàn yuē wèi zhī zé shēng bù wéi zé sǐ
布大怒，以兵胁涣曰：“为之则生，不为则死。
huàn yán sè bù biàn xiào ér yīng zhī yuē huàn wén wéi dé kě yǐ rǔ rén bù wén yǐ mà
”涣颜色不变，笑而应之曰：“涣闻唯德可以辱人，不闻以骂。
shǐ bǐ gù jūn zǐ yá qiě bù chǐ jiāng jūn zhī yán bǐ chéng xiǎo rén yá jiāng fù jiāng jūn zhī yì zé rǔ zài cǐ bù zài wū bǐ
使彼固君子邪，且不耻将军之言，彼诚小人邪，将复将军之意，则辱在此不在于彼。
qiě huàn tā rì zhī shì liú jiāng jūn yóu jīn rì zhī shì jiāng jūn yě rú yī dàn qù cǐ fù mà jiāng jūn kě hu
且涣他日之事刘将军，犹今日之事将军也，如一旦去此，复骂将军，可乎？
bù cán ér zhǐ
”布惭而止。
bù zhū huàn de guī tài zǔ
布诛，涣得归太祖。
huàn yán yuē fu bīng zhě xiōng qì yě bù dé yǐ ér yòng zhī
涣言曰：“夫兵者，凶器也，不得已而用之。
gǔ zhī yǐ dào dé zhēng zhī yǐ rén yì jiān fǔ qí mín ér chú qí hài
鼓之以道德，征之以仁义，兼抚其民而除其害。
fu rán gù kě yǔ zhī sǐ ér kě yǔ zhī shēng
夫然，故可与之死而可与之生。
zì dà luàn yǐ lái shí shù nián yǐ mín zhī yù ān shén wū dào xuán rán ér bào luàn wèi xi zhě hé yě
自大乱以来十数年矣，民之欲安，甚于倒悬，然而暴乱未息者，何也？
yì zhě zhèng shī qí dào yú
意者政失其道欤！
huàn wén míng jūn shàn yú jiù shì gù shì luàn zé qí zhī yǐ yì shí wěi zé zhèn zhī yǐ pǔ
涣闻明君善于救世，故世乱则齐之以义，时伪则镇之以朴；
shì yì shì biàn zhì guó bù tóng bù kě bù chá yě
世异事变，治国不同，不可不察也。
fu zhì dù sǔn yì cǐ gǔ jīn zhī bù bì tóng zhě yě
夫制度损益，此古今之不必同者也。
ruò fú jiān ài tiān xià ér fǎn zhī wū zhèng suī yǐ wǔ píng luàn ér jì zhī yǐ dé chéng bǎi wáng bù yì zhī dào yě
要是能够兼爱天下人，拨乱反正，即使以武力平定动乱并以道德相济助，确实是百代君王不可改变的原则。
gōng míng zhé chāo shì gǔ zhī suǒ yǐ de qí mín zhě gōng jì qín zhī yǐ jīn zhī suǒ yǐ shī qí mín zhě gōng jì jiè zhī yǐ hǎi nèi lài gōng de miǎn wū wēi wáng zhī huò rán ér mín wèi zhī yì qí wéi gōng suǒ yǐ xun zhī zé tiān xià xìng shèn
公明哲超世，古之所以得其民者，公既勤之矣，今之所以失其民者，公既戒之矣，海内赖公，得免于危亡之祸，然而民未知义，其惟公所以训之，则天下幸甚！
tài zǔ shēn nà yān
”太祖深纳焉。
bài wèi pèi nán bù dū wèi
拜为沛南部都尉。
shì shí xīn mù mín kāi tún tián mín bù lè duō táo wáng
是时新募民开屯田，民不乐，多逃亡。
huàn bái tài zǔ yuē fu mín ān tǔ zhòng qiān bù kě zú biàn yì yǐ shùn xíng nán yǐ nì dòng yi shùn qí yì lè zhī zhě nǎi qǔ bù yù zhě wù qiáng
涣白太祖曰：“夫民安土重迁，不可卒变，易以顺行，难以逆动，宜顺其意，乐之者乃取，不欲者勿强。
tài zǔ cóng zhī bǎi xìng dà yuè
”太祖从之，百姓大悦。
qiān wèi liáng xiāng
迁为梁相。
huàn měi chì zhū xiàn wu cún guān guǎ gāo nián biǎo yì xiào zǐ zhēn fù
涣每敕诸县：“务存鳏寡高年，表异孝子贞妇。
cháng tán yuē shì zhì zé lǐ xiáng shì luàn zé lǐ jiǎn quán zài zhēn zhuó zhī jiān ěr
常谈曰'世治则礼详，世乱则礼简'，全在斟酌之间耳。
fāng jīn suī rǎo rǎng nán yǐ lǐ huà rán zài wú suǒ yǐ wèi zhī
方今虽扰攘，难以礼化，然在吾所以为之。
wéi zhèng chóng jiào xùn shù sī ér hòu xíng wài wēn róu ér nèi néng duàn
”为政崇教训，恕思而后行，外温柔而内能断。
yǐ bìng qù guān bǎi xìng sī zhī
以病去官，百姓思之。
hòu zhēng wèi jiàn yì dài fū chéng xiàng jūn jì jiǔ
后征为谏议大夫、丞相军祭酒。
qián hòu de cì shén duō jiē sàn jìn zhī jiā wú suǒ chǔ zhōng bù wèn chǎn yè fá zé qǔ zhī wū rén bù wéi jiǎo chá zhī xíng rán shí rén fú qí qīng
前后得赐甚多，皆散尽之，家无所储，终不问产业，乏则取之于人，不为皦察之行，然时人服其清。
wèi guó chū jiàn wèi láng zhōng lìng xíng yù shǐ dài fū shì
魏国初建，为郎中令，行御史大夫事。
huàn yán wū tài zǔ yuē jīn tiān xià dà nàn yǐ chú wén wǔ bìng yòng cháng jiǔ zhī dào yě
涣言于太祖曰：“今天下大难已除，文武并用，长久之道也。
yǐ wéi kě dà shōu piān jí míng xiān shèng zhī jiào yǐ yì mín shì tīng shǐ hǎi nèi fěi rán xiàng fēng zé yuǎn rén bù fú kě yǐ wén dé lái zhī
以为可大收篇籍，明先圣之教，以易民视听，使海内斐然向风，则远人不服可以文德来之。
tài zǔ shàn qí yán
”太祖善其言。
shí yǒu chuán liú bèi sǐ zhě qún chén jiē hè
时有传刘备死者，群臣皆贺；
huàn yǐ cháng wèi bèi jǔ lì dú bù hè
涣以尝为备举吏，独不贺。
jū guān shù nián zú tài zǔ wèi zhī liú tì cì gǔ èr qiān hú yī jiào yǐ tài cāng gǔ qiān hú cì láng zhōng lìng zhī jiā yī jiào yǐ yuán xià gǔ qiān hú yǔ yào qīng jiā wài bù jiě qí yì
居官数年卒，太祖为之流涕，赐谷二千斛，一教“以太仓谷千斛赐郎中令之家”，一教“以垣下谷千斛与曜卿家”，外不解其意。
jiào yuē yǐ tài cāng gǔ zhě guān fǎ yě
教曰：“以太仓谷者，官法也；
yǐ yuán xià gǔ zhě qīn jiù yě
以垣下谷者，亲旧也。
yòu dì wén huàn xī jù lǚ bù zhī shì wèn huàn cóng dì mǐn huàn yǒng qiè hé rú
”又帝闻涣昔拒吕布之事，问涣从弟敏：“涣勇怯何如？
mǐn duì yuē huàn mào sì hé róu rán qí lín dà jié chù wēi nàn suī bēn yù bù guò yě
”敏对曰：“涣貌似和柔，然其临大节，处危难，虽贲育不过也。
huàn zi kǎn yì qīng cuì jiān sù yǒu fù fēng lì wèi jùn shǒu shàng shū
“涣子侃，亦清粹间素，有父风，历位郡守尚书。
chū huàn cóng dì bà gōng kè yǒu gōng gàn wèi chū wèi dà sī nóng jí tóng jùn hé kuí bìng zhī míng wū shí
初，涣从弟霸，公恪有功干，魏初为大司农，及同郡何夔并知名于时。
ér bà zi liàng kuí zǐ céng yǔ kǎn fù qí shēng yǒu shàn
而霸子亮，夔子曾，与侃复齐声友善。
liàng zhēn gù yǒu xué xíng jí hé yàn shān yáng děng zhe lùn yǐ jī qiē zhī wèi zhì hé nán yǐn shàng shū
亮贞固有学行，疾何晏、邓飏等，著论以讥切之，位至河南尹、尚书。
bà dì huī yǐ rú sù chēng
霸弟徽，以儒素称。
zāo tiān xià luàn bì nàn jiāo zhōu
遭天下乱，避难交州。
sī tú pì bù zhì
司徒辟，不至。
huī dì mǐn yǒu wǔ yì ér hǎo shuǐ gōng guān zhì hé dī yè zhě
徽弟敏，有武艺而好水功，官至河堤谒者。
zhāng fàn zì gōng yí hé nèi xiū wǔ rén yě
张范，字公仪，河内修武人也。
zǔ fù xīn wèi hàn sī tú
祖父歆，为汉司徒。
fù yán wèi tài wèi
父延，为太尉。
tài fù yuán wěi yù yǐ nǚ qī fàn fàn cí bù shòu
太傅袁隗欲以女妻范，范辞不受。
xìng tián jìng lè dào hū wū róng lì zhēng mìng wú suǒ jiù
性恬静乐道，忽于荣利，征命无所就。
dì chéng zì gōng xiān yì zhī míng yǐ fāng zhèng zhēng bài yì láng qiān yī quē dū wèi
弟承，字公先，亦知名，以方正征，拜议郎，迁伊阙都尉。
dǒng zhuó zuò luàn chéng yù hé tú zhòng yǔ tiān xià gòng zhū zhuō
董卓作乱，承欲合徒众与天下共诛卓。
chéng dì zhāo shí wèi yì láng shì cóng cháng ān lái wèi chéng yuē jīn yù zhū zhuō zhòng guǎ bù dí qiě qǐ yī zhāo zhī móu zhàn qiān mò zhī mín shì bù sù fǔ bīng bù liàn xí nán yǐ chéng gōng
承弟昭时为议郎，适从长安来，谓承曰：“今欲诛卓，众寡不敌，且起一朝之谋，战阡陌之民，士不素抚，兵不练习，难以成功。
zhuō zǔ bīng ér wú yì gù bù néng jiǔ
卓阻兵而无义，固不能久；
bù ruò zé suǒ guī fù dài shí ér dòng rán hòu kě yǐ rú zhì
不若择所归附，待时而动，然后可以如志。
chéng rán zhī nǎi jiě yìn shòu jiān xíng guī jiā yǔ fàn bì dì yáng zhōu
“承然之，乃解印绶间行归家，与范避地扬州。
yuán shù bèi lǐ zhāo qǐng fàn chēng jí bù wǎng shù bù qiáng qū yě
袁术备礼招请，范称疾不往，术不强屈也。
qiǎn chéng yǔ xiāng jiàn shù wèn yuē xī zhōu shì ling chi zé yǒu huán wén zhī bà
遣承与相见，术问曰：“昔周室陵迟，则有桓、文之霸；
qín shī qí zhèng hàn jiē ér yòng zhī
秦失其政，汉接而用之。
jīn gū yǐ tǔ dì zhī guǎng shì mín zhī zhòng yù jiǎo fú qí huán nǐ jì gāo zǔ hé rú
今孤以土地之广，士民之众，欲徼福齐桓，拟迹高祖，何如？
chéng duì yuē zài dé bù zài qiáng
”承对曰：“在德不在强。
fu néng yòng dé yǐ tóng tiān xià zhī yù suī yóu pǐ fū zhī zī ér xìng bà wáng zhī gōng bù zú wéi nán
夫能用德以同天下之欲，虽由匹夫之资，而兴霸王之功，不足为难。
ruò gǒu tiě nǐ gàn shí ér dòng zhòng zhī suǒ qì shuí néng xìng zhī
若苟僣拟，干时而动，众之所弃，谁能兴之？
shù bú yuè
“术不悦。
shì shí tài zǔ jiāng zhēng jì zhōu shù fù wèn yuē jīn cáo gōng yù yǐ bì bīng shù qiān dí shí wàn zhī zhòng kě wèi bù liàng lì yǐ
是时，太祖将征冀州，术复问曰：“今曹公欲以弊兵数千，敌十万之众，可谓不量力矣！
zi yǐ wéi hé rú
子以为何如？
chéng nǎi yuē hàn dé suī shuāi tiān mìng wèi gǎi jīn cáo gōng xié tiān zǐ yǐ lìng tiān xià suī dí bǎi wàn zhī zhòng kě yě
”承乃曰：“汉德虽衰，天命未改，今曹公挟天子以令天下，虽敌百万之众可也。
shù zuò sè bù yì chéng qù zhī
”术作色不怿，承去之。
tài zǔ píng jì zhōu qiǎn shǐ yíng fàn
太祖平冀州，遣使迎范。
fàn yǐ jí liú péng chéng qiǎn chéng yì tài zǔ tài zǔ biǎo yǐ wéi jiàn yì dài fū
范以疾留彭城，遣承诣太祖，太祖表以为谏议大夫。
fàn zǐ líng jí chéng zi jiǎn wéi shān dōng zéi suǒ de fàn zhí yì zéi qǐng èr zi zéi yǐ líng hái fàn
范子陵及承子戬为山东贼所得，范直诣贼请二子，贼以陵还范。
fàn xiè yuē zhū jūn xiāng hái r hòu yǐ
范谢曰：“诸君相还儿厚矣。
fū rén qíng suī ài qí zi rán wú lián jiǎn zhī xiǎo qǐng yǐ líng yì zhī
夫人情虽爱其子，然吾怜戬之小，请以陵易之。
zéi yì qí yán xī yǐ huán fàn
”贼义其言，悉以还范。
tài zǔ zì jīng zhōu hái fàn de jiàn wū chén yǐ wéi yì láng cān chéng xiàng jūn shì shén jiàn jìng zhòng
太祖自荆州还，范得见于陈，以为议郎，参丞相军事，甚见敬重。
tài zǔ zhēng fá cháng lìng fàn jí bǐng yuán liú yǔ shì zǐ jū shǒu
太祖征伐，常令范及邴原留，与世子居守。
tài zǔ wèi wén dì jǔ dòng bì zī cǐ èr rén
太祖谓文帝：“举动必谘此二人。
shì zǐ zhí zǐ sūn lǐ
”世子执子孙礼。
jiù xù qióng fá jiā wú suǒ yú zhōng wài gū guǎ jiē guī yān
救恤穷乏，家无所馀，中外孤寡皆归焉。
zèng yí wú suǒ nì yì zhōng bù yòng jí qù jiē yǐ huán zhī
赠遗无所逆，亦终不用，及去，皆以还之。
jiàn ān shí qī nián zú
建安十七年卒。
wèi guó chū jiàn chéng yǐ chéng xiàng cān jūn jì jiǔ lǐng zhào jùn tài shǒu zhèng huà dà xíng
魏国初建，承以丞相参军祭酒领赵郡太守，政化大行。
tài zǔ jiāng xī zhēng zhēng chéng cān jūn shì zhì cháng ān bìng zú
太祖将西征，征承参军事，至长安，病卒。
liáng mào zì bó fāng shān yáng chāng yì rén yě
凉茂字伯方，山阳昌邑人也。
shǎo hào xué lùn yì cháng jù jīng diǎn yǐ chù shì fēi
少好学，论议常据经典，以处是非。
tài zǔ pì wèi sī kōng yuàn jǔ gāo dì bǔ shì yù shǐ
太祖辟为司空掾，举高第，补侍御史。
shí tài shān duō dào zéi yǐ mào wèi tài shān tài shǒu xún yuè zhī jiān qiǎng fù ér zhì zhě qiān yú jiā
时泰山多盗贼，以茂为泰山太守，旬月之间，襁负而至者千馀家。
zhuǎn wéi lè làng tài shǒu
转为乐浪太守。
gōng sūn dù zài liáo dōng shàn liú mào bù qiǎn zhī guān rán mào zhōng bù wéi qū
公孙度在辽东，擅留茂，不遣之官，然茂终不为屈。
dù wèi mào jí zhū jiāng yuē wén cáo gōng yuǎn zhēng qiū wú shǒu bèi jīn wú yù yǐ bù zú sān wàn qí wàn pǐ zhí zhǐ qiū shuí néng yù zhī
度谓茂及诸将曰：“闻曹公远征，邺无守备，今吾欲以步卒三万，骑万匹，直指邺，谁能御之？
zhū jiāng jiē yuē rán
”诸将皆曰：“然。
yòu gù wèi mào yuē wū jūn yì hé rú
”又顾谓茂曰：“于君意何如？
mào dá yuē bǐ zhě hǎi nèi dà luàn shè jì jiāng qīng jiāng jūn yōng shí wàn zhī zhòng ān zuò ér guān chéng bài fu wéi rén chén zhě gù ruò shì yá
”茂答曰：“比者海内大乱，社稷将倾，将军拥十万之众，安坐而观成败，夫为人臣者，固若是邪！
cáo gōng yōu guó jiā zhī wēi bài mǐn bǎi xìng zhī kǔ dú lǜ yì bīng wèi tiān xià zhū cán zéi gōng gāo ér dé guǎng kě wèi wú èr yǐ
曹公忧国家之危败，愍百姓之苦毒，率义兵为天下诛残贼，功高而德广，可谓无二矣。
yǐ hǎi nèi chū dìng mín shǐ ān jí gù wèi zé jiāng jūn zhī zuì ěr
以海内初定，民始安集，故未责将军之罪耳！
ér jiāng jūn nǎi yù chēng bīng xī xiàng zé cún wáng zhī xiào bù chóng cháo ér jué
而将军乃欲称兵西向，则存亡之效，不崇朝而决。
jiāng jūn qí miǎn zhī
将军其勉之！
zhū jiāng wén mào yán jiē zhèn dòng
”诸将闻茂言，皆震动。
liáng jiǔ dù yuē liáng jūn yán shì yě
良久，度曰：“凉君言是也。
hòu zhēng qiān wèi wèi jùn tài shǒu gān líng xiāng suǒ zài yǒu jī
”后征迁为魏郡太守、甘陵相，所在有绩。
wén dì wèi wǔ guān jiāng mào yǐ xuǎn wèi zhǎng shǐ qiān zuǒ jūn shī
文帝为五官将，茂以选为长史，迁左军师。
wèi guó chū jiàn qiān shàng shū pú yè hòu wèi zhōng wèi fèng cháng
魏国初建，迁尚书仆射，后为中尉奉常。
wén dì zài dōng gōng mào fù wèi tài zǐ tài fù shén jiàn jìng lǐ
文帝在东宫，茂复为太子太傅，甚见敬礼。
zú guān
卒官。
guó yuān zì zi ní lè ān gài rén yě
国渊字子尼，乐安盖人也。
shī shì zhèng xuán
师事郑玄。
hòu yǔ bǐng yuán guǎn níng děng bì luàn liáo dōng
后与邴原、管宁等避乱辽东。
jì hái jiù tǔ tài zǔ pì wèi sī kōng yuàn shǔ měi wū gōng cháo lùn yì cháng zhí yán zhèng sè tuì wú sī yān
既还旧土，太祖辟为司空掾属，每于公朝论议，常直言正色，退无私焉。
tài zǔ yù guǎng zhì tún tián shǐ yuān diǎn qí shì
太祖欲广置屯田，使渊典其事。
yuān lǚ chén sǔn yì xiāng tǔ chǔ mín jì mín zhì lì míng gōng kè zhī fǎ wǔ nián zhōng cāng lǐn fēng shí bǎi xìng jìng quàn lè yè
渊屡陈损益，相土处民，计民置吏，明功课之法，五年中仓廪丰实，百姓竞劝乐业。
tài zǔ zhēng guān zhōng yǐ yuān wèi jū fǔ zhǎng shǐ tǒng liú shì
太祖征关中，以渊为居府长史，统留事。
tián yín sū bó fǎn hé jiān yín děng jì pò hòu yǒu yú dǎng jiē yīng fú fǎ
田银、苏伯反河间，银等既破，后有馀党，皆应伏法。
yuān yǐ wéi fēi shǒu è qǐng bù xíng xíng
渊以为非首恶，请不行刑。
tài zǔ cóng zhī lài yuān de shēng zhě qiān yú rén
太祖从之，赖渊得生者千馀人。
pò zéi wén shū jiù yǐ yī wèi shí jí yuān shàng shǒu jí rú qí shí shù
破贼文书，旧以一为十，及渊上首级，如其实数。
tài zǔ wèn qí gù yuān yuē fu zhēng tǎo wài kòu duō qí zhǎn huò zhī shù zhě yù yǐ dà wǔ gōng qiě shì mín tīng yě
太祖问其故，渊曰：“夫征讨外寇，多其斩获之数者，欲以大武功，且示民听也。
hé jiān zài fēng yù zhī nèi yín děng pàn nì suī kè jié yǒu gōng yuān qiè chǐ zhī
河间在封域之内，银等叛逆，虽克捷有功，渊窃耻之。
tài zǔ dà yuè qiān wèi jùn tài shǒu
”太祖大悦，迁魏郡太守。
shí yǒu tóu shū fěi bàng zhě tài zǔ jí zhī yù bì zhī qí zhǔ
时有投书诽谤者，太祖疾之，欲必知其主。
yuān qǐng liú qí běn shū ér bù xuān lù
渊请留其本书，而不宣露。
qí shū duō yǐn èr jīng fù yuān chì gōng cáo yuē cǐ jùn jì dà jīn zài dū niǎn ér shǎo xué wèn zhě
其书多引二京赋，渊敕功曹曰：“此郡既大，今在都辇，而少学问者。
qí jiǎn kāi jiě nián shào yù qiǎn jiù shī
其简开解年少，欲遣就师。
gōng cáo chà sān rén lín qiǎn yǐn jiàn xun yǐ suǒ xué wèi jí èr jīng fù bó wù zhī shū yě shì rén hū lüè shǎo yǒu qí shī kě qiú néng dú zhě cóng shòu zhī
”功曹差三人，临遣引见，训以“所学未及，二京赋，博物之书也，世人忽略，少有其师，可求能读者从受之。
yòu mì yù zhǐ
“又密喻旨。
xún rì de néng dú zhě suì wǎng shòu yè
旬日得能读者，遂往受业。
lì yīn qǐng shǐ zuò jiān bǐ fāng qí shū yǔ tóu shū rén tóng shǒu
吏因请使作笺，比方其书，与投书人同手。
shōu shè àn wèn jù de qíng lǐ
收摄案问，具得情理。
qiān tài pú
迁太仆。
jū liè qīng wèi bù yī shū shí lù cì sàn zhī jiù gù zōng zú yǐ gōng jiǎn zì shǒu zú guān
居列卿位，布衣蔬食，禄赐散之旧故宗族，以恭俭自守，卒官。
tián chóu zì zi tài yòu běi píng wú zhōng rén yě
田畴字子泰，右北平无终人也。
hào dú shū shàn jī jiàn
好读书，善击剑。
chū píng yuán nián yì bīng qǐ dǒng zhuó qiān dì yú cháng ān
初平元年，义兵起，董卓迁帝于长安。
yōu zhōu mù liú yú tàn yuē zéi chén zuò luàn cháo tíng bō dàng sì hǎi é rán mò yǒu gù zhì
幽州牧刘虞叹曰：“贼臣作乱，朝廷播荡，四海俄然，莫有固志。
shēn bèi zōng shì yí lǎo bù dé zì tóng wū zhòng
身备宗室遗老，不得自同于众。
jīn yù fèng shǐ zhǎn xiào chén jié ān dé bù rǔ mìng zhī shì hu
今欲奉使展效臣节，安得不辱命之士乎？
zhòng yì xián yuē tián chóu suī nián shào duō chēng qí qí
”众议咸曰：“田畴虽年少，多称其奇。
chóu shí nián èr shí èr yǐ
“畴时年二十二矣。
yú nǎi bèi lǐ qǐng yǔ xiāng jiàn dà yuè zhī suì shǔ wéi cóng shì jù qí chē qí
虞乃备礼请与相见，大悦之，遂署为从事，具其车骑。
jiāng xíng chóu yuē jīn dào lù zǔ jué kòu lǔ zòng héng chēng guān fèng shǐ wèi zhòng suǒ zhǐ míng
将行，畴曰：“今道路阻绝，寇虏纵横，称官奉使，为众所指名。
yuàn yǐ sī xíng qī wū de dá ér yǐ
愿以私行，期于得达而已。
yú cóng zhī
”虞从之。
chóu nǎi guī zì xuǎn qí jiā kè yǔ nián shào zhī yǒng zhuàng mù cóng zhě èr shí qí jù wǎng
畴乃归，自选其家客与年少之勇壮慕从者二十骑俱往。
yú zì chū zǔ ér qiǎn zhī
虞自出祖而遣之。
jì qǔ dào chóu nǎi gèng shàng xī guān chū sài bàng běi shān zhí qù shuò fāng xún jiān jìng qù suì zhì cháng ān zhì mìng
既取道，畴乃更上西关，出塞，傍北山，直趣朔方，循间径去，遂至长安致命。
zhào bài qí dū wèi
诏拜骑都尉。
chóu yǐ wéi tiān zǐ fāng meng chen wèi ān bù kě yǐ hé pèi róng chǒng gù cí bù shòu
畴以为天子方蒙尘未安，不可以荷佩荣宠，固辞不受。
cháo tíng gāo qí yì
朝廷高其义。
sān fǔ bìng pì jiē bù jiù
三府并辟，皆不就。
de bào chí hái wèi zhì yú yǐ wèi gōng sūn zàn suǒ hài
得报，驰还，未至，虞已为公孙瓒所害。
chóu zhì yè jì yú mù chén fā zhāng biǎo kū qì ér qù
畴至，谒祭虞墓，陈发章表，哭泣而去。
zàn wén zhī dà nù gòu qiú huò chóu wèi yuē rǔ hé zì kū liú yú mù ér bù sòng zhāng bào wū wǒ yě
瓒闻之大怒，购求获畴，谓曰：“汝何自哭刘虞墓，而不送章报于我也？
chóu dá yuē hàn shì shuāi tuí rén huái yì xīn wéi liú gōng bù shī zhōng jié
“畴答曰：“汉室衰穨，人怀异心，唯刘公不失忠节。
zhāng bào suǒ yán wū jiāng jūn wèi měi kǒng fēi suǒ lè wén gù bù jìn yě
章报所言，于将军未美，恐非所乐闻，故不进也。
qiě jiāng jūn fāng jǔ dà shì yǐ qiú suǒ yù jì miè wú zuì zhī jūn yòu chóu shǒu yì zhī chén chéng xíng cǐ shì zé yàn zhào zhī shì jiāng jiē dǎo dōng hǎi ér sǐ ěr qǐ rěn yǒu cóng jiāng jūn zhě hu
且将军方举大事以求所欲，既灭无罪之君，又雠守义之臣，诚行此事，则燕、赵之士将皆蹈东海而死耳，岂忍有从将军者乎！
zàn zhuàng qí duì shì bù zhū yě
“瓒壮其对，释不诛也。
jū zhī jūn xià jìn qí gù rén mò de yǔ tōng
拘之军下，禁其故人莫得与通。
huò shuō zàn yuē tián chóu yì shì jūn fú néng lǐ ér yòu qiú zhī kǒng shī zhòng xīn
或说瓒曰：“田畴义士，君弗能礼，而又囚之，恐失众心。
zàn nǎi zòng qiǎn chóu
”瓒乃纵遣畴。
chóu de běi guī lǜ jǔ zōng zú tā fù cóng shù bǎi rén sǎo dì ér méng yuē jūn chóu bù bào wú bù kě yǐ lì wū shì
畴得北归，率举宗族他附从数百人，扫地而盟曰：“君仇不报，吾不可以立于世！
suì rù xú wú shān zhōng yíng shēn xiǎn píng chǎng de ér jū gōng gēng yǐ yǎng fù mǔ
”遂入徐无山中，营深险平敞地而居，躬耕以养父母。
bǎi xìng guī zhī shù nián jiān zhì wǔ qiān yú jiā
百姓归之，数年间至五千馀家。
chóu wèi qí fù lǎo yuē zhū jūn bù yǐ chóu bù xiào yuǎn lái xiāng jiù
畴谓其父老曰：“诸君不以畴不肖，远来相就。
zhòng chéng dū yì ér mò xiāng tǒng yī kǒng fēi jiǔ ān zhī dào yuàn tuī zé qí xián cháng zhě yǐ wéi zhī zhǔ
众成都邑，而莫相统一，恐非久安之道，愿推择其贤长者以为之主。
jiē yuē shàn
“皆曰：“善。
tóng qiān tuī chóu
”同佥推畴。
chóu yuē jīn lái zài cǐ fēi gǒu ān ér yǐ jiāng tú dà shì fù yuàn xuě chǐ
畴曰：“今来在此，非苟安而已，将图大事，复怨雪耻。
qiè kǒng wèi de qí zhì ér qīng bó zhī tú zì xiāng qīn wǔ tōu kuài yī shí wú shēn jì yuǎn lǜ
窃恐未得其志，而轻薄之徒自相侵侮，偷快一时，无深计远虑。
chóu yǒu yú jì yuàn yǔ zhū jūn gòng shī zhī kě hu
畴有愚计，愿与诸君共施之，可乎？
jiē yuē kě
”皆曰：“可。
chóu nǎi wèi yuē shù xiāng shā shāng fàn dào zhèng sòng zhī fǎ fǎ zhòng zhě zhì sǐ qí cì dǐ zuì èr shí yú tiáo
“畴乃为约束相杀伤、犯盗、诤讼之法，法重者至死，其次抵罪，二十馀条。
yòu zhì wèi hūn yīn jià qǔ zhī lǐ xīng jǔ xué xiào jiǎng shòu zhī yè bān háng qí zhòng zhòng jiē biàn zhī zhì dào bù shí yí
又制为婚姻嫁娶之礼，兴举学校讲授之业，班行其众，众皆便之，至道不拾遗。
běi biān xī rán fú qí wēi xìn wū wán xiān bēi bìng gè qiǎn yì shǐ zhì gòng yí chóu xī fǔ nà lìng bù wéi kòu
北边翕然服其威信，乌丸、鲜卑并各遣译使致贡遗，畴悉抚纳，令不为寇。
yuán shào shù qiǎn shǐ zhāo mìng yòu jí shòu jiāng jūn yìn yīn ān jí suǒ tǒng chóu jiē jù bù dāng shòu
袁绍数遣使招命，又即授将军印，因安辑所统，畴皆拒不【当】受。
shào sǐ qí zi shàng yòu pì yān chóu zhōng bù xíng
绍死，其子尚又辟焉，畴终不行。
chóu cháng fèn wū wán xī duō zéi shā qí jùn guān gài yǒu yù tǎo zhī yì ér lì wèi néng
畴常忿乌丸昔多贼杀其郡冠盖，有欲讨之意而力未能。
jiàn ān shí èr nián tài zǔ běi zhēng wū wán wèi zhì xiān qiǎn shǐ pì chóu yòu mìng tián yù yù zhǐ
建安十二年，太祖北征乌丸，未至，先遣使辟畴，又命田豫喻指。
chóu jiè qí mén xià qù zhì yán
畴戒其门下趣治严。
mén rén wèi yuē xī yuán gōng mù jūn lǐ mìng wǔ zhì jūn yì bù qū
门人谓曰：“昔袁公慕君，礼命五至，君义不屈；
jīn cáo gōng shǐ yī lái ér jūn ruò kǒng fú jí zhě hé yě
今曹公使一来而君若恐弗及者，何也？
chóu xiào ér yīng zhī yuē cǐ fēi jūn suǒ shí yě
“畴笑而应之曰：“此非君所识也。
suì suí shǐ zhě dào jūn shǔ sī kōng hù cáo yuàn yǐn jiàn zī yì
“遂随使者到军，署司空户曹掾，引见谘议。
míng rì chū lìng yuē tián zǐ tài fēi wú suǒ yí lì zhě
明日出令曰：“田子泰非吾所宜吏者。
jí jǔ mào cái bài wèi tiáo lìng bù zhī guān suí jūn cì wú zhōng
“即举茂才，拜为蓚令，不之官，随军次无终。
shí fāng xià shuǐ yǔ ér bīn hǎi wū xià nìng zhì bù tōng lǔ yì zhē shǒu qī yào jūn bù dé jìn
时方夏水雨，而滨海洿下，泞滞不通，虏亦遮守蹊要，军不得进。
tài zǔ huàn zhī yǐ wèn chóu
太祖患之，以问畴。
chóu yuē cǐ dào qiū xià měi cháng yǒu shuǐ qiǎn bù tōng chē mǎ shēn bù zài zhōu chuán wéi nán jiǔ yǐ
畴曰：“此道，秋夏每常有水，浅不通车马，深不载舟船，为难久矣。
jiù běi píng jùn zhì zài píng gāng dào chū lú lóng dá yú liǔ chéng
旧北平郡治在平冈，道出卢龙，达于柳城；
zì jiàn wǔ yǐ lái xiàn huài duàn jué chuí èr bǎi zǎi ér shàng yǒu wēi jìng kě cóng
自建武以来，陷坏断绝，垂二百载，而尚有微径可从。
jīn lǔ jiāng yǐ dà jūn dāng yóu wú zhōng bù dé jìn ér tuì xiè chí wú bèi
今虏将以大军当由无终，不得进而退，懈弛无备。
ruò hēi huí jūn cóng lú lóng kǒu yuè bái tán zhī xiǎn chū kōng xū zhī de lù jìn ér biàn yǎn qí bù bèi tà dùn zhī shǒu kě bù zhàn ér qín yě
若嘿回军，从卢龙口越白檀之险，出空虚之地，路近而便，掩其不备，蹋顿之首可不战而禽也。
tài zǔ yuē shàn
“太祖曰：“善。
nǎi yǐn jūn hái ér shǔ dà mù biǎo yú shuǐ cè lù bàng yuē fāng jīn shǔ xià dào lù bù tōng qiě sì qiū dōng nǎi fù jìn jūn
“乃引军还，而署大木表于水侧路傍曰：“方今暑夏，道路不通，且俟秋冬，乃复进军。
lǔ hòu jì jiàn zhī chéng yǐ wéi dà jūn qù yě
“虏候骑见之，诚以为大军去也。
tài zǔ lìng chóu jiāng qí zhòng wèi xiāng dǎo shàng xú wú shān chū lú lóng lì píng gāng dēng bái láng duī qù liǔ chéng èr bǎi yú lǐ lǔ nǎi jīng jué
太祖令畴将其众为乡导，上徐无山，出卢龙，历平冈，登白狼堆，去柳城二百馀里，虏乃惊觉。
chán yú shēn zì lín chén tài zǔ yǔ jiāo zhàn suì dà zhǎn huò zhuī bēn zhú běi zhì liǔ chéng
单于身自临陈，太祖与交战，遂大斩获，追奔逐北，至柳城。
jūn hái rù sāi lùn gōng xíng fēng fēng chóu tíng hòu yì wǔ bǎi hù
军还入塞，论功行封，封畴亭侯，邑五百户。
chóu zì yǐ shǐ wèi jū nán lǜ zhòng xún táo zhì yì bù lì fǎn yǐ wéi lì fēi běn yì yě gù ràng
畴自以始为居难，率众循逃，志义不立，反以为利，非本意也，固让。
tài zǔ zhī qí zhì xīn xǔ ér bù duó
太祖知其至心，许而不夺。
liáo dōng zhǎn sòng yuán shàng shǒu lìng sān jūn gǎn yǒu kū zhī zhě zhǎn
辽东斩送袁尚首，令“三军敢有哭之者斩“。
chóu yǐ cháng wèi shàng suǒ pì nǎi wǎng diào jì
畴以尝为尚所辟，乃往吊祭。
tài zǔ yì bù wèn
太祖亦不问。
chóu jǐn jiāng qí jiā shǔ jí zōng rén sān bǎi yú jiā jū qiū
畴尽将其家属及宗人三百馀家居邺。
tài zǔ cì chóu chē mǎ gǔ bó jiē sàn zhī zōng zú zhī jiù
太祖赐畴车马谷帛，皆散之宗族知旧。
cóng zhēng jīng zhōu hái tài zǔ zhuī niàn chóu gōng shū měi hèn qián tīng chóu zhī ràng yuē shì chéng yī rén zhī zhì ér kuī wáng fǎ dà zhì yě
从征荆州还，太祖追念畴功殊美，恨前听畴之让，曰：“是成一人之志，而亏王法大制也。
wū shì nǎi fù yǐ qián jué fēng chóu
“于是乃复以前爵封畴。
chóu shàng shū chén chéng yǐ sǐ zì shì
畴上疏陈诚，以死自誓。
tài zǔ bù tīng yù yǐn bài zhī zhì yú shù sì zhōng bù shòu
太祖不听，欲引拜之，至于数四，终不受。
yǒu sī hé chóu juàn jiè wéi dào gǒu lì xiǎo jié yi miǎn guān jiā xíng
有司劾畴狷介违道，苟立小节，宜免官加刑。
tài zǔ zhòng qí shì yī wéi zhě jiǔ zhī
太祖重其事，依违者久之。
nǎi xià shì zi jí dà chén bó yì shì zǐ yǐ chóu tóng wū zi wén cí lù shēn xū táo shǎng yi wù duó yǐ yōu qí jié
乃下世子及大臣博议，世子以畴同于子文辞禄，申胥逃赏，宜勿夺以优其节。
shàng shū lìng xún yù sī lì xiào wèi zhōng yáo yì yǐ wéi kě tīng
尚书令荀彧、司隶校尉锺繇亦以为可听。
tài zǔ yóu yù hóu zhī
太祖犹欲侯之。
chóu sù yǔ xià hóu dūn shàn tài zǔ yǔ dūn yuē qiě wǎng yǐ qíng yù zhī zì cóng jūn suǒ yán wú gào wú yì yě
畴素与夏侯惇善，太祖语惇曰：“且往以情喻之，自从君所言，无告吾意也。
dūn jiù chóu sù rú tài zǔ suǒ jiè
“惇就畴宿，如太祖所戒。
chóu chuāi zhī qí zhǐ bù fù fā yán
畴揣知其指，不复发言。
dūn lín qù nǎi fǔ chóu bèi yuē tián jūn zhǔ yì yīn qín céng bù néng gù hu
惇临去，乃拊畴背曰：“田君，主意殷勤，曾不能顾乎！
chóu dá yuē shì hé yán zhī guò yě
“畴答曰：“是何言之过也！
chóu fù yì táo cuàn zhī rén ěr méng ēn quán huó wèi xìng duō yǐ
畴，负义逃窜之人耳，蒙恩全活，为幸多矣。
qǐ kě mài lú lóng zhī sāi yǐ yì shǎng lù zāi
岂可卖卢龙之塞，以易赏禄哉？
zòng guó sī chóu chóu dú bù kuì wū xīn hu
纵国私畴，畴独不愧于心乎？
jiāng jūn yā zhī chóu zhě yóu fù rú cǐ ruò bì bù dé yǐ qǐng yuàn xiào sǐ wěn shǒu wū qián
将军雅知畴者，犹复如此，若必不得已，请愿效死刎首于前。
yán wèi zú tì qì héng liú
“言未卒，涕泣横流。
dūn jù dá tài zǔ
惇具答太祖。
tài zǔ kuì rán zhī bù kě qū nǎi bài wèi yì láng
太祖喟然知不可屈，乃拜为议郎。
nián sì shí liù zú
年四十六卒。
zi yòu zǎo sǐ
子又早死。
wén dì jiàn zuò gāo chóu dé yì cì chóu cóng sūn xù jué guān nèi hóu yǐ fèng qí sì
文帝践阼，高畴德义，赐畴从孙续爵关内侯，以奉其嗣。
wáng xiū zì shū zhì běi hǎi yíng líng rén yě
王修字叔治，北海营陵人也。
nián qī suì sàng mǔ
年七岁丧母。
mǔ yǐ shè rì wáng lái suì lín lǐ shè xiū gǎn niàn mǔ āi shén
母以社日亡，来岁邻里社，修感念母，哀甚。
lín lǐ wén zhī wèi zhī bà shè
邻里闻之，为之罢社。
nián èr shí yóu xué nán yáng zhǐ zhāng fèng shě
年二十，游学南阳，止张奉舍。
fèng jǔ jiā de jí bìng wú xiāng shì zhě xiū qīn yǐn xù zhī bìng yù nǎi qù
奉举家得疾病，无相视者，修亲隐恤之，病愈乃去。
chū píng zhōng běi hǎi kǒng róng zhào yǐ wéi zhǔ bù shǒu gāo mì lìng
初平中，北海孔融召以为主簿，守高密令。
gāo mì sūn shì sù háo xiá rén kè shù fàn fǎ
高密孙氏素豪侠，人客数犯法。
mín yǒu xiāng jié zhě zéi rù sūn shì lì bù néng zhí
民有相劫者，贼入孙氏，吏不能执。
xiū jiāng lì mín wéi zhī sūn shì jù shǒu lì mín wèi dàn bù gǎn jìn
修将吏民围之，孙氏拒守，吏民畏惮不敢近。
xiū lìng lì mín gǎn yǒu bù gōng zhě yǔ tóng zuì
修令吏民：“敢有不攻者与同罪。
sūn shì jù nǎi chū zéi
“孙氏惧，乃出贼。
yóu shì háo qiáng shè fú
由是豪强慑服。
jǔ xiào lián xiū ràng bǐng yuán róng bù tīng
举孝廉，修让邴原，融不听。
shí tiān xià luàn suì bù xíng
时天下乱，遂不行。
qǐng zhī jùn zhōng yǒu fǎn zhě
顷之，郡中有反者。
xiū wén róng yǒu nán yè wǎng bēn róng
修闻融有难，夜往奔融。
zéi chū fā róng wèi zuǒ yòu yuē néng mào nán lái wéi wáng xiū ěr
贼初发，融谓左右曰：“能冒难来，唯王修耳！
yán zhōng ér xiū zhì
“言终而修至。
fù shǔ gōng cáo
复署功曹。
shí jiāo dōng duō zéi kòu fù lìng xiū shǒu jiāo dōng lìng
时胶东多贼寇，复令修守胶东令。
jiāo dōng rén gōng shā lú zōng qiáng zì wèi yíng qiàn bù kěn yīng fā diào
胶东人公沙卢宗强，自为营堑，不肯应发调。
xiū dú jiāng shù qí jìng rù qí mén zhǎn lú xiōng dì gōng shā shì jīng è mò gǎn dòng
修独将数骑径入其门，斩卢兄弟，公沙氏惊愕莫敢动。
xiū fǔ wèi qí yú yóu shì kòu shǎo zhǐ
修抚慰其馀，由是寇少止。
róng měi yǒu nán xiū suī xiū guī zài jiā wú bù zhì
融每有难，修虽休归在家，无不至。
róng cháng lài xiū yǐ miǎn
融常赖修以免。
yuán tán zài qīng zhōu pì xiū wèi zhì zhōng cóng shì bié jià liú xiàn shù huǐ duǎn xiū
袁谭在青州，辟修为治中从事，别驾刘献数毁短修。
hòu xiàn yǐ shì dāng sǐ xiū lǐ zhī de miǎn
后献以事当死，修理之，得免。
shí rén yì yǐ cǐ duō yān
时人益以此多焉。
yuán shào yòu pì xiū chú jí mò lìng hòu fù wèi tán bié jià
袁绍又辟修除即墨令，后复为谭别驾。
shào sǐ tán shàng yǒu xì
绍死，谭、尚有隙。
shàng gōng tán tán jūn bài xiū lǜ lì mín wǎng jiù tán
尚攻谭，谭军败，修率吏民往救谭。
tán xǐ yuē chéng wú jūn zhě wáng bié jià yě
谭喜曰：“成吾军者，王别驾也。
tán zhī bài liú xún qǐ bīng tà yīn zhū chéng jiē yīng
“谭之败，刘询起兵漯阴，诸城皆应。
tán tàn xī yuē jīn jǔ zhōu bèi pàn qǐ gū zhī bù dé yá
谭叹息曰：“今举州背叛，岂孤之不德邪！
xiū yuē dōng lái tài shǒu guǎn tǒng suī zài hǎi biǎo cǐ rén bù fǎn
“修曰：“东莱太守管统虽在海表，此人不反。
bì lái
必来。
hòu shí yú rì tǒng guǒ qì qí qī zǐ lái fù tán qī zǐ wèi zéi suǒ shā tán gèng yǐ tǒng wéi lè ān tài shǒu
“后十馀日，统果弃其妻子来赴谭，妻子为贼所杀，谭更以统为乐安太守。
tán fù yù gōng shàng xiū jiàn yuē xiōng dì hái xiāng gōng jī shì bài wáng zhī dào yě
谭复欲攻尚，修谏曰：“兄弟还相攻击，是败亡之道也。
tán bú yuè rán zhī qí zhì jié
“谭不悦，然知其志节。
hòu yòu wèn xiū jì ān chū
后又问修：“计安出？
xiū yuē fu xiōng dì zhě zuǒ yòu shǒu yě
“修曰：“夫兄弟者，左右手也。
pì rén jiāng dòu ér duàn qí yòu shǒu ér yuē wǒ bì shèng ruò shì zhě kě hu
譬人将斗而断其右手，而曰'我必胜'，若是者可乎？
fu qì xiōng dì ér bù qīn tiān xià qí shuí qīn zhī
夫弃兄弟而不亲，天下其谁亲之！
shǔ yǒu chán rén gù jiāng jiāo dòu qí jiān yǐ qiú yī zhāo zhī lì yuàn míng shǐ jūn sè ěr wù tīng yě
属有谗人，固将交斗其间，以求一朝之利，愿明使君塞耳勿听也。
ruò zhǎn nìng chén shù rén fù xiāng qīn mù yǐ yù sì fāng kě yǐ héng xíng tiān xià
若斩佞臣数人，复相亲睦，以御四方，可以横行天下。
tán bù tīng suì yǔ shàng xiāng gōng jī qǐng jiù wū tài zǔ
“谭不听，遂与尚相攻击，请救于太祖。
tài zǔ jì pò jì zhōu tán yòu pàn
太祖既破冀州，谭又叛。
tài zǔ suì yǐn jūn gōng tán yú nán pí
太祖遂引军攻谭于南皮。
xiū shí yùn liáng zài lè ān wén tán jí jiāng suǒ lǐng bīng jí zhū cóng shì shù shí rén wǎng fù tán
修时运粮在乐安，闻谭急，将所领兵及诸从事数十人往赴谭。
zhì gāo mì wén tán sǐ xià mǎ hào kū yuē wú jūn yān guī
至高密，闻谭死，下马号哭曰：“无君焉归？
suì yì tài zǔ qǐ shōu zàng tán shī
“遂诣太祖，乞收葬谭尸。
tài zǔ yù guān xiū yì mò rán bù yīng
太祖欲观修意，默然不应。
xiū fù yuē shòu yuán shì hòu ēn ruò de shōu liǎn tán shī rán hòu jiù lù wú suǒ hèn
修复曰：“受袁氏厚恩，若得收敛谭尸，然后就戮，无所恨。
tài zǔ jiā qí yì tīng zhī
“太祖嘉其义，听之。
yǐ xiū wèi dū jūn liáng hái lè ān
以修为督军粮，还乐安。
tán zhī pò zhū chéng jiē fú wéi guǎn tǒng yǐ lè ān bù cóng mìng
谭之破，诸城皆服，唯管统以乐安不从命。
tài zǔ mìng xiū qǔ tǒng shǒu xiū yǐ tǒng wáng guó zhī zhōng chén yīn jiě qí fù shǐ yì tài zǔ
太祖命修取统首，修以统亡国之忠臣，因解其缚，使诣太祖。
tài zǔ yuè ér shè zhī
太祖悦而赦之。
yuán shì zhèng kuān zài zhí shì zhě duō chù jù
袁氏政宽，在职势者多畜聚。
tài zǔ pò qiū jí mò shěn pèi děng jiā cái wù zī yǐ wàn shù
太祖破邺，籍没审配等家财物赀以万数。
jí pò nán pí yuè xiū jiā gǔ bù mǎn shí hú yǒu shū shù bǎi juǎn
及破南皮，阅修家，谷不满十斛，有书数百卷。
tài zǔ tàn yuē shì bù wàng yǒu míng
太祖叹曰：“士不妄有名。
nǎi lǐ pì wèi sī kōng yuàn xíng sī jīn zhōng láng jiàng qiān wèi jùn tài shǒu
“乃礼辟为司空掾，行司金中郎将，迁魏郡太守。
wèi zhì yì qiáng fú ruò míng shǎng fá bǎi xìng chēng zhī
为治，抑强扶弱，明赏罚，百姓称之。
wèi guó jì jiàn wèi dà sī nóng láng zhōng lìng
魏国既建，为大司农郎中令。
tài zǔ yì xíng ròu xíng xiū yǐ wéi shí wèi kě xíng tài zǔ cǎi qí yì
太祖议行肉刑，修以为时未可行，太祖采其议。
xǐ wèi fèng shàng
徙为奉尚。
qí hòu yán cái fǎn yǔ qí tú shǔ shù shí rén gōng yè mén
其后严才反，与其徒属数十人攻掖门。
xiū wén biàn zhào chē mǎ wèi zhì biàn jiàng guān shǔ bù zhì gōng mén
修闻变，召车马未至，便将官属步至宫门。
tài zǔ zài tóng jué tái wàng jiàn zhī yuē bǐ lái zhě bì wáng shū zhì yě
太祖在铜爵台望见之，曰：“彼来者必王叔治也。
xiàng guó zhōng yáo wèi xiū jiù jīng chéng yǒu biàn jiǔ qīng gè jū qí fǔ
“相国锺繇谓修：“旧，京城有变，九卿各居其府。
xiū yuē shí qí lù yān bì qí nán
“修曰：“食其禄，焉避其难？
jū fǔ suī jiù fēi fù nàn zhī yì
居府虽旧，非赴难之义。
qǐng zhī bìng zú guān
“顷之，病卒官。
zi zhōng guān zhì dōng lái tài shǒu sàn qí cháng shì
子忠，官至东莱太守、散骑常侍。
chū xiū shi gāo róu yú ruò guàn yì wáng jī yú yòu tóng zhōng jiē yuǎn zhì shì chēng qí zhī rén
初，修识高柔于弱冠，异王基于幼童，终皆远至，世称其知人。
bǐng yuán zì gēn ju běi hǎi zhū xū rén yě
邴原字根矩，北海朱虚人也。
shǎo yǔ guǎn níng jù yǐ cāo shàng chēng zhōu fǔ pì mìng jiē bù jiù
少与管宁俱以操尚称，州府辟命皆不就。
huáng jīn qǐ yuán jiāng jiā shǔ rù hǎi zhù yù zhōu shān zhōng
黄巾起，原将家属入海，住郁洲山中。
shí kǒng róng wèi běi hǎi xiāng jǔ yuán yǒu dào
时孔融为北海相，举原有道。
yuán yǐ huáng jīn fāng shèng suì zhì liáo dōng yǔ tóng jùn liú zhèng jù yǒu yǒng lüè xióng qì
原以黄巾方盛，遂至辽东，与同郡刘政俱有勇略雄气。
liáo dōng tài shǒu gōng sūn dù wèi è yù shā zhī jǐn shōu bǔ qí jiā zhèng de tuō
辽东太守公孙度畏恶欲杀之，尽收捕其家，政得脱。
dù gào zhū xiàn gǎn yǒu cáng zhèng zhě yǔ tóng zuì
度告诸县：“敢有藏政者与同罪。
zhèng jiǒng jí wǎng tóu yuán yuán nì zhī yuè yú shí dōng lái tài shǐ cí dāng guī yuán yīn yǐ zhèng fù zhī
“政窘急，往投原，原匿之月馀，时东莱太史慈当归，原因以政付之。
jì ér wèi dù yuē jiāng jūn qián rì yù shā liú zhèng yǐ qí wèi jǐ hài
既而谓度曰：“将军前日欲杀刘政，以其为己害。
jīn zhèng yǐ qù jūn zhī hài qǐ bù chú zāi
今政已去，君之害岂不除哉！
dù yuē rán
“度曰：“然。
yuán yuē jūn zhī wèi zhèng zhě yǐ qí yǒu zhì yě
“原曰：“君之畏政者，以其有智也。
jīn zhèng yǐ miǎn zhì jiāng yòng yǐ shàng xī jū zhèng zhī jiā
今政已免，智将用矣，尚奚拘政之家？
bù ruò shè zhī wú zhòng yuàn
不若赦之，无重怨。
dù nǎi chū zhī
“度乃出之。
yuán yòu zī sòng zhèng jiā jiē de guī gù jùn
原又资送政家，皆得归故郡。
yuán zài liáo dōng yī nián zhōng wǎng guī yuán jū zhě shù bǎi jiā yóu xué zhī shì jiào shòu zhī shēng bù jué
原在辽东，一年中往归原居者数百家，游学之士，教授之声，不绝。
hòu de guī tài zǔ pì wèi sī kōng yuàn
后得归，太祖辟为司空掾。
yuán nǚ zǎo wáng shí tài zǔ ài zǐ cāng shū yì méi tài zǔ yù qiú hé zàng yuán cí yuē hé zàng fēi lǐ yě
原女早亡，时太祖爱子仓舒亦没，太祖欲求合葬，原辞曰：“合葬，非礼也。
yuán zhī suǒ yǐ zì róng wū míng gōng gōng zhī suǒ yǐ dài yuán zhě yǐ néng shǒu xùn diǎn ér bù yì yě
原之所以自容于明公，公之所以待原者，以能守训典而不易也。
ruò tīng míng gōng zhī mìng zé shì fán yōng yě míng gōng yān yǐ wéi zāi
若听明公之命，则是凡庸也，明公焉以为哉？
tài zǔ nǎi zhǐ xǐ shǔ chéng xiàng zhēng shì
“太祖乃止，徙署丞相征事。
cuī yǎn wèi dōng cáo yuàn jì ràng yuē zhēng shì bǐng yuán yì láng zhāng fàn jiē bǐng dé chún yì zhì xíng zhōng fāng qīng jìng zú yǐ lì sú zhēn gù zú yǐ gàn shì suǒ wèi lóng hàn fèng yì guó zhī zhòng bǎo
崔琰为东曹掾，记让曰：“征事邴原、议郎张范，皆秉德纯懿，志行忠方，清静足以厉俗，贞固足以干事，所谓龙翰凤翼，国之重宝。
jǔ ér yòng zhī bù rén zhě yuǎn
举而用之，不仁者远。
dài liáng mào wèi wǔ guān jiāng zhǎng shǐ bì mén zì shǒu fēi gōng shì bù chū
“代凉茂为五官将长史，闭门自守，非公事不出。
tài zǔ zhēng wú yuán cóng xíng zú
太祖征吴，原从行，卒。
shì hòu dà hóng lú jù lù zhāng tài hé nán yǐn fú fēng páng dí yǐ qīng xián chēng yǒng níng tài pú dōng jùn zhāng gé yǐ jiǎn zhì wén
是后大鸿胪钜鹿张泰、河南尹扶风庞迪以清贤称，永宁太仆东郡张阁以简质闻。
guǎn níng zì yòu ān běi hǎi zhū xū rén yě
管宁字幼安，北海朱虚人也。
nián shí liù sàng fù zhōng biǎo mǐn qí gū pín xián gòng zèng fèng xī cí bù shòu chēng cái yǐ sòng zhōng
年十六丧父，中表愍其孤贫，咸共赠赗，悉辞不受，称财以送终。
zhǎng bā chǐ měi xū méi
长八尺，美须眉。
yǔ píng yuán huá xīn tóng xiàn bǐng yuán xiāng yǒu jù yóu xué wū yì guó bìng jìng shàn chén zhòng gōng
与平原华歆、同县邴原相友，俱游学于异国，并敬善陈仲弓。
tiān xià dà luàn wén gōng sūn dù lìng xíng wū hǎi wài suì yǔ yuán jí píng yuán wáng liè děng zhì yú liáo dōng
天下大乱，闻公孙度令行于海外，遂与原及平原王烈等至于辽东。
dù xū guǎn yǐ hou zhī
度虚馆以候之。
jì wǎng jiàn dù nǎi lú wū shān gǔ
既往见度，乃庐于山谷。
shí bì nàn zhě duō jū jùn nán ér níng jū běi shì wú qiān zhì hòu jiàn lái cóng zhī
时避难者多居郡南，而宁居北，示无迁志，后渐来从之。
tài zǔ wèi sī kōng pì níng dù zi kāng jué mìng bù xuān
太祖为司空，辟宁，度子康绝命不宣。
wáng liè zhě zì yàn fāng wū shí míng wén zài yuán níng zhī yòu
王烈者，字彦方，于时名闻在原、宁之右。
cí gōng sūn dù zhǎng shǐ shāng gǔ zì huì
辞公孙度长史，商贾自秽。
tài zǔ mìng wèi chéng xiàng yuàn zhēng shì wèi zhì zú wū hǎi biǎo
太祖命为丞相掾，征事，未至，卒于海表。
zhōng guó shǎo ān kè rén jiē hái wéi níng yàn rán ruò jiāng zhōng yān
中国少安，客人皆还，唯宁晏然若将终焉。
huáng chū sì nián zhào gōng qīng jǔ dú xíng jūn zǐ sī tú huá xīn jiàn níng
黄初四年，诏公卿举独行君子，司徒华歆荐宁。
wén dì jí wèi zhēng níng suì jiāng jiā shǔ fú hǎi hái jùn gōng sūn gōng sòng zhī nán jiāo jiā zèng fú wù
文帝即位，征宁，遂将家属浮海还郡，公孙恭送之南郊，加赠服物。
zì níng zhī dōng yě dù kāng gōng qián hòu suǒ zī yí jiē shòu ér cáng zhū
自宁之东也，度、康、恭前后所资遗，皆受而藏诸。
jì yǐ xi dù jǐn fēng hái zhī
既已西渡，尽封还之。
zhào yǐ níng wèi tài zhōng dài fū gù cí bù shòu
诏以宁为太中大夫，固辞不受。
míng dì jí wèi tài wèi huá xīn xùn wèi ràng níng suì xià zhào yuē tài zhōng dài fū guǎn níng dān huái dào dé fú yīng liù yì qīng xū zú yǐ móu gǔ lián bái kě yǐ dāng shì
明帝即位，太尉华歆逊位让宁，遂下诏曰：“太中大夫管宁，耽怀道德，服膺六艺，清虚足以侔古，廉白可以当世。
nǎng zāo wáng dào shuāi quē fú hǎi dùn jū dà wèi shòu mìng zé qiǎng fù ér zhì sī gài yìng lóng qián shēng zhī dào shèng xián yòng shè zhī yì
曩遭王道衰缺，浮海遁居，大魏受命，则襁负而至，斯盖应龙潜升之道，圣贤用舍之义。
ér huáng chū yǐ lái zhēng mìng lǚ xià měi zhé cí jí jù wéi bù zhì
而黄初以来，征命屡下，每辄辞疾，拒违不至。
qǐ cháo tíng zhī zhèng yǔ shēng shū qù jiāng ān yào shān lín wǎng ér bù néng fǎn hu
岂朝廷之政，与生殊趣，将安乐山林，往而不能反乎！
fu yǐ jī gōng zhī shèng ér gǒu dé bù jiàng zé míng niǎo fú wén
夫以姬公之圣，而耇德不降，则鸣鸟弗闻。
yǐ qín mù zhī xián yóu sī xún hu huáng fà
以秦穆之贤，犹思询乎黄发。
kuàng zhèn guǎ dé hé néng bù yuàn wén dào yú zǐ dài fū zāi
况朕寡德，曷能不愿闻道于子大夫哉！
jīn yǐ níng wèi guāng lù xūn
今以宁为光禄勋。
lǐ yǒu dà lún jūn chén zhī dào bù kě fèi yě
礼有大伦，君臣之道，不可废也。
wàng bì sù zhì chēng zhèn yì yān
望必速至，称朕意焉。
yòu zhào qīng zhōu cì shǐ yuē níng bào dào huái zhēn qián yì hǎi yú bǐ xià zhēng shū wéi mìng bù zhì pán huán lì jū gāo shàng qí shì
“又诏青州刺史曰：“宁抱道怀贞，潜翳海隅，比下征书，违命不至，盘桓利居，高尚其事。
suī yǒu sù lǚ yōu rén zhī zhēn ér shī kǎo fù cí gōng zhī yì shǐ zhèn xū xīn yǐn lǐng lì nián qí hé wèi yá
虽有素履幽人之贞，而失考父兹恭之义，使朕虚心引领历年，其何谓邪？
tú yù huái ān bì sì qí zhì bù wéi gǔ rén yì yǒu fān rán gǎi jié yǐ lóng sī mín hu
徒欲怀安，必肆其志，不惟古人亦有翻然改节以隆斯民乎！
rì shì yuè chú shí fāng yǐ guò zǎo shēn yù dé jiāng yǐ hé wéi
日逝月除，时方已过，澡身浴德，将以曷为？
zhòng ní yǒu yán wú fēi sī rén zhī tú yǔ ér shuí yǔ zāi
仲尼有言：'吾非斯人之徒与而谁与哉！
qí mìng bié jià cóng shì jùn chéng yuàn fèng zhào yǐ lǐ fā qiǎn níng yì xíng zài suǒ gěi ān chē lì cóng yīn rù dào shàng chú shí shàng dào xiān zòu
'其命别驾从事郡丞掾，奉诏以礼发遣宁诣行在所，给安车、吏从、茵蓐、道上厨食，上道先奏。
níng chēng cǎo mǎng chén shàng shū yuē chén hǎi bīn gū wēi ba nóng wú wǔ lù yùn xìng hòu
“宁称草莽臣上疏曰：“臣海滨孤微，罢农无伍，禄运幸厚。
héng méng bì xià zuǎn chéng hóng xù dé móu sān huáng huà yì yǒu táng
横蒙陛下纂承洪绪，德侔三皇，化溢有唐。
jiǔ hé wò zé jī sì yī jì bù néng yǎng dá bì xià ēn yǎng zhī fú
久荷渥泽，积祀一纪，不能仰答陛下恩养之福。
shěn wěi dǔ kē qǐn jí mí liú bū wéi chén lì diān dǎo zhī jié sù xiāo zhàn bù wú dì zì cuò
沈委笃疴，寝疾弥留，逋违臣隶颠倒之节，夙宵战怖，无地自厝。
chén yuán nián shí yī yuè bèi gōng chē sī mǎ lìng suǒ xià zhōu jùn bā yuè jiǎ shēn zhào shū zhēng chén gèng cì ān chē yì pī yīn rù yǐ lǐ fā qiǎn guāng chǒng bìng zhēn yōu mìng lǚ zhì zhēng yíng sǒng xī dào xīn shī tú
臣元年十一月被公车司马令所下州郡，八月甲申诏书征臣，更赐安车、衣被、茵蓐，以礼发遣，光宠并臻，优命屡至，怔营竦息，悼心失图。
sī zì chén wén shēn zhǎn yú qíng ér míng zhào yì gē bù lìng shāo xiū zhāng biǎo shì yǐ yù zhì qì yú jīn rì
思自陈闻，申展愚情，而明诏抑割，不令稍修章表，是以郁滞，讫于今日。
chéng wèi qián fù ēn yǒu jì jí bù yì líng rùn mí yǐ lóng hè
诚谓干覆，恩有纪极，不意灵润，弥以隆赫。
fèng jīn nián èr yuè bèi zhōu jùn suǒ xià sān nián shí èr yuè xīn yǒu zhào shū zhòng cì ān chē yī fú bié jià cóng shì yǔ jùn gōng cáo yǐ lǐ fā qiǎn yòu tè bèi xǐ shū yǐ chén wèi guāng lù xūn gōng bǐng láo qiān yǐn yù zhōu qín sǔn shàng yì xià
奉今年二月被州郡所下三年十二月辛酉诏书，重赐安车、衣服，别驾从事与郡功曹以礼发遣，又特被玺书，以臣为光禄勋，躬秉劳谦，引喻周、秦，损上益下。
shòu zhào zhī rì jīng pò fēi sàn mǐ suǒ tóu sǐ
受诏之日，精魄飞散，靡所投死。
chén zhòng zì xǐng kuí dé fēi yuán qǐ ér méng ān chē zhī róng gōng wú dòu róng ér méng xǐ fēng zhī chǒng jié tuō nú xià hé dòng liáng zhī rèn chuí mò zhī mìng huò jiǔ jí zhī wèi jù yǒu zhū bó gǔ yāo zhī shěng
臣重自省揆，德非园、绮而蒙安车之荣，功无窦融而蒙玺封之宠，楶棁驽下，荷栋梁之任，垂没之命，获九棘之位，惧有朱博鼓妖之眚。
yòu nián jí rì qīn yǒu jiā wú sǔn bù rèn fú yú jìn lù yǐ sāi yuán zé
又年疾日侵，有加无损，不任扶舆进路以塞元责。
wàng mù chāng hé pái huái què tíng jǐn bài zhāng chén qíng qǐ méng āi shěng yì ēn tīng fàng wú lìng hái gǔ tián yú qú lù
望慕阊阖，徘徊阙庭，谨拜章陈情，乞蒙哀省，抑恩听放，无令骸骨填于衢路。
zì huáng chū zhì yú qīng lóng zhēng mìng xiāng réng cháng yǐ bā yuè cì niú jiǔ
“自黄初至于青龙，征命相仍，常以八月赐牛酒。
zhào shū wèn qīng zhōu cì shǐ chéng xǐ níng wèi shǒu jié gāo hu shěn lǎo jí wāng dùn yá
诏书问青州刺史程喜：“宁为守节高乎，审老疾尫顿邪？
xǐ shàng yán níng yǒu zú rén guǎn gòng wèi zhōu lì yǔ níng lín bǐ chén cháng shǐ jīng yíng xiāo xī
“喜上言：“宁有族人管贡为州吏，与宁邻比，臣常使经营消息。
gòng shuō níng cháng zhe zào mào bù rú kù bù qún suí shí dān fù chū rù guī tíng néng zì rèn zhàng bù xū fú chí
贡说：'宁常著皂帽、布襦袴、布裙，随时单复，出入闺庭，能自任杖，不须扶持。
sì shí cí jì zhé zì lì qiáng gǎi jiā yī fú zhe xù jīn gù zài liáo dōng suǒ yǒu bái bù dān yī qīn jiàn zhuàn kuì guì bài chéng lǐ
四时祠祭，辄自力强，改加衣服，著絮巾，故在辽东所有白布单衣，亲荐馔馈，跪拜成礼。
níng shǎo ér sàng mǔ bù shí xíng xiàng cháng tè jiā shāng xuàn rán liú tì
宁少而丧母，不识形象，常特加觞，泫然流涕。
yòu jū zhái lí shuǐ qī bā shí bù xià shí yì shuǐ zhōng zǎo sǎ shǒu zú kuī wū yuán pǔ
又居宅离水七八十步，夏时诣水中澡洒手足，闚于园圃。
chén kuí níng qián hòu cí ràng zhī yì dú zì yǐ shēng zhǎng qián yì qí ài zhì shuāi shì yǐ qī chí měi zhí qiān tuì
'臣揆宁前后辞让之意，独自以生长潜逸，耆艾智衰，是以栖迟，每执谦退。
cǐ níng zhì xíng suǒ yù bì quán bù wéi shǒu gāo
此宁志行所欲必全，不为守高。
zhèng shǐ èr nián tài pú táo qiū yī yǒng níng wèi wèi mèng guān shì zhōng sūn yōng zhōng shū shì láng wáng jī jiàn níng yuē
正始二年，太仆陶丘一、永宁卫尉孟观、侍中孙邕、中书侍郎王基荐宁曰：
chén wén lóng fèng yǐn yào yìng dé ér zhēn míng zhé qián dùn sì shí ér dòng
臣闻龙凤隐耀，应德而臻，明哲潜遁，俟时而动。
shì yǐ luán zhuó míng qí zhōu dào lóng xīng sì hào wèi zuǒ hàn dì yòng kāng
是以鸾𬸦鸣岐，周道隆兴，四皓为佐，汉帝用康。
fú jiàn tài zhōng dài fū guǎn níng yīng èr yí zhī zhōng hé zǒng jiǔ dé zhī chún yì hán zhāng sù zhì bīng jié yuān qīng xuán xū dàn bó yǔ dào xiāo yáo
伏见太中大夫管宁，应二仪之中和，总九德之纯懿，含章素质，冰絜渊清，玄虚澹泊，与道逍遥；
yú xīn huáng lǎo yóu zhì liù yì shēng táng rù shì jiū qí kǔn ào tāo gǔ jīn wū xiōng huái bāo dào dé zhī jī yào
娱心黄老，游志六艺，升堂入室，究其阃奥，韬古今于胸怀，包道德之机要。
zhōng píng zhī jì huáng jīn lù liáng huá xià qīng dàng wáng gāng chí dùn
中平之际，黄巾陆梁，华夏倾荡，王纲弛顿。
suì bì shí nán chéng fú yuè hǎi jī lǚ liáo dōng sān shí yú nián
遂避时难，乘桴越海，羁旅辽东三十馀年。
zài qián zhī gòu nì jǐng cáng guāng jiā dùn yǎng hào tāo yùn rú mò qián huà bàng liú chàng yú shū sú
在干之姤，匿景藏光，嘉遁养浩，韬韫儒墨，潜化傍流，畅于殊俗。
huáng chū sì nián gāo zǔ wén huáng dì chóu zī qún gōng sī qiú jùn yì gù sī tú huá xīn jǔ níng yìng xuǎn gōng chē tè zhǐ zhèn yì xiá yì fān rán lái xiáng
黄初四年，高祖文皇帝畴谘群公，思求隽乂，故司徒华歆举宁应选，公车特征，振翼遐裔，翻然来翔。
xíng yù tún ě zāo lí jí bìng jí bài tài zhōng dài fū
行遇屯厄，遭罹疾病，即拜太中大夫。
liè zǔ míng huáng dì jiā měi qí dé dēng wèi guāng lù xūn
烈祖明皇帝嘉美其德，登为光禄勋。
níng jí mí liú wèi néng jìn dào
宁疾弥留，未能进道。
jīn níng jiù jí yǐ chōu xíng nián bā shí zhì wú shuāi juàn
今宁旧疾已瘳，行年八十，志无衰倦。
huán dǔ bì mén yǎn xī qióng xiàng fàn yù hú kǒu bìng rì ér shí yín yǒng shī shū bù gǎi qí lè
环堵筚门，偃息穷巷，饭鬻糊口，并日而食，吟咏诗书，不改其乐。
kùn ér néng tōng zāo nàn bì jì jīng wēi dǎo xiǎn bù yì qí jié jīn shēng yù sè jiǔ ér mí zhāng
困而能通，遭难必济，经危蹈险，不易其节，金声玉色，久而弥彰。
kuí qí zhōng shǐ dài tiān suǒ zuò dāng zàn dà wèi fǔ liàng yōng xī
揆其终始，殆天所祚，当赞大魏，辅亮雍熙。
yǎn zhí yǒu quē qún xià zhǔ wàng
兖职有阙，群下属望。
xī gāo zōng kè xiàng yíng qiú xián zhé zhōu wén qǐ guī yǐ bo liáng zuǒ
昔高宗刻象，营求贤哲，周文启龟，以卜良佐。
kuàng níng qián cháo suǒ biǎo míng dé yǐ zhe ér jiǔ qī chí wèi shí yǐn zhì fēi suǒ yǐ fèng zūn míng xùn jì chéng qián zhì yě
况宁前朝所表，名德已著，而久栖迟，未时引致，非所以奉遵明训，继成前志也。
bì xià jiàn zuò zuǎn chéng hóng xù
陛下践阼，纂承洪绪。
shèng jìng rì jī chāo yuè zhōu chéng
圣敬日跻，超越周成。
měi fā dé yīn dòng zī shī fū
每发德音，动谘师傅。
ruò jì èr zǔ zhāo xián gù diǎn bīn lǐ jùn mài yǐ guǎng jī xī jì jì zhī huà móu yú qián dài
若继二祖招贤故典，宾礼俊迈，以广缉熙，济济之化，侔于前代。
níng qīng gāo tián bó nǐ jì qián guǐ dé xíng zhuó jué hǎi nèi wú ǒu
宁清高恬泊，拟迹前轨，德行卓绝，海内无偶。
lì guān qián shì yù bó suǒ mìng shēn gōng méi chéng zhōu dǎng fán yīng zhī chóu cè qí yuān yuán lǎn qí qīng zhuó wèi yǒu lì sú dú xíng ruò níng zhě yě
历观前世玉帛所命，申公、枚乘、周党、樊英之俦，测其渊源，览其清浊，未有厉俗独行若宁者也。
chéng yi shù bó jiā bì bèi lǐ zhēng pìn réng shòu jǐ zhàng yán dēng dōng xù fū chén fén sù zuò ér lùn dào shàng zhèng xuán jī xié hé huáng jí xià fù qún shēng yí lún yōu xù bì yǒu kě guān guāng yì dà huà
诚宜束帛加璧，备礼征聘，仍授几杖，延登东序，敷陈坟素，坐而论道，上正璇玑，协和皇极，下阜群生，彝伦攸叙，必有可观，光益大化。
ruò níng gù zhí fěi shí shǒu zhì jī shān zhuī jì hóng yá cān zōng cháo xǔ
若宁固执匪石，守志箕山，追迹洪崖，参踪巢、许。
sī yì shèng cháo tóng fú táng yú yōu xián yáng lì chuí shēng qiān zǎi
斯亦圣朝同符唐、虞，优贤扬历，垂声千载。
suī chū chǔ shū tú fǔ yǎng yì tǐ zhì wū xìng zhì měi sú qí kuí yī yě
虽出处殊涂，俯仰异体，至于兴治美俗，其揆一也。
wū shì tè jù ān chē pú lún shù bó jiā bì pìn yān
于是特具安车蒲轮，束帛加璧聘焉。
huì níng zú shí nián bā shí sì
会宁卒，时年八十四。
bài zi miǎo láng zhōng hòu wèi bó shì
拜子邈郎中，后为博士。
chū níng qī xiān zú zhī gù quàn gèng qǔ níng yuē měi shěng zēng zǐ wáng jùn zhī yán yì cháng jiā zhī qǐ zì zāo zhī ér wéi běn xīn zāi
初，宁妻先卒，知故劝更娶，宁曰：“每省曾子、王骏之言，意常嘉之，岂自遭之而违本心哉？
shí jù lù zhāng jiàn zì zǐ míng yǐng chuān hú zhāo zì kǒng míng yì yǎng zhì bù shì
时钜鹿张臶，字子明，颍川胡昭，字孔明，亦养志不仕。
jiàn shǎo yóu tài xué xué jiān nèi wài hòu guī xiāng lǐ
臶少游太学，学兼内外，后归乡里。
yuán shào qián hòu pì mìng bù yīng yí jū shàng dǎng
袁绍前后辟命，不应，移居上党。
bīng zhōu mù gāo gàn biǎo chú lè píng lìng bù jiù xǐ xún cháng shān mén tú qiě shù bǎi rén qiān jū rén xiàn
并州牧高干表除乐平令，不就，徙循常山，门徒且数百人，迁居任县。
tài zǔ wèi chéng xiàng pì bù yì
太祖为丞相，辟，不诣。
tài hé zhōng zhào qiú yǐn xué zhī shì néng xiāo zāi fù yì zhě jùn lèi shàng jiàn fā qiǎn lǎo bìng bù xíng
太和中，诏求隐学之士能消灾复异者，郡累上臶，发遣，老病不行。
guǎng píng tài shǒu lú yù dào guān sān rì gāng jì bái chéng qián zhì bǎn yè jiàn
广平太守卢毓到官三日，纲纪白承前致版谒臶。
yù jiào yuē zhāng xiān shēng suǒ wèi shàng bù shì tiān zǐ xià bù yǒu zhū hóu zhě yě
毓教曰：“张先生所谓上不事天子，下不友诸侯者也。
cǐ qǐ bǎn yè suǒ kě guāng shì zāi
此岂版谒所可光饰哉！
dàn qiǎn zhǔ bù fèng shū zhì yáng jiǔ zhī lǐ
“但遣主簿奉书致羊酒之礼。
qīng lóng sì nián xīn hài zhào shū zhāng yè jùn xuán chuān yì yǒng jī bō fèn dàng bǎo shí fù tú zhuàng xiàng líng guī zhái yú chuān xī nì rán pán zhì cāng zhì sù zhāng lín fèng lóng mǎ huàn bǐng chéng xíng wén zì gào mìng càn rán zhe míng
青龙四年辛亥诏书：“张掖郡玄川溢涌，激波奋荡，宝石负图，状像灵龟，宅于川西，嶷然磐峙，仓质素章，麟凤龙马，焕炳成形，文字告命，粲然著明。
tài shǐ lìng gāo táng lóng shàng yán gǔ huáng shèng dì suǒ wèi cháng méng shí yǒu wèi zhī zhēn mìng dōng xù zhī shì bǎo
太史令高堂隆上言：古皇圣帝所未尝蒙，实有魏之祯命，东序之世宝。
shì bān tiān xià
“事颁天下。
rèn lìng yú chāo lián jī yǐ wèn jiàn jiàn mì wèi chāo yuē fu shén yǐ zhī lái bù zhuī yǐ wǎng zhēn xiáng xiān jiàn ér hòu fèi xīng cóng zhī
”任令于绰连赍以问臶，臶密谓绰曰：“夫神以知来，不追已往，祯祥先见而后废兴从之。
hàn yǐ jiǔ wáng wèi yǐ de zhī hé suǒ zhuī xìng zhēng xiáng hu
汉已久亡，魏已得之，何所追兴征祥乎！
cǐ shí dāng jīn zhī biàn yì ér jiāng lái zhī zhēn ruì yě
此石，当今之变异而将来之祯瑞也。
zhèng shǐ yuán nián dài rén zhī niǎo cháo jiàn mén yīn
“正始元年，戴鵀之鸟，巢臶门阴。
jiàn gào mén rén yuē fu dài rén yáng niǎo ér cháo mén yīn cǐ xiōng xiáng yě
臶告门人曰：“夫戴鵀阳鸟，而巢门阴，此凶祥也。
nǎi yuán qín gē yǒng zuò shī èr piān xún rì ér zú shí nián yī bǎi wǔ suì
“乃援琴歌咏，作诗二篇，旬日而卒，时年一百五岁。
shì suì guǎng píng tài shǒu wáng sù zhì guān jiào xià xiàn yuē qián zài jīng dū wén zhāng zǐ míng lái zhì wèn zhī huì qí yǐ wáng zhì tòng xī zhī
是岁，广平太守王肃至官，教下县曰：“前在京都，闻张子明，来至问之，会其已亡，致痛惜之。
cǐ jūn dǔ xué yǐn jū bù yǔ shí jìng yǐ dào lè shēn
此君笃学隐居，不与时竞，以道乐身。
xī jiàng xiàn lǎo rén qū zài ní tú zhào mèng shēng zhī zhū hóu yòng mù
昔绛县老人屈在泥涂，赵孟升之，诸侯用睦。
mǐn qí mào qín hǎo dào ér bù méng róng chǒng shū dào qiǎn lì láo wèn qí jiā xiǎn tí mén hù wu jiā shū yì yǐ wèi jì wǎng yǐ quàn jiāng lái
愍其耄勤好道，而不蒙荣宠，书到，遣吏劳问其家，显题门户，务加殊异，以慰既往，以劝将来。
hú zhāo shǐ bì dì jì zhōu yì cí yuán shào zhī mìng dùn huán xiāng lǐ
胡昭始避地冀州，亦辞袁绍之命，遁还乡里。
tài zǔ wèi sī kōng chéng xiàng pín jiā lǐ pì
太祖为司空丞相，频加礼辟。
zhāo wǎng yìng mìng jì zhì zì chén yī jiè yě shēng wú jūn guó zhī yòng guī chéng qiú qù
昭往应命，既至，自陈一介野生，无军国之用，归诚求去。
tài zǔ yuē rén gè yǒu zhì chū chù yì qù miǎn zú yǎ shàng yì bù xiāng qū
太祖曰：“人各有志，出处异趣，勉卒雅尚，义不相屈。
zhāo nǎi zhuǎn jū lù hún shān zhōng gōng gēng lè dào yǐ jīng jí zì yú
“昭乃转居陆浑山中，躬耕乐道，以经籍自娱。
lǘ lǐ jìng ér ài zhī
闾里敬而爱之。
jiàn ān èr shí sān nián lù hún zhǎng zhāng gù bèi shū diào dīng fū dāng gěi hàn zhōng
建安二十三年，陆浑长张固被书调丁夫，当给汉中。
bǎi xìng è dàn yuǎn yì bìng huái rǎo rǎo
百姓恶惮远役，并怀扰扰。
mín sūn láng děng yīn xīng bīng shā xiàn zhǔ bù zuò wéi pàn luàn xiàn yì cán pò
民孙狼等因兴兵杀县主簿，作为叛乱，县邑残破。
gù lǜ jiāng shí yú lì zú yī zhāo zhù zhǐ zhāo jí yí mín ān fù shè jì
固率将十馀吏卒，依昭住止，招集遗民，安复社稷。
láng děng suì nán fù guān yǔ
狼等遂南附关羽。
yǔ shòu yìn gěi bīng hái wèi kòu zéi
羽授印给兵，还为寇贼。
dào lù hún nán cháng lào tíng zì xiāng yuē shì yán hú jū shì xián zhě yě yī bù dé fàn qí bù luò
到陆浑南长乐亭，自相约誓，言：“胡居士贤者也，一不得犯其部落。
yī chuān lài zhāo xián wú chù tì
“一川赖昭，咸无怵惕。
tiān xià ān jí xǐ zhái yí yáng
天下安辑，徙宅宜阳。
zhèng shǐ zhōng piào qí jiāng jūn zhào yǎn shàng shū huáng xiū guō yí sàn qí cháng shì xún yǐ zhōng yù tài pú yǔ yí hóng nóng tài shǒu hé zhēn děng dì jiàn zhāo yuē tiān zhēn gāo jié lǎo ér mí dǔ
正始中，骠骑将军赵俨、尚书黄休、郭彝、散骑常侍荀𫖮、锺毓、太仆庾嶷、弘农太守何桢等递荐昭曰：“天真高絜，老而弥笃。
xuán xū jìng sù yǒu yí hào zhī jié
玄虚静素，有夷、皓之节。
yi méng zhēng mìng yǐ lì fēng sú
宜蒙征命，以励风俗。
zhì jiā píng èr nián gōng chē tè zhǐ huì zú nián bā shí jiǔ
“至嘉平二年，公车特征，会卒，年八十九。
bài zi zuǎn láng zhōng
拜子纂郎中。
chū zhāo shàn shǐ shū yǔ zhōng yáo hán dān chún wèi jì wéi dàn bìng yǒu míng chǐ dú zhī jī dòng jiàn mó jiè yān
初，昭善史书，与锺繇、邯郸淳、卫觊、韦诞并有名，尺牍之迹，动见模楷焉。
píng yuē yuán huàn bǐng yuán zhāng fàn gōng lǚ qīng dǎo jìn tuì yǐ dào gài shì gòng yǔ liǎng gōng zhī pǐ
评曰：袁涣、邴原、张范躬履清蹈，进退以道，盖是贡禹、两龚之匹。
liáng mào guó yuān yì qí cì yě
凉茂、国渊亦其次也。
zhāng chéng míng xíng yà fàn kě wèi néng dì yǐ
张承名行亚范，可谓能弟矣。
tián chóu kàng jié wáng xiū zhōng zhēn zú yǐ jiǎo sú
田畴抗节，王修忠贞，足以矫俗；
guǎn níng yuān yǎ gāo shàng què rán bù bá
管宁渊雅高尚，确然不拔；
zhāng jiàn hú zhāo hé mén shǒu jìng bù yíng dāng shì gù bìng lù yān
张臶、胡昭阖门守静，不营当世：故并录焉。