左传 · 左丘明 · Chapter 154 of 255

襄公·襄公四年

PinyinModern Translation
Size

jīng

【经】

sì nián chūn wáng sān yuè jǐ yǒu chén hóu wǔ zú

四年春,王三月己酉,陈侯午卒。

xià shū sūn bào rú jìn

夏,叔孙豹如晋。

qiū qī yuè wù zǐ fū rén sì shì hōng

秋七月戊子,夫人姒氏薨。

zàng chén chéng gōng

葬陈成公。

bā yuè xīn hài zàng wǒ xiǎo jūn dìng sì

八月辛亥,葬我小君定姒。

dōng gōng rú jìn

冬,公如晋。

chén rén wéi dùn

陈人围顿。

chuán

【传】

sì nián chūn chu shī wèi chén pàn gù yóu zài fán yáng

四年春,楚师为陈叛故,犹在繁阳。

hán xiàn zi huàn zhī yán yú cháo yuē wén wáng shuài yīn zhī pàn guó yǐ shì zhòu wéi zhī shí yě

韩献子患之,言于朝曰:“文王帅殷之叛国以事纣,唯知时也。

jīn wǒ yì zhī nán zāi

今我易之,难哉!

sān yuè chén chéng gōng zú

三月,陈成公卒。

chu rén jiāng fá chén wén sàng nǎi zhǐ

楚人将伐陈,闻丧乃止。

chén rén bù tīng mìng

陈人不听命。

zāng wǔ zhòng wén zhī yuē chén bù fú yú chu bì wáng

臧武仲闻之,曰:“陈不服于楚,必亡。

dà guó xíng lǐ yān ér bù fú zài dà yóu yǒu jiù ér kuàng xiǎo hu

大国行礼焉而不服,在大犹有咎,而况小乎?

xià chu péng míng qīn chén chén wú lǐ gù yě

夏,楚彭名侵陈,陈无礼故也。

mù shū rú jìn bào zhī wǔ zi zhī pìn yě jìn hóu xiǎng zhī

穆叔如晋,报知武子之聘也,晋侯享之。

jīn zòu sì xià zhī sān bù bài

金奏《肆夏》之三,不拜。

gōng gē wén wáng zhī sān yòu bù bài

工歌《文王》之三,又不拜。

gē lù míng zhī sān sān bài

歌《鹿鸣》之三,三拜。

hán xiàn zǐ shǐ xíng rén zi yuán wèn zhī yuē zi yǐ jūn mìng rǔ yú bì yì

韩献子使行人《子员》问之,曰:“子以君命,辱于敝邑。

xiān jūn zhī lǐ jiè zhī yǐ lè yǐ rǔ wú zǐ

先君之礼,藉之以乐,以辱吾子。

wú zǐ shě qí dà ér zhòng bài qí xì gǎn wèn hé lǐ yě

吾子舍其大,而重拜其细,敢问何礼也?

duì yuē sān xià tiān zǐ suǒ yǐ xiǎng yuán hòu yě shǐ chén fú gǎn yù wén

”对曰:“三《夏》,天子所以享元侯也,使臣弗敢与闻。

wén wáng liǎng jūn xiāng jiàn zhī lè yě chén bù gǎn jí

《文王》,两君相见之乐也,臣不敢及。

lù míng jūn suǒ yǐ jiā guǎ jūn yě gǎn bù bài jiā

《鹿鸣》,君所以嘉寡君也,敢不拜嘉。

sì mǔ jūn suǒ yǐ láo shǐ chén yě gǎn bù zhòng bài

《四牡》,君所以劳使臣也,敢不重拜。

huáng huáng zhě huá jūn jiào shǐ chén yuē bì zī yú zhōu

《皇皇者华》,君教使臣曰:‘必谘于周。

chén wén zhī fǎng wèn yú shàn wèi zī zī qīn wéi xún zī lǐ wèi dù zī shì wéi zōu zī nán wéi móu

’臣闻之,访问于善为咨,咨亲为询,咨礼为度,咨事为诹,咨难为谋。

chén huò wǔ shàn gǎn bù zhòng bài

臣获五善,敢不重拜。

qiū dìng sì hōng

秋,定姒薨。

bù bìn yú miào wú chèn bù yú

不殡于庙,无榇,不虞。

jiang qìng wèi jì wén zǐ yuē zi wèi zhèng qīng ér xiǎo jūn zhī sàng bù chéng bù zhōng jūn yě

匠庆谓季文子曰:“子为正卿,而小君之丧不成,不终君也。

jūn zhǎng shuí shòu qí jiù

君长,谁受其咎?

chū jì sūn wèi jǐ shù liù jiǎ yú pú pǔ dōng mén zhī wài

初,季孙为己树六槚于蒲圃东门之外。

jiang qìng qǐng mù jì sūn yuē lüè

匠庆请木,季孙曰:“略。

jiang qìng yòng pú pǔ zhī jiǎ jì sūn bù yù

”匠庆用蒲圃之槚,季孙不御。

jūn zǐ yuē zhì suǒ wèi duō xíng wú lǐ bì zì jí yě qí shì zhī wèi hu

君子曰:“《志》所谓‘多行无礼,必自及也’,其是之谓乎。

dōng gōng rú jìn tīng zhèng jìn hóu xiǎng gōng

冬,公如晋听政,晋侯享公。

gōng qǐng shǔ zēng jìn hòu bù xǔ

公请属鄫,晋侯不许。

mèng xiàn zǐ yuē yǐ guǎ jūn zhī mì ěr yú chóu chóu ér yuàn gù shì jūn wú shī guān mìng

孟献子曰:“以寡君之密迩于仇雠,而愿固事君,无失官命。

zēng wú fù yú sī mǎ

鄫无赋于司马。

wèi zhí shì zhāo xī zhī mìng bì yì bì yì biǎn xiǎo quē ér wèi zuì guǎ jūn shì yǐ yuàn jiè zhù yān

为执事朝夕之命敝邑,敝邑褊小,阙而为罪,寡君是以愿借助焉!

jìn hóu xǔ zhī

”晋侯许之。

chu rén shǐ dùn jiān chén ér qīn fá zhī gù chén rén wéi dùn

楚人使顿间陈而侵伐之,故陈人围顿。

wú zhōng zi jiā fù shǐ mèng lè rú jìn yīn wèi zhuāng zi nà hǔ bào zhī pí yǐ qǐng hé zhū róng

无终子嘉父使孟乐如晋,因魏庄子纳虎豹之皮,以请和诸戎。

jìn hóu yuē róng dí wú qīn ér tān bù rú fá zhī

晋侯曰:“戎狄无亲而贪,不如伐之。

wèi jiàng yuē zhū hóu xīn fú chén xīn lái hé jiāng guān yú wǒ wǒ dé zé mù fǒu zé xié èr

”魏绛曰:“诸侯新服,陈新来和,将观于我,我德则睦,否则携贰。

láo shī yú róng ér chu fá chén bì fú néng jiù shì qì chén yě zhū huá bì pàn

劳师于戎,而楚伐陈,必弗能救,是弃陈也,诸华必叛。

róng qín shòu yě huò róng shī huá wú nǎi bù kě hu

戎,禽兽也,获戎失华,无乃不可乎?

xià xun yǒu zhī yuē yǒu qióng hòu yì

《夏训》有之曰:‘有穷后羿。

gōng yuē hòu yì hé rú

’”公曰:“后羿何如?

duì yuē xī yǒu xià zhī fāng shuāi yě hòu yì zì chú qiān yú qióng shí yīn xià mín yǐ dài xià zhèng

”对曰:“昔有夏之方衰也,后羿自鉏迁于穷石,因夏民以代夏政。

shì qí shè yě bù xiū mín shì ér yín yú yuán shòu

恃其射也,不修民事而淫于原兽。

qì wǔ luó bó yīn xióng kūn máng yǔ ér yòng hán zhuó

弃武罗、伯因、熊髡、尨圉而用寒浞。

hán zhuó bó míng shì zhī chán zǐ dì yě

寒浞,伯明氏之谗子弟也。

bó míng hòu hán qì zhī yí yì shōu zhī xìn ér shǐ zhī yǐ wéi jǐ xiāng

伯明后寒弃之,夷羿收之,信而使之,以为己相。

zhuó xíng mèi yú nèi ér shī lù yú wài yú nòng qí mín ér yú yì yú tián shù zhī zhà tè yǐ qǔ qí guó jiā wài nèi xián fú

浞行媚于内而施赂于外,愚弄其民而虞羿于田,树之诈慝以取其国家,外内咸服。

yì yóu bù quān jiāng guī zì tián jiā zhòng shā ér hēng zhī yǐ shí qí zi

羿犹不悛,将归自田,家众杀而亨之,以食其子。

qí zi bù rěn shí zhū sǐ yú qióng mén

其子不忍食诸,死于穷门。

mǐ bēn yǒu gé shì

靡奔有鬲氏。

zhuó yīn yì shì shēng jiāo jí yì shì qí chán tè zhà wěi ér bù dé yú mín

浞因羿室,生浇及豷,恃其谗慝诈伪而不德于民。

shǐ jiāo yòng shī miè zhēn guàn jí zhēn xún shì

使浇用师,灭斟灌及斟寻氏。

chù jiāo yú guò wài yì yú gē

处浇于过,外豷于戈。

mǐ zì yǒu gé shì shōu èr guó zhī jìn yǐ miè zhuó ér lì shào kāng

靡自有鬲氏,收二国之烬,以灭浞而立少康。

shào kāng miè jiāo yú guò hòu zhù miè yì yú gē

少康灭浇于过,后杼灭豷于戈。

yǒu qióng yóu shì suì wáng shī rén gù yě

有穷由是遂亡,失人故也。

xī zhōu xīn jiǎ zhī wèi dà shǐ yě mìng bǎi guān guān zhēn wáng quē

昔周辛甲之为大史也,命百官,官箴王阙。

yú yú rén zhī zhēn yuē máng máng yǔ jì huà wèi jiǔ zhōu

于《虞人之箴》曰:‘芒芒禹迹,画为九州。

jīng qǐ jiǔ dào mín yǒu qǐn miào shòu yǒu mào cǎo gè yǒu yōu chù dé yòng bù rǎo

经启九道,民有寝庙,兽有茂草,各有攸处,德用不扰。

zài dì yí yì mào yú yuán shòu wàng qí guó xù ér sī qí yōu mǔ

在帝夷羿,冒于原兽,忘其国恤,而思其麀牡。

wǔ bù kě zhòng yòng bù huī yú xià jiā

武不可重,用不恢于夏家。

shòu chén sī yuán gǎn gào pú fū

兽臣司原,敢告仆夫。

yú zhēn rú shì kě bù chéng hu

’《虞箴》如是,可不惩乎?

yú shì jìn hóu hǎo tián gù wèi jiàng jí zhī

”于是晋侯好田,故魏绛及之。

gōng yuē rán zé mò rú hé róng hu

公曰:“然则莫如和戎乎?

duì yuē hé róng yǒu wǔ lì yān róng dí jiàn jū guì huá yì tǔ tǔ kě gǔ yān yī yě

”对曰:“和戎有五利焉:戎狄荐居,贵华易土,土可贾焉,一也。

biān bǐ bù sǒng mín xiá qí yě sè rén chéng gōng èr yě

边鄙不耸,民狎其野,穑人成功,二也。

róng dí shì jìn sì lín zhèn dòng zhū hóu wēi huái sān yě

戎狄事晋,四邻振动,诸侯威怀,三也。

yǐ dé suí róng shī tú bù qín jiá bīng bù dùn sì yě

以德绥戎,师徒不勤,甲兵不顿,四也。

jiàn yú hòu yì ér yòng dé dù yuǎn zhì ěr ān wǔ yě

鉴于后羿,而用德度,远至迩安,五也。

jūn qí tú zhī

请您考虑一下!

gōng shuō shǐ wèi jiàng méng zhū róng xiū mín shì tián yǐ shí

”公说,使魏绛盟诸戎,修民事,田以时。

dōng shí yuè zhū rén jǔ rén fá zēng

冬十月,邾人、莒人伐鄫。

zāng gē jiù zēng qīn zhū bài yú hú dài

臧纥救鄫,侵邾,败于狐骀。

guó rén nì sàng zhě jiē zhuā

国人逆丧者皆髽。

lǔ yú shì hū shǐ zhuā

鲁于是乎始髽。

guó rén sòng zhī yuē zāng zhī hú qiú bài wǒ yú hú dài

国人诵之曰:“臧之狐裘,败我于狐骀。

wǒ jūn xiǎo zi zhū rú shì shǐ

我君小子,朱儒是使。

zhū rú

朱儒!

zhū rú

朱儒!

shǐ wǒ bài yú zhū

使我败于邾。

✦ You read 襄公·襄公四年

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.