礼记 · 戴圣 · Chapter 23 of 49

祭法

PinyinModern Translation
Size

jì fǎ yǒu yú shì dì huáng dì ér jiāo kù zǔ zhuān xū ér zōng yáo

祭祀的规定:有虞氏筛祭时以黄帝配享,郊祭时以帝誉配享,宗庙之祭以撷项为祖,以帝尧为宗。

xià hòu shì yì dì huáng dì ér jiāo gǔn zǔ zhuān xū ér zōng yǔ

夏后氏亦禘黄帝而郊鲧,祖颛顼而宗禹。

yīn rén dì kù ér jiāo míng zǔ qì ér zōng tāng

殷人禘喾而郊冥,祖契而宗汤。

zhōu rén dì kù ér jiāo jì zǔ wén wáng ér zōng wǔ wáng

周人禘喾而郊稷,祖文王而宗武王。

fán chái yú tài tán jì tiān yě

燔柴于泰坛,祭天也;

yì mái yú tài shé jì dì yě

瘗埋于泰折,祭地也;

yòng xīng dú

用骍犊。

mái shào láo yú tài zhāo jì shí yě

埋少牢于泰昭,祭时也;

xiāng jìn yú kǎn tán jì hán shǔ yě

相近于坎坛,祭寒暑也。

wáng gōng jì rì yě

王宫,祭日也;

yè míng jì yuè yě

夜明,祭月也;

yōu zōng jì xīng yě

幽宗,祭星也;

yú zōng jì shuǐ hàn yě

雩宗,祭水旱也;

sì kǎn tán jì sì shí yě

四坎坛,祭四时也。

shān lín chuān gǔ qiū líng néng chū yún wéi fēng yǔ jiàn guài wù jiē yuē shén

山林、川谷、丘陵,能出云为风雨,见怪物,皆曰神。

yǒu tiān xià zhě jì bǎi shén

有天下者,祭百神。

zhū hóu zài qí de zé jì zhī wáng qí de zé bù jì

诸侯在其地则祭之,亡其地则不祭。

dà fán shēng yú tiān dì zhī jiān zhě jiē yuē mìng

大凡生于天地之间者,皆曰命。

qí wàn wù sǐ jiē yuē zhé

其万物死,皆曰折;

rén sǐ yuē guǐ

人死,曰鬼;

cǐ wǔ dài zhī suǒ bù biàn yě

此五代之所不变也。

qī dài zhī suǒ yǐ gēng lì zhě dì jiāo zōng zǔ

七代之所以更立者:禘、郊、宗、祖;

qí yú bù biàn yě

其余不变也。

tiān xià yǒu wáng fēn dì jiàn guó zhì dōu lì yì shè miào tiāo tán shàn ér jì zhī nǎi wèi qīn shū duō shǎo zhī shù

天下有王,分地建国,置都立邑,设庙祧坛𫮃而祭之,乃为亲疏多少之数。

shì gù wáng lì qī miào yī tán yī shàn yuē kǎo miào yuē wáng kǎo miào yuē huáng kǎo miào yuē xiǎn kǎo miào yuē zǔ kǎo miào

是故:王立七庙,一坛一𫮃,曰考庙,曰王考庙,曰皇考庙,曰显考庙,曰祖考庙;

jiē yuè jì zhī

皆月祭之。

yuǎn miào wèi tiāo yǒu èr tiāo xiǎng cháng nǎi zhǐ

远庙为祧,有二祧,享尝乃止。

qù tiāo wèi tán qù tán wèi shàn

去祧为坛,去坛为𫮃。

tán shàn yǒu dǎo yān jì zhī wú dǎo nǎi zhǐ

对于迁到坛掸上的远祖神主,只是在有所祈祷时才加以祭祀,无所祈祷就不祭祀;

qù shàn yuē guǐ

去𫮃曰鬼。

zhū hóu lì wǔ miào yī tán yī shàn

诸侯立五庙,一坛一𫮃。

yuē kǎo miào yuē wáng kǎo miào yuē huáng kǎo miào jiē yuè jì zhī

曰考庙,曰王考庙,曰皇考庙,皆月祭之;

xiǎn kǎo miào zǔ kǎo miào xiǎng cháng nǎi zhǐ

显考庙,祖考庙,享尝乃止。

qù zǔ wèi tán qù tán wèi shàn

去祖为坛,去坛为𫮃。

tán shàn yǒu dǎo yān jì zhī wú dǎo nǎi zhǐ

对于迁到坛掸上的远祖神主,只是在有所祈祷时才加以祭祀,无所祈祷就不祭祀;

qù shàn wèi guǐ

去𫮃为鬼。

dài fū lì sān miào èr tán yuē kǎo miào yuē wáng kǎo miào yuē huáng kǎo miào xiǎng cháng nǎi zhǐ

大夫立三庙二坛,曰考庙,曰王考庙,曰皇考庙,享尝乃止。

xiǎn kǎo zǔ kǎo wú miào yǒu dǎo yān wèi tán jì zhī

显考祖考无庙,有祷焉,为坛祭之。

qù tán wèi guǐ

去坛为鬼。

shì shì èr miào yī tán yuē kǎo miào yuē wáng kǎo miào xiǎng cháng nǎi zhǐ

适士二庙一坛,曰考庙,曰王考庙,享尝乃止。

huáng kǎo wú miào yǒu dǎo yān wèi tán jì zhī

皇考无庙,有祷焉,为坛祭之。

qù tán wèi guǐ

去坛为鬼。

guān shī yī miào yuē kǎo miào

官师一庙,曰考庙。

wáng kǎo wú miào ér jì zhī qù wáng kǎo yuē guǐ

王考无庙而祭之,去王考曰鬼。

shù shì shù rén wú miào sǐ yuē guǐ

庶士庶人无庙,死曰鬼。

wáng wèi qún xìng lì shè yuē dà shè

王为群姓立社,曰大社。

wáng zì wèi lì shè yuē wáng shè

王自为立社,曰王社。

zhū hóu wèi bǎi xìng lì shè yuē guó shè

诸侯为百姓立社,曰国社。

zhū hóu zì lì shè yuē hòu shè

诸侯自立社,曰侯社。

dài fū yǐ xià chéng qún lì shè yuē zhì shè

大夫以下,成群立社曰置社。

wáng wèi qún xìng lì qī sì yuē sī mìng yuē zhōng liū yuē guó mén yuē guó xíng yuē tài lì yuē hù yuē zào

王为群姓立七祀:曰司命,曰中溜,曰国门,曰国行,曰泰厉,曰户,曰灶。

wáng zì wèi lì qī sì

王自为立七祀。

zhū hóu wèi guó lì wǔ sì yuē sī mìng yuē zhōng liū yuē guó mén yuē guó xíng yuē gōng lì

诸侯为国立五祀,曰司命,曰中溜,曰国门,曰国行,曰公厉。

zhū hóu zì wèi lì wǔ sì

诸侯自为立五祀。

dài fū lì sān sì yuē zú lì yuē mén yuē xíng

大夫立三祀:曰族厉,曰门,曰行。

shì shì lì èr sì yuē mén yuē xíng

适士立二祀:曰门,曰行。

shù shì shù rén lì yī sì huò lì hù huò lì zào

庶士、庶人立一祀,或立户,或立灶。

wáng xià jì shāng wǔ shì zǐ shì sūn shì zēng sūn shì xuán sūn shì lái sūn

王下祭殇五:适子、适孙、适曾孙、适玄孙、适来孙。

zhū hóu xià jì sān dài fū xià jì èr shì shì jí shù rén jì zi ér zhǐ

诸侯下祭三,大夫下祭二,适士及庶人,祭子而止。

fu shèng wáng zhī zhì jì sì yě fǎ shī yú mín zé sì zhī yǐ sǐ qín shì zé sì zhī yǐ láo dìng guó zé sì zhī néng yù dà zī zé sì zhī néng hàn dà huàn zé sì zhī

夫圣王之制祭祀也:法施于民则祀之,以死勤事则祀之,以劳定国则祀之,能御大菑则祀之,能捍大患则祀之。

shì gù lì shān shì zhī yǒu tiān xià yě qí zǐ yuē nóng néng zhí bǎi gǔ

是故厉山氏之有天下也,其子曰农,能殖百谷;

xià zhī shuāi yě zhōu qì jì zhī gù sì yǐ wéi jì

夏之衰也,周弃继之,故祀以为稷。

gòng gōng shì zhī bà jiǔ zhōu dǎo yě qí zǐ yuē hòu tǔ néng píng jiǔ zhōu dǎo gù sì yǐ wéi shè

共工氏之霸九州岛也,其子曰后土,能平九州岛,故祀以为社。

dì kù néng xù xīng chén yǐ zhe zhòng

帝喾能序星辰以着众;

yáo néng shǎng jūn xíng fǎ yǐ yì zhōng

尧能赏均刑法以义终;

shùn qín zhòng shì ér yě sǐ

舜勤众事而野死。

gǔn zhāng hóng shuǐ ér jí sǐ yǔ néng xiū gǔn zhī gōng

鲧鄣洪水而殛死,禹能修鲧之功。

huáng dì zhèng míng bǎi wù yǐ míng mín gòng cái zhuān xū néng xiū zhī

黄帝正名百物以明民共财,颛顼能修之。

qì wèi sī tú ér mín chéng

契为司徒而民成;

míng qín qí guān ér shuǐ sǐ

冥勤其官而水死。

tāng yǐ kuān zhì mín ér chú qí nüè

汤以宽治民而除其虐;

wén wáng yǐ wén zhì wǔ wáng yǐ wǔ gōng qù mín zhī zī

文王以文治,武王以武功,去民之菑。

cǐ jiē yǒu gōng liè yú mín zhě yě

此皆有功烈于民者也。

jí fū rì yuè xīng chén mín suǒ zhān yǎng yě

及夫日月星辰,民所瞻仰也;

shān lín chuān gǔ qiū líng mín suǒ qǔ cái yòng yě

山林川谷丘陵,民所取材用也。

fēi cǐ zú yě bù zài sì diǎn

非此族也,不在祀典。

✦ You read 祭法

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.