汉书 · 班固 · Chapter 39 of 120

志·地理志下

PinyinModern Translation
Size

wǔ dū jùn wǔ dì yuán dǐng liù nián zhì

武都郡,武帝元鼎六年置。

mǎng yuē lè píng

莽曰乐平。

hù wǔ wàn yī qiān sān bǎi qī shí liù kǒu èr shí sān wàn wǔ qiān wǔ bǎi liù shí

户五万一千三百七十六,口二十三万五千五百六十。

xiàn jiǔ wǔ dū dōng hàn shuǐ shòu dǐ dào shuǐ yī míng miǎn guò jiāng xià wèi zhī xià shuǐ rù jiāng

县九:武都,东汉水受氐道水,一名沔,过江夏,谓之夏水,入江。

tiān chí dà zé zài xiàn xi

天池大泽在县西。

mǎng yuē xún lǔ

莽曰循虏。

shàng lù gù dào mǎng yuē shàn zhì

上禄,故道,莽曰善治。

hé chí

河池。

quán jiē shuǐ nán zhì jū rù hàn xíng wǔ bǎi èr shí lǐ

泉街水南至沮入汉,行五百二十里。

mǎng yuē lè píng tíng

莽曰乐平亭。

píng lè dào jū jū shuǐ chū dōng láng gǔ nán zhì shā xiàn nán rù jiāng guò jùn wǔ xíng sì qiān lǐ jīng zhōu chuān

平乐道,沮,沮水出东狼谷,南至沙羡南入江,过郡五,行四千里,荆州川。

jiā líng dào xún chéng dào xià biàn dào

嘉陵道,循成道,下辨道。

mǎng yuē yáng dé

莽曰杨德。

lǒng xī jùn qín zhì

陇西郡,秦置。

mǎng yuē yàn róng

莽曰厌戎。

hù wǔ wàn sān qiān jiǔ bǎi liù shí sì kǒu èr shí sān wàn liù qiān bā bǎi èr shí sì

户五万三千九百六十四,口二十三万六千八百二十四。

yǒu tiě guān yán guān

有铁官、盐官。

xiàn shí yī dí dào bái shí shān zài dōng

县十一:狄道,白石山在东。

mǎng yuē cāo lǔ

莽曰操虏。

shàng guī ān gù dǐ dào yǔ gòng yǎng shuǐ suǒ chū zhì wǔ dū wèi hàn

上邽,安故,氐道,《禹贡》养水所出,至武都为汉。

mǎng yuē tíng dào

莽曰亭道。

shǒu yáng yǔ gòng niǎo shǔ tóng xué shān zài xī nán wèi shuǐ suǒ chū dōng zhì chuán sī kōng rù hé guò jùn sì xíng qiān bā bǎi qī shí lǐ yōng zhōu jìn

首阳,《禹贡》鸟鼠同穴山在西南,谓水所出,东至船司空入河,过郡四,行千八百七十里,雍州浸。

yǔ dào mǎng yuē dé dào

予道,莽曰德道。

dà xià mǎng yuē shùn xià

大夏,莽曰顺夏。

qiāng dào qiāng shuǐ chū sài wài nán zhì yīn píng rù bái shuǐ guò jùn sān xíng liù bǎi lǐ

羌道,羌水出塞外,南至阴平入白水,过郡三,行六百里。

xiāng wǔ mǎng yuē xiāng huán

襄武,莽曰相桓。

lín táo táo shuǐ chū xī qiāng zhōng běi zhì fú hǎn dōng rù hé

临洮,洮水出西羌中,北至枹罕东入河。

yǔ gòng xi qǐng shān zài xiàn xi nán bù dū wèi zhì yě

《禹贡》西顷山在县西,南部都尉治也。

xi

西。

yǔ gòng bō zhǒng shān xī hàn suǒ chū nán rù guǎng hàn bái shuǐ dōng nán zhì jiāng zhōu rù jiāng guò jùn sì xíng èr qiān qī bǎi liù shí lǐ

《禹贡》嶓冢山,西汉所出,南入广汉白水,东南至江州入江,过郡四,行二千七百六十里。

mǎng yuē xi zhì

莽曰西治。

jīn chéng jùn zhāo dì shǐ yuán liù nián zhì

金城郡,昭帝始元六年置。

mǎng yuē xī hǎi

莽曰西海。

hù sān wàn bā qiān sì bǎi qī shí kǒu shí sì wàn jiǔ qiān liù bǎi sì shí bā

户三万八千四百七十,口十四万九千六百四十八。

xiàn shí sān yǔn wú wū tíng nì shuǐ chū cān jiē gǔ dōng zhì zhī yáng rù huáng

县十三:允吾,乌亭逆水出参街谷,东至枝阳入湟。

mǎng yuē xiū yuǎn

莽曰修远。

hào wěi hào wěi shuǐ chū xī sāi wài dōng zhì yǔn wú rù huáng shuǐ

浩亹,浩亹水出西塞外,东至允吾入湟水。

mǎng yuē xìng wǔ

莽曰兴武。

lìng jū jiàn shuǐ chū xī běi sài wài zhì xiàn xī nán rù zhèng bó jīn

令居,涧水出西北塞外,至县西南,入郑伯津。

mǎng yuē hǎn lǔ

莽曰罕虏。

zhī yáng jīn chéng mǎng yuē jīn píng

枝阳,金城,莽曰金屏。

yú zhōng fú hǎn bái shí lí shuǐ chū xī sāi wài dōng zhì fú hǎn rù hé

榆中,枹罕,白石,离水出西塞外,东至枹罕入河。

mǎng yuē shùn lì

莽曰顺砾。

hé guān jī shí shān zài xī nán qiāng zhōng

河关,积石山在西南羌中。

hé shuǐ xíng sài wài dōng běi rù sāi nèi zhì zhāng wǔ rù hǎi guò jùn shí liù xíng jiǔ qiān sì bǎi lǐ

河水行塞外,东北入塞内,至章武入海,过郡十六,行九千四百里。

pò qiāng xuān dì shén jué èr nián zhì

破羌,宣帝神爵二年置。

ān yí yǔn jiē xuān dì shén jué èr nián zhì

安夷,允街,宣帝神爵二年置。

mǎng yuē xiū yuǎn

莽曰修远。

lín qiāng

临羌。

xī běi zhì sài wài yǒu xī wáng mǔ shí shì xian hǎi yán chí

西北至塞外,有西王母石室、仙海、盐池。

běi zé huáng shuǐ suǒ chū dōng zhì yǔn wú rù hé

北则湟水所出,东至允吾入河。

xi yǒu xū dǐ chí yǒu ruò shuǐ kūn lún shān cí

西有须抵池,有弱水、昆仑山祠。

mǎng yuē yán qiāng

莽曰盐羌。

tiān shuǐ jùn wǔ dì yuán dǐng sān nián zhì

天水郡,武帝元鼎三年置。

mǎng yuē tián róng

莽曰填戎。

míng dì gǎi yuē hàn yáng

明帝改曰汉阳。

hù liù wàn sān bǎi qī shí kǒu èr shí liù wàn yī qiān sān bǎi sì shí bā

户六万三百七十,口二十六万一千三百四十八。

xiàn shí liù píng xiāng mǎng yuē píng xiāng

县十六:平襄,莽曰平相。

jiē quán róng yì dào mǎng yuē tián róng tíng

街泉,戎邑道,莽曰填戎亭。

wàng yuán mǎng yuē wàng tíng

望垣,莽曰望亭。

hǎn kāi mián zhū dào ā yáng lüè yáng dào jì yǔ gòng zhū yǔ shān zài xiàn nán wú zhōng jù

罕开,绵诸道,阿阳,略阳道,冀,《禹贡》朱圄山在县南梧中聚。

mǎng yuē jì zhì

莽曰冀治。

yǒng shì shǔ guó dū wèi zhì mǎn fú

勇士,属国都尉治满福。

mǎng yuē jì dé

莽曰纪德。

chéng jì qīng shuǐ mǎng yuē shi mù

成纪,清水,莽曰识睦。

fèng jié lǒng huán dào qí dū wèi zhì mì ài tíng

奉捷,陇,豲道,骑都尉治密艾亭。

lán gàn

兰干。

mǎng yuē lán dùn

莽曰兰盾。

wǔ wēi jùn gù xiōng nú xiū tú wáng de

武威郡,故匈奴休屠王地。

wǔ dì tài chū sì nián kāi

武帝太初四年开。

mǎng yuē zhāng yè

莽曰张掖。

hù wàn qī qiān wǔ bǎi bā shí yī kǒu qī wàn liù qiān sì bǎi yī shí jiǔ

户万七千五百八十一,口七万六千四百一十九。

xiàn shí gū zāng nán shān gǔ shuǐ suǒ chū běi zhì wǔ wēi rù hǎi xíng qī bǎi jiǔ shí lǐ

县十:姑臧,南山,谷水所出,北至武威入海,行七百九十里。

zhāng yè wǔ wēi xiū tú zé zài dōng běi gǔ wén yǐ wéi zhū yě zé

张掖,武威,休屠泽在东北,古文以为猪野泽。

xiū tú mǎng yuē yàn rán

休屠,莽曰晏然。

dū wèi zhì xióng shuǐ zhàng

都尉治熊水障。

běi bù dū wèi zhì xiū tú chéng

北部都尉治休屠城。

xū cì mǎng yuē bō dé

揟次,莽曰播德。

luán wū pū huái dāo mǎng yuē fū lǔ

鸾乌,扑褱刂,莽曰敷虏。

ǎo wéi cāng sōng nán shān sōng shǎn shuǐ suǒ chū běi zhì xū cì rù hǎi

媪围,苍松,南山,松陕水所出,北至揟次入海。

mǎng yuē shè chu

莽曰射楚。

xuān wēi

宣威。

zhāng yè jùn gù xiōng nú kūn yá wáng de wǔ dì tài chū yuán nián kāi

张掖郡,故匈奴昆邪王地,武帝太初元年开。

mǎng yuē shè píng

莽曰设屏。

hù èr wàn sì qiān sān bǎi wǔ shí èr kǒu bā wàn bā qiān qī bǎi sān shí yī

户二万四千三百五十二,口八万八千七百三十一。

xiàn shí lì de qiān jīn qú xi zhì dōng guàn rù zé zhōng

县十:觻得,千金渠西至东涫入泽中。

qiāng gǔ shuǐ chū qiāng zhōng dōng běi zhì jū yán rù hǎi guò jùn èr xíng èr qiān yī bǎi lǐ

羌谷水出羌中,东北至居延入海,过郡二,行二千一百里。

mǎng yuē guān shì

莽曰官式。

zhāo wǔ mǎng yuē qú wǔ

昭武,莽曰渠武。

shān dān sāng qīn yǐ wéi dào ruò shuǐ zì cǐ xi zhì jiǔ quán hé lí

删丹,桑钦以为道弱水自此,西至酒泉合黎。

mǎng yuē guàn lǔ

莽曰贯虏。

dǐ chí mǎng yuē fǒu wǔ

氐池,莽曰否武。

wū lán mǎng yuē chuán wǔ

屋兰,莽曰传武。

rì lēi dū wèi zhì zé suǒ gǔ

日勒,都尉治泽索谷。

mǎng yuē lēi zhì

莽曰勒治。

lí jiān mǎng yuē jiē lǔ

骊靬,莽曰揭虏。

fān hé nóng dū wèi zhì

番和,农都尉治。

mǎng yuē luō lǔ

莽曰罗虏。

jū yán jū yán zé zài dōng běi gǔ wén yǐ wéi liú shā

居延,居延泽在东北,古文以为流沙。

dū wèi zhì mǎng yuē jū chéng

都尉治,莽曰居成。

xiǎn měi

显美。

jiǔ quán jùn wǔ dì tài chū yuán nián kāi

酒泉郡,武帝太初元年开。

mǎng yuē fǔ píng

莽曰辅平。

hù wàn bā qiān yī bǎi sān shí qī kǒu qī wàn liù qiān qī bǎi èr shí liù

户万八千一百三十七,口七万六千七百二十六。

xiàn jiǔ lù fú hū cán shuǐ chū nán qiāng zhōng dōng běi zhì huì shuǐ rù qiāng gǔ

县九:禄福,呼蚕水出南羌中,东北至会水入羌谷。

mǎng yuē xiǎn dé

莽曰显德。

biǎo shì mǎng yuē zài wǔ

表是,莽曰载武。

lè guàn mǎng yuē lào tíng

乐涫,莽曰乐亭。

tiān fù yī yù mén mǎng yuē fǔ píng tíng

天<阝衣>,玉门,莽曰辅平亭。

huì shuǐ běi bù dū wèi zhì yǎn quán zhàng

会水,北部都尉治偃泉障。

dōng bù dū wèi zhì dōng bù zhàng

东部都尉治东部障。

mǎng yuē xiāo wǔ

莽曰萧武。

chí tóu suí mí qián qí

池头,绥弥,干齐。

xī bù dū wèi zhì xī bù zhàng

西部都尉治西部障。

mǎng yuē cè lǔ

莽曰测虏。

dūn huáng jùn wǔ dì hòu yuán nián fēn jiǔ quán zhì

敦煌郡,武帝后元年分酒泉置。

zhèng xī guān wài yǒu bái lóng duī shā yǒu pú chāng hǎi

正西关外有白龙堆沙,有蒲昌海。

mǎng yuē dūn dé

莽曰敦德。

hù wàn yī qiān èr bǎi kǒu sān wàn bā qiān sān bǎi sān shí wǔ

户万一千二百,口三万八千三百三十五。

xiàn liù dūn huáng

县六:敦煌。

zhōng bù dū wèi zhì bù guǎng hòu guān

中部都尉治步广候官。

dù lín yǐ wéi gǔ guā zhōu de shēng měi guā

杜林以为古瓜州地,生美瓜。

mǎng yuē dūn dé

莽曰敦德。

míng ān nán jí duān shuǐ chū nán qiāng zhōng xī běi rù qí zé gài mín tián

冥安,南籍端水出南羌中,西北入其泽,溉民田。

xiào gǔ yuān quán guǎng zhì yi hé dū wèi zhì kūn lún zhàng

效谷,渊泉,广至,宜禾都尉治昆仑障。

mǎng yuē guǎng huán

莽曰广桓。

lóng lè

龙勒。

yǒu yáng guān yù mén guān jiē dū wèi zhì

有阳关、玉门关,皆都尉治。

dǐ zhì shuǐ chū nán qiāng zhōng dōng běi rù zé gài mín tián

氐置水出南羌中,东北入泽,溉民田。

ān dìng jùn wǔ dì yuán dǐng sān nián zhì

安定郡,武帝元鼎三年置。

hù sì wàn èr qiān qī bǎi èr shí wǔ kǒu shí sì wàn sān qiān èr bǎi jiǔ shí sì

户四万二千七百二十五,口十四万三千二百九十四。

xiàn èr shí yī gāo píng mǎng yuē pù mù

县二十一:高平,莽曰铺睦。

fù lèi ān bǐ fǔ yí mǎng yuē fǔ níng

复累,安俾,抚夷,莽曰抚宁。

cháo nà yǒu duān xún cí shí wǔ suǒ hú wū zhù yòu yǒu jiǎo yuān cí

朝那,有端旬祠十五所,胡巫祝,又有湫渊祠。

jīng yáng kāi tóu shān zài xi yǔ gòng jīng shuǐ suǒ chū dōng nán zhì yáng líng rù wèi guò jùn sān xíng qiān liù shí lǐ yōng zhōu chuān

泾阳,开头山在西,《禹贡》泾水所出,东南至阳陵入渭,过郡三,行千六十里,雍州川。

lín jīng mǎng yuē jiān jīng

临泾,莽曰监泾。

xī qú shuǐ chū xi

卤,灈水出西。

wū shì wū shuǐ chū xi běi rù hé

乌氏,乌水出西,北入河。

dōu lú shān zài xi

都卢山在西。

mǎng yuē wū tíng

莽曰乌亭。

yīn mì shī mì rén guó

阴密,《诗》密人国。

yǒu áo ān tíng

有嚣安亭。

ān dìng cān zhǔ qí dū wèi zhì

安定,参,主骑都尉治。

sān shuǐ shǔ guó dū wèi zhì

三水,属国都尉治。

yǒu yán guān

有盐官。

mǎng yuē guǎng yán tíng

莽曰广延亭。

yīn pán ān wǔ mǎng yuē ān huán

阴槃,安武,莽曰安桓。

zǔ lì mǎng yuē xiāng lǐ

祖厉,莽曰乡礼。

yuán de xuàn juǎn hé shuǐ bié chū wèi hé gōu dōng zhì fù píng běi rù hé

爰得,眴卷,河水别出为河沟,东至富平北入河。

péng yáng chun yīn ròu zhī dào

彭阳,鹑阴,月氏道。

mǎng yuē yuè shùn

莽曰月顺。

běi dì jùn qín zhì

北地郡,秦置。

mǎng yuē wēi chéng

莽曰威成。

hù liù wàn sì qiān sì bǎi liù shí yī kǒu èr shí yī wàn liù bǎi bā shí bā

户六万四千四百六十一,口二十一万六百八十八。

xiàn shí jiǔ

县十九。

mǎ lǐng zhí lù jū shuǐ chū xi dōng rù luò

马领,直路,沮水出西,东入洛。

líng wǔ mǎng yuē wēi chéng tíng

灵武,莽曰威成亭。

fù píng běi bù dū wèi zhì shén quán zhàng

富平,北部都尉治神泉障。

hún huái dū wèi zhì sài wài hún huái zhàng

浑怀都尉治塞外浑怀障。

mǎng yuē tè wǔ

莽曰特武。

líng zhōu huì dì sì nián zhì

灵州,惠帝四年置。

yǒu hé qí yuàn hào fēi yuàn

有河奇苑、号非苑。

mǎng yuē lìng zhōu

莽曰令周。

xuàn yǎn fāng qú chú dào mǎng yuē tōng dào

眴衍,方渠,除道,莽曰通道。

wǔ jiē mǎng yuē wú jiē

五街,莽曰吾街。

chun gū guī dé luò shuǐ chū běi mán yí zhōng rù hé

鹑孤,归德,洛水出北蛮夷中,入河。

yǒu dǔ yuàn bái mǎ yuàn

有堵苑、白马苑。

huí huò lüè pàn dào mǎng yuē yán nián dào

回获,略畔道,莽曰延年道。

ní yáng mǎng yuē ní yīn

泥阳,莽曰泥阴。

yù zhì ní shuǐ chū běi mán yí zhōng

郁郅,泥水出北蛮夷中。

yǒu mù shī wǎn guān

有牧师菀官。

mǎng yuē gōng zhe

莽曰功著。

yì qú dào mǎng yuē yì gōu

义渠道,莽曰义沟。

yì jū yǒu yán guān

弋居,有盐官。

dà yào lián

大要,廉。

bēi yí shān zài xī běi

卑移山在西北。

mǎng yuē xī hé tíng

莽曰西河亭。

shàng jùn qín zhì gāo dì yuán nián gèng wéi dí guó qī yuè fù gù

上郡,秦置,高帝元年更为翟国,七月复故。

xiōng guī dū wèi zhì sài wài xiōng guī zhàng

匈归都尉治塞外匈归障。

shǔ bīng zhōu

属并州。

hù shí wàn sān qiān liù bǎi bā shí sān kǒu liù shí wàn liù qiān liù bǎi wǔ shí bā

户十万三千六百八十三,口六十万六千六百五十八。

xiàn èr shí sān fū shī yǒu wǔ lóng shān dì yuán shuǐ huáng dì cí sì suǒ

县二十三:肤施,有五龙山、帝、原水、黄帝祠四所。

dú lè yǒu yán mín

独乐,有盐民。

yáng zhōu

阳周。

qiáo shān zài nán yǒu huáng dì zhǒng

桥山在南,有黄帝冢。

mǎng yuē shàng líng chóu

莽曰上陵畴。

mù hé píng dōu qiǎn shuǐ mǎng yuē guǎng xìn

木禾,平都,浅水,莽曰广信。

jīng shì mǎng yuē jī sù

京室,莽曰积粟。

luò dōu mǎng yuē bēi shùn

洛都,莽曰卑顺。

bái tǔ yuán shuǐ chū xi dōng rù hé

白土,圜水出西,东入河。

mǎng yuē huáng tǔ

莽曰黄土。

xiāng luò mǎng yuē shàng dǎng tíng

襄洛,莽曰上党亭。

yuán dōu qī yuán mǎng yuē qī qiáng

原都,漆垣,莽曰漆墙。

shē yán mǎng yuē shē jié

奢延,莽曰奢节。

diāo yīn tuī yá mǎng yuē pái yá

雕阴,推邪,莽曰排邪。

zhēn lín mǎng yuē zhēn gàn

桢林,莽曰桢干。

gāo wàng běi bù dū wèi zhì

高望,北部都尉治。

mǎng yuē jiān nìng

莽曰坚宁。

diāo yīn dào qiū cí shǔ guó dū wèi zhì

雕阴道,龟兹,属国都尉治。

yǒu yán guān

有盐官。

dìng yáng gāo nú yǒu wěi shuǐ kě nán biāo

定阳,高奴,有洧水,可{难灬}。

mǎng yuē lì píng

莽曰利平。

wàng sōng běi bù dū wèi zhì

望松,北部都尉治。

yí dū

宜都。

mǎng yuē jiān níng xiǎo yì

莽曰坚宁小邑。

xī hé jùn wǔ dì yuán shuò sì nián zhì

西河郡,武帝元朔四年置。

nán bù dū wèi zhì sài wài wēng lóng pí shì

南部都尉治塞外翁龙、埤是。

mǎng yuē guī xīn

莽曰归新。

shǔ bīng zhōu

属并州。

hù shí sān wàn liù qiān sān bǎi jiǔ shí kǒu liù shí jiǔ wàn bā qiān bā bǎi sān shí liù

户十三万六千三百九十,口六十九万八千八百三十六。

xiàn sān shí liù fù chāng yǒu yán guān

县三十六:富昌,有盐官。

mǎng yuē fù chéng

莽曰富成。

zōu yú gǔ zé píng dìng mǎng yuē yīn píng tíng

驺虞,鹄泽,平定,莽曰阴平亭。

měi jì shǔ guó dū wèi zhì

美稷,属国都尉治。

zhōng yáng lè jiē mǎng yuē jié lǔ

中阳,乐街,莽曰截虏。

tú jīng mǎng yuē lián chǐ

徒经,莽曰廉耻。

gāo láng dà chéng mǎng yuē hǎo chéng

皋狼,大成,莽曰好成。

guǎng tián mǎng yuē guǎng hàn

广田,莽曰广翰。

yuán yīn huì dì wǔ nián zhì

圜阴,惠帝五年置。

mǎng yuē fāng yīn

莽曰方阴。

yì lán mǎng yuē xiāng lán

益阑,莽曰香阑。

píng zhōu hóng mén yǒu tiān fēng yuàn huǒ jǐng cí huǒ cóng de chū yě

平周,鸿门,有天封苑火井祠,火从地出也。

lìn xuān wǔ mǎng yuē tǎo mò

蔺,宣武,莽曰讨貉。

qiān zhāng zēng shān yǒu dào xi chū xuàn léi sāi běi bù dū wèi zhì

千章,增山,有道西出眩雷塞,北部都尉治。

yuán yáng guǎng yǎn wǔ chē mǎng yuē huán chē

圜阳,广衍,武车,莽曰桓车。

hǔ měng xī bù dū wèi zhì

虎猛,西部都尉治。

lí shí gǔ luō wǔ zé zài xī běi

离石,谷罗,武泽在西北。

ráo mǎng yuē ráo yǎn

饶,莽曰饶衍。

fāng lì mǎng yuē guǎng dé

方利,莽曰广德。

xí chéng mǎng yuē cí píng tíng

隰成,莽曰慈平亭。

lín shuǐ mǎng yuē jiān shuǐ

临水,莽曰监水。

tǔ jūn xī dōu mǎng yuē wǔ yuán tíng

土军,西都,莽曰五原亭。

píng lù yīn shān mǎng yuē shān níng

平陆,阴山,莽曰山宁。

ní shì mǎng yuē fú ní

觬是,莽曰伏觬。

bó líng mǎng yuē zhù huán

博陵,莽曰助桓。

yán guān

盐官。

shuò fāng jùn wǔ dì yuán shuò èr nián kāi

朔方郡,武帝元朔二年开。

xī bù dū wèi zhì yǔ hún

西部都尉治窳浑。

mǎng yuē gōu sōu

莽曰沟搜。

shǔ bīng zhōu

属并州。

hù sān wàn sì qiān sān bǎi sān shí bā kǒu shí sān wàn liù qiān liù bǎi èr shí bā

户三万四千三百三十八,口十三万六千六百二十八。

xiàn shí sān fēng wǔ dì yuán shòu sān nián chéng

县十:三封,武帝元狩三年城。

shuò fāng jīn lián yán zé qīng yán zé jiē zài nán

朔方,金连盐泽、青盐泽皆在南。

mǎng yuē wǔ fú

莽曰武符。

xiū dōu lín hé mǎng yuē jiān hé

修都,临河,莽曰监河。

hū qiú yǔ hún yǒu dào xī běi chū jī lù sāi

呼遒,窳浑,有道西北出鸡鹿塞。

tú shēn zé zài dōng

屠申泽在东。

mǎng yuē jí wǔ

莽曰极武。

qú sōu zhōng bù dū wèi zhì

渠搜,中部都尉治。

mǎng yuē gōu sōu

莽曰沟搜。

wò yě wǔ dì yuán shòu sān nián chéng

沃野,武帝元狩三年城。

yǒu yán guān

有盐官。

mǎng yuē suí wǔ

莽曰绥武。

guǎng mù dōng bù dū wèi zhì

广牧,东部都尉治。

mǎng yuē yán guān

莽曰盐官。

lín róng

临戎。

wǔ dì yuán shuò wǔ nián chéng

武帝元朔五年城。

mǎng yuē tuī wǔ

莽曰推武。

wǔ yuán jùn qín jiǔ yuán jùn wǔ dì yuán shuò èr nián gēng míng

五原郡,秦九原郡,武帝元朔二年更名。

dōng bù dū wèi zhì gù yáng

东部都尉治稒阳。

mǎng yuē huò jiàng

莽曰获降。

shǔ bīng zhōu

属并州。

hù sān wàn jiǔ qiān sān bǎi èr shí èr kǒu èr shí sān wàn yī qiān sān bǎi èr shí bā

户三万九千三百二十二,口二十三万一千三百二十八。

xiàn shí liù jiǔ yuán mǎng yuē chéng píng

县十六:九原,莽曰成平。

gù líng mǎng yuē gù diào

固陵,莽曰固调。

wǔ yuán mǎng yuē tián hé tíng

五源,莽曰填河亭。

lín wò mǎng yuē zhèn wǔ

临沃,莽曰振武。

wén guó mǎng yuē fán jù

文国,莽曰繁聚。

hé yīn pú zé shǔ guó dū wèi zhì

河阴,蒱泽,属国都尉治。

nán xìng mǎng yuē nán lì

南兴,莽曰南利。

wǔ dū mǎng yuē huán dōu

武都,莽曰桓都。

yi liáng màn bǎi mǎng yuē yán bǎi

宜梁,曼柏,莽曰延柏。

chéng yi zhōng bù dū wèi zhì yuán gāo xī bù dū wèi zhì tián pì

成宜,中部都尉治原高,西部都尉治田辟。

yǒu yán guān

有盐官。

mǎng yuē ài lǔ

莽曰艾虏。

gù yáng běi chū shí mén zhàng de guāng lù chéng yòu xī běi de zhī jiù chéng yòu xī běi de tóu màn chéng yòu xī běi de hū hé chéng yòu xi de sù lǔ chéng

稒阳,北出石门障得光禄城,又西北得支就城,又西北得头曼城,又西北得虖河城,又西得宿虏城。

mǎng yuē gù yīn

莽曰固阴。

mò hēi dàn xī ān yáng mǎng yuē zhāng ān

莫<黑旦>,西安阳,莽曰鄣安。

hé mù

河目。

yún zhōng jùn qín zhì

云中郡,秦置。

mǎng yuē shòu xiáng

莽曰受降。

shǔ bīng zhōu

属并州。

hù sān wàn bā qiān sān bǎi sān kǒu shí qī wàn sān qiān èr bǎi qī shí

户三万八千三百三,口十七万三千二百七十。

xiàn shí yī yún zhōng

县十一:云中。

mǎng yuē yuǎn fú

莽曰远服。

xián yáng mǎng yuē bēn wǔ

咸阳,莽曰贲武。

táo lín dōng bù dū wèi zhì

陶林,东部都尉治。

zhēn líng yuán hú shān zài xī běi

桢陵,缘胡山在西北。

xī bù dū wèi zhì

西部都尉治。

mǎng yuē zhēn lù

莽曰桢陆。

dú hé shā líng mǎng yuē xī ēn

犊和,沙陵,莽曰希恩。

yuán yáng shā nán běi yú zhōng bù dū wèi zhì wǔ quán mǎng yuē shùn quán

原阳,沙南,北舆,中部都尉治,武泉,莽曰顺泉。

yáng shòu

阳寿。

mǎng yuē cháng de

莽曰常得。

dìng xiāng jùn gāo dì zhì

定襄郡,高帝置。

mǎng yuē de jiàng

莽曰得降。

shǔ bīng zhōu

属并州。

hù sān wàn bā qiān wǔ bǎi wǔ shí jiǔ kǒu shí liù wàn sān qiān yī bǎi sì shí sì

户三万八千五百五十九,口十六万三千一百四十四。

xiàn yī shí èr chéng lè tóng guò mǎng yuē yǐ tóng

县一十二:成乐,桐过,莽曰椅桐。

dōu wǔ mǎng yuē tōng dé

都武,莽曰通德。

wǔ jìn bái qú shuǐ chū sài wài xi zhì shā líng rù hé

武进,白渠水出塞外,西至沙陵入河。

xī bù dū wèi zhì

西部都尉治。

mǎng yuē fá mán

莽曰伐蛮。

xiāng yīn wǔ gāo huāng gàn shuǐ chū sài wài xi zhì shā líng rù hé

襄阴,武皋,荒干水出塞外,西至沙陵入河。

zhōng bù dū wèi zhì

中部都尉治。

mǎng yuē yǒng wǔ

莽曰永武。

luò mǎng yuē zhē yào

骆,莽曰遮要。

dìng táo mǎng yuē yíng fú

定陶,莽曰迎符。

wǔ chéng mǎng yuē huán jiù

武城,莽曰桓就。

wǔ yào dōng bù dū wèi zhì

武要,东部都尉治。

mǎng yuē yàn hú

莽曰厌胡。

dìng xiāng mǎng yuē zhe wǔ

定襄,莽曰著武。

fù lù

复陆。

mǎng yuē wén wǔ

莽曰闻武。

yàn mén jùn qín zhì

雁门郡,秦置。

gōu zhù shān zài yīn guǎn

句注山在阴馆。

mǎng yuē tián dí

莽曰填狄。

shǔ bīng zhōu

属并州。

hù qī wàn sān qiān yī bǎi sān shí bā kǒu èr shí jiǔ wàn sān qiān sì bǎi wǔ shí sì

户七万三千一百三十八,口二十九万三千四百五十四。

xiàn shí sì shàn wú mǎng yuē yīn guǎn

县十四:善无,莽曰阴馆。

wò yáng yán zé zài dōng běi yǒu zhǎng chéng

沃阳,盐泽在东北,有长丞。

xī bù dū wèi zhì

西部都尉治。

mǎng yuē jìng yáng

莽曰敬阳。

fán zhì mǎng yuē dāng yào

繁畤,莽曰当要。

zhōng líng mǎng yuē zhē hài

中陵,莽曰遮害。

yīn guǎn lóu fán xiāng

阴馆县,有楼烦乡。

jǐng dì hòu sān nián zhì

景帝后三年置。

lèi tóu shān zhì shuǐ suǒ chū dōng zhì quán zhōu rù hǎi guò jùn liù xíng qiān yī bǎi lǐ

累头山,治水所出,东至泉州入海,过郡六,行千一百里。

mǎng yuē fù dài

莽曰富代。

lóu fán yǒu yán guān

楼烦,有盐官。

wǔ zhōu mǎng yuē huán zhōu wāng táo jù yáng mǎng yuē shàn yáng

武州,莽曰桓州,汪陶,剧阳,莽曰善阳。

guō mǎng yuē guō zhāng

崞,莽曰崞张。

píng chéng dōng bù dū wèi zhì

平城,东部都尉治。

mǎng yuē píng shùn

莽曰平顺。

liè mǎng yuē tián dí tíng

埒,莽曰填狄亭。

mǎ yì mǎng yuē zhāng zhāo

马邑,莽曰章昭。

qiáng yīn

强阴。

zhū wén zé zài dōng běi

诸闻泽在东北。

mǎng yuē fú yīn

莽曰伏阴。

dài jùn qín zhì

代郡,秦置。

mǎng yuē yàn dí

莽曰厌狄。

yǒu wǔ yuán guān cháng shān guān

有五原关、常山关。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù wǔ wàn liù qiān qī bǎi qī shí yī kǒu èr shí qī wàn bā qiān qī bǎi wǔ shí sì

户五万六千七百七十一,口二十七万八千七百五十四。

xiàn shí bā sāng qián mǎng yuē ān dé

县十八:桑干,莽曰安德。

dào rén mǎng yuē dào rén

道人,莽曰道仁。

dāng chéng gāo liǔ xī bù dū wèi zhì

当城,高柳,西部都尉治。

mǎ chéng dōng bù dū wèi zhì

马城,东部都尉治。

bān shì qín dì tú shū bān shì

班氏,秦地图书班氏。

mǎng yuē bān fù

莽曰班副。

yán líng yí shì mǎng yuē yí jù

延陵,狋氏,莽曰狋聚。

qiě rú yú yán shuǐ chū sài wài dōng zhì níng rù gū

且如,于延水出塞外,东至宁入沽。

zhōng bù dū wèi zhì

中部都尉治。

píng yì mǎng yuē píng hú

平邑,莽曰平胡。

yáng yuán dōng ān yáng mǎng yuē jìng ān

阳原,东安阳,莽曰竟安。

cān hé píng shū qí yí shuǐ běi zhì sāng qián rù gū

参合,平舒,祁夷水北至桑干入沽。

mǎng yuē píng bǎo

莽曰平葆。

dài mǎng yuē yàn dí tíng

代,莽曰厌狄亭。

líng qiū

灵丘。

kòu hé dōng zhì wén ān rù dà hé guò jùn wǔ xíng jiǔ bǎi sì shí lǐ

滱河东至文安入大河,过郡五,行九百四十里。

bīng zhōu chuān

并州川。

guǎng chāng lái shuǐ dōng nán zhì róng chéng rù hé guò jùn sān xíng wǔ bǎi lǐ bīng zhōu jìn

广昌,涞水东南至容城入河,过郡三,行五百里,并州浸。

mǎng yuē guǎng píng

莽曰广屏。

xī chéng hū chí hé dōng zhì cān hù rù hū chí bié guò jùn jiǔ xíng qiān sān bǎi sì shí lǐ bīng zhōu chuān

卤城,虖池河东至参户入虖池别,过郡九,行千三百四十里,并州川。

cóng hé dōng zhì wén ān rù hǎi guò jùn liù xíng qiān sān bǎi qī shí lǐ

从河东至文安入海,过郡六,行千三百七十里。

mǎng yuē lǔ dùn

莽曰鲁盾。

shàng gǔ jùn qín zhì

上谷郡,秦置。

mǎng yuē shuò diào

莽曰朔调。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù sān wàn liù qiān bā kǒu shí yī wàn qī qiān qī bǎi liù shí èr

户三万六千八,口十一万七千七百六十二。

xiàn shí wǔ jū yáng mǎng yuē jū yīn

县十五:沮阳,莽曰沮阴。

quán shàng mǎng yuē sāi quán

泉上,莽曰塞泉。

pān mǎng yuē shù wǔ

潘,莽曰树武。

jūn dōu wēn yú shuǐ dōng zhì lù nán rù gū

军都,温馀水东至路,南入沽。

jū yōng yǒu guān

居庸,有关。

gòu mào yí yú mǎng yuē shuò diào tíng

雊瞀,夷舆,莽曰朔调亭。

níng xī bù dū wèi zhì

宁,西部都尉治。

mǎng yuē bó kāng

莽曰博康。

chāng píng mǎng yuē zhǎng chāng

昌平,莽曰长昌。

guǎng níng mǎng yuē guǎng kāng

广宁,莽曰广康。

zhuō lù mǎng yuē bù lù

涿鹿,莽曰抪陆。

qiě jū yáng yào shuǐ chū dōng nán rù gū

且居,阳乐水出东,南入沽。

mǎng yuē jiǔ jū

莽曰久居。

rú mǎng yuē gǔ wǔ

茹,莽曰谷武。

nǚ qí dōng bù dū wèi zhì

女祁,东部都尉治。

mǎng yuē qí

莽曰祁。

xià luò

下落。

mǎng yuē xià zhōng

莽曰下忠。

yú yáng jùn qín zhì

渔阳郡,秦置。

mǎng yuē tōng lù

莽曰通路。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù liù wàn bā qiān bā bǎi èr kǒu èr shí liù wàn sì qiān yī bǎi yī shí liù

户六万八千八百二,口二十六万四千一百一十六。

xiàn shí èr yú yáng gū shuǐ chū sài wài

县十二:渔阳,沽水出塞外。

dōng nán zhì quán zhōu rù hǎi xíng qī bǎi wǔ shí lǐ

东南至泉州入海,行七百五十里。

yǒu tiě guān

有铁官。

mǎng yuē de yú

莽曰得渔。

hú nú mǎng yuē jǔ fú

狐奴,莽曰举符。

lù mǎng yuē tōng lù tíng

路,莽曰通路亭。

yōng nú quán zhōu yǒu yán guān

雍奴,泉州,有盐官。

mǎng yuē quán diào

莽曰泉调。

píng gǔ ān lè tí xī mǎng yuē dūn dé

平谷,安乐,厗奚,莽曰敦德。

guǎng píng mǎng yuē píng guǎng

犷平,莽曰平犷。

yào yáng dū wèi zhì

要阳,都尉治。

mǎng yuē yào shù

莽曰要术。

bái tán xù shuǐ chū běi mán yí

白檀,洫水出北蛮夷。

huá yán

滑盐。

mǎng yuē kuāng dé

莽曰匡德。

yòu běi píng jùn qín zhì

右北平郡,秦置。

mǎng yuē běi shùn

莽曰北顺。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù liù wàn liù qiān liù bǎi bā shí jiǔ kǒu sān shí èr wàn qī bǎi bā shí

户六万六千六百八十九,口三十二万七百八十。

xiàn shí liù píng gāng wú zhōng gù wú zhōng zi guó

县十六:平刚,无终,故无终子国。

gēng shuǐ xī zhì yōng nú rù hǎi guò jùn èr xíng liù bǎi wǔ shí lǐ

浭水西至雍奴入海,过郡二,行六百五十里。

shí chéng yán líng mǎng yuē pù wǔ

石成,延陵,莽曰铺武。

jùn mǐ lěi shuǐ nán zhì wú zhōng dōng rù gēng

俊靡,灅水南至无终东入庚。

mǎng yuē jùn má

莽曰俊麻。

cí dū wèi zhì

薋,都尉治。

mǎng yuē póu mù

莽曰裒睦。

xú wú mǎng yuē běi shùn tíng

徐无,莽曰北顺亭。

zì yú shuǐ chū dōng

字,榆水出东。

tǔ gēn bái láng mǎng yuē fú dí

土根,白狼,莽曰伏狄。

xī yáng yǒu tiě guān

夕阳,有铁官。

mǎng yuē xī yīn

莽曰夕阴。

chāng chéng mǎng yuē shū wǔ

昌城,莽曰淑武。

lí chéng dà jiē shí shān zài xiàn xī nán

骊成,大揭石山在县西南。

mǎng yuē jiē shí

莽曰揭石。

guǎng chéng mǎng yuē píng lǔ

广成,莽曰平虏。

jù yáng mǎng yuē dǔ mù

聚阳,莽曰笃睦。

píng míng

平明。

mǎng yuē píng yáng

莽曰平阳。

liáo xī jùn qín zhì

辽西郡,秦置。

yǒu xiǎo shuǐ sì shí bā bìng xíng sān qiān sì shí liù lǐ

有小水四十八,并行三千四十六里。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù qī wàn èr qiān liù bǎi wǔ shí sì kǒu sān shí wǔ wàn èr qiān sān bǎi èr shí wǔ

户七万二千六百五十四,口三十五万二千三百二十五。

xiàn shí sì qiě lǜ yǒu gāo miào

县十四:且虑,有高庙。

mǎng yuē chú lǜ

莽曰鉏虑。

hǎi yáng lóng xiān shuǐ dōng rù fēng dà shuǐ

海阳,龙鲜水东入封大水。

fēng dà shuǐ huǎn xū shuǐ jiē nán rù hǎi

封大水,缓虚水皆南入海。

yǒu yán guān

有盐官。

xīn ān píng

新安平。

yí shuǐ dōng rù sāi wài

夷水东入塞外。

liǔ chéng mǎ shǒu shān zài xī nán

柳城,马首山在西南。

cān liǔ shuǐ běi rù hǎi

参柳水北入海。

xī bù dū wèi zhì

西部都尉治。

lìng zhī yǒu gū zhú chéng

令支,有孤竹城。

mǎng yuē lìng shì tíng

莽曰令氏亭。

féi rú xuán shuǐ dōng rù rú shuǐ

肥如,玄水东入濡水。

rú shuǐ nán rù hǎi yáng

濡水南入海阳。

yòu yǒu lú shuǐ nán rù xuán

又有卢水,南入玄。

mǎng yuē féi ér

莽曰肥而。

bīn cóng mǎng yuē miǎn wǔ

宾从,莽曰勉武。

jiāo lí yú shuǐ shǒu shòu sài wài nán rù hǎi

交黎,渝水首受塞外,南入海。

dōng bù dū wèi zhì

东部都尉治。

mǎng yuē qín lǔ

莽曰禽虏。

yáng lè hú sū táng jiù shuǐ zhì tú hé rù hǎi

阳乐,狐苏,唐就水至徒河入海。

tú hé mǎng yuē hé fú

徒河,莽曰河福。

wén chéng mǎng yuē yán lǔ

文成,莽曰言虏。

lín yū yú shuǐ shǒu shòu bái láng dōng rù sāi wài yòu yǒu hóu shuǐ běi rù yū

临渝,渝水首受白狼,东入塞外,又有侯水,北入渝。

mǎng yuē féng dé

莽曰冯德。

lěi

絫。

xià guān shuǐ nán rù hǎi

下官水南入海。

yòu yǒu jiē shí shuǐ bīn shuǐ jiē nán rù guān

又有揭石水、宾水,皆南入官。

mǎng yuē xuǎn wǔ

莽曰选武。

liáo dōng jùn qín zhì

辽东郡,秦置。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù wǔ wàn wǔ qiān jiǔ bǎi qī shí èr kǒu èr shí qī wàn èr qiān wǔ bǎi sān shí jiǔ

户五万五千九百七十二,口二十七万二千五百三十九。

xiàn shí bā xiāng píng

县十八:襄平。

yǒu mù shī guān

有牧师官。

mǎng yuē chāng píng

莽曰昌平。

xīn chāng wú lǜ xī bù dū wèi zhì

新昌,无虑,西部都尉治。

wàng píng dà liáo shuǐ chū sài wài nán zhì ān shì rù hǎi

望平,大辽水出塞外,南至安市入海。

xíng qiān èr bǎi wǔ shí lǐ

行千二百五十里。

mǎng yuē zhǎng shuō

莽曰长说。

fáng hou chéng zhōng bù dū wèi zhì

房,候城,中部都尉治。

liáo duì mǎng yuē shùn mù

辽队,莽曰顺睦。

liáo yáng dà liáng shuǐ xī nán zhì liáo yáng rù liáo

辽阳,大梁水西南至辽阳入辽。

mǎng yuē liáo yīn

莽曰辽阴。

xiǎn dú jū jiù shì wěi shān shì wěi shuǐ suǒ chū běi zhì xiāng píng rù liáng yě

险渎,居就,室伪山,室伪水所出,北至襄平入梁也。

gāo xiǎn ān shì wǔ cì dōng bù dū wèi zhì

高显,安市,武次,东部都尉治。

mǎng yuē huán cì

莽曰桓次。

píng guō yǒu tiě guān yán guān

平郭,有铁官、盐官。

xī ān píng mǎng yuē běi ān píng

西安平,莽曰北安平。

wén mǎng yuē wén tíng

文,莽曰文亭。

fān hàn pèi shuǐ chū sài wài xī nán rù hǎi

番汗,沛,水出塞外,西南入海。

tà shì

沓氏。

xuán tù jùn wǔ dì yuán fēng sì nián kāi

玄菟郡,武帝元封四年开。

gāo gōu lí mǎng yuē xià gōu lí

高句骊,莽曰下句骊。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù sì wàn wǔ qiān liù

户四万五千六。

kǒu èr shí èr wàn yī qiān bā bǎi sì shí wǔ

口二十二万一千八百四十五。

xiàn sān gāo gōu lí liáo shān liáo shuǐ suǒ chū xī nán zhì liáo duì rù dà liáo shuǐ

县三:高句骊,辽山,辽水所出,西南至辽队入大辽水。

yòu yǒu nán sū shuǐ xī běi jīng sài wài

又有南苏水,西北经塞外。

shàng yīn tái mǎng yuē xià yīn

上殷台,莽曰下殷。

xi gài mǎ

西盖马。

mǎ zī shuǐ xī běi rù yán nán shuǐ xī nán zhì xī ān píng rù hǎi guò jùn èr xíng èr qiān yī bǎi lǐ

马訾水西北入盐难水,西南至西安平入海,过郡二,行二千一百里。

mǎng yuē xuán tú tíng

莽曰玄菟亭。

lè làng jùn wǔ dì yuán fēng sān nián kāi

乐浪郡,武帝元封三年开。

mǎng yuē lè xiān

莽曰乐鲜。

shǔ yōu zhōu

属幽州。

hù liù wàn èr qiān bā bǎi yī shí èr kǒu sì shí wàn liù qiān qī bǎi sì shí bā

户六万二千八百一十二,口四十万六千七百四十八。

yǒu yún zhāng

有云鄣。

xiàn èr shí wǔ cháo xiǎn yào hán pèi shuǐ shuǐ xī zhì zēng dì rù hǎi

县二十五:朝鲜,讑邯,𬇙水,水西至增地入海。

mǎng yuē lè xiān tíng

莽曰乐鲜亭。

hán zī dài shuǐ xī zhì dài fāng rù hǎi

含资,带水西至带方入海。

nián chán suì chéng zēng de mǎng yuē zēng tǔ

黏蝉,遂成,增地,莽曰增土。

dài fāng sì wàng hǎi míng mǎng yuē hǎi huán liè kǒu zhǎng cén zhūn yǒu zhāo míng gāo bù dū wèi zhì

带方,驷望,海冥,莽曰海桓,列口,长岑,屯有,昭明,高部都尉治。

lòu fāng tí xī hún mí tūn liè fēn lí shān liè shuǐ suǒ chū

镂方,提奚,浑弥,吞列,分黎山,列水所出。

xi zhì nián chán rù hǎi xíng bā bǎi èr shí lǐ

西至黏蝉入海,行八百二十里。

dōng yí bù ér dōng bù dū wèi zhì

东暆,不而,东部都尉治。

cán tái huá lì yá tóu mèi qián mò fu zū

蚕台,华丽,邪头昧,前莫,夫租。

nán hǎi jùn qín zhì

南海郡,秦置。

qín bài wèi tuó wáng cǐ dì

秦败,尉佗王此地。

wǔ dì yuán dǐng liù nián kāi

武帝元鼎六年开。

shǔ jiāo zhōu

属交州。

hù wàn jiǔ qiān liù bǎi yī shí sān kǒu jiǔ wàn sì qiān èr bǎi wǔ shí sān

户万九千六百一十三,口九万四千二百五十三。

yǒu pǔ xiū guān

有圃羞官。

xiàn liù pān yú wèi tuó dōu

县六:番禺,尉佗都。

yǒu yán guān

有盐官。

bó luó zhōng sù yǒu kuāng pǔ guān

博罗,中宿,有洭浦官。

lóng chuān sì gōng jiē yáng mǎng yuē nán hǎi tíng

龙川,四公,揭阳,莽曰南海亭。

yù lín jùn gù qín guì lín jùn shǔ wèi tuó

郁林郡,故秦桂林郡,属尉佗。

wǔ dì yuán dǐng liù nián kāi

武帝元鼎六年开。

gēng míng yǒu xiǎo xī chuān shuǐ qī bìng xíng sān qiān yī bǎi yī shí lǐ

更名,有小溪川水七,并行三千一百一十里。

mǎng yuē yù píng

莽曰郁平。

shǔ jiāo zhōu

属交州。

hù wàn èr qiān sì bǎi yī shí wǔ kǒu qī wàn yī qiān yī bǎi liù shí èr

户万二千四百一十五,口七万一千一百六十二。

xiàn shí èr bù shān ān guǎng ā lín guǎng yù yù shuǐ shǒu shòu yè láng tún shuǐ dōng zhì sì huì rù hǎi guò jùn sì xíng sì qiān sān shí lǐ

县十二:布山,安广,阿林,广郁,郁水首受夜郎豚水,东至四会入海,过郡四,行四千三十里。

zhōng liú guì lín tán zhōng mǎng yuē zhōng tán

中留,桂林,潭中,莽曰中潭。

lín chén zhū yá shuǐ rù lǐng fāng

临尘,朱涯水入领方。

yòu yǒu jīn nán shuǐ

又有斤南水。

yòu yǒu qīn lí shuǐ xíng qī bǎi lǐ

又有侵离水,行七百里。

mǎng yuē jiān chén

莽曰监尘。

dìng zhōu zhōu shuǐ shǒu shòu wú liǎn dōng rù tán xíng qī bǎi jiǔ shí lǐ

定周,周水首受无敛,东入潭,行七百九十里。

zēng shí huān shuǐ shǒu shòu zāng kē dōng jiè rù zhū yá shuǐ xíng wǔ bǎi qī shí lǐ

增食,驩水首受牂柯东界,入朱涯水,行五百七十里。

lǐng fāng jīn nán shuǐ rù yù

领方,斤南水入郁。

yòu yǒu què shuǐ

又有墧水。

dū wèi zhì

都尉治。

yōng jī

雍鸡。

yǒu guān

有关。

cāng wú jùn wǔ dì yuán dǐng liù nián kāi

苍梧郡,武帝元鼎六年开。

mǎng yuē xīn guǎng shǔ jiāo zhōu

莽曰新广,属交州。

yǒu lí shuǐ guān

有离水关。

hù èr wàn sì qiān sān bǎi qī shí jiǔ kǒu shí sì wàn liù qiān yī bǎi liù shí

户二万四千三百七十九,口十四万六千一百六十。

xiàn shí guǎng xìn mǎng yuē guǎng xìn tíng

县十:广信,莽曰广信亭。

xiè mù yǒu guān

谢沐,有关。

gāo yào yǒu yán guān

高要,有盐官。

fēng yáng lín hè mǎng yuē dà hè

封阳,临贺,莽曰大贺。

duān xī féng chéng fù chuān lì pǔ yǒu lì píng guān

端溪,冯乘,富川,荔浦,有荔平关。

měng líng

猛陵。

lóng shān hé shuǐ suǒ chū nán zhì bù shān rù hǎi

龙山,合水所出,南至布山入海。

mǎng yuē měng lù

莽曰猛陆。

jiāo zhǐ jùn wǔ dì yuán dǐng liù nián kāi shǔ jiāo zhōu

交趾郡,武帝元鼎六年开,属交州。

hù jiǔ wàn èr qiān sì bǎi sì shí kǒu qī shí sì wàn liù qiān èr bǎi sān shí qī

户九万二千四百四十,口七十四万六千二百三十七。

xiàn shí léi fù lóu yǒu xiū guān

县十:羸<阝娄>,有羞官。

ān dìng gǒu lòu mí líng dū wèi zhì

安定,苟屚,麋泠,都尉治。

qū yì cǐ dài jī xú xi yú lóng biān zhū

曲易,此带,稽徐,西于,龙编,朱■。

hé pǔ jùn wǔ dì yuán dǐng liù nián kāi mǎng yuē huán hé

合浦郡,武帝元鼎六年开,莽曰桓合。

shǔ jiāo zhōu

属交州。

hù wàn wǔ qiān sān bǎi jiǔ shí bā kǒu qī wàn bā qiān jiǔ bǎi bā shí

户万五千三百九十八,口七万八千九百八十。

xiàn wǔ xú wén gāo liáng hé pǔ

县五:徐闻,高凉,合浦。

yǒu guān

有关。

mǎng yuē huán tíng

莽曰桓亭。

lín yǔn láo shuǐ běi rù gāo yào rù yù guò jùn sān xíng wǔ bǎi sān shí lǐ

临允,牢水北入高要入郁,过郡三,行五百三十里。

mǎng yuē dà yǔn

莽曰大允。

zhū lú dū wèi zhì

朱卢,都尉治。

jiǔ zhēn jùn wǔ dì yuán dǐng liù nián kāi

九真郡,武帝元鼎六年开。

yǒu xiǎo shuǐ wǔ shí èr bìng xíng bā qiān wǔ bǎi liù shí lǐ

有小水五十二,并行八千五百六十里。

hù sān wàn wǔ qiān qī bǎi sì shí sān kǒu shí liù wàn liù qiān yī shí sān

户三万五千七百四十三,口十六万六千一十三。

yǒu jiè guān

有界关。

xiàn qī xū pǔ mǎng yuē huān chéng

县七:胥浦,莽曰驩成。

jū fēng dōu páng yú fā xián huān wú qiè dū wèi zhì

居风,都庞,馀发,咸驩,无切,都尉治。

wú biān

无编。

mǎng yuē jiǔ zhēn tíng

莽曰九真亭。

rì nán jùn gù qín xiàng jùn wǔ dì yuán dǐng liù nián kāi gēng míng

日南郡,故秦象郡,武帝元鼎六年开,更名。

yǒu xiǎo shuǐ shí liù bìng xíng sān qiān yī bǎi bā shí lǐ

有小水十六,并行三千一百八十里。

shǔ jiāo zhōu

属交州。

hù wàn wǔ qiān sì bǎi liù shí kǒu liù wàn jiǔ qiān sì bǎi bā shí wǔ

户万五千四百六十,口六万九千四百八十五。

xiàn wǔ zhū wú bǐ jǐng lú róng xi juǎn shuǐ rù hǎi yǒu zhú kě wèi zhàng

县五:朱吾,比景,卢容,西卷,水入海,有竹,可为杖。

mǎng yuē rì nán tíng

莽曰日南亭。

xiàng lín

象林。

zhào guó gù qín hán dān jùn gāo dì sì nián wèi zhào guó

赵国,故秦邯郸郡,高帝四年为赵国。

jǐng dì sān nián fù wèi hán dān jùn wǔ nián fù gù

景帝三年复为邯郸郡,五年复故。

mǎng yuē huán tíng

莽曰桓亭。

shǔ jì zhōu

属冀州。

hù bā wàn sì qiān èr bǎi èr kǒu sān shí sì wàn jiǔ qiān jiǔ bǎi wǔ shí èr

户八万四千二百二,口三十四万九千九百五十二。

xiàn sì hán dān

县四:邯郸。

dǔ shān niú shǒu shuǐ suǒ chū dōng rù bái qú

堵山,牛首水所出,东入白渠。

zhào jìng hóu zì zhōng yǐ xǐ cǐ

赵敬侯自中矣徙此。

yì yáng bǎi rén mǎng yuē shòu rén

易阳,柏人,莽曰寿仁。

xiāng guó

襄国。

gù xíng guó

故刑国。

xī shān qú shuǐ suǒ chū dōng běi zhì rèn rù jìn

西山,渠水所出,东北至任入浸。

yòu yǒu liǎo shuǐ féng shuǐ jiē dōng zhì cháo píng rù yú

又有蓼水、冯水,皆东至朝平入湡。

guǎng píng guó wǔ dì zhēng hé èr nián zhì wèi píng gàn guó xuān dì wǔ fèng èr nián fù gù

广平国,武帝征和二年置为平干国,宣帝五凤二年复故。

mǎng yuē fù chāng

莽曰富昌。

shǔ jì zhōu

属冀州。

hù èr wàn qī qiān jiǔ bǎi bā shí sì kǒu shí jiǔ wàn bā qiān wǔ bǎi wǔ shí bā

户二万七千九百八十四,口十九万八千五百五十八。

xiàn shí liù guǎng píng zhāng cháo píng nán hé liè jiā shuǐ dōng rù shui xī

县十六:广平,张,朝平,南和,列葭水东入氵虒。

liè rén mǎng yuē liè zhì

列人,莽曰列治。

chì zhāng rèn qǔ zhōu wǔ dì jiàn yuán sì nián zhì

斥章,任,曲周,武帝建元四年置。

mǎng yuē zhí zhōu

莽曰直周。

nán qǔ qǔ liáng hòu guó

南曲,曲梁,侯国。

mǎng yuē zhí liáng

莽曰直梁。

guǎng xiāng píng lì píng xiāng yáng tái hòu guó

广乡,平利,平乡,阳台,侯国。

guǎng nián mǎng yuē fù chāng

广年,莽曰富昌。

chéng xiāng

城乡。

zhēn dìng guó wǔ dì yuán dǐng sì nián zhì

真定国,武帝元鼎四年置。

shǔ jì zhōu

属冀州。

hù sān wàn qī qiān yī bǎi èr shí liù kǒu shí qī wàn bā qiān liù bǎi yī shí liù

户三万七千一百二十六,口十七万八千六百一十六。

xiàn sì zhēn dìng gù dōng yuán gāo dì shí yī nián gēng míng

县四,真定,故东垣,高帝十一年更名。

mǎng yuē sī zhì

莽曰思治。

gǎo chéng mǎng yuē gǎo shí

稾城,莽曰稾实。

féi lèi hú féi zi guó mián màn

肥累,胡肥子国,绵曼。

sī xiáo shuǐ shǒu shòu tài bái qú dōng zhì qiāo rù hé

斯洨水首受太白渠,东至鄡入河。

mǎng yuē mián yán

莽曰绵延。

zhōng shān guó gāo dì jùn jǐng dì sān nián wèi guó

中山国,高帝郡,景帝三年为国。

mǎng yuē cháng shān shǔ jì zhōu

莽曰常山,属冀州。

hù shí liù wàn bā bǎi qī shí sān kǒu liù shí liù wàn bā qiān bā shí

户十六万八百七十三,口六十六万八千八十。

xiàn shí sì lú nú běi píng xú shuǐ dōng zhì gāo yáng rù bó

县十四:卢奴,北平,徐水东至高阳入博。

yòu yǒu lú shuǐ yì zhì gāo yáng rù hé

又有卢水,亦至高阳入河。

yǒu tiě guān

有铁官。

mǎng yuē shàn hé

莽曰善和。

běi xīn chéng sāng qīn yán yì shuǐ chū xī běi dōng rù kòu mǎng yuē shuò píng táng yáo shān zài nán

北新成,桑钦言易水出西北,东入滱,莽曰朔平,唐,尧山在南。

mǎng yuē hé qīn

莽曰和亲。

shēn zé mǎng yuē yì hé

深泽,莽曰翼和。

kǔ xíng mǎng yuē běi xíng

苦陉,莽曰北陉。

ān guó mǎng yuē xìng mù

安国,莽曰兴睦。

qǔ nì pú yáng shān pú shuǐ suǒ chū dōng rù rú yòu yǒu sū shuǐ yì dōng rù rú mǎng yuē shùn píng

曲逆,蒲阳山,蒲水所出,东入濡,又有苏水,亦东入濡,莽曰顺平。

wàng dū bó shuǐ dōng zhì gāo yáng rù hé

望都,博水东至高阳入河。

mǎng yuē shùn diào

莽曰顺调。

xīn shì xīn chù wú jí lù chéng ān xiǎn

新市县,新处县,毋极县,陆成县,安险县。

mǎng yuē níng xiǎn

莽曰宁险。

xìn dōu guó jǐng dì èr nián wèi guǎng chuān guó xuān dì gān lù sān nián fù gù

信都国,景帝二年为广川国,宣帝甘露三年复故。

mǎng yuē xīn bó

莽曰新博。

shǔ jì zhōu

属冀州。

hù liù wàn wǔ qiān wǔ bǎi wǔ shí liù kǒu wàn sān shí wàn sì qiān sān bǎi bā shí sì

户六万五千五百五十六,口万三十万四千三百八十四。

xiàn shí qī xìn dōu wáng dōu

县十七:信都,王都。

gù zhāng hé gù hū chí jiē zài běi dōng rù hǎi

故章河、故虖池皆在北,东入海。

yǔ gòng jiàng shuǐ yì rù hǎi

《禹贡》绛水亦入海。

mǎng yuē xīn bó tíng

莽曰新博亭。

lì mǎng yuē lì níng

历,莽曰历宁。

fú liǔ pì yáng mǎng yuē lè xìn

扶柳,辟阳,莽曰乐信。

nán gōng mǎng yuē xù xià

南宫,莽曰序下。

xià bó mǎng yuē rùn bó

下博,莽曰闰博。

wǔ yì mǎng yuē shùn huán

武邑,莽曰顺桓。

guān jīn mǎng yuē shuò dìng tíng

观津,莽曰朔定亭。

gāo tí guǎng chuān lè xiāng hòu guó

高提,广川,乐乡,侯国。

mǎng yuē lè qiū

莽曰乐丘。

píng dī hòu guó

平堤,侯国。

táo mǎng yuē huán fēn

桃,莽曰桓分。

xi liáng hòu guó

西梁,侯国。

chāng chéng hòu guó

昌成,侯国。

dōng chāng hòu guó

东昌,侯国。

mǎng yuē tián chāng

莽曰田昌。

xiū

修县。

mǎng yuē xiū zhì

莽曰修治。

hé jiān guó gù zhào wén dì èr nián bié wèi guó

河间国,故赵,文帝二年别为国。

mǎng yuē shuò dìng

莽曰朔定。

hù sì wàn wǔ qiān sì shí sān kǒu shí bā wàn qī qiān liù bǎi liù shí èr

户四万五千四十三,口十八万七千六百六十二。

xiàn sì lè chéng hū chí bié shuǐ shǒu shòu hū chí hé dōng zhì dōng guāng rù hū chí hé

县四:乐成,虖池别水首受虖池河,东至东光入虖池河。

mǎng yuē lù xìn

莽曰陆信。

hou jǐng wǔ suì mǎng yuē huán suì

候井,武隧,莽曰桓隧。

gōng gāo

弓高。

hū chí bié hé shǒu shòu hū chí hé dōng zhì píng shū rù hǎi

虖池别河首受虖池河,东至平舒入海。

mǎng yuē lè chéng

莽曰乐成。

guǎng yáng guó

广阳国。

gāo dì yān guó zhāo dì yuán fèng yuán nián wèi guǎng yáng jùn xuān dì běn shǐ yuán nián gèng wéi guó

高帝燕国,昭帝元凤元年为广阳郡,宣帝本始元年更为国。

mǎng yuē guǎng yǒu hù èr wàn qī bǎi sì shí kǒu qī wàn liù bǎi wǔ shí bā

莽曰广有,户二万七百四十,口七万六百五十八。

xiàn sì jì gù yān guó zhào gōng suǒ fēng

县四:蓟,故燕国,召公所封。

mǎng yuē fá róng

莽曰伐戎。

fāng chéng

方城。

guǎng yáng yīn xiāng

广阳,阴乡。

mǎng yuē yīn shùn

莽曰阴顺。

zī chuān guó gù qí wén dì shí bā nián bié wèi guó

甾川国,故齐,文帝十八年别为国。

hòu bìng běi hǎi

后并北海。

hù wǔ wàn èr bǎi bā shí jiǔ kǒu èr shí èr wàn qī qiān sān shí yī

户五万二百八十九,口二十二万七千三十一。

xiàn sān jù yì shān ruí shuǐ suǒ chū běi zhì shòu guāng rù hǎi

县三:剧,义山,蕤水所出,北至寿光入海。

mǎng yuē shù

莽曰俞。

dōng ān píng tù tóu shān nǚ shuǐ chū dōng běi zhì lín zī rù jù dìng

东安平,菟头山,女水出,东北至临甾入巨定。

lóu xiāng

楼乡。

jiāo dōng guó gù qí gāo dì yuán nián bié wèi guó wǔ yuè fù shǔ qí guó wén dì shí liù nián fù wèi guó

胶东国,故齐,高帝元年别为国,五月复属齐国,文帝十六年复为国。

mǎng yuē yù zhì

莽曰郁秩。

hù qī wàn èr qiān èr kǒu sān shí èr wàn sān qiān sān bǎi sān shí yī

户七万二千二,口三十二万三千三百三十一。

xiàn bā jí mò yǒu tiān shì shān cí

县八:即墨,有天室山祠。

mǎng yuē jí shàn

莽曰即善。

chāng wǔ xià mì yǒu sān shí shān cí

昌武,下密,有三石山祠。

zhuàng wǔ mǎng yuē xiǎo wǔ

壮武,莽曰晓武。

yù zhì yǒu tiě guān

郁秩,有铁官。

tǐng guān yáng zōu lú

挺,观阳,邹卢。

mǎng yuē shǐ sī

莽曰始斯。

gāo mì guó gù qí wén dì shí liù nián bié wèi jiāo xī guó

高密国,故齐,文帝十六年别为胶西国。

xuān dì běn shǐ yuán nián gèng wéi gāo mì guó

宣帝本始元年更为高密国。

hù sì wàn wǔ bǎi sān shí yī kǒu shí jiǔ wàn èr qiān wǔ bǎi sān shí liù

户四万五百三十一,口十九万二千五百三十六。

xiàn wǔ gāo mì mǎng yuē zhāng móu

县五:高密,莽曰章牟。

chāng ān shí quán mǎng yuē yǎng xìn

昌安,石泉,莽曰养信。

yí ān mǎng yuē yuán tíng

夷安,莽曰原亭。

chéng xiāng

成乡。

mǎng yuē shùn chéng

莽曰顺成。

chéng yáng guó gù qí

城阳国,故齐。

wén dì èr nián bié wèi guó

文帝二年别为国。

mǎng yuē jǔ líng

莽曰莒陵。

shǔ yǎn zhōu

属兖州。

hù wǔ wàn liù qiān liù bǎi sì shí èr kǒu èr shí wàn wǔ qiān qī bǎi bā shí sì

户五万六千六百四十二,口二十万五千七百八十四。

xiàn sì jǔ gù guó yíng xìng sān shí shì wèi chu suǒ miè

县四:莒,故国,盈姓,三十世为楚所灭。

shǎo hào hòu

少昊后。

yǒu tiě guān

有铁官。

mǎng yuē jǔ líng

莽曰莒陵。

yáng dōu dōng ān lǜ

阳都,东安,虑。

mǎng yuē zhe shàn

莽曰著善。

huái yáng guó gāo dì shí yī nián zhì

淮阳国,高帝十一年置。

mǎng yuē xīn píng

莽曰新平。

shǔ yǎn zhōu

属兖州。

hù shí sān wàn wǔ qiān wǔ bǎi sì shí sì kǒu jiǔ shí bā wàn yī qiān sì bǎi èr shí sān

户十三万五千五百四十四,口九十八万一千四百二十三。

xiàn jiǔ chén gù guó shùn hòu hú gōng suǒ fēng wèi chu suǒ miè

县九:陈,故国,舜后,胡公所封,为楚所灭。

chu qǐng xiāng wáng zì yǐng xǐ cǐ

楚顷襄王自郢徙此。

mǎng yuē chén líng

莽曰陈陵。

kǔ mǎng yuē lài líng

苦,莽曰赖陵。

yáng jiǎ

阳夏。

níng píng fú gōu wō shuǐ shǒu shòu láng tāng qú dōng zhì xiàng rù huái guò jùn sān xíng qiān lǐ

宁平,扶沟,涡水首受狼汤渠,东至向入淮,过郡三,行千里。

gù shǐ yǔ xīn píng zhè

固始,圉,新平,柘。

liáng guó gù qín dàng jùn gāo dì wǔ nián wèi liáng guó

梁国,故秦砀郡,高帝五年为梁国。

mǎng yuē chén dìng

莽曰陈定。

shǔ yù zhōu

属豫州。

hù sān wàn bā qiān qī bǎi jiǔ kǒu shí wàn liù qiān qī bǎi wǔ shí èr

户三万八千七百九,口十万六千七百五十二。

xiàn bā dàng shān chū wén shí

县八:砀,山出文石。

mǎng yuē jié dàng

莽曰节砀。

zī gù dài guó

甾,故戴国。

mǎng yuē jiā gǔ

莽曰嘉谷。

zhù qiū mǎng yuē yǔ qiū

杼秋,莽曰予秋。

méng huò shuǐ shǒu shòu zī huò qú dōng běi zhì péng chéng rù sì guò jùn wǔ xíng wǔ bǎi wǔ shí lǐ

蒙,获水首受甾获渠,东北至彭城入泗,过郡五,行五百五十里。

mǎng yuē méng sī

莽曰蒙思。

yǐ shì mǎng yuē yǐ shàn

已氏,莽曰已善。

yú mǎng yuē chén dìng tíng

虞,莽曰陈定亭。

xià yì mǎng yuē xià qià

下邑,莽曰下洽。

suī yáng

睢阳。

gù sòng guó wēi zǐ suǒ fēng

故宋国,微子所封。

yǔ gòng méng zhū zé zài dōng běi

《禹贡》盟诸泽在东北。

dōng píng guó gù liáng guó jǐng dì zhōng liù nián bié wèi jì dōng guó wǔ dì yuán dǐng wú nián wèi dà hé jùn xuān dì gān lù èr nián wèi dōng píng guó

东平国,故梁国,景帝中六年别为济东国,武帝元鼎无年为大河郡,宣帝甘露二年为东平国。

mǎng yuē yǒu yán

莽曰有盐。

shǔ yǎn zhōu

属兖州。

hù shí sān wàn yī qiān qī bǎi wǔ shí sān kǒu liù shí wàn qī qiān jiǔ bǎi qī shí liù

户十三万一千七百五十三,口六十万七千九百七十六。

yǒu tiě guān

有铁官。

xiàn qī wú yán yǒu hòu xiāng

县七:无盐,有郈乡。

mǎng yuē yǒu yán tíng

莽曰有盐亭。

rèn chéng gù rèn guó tài hào hòu fēng xìng

任城,故任国,太昊后,风姓。

mǎng yuē yán jiù tíng

莽曰延就亭。

dōng píng lù fù chéng mǎng yuē chéng fù

东平陆,富城,莽曰成富。

zhāng gāng fù shī tíng gù shī guó

章,亢父,诗亭,故诗国。

mǎng yuē shùn fù

莽曰顺父。

fán

樊。

lǔ guó gù qín xuē jùn gāo hòu yuán nián wèi lǔ guó

鲁国,故秦薛郡,高后元年为鲁国。

shǔ yù zhōu

属豫州。

hù shí yī wàn bā qiān sì shí wǔ kǒu liù shí wàn qī qiān sān bǎi bā shí yī

户十一万八千四十五,口六十万七千三百八十一。

xiàn liù lǔ bó qín suǒ fēng

县六:鲁,伯禽所封。

hù wǔ wàn èr qiān

户五万二千。

yǒu tiě guān

有铁官。

biàn sì shuǐ xī nán zhì fāng yǔ rù pèi guò jùn sān xíng wǔ bǎi lǐ qīng zhōu chuān

卞,泗水西南至方与入沛,过郡三,行五百里,青州川。

wèn yáng mǎng yuē wèn tíng

汶阳,莽曰汶亭。

fán nán liáng shuǐ xī zhì hú líng rù pèi qú

蕃,南梁水西至胡陵入沛渠。

zōu gù zhū guó

驺,故邾国。

cáo xìng èr shí jiǔ shì wèi chu suǒ miè

曹姓,二十九世为楚所灭。

yì shān zài běi

峄山在北。

mǎng yuē zōu tíng

莽曰驺亭。

xuē

薛。

xià chē zhèng xī zhòng suǒ guó

夏车正奚仲所国。

hòu qiān yú pī tāng xiāng zhòng huǐ jū zhī

后迁于邳,汤相仲虺居之。

chǔ guó gāo dì zhì xuān dì dì jié yuán nián gèng wéi péng chéng jùn huáng lóng yuán nián fù gù

楚国,高帝置,宣帝地节元年更为彭城郡,黄龙元年复故。

mǎng yuē hé lè

莽曰和乐。

shǔ xú zhōu

属徐州。

hù shí yī wàn sì qiān qī bǎi sān shí bā kǒu sì shí jiǔ wàn qī qiān bā bǎi sì

户十一万四千七百三十八,口四十九万七千八百四。

xiàn qī péng chéng gǔ péng zǔ guó

县七:彭城,古彭祖国。

hù sì wàn yī bǎi jiǔ shí liù

户四万一百九十六。

yǒu tiě guān

有铁官。

liú wú mǎng yuē wú zhì

留,梧,莽曰吾治。

fu yáng gù bī yáng guó

傅阳,故逼阳国。

mǎng yuē fǔ yáng

莽曰辅阳。

lǚ wǔ yuán mǎng yuē hé lè tíng

吕,武原,莽曰和乐亭。

zī qiū

甾丘。

mǎng yuē shàn qiū

莽曰善丘。

sì shuǐ guó gù dōng hǎi jùn wǔ dì yuán dǐng sì nián bié wèi sì shuǐ guó

泗水国,故东海郡,武帝元鼎四年别为泗水国。

mǎng yuē shuǐ shùn

莽曰水顺。

hù èr wàn wǔ qiān èr shí wǔ kǒu shí yī wàn jiǔ qiān yī bǎi yī shí sì

户二万五千二十五,口十一万九千一百一十四。

xiàn sān shui líng mǎng yuē shēng líng

县三:氵夌,莽曰生夌。

sì yáng mǎng yuē huái píng tíng

泗阳,莽曰淮平亭。

于。

mǎng yuē yú píng

莽曰于屏。

guǎng líng guó

广陵国。

gāo dì liù nián shǔ jīng zhōu shí yī nián gèng shǔ wú

高帝六年属荆州,十一年更属吴。

jǐng dì sì nián gēng míng jiāng dū wǔ dì yuán shòu sān nián gēng míng guǎng líng

景帝四年更名江都,武帝元狩三年更名广陵。

mǎng yuē jiāng píng

莽曰江平。

shǔ xú zhōu

属徐州。

hù sān wàn liù qiān qī bǎi qī shí sān kǒu shí sì wàn qī bǎi èr shí èr

户三万六千七百七十三,口十四万七百二十二。

yǒu tiě guān

有铁官。

xiàn sì guǎng líng jiāng dū yì wáng fēi guǎng líng lì wáng xū jiē dōu bǐ bìng de zhāng jùn ér bù dé wú

县四:广陵,江都易王非、广陵厉王胥皆都比,并得鄣郡,而不得吴。

mǎng yuē ān dìng jiāng dū yǒu jiāng shuǐ cí

莽曰安定,江都,有江水祠。

qú shuǐ shǒu shòu jiāng běi zhì shè yáng rù hú

渠水首受江,北至射阳入湖。

gāo yóu píng ān

高邮,平安。

mǎng yuē dù xiāng

莽曰杜乡。

lù ān guó

六安国。

gù chu gāo dì yuán nián bié wèi héng shān guó wǔ nián shǔ huái nán

故楚,高帝元年别为衡山国,五年属淮南。

wén dì shí liù fù wèi héng shān wǔ dì yuán shòu èr nián bié wèi lù ān guó

文帝十六复为衡山,武帝元狩二年别为六安国。

mǎng yuē ān fēng

莽曰安风。

hù sān wàn bā qiān sān bǎi sì shí wǔ kǒu shí qī wàn bā qiān liù bǎi yī shí liù

户三万八千三百四十五,口十七万八千六百一十六。

xiàn wǔ liù gù guó gāo yáo hòu yǎn xìng wèi chu suǒ miè

县五:六,故国,皋繇后,偃姓,为楚所灭。

rú xī shuǐ shǒu shòu bǐ dōng běi zhì shòu chūn rù què pí

如溪水首受沘,东北至寿春入芍陂。

liǎo gù guó gāo yáo hòu wèi chu suǒ miè

蓼,故国,皋繇后,为楚所灭。

ān fēng yǔ gòng dà bié shān zài xī nán

安丰,《禹贡》大别山在西南。

mǎng yuē měi fēng

莽曰美丰。

ān fēng mǎng yuē ān fēng tíng

安风,莽曰安风亭。

yáng quán

阳泉。

cháng shā guó qín jùn gāo dì wǔ nián wèi guó

长沙国,秦郡,高帝五年为国。

mǎng yuē tián mán

莽曰填蛮。

shǔ jīng zhōu

属荆州。

hù sì wàn sān qiān sì bǎi qī shí kǒu èr shí sān wàn wǔ qiān bā bǎi èr shí wǔ

户四万三千四百七十,口二十三万五千八百二十五。

xiàn shí sān lín xiāng mǎng yuē fǔ mù

县十三:临湘,莽曰抚睦。

luō lián dào yì yáng xiāng shān zài běi

罗,连道,益阳,湘山在北。

xià juàn mǎng yuē rùn juàn

下隽,莽曰闰隽。

yōu líng chéng yáng xiāng nán yǔ gòng héng shān zài dōng nán jīng zhōu shān

攸,酃,承阳,湘南,《禹贡》衡山在东南,荆州山。

zhāo líng tú líng

昭陵,荼陵。

ní shuǐ xi rù xiāng xíng qī bǎi lǐ

泥水西入湘,行七百里。

mǎng yuē shēng xiāng

莽曰声乡。

róng líng ān chéng

容陵,安成。

lú shuǐ dōng zhì lú líng rù hú hàn

庐水东至庐陵,入湖汉。

mǎng yuē sī chéng

莽曰思成。

běn qín jīng shī wèi nèi shǐ fēn tiān xià zuò sān shí liù jùn

本秦京师为内史,分天下作三十六郡。

hàn xìng yǐ qí jùn tài dà shāo fù kāi zhì yòu lì zhū hóu wáng guó

汉兴,以其郡太大,稍复开置,又立诸侯王国。

wǔ dì kāi guǎng sān biān

武帝开广三边。

gù zì gāo zǔ zēng èr shí liù wén jǐng gè liù wǔ dì èr shí bā zhāo dì yī qì yú xiào píng fán jùn guó yī bǎi sān xiàn yì qiān sān bǎi yī shí sì dào sān shí èr hòu guó èr bǎi sì shí yī

故自高祖增二十六,文、景各六,武帝二十八,昭帝一,讫于孝平,凡郡国一百三,县邑千三百一十四,道三十二,侯国二百四十一。

dì dōng xi jiǔ qiān sān bǎi èr lǐ

地东西九千三百二里。

nán běi wàn sān qiān sān bǎi liù shí bā lǐ

南北万三千三百六十八里。

tí fēng tián yī wàn wàn sì qiān wǔ bǎi yī shí sān wàn liù qiān sì bǎi wǔ qǐng

提封田一万万四千五百一十三万六千四百五顷,

qí yī wàn wàn èr bǎi wǔ shí èr wàn bā qiān bā bǎi bā shí jiǔ qǐng

其一万万二百五十二万八千八百八十九顷,

yì jū dào lù

邑居道路,

shān chuān lín zé

山川林泽,

qún bù kě kěn

群不可垦,

qí sān qiān èr bǎi èr shí jiǔ wàn jiǔ bǎi sì shí qī qǐng

其三千二百二十九万九百四十七顷,

kě kěn bù kě kěn

可垦不可垦,

dìng kěn tián bā bǎi èr shí qī wàn wǔ bǎi sān shí liù qǐng

定垦田八百二十七万五百三十六顷。

mín hù qiān èr bǎi èr shí sān wàn sān qiān liù shí èr kǒu wǔ qiān jiǔ bǎi wǔ shí jiǔ wàn sì qiān jiǔ bǎi qī shí bā

民户千二百二十三万三千六十二,口五千九百五十九万四千九百七十八。

hàn jí shèng yǐ

汉极盛矣。

fán mín hán wǔ cháng zhī xìng ér qí gāng róu huǎn jí yīn shēng bù tóng xì shuǐ tǔ zhī fēng qì

凡民函五常之性,而其刚柔缓急,音声不同,系水土之风气。

gù wèi zhī fēng

故谓之风;

hào wù qǔ shě dòng jìng wáng cháng suí jūn shàng zhī qíng yù gù wèi zhī sú

好恶取舍,动静亡常,随君上之情欲,故谓之俗。

kǒng zǐ yuē yí fēng yì sú mò shàn yú lè

孔子曰:“移风易俗,莫善于乐。

yán shèng wáng zài shàng tǒng lǐ rén lún bì yí qí mù ér yì qí mò cǐ hùn tóng tiān xià yī zhī hu zhōng hé rán hòu wáng jiào chéng yě

”言圣王在上,统理人伦,必移其木,而易其末,此混同天下一之乎中和,然后王教成也。

hàn chéng bǎi wáng zhī mò

汉承百王之末。

guó tǔ biàn gǎi mín rén qiān xǐ chéng dì shí liú xiàng lüè yán qí dì fēn chéng xiàng zhāng yǔ shǐ shǔ yǐng chuān zhū gàn tiáo qí fēng sú yóu wèi xuān jiū gù ji ér lùn zhī

国土变改,民人迁徙,成帝时刘向略言其地分,丞相张禹使属颍川朱赣条其风俗,犹未宣究,故辑而论之。

zhōng qí běn mò zhe yú piān

终其本末著于篇。

qín dì yú tiān guān dōng jǐng yú guǐ zhī fēn yě yě

秦地,于天官东井、舆鬼之分野也。

qí jiè zì hóng nóng gù guān yǐ xī

其界自弘农故关以西,

jīng zhào fǔ fēng féng yì běi dì shàng jùn xī hé ān dìng tiān shuǐ lǒng xī

京兆、抚风、冯翊、北地、上郡、西河、安定、天水、陇西,

nán yǒu ba shǔ guǎng hàn qián wéi wǔ dū

南有巴、蜀、广汉、犍为、武都,

xi yǒu jīn chéng wǔ wēi zhāng yè jiǔ quán dūn huáng

西有金城、武威、张掖、酒泉、敦煌,

yòu xī nán yǒu zāng kē yuè guī yì zhōu

又西南有牂柯、越巂、益州,

jiē yi shǔ yān

皆宜属焉。

qín zhī xiān yuē bǎi yì chū zì dì zhuān xū yáo shí zhù yǔ zhì shuǐ wèi shùn zhèn yú yǎng yù cǎo mù niǎo shòu cì xìng yíng shì lì xià yīn wèi zhū hóu

秦之先曰柏益,出自帝颛顼,尧时助禹治水,为舜朕虞,养育草木鸟兽,赐姓嬴氏,历夏、殷为诸侯。

zhì zhōu yǒu zào fù shàn yù xí mǎ de huá liú lǜ ěr zhī chéng xìng wū mù wáng fēng yú zhào chéng gù gèng wéi zhào shì

至周有造父,善驭习马,得华骝、绿耳之乘,幸于穆王,封于赵城,故更为赵氏。

hòu yǒu fēi zǐ wèi zhōu xiào wáng yǎng mǎ shui jiān wèi zhī jiān

后有非子,为周孝王养马氵幵、渭之间。

xiào wáng yuē xī bó yì zhī qín shòu zǐ sūn bù jué

孝王曰:“昔伯益知禽兽,子孙不绝。

nǎi fēng wèi fù yōng yì zhī yú qín jīn lǒng xī qín tíng qín gǔ shì yě

”乃封为附庸,邑之于秦,今陇西秦亭秦谷是也。

zhì xuán sūn shì wèi zhuāng gōng pò xī róng yǒu qí de

至玄孙,氏为庄公,破西戎,有其地。

zi xiāng gōng shí yōu wáng wèi quǎn róng suǒ bài píng wáng dōng qiān luò yì

子襄公时,幽王为犬戎所败,平王东迁雒邑。

xiāng gōng jiàng bīng jiù zhōu yǒu gōng cì shòu zhī fù fēng zhī de liè wéi zhū hóu

襄公将兵救周有功,赐受支阝、酆之地,列为诸侯。

hòu bā shì mù gōng chēng bó yǐ hé wèi jìng

后八世,穆公称伯,以河为竟。

shí yú shì xiào gōng yòng shāng jūn zhì yuán tián kāi qiān bǎi dōng xióng zhū hóu

十余世,孝公用商君,制辕田,开仟伯,东雄诸侯。

zǐ huì gōng chū chēng wáng de shàng jùn xī hé

子惠公初称王,得上郡、西河。

sūn zhāo wáng kāi bā shǔ miè zhōu qǔ jiǔ dǐng

孙昭王开巴蜀,灭周,取九鼎。

zhāo wáng zēng sūn zhèng bìng liù guó

昭王曾孙政并六国。

chēng huáng dì fù lì hù wēi fán shū kēng rú zì rèn sī zhì

称皇帝,负力怙威,燔书坑儒,自任私智。

zhì zi hú hài tiān xià pàn zhī

至子胡亥,天下畔之。

gù qín dì yú yǔ gòng shí kuà yōng liáng èr zhōu shī fēng jiān qín bīn liǎng guó

故秦地于《禹贡,时跨雍、梁二州,《诗·风》兼秦、豳两国。

xī hòu jì fēng lí gōng liú chù bīn dài wáng xǐ zhī fù wén wáng zuò fēng wǔ wáng zhì gǎo qí mín yǒu xiān wáng yí fēng hǎo jia qiáng wù běn yè gù bīn shī yán nóng sāng yī shí zhī běn shèn bèi

昔后稷封斄,公刘处豳,大王徙支阝,文王作酆,武王治镐,其民有先王遗风,好稼墙,务本业,故《豳诗》言农桑衣食之本甚备。

yǒu hù dù zhú lín nán shān tán zhè hào chēng lù hǎi wèi jiǔ zhōu gāo yú

有鄠、杜竹林,南山檀柘,号称陆海,为九州膏腴。

shǐ huáng zhī chū zhèng guó chuān qú yǐn jīng shuǐ gài tián wò yě qiān lǐ mín yǐ fù ráo

始皇之初,郑国穿渠,引泾水溉田,沃野千里,民以富饶。

hàn xìng lì dōu cháng ān xǐ qí zhū tián chu zhāo qū jǐng jí zhū gōng chén jiā yú cháng líng

汉兴,立都长安,徙齐诸田,楚昭、屈、景及诸功臣家于长陵。

hòu shì shì xǐ lì èr qiān dàn gāo zī fù rén jí háo jié bìng jiān zhī jiā yú zhū líng

后世世徙吏二千石、高訾富人及豪桀并兼之家于诸陵。

gài yì yǐ qiáng gàn ruò zhī fēi dú wèi fèng shān yuán yě

盖亦以强干弱支,非独为奉山园也。

shì gù wǔ fāng zá cuò fēng sú bù chún qí shì jiā zé hǎo lǐ wén fù rén zé shāng gǔ wèi lì háo jié zé yóu xiá tōng jiān

是故五方杂厝,风俗不纯,其世家则好礼文,富人则商贾为利,豪桀则游侠通奸。

bīn nán shān jìn xià yáng duō zǔ xiǎn qīng bó yì wèi dào zéi cháng wèi tiān xià jù

濒南山,近夏阳,多阻险轻薄,易为盗贼,常为天下剧。

yòu jùn guó fú còu fú shí zhě duō mín qù běn jiù mò liè hóu guì rén chē fú tiě shàng zhòng shù fàng xiào xiū bù xiāng jí jià qǔ yóu chóng chǐ mǐ sòng sǐ guò dù

又郡国辐凑,浮食者多,民去本就末,列侯贵人车服僣上,众庶放效,羞不相及,嫁娶尤崇侈靡,送死过度。

tiān shuǐ lǒng xī shān duō lín mù mín yǐ bǎn wèi shì wū

天水、陇西,山多林木,民以板为室屋。

jí ān dìng běi dì shàng jùn xī hé jiē pò jìn róng dí xiū xí zhàn bèi gāo shàng qì lì yǐ shè liè wèi xiān

及安定、北地、上郡、西河,皆迫近戎狄,修习战备,高上气力,以射猎为先。

gù qín shī yuē zài qí bǎn wū

故《秦诗》曰“在其板屋”;

yòu yuē wáng yú xīng shī xiū wǒ jiá bīng yǔ zi xié xíng

又曰“王于兴师,修我甲兵,与子偕行”。

jí chē lín sì zài xiǎo róng zhī piān jiē yán chē mǎ tián shòu zhī shì

及《车辚》、《四载》、《小戎》之篇,皆言车马田狩之事。

hàn xìng liù jùn liáng jiā zǐ xuǎn gěi yǔ lín qī mén yǐ cái lì wèi guān míng jiàng duō chū yān

汉兴,六郡良家子选给羽林、期门,以材力为官,名将多出焉。

kǒng zǐ yuē jūn zǐ yǒu yǒng ér wáng yì zé wéi luàn xiǎo dà yǒu yǒng ér wáng yì zé wèi dào

孔子曰:“君子有勇而亡谊则为乱,小大有勇而亡谊则为盗。

gù cǐ shù jùn mín sú zhì mù bù chǐ kòu dào

”故此数郡,民俗质木,不耻寇盗。

zì wǔ wēi yǐ xī běn xiōng nú kūn yá wáng xiū tú wáng de wǔ dì shí ràng zhī chū zhì sì jùn yǐ tōng xī yù gé jué nán qiāng xiōng nú

自武威以西,本匈奴昆邪王、休屠王地,武帝时攘之,初置四郡,以通西域,鬲绝南羌、匈奴。

qí mín huò yǐ guān dōng xià pín huò yǐ bào yuàn guò dāng huò yǐ bèi nì wáng dào jiā shǔ xǐ yān

其民或以关东下贫,或以报怨过当,或以誖逆亡道,家属徙焉。

xí sú pō shū de guǎng mín xī shuǐ cǎo yi xù mù gù liáng zhōu zhī chù wèi tiān xià ráo

习俗颇殊,地广民稀,水草宜畜牧,故凉州之畜为天下饶。

bǎo biān sài èr qiān dàn zhì zhī xián yǐ bīng mǎ wèi wu

保边塞,二千石治之,咸以兵马为务;

jiǔ lǐ zhī huì shàng xià tōng yān

酒礼之会,上下通焉。

lì mín xiāng qīn

吏民相亲。

shì yǐ qí sú fēng yǔ shí jié gǔ dí cháng jiàn shǎo dào zéi yǒu hé qì zhī yīng xián yú nèi jùn

是以其俗风雨时节,谷籴常贱,少盗贼,有和气之应,贤于内郡。

cǐ zhèng kuān hòu lì bù kē kè zhī suǒ zhì yě

此政宽厚,吏不苛刻之所致也。

ba shǔ guǎng hàn běn nán yí qín bìng yǐ wéi jùn tǔ dì féi měi yǒu jiāng shuǐ wò yě shān lín zhú mù shū shí guǒ shí zhī ráo

巴、蜀、广汉本南夷,秦并以为郡,土地肥美,有江水沃野,山林竹木疏食果实之饶。

nán gǔ diān jí tóng xi jìn qióng zuó mǎ máo niú

南贾滇、棘僮,西近邛、莋马旄牛。

mín shí dào yú wáng xiōng nián yōu sú bù chóu kǔ ér qīng yì yín yì róu ruò biǎn ě

民食稻鱼,亡凶年忧,俗不愁苦,而轻易淫泆,柔弱褊厄。

jǐng wǔ jiān wén wēng wèi shǔ shǒu jiào mín dú shū fǎ lìng wèi néng dǔ xìn dào dé fǎn yǐ hǎo wén cì jī guì mù quán shì

景、武间,文翁为蜀守,教民读书法令,未能笃信道德,反以好文刺讥,贵慕权势。

jí sī mǎ xiàng rú yóu huàn jīng shī zhū hóu yǐ wén cí xiǎn yú shì

及司马相如游宦京师诸侯,以文辞显于世。

xiāng dǎng mù xún qí jī

乡党慕循其迹。

hòu yǒu wáng bāo yán zūn yáng xióng zhī tú wén zhāng guān tiān xià

后有王褒、严遵,扬雄之徒,文章冠天下。

yáo wén wēng chàng qí jiào xiàng rú wèi zhī shī gù kǒng zǐ yuē yǒu jiào wáng lèi

繇文翁倡其教,相如为之师,故孔子曰:“有教亡类。

wǔ dū de zá dǐ qiāng jí qián wéi zāng kē yuè guī jiē xī nán wài yí wǔ dì chū kāi zhì

武都地杂氐,羌,及犍为、牂柯、越巂,皆西南外夷,武帝初开置。

mín sú lüè yǔ ba shǔ tóng ér wǔ dū jìn tiān shuǐ sú pō shì yān

民俗略与巴、蜀同,而武都近天水,俗颇似焉。

gù qín dì tiān xià sān fēn zhī yī ér rén zhòng bù guò shén sān rán liàng qí fù jū shén liù

故秦地天下三分之一,而人众不过什三,然量其富居什六。

wú zhá guān lè wèi zhī gē qín yuē cǐ zhī wèi xià shēng

吴札观乐,为之歌《秦》,曰:“此之谓夏声。

fu néng xià zé dà dà zhī zhì yě qí zhōu jiù hu

夫能夏则大,大之至也,其周旧乎?

zì jǐng shí dù zhì liǔ sān dù wèi zhī chún shǒu zhī cì qín zhī fēn yě

自井十度至柳三度,谓之鹑首之次,秦之分也。

wèi de zī xī cān zhī fēn yě yě

魏地,觜觿、参之分野也。

qí jiè zì gāo líng yǐ dōng jǐn hé dōng hé nèi nán yǒu chén liú jí rǔ nán zhī shào líng shui yǐn qiáng xīn jí xī huá cháng píng yǐng chuān zhī wǔ yáng yǎn xǔ yàn líng hé nán zhī kāi fēng zhōng mù yáng wǔ suān zǎo juǎn jiē wèi fēn yě

其界自高陵以东,尽河东、河内,南有陈留及汝南之召陵、氵隐强、新汲、西华、长平,颍川之舞阳、郾、许、傿陵、河南之开封、中牟、阳武、酸枣、卷,皆魏分也。

hé nèi běn yīn zhī jiù dū zhōu jì miè yīn fēn qí jī nèi wèi sān guó shī fēng bèi yōng wèi guó shì yě

河内本殷之旧都,周既灭殷,分其畿内为三国,《诗·风》邶、庸、卫国是也。

bèi yǐ fēng zhòu zi wǔ gēng

鄁,以封纣子武庚;

yōng guǎn shū yǐn zhī

庸,管叔尹之;

wèi cài shū yǐn zhī yǐ lín yīn mín wèi zhī sān jiān

卫,蔡叔尹之:以临殷民,谓之三监。

gù shū xù yuē wǔ wáng bēng sān jiān pàn zhōu gōng zhū zhī jǐn yǐ qí de fēng dì kāng shū hào yuē mèng hòu yǐ jiā fǔ zhōu shì

故《书序》曰“武王崩,三监畔”,周公诛之,尽以其地封弟康叔,号曰孟侯,以夹辅周室;

qiān bèi yōng zhī mín yú luò yì gù bèi yōng wèi sān guó zhī shī xiāng yǔ tóng fēng

迁邶、庸之民于洛邑,故邶、庸、卫三国之诗相与同风。

bèi shī yuē zài jùn zhī xià

《邶诗》曰“在浚之下”;

yōng yuē zài jùn zhī jiāo

《庸》曰“在浚之郊”;

bèi yòu yuē yì liú yú qí hé shuǐ yáng yáng yōng yuē sòng wǒ qí shàng zài bǐ zhōng hé

《邶》又曰“亦流于淇”,“河水洋洋”,《庸》曰:“送我淇上”,“在彼中河”。

wèi yuē zhān bǐ qí ào hé shuǐ yáng yáng

《卫》曰:“瞻彼其奥”,“河水洋洋”。

gù wú gōng zi zhá pìn lǔ guān zhōu lè wén bèi yōng wèi zhī gē yuē měi zāi yuān hu

故吴公子札聘鲁观周乐,闻《邶》、《庸》、《卫》之歌,曰:“美哉渊乎!

wú wén kāng shū zhī dé rú shì shì qí wèi fēng hu

吾闻康叔之德如是,是其《卫风》乎?

zhì shí liù shì yì gōng wáng dào wèi dí suǒ miè

”至十六世,懿公亡道,为狄所灭。

qí huán gōng shuài zhū hóu fá dí ér gèng fēng wèi yú hé nán cáo chu qiū shì wéi wén gōng

齐桓公帅诸侯伐狄,而更封卫于河南曹、楚丘,是为文公。

ér hé nèi yīn xū gèng shǔ yú jìn

而河内殷虚,更属于晋。

kāng shū zhī fēng jì xiē ér zhòu zhī huà yóu cún gù sú gāng qiáng duō háo jié qīn duó báo ēn lǐ hǎo shēng fēn

康叔之风既歇,而纣之化犹存,故俗刚强,多豪桀侵夺,薄恩礼,好生分。

hé dōng tǔ dì píng yì yǒu yán tiě zhī ráo běn táng yáo suǒ jū shī fēng táng wèi zhī guó yě

河东土地平易,有盐铁之饶,本唐尧所居,《诗·风》唐、魏之国也。

zhōu wǔ wáng zi táng shū zài mǔ wèi shēng wǔ wáng mèng dì wèi jǐ yuē yú míng ér zǐ yuē yú jiāng yǔ zhī táng shǔ zhī cān

周武王子唐叔在母未生,武王梦帝谓己曰:“余名而子曰虞,将与之唐,属之参。

nǎi shēng míng zhī yuē yú

”乃生,名之曰虞。

zhì chéng wáng miè táng ér fēng shū yú

至成王灭唐,而封叔虞。

táng yǒu jìn shuǐ jí shū yú zi xiè wèi jìn hóu yún gù cān wèi jìn xīng

唐有晋水,及叔虞子燮为晋侯云,故参为晋星。

qí mín yǒu xiān wáng yí jiào jūn zǐ shēn sī

其民有先王遗教,君子深思。

xiǎo rén jiǎn lòu

小人俭陋。

gù táng shī xī shuài shān shū gé shēng zhī piān yuē jīn wǒ bù lè rì yuè qí mài

故《唐诗·蟋蟀》、《山枢》、《葛生》之篇曰:“今我不乐,日月其迈”;

wǎn qí sǐ yǐ tā rén shì tōu

“宛其死矣,它人是媮”;

bǎi suì zhī hòu guī yú qí jū

“百岁之后,归于其居”。

jiē sī shē jiǎn zhī zhōng niàn sǐ shēng zhī lǜ

皆思奢俭之中,念死生之虑。

wú zhá wén táng zhī gē yuē sī shēn zāi

吴札闻《唐》之歌,曰:“思深哉!

qí yǒu táo táng shì zhī yí mín hu

其有陶唐氏之遗民乎?

wèi guó yì jī xìng yě zài jìn zhī nán hé qū gù qí shī yuē bǐ fén yī qǔ

魏国,亦姬姓也,在晋之南河曲,故其诗曰“彼汾一曲”;

tián zhū hé zhī cè

“寘诸河之侧”。

zì táng shū shí liù shì zhì xiàn gōng miè wèi yǐ fēng dài fū bì wàn miè gěng yǐ fēng dài fū zhào sù jí dài fū hán wǔ zi shí cǎi yú hán yuán jìn yú shì shǐ dà

自唐叔十六世至献公,灭魏以封大夫毕万,灭耿以封大夫赵夙,及大夫韩武子食采于韩原,晋于是始大。

zhì yú wén gōng bó zhū hóu zūn zhōu shì shǐ yǒu hé nèi zhī shì

至于文公,伯诸侯,尊周室,始有河内之士。

wú zhá wén wèi zhī gē yuē měi zāi fēng hu

吴札闻《魏》之歌,曰:“美哉沨々乎!

yǐ dé fǔ cǐ zé míng zhǔ yě

以德辅此,则明主也。

wén gōng hòu shí liù shì wèi hán wèi zhào suǒ miè sān jiā jiē zì lì wèi zhū hóu shì wèi sān jìn

”文公后十六世为韩、魏、赵所灭,三家皆自立为诸侯,是为三晋。

zhào yǔ qín tóng zǔ hán wèi jiē jī xìng yě

赵与秦同祖,韩、魏皆姬姓也。

zì bì wàn hòu shí shì chēng hóu zhì sūn chēng wáng xǐ dōu dà liáng gù wèi yī hào wèi liáng qī shì wèi qín suǒ miè

自毕万后十世称侯,至孙称王,徙都大梁,故魏一号为梁,七世为秦所灭。

zhōu de liǔ qī xīng zhāng zhī fēn yě yě

周地,柳、七星、张之分野也。

jīn zhī hé nán luò yáng gǔ chéng píng yīn yǎn shī gǒng gōu shì shì qí fēn yě

今之河南雒阳、谷城、平阴、偃师、巩、缑氏,是其分也。

xī zhōu gōng yíng luò yì yǐ wéi zài yú tǔ zhōng zhū hóu fán píng sì fāng gù lì jīng shī

昔周公营雒邑,以为在于土中,诸侯蕃屏四方,故立京师。

zhì yōu wáng yín bāo sì yǐ miè zōng zhōu zǐ píng wáng dōng jū luò yì

至幽王淫褒姒,以灭宗周,子平王东居雒邑。

qí hòu wǔ bó gèng shuài zhū hóu yǐ zūn zhōu shì gù zhōu yú sān dài zuì wéi cháng jiǔ

其后五伯更帅诸侯以尊周室,故周于三代最为长久。

bā bǎi yú nián zhì yú nǎn wáng nǎi wèi qín suǒ jiān

八百余年至于赧王,乃为秦所兼。

chū luò yì yǔ zōng zhōu tōng fēng jī dōng xī zhǎng ér nán běi duǎn duǎn cháng xiāng fù wèi qiān lǐ

初,雒邑与宗周通封畿,东西长而南北短,短长相覆为千里。

zhì xiāng wáng yǐ hé nèi cì jìn wén gōng yòu wèi zhū hóu suǒ qīn gù qí fēn dì xiǎo

至襄王以河内赐晋文公,又为诸侯所侵,故其分地小。

zhōu rén zhī shī qiǎo wěi qū lì guì cái jiàn yì gāo fù xià pín xǐ wèi shāng gǔ bù hǎo shì huàn

周人之失,巧伪趋利,贵财贱义,高富下贫,憙为商贾,不好仕宦。

zì liǔ sān dù zhì zhāng shí èr dù wèi zhī chún huǒ zhī cì zhōu zhī fēn yě

自柳三度至张十二度,谓之鹑火之次,周之分也。

hán de jiǎo gāng dǐ zhī fēn yě yě

韩地,角、亢、氐之分野也。

hán fēn jìn de nán yáng jùn jí yǐng chuān zhī fù chéng dìng líng xiāng chéng yǐng yáng yǐng yīn zhǎng shè yáng dí jiá dōng jiē rǔ nán xi jiē hóng nóng de xīn ān yí yáng jiē hán fēn yě

韩分晋得南阳郡及颍川之父城、定陵、襄城、颍阳、颍阴、长社、阳翟、郏,东接汝南,西接弘农得新安、宜阳,皆韩分也。

jí shī fēng chén zhèng zhī guó yǔ hán tóng xīng fēn yān

及《诗·风》陈、郑之国,与韩同星分焉。

zhèng guó jīn hé nán zhī xīn zhèng běn gāo xīn shì huǒ zhèng zhù róng zhī xū yě

郑国,今河南之新郑,本高辛氏火正祝融之虚也。

jí chéng gāo xíng yáng yǐng chuān zhī chóng gāo yáng chéng jiē zhèng fēn yě

及成皋、荥阳,颍川之崇高、阳城,皆郑分也。

běn zhōu xuān wáng dì you wèi zhōu sī tú shí cǎi yú zōng zhōu jī nèi shì wèi zhèng

本周宣王弟友为周司徒,食采于宗周畿内,是为郑。

zhèng huán gōng wèn yú shǐ bó yuē wáng shì duō gù hé suǒ kě yǐ táo sǐ

郑桓公问于史伯曰:“王室多故,何所可以逃死?

shǐ bó yuē sì fāng zhī guó fēi wáng mǔ dì shēng jiù zé yí dí bù kě rù yě

”史伯曰:“四方之国,非王母弟甥舅则夷狄,不可入也。

qí jì luò hé yǐng zhī jiān hu

其济、洛、河、颍之间乎!

zǐ nán zhī guó guó huì wèi dà shì shì yǔ xiǎn chóng chǐ tān mào jūn ruò jì tǎng yǔ huì zhōu luàn ér bì bì jiāng bèi jūn

子男之国,虢、会为大,恃势与险,崇侈贪冒,君若寄帑与贿,周乱而敝,必将背君;

jūn yǐ chéng zhōu zhī zhòng fèng cí fá zuì wáng bù kè yǐ

君以成周之众,奉辞伐罪,亡不克矣。

gōng yuē nán fāng bù kě hu

”公曰:“南方不可乎?

duì yuē fu chu zhòng lí zhī hòu yě lí wèi gāo xīn shì huǒ zhèng zhāo xiǎn tiān dì yǐ shēng róu jiā zhī cái

”对曰:“夫楚,重黎之后也,黎为高辛氏火正,昭显天地,以生柔嘉之材。

jiāng yíng jīng mǐ shí yǔ zhū jī dài xiāng gān yě

姜、嬴、荆、芈,实与诸姬代相干也。

jiāng bó yí zhī hòu yě

姜,伯夷之后也;

yíng bó yì zhī hòu yě

嬴,伯益之后也。

bó yí néng lǐ yú shén yǐ zuǒ yáo bó yì néng yí bǎi wù yǐ zuǒ shùn qí hòu jiē bù shī cí ér wèi yǒu xìng zhě zhōu shuāi jiāng qǐ bù kě bī yě

伯夷能礼于神以佐尧,伯益能仪百物以佐舜,其后皆不失祠,而未有兴者,周衰将起,不可逼也。

huán gōng cóng qí yán nǎi dōng jì tǎng yǔ huì guó huì shòu zhī

”桓公从其言,乃东寄帑与贿,虢、会受之。

hòu sān nián yōu wáng bài huán gōng sǐ qí zi wǔ gōng yǔ píng wáng dōng qiān zú dìng guó huì zhī de yòu luò zuǒ jǐ shí zhēn wěi yān

后三年,幽王败,桓公死,其子武公与平王东迁,卒定虢、会之地,右雒左泲,食溱、洧焉。

tǔ fù yī ér xiǎn shān jū gǔ jí nán nǚ jí jù huì gù qí sú yín

土<阝医>而险,山居谷汲,男女亟聚会,故其俗淫。

zhèng shī yuē chū qí dōng mén yǒu nǚ rú yún

《郑诗》曰:“出其东门,有女如云。

yòu yuē zhēn yǔ wěi fāng guàn guàn xī shì yǔ nǚ fāng bǐng jiān xī

”又曰:“溱与洧方灌灌兮,士与女方秉菅兮。

xún xū qiě lè wéi shì yǔ nǚ yī qí xiāng xuè

”“恂盱且乐,惟士与女,伊其相谑。

cǐ qí fēng yě

”此其风也。

wú zhá wén zhèng zhī gē yuē měi zāi

吴札闻《郑》之歌,曰:“美哉!

qí xì yǐ shèn mín fú kān yě

其细已甚,民弗堪也。

shì qí xiān zhī hu

是其先之乎?

zì wǔ gōng hòu èr shí sān shì wèi hán suǒ miè

”自武公后二十三世,为韩所灭。

chén guó jīn huái yáng zhī de

陈国,今淮阳之地。

chén běn tài hào zhī xū zhōu wǔ wáng fēng shùn hòu guī mǎn yú chén shì wèi hú gōng qī yǐ yuán nǚ dà jī

陈本太昊之虚,周武王封舜后妫满于陈,是为胡公,妻以元女大姬。

fù rén zūn guì hǎo jì sì yòng shǐ wū gù qí sú wū guǐ

妇人尊贵,好祭祀,用史巫,故其俗巫鬼。

chén shī yuē kǎn qí jī gǔ wǎn qiū zhī xià wáng dōng wáng xià zhí qí lù yǔ

《陈诗》曰:“坎其击鼓,宛丘之下,亡冬亡夏,值其鹭羽。

yòu yuē dōng mén zhī fén wǎn qiū zhī xǔ zi zhòng zhī zǐ pó suō qí xià

”又曰:“东门之枌,宛丘之栩,子仲之子,婆娑其下。

cǐ qí fēng yě

”此其风也。

wú zhá wén chén zhī gē yuē guó wáng zhǔ qí néng jiǔ hu

吴札闻《陈》之歌,曰:“国亡主,其能久乎!

zì hú gōng hòu èr shí sān shì wèi chu suǒ miè

”自胡公后二十三世为楚所灭。

chén suī shǔ chu yú tiān wén zì ruò qí gù

陈虽属楚,于天文自若其故。

yǐng chuān nán yáng běn xià yǔ zhī guó

颍川、南阳,本夏禹之国。

xià rén shàng zhōng qí bì bǐ piáo

夏人上忠,其敝鄙朴。

hán zì wǔ zi hòu qī shì chēng hóu liù shì chēng wáng wǔ shì ér wèi qín suǒ miè

韩自武子后七世称侯,六世称王,五世而为秦所灭。

qín jì miè hán xǐ tiān xià bù guǐ zhī mín yú nán yáng gù qí sú kuā shē shàng qì lì hǎo shāng gǔ yú liè cáng nì nán zhì yù yě

秦既灭韩,徙天下不轨之民于南阳,故其俗夸奢,上气力,好商贾渔猎,藏匿难制御也。

wǎn

宛。

xi tōng wǔ guān dōng shòu jiāng huái yī dōu zhī huì yě

西通武关,东受江、淮,一都之会也。

xuān dì shí zhèng hóng zhào xìn chén wèi nán yáng tài shǒu zhì jiē jiàn jì

宣帝时,郑弘、召信臣为南阳太守,治皆见纪。

xìn chén quàn mín nóng sāng qù mò guī běn jùn yǐ yīn fù

信臣劝民农桑,去末归本,郡以殷富。

yǐng chuān hán dōu

颍川,韩都。

shì yǒu shēn zi hán fēi kè hài yú liè gāo shì huàn hǎo wén fǎ mín yǐ tān lín zhēng sòng shēng fēn wèi shī

士有申子、韩非,刻害余烈,高仕宦,好文法,民以贪遴争讼生分为失。

hán yán shòu wèi tài shǒu xiān zhī yǐ jìng ràng

韩延寿为太守,先之以敬让;

huáng bà jì zhī jiào huà dà xíng yù huò bā nián wáng zhòng zuì qiú

黄霸继之,教化大行,狱或八年亡重罪囚。

nán yáng hǎo shāng gǔ zhào fù fù yǐ běn yè

南阳好商贾,召父富以本业;

yǐng chuān hǎo zhēng sòng fēn yì huáng hán huà yǐ dǔ hòu

颍川好争讼分异,黄、韩化以笃厚。

jūn zǐ zhī dé fēng le xiǎo rén zhī dé cǎo yě xìn yǐ

“君子之德风了,小人之德草也”,信矣!

zì dōng jǐng liù dù zhì gāng liù dù wèi zhī shòu xīng zhī cì zhèng zhī fēn yě yǔ hán tóng fēn

自东井六度至亢六度,谓之寿星之次,郑之分野,与韩同分。

zhào de mǎo bì zhī fēn yě

赵地,昴,毕之分野。

zhào fēn jìn de zhào guó

赵分晋,得赵国。

běi yǒu xìn dōu zhēn dìng cháng shān zhōng shān yòu de zhuō jùn zhī gāo yáng mào zhōu xiāng

北有信都、真定、常山、中山,又得涿郡之高阳、鄚、州乡;

dōng yǒu guǎng píng jù lù qīng hé hé jiān yòu de bó hǎi jùn zhī dōng píng shū zhōng yì wén ān shù zhōu chéng píng zhāng wǔ hé yǐ běi yě

东有广平、巨鹿、清河、河间,又得渤海郡之东平舒、中邑、文安、束州,成平、章武,河以北也;

nán zhì fú shuǐ fán yáng nèi huáng chì qiū

南至浮水、繁阳、内黄、斥丘;

xi yǒu tài yuán dìng xiāng yún zhōng wǔ yuán shàng dǎng

西有太原、定襄、云中、五原、上党。

shàng dǎng běn hán zhī bié jùn yě yuǎn hán jìn zhào hòu zú jiàng zhào jiē yuè fèn yě

上党,本韩之别郡也,远韩近赵,后卒降赵,皆越分也。

zì zhào sù hòu jiǔ shì chēng hóu sì shì jìng hóu xǐ dōu hán dān zhì zēng sūn wǔ líng wáng chēng wáng wǔ shì wèi qín suǒ miè

自赵夙后九世称侯,四世敬侯徙都邯郸,至曾孙武灵王称王,五世为秦所灭。

zhào zhōng shān de báo rén zhòng yóu yǒu shā qiū zhòu yín luàn yú mín

赵、中山地薄人众,犹有沙丘纣淫乱余民。

zhàng fū xiāng jù yóu xì bēi gē kāng kǎi qǐ zé zhuī piāo jué zhǒng zuò jiān qiǎo duō nòng wù wèi chàng yōu

丈夫相聚游戏,悲歌忼慨,起则椎剽掘冢,作奸巧,多弄物,为倡优。

wén zǐ dàn xián tiē lì yóu mèi fù guì biàn zhū hóu zhī hòu gōng

文子弹弦跕丽,游媚富贵,遍诸侯之后宫。

hán dān běi tōng yàn zhuō nán yǒu zhèng wèi zhāng hé zhī jiān yī dōu huì yě

邯郸北通燕、涿,南有郑、卫,漳、河之间一都会也。

qí tǔ guǎng sú zá dà shuài jīng jí gāo qì shì qīng wèi jiān

其土广俗杂,大率精急,高气势,轻为奸。

tài yuán shàng dǎng yòu duō jìn gōng zú zǐ sūn yǐ zhà lì xiāng qīng jīn kuā gōng míng bào chóu guò zhí jià qǔ sòng sǐ shē mí

太原、上党又多晋公族子孙,以诈力相倾,矜夸功名,报仇过直,嫁取送死奢靡。

hàn xìng hào wéi nán zhì cháng zé yán měng zhī jiāng huò rèn shā fá wèi wēi

汉兴,号为难治,常择严猛之将,或任杀伐为威。

fù xiōng bèi zhū zǐ dì yuàn fèn zhì gào jié cì shǐ èr qiān dàn huò bào shā qí qīn shǔ

父兄被诛,子弟怨愤,至告讦刺史二千石,或报杀其亲属。

zhōng dài shí běi pò jìn hú kòu mín sú jì zhì hǎo qì wèi jiān bù shì nóng shāng zì quán jìn shí yǐ huàn qí piāo hàn ér wǔ líng wáng yòu yì lì zhī

钟、代、石、北,迫近胡寇,民俗懻忮,好气为奸,不事农商,自全晋时,已患其剽悍,而武灵王又益厉之。

gù jì zhōu zhī bù dào zéi cháng wèi tā zhōu jù

故冀州之部,盗贼常为它州剧。

dìng xiāng yún zhōng wǔ yuán běn róng dí yě pō yǒu zhào qí wèi chu zhī xǐ

定襄、云中、五原,本戎狄也,颇有赵、齐、卫、楚之徙。

qí mín bǐ piáo shǎo lǐ wén hǎo shè liè

其民鄙朴,少礼文,好射猎。

yàn mén yì tóng sú yú tiān wén bié shǔ yàn

雁门一带习俗也相同,在天文上与燕地的归属不同。

yàn de wěi jī fēn yě yě

燕地,尾、箕分野也。

wǔ wáng dìng yīn fēng zhào gōng yú yàn qí hòu sān shí liù shì yǔ liù guó jù chēng wáng

武王定殷,封召公于燕,其后三十六世与六国俱称王。

dōng yǒu yú yáng yòu běi píng liáo xī liáo dōng xi yǒu shàng gǔ dài jùn yàn mén nán de zhuō jùn zhī yì róng chéng fàn yáng běi xīn chéng gù ān zhuō xiàn liáng xiāng xīn chāng jí bó hǎi zhī ān cì jiē yàn fēn yě

东有渔阳、右北平、辽西、辽东,西有上谷、代郡、雁门,南得涿郡之易、容城、范阳、北新城、故安、涿县、良乡、新昌,及勃海之安次,皆燕分也。

lè làng xuán tú yì yi shǔ yān

乐浪、玄菟,亦宜属焉。

yàn chēng wáng shí shì qín yù miè liù guó yàn wáng tài zǐ dān qiǎn yǒng shì jīng kē xi cì qín wáng bù chéng ér zhū qín suì jǔ bīng miè yàn

燕称王十世,秦欲灭六国,燕王太子丹遣勇士荆轲西刺秦王,不成而诛,秦遂举兵灭燕。

jì nán tōng qí zhào bó jié zhī jiān yī dōu huì yě

蓟,南通齐、赵,勃、碣之间一都会也。

chū tài zǐ dān bīn yǎng yǒng shì bù ài hòu gōng měi nǚ mín huà yǐ wéi sú zhì jīn yóu rán

初,太子丹宾养勇士,不爱后宫美女,民化以为俗,至今犹然。

bīn kè xiāng guò yǐ fù shì sù jià qǔ zhī xī nán nǚ wú bié fǎn yǐ wéi róng

宾客相过,以妇侍宿,嫁取之夕,男女无别,反以为荣。

hòu shāo pō zhǐ rán zhōng wèi gǎi

后稍颇止,然终未改。

qí sú yú hàn shǎo lǜ qīng bó wú wēi yì yǒu suǒ zhǎng gǎn yú jí rén yàn dān yí fēng yě

其俗愚悍少虑,轻薄无威,亦有所长,敢于急人,燕丹遗风也。

shàng gǔ zhì liáo dōng de guǎng mín xī shù bèi hú kòu sú yǔ zhào dài xiāng lèi yǒu yú yán zǎo lì zhī ráo

上谷至辽东,地广民希,数被胡寇,俗与赵、代相类,有渔盐枣栗之饶。

běi xì wū wán fu yú dōng gǔ zhēn fān zhī lì

北隙乌丸、夫馀,东贾真番之利。

xuán tú lè làng wǔ dì shí zhì jiē cháo xiǎn huì mò gōu lí mán yí

玄菟、乐浪,武帝时置,皆朝鲜、濊貉、句骊蛮夷。

yīn dào shuāi jī zǐ qù zhī cháo xiǎn jiào qí mín yǐ lǐ yì tián cán zhī zuò

殷道衰,箕子去之朝鲜,教其民以礼义,田蚕织作。

lè làng cháo xiǎn mín fàn jìn bā tiáo xiāng shā yǐ dāng shí cháng shā

乐浪朝鲜民犯禁八条:相杀以当时偿杀;

xiāng shāng yǐ gǔ cháng

相伤以谷偿;

xiāng dào zhě nán mò rù wèi qí jiā nú nǚ zǐ wèi bì yù zì shú zhě rén wǔ shí wàn

相盗者男没入为其家奴,女子为婢,欲自赎者,人五十万。

suī miǎn wèi mín yù yóu xiū zhī jià qǔ wú suǒ chóu shì yǐ qí mín zhōng bù xiāng dào wú mén hù zhī bì fù rén zhēn xìn bù yín pì

虽免为民,欲犹羞之,嫁取无所雠,是以其民终不相盗,无门户之闭,妇人贞信不淫辟。

qí tián mín yǐn shí yǐ biān dòu dū yì pō fàng xiào lì jí nèi jùn gǔ rén wǎng wǎng yǐ huái qì shí

其田民饮食以笾豆,都邑颇放效吏及内郡贾人,往往以怀器食。

jùn chū qǔ lì yú liáo dōng lì jiàn mín wú bì zāng jí gǔ rén wǎng zhě yè zé wèi dào sú shāo yì báo

郡初取吏于辽东,吏见民无闭臧,及贾人往者,夜则为盗,俗稍益薄。

jīn yú fàn jìn jìn duō zhì liù shí yú tiáo

今于犯禁浸多,至六十余条。

kě guì zāi rén xián zhī huà yě

可贵哉,仁贤之化也!

rán dōng yí tiān xìng róu shùn yì yú sān fāng zhī wài gù kǒng zǐ dào dào bù xíng shè fú yú hǎi yù jū jiǔ yí yǒu yǐ yě fū

然东夷天性柔顺,异于三方之外,故孔子悼道不行,设浮于海,欲居九夷,有以也夫!

lè làng hǎi zhōng yǒu wō rén fēn wéi bǎi yú guó yǐ suì shí lái xiàn jiàn yún

乐浪海中有倭人,分为百余国,以岁时来献见云。

zì wēi sì dù zhì dǒu liù dù wèi zhī xī mù zhī cì yàn zhī fēn yě

自危四度至斗六度,谓之析木之次,燕之分也。

qí de xū wēi zhī fēn yě yě

齐地,虚、危之分野也。

dōng yǒu zī chuān dōng lái láng yá gāo mì jiāo dōng nán yǒu tài shān chéng yáng běi yǒu qiān shèng qīng hé yǐ nán bó hǎi zhī gāo lè gāo chéng chóng hé yáng xìn xi yǒu jǐ nán píng yuán jiē qí fēn yě

东有甾川、东莱、琅邪、高密、胶东,南有泰山、城阳,北有千乘,清河以南,勃海之高乐、高城、重合、阳信,西有济南、平原,皆齐分也。

shǎo hào zhī shì yǒu shuǎng jiū shì yú xià shí yǒu jì zè tāng shí yǒu féng gōng bǎi líng yīn mò yǒu báo gū shì jiē wèi zhū hóu guó cǐ dì

少昊之世有爽鸠氏,虞、夏时有季崱,汤时有逢公柏陵,殷末有薄姑氏,皆为诸侯,国此地。

zhì zhōu chéng wáng shí báo gū shì yǔ sì guó gòng zuò luàn chéng wáng miè zhī yǐ fēng shī shàng fǔ shì wèi tài gōng

至周成王时,薄姑氏与四国共作乱,成王灭之,以封师尚父,是为太公。

shī fēng qí guó shì yě

《诗·风》齐国是也。

lín zī míng yíng qiū gù qí shī yuē zi zhī yíng xī zāo wǒ hu náo zhī jiān xī

临甾名营丘,故《齐诗》曰,“子之营兮,遭我乎嶩之间兮。

yòu yuē sì wǒ yú zhe hū ér

”又曰:“俟我于著乎而。

cǐ yì qí shū huǎn zhī tǐ yě

”此亦其舒缓之体也。

wú zhá wén qí zhī gē yuē yāng yāng hu dà fēng yě zāi

吴札闻《齐》之歌,曰:“泱泱乎,大风也哉!

qí tài gōng hu

其太公乎?

guó wèi kě liàng yě

这个国家前途不可限量。

gǔ yǒu fèn tǔ wáng fēn mín

古有分土,亡分民。

tài gōng yǐ qí de fù hǎi xì lǔ shǎo wǔ gǔ ér rén mín guǎ nǎi quàn yǐ nǚ gōng zhī yè tōng yú yán zhī lì ér rén wù fú còu

太公以齐地负海舄卤,少五谷而人民寡,乃劝以女工之业,通鱼盐之利,而人物辐凑。

hòu shí sì shì huán gōng yòng guǎn zhòng shè qīng zhòng yǐ fù guó hé zhū hóu chéng bó gōng shēn zài péi chén ér qǔ sān guī

后十四世,桓公用管仲,设轻重以富国,合诸侯成伯功,身在陪臣而取三归。

gù qí sú mí chǐ zhī zuò bīng wán qǐ xiù chún lì zhī wù hào wèi guàn dài yī lǚ tiān xià

故其俗弥侈,织作冰纨绮绣纯丽之物,号为冠带衣履天下。

chū tài gōng zhì qí xiū dào shù zūn xián zhì shǎng yǒu gōng gù zhì jīn qí tǔ duō hǎo jīng shù jīn gōng míng shū huǎn kuò dá ér zú zhì

初,太公治齐,修道术,尊贤智,赏有功,故至今其土多好经术,矜功名,舒缓阔达而足智。

qí shī kuā shē péng dǎng yán yǔ xíng miào xū zhà bù qíng jí zhī zé lí sàn huǎn zhī zé fàng zòng

其失夸奢朋党,言与行缪,虚诈不情,急之则离散,缓之则放纵。

shǐ huán gōng xiōng xiāng gōng yín luàn gū zǐ mèi bù jià yú shì lìng guó zhōng mín jiā cháng nǚ bù dé jià míng yuē wū ér wèi jiā zhǔ cí jià zhě bù lì qí jiā mín zhì jīn yǐ wéi sú

始桓公兄襄公淫乱,姑姊妹不嫁,于是令国中民家长女不得嫁,名曰“巫儿”,为家主祠,嫁者不利其家,民至今以为俗。

tòng hu dào mín zhī dào kě bù shèn zāi

痛乎,道民之道,可不慎哉!

xī tài gōng shǐ fēng zhōu gōng wèn hé yǐ zhì qí

昔太公始封,周公问:“何以治齐?

tài gōng yuē jǔ xián ér shàng gōng

”太公曰:“举贤而上功。

zhōu gōng yuē hòu shì bì yǒu cuàn shā zhī chén

”周公曰:“后世必有篡杀之臣。

qí hòu èr shí jiǔ shì wèi qiáng chén tián hé suǒ miè ér hé zì lì wèi qí hóu

”其后二十九世为强臣田和所灭,而和自立为齐侯。

chū hé zhī xiān chén gōng zǐ wán yǒu zuì lái bēn qí qí huán gōng yǐ wéi dài fū gèng chēng tián shì

初,和之先陈公子完有罪来奔齐,齐桓公以为大夫,更称田氏。

jiǔ shì zhì hé ér cuàn qí zhì sūn wēi wáng chēng wáng wǔ shì wèi qín suǒ miè

九世至和而篡齐,至孙威王称王,五世为秦所灭。

lín zī hǎi dài zhī jiān yī dōu huì yě

临甾,海、岱之间一都会也。

qí zhōng jù wǔ mín yún

其中具五民云。

lǔ de kuí lóu zhī fēn yě yě

鲁地,奎、娄之分野也。

dōng zhì dōng hǎi nán yǒu sì shuǐ zhì huái de lín huái zhī xià xiāng huī líng tóng qǔ lǜ jiē lǔ fēn yě

东至东海,南有泗水,至淮,得临淮之下相、睢陵、僮、取虑,皆鲁分也。

zhōu xìng yǐ shǎo hào zhī xū qū fù fēng zhōu gōng zi bó qín wèi lǔ hóu yǐ wéi zhōu gōng zhǔ

周兴,以少昊之虚曲阜封周公子伯禽为鲁侯,以为周公主。

qí mín yǒu shèng rén zhī jiào huà gù kǒng zǐ yuē qí yī biàn zhì yú lǔ lǔ yī biàn zhì yú dào yán jìn zhèng yě

其民有圣人之教化,故孔子曰“齐一变至于鲁,鲁一变至于道”,言近正也。

bīn zhū sì zhī shuǐ qí mín shè dù yòu zhě fú lǎo ér dài qí rèn

濒洙泗之水,其民涉度,幼者扶老而代其任。

sú jì yì báo zhǎng lǎo bù zì ān yǔ yòu shǎo xiāng ràng gù yuē lǔ dào shuāi zhū sì zhī jiān yín yín rú yě

俗既益薄,长老不自安,与幼少相让,故曰:“鲁道衰,洙泗之间龂龂如也。

kǒng zǐ mǐn wáng dào jiāng fèi nǎi xiū liù jīng yǐ shù táng yú sān dài zhī dào dì zǐ shòu yè ér tōng zhě qī shí yǒu qī rén

”孔子闵王道将废,乃修六经,以述唐虞三代之道,弟子受业而通者七十有七人。

shì yǐ qí mín hào xué shàng lǐ yì zhòng lián chǐ

是以其民好学,上礼义,重廉耻。

zhōu gōng shǐ fēng tài gōng wèn hé yǐ zhì lǔ

周公始封,太公问:“何以治鲁?

zhōu gōng yuē zūn zūn ér qīn qīn

”周公曰:“尊尊而亲亲。

tài gōng yuē hòu shì jìn ruò yǐ

”太公曰:“后世浸弱矣。

gù lǔ zì wén gōng yǐ hòu lù qù gōng shì zhèng zài dài fū jì shì zhú zhāo gōng líng yí wēi ruò sān shí sì shì ér wèi chu suǒ miè

”故鲁自文公以后,禄去公室,政在大夫,季氏逐昭公,陵夷微弱,三十四世而为楚所灭。

rán běn dà guó gù zì wèi fēn yě

然本大国故自为分野。

jīn qù shèng jiǔ yuǎn zhōu gōng yí huà xiāo wēi kǒng shì xiáng xù shuāi huái

今去圣久远,周公遗化销微,孔氏庠序衰怀。

de xiá mín zhòng pō yǒu sāng má zhī yè wáng lín zé zhī ráo

地陿民众,颇有桑麻之业,亡林泽之饶。

sú jiǎn sè ài cái qū shāng gǔ hǎo zǐ huǐ duō qiǎo wěi sàng jì zhī lǐ wén bèi shí guǎ rán qí hào xué yóu yù yú tā sú

俗俭啬爱财,趋商贾,好訾毁,多巧伪,丧祭之礼文备实寡,然其好学犹愈于它俗。

hàn xìng yǐ lái lǔ dōng hǎi duō zhì qīng xiàng

汉兴以来,鲁东海多至卿相。

dōng píng xū chāng shòu liáng jiē zài jì dōng shǔ lǔ fēi sòng de yě dāng kǎo

东平、须昌、寿良,皆在济东,属鲁,非宋地也,当考。

sòng de fáng xīn zhī fēn yě yě

宋地,房、心之分野也。

jīn zhī pèi liáng chu shān yáng jì yīn dōng píng jí dōng jùn zhī xū chāng shòu zhāng jiē sòng fēn yě

今之沛、梁、楚、山阳、济阴、东平及东郡之须昌、寿张,皆宋分也。

zhōu fēng wēi zǐ yú sòng jīn zhī suī yáng shì yě běn táo táng shì huǒ zhèng è bó zhī xū yě

周封微子于宋,今之睢阳是也,本陶唐氏火正阏伯之虚也。

jì yīn dìng táo shī fēng cáo guó yě

济阴定陶,《诗·风》曹国也。

wǔ wáng fēng dì shū zhèn duó yú cáo qí hòu shāo dà de shān yáng chén liú èr shí yú shì wèi sòng suǒ miè

武王封弟叔振铎于曹,其后稍大,得山阳、陈留,二十余世为宋所灭。

xī yáo zuò yóu chéng yáng shùn yú léi zé tāng zhǐ yú bó gù qí mín yóu yǒu xiān wáng yí fēng zhòng hòu duō jūn zǐ hǎo jià sè è yī shí yǐ zhì chù cáng

昔尧作游成阳,舜渔雷泽,汤止于亳,故其民犹有先王遗风,重厚多君子,好稼穑,恶衣食,以致畜藏。

sòng zì wēi zǐ èr shí yú shì zhì jǐng gōng miè cáo miè cáo hòu wǔ shì yì wèi qí chu wèi suǒ miè sān fēn qí de

宋自微子二十余世,至景公灭曹,灭曹后五世亦为齐、楚、魏所灭,三分其地。

wèi de qí liáng chén liú qí de qí jì yīn dōng píng chu de qí pèi

魏得其梁、陈留,齐得其济阴、东平,楚得其沛。

gù jīn zhī chu péng chéng běn sòng yě chūn qiū jīng yuē wéi sòng péng chéng

故今之楚彭城,本宋也,《春秋经》曰“围宋彭城”。

sòng suī miè běn dà guó gù zì wèi fēn yě

宋虽灭,本大国,故自为分野。

pèi chu zhī shī jí jí zhuān jǐ de báo mín pín ér shān yáng hǎo wèi jiān dào

沛楚之失,急疾颛己,地薄民贫,而山阳好为奸盗。

wèi de yíng shì dōng bì zhī fēn yě yě

卫地,营室、东壁之分野也。

jīn zhī dōng jùn jí wèi jùn lí yáng hé nèi zhī yě wáng zhāo gē jiē wèi fēn yě

今之东郡及魏郡黎阳,河内之野王、朝歌,皆卫分也。

wèi běn guó jì wèi dí suǒ miè wén gōng xǐ fēng chu qiū sān shí yú nián zi chéng gōng xǐ yú dì qiū

卫本国既为狄所灭,文公徙封楚丘,三十余年,子成公徙于帝丘。

gù chūn qiū jīng yuē wèi qiān yú dì qiū jīn zhī pú yáng shì yě

故《春秋经》曰“卫迁于帝丘”,今之濮阳是也。

běn zhuān suǒ zhī xū gù wèi zhī dì qiū

本颛琐之虚,故谓之帝丘。

xià hòu zhī shì kūn wú shì jū zhī

夏后之世,昆吾氏居之。

chéng gōng hòu shí yú shì wèi hán wèi suǒ qīn jǐn wáng qí páng yì dú yǒu pú yáng

成公后十余世,为韩、魏所侵,尽亡其旁邑,独有濮阳。

hòu qín miè pú yáng zhì dōng jùn xǐ zhī yú yě wáng

后秦灭濮阳,置东郡,徙之于野王。

shǐ huáng jì bìng tiān xià yóu dú zhì wèi jūn èr shì shí nǎi fèi wèi shù rén

始皇既并天下,犹独置卫君,二世时乃废为庶人。

fán sì shí shì jiǔ bǎi nián zuì hòu jué gù dú wèi fēn yě

凡四十世,九百年,最后绝,故独为分野。

wèi de yǒu sāng jiān pú shàng zhī zǔ nán nǚ yì jí jù huì shēng sè shēng yān gù sú chēng zhèng wèi zhī yīn

卫地有桑间濮上之阻,男女亦亟聚会,声色生焉,故俗称郑、卫之音。

zhōu mò yǒu zǐ lù xià yù mín rén mù zhī gù qí sú gāng wǔ shàng qì lì

周末有子路、夏育,民人慕之,故其俗刚武,上气力。

hàn xìng èr qiān dàn zhì zhě yì yǐ shā lù wèi wēi

汉兴,二千石治者亦以杀戮为威。

xuān dì shí hán yán shòu wèi dōng jùn tài shǒu chéng shèng ēn chóng lǐ yì zūn jiàn zhēng zhì jīn dōng jùn hào shàn wèi lì yán shòu zhī huà yě

宣帝时韩延寿为东郡太守,承圣恩,崇礼义,尊谏争,至今东郡号善为吏,延寿之化也。

qí shī pō shē mí jià qǔ sòng sǐ guò dù ér yě wáng hǎo qì rèn xiá yǒu pú shàng fēng

其失颇奢靡,嫁取送死过度,而野王好气任侠,有濮上风。

chu de yì zhěn zhī fēn yě yě

楚地,翼、轸之分野也。

jīn zhī nán jùn jiāng xià líng líng guì yáng wǔ líng cháng shā jí hàn zhōng rǔ nán jùn jǐn chu fēn yě

今之南郡、江夏、零陵、桂阳、武陵、长沙及汉中、汝南郡,尽楚分也。

zhōu chéng wáng shí fēng wén wǔ guāng shī zhōu xióng zhī zēng sūn xióng yì yú jīng mán wèi chu zi jū dān yáng

周成王时,封文、武光师鬻熊之曾孙熊绎于荆蛮,为楚子,居丹阳。

hòu shí yú shì zhì xióng dá shì wèi wǔ wáng jìn yǐ qiáng dà

后十余世至熊达,是为武王,浸以强大。

hòu wǔ shì zhì yán wáng zǒng shuài zhū hóu guān bīng zhōu shì bìng tūn jiāng hàn zhī jiān nèi miè chén lǔ zhī guó

后五世至严王,总帅诸侯,观兵周室,并吞江、汉之间,内灭陈、鲁之国。

hòu shí yú shì qǐng xiāng wáng dōng xǐ yú chén

后十余世,顷襄王东徙于陈。

chu yǒu jiāng hàn chuān zé shān lín zhī ráo

楚有江汉川泽山林之饶;

jiāng nán de guǎng huò huǒ gēng shuǐ nòu

江南地广,或火耕水耨。

mín shí yú dào yǐ yú liè shān fá wèi yè guǒ luǒ luǒ há shí wù cháng zú

民食鱼稻,以渔猎山伐为业,果蓏蠃蛤,食物常足。

gù cǐ yuē luǒ tōu shēng ér wáng jī jù yǐn shí huán gěi bù yōu dòng è yì wáng qiān jīn zhī jiā

故{此曰}蓏偷生,而亡积聚,饮食还给,不忧冻饿,亦亡千金之家。

xìn wū guǐ zhòng yín sì

信巫鬼,重淫祀。

ér hàn zhōng yín shī zhī zhù yǔ ba shǔ tóng sú

而汉中淫失枝柱,与巴、蜀同俗。

rǔ nán zhī bié jiē jí jí yǒu qì shì

汝南之别,皆急疾有气势。

jiāng líng gù yǐng dū xi tōng wū ba dōng yǒu yún mèng zhī ráo yì yī dōu huì yě

江陵,故郢都,西通巫、巴,东有云梦之饶,亦一都会也。

wú dì dòu fēn yě yě

吴地,斗分野也。

jīn zhī kuài jī jiǔ jiāng dān yáng yù zhāng lú jiāng guǎng líng lù ān lín huái jùn jǐn wú fēn yě

今之会稽、九江、丹阳、豫章、庐江、广陵、六安,临淮郡,尽吴分也。

yīn dào jì shuāi zhōu dài wáng dǎn fù xìng zhī fù liáng zhī de zhǎng zǐ dà bó cì yuē zhòng yōng shǎo yuē gōng jì

殷道既衰,周大王亶父兴支阝梁之地,长子大伯,次曰仲雍,少曰公季。

gōng jì yǒu shèng zǐ chāng dài wáng yù chuán guó yān

公季有圣子昌,大王欲传国焉。

dà bó zhòng yōng cí xíng cǎi yào suì bēn jīng mán

大伯、仲雍辞行采药,遂奔荆蛮。

gōng jì sì wèi zhì chāng wèi xī bó shòu mìng ér wáng

公季嗣位,至昌为西伯,受命而王。

gù kǒng zǐ měi ér chēng yuē dà bó kě wèi zhì dé yě yǐ yǐ

故孔子美而称曰:“大伯,可谓至德也已矣!

sān yǐ tiān xià ràng mín wú tí ér chēng yān

三以天下让,民无提而称焉。

wèi yú zhòng yí yì yǐn jū fàng yán shēn zhōng qīng fèi zhōng quán

”谓“虞仲夷逸,隐居放言,身中清,废中权。

dà bó chū bēn jīng mán jīng mán guī zhī hào yuē gōu wú

”大伯初奔荆蛮,荆蛮归之,号曰句吴。

dà bó zú zhòng yōng lì zhì zēng sūn zhōu zhāng ér wǔ wáng kè yīn yīn ér fēng zhī

大伯卒,仲雍立,至曾孙周章,而武王克殷,因而封之。

yòu fēng zhōu zhāng dì zhōng yú hé běi shì wèi běi wú hòu shì zhī wèi zhī yú shí èr shì wèi jìn suǒ miè

又封周章弟中于河北,是为北吴,后世之谓之虞,十二世为晋所灭。

hòu èr shì ér jīng mán zhī wú zǐ shòu mèng shèng dà chēng wáng

后二世而荆蛮之吴子寿梦盛大称王。

qí shǎo zǐ zé jì zhá yǒu xián cái

其少子则季札,有贤材。

xiōng dì yù chuán guó zhá ràng ér bù shòu

兄弟欲传国,札让而不受。

zì shòu mèng chēng wáng liù shì hé lú jǔ wǔ zǐ xū sūn wǔ wèi jiāng zhàn shèng gōng qǔ xìng bó míng yú zhū hóu

自寿梦称王六世,阖庐举伍子胥、孙武为将,战胜攻取,兴伯名于诸侯。

zhì zi fū chāi zhū zǐ xū yòng zǎi pǐ wèi yuè wáng jù jiàn suǒ miè

到儿子夫差时,诛杀了子胥,任用宰馅。被粤王勾践所灭。

wú yuè zhī jūn jiē hǎo yǒng gù qí mín zhì jīn hǎo yòng jiàn qīng sǐ yì fā

吴、粤之君皆好勇,故其民至今好用剑,轻死易发。

yuè jì bìng wú hòu liù shì wèi chu suǒ miè

粤既并吴,后六世为楚所灭。

hòu qín yòu jī chu xǐ shòu chūn zhì zi wèi qín suǒ miè

后秦又击楚,徙寿春,至子为秦所灭。

shòu chūn hé féi shòu nán běi hú pí gé bào mù zhī shū yì yī dōu huì yě

寿春、合肥受南北湖皮革、鲍、木之输,亦一都会也。

shǐ chu xián chén qū yuán bèi chán fàng liú zuò lí sāo zhū fù yǐ zì shāng dào

始楚贤臣屈原被谗放流,作《离骚》诸赋以自伤悼。

hòu yǒu sòng yù táng lēi zhī shǔ mù ér shù zhī jiē yǐ xiǎn míng

后有宋玉、唐勒之属慕而述之,皆以显名。

hàn xìng gāo zǔ wáng xiōng zi pì yú wú zhāo zhì tiān xià zhī yú yóu zǐ dì méi chéng zōu yáng yán fū zǐ zhī tú xìng yú wén jǐng zhī jì

汉兴,高祖王兄子濞于吴,招致天下之娱游子弟,枚乘、邹阳、严夫子之徒兴于文、景之际。

ér huái nán wáng ān yì dōu shòu chūn zhāo bīn kè zhù shū

而淮南王安亦都寿春,招宾客著书。

ér wú yǒu yán zhù zhū mǎi chén guì xiǎn hàn cháo wén cí bìng fā gù shì chuán chǔ cí

而吴有严助、朱买臣,贵显汉朝,文辞并发,故世传《楚辞》。

qí shī qiǎo ér shǎo xìn

其失巧而少信。

chū huái nán wáng yì guó zhōng mín jiā yǒu nǚ zhě yǐ dài yóu shì ér qī zhī gù zhì jīn duō nǚ ér shǎo nán

初淮南王异国中民家有女者,以待游士而妻之,故至今多女而少男。

běn wú yuè yǔ chu jiē bǐ shù xiāng bìng jiān gù mín sú lüè tóng

本吴、粤与楚接比,数相并兼,故民俗略同。

wú dōng yǒu hǎi yán zhāng shān zhī tóng sān jiāng wǔ hú zhī lì yì jiāng dōng zhī yī dōu huì yě

吴东有海盐章山之铜,三江五湖之利,亦江东之一都会也。

yù zhāng chū huáng jīn rán jǐn jǐn wù zhī suǒ yǒu qǔ zhī bù zú yǐ gèng fèi

豫章出黄金,然堇堇物之所有,取之不足以更费。

jiāng nán bēi shī zhàng fū duō yāo

江南卑湿,丈夫多夭。

gōng jī hǎi wài yǒu dōng tí rén fēn wéi èr shí yú guó yǐ suì shí lái xiàn jiàn yún

公稽海外有东鳀人,分为二十余国,以岁时来献见云。

yuè de qiān niú wù nǚ zhī fēn yě yě

粤地,牵牛、婺女之分野也。

jīn zhī cāng wú yù lín hé pǔ jiāo zhǐ jiǔ zhēn nán hǎi rì nán jiē yuè fēn yě

今之苍梧、郁林、合浦、交阯、九真、南海、日南,皆粤分也。

qí jūn yǔ hòu dì shào kāng zhī shù zǐ yún fēng yú kuài jī wén shēn duàn fā yǐ bì jiāo lóng zhī hài

其君禹后,帝少康之庶子云,封于会稽,文身断发,以避蛟龙之害。

hòu èr shí shì zhì jù jiàn chēng wáng yǔ wú wáng hé lú zhàn bài zhī jùn lǐ

后二十世,至句践称王,与吴王阖庐战,败之隽李。

fū chāi lì jù jiàn chéng shèng fù fá wú

夫差立,句践乘胜复伐吴。

wú dà pò zhī qī kuài jī chén fú qǐng píng

吴大破之,栖会稽,臣服请平。

hòu yòng fàn lǐ dài fū zhǒng jì suì fá miè wú jiān bìng qí de

后用范蠡、大夫种计,遂伐灭吴,兼并其地。

dù huái yǔ qí jìn zhū hóu huì zhì gòng yú zhōu

度淮与齐、晋诸侯会,致贡于周。

zhōu yuán wáng shǐ shǐ cì mìng wèi bó zhū hóu bì hè

周元王使使赐命为伯,诸侯毕贺。

hòu wǔ shì wèi chu suǒ miè zǐ sūn fēn sǎn jūn fú yú chu

后五世为楚所灭,子孙分散,君服于楚。

hòu shí shì zhì mǐn jūn yáo zuǒ zhū hóu píng qín

后十世,至闽君摇,佐诸侯平秦。

hàn xìng fù lì yáo wèi yuè wáng

汉兴,复立摇为越王。

shì shí qín nán hǎi wèi zhào tuó yì zì wáng chuán guó zhì wǔ dì shí jǐn miè yǐ wéi jùn yún

是时,秦南海尉赵佗亦自王,传国至武帝时,尽灭以为郡云。

chù jìn hǎi duō xī xiàng dú mào zhū jī yín tóng guǒ bù zhī còu zhōng guó wǎng shāng gǔ zhě duō qǔ fù yān

处近海,多犀、象、毒冒、珠玑、银、铜、果、布之凑,中国往商贾者多取富焉。

pān yú qí yī dōu huì yě

番禺,其一都会也。

zì hé pǔ xú wén nán rù hǎi de dà zhōu dōng xī nán běi fāng qiān lǐ wǔ dì yuán fēng yuán nián lüè yǐ wéi dān ěr zhū yá jùn

自合浦徐闻南入海,得大州,东西南北方千里,武帝元封元年略以为儋耳、珠厓郡。

mín jiē fú bù rú dān bèi chuān zhōng yāng wèi guàn tóu

民皆服布如单被,穿中央为贯头。

nán zǐ gēng nóng zhǒng hé dào zhù má nǚ zǐ sāng cán zhī jì

男子耕农,种禾稻、纻麻,女子桑蚕织绩。

wáng mǎ yǔ hǔ mín yǒu wǔ chù shān duō zhǔ jīng

亡马与虎,民有五畜,山多麈麖。

bīng zé máo dùn dāo mù gōng nǔ zhú shǐ huò gǔ wèi zú

兵则矛、盾、刀,木弓弩、竹矢,或骨为镞。

zì chū wèi jùn xiàn lì zú zhōng guó rén duō qīn líng zhī gù lǜ shù suì yī fǎn

自初为郡县,吏卒中国人多侵陵之,故率数岁一反。

yuán dì shí suì bà qì zhī

元帝时,遂罢弃之。

zì rì nán zhàng sāi xú wén hé pǔ chuán xíng kě wǔ yuè yǒu dōu yuán guó yòu chuán xíng kě sì yuè yǒu yì lú méi guó

自日南障塞、徐闻、合浦船行可五月,有都元国,又船行可四月,有邑卢没国;

yòu chuán xíng kě èr shí yú rì yǒu chén lí guó

又船行可二十余日,有谌离国;

bù xíng kě shí yú rì yǒu fū gān dōu lú guó

步行可十余日,有夫甘都卢国。

zì fū gān dōu lú guó chuán xíng kě èr yuè yú yǒu huáng zhī guó mín sú lüè yǔ zhū yá xiāng lèi

自夫甘都卢国船行可二月余,有黄支国,民俗略与珠厓相类。

qí zhōu guǎng dà hù kǒu duō duō yì wù zì wǔ dì yǐ lái jiē xiàn jiàn

其州广大,户口多,多异物,自武帝以来皆献见。

yǒu yì cháng shǔ huáng mén yǔ yìng mù zhě jù rù hǎi shì míng zhū bì liú lí qí shí yì wù jī huáng jīn zá zēng ér wǎng

有译长,属黄门,与应募者俱入海市明珠、璧流离、奇石异物,赍黄金,杂缯而往。

suǒ zhì guó jiē bǐng shí wèi ǒu mán yí gǔ chuán zhuǎn sòng zhì zhī

所至国皆禀食为耦,蛮夷贾船,转送致之。

yì lì jiāo yì piāo shā rén

亦利交易,剽杀人。

yòu kǔ féng fēng bō nì sǐ bù zhě shù nián lái huán

又苦逢风波溺死,不者数年来还。

dà zhū zhì wéi èr cùn yǐ xià

大珠至围二寸以下。

píng dì yuán shǐ zhōng wáng mǎng fǔ zhèng yù yào wēi dé hòu yí huáng zhī wáng lìng qiǎn shǐ xiàn shēng xī niú

平帝元始中,王莽辅政,欲耀威德,厚遗黄支王,令遣使献生犀牛。

zì huáng zhī chuán xíng kě bā yuè dào pí zōng

自黄支船行可八月,到皮宗;

chuán xíng kě èr yuè dào rì nán xiàng lín jiè yún

船行可二月,到日南、象林界云。

huáng zhī zhī nán yǒu yǐ chéng bù guó hàn zhī yì shǐ zì cǐ hái yǐ

黄支之南,有已程不国,汉之译使自此还矣。

✦ You read 志·地理志下

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.