左传 · 左丘明 · Chapter 208 of 255

昭公·昭公二十七年

PinyinModern Translation
Size

jīng

【经】

èr shí yǒu qī nián chūn gōng rú qí

二十有七年春,公如齐。

gōng zhì zì qí jū yú yùn

公至自齐,居于郓。

xià sì yuè wú shì qí jūn liáo

夏四月,吴弑其君僚。

chu shā qí dài fū xì wǎn

楚杀其大夫郤宛。

qiū jìn shì yāng sòng lè qí lí wèi běi gōng xǐ cáo rén zhū rén téng rén huì yú hù

秋,晋士鞅、宋乐祁犁、卫北宫喜、曹人、邾人、滕人会于扈。

dōng shí yuè cáo bó wǔ zú

冬十月,曹伯午卒。

zhū kuài lái bēn

邾快来奔。

gōng rú qí

公如齐。

gōng zhì zì qí jū yú yùn

公至自齐,居于郓。

chuán

【传】

èr shí qī nián chūn gōng rú qí

二十七年春,公如齐。

gōng zhì zì qí

公至自齐。

chǔ yú yùn yán zài wài yě

处于郓,言在外也。

wú zǐ yù yīn chu sàng ér fá zhī

吴子欲因楚丧而伐之。

shǐ gōng zǐ yǎn yú gōng zǐ zhú yōng shuài shī wéi qián

使公子掩馀、公子烛庸帅师围潜。

shǐ yán zhōu lái jì zǐ pìn yú shàng guó suì pìn yú jìn yǐ guān zhū hóu

使延州来季子聘于上国,遂聘于晋,以观诸侯。

chu yǒu yǐn rán gōng yǐn jūn shuài shī jiù qián

楚莠尹然、工尹麇帅师救潜。

zuǒ sī mǎ chén yǐn xū shuài dōu jūn zǐ yǔ wáng mǎ zhī shǔ yǐ jì shī yǔ wú shī yù yú qióng

左司马沈尹戌帅都君子与王马之属以济师,与吴师遇于穷。

lìng yǐn zi cháng yǐ zhōu shī jí shā ruì ér hái

令尹子常以舟师及沙汭而还。

zuǒ yǐn xì wǎn gōng yǐn shòu shuài shī zhì yú qián wú shī bù néng tuì

左尹郤宛、工尹寿帅师至于潜,吴师不能退。

wú gōng zi guāng yuē cǐ shí yě fú kě shī yě

吴公子光曰:“此时也,弗可失也。

gào chā tú shè zhū yuē shàng guó yǒu yán yuē bù suǒ hé huò

”告 [插图]设诸曰:“上国有言曰,不索何获?

wǒ wáng sì yě wú yù qiú zhī

我,王嗣也,吾欲求之。

shì ruò kè jì zǐ suī zhì bù wú fèi yě

事若克,季子虽至,不吾废也。

zhuān shè zhū yuē wáng kě shì yě

”𫚋设诸曰:“王可弑也。

mǔ lǎo zi ruò shì wú ruò wǒ hé

母老子弱,是无若我何。

guāng yuē wǒ ěr shēn yě

”光曰:“我,尔身也。

xià sì yuè guāng fú jiǎ yú kū shì ér xiǎng wáng

夏四月,光伏甲于堀室而享王。

wáng shǐ jiǎ zuò yú dào jí qí mén

王使甲坐于道,及其门。

mén jiē hù xí jiē wáng qīn yě jiā zhī yǐ pī

门阶户席,皆王亲也,夹之以铍。

xiū zhě xiàn tǐ gǎi fú yú mén wài

羞者献体改服于门外。

zhí xiū zhě zuò xíng ér rù zhí pī zhě jiā chéng zhī jí tǐ yǐ xiāng shòu yě

执羞者坐行而入,执铍者夹承之,及体以相授也。

guāng wěi zú jí rù yú kū shì

光伪足疾,入于堀室。

zhuān shè zhū zhì jiàn yú yú zhōng yǐ jìn

𫚋设诸置剑于鱼中以进。

chōu jiàn cì wáng pī jiāo yú xiōng suì shì wáng

抽剑刺王,铍交于胸,遂弑王。

hé lú yǐ qí zi wèi qīng

阖庐以其子为卿。

jì zǐ zhì yuē gǒu xiān jūn wú fèi sì mín rén wú fèi zhǔ shè jì yǒu fèng guó jiā wú qīng nǎi wú jūn yě

季子至,曰:“苟先君无废祀,民人无废主,社稷有奉,国家无倾,乃吾君也。

wú shuí gǎn yuàn

吾谁敢怨?

āi sǐ shì shēng yǐ dài tiān mìng

哀悼死者,侍奉生者,以等待天命。

fēi wǒ shēng luàn lì zhě cóng zhī xiān rén zhī dào yě

不是我发起的祸乱,谁被立为国君我就服从谁,这是先人的规矩。

fù mìng kū mù fù wèi ér dài

”复命哭墓,复位而待。

wú gōng zi yǎn yú bēn xú gōng zǐ zhú yōng bēn zhōng wú

吴公子掩馀奔徐,公子烛庸奔钟吾。

chu shī wén wú luàn ér hái

楚师闻吴乱而还。

xì wǎn zhí ér hé guó rén shuō zhī

郤宛直而和,国人说之。

yān jiāng shī wèi yòu lǐng yǔ fèi wú jí bǐ ér è zhī

鄢将师为右领,与费无极比而恶之。

lìng yǐn zi cháng huì ér xìn chán

令尹子常贿而信谗。

wú jí zèn xì wǎn yān wèi zi cháng yuē zi wù yù yǐn zǐ jiǔ

无极谮郤宛焉,谓子常曰:“子恶欲饮子酒。

yòu wèi zi è lìng yǐn yù yǐn jiǔ yú zi shì

”又谓子恶:“令尹欲饮酒于子氏。

zi è yuē wǒ jiàn rén yě bù zú yǐ rǔ lìng yǐn

”子恶曰:“我,贱人也,不足以辱令尹。

lìng yǐn jiāng bì lái rǔ wèi huì yǐ shèn

令尹将必来辱,为惠已甚。

wú wú yǐ chou zhī ruò hé

吾无以酬之,若何?

wú jí yuē lìng yǐn hǎo jiá bīng zi chū zhī wú zé yān

”无极曰:“令尹好甲兵,子出之,吾择焉。

qǔ wǔ jiǎ wǔ bīng

”取五甲五兵。

yuē tián zhū mén lìng yǐn zhì bì guān zhī ér cóng yǐ chou zhī

曰:“寘诸门,令尹至,必观之,而从以酬之。

jí xiǎng rì wéi zhū mén zuǒ

”及飨日,帷诸门左。

wú jí wèi lìng yǐn yuē wú jǐ huò zi

无极谓令尹曰:“吾几祸子。

zi è jiāng wèi zi bù lì jiǎ zài mén yǐ zi bì wú wǎng

子恶将为子不利,甲在门矣,子必无往。

qiě cǐ yì yě wú kě yǐ dé zhì zi è qǔ lù yān ér hái yòu wù qún shuài shǐ tuì qí shī yuē chéng luàn bù xiáng

且此役也,吴可以得志,子恶取赂焉而还,又误群帅,使退其师,曰:‘乘乱不祥。

wú chéng wǒ sàng wǒ chéng qí luàn bù yì kě hu

’吴乘我丧,我乘其乱,不亦可乎?

lìng yǐn shǐ shì xì shì zé yǒu jiǎ yān

”令尹使视郤氏,则有甲焉。

bù wǎng zhào yān jiāng shī ér gào zhī

不往,召鄢将师而告之。

jiāng shī tuì suì lìng gōng xì shì qiě ruò zhī

将师退,遂令攻郤氏,且𦶟之。

zi è wén zhī suì zì shā yě

子恶闻之,遂自杀也。

guó rén fú ruò

国人弗𦶟。

lìng yuē bù ruò xì shì yǔ zhī tóng zuì

令曰:“不𦶟郤氏,与之同罪。

huò qǔ yī biān jiān yān huò qǔ yī bǐng gǎn yān guó rén tóu zhī suì fú ruò yě

”或取一编菅焉,或取一秉秆焉,国人投之,遂弗𦶟也。

lìng yǐn pào zhī

令尹炮之。

jǐn miè xì shì zhī zú dǎng shā yáng lìng zhōng yǔ qí dì wán jí tuó yǔ jìn chén jí qí zǐ dì

尽灭郤氏之族党,杀阳令终与其弟完及佗与晋陈及其子弟。

jìn chén zhī zú hū yú guó yuē yān shì fèi shì zì yǐ wéi wáng zhuān huò chǔ guó ruò guǎ wáng shì méng wáng yǔ lìng yǐn yǐ zì lì yě

晋陈之族呼于国曰:“鄢氏、费氏自以为王,专祸楚国,弱寡王室,蒙王与令尹以自利也。

lìng yǐn jǐn xìn zhī yǐ guó jiāng rú hé

令尹尽信之矣,国将如何?

lìng yǐn bìng zhī

”令尹病之。

qiū huì yú hù lìng shù zhōu qiě móu nà gōng yě

秋,会于扈,令戍周,且谋纳公也。

sòng wèi jiē lì nà gōng gù qǐng zhī

宋、卫皆利纳公,固请之。

fàn xiàn zi qǔ huò yú jì sūn wèi sī chéng zi liáng yǔ běi gōng zhēn zǐ yuē jì sūn wèi zhī qí zuì ér jūn fá zhī qǐng qiú qǐng wáng yú shì hū bù huò

范献子取货于季孙,谓司城子梁与北宫贞子曰:“季孙未知其罪,而君伐之,请囚,请亡,于是乎不获。

jūn yòu fú kè ér zì chū yě

君又弗克,而自出也。

fu qǐ wú bèi ér néng chū jūn hu

夫岂无备而能出君乎?

jì shì zhī fù tiān jiù zhī yě

季氏之复,天救之也。

xiū gōng tú zhī nù ér qǐ shū sūn shì zhī xīn

休公徒之怒,而启叔孙氏之心。

bù rán qǐ qí fá rén ér shuō jiǎ zhí bīng yǐ yóu

不然,岂其伐人而说甲执冰以游?

shū sūn shì jù huò zhī làn ér zì tóng yú jì shì tiān zhī dào yě

叔孙氏惧祸之滥,而自同于季氏,天之道也。

lǔ jūn shǒu qí sān nián ér wú chéng

鲁君守齐,三年而无成。

jì shì shén de qí mín huái yí yǔ zhī yǒu shí nián zhī bèi yǒu qí chu zhī yuán yǒu tiān zhī zàn yǒu mín zhī zhù yǒu jiān shǒu zhī xīn yǒu liè guó zhī quán ér fú gǎn xuān yě shì jūn rú zài guó

季氏甚得其民,淮夷与之,有十年之备,有齐、楚之援,有天之赞,有民之助,有坚守之心,有列国之权,而弗敢宣也,事君如在国。

gù yāng yǐ wéi nán

故鞅以为难。

èr zi jiē tú guó zhě yě ér yù nà lǔ jūn yāng zhī yuàn yě

二子皆图国者也,而欲纳鲁君,鞅之愿也。

qǐng cóng èr zi yǐ wéi lǔ wú chéng sǐ zhī

请从二子以围鲁,无成,死之。

èr zi jù jiē cí

”二子惧,皆辞。

nǎi cí xiǎo guó ér yǐ nán fù

乃辞小国,而以难复。

mèng yì zi yáng hǔ fá yùn

孟懿子、阳虎伐郓。

yùn rén jiāng zhàn

郓人将战。

zi jiā zǐ yuē tiān mìng bù tāo jiǔ yǐ

子家子曰:“天命不慆久矣。

shǐ jūn wáng zhě bì cǐ zhòng yě

使君亡者,必此众也。

tiān jì huò zhī ér zì fú yě bù yì nán hu

天既祸之,而自福也,不亦难乎?

yóu yǒu guǐ shén cǐ bì bài yě

犹有鬼神,此必败也。

wū hū

唉!

wèi wú wàng yě fū qí sǐ yú cǐ hu

为无望也夫,其死于此乎!

gōng shǐ zi jiā zǐ rú jìn

”公使子家子如晋。

gōng tú bài yú qiě zhī

公徒败于且知。

chu xì wǎn zhī nán guó yán wèi yǐ jìn zuò zhě mò bù bàng lìng yǐn

楚郤宛之难,国言未已,进胙者莫不谤令尹。

chén yǐn xū yán yú zi cháng yuē fu zuǒ yǐn yǔ zhōng jiù yǐn mò zhī qí zuì ér zi shā zhī yǐ xìng bàng chā tú zhì yú jīn bù yǐ

沈尹戌言于子常曰:“夫左尹与中厩尹莫知其罪,而子杀之,以兴谤[插图],至于今不已。

xū yě huò zhī

戌也惑之。

rén zhě shā rén yǐ yǎn bàng yóu fú wèi yě

仁者杀人以掩谤,犹弗为也。

jīn wú zǐ shā rén yǐ xìng bàng ér fú tú bù yì yì hu

今吾子杀人以兴谤而弗图,不亦异乎?

fu wú jí chu zhī chán rén yě mín mò bù zhī

夫无极,楚之谗人也,民莫不知。

qù cháo wú chū cài hóu zhū sàng tài zǐ jiàn shā lián yǐn shē píng wáng zhī ěr mù shǐ bù cōng míng

去朝吴,出蔡侯朱,丧大子建,杀连尹奢,屏王之耳目,使不聪明。

bù rán píng wáng zhī wēn huì gòng jiǎn yǒu guò chéng zhuāng wú bù jí yān

不然,平王之温惠共俭,有过成、庄,无不及焉。

suǒ yǐ bù huò zhū hóu ěr wú jí yě

所以不获诸侯,迩无极也。

jīn yòu shā sān bù gū yǐ xìng dà bàng jǐ jí zi yǐ

今又杀三不辜,以兴大谤,几及子矣。

zi ér bù tú jiāng yān yòng zhī

子而不图,将焉用之?

fu yān jiāng shī jiáo zi zhī mìng yǐ miè sān zú guó zhī liáng yě ér bù qiān wèi

夫鄢将师矫子之命,以灭三族,国之良也,而不愆位。

wú xīn yǒu jūn jiāng yì rì hài chǔ guó ruò yǒu dà shì zi qí wēi zāi

吴新有君,疆埸日骇,楚国若有大事,子其危哉!

zhī zhě chú chán yǐ zì ān yě jīn zǐ ài chán yǐ zì wēi yě shén yǐ qí huò yě

知者除谗以自安也,今子爱谗以自危也,甚矣其惑也!

zi cháng yuē shì wǎ zhī zuì gǎn bù liáng tú

”子常曰:“是瓦之罪,敢不良图。

jiǔ yuè jǐ wèi zi cháng shā fèi wú jí yǔ yān jiāng shī jǐn miè qí zú yǐ shuō yú guó

”九月己未,子常杀费无极与鄢将师,尽灭其族,以说于国。

bàng yán nǎi zhǐ

谤言乃止。

dōng gōng rú qí qí hóu qǐng xiǎng zhī

冬,公如齐,齐侯请飨之。

zi jiā zǐ yuē zhāo xī lì yú qí cháo yòu hé xiǎng yān

子家子曰:“朝夕立于其朝,又何飨焉?

qí yǐn jiǔ yě

其饮酒也。

nǎi yǐn jiǔ shǐ zǎi xiàn ér qǐng ān

”乃饮酒,使宰献而请安。

zi zhòng zhī zǐ yuē zhòng wèi qí hóu fū rén yuē qǐng shǐ zhòng jiàn

子仲之子曰重,为齐侯夫人,曰:“请使重见。

zi jiā zǐ nǎi yǐ jūn chū

”子家子乃以君出。

shí èr yuè jìn jí qín zhì zhū hóu zhī shù yú zhōu lǔ rén cí yǐ nán

十二月,晋籍秦致诸侯之戍于周,鲁人辞以难。

✦ You read 昭公·昭公二十七年

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.