yǐn gōng sān nián èr yuè jǐ sì rì yǒu shí zhī
隐公三年“二月己巳,日有食之”。
gǔ liáng chuán yuē yán rì bù yán shuò shí huì
《谷梁传》曰,言日不言朔,食晦。
gōng yáng zhuàn yuē shí èr rì
《公羊传》曰,食二日。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi qí hòu róng zhí tiān zǐ zhī shǐ zhèng huò lǔ yǐn miè dài wèi lǔ sòng xián shā jūn
董仲舒、刘向以为,其后戎执天子之使,郑获鲁隐,灭戴,卫、鲁、宋咸杀君。
zuǒ shì liú xīn yǐ wéi zhēng yuè èr rì yàn yuè zhī fēn yě yě
《左氏》刘歆以为正月二日,燕、越之分野也。
fán rì suǒ chán ér yǒu biàn zé fēn yě zhī guó shī zhèng zhě shòu zhī
凡日所躔而有变,则分野之国失政者受之。
rén jūn néng xiū zhèng gòng yù jué fá zé zāi xiāo ér fú zhì
人君能修政,共御厥罚,则灾消而福至;
bù néng zé zāi xi ér huò shēng
不能,则灾息而祸生。
gù jīng shū zāi ér bù jì qí gù gài jí xiōng wáng cháng suí háng ér chéng huò fú yě
故经书灾而不记其故,盖吉凶亡常,随行而成祸福也。
zhōu shuāi tiān zǐ bù bān shuò lǔ lì bù zhèng zhì rùn bù dé qí yuè yuè dà xiǎo bù dé qí dù
周衰,天子不班朔,鲁历不正,置闰不得其月,月大小不得其度。
shǐ jì rì shí huò yán shuò ér shí fēi shuò huò bù yán shuò ér shí shuò huò tuō bù shū shuò yǔ rì jiē guān shī zhī yě
史记日食,或言朔而实非朔,或不言朔而实朔,或脱不书朔与日,皆官失之也。
jīng fáng yì zhuàn yuē wáng shī cí wèi bù yù jué yì rì shí qí shí yě jì bìng shí bù yī chù
京房《易传》曰:“亡师兹谓不御,厥异日食,其食也既,并食不一处。
zhū zhòng shī lǐ cí wèi shēng pàn jué shí jì guāng sàn
诛众失理,兹谓生叛,厥食既,光散。
zòng pàn cí wèi bù míng jué shí xiān dà yǔ sān rì yǔ chú ér hán hán jí shí
纵畔兹谓不明,厥食,先大雨三日,雨除而寒,寒即食。
zhuān lù bù fēng cí wèi bù ān jué shí jì xiān rì chū ér hēi guāng fǎn wài zhú
专禄不封,兹谓不安,厥食既,先日出而黑,光反外烛。
jūn chén bù tōng cí wèi wáng jué shí sān jì
君臣不通兹谓亡,厥蚀三既。
tóng xìng shàng qīn cí wèi wū jūn jué shí sì fāng yǒu yún zhōng yāng wú yún qí rì dà hán
同姓上侵,兹谓诬君,厥食四方有云,中央无云,其日大寒。
gōng yù ruò zhǔ wèi cí wèi bù zhī jué shí zhōng bái qīng sì fāng chì yǐ shí dì zhèn
公欲弱主位,兹谓不知,厥食中白青,四方赤,已食地震。
zhū hóu xiāng qīn cí wèi bù chéng jué shí sān huǐ sān fù
诸侯相侵,兹谓不承,厥食三毁三复。
jūn jí shàn xià móu shàng cí wèi luàn jué shí jì xiān yǔ báo shā zǒu shòu
君疾善,下谋上,兹谓乱,厥食既,先雨雹,杀走兽。
shì jūn huò wèi cí wèi nì jué shí jì xiān fēng yǔ zhé mù rì chì
弑君获位,兹谓逆,厥食既,先风雨折木,日赤。
nèi chén wài xiāng cí wèi bèi jué shí shí qiě yǔ dì zhōng míng
内臣外乡,兹谓背,厥食食且雨,地中鸣。
zhǒng zǎi zhuān zhèng cí wèi yīn jué shí xiān dà fēng shí shí rì jū yún zhōng sì fāng wáng yún
冢宰专政,兹谓因,厥食先大风,食时日居云中,四方亡云。
bó zhèng yuè zhí cí wèi fēn wēi jué shí rì zhōng fēn
伯正越职,兹谓分威,厥食日中分。
zhū hóu zhēng měi yú shàng cí wèi tài jué shí rì shāng yuè shí bàn tiān yíng ér míng
诸侯争美于上,兹谓泰,厥食日伤月,食半,天营而鸣。
fù bù dé cí wèi jié jué xīng suí ér xià
赋不得,兹谓竭,厥星随而下。
shòu mìng zhī chén zhuān zhēng yún shì jué shí suī qīn guāng yóu míng ruò wén wáng chén dú zhū zhòu yǐ
受命之臣专征云试,厥食虽侵光犹明,若文王臣独诛纣矣。
xiǎo rén shùn shòu mìng zhě zhēng qí jūn yún shā jué shí wǔ sè zhì dà hán yǔn shuāng ruò zhòu chén shùn wǔ wáng ér zhū zhòu yǐ
小人顺受命者征其君云杀,厥食五色,至大寒陨霜,若纣臣顺武王而诛纣矣。
zhū hóu gēng zhì cí wèi pàn jué shí sān fù sān shí shí yǐ ér fēng
诸侯更制,兹谓叛,厥食三复三食,食已而风。
dì dòng
发生地震。
shì ràng zhù cí wèi shēng yù jué shí rì shī wèi guāng ǎn ǎn yuè xíng jiàn
适让庶,兹谓生欲,厥食日失位,光晻晻,月形见。
jiǔ wáng jié cí wèi huāng jué shí zhà qīng zhà hēi zhà chì míng rì dà yǔ fā wù ér hán
酒亡节兹谓荒,厥蚀乍青乍黑乍赤,明日大雨,发雾而寒。
fán shí èr shí zhàn qí xíng èr shí yǒu sì gǎi zhī zhé chú
”凡食二十占,其形二十有四,改之辄除;
bù gǎi sān nián sān nián bù gǎi liù nián liù nián bù gǎi jiǔ nián
不改三年,三年不改六年,六年不改九年。
tuī yǐn sān nián zhī shí guàn zhōng yāng shàng xià jìng ér hēi chén shì cóng zhōng chéng zhī xíng yě
推隐三年之食,贯中央,上下竟而黑,臣弑从中成之形也。
hòu wèi zhōu xū shì jūn ér lì
后卫州吁弑君而立。
huán gōng sān nián qī yuè rén chén shuò rì yǒu shí zhī jì
桓公三年“七月壬辰朔,日有食之,既”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi qián shì yǐ dà hòu shì jiāng zhì zhě yòu dà zé jì
董仲舒、刘向以为,前事已大,后事将至者又大,则既。
xiān shì lǔ sòng shì jūn lǔ yòu chéng sòng luàn yì xǔ tián wáng shì tiān zǐ zhī xīn
先是,鲁、宋弑君,鲁又成宋乱,易许田,亡事天子之心;
chu jiàn chēng wáng
楚僭称王。
hòu zhèng jù wáng shī shè huán wáng yòu èr jūn xiāng cuàn
后郑岠王师,射桓王,又二君相篡。
liú xīn yǐ wéi liù yuè zhào yǔ jìn fēn
刘歆以为六月,赵与晋分。
xiān shì jìn qǔ wò bó zài shì jìn hóu shì suì jìn dà luàn miè qí zōng guó
先是,晋曲沃伯再弑晋侯,是岁晋大乱,灭其宗国。
jīng fáng yì zhuàn yǐ wéi huán sān nián rì shí guàn zhōng yāng shàng xià jìng ér huáng chén shì ér bù zú zhī xíng yě
京房《易传》以为桓三年日食贯中央,上下竟而黄,臣弑而不卒之形也。
hòu chu yán chēng wáng jiān de qiān lǐ
后楚严称王,兼地千里。
shí qī nián shí yuè shuò rì yǒu shí zhī
十七年“十月朔,日有食之”。
gǔ liáng chuán yuē yán shuò bù yán rì shí èr rì yě
《谷梁传》曰,言朔不言日,食二日也。
liú xiàng yǐ wéi shì shí wèi hóu shuò yǒu zuì chū bēn qí tiān zǐ gēng lì wèi jūn
刘向以为是时卫侯朔有罪出奔齐,天子更立卫君。
shuò jiè zhù wǔ guó jǔ bīng fá zhī ér zì lì wáng mìng suì huài
朔借助五国,举兵伐之而自立,王命遂坏。
lǔ fū rén yín shī yú qí zú shā huán gōng
鲁夫人淫失于齐,卒杀桓公。
dǒng zhòng shū yǐ wéi yán shuò bù yán rì è lǔ huán qiě yǒu fū rén zhī huò jiāng bù zhōng rì yě
董仲舒以为,言朔不言日,恶鲁桓且有夫人之祸,将不终日也。
liú xīn yǐ wéi chu zhèng fēn
刘歆以为楚、郑分。
yán gōng shí bā nián sān yuè rì yǒu shí zhī
严公十八年“三月,日有食之”。
gǔ liáng chuán yuē bù yán rì bù yán shuò yè shí
《谷梁传》曰,不言日,不言朔,夜食。
shǐ jì tuī hé shuò zài yè míng dàn rì shí ér chū chū ér jiě shì wèi yè shí
史记推合朔在夜,明旦日食而出,出而解,是为夜食。
liú xiàng yǐ wéi yè shí zhě yīn yīn rì míng zhī shuāi ér duó qí guāng xiàng zhōu tiān zi bù míng qí huán jiāng duó qí wēi zhuān huì zhū hóu ér xíng bó dào
刘向以为,夜食者,阴因日明之衰而夺其光,象周天子不明,齐桓将夺其威,专会诸侯而行伯道。
qí hòu suì jiǔ hé zhū hóu tiān zǐ shǐ shì zǐ huì zhī cǐ qí xiào yě
其后遂九合诸侯,天子使世子会之,此其效也。
gōng yáng zhuàn yuē shí huì
《公羊传》曰食晦。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài dōng bì lǔ xiàng yě
董仲舒以为,宿在东壁,鲁象也。
hòu gōng zǐ qìng fǔ shū yá guǒ tōng yú fū rén yǐ jié gōng
后公子庆父、叔牙果通于夫人以劫公。
liú xīn yǐ wéi huì lǔ wèi fēn
刘歆以为晦曰是鲁、卫的分曰。
èr shí wǔ nián liù yuè xīn wèi shuò rì yǒu shí zhī
二十五年“六月辛未朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài bì zhǔ biān bīng yí dí xiàng yě
董仲舒以为,宿在毕,主边兵夷狄象也。
hòu dí miè xíng wèi
后狄灭邢、卫。
liú xīn yǐ wéi wǔ yuè èr rì lǔ zhào fēn
刘歆以为,五月二日鲁、赵分。
èr shí liù nián shí èr yuè guǐ hài shuò rì yǒu shí zhī
二十六年“十二月癸亥朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài xīn xīn wèi míng táng wén wǔ zhī dào fèi zhōng guó bù jué ruò xiàn zhī xiàng yě
董仲舒以为,宿在心,心为明堂,文武之道废,中国不绝若线之象也。
liú xiàng yǐ wéi shí róng qīn cáo lǔ fū rén yín yú qìng fǔ shū yá jiāng yǐ shì jūn gù bǐ nián zài shí yǐ jiàn jiè
刘向以为,时戎侵曹,鲁夫人淫于庆父、叔牙,将以弑君,故比年再蚀以见戒。
liú xīn yǐ wéi shí yuè èr rì chu zhèng fēn
刘歆以为,十月二日楚、郑分。
sān shí nián jiǔ yuè gēng wǔ shuò rì yǒu shí zhī
三十年“九月庚午朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu lǔ èr jūn shì fū rén zhū liǎng dì sǐ dí miè xíng xú qǔ shū jìn shā shì zǐ chu miè xián
董仲舒、刘向以为后鲁二君弑,夫人诛,两弟死,狄灭邢,徐取舒,晋杀世子,楚灭弦。
liú xīn yǐ wéi bā yuè qín zhōu fēn
刘歆以为,八月秦、周分。
xī gōng wǔ nián jiǔ yuè wù shēn shuò rì yǒu shí zhī
僖公五年“九月戊申朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi xiān shì qí huán xíng bó jiāng huáng zì zhì nán fú qiáng chu
董仲舒、刘向以为,先是齐桓行伯,江、黄自至,南服强楚。
qí hòu bù nèi zì zhèng ér wài zhí chén dài fū zé chén chu bù fù zhèng bó táo méng zhū hóu jiāng bù cóng huán zhèng gù tiān jiàn jiè
其后不内自正,而外执陈大夫,则陈、楚不附,郑伯逃盟,诸侯将不从桓政,故天见戒。
qí hòu jìn miè guó chu wéi xǔ zhū hóu fá zhèng jìn shì èr jūn dí miè wēn chu fá huáng huán bù néng jiù
其后晋灭虢,楚围许,诸侯伐郑,晋弑二君,狄灭温,楚伐黄,桓不能救。
liú xīn yǐ wéi qī yuè qín jìn fēn
刘歆以为,七月秦、晋分。
shí èr nián sān yuè gēng wǔ shuò rì yǒu shí zhī
十二年“三月庚午朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi shì shí chu miè huáng dí qīn wèi zhèng jǔ miè sì
董仲舒、刘向以为,是时楚灭黄,狄侵卫、郑,莒灭巳。
liú xīn yǐ wéi sān yuè qí wèi fēn
刘歆以为,三月齐、卫分。
shí wǔ nián wǔ yuè rì yǒu shí zhī
十五年“五月,日有食之”。
liú xiàng yǐ wéi xiàng jìn wén gōng jiāng xíng bó dào hòu suì fá wèi zhí cáo bó bài chu chéng pú zài huì zhū hóu zhào tiān wáng ér cháo zhī cǐ qí xiào yě
刘向以为象晋文公将行伯道,后遂伐卫,执曹伯,败楚城濮,再会诸侯,召天王而朝之,此其效也。
rì shí zhě chén zhī è yě yè shí zhě yǎn qí zuì yě yǐ wéi shàng wáng míng wáng huán wén néng xíng bó dào rǎng yí dí ān zhōng guó suī bù zhèng yóu kě gài chūn qiū shí yǔ ér wén bù yǔ zhī yì yě
日食者臣之恶也,夜食者掩其罪也,以为上亡明王,桓、文能行伯道,攘夷狄,安中国,虽不正犹可,盖《春秋》实与而文不与之义也。
dǒng zhòng shū yǐ wéi hòu qín huò jìn hóu qí miè xiàng chu bài xú yú lóu lín
董仲舒以为后秦获晋侯,齐灭项,楚败徐于娄林。
liú xīn yǐ wéi èr yuè shuò qí yuè fèn
刘歆以为,二月朔齐、越分。
wén gōng yuán nián èr yuè guǐ hài rì yǒu shí zhī
文公元年“二月癸亥,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi xiān shì dài fū shǐ zhí guó zhèng gōng zǐ suì rú jīng shī hòu chu shì zǐ shāng chén shā fù qí gōng zǐ shāng rén shì jūn
董仲舒、刘向以为,先是大夫始执国政,公子遂如京师,后楚世子商臣杀父,齐公子商人弑君。
jiē zì lì sòng zǐ āi chū bēn jìn miè jiāng chu miè liù dài fū gōng sūn áo shū péng shēng bìng zhuān huì méng
皆自立,宋子哀出奔,晋灭江,楚灭六,大夫公孙敖、叔彭生并专会盟。
liú xīn yǐ wéi zhēng yuè shuò yàn yuè fèn
刘歆以为,正月朔燕、越分。
shí wǔ nián liù yuè xīn chǒu shuò rì yǒu shí zhī
十五年“六月辛丑朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu sòng qí jǔ jìn zhèng bā nián zhī jiān wǔ jūn shā sǐ
董仲舒、刘向以为,后宋、齐、莒、晋郑八年之间五君杀死。
chu miè shū liǎo
楚灭舒蓼。
liú xīn yǐ wéi sì yuè èr rì lǔ wèi fēn
刘歆以为,四月二日鲁、卫分。
xuān gōng bā nián qī yuè jiǎ zǐ rì yǒu shí zhī jì
宣公八年“七月甲子,日有食之,既”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi xiān shì chu shāng chén shì fù ér lì zhì yú yán wáng suì qiáng
董仲舒、刘向以为,先是楚商臣弑父而立,至于严王遂强。
zhū xià dà guó wéi yǒu qí jìn qí jìn xīn yǒu cuàn shì zhī huò nèi jiē wèi ān gù chu chéng ruò héng xíng bā nián zhī jiān liù qīn fá ér yī miè guó fá lù hún róng guān bīng zhōu shì
诸夏大国唯有齐、晋,齐、晋新有篡弑之祸,内皆未安,故楚乘弱横行,八年之间六侵伐而一灭国,伐陆浑戎,观兵周室;
hòu yòu rù zhèng zhèng bó ròu tǎn xiè zuì
后又入郑,郑伯肉袒谢罪;
běi bài jìn shī yú bì liú xiě sè shuǐ
北败晋师于邲,流血色水;
wéi sòng jiǔ yuè xī hái ér chuī zhī
围宋九月,析骸而炊之。
liú xīn yǐ wéi shí yuè èr rì chu zhèng fēn
刘歆以为,十月二日楚、郑分。
shí nián sì yuè bǐng chén rì yǒu shí zhī
十年“四月丙辰,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu chén xià zhēng shū shì qí jūn chu miè xiāo jìn miè èr guó wáng zhá zǐ shā zhào bó máo bó
董仲舒、刘向以为,后陈夏征舒弑其君,楚灭萧,晋灭二国,王札子杀召伯、毛伯。
liú xīn yǐ wéi èr yuè lǔ wèi fēn
刘歆以为,二月鲁、卫分。
shí qī nián liù yuè guǐ mǎo rì yǒu shí zhī
十七年“六月癸卯,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu zhū zhī jiě zēng zi jìn bài wáng shī yú mào róng bài qí yú ān
董仲舒、刘向以为后邾支解鄫子,晋败王师于贸戎,败齐于鞍。
liú xīn yǐ wéi sān yuè huì tiǎo lǔ wèi fēn
刘歆以为,三月晦朓鲁、卫分。
chéng gōng shí liù nián liù yuè bǐng yín shuò rì yǒu shí zhī
成公十六年“六月丙寅朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu jìn bài chu zhèng yú yān líng zhí lǔ hóu
董仲舒、刘向以为,后晋败楚、郑于鄢陵,执鲁侯。
liú xīn yǐ wéi sì yuè èr rì lǔ wèi fēn
刘歆以为,四月二日鲁、卫分。
shí qī nián shí èr yuè dīng sì shuò rì yǒu shí zhī
十七年“十二月丁巳朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu chu miè shū yōng jìn shì qí jūn sòng yú shí yīn chu duó jūn yì jǔ miè zēng qí miè lái zhèng bó shì sǐ
董仲舒、刘向以为,后楚灭舒庸,晋弑其君,宋鱼石因楚夺君邑,莒灭鄫,齐灭莱,郑伯弑死。
liú xīn yǐ wéi jiǔ yuè zhōu chu fēn
刘歆以为九月周、楚分。
xiāng gōng shí sì nián èr yuè yǐ wèi shuò rì yǒu shí zhī
襄公十四年“二月乙未朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu wèi dài fū sūn nìng gòng zhú xiàn gōng lì sūn piào
董仲舒、刘向以为,后卫大夫孙、宁共逐献公,立孙剽。
liú xīn yǐ wéi qián nián shí èr yuè èr rì sòng yàn fēn
刘歆以为,前年十二月二日宋、燕分。
shí wǔ nián bā yuè dīng sì shuò rì yǒu shí zhī
十五年“八月丁巳朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi xiān shì jìn wèi jī zé zhī huì zhū hóu méng yòu dài fū méng hòu wèi chòu liáng zhī huì zhū hóu zài ér dài fū dú xiāng yǔ méng jūn ruò zhuì yóu bù dé jǔ shǒu
董仲舒、刘向以为,先是晋为鸡泽之会,诸侯盟,又大夫盟,后为溴梁之会,诸侯在而大夫独相与盟,君若缀斿,不得举手。
liú xīn yǐ wéi wǔ yuè èr rì lǔ zhào fēn
刘歆以为,五月二日鲁、赵分。
èr shí nián shí yuè bǐng chén shuò rì yǒu shí zhī
二十年“十月丙辰朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi chén qìng hǔ qìng yín bì jūn zhī míng zhū zhù qí yǒu pàn xīn hòu zhù qí yǐ qī lǘ qiū lái bēn chén shā èr qìng
董仲舒以为,陈庆虎、庆寅蔽君之明,邾庶其有叛心,后庶其以漆、闾丘来奔,陈杀二庆。
liú xīn yǐ wéi bā yuè qín zhōu fēn
刘歆以为,八月秦、周分。
èr shí yī nián jiǔ yuè gēng xū shuò rì yǒu shí zhī
二十一年“九月庚戌朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi jìn luán yíng jiāng fàn jūn hòu rù yú qǔ wò
董仲舒以为晋栾盈将犯君,后入于曲沃。
liú xīn yǐ wéi qī yuè qín jìn fēn
刘歆以为,七月秦、晋分。
shí yuè gēng chén shuò rì yǒu shí zhī
“十月庚辰朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài zhěn jiǎo chu dà guó xiàng yě
董仲舒以为,宿在轸、角,楚大国象也。
hòu chu qū shì zèn shā gōng zǐ zhuī shū qí qìng fēng xié jūn luàn guó
后楚屈氏谮杀公子追舒,齐庆封胁君乱国。
liú xīn yǐ wéi bā yuè qín zhōu fēn
刘歆以为,八月秦、周分。
èr shí sān nián èr yuè guǐ yǒu shuò rì yǒu shí zhī
二十三年“二月癸酉朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi hòu wèi hóu rù chén yí nìng xǐ shì qí jūn piào
董仲舒以为,后卫侯入陈仪,宁喜弑其君剽。
liú xīn yǐ wéi qián nián shí èr yuè èr rì sòng yàn fēn
刘歆以为,前年十二月二日宋、燕分。
èr shí sì nián qī yuè jiǎ zǐ shuò rì yǒu shí zhī jì
二十四年“七月甲子朔,日有食之,既”。
liú xīn yǐ wéi wǔ yuè lǔ zhào fēn
刘歆以为,五月鲁、赵分。
bā yuè guǐ sì shuò rì yǒu shí zhī
“八月癸巳朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi bǐ shí yòu jì xiàng yáng jiāng yàn yí dí zhǔ shàng guó zhī xiàng yě
董仲舒以为,比食又既,象阳将艳,夷狄主上国之象也。
hòu liù jūn shì chu zi guǒ cóng zhū hóu fá zhèng miè shū jiū lǔ wǎng cháo zhī zú zhǔ zhōng guó fá wú tǎo qìng fēng
后六君弑,楚子果从诸侯伐郑,灭舒鸠,鲁往朝之,卒主中国,伐吴讨庆封。
liú xīn yǐ wéi liù yuè jìn zhào fēn
刘歆以为,六月晋、赵分。
èr shí qī nián shí èr yuè yǐ hài shuò rì yǒu shí zhī
二十七年“十二月乙亥朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi lǐ yì jiāng dà miè jué zhī xiàng yě
董仲舒以为,礼义将大灭绝之象也。
shí wú zǐ hǎo yǒng shǐ xíng rén shǒu mén
时,吴子好勇,使刑人守门;
cài hóu tōng yú shì zǐ zhī qī
蔡侯通于世子之妻;
jǔ bù zǎo lì sì
莒不早立嗣。
hòu hūn qiāng wú zǐ cài shì zǐ bān shì qí fù jǔ rén yì shì jūn ér shù zǐ zhēng
后阍戕吴子,蔡世子般弑其父,莒人亦弑君而庶子争。
liú xiàng yǐ wéi zì èr shí nián zhì cǐ suì bā nián jiān rì shí qī zuò huò luàn jiāng zhòng qǐ gù tiān réng jiàn jiè yě
刘向以为,自二十年至此岁,八年间日食七作,祸乱将重起,故天仍见戒也。
hòu qí cuī zhù shì jūn sòng shā shì zǐ běi yàn bó chū bēn zhèng dài fū zì wài rù ér cuàn wèi zhǐ lüè rú dǒng zhòng shū
后齐崔杼弑君,宋杀世子,北燕伯出奔,郑大夫自外入而篡位,指略如董仲舒。
liú xīn yǐ wéi jiǔ yuè zhōu chu fēn
刘歆以为,九月周、楚分。
zhāo gōng qī nián sì yuè jiǎ chén shuò rì yǒu shí zhī
昭公七年“四月甲辰朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi xiān shì chu líng wáng shì jūn ér lì huì zhū hóu zhí xú zi miè lài hòu chén gōng zǐ zhāo shā shì zǐ chu yīn ér miè zhī yòu miè cài hòu líng wáng yì shì sǐ
董仲舒、刘向以为,先是楚灵王弑君而立,会诸侯,执徐子,灭赖,后陈公子招杀世子,楚因而灭之,又灭蔡,后灵王亦弑死。
liú xīn yǐ wéi èr yuè lǔ wèi fēn
刘歆以为,二月鲁、卫分。
chuán yuē jìn hóu wèn yú shì wén bó yuē shuí jiāng dāng rì shí
传曰晋侯问于士文伯曰:“谁将当日食?
duì yuē lǔ wèi è zhī wèi dà lǔ xiǎo
”对曰:“鲁、卫恶之,卫大鲁小。
gōng yuē hé gù
”公曰:“何故?
duì yuē qù wèi de rú lǔ de yú shì yǒu zāi qí wèi jūn hu
”对曰:“去卫地,如鲁地,于是有灾,其卫君乎?
lǔ jiāng shàng qīng
鲁将上卿。
shì suì bā yuè wèi xiāng gōng zú shí yī yuè lǔ jì sūn sù zú
”是岁,八月卫襄公卒,十一月鲁季孙宿卒。
jìn hóu wèi shì wén bó yuē wú suǒ wèn rì shí cóng yǐ kě cháng hu
晋侯谓士文伯曰:“吾所问日食从矣,可常乎?
duì yuē bù kě
乐间回答:“不行。”
liù wù bù tóng mín xīn bù yī shì xù bù lèi guān zhí bù zé tóng shǐ yì zhōng hú kě cháng yě
六物不同,民心不壹,事序不类,官职不则,同始异终,胡可常也?
shī yuē huò yàn yàn jū xī huò jǐn cuì shì guó
《诗》曰:‘或宴宴居息,或尽悴事国。
qí yì zhōng yě rú shì
’其异终也如是。
gōng yuē hé wèi liù wù
”公曰:“何谓六物?
duì yuē suì shí rì yuè xīng chén shì wèi
”对曰:“岁、时、日、月、星、辰是谓。
gōng yuē hé wèi chén
”公曰:“何谓辰?
duì yuē rì yuè zhī huì shì wèi
”对曰:“日月之会是谓。
gōng yuē shī suǒ wèi cǐ rì ér shí yú hé bù zāng hé yě
”公曰:“《诗》所谓‘此日而食,于何不臧’,何也?
duì yuē bù shàn zhèng zhī wèi yě
”对曰:“不善政之谓也。
guó wú zhèng bù yòng shàn zé zì qǔ shì yú rì yuè zhī zāi
国无政,不用善,则自取适于日月之灾。
gù zhèng bù kě bù shèn yě wu sān ér yǐ yī yuē zé rén èr yuē yīn mín sān yuē cóng shí
故政不可不慎也,务三而已:一曰择人,二曰因民,三曰从时。
cǐ tuī rì shí zhī zhàn xún biàn fù zhī yào yě
”此推日食之占循变复之要也。
yì yuē xiàn xiàng zhe míng mò dà yú rì yuè
《易》曰:“县象著明,莫大于日月。
shì gù shèng rén zhòng zhī zài yú sān jīng
”是故圣人重之,载于三经。
yú yì zài fēng zhī zhèn yuē fēng qí pèi rì zhōng jiàn mèi zhé qí yòu gōng wáng jiù
于《易》在“丰”之“震”曰:“丰其沛,日中见昧,折其右肱,亡咎。
yú shī shí yuè zhī jiāo zé zhe qīng shì sī tú xià zhì qù mǎ shī shì xián fēi qí cái
”于《诗·十月之交》,则著卿士、司徒,下至趣马、师氏,咸非其材。
tóng yú yòu gōng zhī suǒ zhé xié yú sān wù zhī suǒ zé míng xiǎo rén chéng jūn zǐ yīn qīn yáng zhī yuán yě
同于右肱之所折,协于三务之所择,明小人乘君子,阴侵阳之原也。
shí wǔ nián liù yuè dīng sì shuò rì yǒu shí zhī liú xīn yǐ wéi sān yuè lǔ wèi fēn
十五年“六月丁巳朔,日有食之”刘歆以为,三月鲁、卫分。
shí qī nián liù yuè jiǎ xū shuò rì yǒu shí zhī
十七年“六月甲戌朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi shí sù zài bì jìn guó xiàng yě
董仲舒以为时宿在毕,晋国象也。
jìn lì gōng zhū sì dà fu shī zhòng xīn yǐ shì sǐ
晋厉公诛四大夫,失众心,以弑死。
hòu mò gǎn fù zé dài fū liù qīng suì xiāng yǔ bǐ zhōu zhuān jìn guó jūn hái shì zhī
后莫敢复责大夫,六卿遂相与比周,专晋国,君还事之。
rì bǐ zài shí qí shì zài chūn qiū hòu gù bù zài yú jīng
日比再食,其事在春秋后,故不载于经。
liú xīn yǐ wéi lǔ zhào fēn
刘歆以为鲁、赵分。
zuǒ shì chuán píng zǐ yuē wéi zhēng yuè shuò tè wèi zuò rì yǒu shí zhī yú shì hū tiān zǐ bù jǔ fá gǔ yú shè zhū hóu yòng bì yú shè fá gǔ yú cháo lǐ yě
《左氏传》平子曰:“唯正月朔,慝未作,日有食之,于是乎天子不举,伐鼓于社,诸侯用币于社,伐鼓于朝,礼也。
qí yú zé fǒu
其余则否。
tài shǐ yuē zài cǐ yuè yě
”太史曰:“在此月也。
rì guò fèn ér wèi zhì sān chén yǒu zāi bǎi guān jiàng wù jūn bù jǔ bì yí shí lè zòu gǔ zhù yòng bì shǐ yòng cí sè fū chí shù rén zǒu cǐ yuè shuò zhī wèi yě
日过分而未至,三辰有灾,百官降物,君不举,避移时,乐奏鼓,祝用币,史用辞,啬夫驰,庶人走,此月朔之谓也。
dāng xià sì yuè shì wèi mèng xià
当夏四月,是谓孟夏。
shuō yuē zhēng yuè wèi zhōu liù yuè xià sì yuè zhèng yáng chún qián zhī yuè yě
”说曰:正月谓周六月,夏四月,正阳纯干之月也。
tè wèi yīn yáo yě dōng zhì yáng yáo qǐ chū gù yuē fù
慝谓阴爻也,冬至阳爻起初,故曰复。
zhì jiàn sì zhī yuè wèi chún qián wáng yīn yáo ér yīn qīn yáng wèi zāi zhòng gù fá gǔ yòng bì zé yīn zhī lǐ
至建巳之月为纯干,亡阴爻,而阴侵阳,为灾重,故伐鼓用币,责阴之礼。
jiàng wù sù fú yě
降物,素服也。
bù jǔ qù lè yě
不举,去乐也。
bì yí shí bì zhèng táng xū shí yí zāi fù yě
避移时,避正堂,须时移灾复也。
sè fū zhǎng bì lì
啬夫,掌币吏。
shù rén qí tú yì yě
庶人,其徒役也。
liú xīn yǐ wéi liù yuè èr rì lǔ zhào fēn
刘歆以为,六月二日鲁、赵分。
èr shí yī nián qī yuè rén wǔ shuò rì yǒu shí zhī
二十一年“七月壬午朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi zhōu jǐng wáng lǎo liú zi dān zi zhuān quán cài hóu zhū jiāo jūn chén bù shuō zhī xiàng yě
董仲舒以为周景王老,刘子、单子专权,蔡侯朱骄,君臣不说之象也。
hòu cài hóu zhū guǒ chū bēn liú zi dān zi lì wáng měng
后蔡侯朱果出奔,刘子、单子立王猛。
liú xīn yǐ wéi wǔ yuè èr rì lǔ zhào fēn
刘歆以为,五月二日鲁、赵分。
èr shí èr nián shí èr yuè guǐ yǒu shuò rì yǒu shí zhī
二十二年“十二月癸酉朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài xīn tiān zǐ zhī xiàng yě
董仲舒以为,宿在心,天子之象也。
hòu yǐn shì lì wáng zi cháo tiān wáng jū yú dí quán
后尹氏立王子朝,天王居于狄泉。
liú xīn yǐ wéi shí yuè chu zhèng fēn
刘歆以为,十月楚、郑分。
èr shí sì nián wǔ yuè yǐ wèi shuò rì yǒu shí zhī
二十四年“五月乙未朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài wèi lǔ xiàng yě
董仲舒以为,宿在胃,鲁象也。
hòu zhāo gōng wèi jì shì suǒ zhú
后昭公为季氏所逐。
liú xiàng yǐ wéi zì shí wǔ nián zhì cǐ suì shí nián jiān tiān jiè qī jiàn rén jūn yóu bù wù
刘向以为,自十五年至此岁,十年间天戒七见,人君犹不寤。
hòu chu shā róng mán zi jìn miè lù hún róng dào shā wèi hóu xiōng cài jǔ zhī jūn chū bēn wú miè cháo gōng zǐ guāng shā wáng liáo sòng sān chén yǐ yì pàn qí jūn
后楚杀戎蛮子,晋灭陆浑戎,盗杀卫侯兄,蔡、莒之君出奔,吴灭巢,公子光杀王僚,宋三臣以邑叛其君。
tā rú zhòng shū
它如仲舒。
liú xīn yǐ wéi èr rì lǔ zhào fēn
刘歆以为,二日鲁、赵分。
shì yuè dòu jiàn chén
是月斗建辰。
zuǒ shì chuán zǐ shèn yuē jiāng dà shuǐ
《左氏传》梓慎曰:“将大水。
zhāo zǐ yuē hàn yě
”昭子曰:“旱也。
rì guò fèn ér yáng yóu bù kè kè bì shén néng wú hàn hu
日过分而阳犹不克,克必甚,能无旱乎!
yáng bù kè mò jiāng jī jù yě
阳不克,莫将积聚也。
shì suì qiū dà yú hàn yě
”是岁秋,大雩,旱也。
èr zhì èr fēn rì yǒu shí zhī bù wéi zāi
二至二分,日有食之,不为灾。
rì yuè zhī xíng yě chūn qiū fēn rì yè děng gù tóng dào
日月之行也,春秋分日夜等,故同道;
dōng xià zhì cháng duǎn jí gù xiāng guò
冬夏至长短极,故相过。
xiāng guò tóng dào ér shí qīng bù wéi dà zāi shuǐ hàn ér yǐ
相过同道而食轻,不为大灾,水旱而已。
sān shí yī nián shí èr yuè xīn hài shuò rì yǒu shí zhī
三十一年“十二月辛亥朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài xīn tiān zǐ xiàng yě
董仲舒以为,宿在心,天子象也。
shí jīng shī wēi ruò hòu zhū hóu guǒ xiāng shuài ér chéng zhōu sòng zhōng jǐ wáng zūn tiān zǐ zhī xīn ér bù shuāi chéng
时京师微弱,后诸侯果相率而城周,宋中几亡尊天子之心,而不衰城。
liú xiàng yǐ wéi shí wú miè xú ér cài miè chén chu wéi cài wú bài chu rù yǐng zhāo wáng zǒu chū
刘向以为,时吴灭徐,而蔡灭沈,楚围蔡,吴败楚入郢,昭王走出。
liú xīn yǐ wéi èr rì sòng yàn fēn
刘歆以为,二日宋、燕分。
dìng gōng wǔ nián sān yuè xīn hài shuò rì yǒu shí zhī
定公五年“三月辛亥朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu zhèng miè xǔ lǔ yáng hǔ zuò luàn qiè bǎo yù dà gōng jì huán zi tuì zhòng ní sòng sān chén yǐ yì pàn
董仲舒、刘向以为,后郑灭许,鲁阳虎作乱,窃宝玉大弓,季桓子退仲尼,宋三臣以邑叛。
liú xīn yǐ wéi zhēng yuè èr rì yàn zhào fēn
刘歆以为,正月二日燕、赵分。
shí èr nián shí yī yuè bǐng yín shuò rì yǒu shí zhī
十二年“十一月丙寅朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi hòu jìn sān dài fū yǐ yì pàn xuē shì qí jūn chu miè dùn hú yuè bài wú wèi zhú shì zi
董仲舒、刘向以为,后晋三大夫以邑叛,薛弑其君,楚灭顿、胡,越败吴,卫逐世子。
liú xīn yǐ wéi shí èr yuè èr rì chu zhèng fēn
刘歆以为,十二月二日楚、郑分。
shí wǔ nián bā yuè gēng chén shuò rì yǒu shí zhī
十五年“八月庚辰朔,日有食之”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi sù zài liǔ zhōu shì dà huài yí dí zhǔ zhū xià zhī xiàng yě
董仲舒以为,宿在柳,周室大坏,夷狄主诸夏之象也。
míng nián zhōng guó zhū hóu guǒ lěi lěi cóng chu ér wéi cài cài kǒng qiān yú zhōu lái
明年,中国诸侯果累累从楚而围蔡,蔡恐,迁于州来。
jìn rén zhí róng mán zi guī yú chu jīng shī chu yě
晋人执戎蛮子归于楚,京师楚也。
liú xiàng yǐ wéi dào shā cài hóu qí chén qǐ shì qí jūn ér lì yáng shēng kǒng zǐ zhōng bù yòng
刘向以为,盗杀蔡侯,齐陈乞弑其君而立阳生,孔子终不用。
liú xīn yǐ wéi liù yuè jìn zhào fēn
刘歆以为,六月晋、赵分。
āi gōng shí sì nián wǔ yuè gēng shēn shuò rì yǒu shí zhī
哀公十四年“五月庚申朔,日有食之”。
zài huò lín hòu
在获麟后。
liú xīn yǐ wéi sān yuè èr rì qí wèi fēn
刘歆以为,三月二日齐、卫分。
fán chūn qiū shí èr gōng èr bǎi sì shí èr nián rì shí sān shí liù
凡春秋十二公,二百四十二年,日食三十六。
gǔ liáng yǐ wéi shuò èr shí liù huì qī yè èr èr rì yī
《谷梁》以为,朔二十六,晦七,夜二,二日一。
gōng yáng yǐ wéi shuò èr shí qī èr rì qī huì èr
《公羊》以为,朔二十七,二日七,晦二。
zuǒ shì yǐ wéi shuò shí liù èr rì shí bā huì yī bù shū rì zhě èr
《左氏》以为,朔十六,二日十八,晦一,不书日者二。
gāo dì sān nián shí yuè jiǎ xū huì rì yǒu shí zhī zài dòu èr shí dù yàn de yě
高帝三年十月甲戌晦,日有食之,在斗二十度,燕地也。
hòu èr nián yàn wáng zāng cǎo shé fǎn zhū lì lú wǎn wèi yàn wáng hòu yòu fǎn bài
后二年,燕王臧{艹佘}反,诛,立卢绾为燕王,后又反,败。
shí yī yuè guǐ mǎo huì rì yǒu shí zhī zài xū sān dù qí de yě
十一月癸卯晦,日有食之,在虚三度,齐地也。
hòu èr nián qí wáng hán xìn xǐ wèi chǔ wáng míng nián fèi wèi liè hóu hòu yòu fǎn zhū
后二年,齐王韩信徙为楚王,明年废为列侯,后又反,诛。
jiǔ nián liù yuè yǐ wèi huì rì yǒu shí zhī jì zài zhāng shí sān dù
九年六月乙未晦,日有食之,既,在张十三度。
huì dì qī nián zhēng yuè xīn chǒu shuò rì yǒu shí zhī zài wēi shí sān dù
惠帝七年正月辛丑朔,日有食之,在危十三度。
gǔ yǒng yǐ wéi suì shǒu zhēng yuè shuò rì shì wèi sān cháo zūn zhě è zhī
谷永以为,岁首正月朔日,是为三朝,尊者恶之。
wǔ yuè dīng mǎo xiān huì yī rì rì yǒu shí zhī jǐ jǐn zài qī xīng chū
五月丁卯,先晦一日,日有食之,几尽,在七星初。
liú xiàng yǐ wéi wǔ yuè wēi yīn shǐ qǐ ér fàn zhì yáng qí zhàn zhòng
刘向以为,五月微阴始起而犯至阳,其占重。
zhì qí bā yuè gōng chē yàn jià yǒu lǚ shì zhà zhì sì jūn zhī hài
至其八月,宫车晏驾,有吕氏诈置嗣君之害。
jīng fáng yì zhuàn yuē fán rì shí bù yǐ huì shuò zhě míng yuē báo
京房《易传》曰:“凡日食不以晦、朔者,名曰薄。
rén jūn zhū jiāng bù yǐ lǐ huò zéi chén jiāng bào qǐ rì yuè suī bù tóng sù yīn qì shèng báo rì guāng yě
人君诛将不以理,或贼臣将暴起,日月虽不同宿,阴气盛,薄日光也。
gāo hòu èr nián liù yuè bǐng xū huì rì yǒu shí zhī
高后二年六月丙戌晦,日有食之。
qī nián zhēng yuè jǐ chǒu huì rì yǒu shí zhī jì zài yíng shì jiǔ dù wèi gōng shì zhōng
七年正月己丑晦,日有食之,既,在营室九度,为宫室中。
shí gāo hòu è zhī yuē cǐ wèi wǒ yě
时高后恶之,曰:“此为我也!
míng nián yīng
”明年应。
wén dì èr nián shí yī yuè guǐ mǎo huì rì yǒu shí zhī zài wù nǚ yí dù
文帝二年十一月癸卯晦,日有食之,在婺女一度。
sān nián shí yuè dīng yǒu huì rì yǒu shí zhī zài dòu èr shí èr dù
三年十月丁酉晦,日有食之,在斗二十二度。
shí yī yuè dīng mǎo huì rì yǒu shí zhī zài xū bā dù
十一月丁卯晦,日有食之,在虚八度。
hòu sì nián sì yuè bǐng chén huì rì yǒu shí zhī zài dōng jǐng shí sān dù
后四年四月丙辰晦,日有食之,在东井十三度。
qī nián zhēng yuè xīn wèi shuò rì yǒu shí zhī
七年正月辛未朔,日有食之。
jǐng dì sān nián èr yuè rén niú huì rì yǒu shí zhī
景帝三年二月壬牛晦,日有食之。
zài wèi èr dù
在胃二度。
qī nián shí yī yuè gēng yín huì
七年十一月庚寅晦。
rì yǒu shí zhī zài xū jiǔ dù
日有食之,在虚九度。
zhōng yuán nián shí èr yuè jiǎ yín huì rì yǒu shí zhī
中元年十二月甲寅晦,日有食之。
zhōng èr nián jiǔ yuè jiǎ xū huì rì yǒu shí zhī
中二年九月甲戌晦,日有食之。
sān nián jiǔ yuè wù xū huì rì yǒu shí zhī
三年九月戊戌晦,日有食之。
jǐ jǐn zài wěi jiǔ dù
几尽,在尾九度。
liù nián qī yuè xīn hài huì rì yǒu shí zhī zài zhěn qī dù
六年七月辛亥晦,日有食之,在轸七度。
hòu yuán nián qī yuè yǐ sì xiān huì yī rì rì yǒu shí zhī zài yì shí qī dù
后元年七月乙巳,先晦一日,日有食之,在翼十七度。
wǔ dì jiàn yuán èr nián èr yuè bǐng xū shuò rì yǒu shí zhī zài kuí shí sì dù
武帝建元二年二月丙戌朔,日有食之,在奎十四度。
liú xiàng yǐ wéi kuí wèi bēi jiàn fù rén hòu yǒu wèi huáng hòu zì zhì wēi xìng zú yǒu bù zhōng zhī hài
刘向以为,奎为卑贱妇人,后有卫皇后自至微兴,卒有不终之害。
sān nián jiǔ yuè bǐng zǐ huì rì yǒu shí zhī zài wěi èr dù
三年九月丙子晦,日有食之,在尾二度。
wǔ nián zhēng yuè jǐ sì shuò rì yǒu shí zhī
五年正月己巳朔,日有食之。
yuán guāng yuán nián èr yuè bǐng chén huì rì yǒu shí zhī
元光元年二月丙辰晦,日有食之。
qī yuè guǐ wèi xiān huì yī rì rì yǒu shí zhī zài yì bā dù
七月癸未,先晦一日,日有食之,在翼八度。
liú xiàng yǐ wéi qián nián gāo yuán biàn diàn zāi yǔ chūn qiū yù lǐn zāi hòu rì shí yú yì zhěn tóng
刘向以为,前年高园便殿灾,与春秋御廪灾后日食于翼、轸同。
qí zhàn nèi yǒu nǚ biàn wài wèi zhū hóu
其占,内有女变,外为诸侯。
qí hòu chén huáng hòu fèi jiāng dū huái nán héng shān wáng móu fǎn zhū
其后陈皇后废,江都、淮南、衡山王谋反,诛。
rì zhōng shí shí cóng dōng běi guò bàn bū shí fù
日中时食从东北,过半,晡时复。
yuán shuò èr nián èr yuè yǐ sì huì rì yǒu shí zhī zài wèi sān dù
元朔二年二月乙巳晦日,又有日食,在胃星三度。
liù nián shí yī yuè guǐ chǒu huì rì yǒu shí zhī
六年十一月癸丑晦,日有食之。
yuán shòu yuán nián wǔ yuè yǐ sì huì rì yǒu shí zhī zài liǔ liù dù
元狩元年五月乙巳晦,日有食之,在柳六度。
jīng fáng yì zhuàn tuī yǐ wéi shì shí rì shí cóng páng yòu fǎ yuē jūn shī chén
京房《易传》推以为,是时日食从旁右,法曰君失臣。
míng nián chéng xiàng gōng sūn hóng hōng
明年丞相公孙弘薨。
rì shí cóng páng zuǒ zhě yì jūn shī chén
日食从旁左者,亦君失臣;
cóng shàng zhě chén shī jūn
从上者,臣失君;
cóng xià zhě jūn shī mín
从下者,君失民。
yuán dǐng wǔ nián sì yuè dīng chǒu huì rì yǒu shí zhī zài dōng jǐng èr shí sān dù
元鼎五年四月丁丑晦,日有食之,在东井二十三度。
yuán fēng sì nián liù yuè jǐ yǒu shuò rì yǒu shí zhī
元封四年六月己酉朔,日有食之。
tài shǐ yuán nián zhēng yuè yǐ sì huì rì yǒu shí zhī
太始元年正月乙巳晦,日有食之。
sì nián shí yuè jiǎ yín huì rì yǒu shí zhī zài dòu shí jiǔ dù
四年十月甲寅晦,日有食之,在斗十九度。
zhēng hé sì nián bā yuè xīn yǒu huì rì yǒu shí zhī bù jìn rú gōu zài gāng èr dù
征和四年八月辛酉晦,日有食之,不尽如钩,在亢二度。
bǔ shí shí cóng xī běi rì xià bū shí fù
哺时食从西北,日下晡时复。
zhāo dì shǐ yuán sān nián shí yī yuè rén chén shuò rì yǒu shí zhī zài dòu jiǔ dù yàn de yě
昭帝始元三年十一月壬辰朔,日有食之,在斗九度,燕地也。
hòu sì nián yàn là wáng móu fǎn zhū
后四年,燕剌王谋反,诛。
yuán fèng yuán nián qī yuè jǐ hài huì rì yǒu shí zhī jǐ jǐn zài zhāng shí èr dù
元凤元年七月己亥晦,日有食之,几尽,在张十二度。
liú xiàng yǐ wéi jǐ hài ér jì qí zhàn zhòng
刘向以为,己亥而既,其占重。
hòu liù nián gōng chē yàn jià zú yǐ wáng sì
后六年,宫车晏驾,卒以亡嗣。
xuān dì dì jié yuán nián shí èr yuè guǐ hài huì rì yǒu shí zhī zài yíng shì shí wǔ dù
宣帝地节元年十二月癸亥晦,日有食之,在营室十五度。
wǔ fèng yuán nián shí èr yuè yǐ yǒu shuò rì yǒu shí zhī zài wù nǚ shí dù
五凤元年十二月乙酉朔,日有食之,在婺女十度。
sì nián sì yuè xīn chǒu shuò rì yǒu shí zhī zài bì shí jiǔ dù
四年四月辛丑朔,日有食之,在毕十九度。
shì wèi zhēng yuè shuò tè wèi zuò zuǒ shì yǐ wéi zhòng yì
是为正月朔,慝未作,《左氏》以为重异。
yuán dì yǒng guāng èr nián sān yuè rén xū shuò rì yǒu shí zhī zài lóu bā dù
元帝永光二年三月壬戌朔,日有食之,在娄八度。
sì nián liù yuè wù yín huì rì yǒu shí zhī zài zhāng qī dù
四年六月戊寅晦,日有食之,在张七度。
jiàn zhāo wǔ nián liù yuè rén shēn huì rì yǒu shí zhī bù jìn rú gōu yīn rù
建昭五年六月壬申晦,日有食之,不尽如钩,因入。
chéng dì jiàn shǐ sān nián shí èr yuè wù shēn shuò rì yǒu shí zhī qí yè wèi yāng diàn zhōng dì zhèn
成帝建始三年十二月戊申朔,日有食之,其夜未央殿中地震。
gǔ yǒng duì yuē rì shí wù nǚ jiǔ dù zhàn zài huáng hòu
谷永对曰:“日食婺女九度,占在皇后。
dì zhèn xiāo qiáng zhī nèi jiù zài guì qiè
地震萧墙之内,咎在贵妾。
èr zhě jù fā míng tóng shì yì rén gòng yǎn zhì yáng jiāng hài jì sì yě
二者俱发,明同事异人,共掩制阳,将害继嗣也。
dǎn rì shí zé qiè bú jiàn
亶日食,则妾不见;
dǎn dì zhèn zé hòu bù jiàn
亶地震,则后不见。
yì rì ér fā zé shì shū shì
异日而发,则似殊事;
wáng gù dòng biàn zé kǒng bù zhī
亡故动变,则恐不知。
shì yuè hòu qiè dāng yǒu shī jié zhī yóu gù tiān yīn cǐ liǎng jiàn qí biàn
是月,后、妾当有失节之邮,故天因此两见其变。
ruò yuē wéi shī fù dào gé yuǎn zhòng qiè fáng jué jì sì zhě cǐ èr rén yě
若曰,违失妇道,隔远众妾,妨绝继嗣者,此二人也。
dù qīn duì yì yuē rì yǐ wù shēn shí shí jiā wèi
”杜钦对亦曰:“日以戊申食,时加未。
wù wèi tǔ yě zhōng gōng zhī bù
戊未,土也,中宫之部。
qí yè diàn zhōng dì zhèn cǐ bì shì qiè jiāng yǒu zhēng chǒng xiāng hài ér wéi huàn zhě
其夜殿中地震,此必适妾将有争宠相害而为患者。
rén shì shī yú xià biàn xiàng jiàn yú shàng
人事失于下,变象见于上。
néng yīng zhī yǐ dé zé jiù yì xiāo
能应之以德,则咎异消;
hū ér bù jiè zé huò bài zhì
忽而不戒,则祸败至。
yīng zhī fēi chéng bù lì fēi xìn bù xíng
应之,非诚不立,非信不行。
hé píng yuán nián sì yuè jǐ hài huì rì yǒu shí zhī bù jìn rú gōu zài dōng jǐng liù dù
河平元年四月己亥晦,日有食之,不尽如钩,在东井六度。
liú xiàng duì yuē sì yuè jiāo yú wǔ yuè yuè tóng xiào huì rì tóng xiào zhāo
刘向对曰:“四月交于五月,月同孝惠,日同孝昭。
dōng jǐng jīng shī yě qiě jì qí zhàn kǒng hài jì sì
东井,京师也,且既,其占恐害继嗣。
rì zǎo shí shí cóng xī nán qǐ
”日蚤食时,从西南起。
sān nián bā yuè yǐ mǎo huì rì yǒu shí zhī zài fáng
三年八月乙卯晦,日有食之,在房。
sì nián sān yuè guǐ chǒu shuò rì yǒu shí zhī zài mǎo
四年三月癸丑朔,日有食之,在昴。
yáng shuò yuán nián èr yuè dīng wèi huì rì yǒu shí zhī zài wèi
阳朔元年二月丁未晦,日有食之,在胃。
yǒng shǐ yuán nián jiǔ yuè dīng sì huì rì yǒu shí zhī
永始元年九月丁巳晦,日有食之。
gǔ yǒng yǐ jīng fáng yì zhàn duì yuē yuán nián jiǔ yuè rì shí jiǔ wáng jié zhī suǒ zhì yě
谷永以京房《易占》对曰:“元年九月日蚀,酒亡节之所致也。
dú shǐ jīng shī zhī zhī sì guó bú jiàn zhě ruò yuē chén miǎn yú jiǔ jūn chén bù bié huò zài nèi yě
独使京师知之,四国不见者,若曰,湛湎于酒,君臣不别,祸在内也。
yǒng shǐ èr nián èr yuè yǐ yǒu huì rì yǒu shí zhī
永始二年二月乙酉晦,日有食之。
gǔ yǒng yǐ jīng fáng yì zhàn duì yuē jīn nián èr yuè rì shí fù liǎn bù dé dù mín chóu yuàn zhī suǒ zhì yě
谷永以京房《易占》对曰:“今年二月日食,赋敛不得度,民愁怨之所致也。
suǒ yǐ shǐ sì fāng jiē jiàn jīng shī yīn bì zhě ruò yuē rén jūn hǎo zhì gōng shì dà yíng fén mù fù liǎn cí zhòng ér bǎi xìng qū jié huò zài wài yě
所以使四方皆见,京师阴蔽者,若曰,人君好治宫室,大营坟墓,赋敛兹重,而百姓屈竭,祸在外也。
sān nián zhēng yuè jǐ mǎo huì rì yǒu shí zhī
三年正月己卯晦,日有食之。
sì nián qī yuè xīn wèi huì rì yǒu shí zhī
四年七月辛未晦,日有食之。
yuán yán yuán nián zhēng yuè jǐ hài shuò rì yǒu shí zhī
元延元年正月己亥朔,日有食之。
āi dì yuán shòu yuán nián zhēng yuè xīn chǒu shuò rì yǒu shí zhī bù jìn rú gōu zài yíng shì shí dù yǔ huì dì qī nián tóng yuè rì
哀帝元寿元年正月辛丑朔,日有食之,不尽如钩,在营室十度,与惠帝七年同月日。
èr nián sān yuè rén chén huì rì yǒu shí zhī
二年三月壬辰晦,日有食之。
píng dì yuán shǐ yuán nián wǔ yuè dīng yǐ shuò rì yǒu shí zhī zài dōng jǐng
平帝元始元年五月丁已朔,日有食之,在东井。
èr nián jiǔ yuè wù shēn huì rì yǒu shí zhī jì
二年九月戊申晦,日有食之,既。
fán hàn zhe jì shí èr shì èr bǎi yī shí èr nián rì shí wǔ shí sān shuò shí sì huì sān shí liù xiān huì yī rì sān
凡汉著纪十二世,二百一十二年,日食五十三,朔十四,晦三十六,先晦一日三。
chéng dì jiàn shǐ yuán nián bā yuè wù wǔ chen lòu wèi jǐn sān kè yǒu liǎng yuè zhòng jiàn
成帝建始元年八月戊午,晨漏未尽三刻,有两月重见。
jīng fáng yì zhuàn yuē fù zhēn lì yuè jǐ wàng jūn zǐ zhēng xiōng
京房《易传》曰:“‘妇贞厉,月几望,君子征,凶。
yán jūn ruò ér fù qiáng wèi yīn suǒ chéng zé yuè bìng chū
’言君弱而妇强,为阴所乘,则月并出。
huì ér yuè jiàn xī fāng wèi zhī tiǎo shuò ér yuè jiàn dōng fāng wèi zhī zè tè zè tè zé hòu wáng qí sù tiǎo zé hòu wáng qí shū
晦而月见西方谓之朓,朔而月见东方谓之仄慝,仄慝则侯王其肃,朓则侯王其舒。
liú xiàng yǐ wéi tiǎo zhě jí yě jūn shū huǎn zé chén jiāo màn gù rì xíng chí ér yuè xíng jí yě
”刘向以为,朓者疾也,君舒缓则臣骄慢,故日行迟而月行疾也。
zè tè zhě bù jìn zhī yì
仄慝者不进之意。
jūn sù jí zé chén kǒng jù gù rì xíng jí ér yuè xíng chí bù gǎn pò jìn jūn yě
君肃急则臣恐惧,故日行疾而月行迟,不敢迫近君也。
bù shū bù jí yǐ zhèng shī zhī zhě shí shuò rì
不舒不急,以正失之者,食朔日。
liú xīn yǐ wéi shū zhě hòu wáng zhǎn yì zhuān shì chén xià cù jí gù yuè xíng jí yě
刘歆以为,舒者侯王展意颛事,臣下促急,故月行疾也。
sù zhě wáng hóu suō bù rèn shì chén xià chí zòng gù yuè xíng chí yě
肃者王侯缩BF43不任事,臣下驰纵,故月行迟也。
dāng chūn qiū shí hòu wáng lǜ duō suō bù rèn shì gù shí èr rì zè tè zhě shí bā shí huì rì tiǎo zhě yī cǐ qí xiào yě
当春秋时,侯王率多缩BF43不任事,故食二日仄慝者十八,食晦日朓者一,此其效也。
kǎo zhī hàn jiā shí huì tiǎo zhě sān shí liù zhōng wáng èr rì zè tè zhě xīn shuō xìn yǐ
考之汉家,食晦朓者三十六,终亡二日仄慝者,歆说信矣。
cǐ jiē wèi rì yuè luàn xíng zhě yě
此皆谓日月乱行者也。
yuán dì yǒng guāng yuán nián sì yuè rì sè qīng bái wáng jǐng zhèng zhōng shí yǒu jǐng wáng guāng
元帝永光元年四月,日色青白,亡景,正中时有景亡光。
shì xià hán zhì jiǔ yuè rì nǎi yǒu guāng
是夏寒,至九月,日乃有光。
jīng fáng yì zhuàn yuē měi bù shàng rén cí wèi shàng ruò jué yì rì bái qī rì bù wēn
京房《易传》曰:“美不上人,兹谓上弱,厥异日白,七日不温。
shùn wáng suǒ zhì cí wèi ruò rì bái liù shí rì wù wáng shuāng ér sǐ
顺亡所制兹谓弱,日白六十日,物亡霜而死。
tiān zǐ qīn fá cí wèi bù zhī rì bái tǐ dòng ér hán
天子亲伐,兹谓不知,日白,体动而寒。
ruò ér yǒu rèn cí wèi bù wáng rì bái bù wēn míng bù dòng
弱而有任,兹谓不亡,日白不温,明不动。
pì qiān gōng xíng cí wèi bù shēn jué yì rì hēi dà fēng qǐ tiān wú yún rì guāng àn
辟愆公行,兹谓不伸,厥异日黑,大风起,天无云,日光晻。
bù nán shàng zhèng cí wèi jiàn guò rì hēi jū zè dà rú dàn wán
不难上政,兹谓见过,日黑居仄,大如弹丸。
chéng dì hé píng yuán nián zhēng yuè rén yín shuò rì yuè jù zài yíng shì shí rì chū chì
成帝河平元年正月壬寅朔,日月俱在营室,时日出赤。
èr yuè guǐ wèi rì cháo chì qiě rù yòu chì yè yuè chì
二月癸未,日朝赤,且入又赤,夜月赤。
jiǎ shēn rì chū chì rú xuè wáng guāng lòu shàng sì kè bàn nǎi pō yǒu guāng zhú de chì huáng shí hòu nǎi fù
甲申,日出赤如血,亡光,漏上四刻半,乃颇有光,烛地赤黄,食后乃复。
jīng fáng yì zhuàn yuē pì bù wén dào cí wèi wáng jué yì rì chì
京房《易传》曰:“辟不闻道兹谓亡,厥异日赤。
sān yuè yǐ wèi rì chū huáng yǒu hēi qì dà rú qián jū rì zhōng yāng
”三月乙未,日出黄,有黑气大如钱,居日中央。
jīng fáng yì zhuàn yuē jì tiān bù shùn cí wèi nì jué yì rì chì qí zhōng hēi
京房《易传》曰:“祭天不顺兹谓逆,厥异日赤,其中黑。
wén shàn bù yú cí wèi shī zhī jué yì rì huáng
闻善不予,兹谓失知,厥异日黄。
fu dà rén zhě yǔ tiān de hé qí dé yǔ rì yuè hé qí míng gù shèng wáng zài shàng zǒng mìng qún xián yǐ liàng tiān gōng zé rì zhī guāng míng wǔ sè bèi jù zhú yào wáng zhǔ
”夫大人者,与天地合其德,与日月合其明,故圣王在上,总命群贤,以亮天功,则日之光明,五色备具,烛耀亡主;
yǒu zhǔ zé wèi yì yìng xíng ér biàn yě
有主则为异,应行而变也。
sè bù xū gǎi xíng bù xū huǐ guān rì zhī wǔ biàn zú yǐ jiān yǐ
色不虚改,形不虚毁,观日之五变,足以监矣。
gù yuē xiàn xiàng zhe míng mò dà hu rì yuè cǐ zhī wèi yě
故曰:“县象著明,莫大乎日月”,此之谓也。
yán gōng qī nián sì yuè xīn mǎo yè héng xīng bú jiàn yè zhōng xīng yǔn rú yǔ
严公七年“四月辛卯夜,恒星不见,夜中星陨如雨”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi cháng xīng èr shí bā xiù zhě rén jūn zhī xiàng yě
董仲舒、刘向以为,常星二十八宿者,人君之象也;
zhòng xīng wàn mín zhī lèi yě
众星,万民之类也。
liè sù bú jiàn xiàng zhū hóu wēi yě
列宿不见,象诸侯微也;
zhòng xīng yǔn zhuì mín shī qí suǒ yě
众星陨坠,民失其所也。
yè zhōng zhě wèi zhōng guó yě
夜中者,为中国也。
bù jí de ér fù xiàng qí huán qǐ ér jiù cún zhī de
不及地而复,象齐桓起而救存之地。
xiāng wáng huán gōng xīng suì zhì de zhōng guó qí liáng jué yǐ
乡亡桓公,星遂至地,中国其良绝矣。
liú xiàng yǐ wéi yè zhōng zhě yán bù dé zhōng xìng mìng zhōng dào bài yě
刘向以为,夜中者,言不得终性命,中道败也。
huò yuē xiàng qí pàn yě
或曰象其叛也。
yán dāng zhōng dào pàn qí shàng yě
言当中道叛其上也。
tiān chuí xiàng yǐ shì xià jiāng yù rén jūn fáng è yuǎn fēi shèn bēi shěng wēi yǐ zì quán ān yě
天垂象以视下,将欲人君防恶远非,慎卑省微,以自全安也。
rú rén jūn yǒu xián míng zhī cái
如人君有贤明之材,
wèi tiān wēi mìng
畏天威命,
ruò gāo zōng móu zǔ jǐ
若高宗谋祖己,
chéng wáng qì jīn téng
成王泣《金縢》,
gǎi guò xiū zhèng
改过修正,
lì xìn bù dé
立信布德,
cún wáng jì jué
存亡继绝,
xiū fèi jǔ yì
修废举逸,
xià xué ér shàng dá
下学而上达,
cái shí yī zhī shuì
裁什一之税,
fù sān rì zhī yì
复三日之役,
jié yòng jiǎn fú
节用俭服,
yǐ huì bǎi xìng
以惠百姓,
zé zhū hóu huái dé
则诸侯怀德,
shì mín guī rén
士民归仁,
zāi xiāo ér fú xīng yǐ
灾消而福兴矣。
suì mò kěn gǎi wù fǎ zé gǔ rén ér gè xíng qí sī yì zhōng yú jūn chén guāi lí shàng xià jiāo yuàn
遂莫肯改寤,法则古人,而各行其私意,终于君臣乖离,上下交怨。
zì shì zhī hòu qí sòng zhī jūn shì tán suì xíng wèi zhī guó miè sù qiān yú sòng cài huò yú chu jìn xiāng shì shā wǔ shì nǎi dìng cǐ qí xiào yě
自是之后,齐、宋之君弑,谭、遂、邢、卫之国灭,宿迁于宋,蔡获于楚,晋相弑杀,五世乃定,此其效也。
zuǒ shì chuán yuē héng xīng bú jiàn yè míng yě
《左氏传》曰:“恒星不见,夜明也;
xīng yǔn rú yǔ yǔ yǔ xié yě
星陨如雨,与雨偕也。
liú xīn yǐ wéi zhòu xiàng zhōng guó yè xiàng yí dí
”刘歆以为昼象中国,夜象夷狄。
yè míng gù cháng jiàn zhī xīng jiē bú jiàn xiàng zhōng guó wēi yě
夜明,故常见之星皆不见,象中国微也。
xīng yǔn rú yǔ rú ér yě xīng yǔn ér qiě yǔ gù yuē yǔ yǔ xié yě míng yǔ yǔ xīng yǔn liǎng biàn xiàng chéng yě
“星陨如雨”,如,而也,星陨而且雨,故曰“与雨偕也”,明雨与星陨,两变相成也。
hóng fàn yuē shù mín wéi xīng
《洪范》曰:“庶民惟星。
yì yuē léi yǔ zuò jiě
”《易》曰:“雷雨作,‘解’。
shì suì suì zài xuán xiāo qí fēn yě yě
”是岁,岁在玄枵,齐分野也。
yè zhōng ér xīng yǔn xiàng shù mín zhōng lí shàng yě
夜中而星陨,象庶民中离上也。
yǔ yǐ jiě guò shī fù cóng shàng xià xiàng qí huán xíng bó fù xīng zhōu shì yě
雨以解过施,复从上下,象齐桓行伯,复兴周室也。
zhōu sì yuè xià èr yuè yě rì zài jiàng lóu lǔ fēn yě yě
周四月,夏二月也,日在降娄,鲁分野也。
xiān shì wèi hóu shuò bēn qí wèi gōng zǐ qián móu lì qí shuài zhū hóu fá zhī tiān zǐ shǐ shǐ jiù wèi
先是,卫侯朔奔齐,卫公子黔牟立,齐帅诸侯伐之,天子使使救卫。
lǔ gōng zǐ ruò zhuān zhèng huì qí yǐ fàn wáng mìng yán fú néng zhǐ zú cóng ér fá wèi zhú tiān wáng suǒ lì
鲁公子溺颛政,会齐以犯王命,严弗能止,卒从而伐卫,逐天王所立。
bú yì zhì shén ér zì yǐ wéi gōng
不义至甚,而自以为功。
mín qù qí shàng zhèng yáo xià zuò yóu zhe gù xīng yǔn yú lǔ tiān shì cháng xiàng yě
民去其上,政繇下作,尤著,故星陨于鲁,天事常象也。
chéng dì yǒng shǐ èr nián èr yuè guǐ wèi yè guò zhōng xīng yǔn rú yǔ zhǎng yī èr zhàng yì yì wèi zhì de miè zhì jī míng zhǐ
成帝永始二年二月癸未,夜过中,星陨如雨,长一二丈,绎绎未至地灭,至鸡鸣止。
gǔ yǒng duì yuē rì yuè xīng chén zhú lín xià tǔ qí yǒu shí yǔn zhī yì zé xiá ěr yōu yǐn mǐ bù xián dǔ
谷永对曰“日月星辰烛临下土,其有食陨之异,则遐迩幽隐靡不咸睹。
xīng chén fù lí yú tiān yóu shù mín fù lí wáng zhě yě
星辰附离于天,犹庶民附离王者也。
wáng zhě shī dào gāng jì fèi dùn xià jiāng pàn qù gù xīng pàn tiān ér yǔn yǐ jiàn qí xiàng
王者失道,纲纪废顿,下将叛去,故星叛天而陨,以见其象。
chūn qiū jì yì xīng yǔn zuì dà zì lǔ yán yǐ lái zhì jīn zài jiàn
《春秋》记异,星陨最大,自鲁严以来,至今再见。
chén wén sān dài suǒ yǐ sàng wáng zhě jiē yáo fù rén qún xiǎo chén miǎn yú jiǔ
臣闻三代所以丧亡者,皆繇妇人群小,湛湎于酒。
shū yún nǎi yòng qí fù rén zhī yán sì fāng zhī bū táo duō zuì shì xìn shì shǐ
《书》云:‘乃用其妇人之言,四方之逋逃多罪,是信是使。
shī yuē hè hè zōng zhōu bāo sì miè zhī
’《诗》曰:‘赫赫宗周,褒姒灭之。
diān fù jué dé huāng shěn yú jiǔ
’‘颠覆厥德,荒沈于酒。
jí qín suǒ yǐ èr shì ér wáng zhě yǎng shēng dà shē fèng zhōng dà hòu
’及秦所以二世而亡者,养生大奢,奉终大厚。
fāng jīn guó jiā jiān ér yǒu zhī shè jì zōng miào zhī dà yōu yě
方今国家兼而有之,社稷宗庙之大忧也。
jīng fáng yì zhuàn yuē jūn bù rèn xián jué yāo tiān yù xīng
”京房《易传》曰:“君不任贤,厥妖天雨星。
wén gōng shí sì nián qī yuè yǒu xīng bèi rù yú běi dǒu
文公十四年“七月,有星孛入于北斗”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi bèi zhě è qì zhī suǒ shēng yě
董仲舒以为,孛者恶气之所生也。
wèi zhī bèi zhě yán qí bó bó yǒu suǒ fáng bì àn luàn bù míng zhī mào yě
谓之孛者,言其孛孛有所妨蔽,暗乱不明之貌也。
běi dǒu dà guó xiàng
北斗,大国象。
hòu qí sòng lǔ jǔ jìn jiē shì jūn
后齐、宋、鲁、莒、晋皆弑君。
liú xiàng yǐ wéi jūn chén luàn yú cháo zhèng lìng kuī yú wài zé shàng zhuó sān guāng zhī jīng wǔ xīng yíng suō biàn sè nì xíng shén zé wèi bèi
刘向以为,君臣乱于朝,政令亏于外,则上浊三光之精,五星赢缩,变色逆行,甚则为孛。
běi dǒu rén jūn xiàng
北斗,人君象;
bó xīng luàn chén lèi cuàn shā zhī biǎo yě
孛星,乱臣类,篡杀之表也。
xīng chuán yuē kuí zhě guì rén zhī láo
《星传》曰“魁者,贵人之牢。
yòu yuē bó xīng jiàn běi dǒu zhōng dà chén zhū hóu yǒu shòu zhū zhě
”又曰“孛星见北斗中,大臣诸侯有受诛者。
yī yuē kuí wèi qí jìn
”一曰魁为齐、晋。
fu huì xīng jiào rán zài běi dǒu zhōng tiān zhī shì rén xiǎn yǐ shǐ zhī yǒu zhàn míng yǐ shí jūn zhōng bù gǎi wù
夫彗星较然在北斗中,天之视人显矣,史之有占明矣,时君终不改寤。
shì hòu sòng lǔ jǔ jìn zhèng chén liù guó xián shì qí jūn qí zài shì yān
是后,宋、鲁、莒、晋、郑、陈六国咸弑其君,齐再弑焉。
zhōng guó jì luàn yí dí bìng qīn bīng gé cóng héng chu chéng wēi xí shèng shēn rù zhū xià liù qīn fá yī miè guó guān bīng zhōu shì
中国既乱,夷狄并侵,兵革从横,楚乘威席胜,深入诸夏,六侵伐,一灭国,观兵周室。
jìn wài miè èr guó nèi bài wáng shī yòu lián sān guó zhī bīng dà bài qí shī yú ān zhuī bēn zhú běi dōng lín hǎi shuǐ wēi líng jīng shī wǔ zhé dà qí
晋外灭二国,内败王师,又连三国之兵大败齐师于鞍,追亡逐北,东临海水,威陵京师,武折大齐。
jiē bó xīng yán zhī suǒ jí liú zhì èr shí bā nián
皆孛星炎之所及,流至二十八年。
xīng chuán yòu yuē huì xīng rù běi dǒu yǒu dà zhàn qí liú rù běi dǒu zhōng dé míng rén
《星传》又曰:“彗星入北斗,有大战,其流入北斗中,得名人;
bù rù shī míng rén
不入,失名人。
sòng huá yuán xián míng dài fū dà jí zhī zhàn huá yuán huò yú zhèng chuán jǔ qí xiào yún
”宋华元,贤名大夫,大棘之战,华元获于郑,传举其效云。
zuǒ shì chuán yuē yǒu xīng bèi běi dǒu zhōu shǐ fú yuē bù chū qī nián sòng qí jìn zhī jūn jiē jiāng sǐ luàn
《左氏传》曰有星孛北斗,周史服曰:“不出七年,宋、齐、晋之君皆将死乱。
liú xīn yǐ wéi běi dǒu yǒu huán yù sì xīng rù qí zhōng yě
”刘歆以为,北斗有环域,四星入其中也。
dòu tiān zhī sān chén gāng jì xīng yě
斗,天之三辰,纲纪星也。
sòng qí jìn tiān zǐ fāng bó zhōng guó gāng jì huì suǒ yǐ chú jiù bù xīn yě
宋、齐、晋,天子方伯,中国纲纪,彗所以除旧布新也。
dòu qī xīng gù yuē bù chū qī nián
斗七星,故曰不出七年。
zhì shí liù nián sòng rén shì zhāo gōng
至十六年,宋人弑昭公;
shí bā nián qí rén shì yì gōng xuān gōng èr nián jìn zhào chuān shì líng gōng
十八年,齐人弑懿公,宣公二年,晋赵穿弑灵公。
zhāo gōng shí qī nián dōng yǒu xīng bèi yú dà chén
昭公十七年“冬,有星孛于大辰”。
dǒng zhòng shū yǐ wéi dà chén xīn yě xīn wèi míng táng tiān zǐ zhī xiàng
董仲舒以为,大辰心也,心为明堂,天子之象。
hòu wáng shì dà luàn sān wáng fēn zhēng cǐ qí xiào yě
后王室大乱,三王分争,此其效也。
liú xiàng yǐ wéi xīng chuán yuē xīn dà xīng tiān wáng yě
刘向以为,《星传》曰“心,大星,天王也。
qí qián xīng tài zǐ
其前星,太子;
hòu wū shù zǐ yě
后屋,庶子也。
wěi wèi jūn chén guāi lí
尾为君臣乖离。
bó xīng jiā xīn xiàng tiān zǐ shì zhù jiāng fēn zhēng yě
”孛星加心,象天子适庶将分争也。
qí zài zhū hóu jiǎo gāng dǐ chén zhèng yě
其在诸侯,角、亢、氐,陈、郑也;
fáng xīn sòng yě
房、心,宋也。
hòu wǔ nián zhōu jǐng wáng bēng wáng shì luàn dài fū liú zi dān zi lì wáng měng yǐn shì zhào bó máo bó lì zǐ zhāo
后五年,周景王崩,王室乱,大夫刘子、单子立王猛,尹氏、召伯、毛伯立子晁。
zi zhāo chu chū yě
子晁,楚出也。
shí chu qiáng sòng wèi chén zhèng jiē nán fù chu
时楚强,宋、卫、陈、郑皆南附楚。
wáng měng jì zú jìng wáng jí wèi zi zhāo rù wáng chéng tiān wáng jū dí quán mò zhī gǎn nà wǔ nián chu píng wáng jū zú zi zhāo bēn chu wáng shì nǎi dìng
王猛既卒,敬王即位,子晁入王城,天王居狄泉,莫之敢纳,五年,楚平王居卒,子晁奔楚,王室乃定。
hòu chu shuài liù guó fá wú wú bài zhī yú jī fù shā huò qí jūn chén
后楚帅六国伐吴,吴败之于鸡父,杀获其君臣。
cài yuàn chu ér miè chén chu nù wéi cài
蔡怨楚而灭沈,楚怒,围蔡。
wú rén jiù zhī suì wèi bǎi jǔ zhī zhàn bài chu shī tú yǐng dū qī zhāo wáng mǔ biān píng wáng mù
吴人救之,遂为柏举之战,败楚师,屠郢都,妻昭王母,鞭平王墓。
cǐ jiē bó huì liú yán suǒ jí zhī xiào yě
此皆孛彗流炎所及之效也。
zuǒ shì chuán yuē yǒu xīng bèi yú dà chén xi jí hàn
《左氏传》曰:“有星孛于大辰,西及汉。
shēn xū yuē huì suǒ yǐ chú jiù bù xīn yě tiān shì héng xiàng
申𦈡曰:‘彗,所以除旧布新也,天事恒象。
jīn chú yú huǒ huǒ chū bì bù yān
今除于火,火出必布焉。
zhū hóu qí yǒu huǒ zāi hu
诸侯其有火灾乎?
zǐ shèn yuē wǎng nián wú jiàn shì qí zhēng yě
’梓慎曰:‘往年吾见,是其征也。
huǒ chū ér jiàn jīn zī huǒ chū ér zhāng bì huǒ rù ér fú qí jū huǒ yě jiǔ yǐ qí yǔ bù rán hu
火出而见,今兹火出而章,必火入而伏,其居火也久矣,其与不然乎?
huǒ chū yú xià wèi sān yuè yú shāng wèi sì yuè yú zhōu wèi wǔ yuè
火出,于夏为三月,于商为四月,于周为五月。
xià shù dé tiān ruò huǒ zuò qí sì guó dāng zhī zài sòng wèi chén zhèng hu
夏数得天,若火作,其四国当之,在宋、卫、陈、郑乎?
sòng dà chén zhī xū
宋,大辰之虚;
chén tài hào zhī xū
陈,太昊之虚;
zhèng zhù róng zhī xū
郑,祝融之虚;
jiē huǒ fáng yě
皆火房也。
xīng bèi jí hàn
星孛及汉;
hàn shuǐ xiáng yě
汉,水祥也。
wèi zhuān xū zhī xū qí xīng wèi dà shuǐ
卫,颛顼之虚,其星为大水。
shuǐ huǒ zhī mǔ yě
水,火之牡也。
qí yǐ bǐng zǐ ruò rén wǔ zuò hu
其以丙子若壬午作乎?
shuǐ huǒ suǒ yǐ hé yě
水火所以合也。
ruò huǒ rù ér fú bì yǐ rén wǔ bù guò jiàn zhī yuè
若火入而伏,必以壬午,不过见之月。
míng nián xià wǔ yuè huǒ shǐ hūn jiàn bǐng zǐ fēng
’”明年“夏五月,火始昏见,丙子风。
zǐ shèn yuē shì wèi róng fēng huǒ zhī shǐ yě
梓慎曰:‘是谓融风,火之始也。
qī rì qí huǒ zuò hu
七日其火作乎?
wù yín fēng shén rén wǔ dà shén sòng wèi chén zhèng jiē huǒ
戊寅风甚,壬午大甚,宋、卫、陈、郑皆火。
liú xīn yǐ wéi dà chén fáng xīn wěi yě bā yuè xīn xīng zài xī fāng bèi cóng qí xi guò xīn dōng jí hàn yě
”刘歆以为,大辰,房、心、尾也,八月心星在西方,孛从其西过心东及汉也。
sòng dà chén xū wèi sòng xiān zǔ zhǎng sì dà chén xīng yě
宋,大辰虚,谓宋先祖掌祀大辰星也。
chén tài hào xū fú xī mù dé huǒ suǒ shēng yě
陈,太昊虚,虙羲木德,火所生也。
zhèng zhù róng xū gāo xīn shì huǒ zhèng yě
郑,祝融虚,高辛氏火正也。
gù jiē wèi huǒ suǒ shě
故皆为火所舍。
wèi zhuān xū xū xīng wèi dà shuǐ yíng shì yě
卫,颛顼虚,星为大水,营室也。
tiān xīng jì rán yòu sì guó shī zhèng xiāng sì jí wèi wáng shì luàn jiē tóng
天星既然,又四国失政相似,及为王室乱皆同。
āi gōng shí sān nián dōng shí yī yuè yǒu xīng bèi yú dōng fāng
哀公十三年“冬十一月,有星孛于东方”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi bù yán sù míng zhě bù jiā sù yě
董仲舒、刘向以为,不言宿名者,不加宿也。
yǐ chén chéng rì ér chū luàn qì bì jūn míng yě
以辰乘日而出,乱气蔽君明也。
míng nián chūn qiū shì zhōng
明年,《春秋》事终。
yī yuē zhōu zhī shí yī yuè xià jiǔ yuè rì zài dǐ
一曰,周之十一月,夏九月,日在氐。
chū dōng fāng zhě zhěn jiǎo gāng yě
出东方者,轸、角、亢也。
zhěn chu
轸,楚;
jiǎo gāng chén zhèng yě
角、亢,陈、郑也。
huò yuē jiǎo gāng dà guó xiàng wèi qí jìn yě
或曰角、亢大国象,为齐、晋也。
qí hòu chu miè chén tián shì cuàn qí liù qīng fēn jìn cǐ qí xiào yě
其后楚灭陈,田氏篡齐,六卿分晋,此其效也。
liú xīn yǐ wéi bèi dōng fāng dà chén yě bù yán dà chén dàn ér jiàn yǔ rì zhēng guāng xīng rù ér huì yóu jiàn
刘歆以为,孛,东方大辰也,不言大辰,旦而见与日争光,星入而彗犹见。
shì suì zài shī rùn shí yī yuè shí bā yuè yě
是岁,再失闰,十一月实八月也。
rì zài chún huǒ zhōu fēn yě yě
日在鹑火,周分野也。
shí sì nián dōng yǒu xīng bèi zài huò lín hòu
十四年冬,“有星孛”,在获麟后。
liú xīn yǐ wéi bù yán suǒ zài guān shī zhī yě
刘歆以为不言所在,官失之也。
gāo dì sān nián qī yuè yǒu xīng bèi yú dà jiǎo xún yú nǎi rén
高帝三年七月,有星孛于大角,旬余乃人。
liú xiàng yǐ wéi shì shí xiàng yǔ wèi chǔ wáng bó zhū hóu ér hàn yǐ dìng sān qín yǔ yǔ xiāng jù xíng yáng tiān xià guī xīn yú hàn chu jiāng miè gù huì chú wáng wèi yě
刘向以为,是时项羽为楚王,伯诸侯,而汉已定三秦,与羽相距荥阳,天下归心于汉,楚将灭,故彗除王位也。
yī yuē xiàng yǔ kēng qín zú shāo gōng shì shì yì dì luàn wáng wèi gù huì jiā zhī yě
一曰,项羽坑秦卒,烧宫室,弑义帝,乱王位,故彗加之也。
wén dì hòu qī nián jiǔ yuè yǒu xīng bèi yú xī fāng qí běn zhí wěi jī mò zhǐ xū wēi zhǎng zhàng yú jí tiān hàn shí liù rì bú jiàn
文帝后七年九月,有星孛于西方,其本直尾、箕,末指虚、危,长丈余,及天汉,十六日不见。
liú xiàng yǐ wéi wěi sòng de jīn chu péng chéng yě
刘向以为,尾宋地,今楚彭城也。
jī wèi yàn yòu wèi wú yuè qí
箕为燕,又为吴、越、齐。
sù zài hàn zhōng fù hǎi zhī guó shuǐ zé de yě
宿在汉中,负海之国水泽地也。
shì shí jǐng dì xīn lì xìn yòng zhāo cuò jiāng zhū zhèng zhū hóu wáng qí xiàng xiān jiàn
是时,景帝新立,信用晁错,将诛正诸侯王,其象先见。
hòu sān nián wú chu sì qí yǔ zhào qī guó jǔ bīng fǎn jiē zhū miè yún
后三年,吴、楚、四齐与赵七国举兵反,皆诛灭云。
wǔ dì jiàn yuán liù nián liù yuè yǒu xīng bèi yú běi fāng
武帝建元六年六月,有星孛于北方。
liú xiàng yǐ wéi míng nián huái nán wáng ān rù cháo yǔ tài wèi wǔ ān hóu tián fén yǒu xié móu ér chén huáng hòu jiāo zì
刘向以为,明年淮南王安入朝,与太尉武安侯田蚡有邪谋,而陈皇后骄恣。
qí hòu chén hòu fèi
其后,陈后废;
ér huái nán wáng fǎn zhū
而淮南王反,诛。
bā yuè cháng xīng chū yú dōng fāng cháng zhōng tiān sān shí rì qù
八月,长星出于东方,长终天,三十日去。
zhàn yuē shì wèi chī yóu qí jiàn zé wáng zhě zhēng fá sì fāng
占曰:“是为蚩尤旗,见则王者征伐四方。
qí hòu bīng zhū sì yí lián shù shí nián
”其后,兵诛四夷,连数十年。
yuán shòu sì nián sì yuè cháng xīng yòu chū xī běi
元狩四年四月,长星又出西北。
shì shí fá hú yóu shén
是时,伐胡尤甚。
yuán fēng yuán nián wǔ yuè yǒu xīng bèi yú dōng jǐng yòu bèi yú sān tái
元封元年五月,有星孛于东井,又孛于三台。
qí hòu jiāng chōng zuò luàn jīng shī fēn rán
其后江充作乱,京师纷然。
cǐ míng dōng jǐng sān tái wèi qín dì xiào yě
此明东井、三台为秦地效也。
xuān dì dì jié yuán nián zhēng yuè yǒu xīng bèi yú xī fāng qù tài bái èr zhàng suǒ
宣帝地节元年正月,有星孛于西方,去太白二丈所。
liú xiàng yǐ wéi tài bái wèi dà jiàng huì bó jiā zhī sǎo miè xiàng yě
刘向以为,太白为大将,彗孛加之,扫灭象也。
míng nián dà jiàng jūn huò guāng hōng hòu èr nián jie yí miè
明年,大将军霍光薨,后二年家夷灭。
chéng dì jiàn shǐ yuán nián zhēng yuè yǒu xīng bèi yú yíng shì qīng bái sè zhǎng liù qī zhàng guǎng chǐ yú
成帝建始元年正月,有星孛于营室,青白色,长六七丈,广尺余。
liú xiàng gǔ yǒng yǐ wéi yíng shì wèi hòu gōng huái rèn zhī xiàng huì xīng jiā zhī jiāng yǒu hài huái rèn jué jì sì zhě
刘向、谷永以为,营室为后宫怀任之象,彗星加之,将有害怀任绝继嗣者。
yī yuē hòu gōng jiāng shòu hài yě
一曰,后宫将受害也。
qí hòu xǔ huáng hòu zuò zhòu zǔ hòu gōng huái rèn zhě fèi
其后,许皇后坐祝诅后宫怀妊者废。
zhào huáng hòu lì mèi wèi zhāo yí hài liǎng huáng zǐ shàng suì wú sì
赵皇后立妹为昭仪,害两皇子,上遂无嗣。
zhào hòu zǐ mèi zú jiē fú gū
赵后姊妹卒皆伏辜。
yuán yán yuán nián qī yuè xīn wèi yǒu xīng bèi yú dōng jǐng jiàn wǔ zhū hóu chū hé shù běi lǜ xíng xuān yuán tài wēi hòu rì liù dù yǒu yú chen chū dōng fāng
元延元年七月辛未,有星孛于东井,践五诸侯,出河戍北率行轩辕、太微,后日六度有余,晨出东方。
shí sān rì xī jiàn xī fāng fàn cì fēi cháng qiū dòu tián fēng yán zài guàn zǐ gōng zhōng
十三日夕见西方,犯次妃、长秋、斗、填,蜂炎再贯紫宫中。
dà huǒ dāng hòu dá tiān hé chú yú fēi hòu zhī yù
大火当后,达天河,除于妃后之域。
nán shì dù fàn dà jiǎo shè tí zhì tiān shì ér àn jié xú xíng yán rù shì zhōng xún ér hòu xi qù wǔ shí liù rì yǔ cāng lóng jù fú
南逝度犯大角、摄提,至天市而按节徐行,炎入市,中旬而后西去,五十六日与仓龙俱伏。
gǔ yǒng duì yuē shàng gǔ yǐ lái dà luàn zhī jí suǒ xī yǒu yě
谷永对曰:“上古以来,大乱之极,所希有也。
chá qí chí chěng zhòu bù máng yán huò zhǎng huò duǎn suǒ lì jiān fàn nèi wèi hòu gōng nǚ qiè zhī hài wài wèi zhū xià pàn nì zhī huò
察其驰骋骤步,芒炎或长或短,所历奸犯,内为后宫女妾之害,外为诸夏叛逆之祸。
liú xiàng yì yuē sān dài zhī wáng shè tí yì fāng
”刘向亦曰:“三代之亡,摄提易方;
qín xiàng zhī miè xīng bèi dà jiǎo
秦、项之灭,星孛大角。
shì suì zhào zhāo yí hài liǎng huáng zǐ
”是岁,赵昭仪害两皇子。
hòu wǔ nián chéng dì bēng zhāo yí zì shā
后五年,成帝崩,昭仪自杀。
āi dì jí wèi zhào shì jiē miǎn guān jué
哀帝即位,赵氏皆免官爵。
xǐ liáo xī
徙辽西。
āi dì wáng sì
哀帝亡嗣。
píng dì jí wèi wáng mǎng yòng shì zhuī fèi chéng dì zhào huáng hòu āi dì fù huáng hòu jiē zì shā
平帝即位,王莽用事,追废成帝赵皇后、哀帝傅皇后,皆自杀。
wài jiā dīng fu jiē miǎn guān jué xǐ hé pǔ guī gù jùn
外家丁、傅皆免官爵,徙合浦,归故郡。
píng dì wáng sì mǎng suì cuàn guó
平帝亡嗣,莽遂篡国。
lí gōng shí liù nián zhēng yuè wù shēn shuò yǔn shí yú sòng wǔ
厘公十六年“正月戊申朔,陨石于宋,五。
shì yuè liù yì tuì fēi guò sòng dōu
是月,六鶂退飞过宋都”。
dǒng zhòng shū liú xiàng yǐ wéi xiàng sòng xiāng gōng yù xíng bó dào jiāng zì bài zhī jiè yě
董仲舒、刘向以为,象宋襄公欲行伯道将自败之戒也。
shí yīn lèi
石,阴类;
wǔ yáng shù
五,阳数;
zì shàng ér yǔn cǐ yīn ér yáng xíng yù gāo fǎn xià yě
自上而陨,此阴而阳行,欲高反下也。
shí yǔ jīn tóng lèi sè yǐ bái wéi zhǔ jìn bái xiáng yě
石与金同类,色以白为主,近白祥也。
yì shuǐ niǎo liù yīn shù
鶂,水鸟,六,阴数;
tuì fēi yù jìn fǎn tuì yě
退飞,欲进反退也。
qí sè qīng qīng xiáng yě shǔ yú mào zhī bù gōng
其色青,青祥也,属于貌之不恭。
tiān jiè ruò yuē dé bó guó xiǎo wù chí kàng yáng yù zhǎng zhū hóu yǔ qiáng dà zhēng bì shòu qí hài
天戒若曰,德薄国小,勿持炕阳,欲长诸侯,与强大争,必受其害。
xiāng gōng bù wù míng nián qí huán sǐ fá qí sàng zhí téng zi wéi cáo wèi yú zhī huì yǔ chu zhēng méng zú wèi suǒ zhí
襄公不寤,明年齐桓死,伐齐丧,执滕子,围曹,为盂之会,与楚争盟,卒为所执。
hòu de fǎn guó bù huǐ guò zì zè fù huì zhū hóu fá zhèng yǔ chu zhàn yú hóng jūn bài shēn shāng wèi zhū hóu xiào
后得反国,不悔过自责,复会诸侯伐郑,与楚战于泓,军败身伤,为诸侯笑。
zuǒ shì chuán yuē yǔn shí xīng yě
《左氏传》曰:陨石,星也;
yì tuì fēi fēng yě
鶂退飞,风也。
sòng xiāng gōng yǐ wèn zhōu nà shǐ shū xìng yuē shì hé xiáng yě
宋襄公以问周内史叔兴曰:“是何祥也?
jí xiōng hé zài
吉凶何在?
duì yuē jīn zī lǔ duō dà sàng míng nián qí yǒu luàn jūn jiāng de zhū hóu ér bù zhōng
”对曰:“今兹鲁多大丧,明年齐有乱,君将得诸侯而不终。
tuì ér gào rén yuē shì yīn yáng zhī shì fēi jí xiōng zhī suǒ shēng yě
”退而告人曰:“是阴阳之事,非吉凶之所生也。
jí xiōng yáo rén wú bù gǎn nì jūn gù yě
吉凶繇人,吾不敢逆君故也。
shì suì lǔ gōng zǐ jì you zēng jì jī gōng sūn cí jiē zú
”是岁,鲁公子季友、鄫季姬、公孙兹皆卒。
míng nián qí huán sǐ shì zhù luàn
明年,齐桓死,适庶乱。
sòng xiāng gōng fá qí xíng bó zú wèi chu suǒ bài
宋襄公伐齐行伯,卒为楚所败。
liú xīn yǐ wéi shì suì suì zài shòu xīng qí chōng jiàng lóu jiàng lóu lǔ fēn yě yě gù wèi lǔ duō dà sàng
刘歆以为,是岁岁在寿星,其冲降娄,降娄,鲁分野也,故为鲁多大丧。
zhēng yuè rì zài xīng jì yàn zài xuán xiāo
正月,日在星纪,厌在玄枵。
xuán xiāo qí fēn yě yě
玄枵,齐分野也。
shí shān wù
石,山物;
qí dà yuè hòu
齐,大岳后。
wǔ dàn xiàng qí huán zú ér wǔ gōng zi zuò luàn gù wèi míng nián qí yǒu luàn
五石象齐桓卒而五公子作乱,故为明年齐有乱。
shù mín wéi xīng yǔn yú sòng xiàng sòng xiāng jiāng de zhū hóu zhī zhòng ér zhì wǔ gōng zi zhī luàn
庶民惟星,陨于宋,象宋襄将得诸侯之众,而治五公子之乱。
xīng yǔn ér yì tuì fēi gù wèi de zhū hóu ér bù zhōng
星陨而鶂退飞,故为得诸侯而不终。
liù yì xiàng hòu liù nián bó yè shǐ tuì zhí yú yú yě
六鶂象后六年伯业始退,执于盂也。
mín fǎn dé wéi luàn luàn zé yāo zāi shēng yán jí xiōng yáo rén rán hòu yīn yáng chōng yàn shòu qí jiù
民反德为乱,乱则妖灾生,言吉凶繇人,然后阴阳冲厌受其咎。
qí lǔ zhī zāi fēi jūn suǒ zhì gù yuē wú bù gǎn nì jūn gù yě
齐、鲁之灾非君所致,故曰“吾不敢逆君故也”。
jīng fáng yì zhuàn yuē jù jiàn zì qiáng cí wèi què xíng jué yì yì tuì fēi
京房《易传》曰:“距谏自强,兹谓却行,厥异鶂退飞。
shì dāng chù zé yì tuì fēi
适当黜,则鶂退飞。
huì dì sān nián yǔn shí mián zhū yī
惠帝三年,陨石绵诸,一。
wǔ dì zhēng hé sì nián èr yuè dīng yǒu yǔn shí yōng èr tiān yàn wáng yún shēng wén sì bǎi lǐ
武帝征和四年二月丁酉,陨石雍,二,天晏亡云,声闻四百里。
yuán dì jiàn zhāo yuán nián zhēng yuè wù chén yǔn shí liáng guó liù
元帝建昭元年正月戊辰,陨石梁国,六。
chéng dì jiàn shǐ sì nián zhēng yuè guǐ mǎo yǔn shí gǎo sì féi lèi yī
成帝建始四年正月癸卯,陨石槁,四,肥累,一。
yáng shuò sān nián èr yuè rén xū yǔn shí bái mǎ bā
阳朔三年二月壬戌,陨石白马,八。
hóng jiā èr nián wǔ yuè guǐ wèi yǔn shí dù yǎn sān
鸿嘉二年五月癸未,陨石杜衍,三。
yuán yán sì nián sān yuè yǔn shí dōu guān èr
元延四年三月,陨石都关,二。
āi dì jiàn píng yuán nián zhēng yuè dīng wèi yǔn shí běi dì shí
哀帝建平元年正月丁未,陨石北地,十。
qí jiǔ yuè jiǎ chén yǔn shí yú èr
其九月甲辰,陨石虞,二。
píng dì yuán shǐ èr nián liù yuè yǔn shí jù lù èr
平帝元始二年六月,陨石巨鹿,二。
zì huì jǐn píng yǔn shí fán shí yī jiē yǒu guāng yào léi shēng chéng āi yóu lǚ
自惠尽平,陨石凡十一,皆有光耀雷声,成、哀尤屡。